OVO Fryslân-Noord, Jaarverslag 2022
Tekst van het document
Op grond van deze aansluiting is OVO FryslânNoord een gelieerde partij van het samenwerkingsverband Fryslân-Noard. Het samenwerkingsverband zorgt voor de financiering van de extra ondersteuningsmiddelen bestemd voor de ondersteuning van de leerlingen met een ondersteuningsbehoefte op de scholen. De vergoedingen voor de leerlingen met een ondersteuningsbehoefte die OVO FryslânNoord ontvangt van het samenwerkingsverband worden één op één aan het formatieve budget van de scholen toegekend. Elke school heeft beleidsvrijheid hoe ze deze middelen inzetten ten behoeve van leerlingen met een ondersteuningsbehoefte. Scholen binnen het samenwerkingsverband kunnen gebruik maken van het OPDC en het expertisecentrum. Door de geïsoleerde ligging van Vlieland bieden beide scholen onderwijs aan bijna alle kinderen van Vlieland. Er is sprake van inclusief onderwijs. Voorwaarde is wel dat een leerling in staat moet zijn om het onderwijs in de basis te kunnen volgen. Deze vorm van onderwijs is mogelijk door de veelal kleine groepen waarmee gewerkt wordt. Het werken met deze kleine zeer heterogeen samengestelde groepen doet het groot beroep op de capaciteiten en de flexibiliteit
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
25
van de docenten. In hun lesgevende en begeleidende taak worden zen bijgestaan door onderwijsassistenten. Er wordt veel aandacht besteed aan remedial teaching in kleine groepjes. De basisschool Vlieland maakt gebruik van externe deskundigen (specialisten). Zo wordt de school periodiek bezocht door de regie- ambulant begeleider, dan kan deze in overleg met de school en de ouders/verzorgers ervoor kiezen een ambulant begeleider in te schakelen die specialist is in de specifieke ondersteuningsvraag. Tweewekelijks bezoekt een logopediste de school. Wanneer daar aanleiding toe is, kan de logopediste leerlingen van de school begeleiden. Inzet middelen extra ondersteuning Over de inzet van deze middelen wordt verantwoording afgelegd aan het samenwerkingsverband.
De middelen zijn in 2022 ingezet voor: • Het(verder)ontwikkelen van beleid ten aanzien van de basisondersteuning en extra ondersteuning; • De begeleiding van leerlingen door aan de scholen verbonden remedial teachers en externe begeleiding voor specifieke leerlingen; • Het op organisatieniveau versterken van de ondersteuningsstructuur door: ➢ extra uren voor zorgfunctionarissen, intern begeleiders en leerlingenbegeleiders ➢ extra inzet van klassenassistenten en/of lerarenondersteuners ➢ ondersteuning van leraren door specialisten ➢ het realiseren van specifieke hulpvoorzieningen binnen scholen (time-out, hulpklas etc.) ➢ het verkleinen van klassen waar veel begeleiding werd verwacht ➢ een extra trajectgroep voor leerlingen met specifieke problematiek ➢ scholing/coaching/deskundigheidsbevordering gericht op docenten/mentoren/ onderwijsassistenten en pedagogische conciërges Als resultaten hiervan zijn te noemen: een veilig schoolklimaat en een vroegtijdige signalering van problematiek hetgeen leidt tot een eerdere aanpak, eventueel samen met andere hulpverleners zoals jeugdzorg en wijkteams. De leerling is in beeld. Plaatsingswijzer De plaatsingswijzer beschrijft een systematiek die het primair en voortgezet onderwijs in Friesland toepassen bij de advisering in groep 8 van het primair onderwijs naar de plaatsing in klas 1 in het voortgezet onderwijs.
Dit zorgt voor een gedegen gewogen advies. Hiermee wordt recht gedaan aan de binnen de basisschool opgebouwde expertise over de ontwikkeling van de leerling. In het jaar 2022 werd kansrijk geadviseerd door de basisscholen en is er kansrijk geplaatst binnen OVO Fryslân-Noord. Sociale veiligheid Gezien de extra aandacht voor racisme en discriminatie, pesten, veiligheid van LHBTI'ers en seksueel grensoverschrijdend gedrag is sociale veiligheid een steeds belangrijker thema geworden binnen scholen. Binnen de scholen van Openbaar Voortgezet Onderwijs FryslanNoord is veiligheid op alle terreinen en voor alle betrokkenen een groot goed. Om deze veiligheid te waarborgen en met name preventief te acteren om onveilige situaties te voorkomen zijn er op verschillende terreinen protocollen ontwikkeld en vastgesteld.
3.9
Corona en onderwijsachterstanden
De coronapandemie houdt ons alweer een paar jaar bezig. Het aantal besmettingen op onze scholen viel naar verhouding mee, maar dat er op alle scholen door leerlingen achterstanden zijn opgelopen is evident. Het is steeds duidelijker geworden welke achterstanden de leerlingen hebben opgelopen en dat deze niet zomaar met extra ondersteuning zijn in te lopen. Daarnaast zijn er ook zorgen over de effecten op de mentale gesteldheid van (een deel van) onze leerlingen. Het gebrek aan sociale contacten en de binding met medeleerlingen op school heeft voor de nodige belemmeringen in de ontwikkeling in brede zin van de leerling gezorgd. Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
26
3.9.1 Nationaal Programma Onderwijs (NPO) Het Ministerie stelt voor schooljaar 2022-2023, net zoals het voorafgaande schooljaar, middelen ter beschikking om de onderwijsachterstanden nog verder terug te dringen. Deze middelen kunnen en mogen op verschillende soorten interventies worden ingezet. Op hoofdlijnen kan het worden ingezet op de volgende soorten interventies: • Meer onderwijs (binnen of buiten reguliere schooltijden) om bij groepen leerlingen kennis en vaardigheden bij te spijkeren; • Effectievere inzet van onderwijs om kennis en vaardigheden bij te spijkeren; • Sociaal-emotioneel en fysieke ontwikkeling van leerlingen; • Ontwikkelen van de executieve functies van leerlingen; • Extra inzet van personeel en ondersteuning; • Faciliteiten en randvoorwaarden. De besteding van de middelen heeft op de scholen plaatsgevonden. Elke school heeft de behoefte geïnventariseerd. De inventarisatie binnen de school heeft plaatsgevonden middels een schoolscan, zoals is opgenomen in de NPO regeling. De schoolscan is een stappenplan die als handreiking dient om een goede analyse te maken om de vertragingen en behoefte bij leerlingen goed in beeld te brengen. Op basis hiervan zijn de interventies uit de “menukaart” van de NPO uitgekozen die passend zijn voor de situatie en/of school. De scholen binnen de stichting hebben dit ieder, passend bij de behoefte vormgegeven.
Om dit maatwerk te bewerkstelligen zijn docenten en leerlingen intensief betrokken geweest. Het belangrijkste gedeelte van de inventarisatie heeft plaatsgevonden binnen de school. In de meeste gevallen waren hierbij mentoren/docententeam en zorgfunctionarissen betrokken. Ook hebben scholen de specifieke ondersteuningsbehoefte van de individuele leerlingen uitgevraagd. Op basis hiervan is een plan opgesteld die is afgestemd met de leerling. Hierbij is de totale behoefte per individuele school ter goedkeuring voorgelegd aan de MR van de desbetreffende school. Er zijn scholen die deels hebben gekozen voor extra inzet van personeel. Door het extra aanstellen van onderwijsassistenten/ instructeurs is er tijdens en buiten de lesuren meer individuele ondersteuning aan leerlingen gegeven. Ook is er gekozen voor tijdelijke klassenverkleining. Hierdoor is er meer tijd gecreëerd voor individuele ondersteuning naar behoefte van de leerling op de desbetreffende vakgebieden. Ook is er bewust gekozen om op een effectieve manier kennis en vaardigheden bij te spijkeren van leerlingen. Hierbij valt te denken aan een-op-een-begeleiding en individuele instructies. Sommige scholen hebben specifieke bijlessen georganiseerd om zodoende de opgelopen onderwijsachterstanden weg te werken.
Door de complexiteit van de problematiek die ontstaan is door de onderwijsachterstanden op verschillende gebieden, maar met name ook op sociaal-emotioneel gebied, is het moeilijk om op sommige gebieden harde resultaten hieraan te koppelen. Door de keuzes die de organisatie heeft gemaakt met betrekking tot het opstellen en het uitvoeren van de NPO plannen zoals eerder beschreven, heeft de organisatie er vertrouwen in dat er steeds meer onderwijsachterstanden worden weggewerkt. De uitgaven NPO, zowel van VO als PO, op de verschillende interventies in 2022 ziet er als volgt uit. LASTEN NPO 2022 Interventies gericht op meer onderwijs om bij groepen leerlingen kennis en vaardigheden bij te spijkeren Interventies gericht op effectievere van onderwijs om kennis en vaardigheden bij te spijkeren Interventies gericht op sociaal-emotioneel en fysieke ontwikkelingen van leerlingen Interventies gericht op ontwikkeling van de executieve functies van leerlingen Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
€ 901.941 € 428.069 € 332.496 € 124.164 27
Interventies gericht op (extra) inzet van personeel en ondersteuning Interventies opgericht op faciliteiten en randvoorwaarden (in te zeten in combinatie met voorgaande interventies) Overige interventies Totaal
€ 1.068.979 € 91.963 € 10.000 € 2.957.609
De uitgaven NPO zijn met name besteed aan personele inzet. Dit komt tot uitdrukking in de onderstaande tabel. LASTEN NPO 2022 Personele inzet Overuren npo Personele inhuur Materiele kosten Totaal
€ 2.131.595 € 123.308 € 426.545 € 276.160 € 2.957.609
In de bovengenoemde uitgaven zitten eveneens de uitgaven vanuit de aanvullende bekostiging NPO voor nieuwkomers VO. De aanvullende bekostiging NPO voor nieuwkomers VO die in 2022 is ontvangen, is voor een belangrijk deel nog niet uitgegeven. De niet bestede middelen worden toegevoegd aan de bestemmingsreserve NPO op de school.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
28
4.
4.1
Personeel
Kengetallen
4.1.1 Aantal medewerkers, medewerkers naar categorie en leeftijdsopbouw Medewerkers Fte
31-12-2022 684 524,8
31-12-2021 682 531,1
OVO Fryslân-Noord heeft 525 fte in dienst, ultimo boekjaar 2022, verdeeld over 684 medewerkers. Hieronder is het aantal fte naar categorie weergegeven: Directie Onderwijsgevend Personeel Onderwijs Ondersteunend Personeel
31-12-2022 15,0 355,4 154,5
31-12-2021 16,2 362,8 152,1
In 2022 zijn, evenals het voorgaande jaar, medewerkers gedetacheerd aan het Samenwerkingsverband Fryslân-Noard. Dit samenwerkingsverband heeft tot 1 januari 2023 geen eigen loonadministratie en was afhankelijk van één van de participerende partijen voor uitvoering van de loonadministratie. Per 1 januari 2023 zijn de medewerkers in dienst gekomen van het SWV. De detacheringsafspraken zijn vastgelegd in de detacheringsovereenkomsten tussen de inlenende en de uitlenende partij.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
29
4.1.2 Flexibele schil 31-12-2022 149,4 375,4
Bepaalde tijd Onbepaalde tijd Totaal
524,8
Binnen OVO Fryslân-Noord bestaat het personeelsbestand voor een belangrijk deel uit formatie aangesteld voor onbepaalde tijd. De stichting wenst, gelet op de onzekerheden, over een flexibele schil te beschikken van plm. 15%. Daarmee is de organisatie in staat om tijdig te anticiperen op mogelijke leerlingendaling. Voor de ISK geldt dat op deze school, gegeven de onzekerheid van de leerlingaantallen, per definitie zo weinig mogelijk contracten voor onbepaalde tijd worden aangegaan. OVO Fryslân-Noord heeft een goed beeld van het natuurlijk verloop de komende jaren. 4.1.3 Functiemix Ultimo boekjaar ziet het functiebouwwerk van de stichting eruit zoals hieronder is weergegeven. Het betreft reguliere inzet, inzet vanwege vervanging, alsmede inzet van gedetacheerde medewerkers in loondienst. De verdeling in fte’s ultimo 2022 van de functiecategorie OP in schalen is als volgt: Functieschaal
FTE
LB
209,2
LC
58,6
LD Overige Totaal
60,2 18,2 354,2
4.1.4 Ziekteverzuim OVO Fryslân-Noord is eigen risicodrager wat betreft de kosten wegens vervanging van ziek personeel. De kosten voor ziektevervanging worden centraal door OVO Fryslân-Noord beheerd. Leidinggevenden voeren, met ondersteuning van de afdeling P&O, het vastgestelde verzuimbeleid. Het ziekteverzuim wordt gereduceerd door preventieve begeleidingstrajecten in te zetten waar nodig en door actief verzuimbeleid te voeren. Het ziekteverzuim van de afgelopen twee jaren ziet er als volgt uit: Jaar
Cumulatief ziekteverzuimpercentage 2021 2022
5,7% 6,9%
Het cumulatief ziekteverzuimpercentage ligt hoger dan het gemiddelde verzuimpercentage volgens de laatst bekende Benchmark van Voion over 2021 (5,6%). Het totale verzuim (6,9%) bestaat voor een belangrijk deel uit langdurig verzuim. De opbouw van het percentage is in onderstaande tabel opgenomen.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
30
4.2
Strategisch personeelsbeleid
Binnen OVO Fryslân-Noord worden de medewerkers beschouwd als de basis voor de kwaliteit van het onderwijs. In dit kader is een aantal ontwikkelingen en initiatieven te noemen. OVO Fryslân-Noord participeert in twee opleidingsscholen. Een opleidingsschool is een school waarbij studenten, die een studie volgen aan een lerarenopleiding, in de praktijk opgeleid kunnen worden. Dit draagt eveneens bij aan het strategische personeelsbeleid. Het zelf opleiden van deze studenten leidt tot een instroom van kwalitatief goed opgeleide medewerkers. Dit komt de onderwijskwaliteit ten goede. Jaarlijks wordt, voorafgaand aan het schooljaar, het personeelsbestand kwalitatief geschouwd in aanloop naar de formatieplanning. Iedere medewerker heeft een bestuursaanstelling en is inzetbaar op alle locaties/scholen. De jaarlijkse (ver)plaatsing van medewerkers op de scholen wordt zeer zorgvuldig uitgevoerd, waarbij rekening wordt gehouden met o.a. de volgende elementen: • De juiste medewerker op de juiste plaats. • Het overeenstemmen van de formatie met de financiële kaders. • Het bieden van werkgelegenheid in de eigen organisatie, mits de kwaliteit van het onderwijs gewaarborgd blijft. De onderwijskwaliteit valt of staat met de kwaliteit van medewerkers, waaronder ook de schoolleiders. Er is derhalve ook aandacht voor de ontwikkeling en scholing van schoolleiders binnen de stichting.
Het primair onderwijs krijgt hiervoor een bijzondere bekostiging professionalisering en begeleiding starters en schoolleiders. Er is voor nieuwe of startende medewerkers aan het begin van de het schooljaar een introductie-bijeenkomst. Verder is er voor nieuwe docenten intensieve begeleiding die worden vormgegeven in de NIDO- trajecten. Voor de scholing en ontwikkeling van schoolleiders wordt er binnen de stichting gebruikt gemaakt van LeiderschapsOntwikkelingsTrajecten (LOT). Aan het begin van ieder schooljaar wordt er een introductie-bijeenkomst georganiseerd voor nieuwe medewerkers. In deze bijeenkomst worden de nieuwe collega’s geïnformeerd over de organisatie, visie en werkwijze en maken zij kennis met de verschillende geledingen binnen de organisatie. Alle nieuwbenoemde personeelsleden krijgen informatie over hun specifieke werkterrein en verwachte taakinvulling. Hiervoor wordt een inwerktraject opgesteld. Na het inwerktraject gaat de begeleiding over in de periodieke gesprekkencyclus. Binnen de organisatie wordt persoonlijk leiderschap (verantwoordelijkheid) en vitaliteit gestimuleerd. Drie belangrijke pijlers in het Kompas dat is opgesteld voor medewerkers zijn: Vertrouwen, Samen en Professioneel.
Het verbeteren van onze eigen kwaliteiten vraagt van eenieder een open en lerende houding en het nemen van verantwoordelijkheid daarin voor het eigen handelen, maar ook voor elkaar.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
31
De gesprekkencyclus van de organisatie is hier onder andere op gericht. In deze periodieke gesprekken staan in ieder geval drie thema’s centraal: welzijn, functioneren en ontwikkeling. Hieruit volgt een Persoonlijk Ontwikkelings Plan (POP). Onbevoegde (en nieuwe) docenten kennen een grotere begeleidingsbehoefte dan ervaren, bevoegde docenten. Deze docenten ontvangen een intensievere begeleiding. De NIeuwe DOcenten (NIDO) hebben binnen OVO Fryslân-Noord een specifiek traject, te weten het interne NIDO-traject. Daarnaast krijgen zij vakspecifieke begeleiding vanuit de eigen of een aanverwante sectie. De begeleiding van de onbevoegde docenten is -onder andere- gericht op het behalen van de wettelijke onderwijsbevoegdheid. Om dit in goede banen te leiden wordt er een studieplan opgesteld en periodiek wordt de studievoortgang besproken. Binnen de stichting wordt periodiek dialoog gevoerd over het strategische personeelsbeleid. Het CvB heeft in CMT-bijeenkomsten, in de strategiesessies en in bilaterale gesprekken met de schoolleiders (en incidenteel met OP) gesprekken over het onderwerp (strategisch) personeelsbeleid. Op basis van die gesprekken is een vlootschouw per team en per school uitgevoerd. De vlootschouw wordt in het CMT gebruikt om te bepalen of er in de komende jaren sprake is van tekorten voor bepaalde vakken en op welke wijze die tekorten moeten worden ingevuld.
Dit is ook input voor de gesprekken met de twee opleidingsscholen waaraan OVO Fryslân-Noord deelneemt, over hetgeen er in de toekomst als krapte wordt ervaren en welke competentieontwikkeling in de opleiding gewenst is. De vlootschouw gecombineerd met een aantal kwantitatieve analyses leidt op directieniveau tot de vraag voor welke vakgebieden er wel of geen sprake kan zijn van de toekenning van vaste aanstellingen. Het zijn met name de directeuren die, binnen de eigen school met de eigen vaksecties, regelmatig het gesprek aangaan over de (gewenste) personele ontwikkelingen binnen de school. Dit wordt meegenomen als input voor de vlootschouw en de vaststelling van beleid op niveau van de stichting. Hierbij wordt het personeelsbeleid binnen de stichting onder andere afgestemd op de individuele meerjaren-schoolplannen van de scholen, de formatieve ruimte en de lessentabel. Dit is mede de basis voor het in kaart brengen van de kwalitatieve en kwantitatieve behoefte, afgezet tegen de mogelijkheden. Daarna wordt onder begeleiding van een interne procesbegeleider, in gezamenlijkheid met alle scholen, de formatie van elke individuele school samengesteld.
In het afgelopen jaar zijn er stappen gezet om het strategisch personeelsbeleid verder te verbeteren. Zo is het LeiderschapsOntwikkelingsTrajecten (LOT) geïntensiveerd en geoptimaliseerd. Daarnaast wordt geprobeerd om eventuele tekorten in personeel bij een aantal vakken te voorkomen. Het gaat hierbij om -onder andere- de vakken natuurkunde en scheikunde. Dergelijke vakken worden schaarstevakken genoemd. De organisatie stimuleert medewerkers om lerarenopleidingen in deze schaarstevakken te volgen door deze medewerkers extra te faciliteren in tijd ten behoeve van de studie. Op deze manier zorgt de organisatie ervoor dat we in de toekomst voldoende bevoegde docenten hebben in de schaarstevakken. Daarnaast streeft de organisatie ernaar docenten te behouden in het onderwijs. Dit wordt vormgegeven door middel van intensieve begeleiding van nieuwe docenten (NIDO-traject). Daarmee voorkomen we dat nieuwe docenten de organisatie, dan wel het onderwijs verlaten. Verder biedt OVO Fryslân-Noord de medewerkers die de pensioengerechtigde leeftijd naderen, de mogelijkheid om -met deels behoud van salaris- minder te gaan werken. Hierdoor wordt er meer perspectief voor (toekomstige) nieuwe docenten gecreëerd.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
32
De begeleiding van verzuim is door de arbodienstverlener geëvalueerd. Om de duurzame inzetbaarheid en de vitaliteit van medewerkers te behouden en om het Arbo verzuim preventie als gevolg van ziekte te optimaliseren, is er besloten om over te stappen naar een andere arbodienstverlener. De organisatie hecht waarde aan het laten groeien en ontwikkelen van medewerkers, zodat zij gelukkig, gezond en duurzaam aan het werk kunnen blijven en behouden blijven voor OVO Fryslân-Noord en het onderwijs. In 2023 wordt een aanbestedingstraject gestart voor het aanstellen van een nieuwe arbodienst.
4.3
CAO VO
Er is nog geen akkoord over een nieuwe CAO VO en de sociale partners hebben de huidige CAO VO niet opgezegd. Daarom is de CAO VO 2022/2023 stilzwijgend met een jaar verlengd tot 1 mei 2024. Dit betekent dat de afspraken uit de CAO VO 2022/2023 in ieder geval tot die datum gelden, tenzij sociale partners eerder een nieuwe CAO VO overeenkomen.
4.4
Uitkeringen na ontslag
Na ontslag hebben voormalige medewerkers recht op een werkloosheidsuitkering. Daarnaast kunnen medewerkers recht hebben op een bovenwettelijke uitkering die voor rekening komt van het schoolbestuur. Voor deze beide lasten wordt een voorziening getroffen. Bij eventuele vacatures binnen OVO Fryslân-Noord wordt eerst gekeken of er voormalige medewerkers met een uitkering geschikt zijn voor de desbetreffende functie. Zo nodig worden zij hiervoor benaderd. Ook wordt ondersteuning geboden om deze voormalige medewerkers te begeleiden naar ander werk.
4.5
Opleidingsscholen
Een opleidingsschool is een school waarbij studenten aan een lerarenopleiding in de praktijk opgeleid kunnen worden. De accreditatietermijn heeft hierbij een looptijd van maximaal zes jaar. OVO Fryslân-Noord is aangesloten bij twee opleidingsscholen, te weten School of Education (SofE) en Opleidingsschool FRyske Opliedings SKoalle (FROSK). Beiden worden hieronder afzonderlijk besproken. 4.5.1 School of Education OSG Piter Jelles heeft samen met de partners van de School of Education sinds het schooljaar 2009-2010 het Keurmerk van Opleidingsschool. OSG Piter Jelles is een opleidingsschool en eveneens penvoerder van dit project, het zogenoemde School of Education. In 2016 is op advies van de organisatie NVAO door het Ministerie OC&W een nieuwe accreditatieperiode verstrekt. 4.5.2 Opleidingsschool Frosk RSG Simon Vestdijk maakt samen met OSG Singelland, RSG Magister Alvinus, en sinds september 2018 ook CSG Liudger en CSG Bogerman, en de opleidingsinstituten van NHL en RUG deel uit van de (aspirant)-opleidingsschool Frosk, waardoor het opleiden in de school nog beter geborgd kan worden. In 2020 heeft Frosk de accreditatie van volwaardige opleidingsschool verkregen.
4.6
Werkdrukmiddelen
De convenantsmiddelen zijn per ultimo 2021 beëindigd. Vanaf 2022 worden er werkdrukmiddelen ontvangen, zoals in het onderwijsakkoord in 2022 is afgesproken en is opgenomen in de CAO VO 2022-2023. Structureel wordt er door het ministerie OC&W middelen beschikbaar gesteld voor maatregelen voor werkdrukverlichting. De werkdrukverlichting bestaat uit het volgende onderdelen: Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
33
-
Werkdrukmiddelen t.b.v. de collectieve aanpak werkdrukverlichting Werkdrukmiddelen t.b.v. de individuele aanpak werkdrukverlichting
Er wordt hierbij een onderscheid gemaakt tussen de structurele bestedingswijze vanaf schooljaar 2023-2024 en het overgangsjaar 2022-2023.
4.6.1 Structurele bestedingswijze vanaf schooljaar 2023-2024 Collectieve aanpak werkdrukverlichting Er is afgesproken dat de helft van de werkdrukmiddelen wordt besteed aan een collectieve aanpak waarin schoolleiders, leraren en ondersteunend personeel in overleg treden over de te nemen maatregelen. Uitgangspunt bij de inzet van de collectieve werkdrukmiddelen is dat de medewerkers (binnen hun organisatorische eenheid) zelf werkdrukplannen maken met maatregelen die op hun school de werkdruk verminderen. Gedacht kan worden aan extra ondersteuning in de klas ten behoeve van leerlingbegeleiding of om de lasten van bepaalde taken te verminderen, zoals het mentoraat of bij surveillance (art 8.6 CAO VO 2022-2023). De PMR en personeel van de scholen zijn/worden betrokken worden bij dit proces en besluitvorming. Individuele aanpak werkdrukverlichting Er is afgesproken dat er middelen beschikbaar zijn voor een individuele component, waarbij elke medewerker recht heeft op extra tijd voor taakverlichting. Het individueel keuzebudget (art 7.1 lid 1 CAO VO 2022-2023) wordt verhoogd van 50 naar 90 uur (40 uur werkdrukverlichting). De docent heeft het recht jaarlijks het keuzebudget (90 uur) naar eigen inzicht te gebruiken voor aanpassing van de werkzaamheden, door lesvermindering dan wel vermindering van de overige taken.
Het recht om het individuele keuzebudget te sparen, komt te vervallen met ingang van schooljaar 2023-2024 (deze mogelijkheid is komen te vervallen in de CAO VO 2022-2023). Er kan vanaf schooljaar 2023-2024 nog wel een beroep worden gedaan op de gespaarde uren tot en met schooljaar 2022-2023. 4.6.2 Overgangsjaar 2022-2023 Het ministerie OC&W realiseerde zich dat het, gezien het moment van bekend worden van dit onderhandelaarsakkoord zo vlak voor de zomervakantie, lastig dan wel onmogelijk was om conform bovengenoemde werkwijze tot een besteding te komen van de middelen voor het schooljaar 2022/2023. Daarom wordt het schooljaar 2022-2023 als een overgangsjaar in aanloop naar de structurele bestedingswijze gezien. Collectieve aanpak werkdrukverlichting Er is door de GMR instemming verleend om de werkdrukmiddelen van schooljaar 2022-2023 en de eenmalige collectieve werkdrukmiddelen 2022-2023 te reserveren in een bestemmingsreserve op schoolniveau. De scholen maken, in samenspraak met het personeel en PMR, een bestedingsplan (werkdrukplan) met een besteding in schooljaar 2023-2024 (en eventueel verdere jaren). Dit gaf rust in het lesrooster en formatie van schooljaar 2022-2023 en geeft de mogelijkheid goed na te denken over een juiste besteding van deze middelen.
Over de besteding van het collectieve deel van werkdrukmiddelen schooljaar 2022-2023 en de eenmalige collectieve werkdrukmiddelen 2022-2023, worden afspraken gemaakt over de besteding van de middelen in de geest van de structurele afspraken vanaf schooljaar 20232024. Dat betekent een besteding met als doel werkdrukverlichting en actieve betrokkenheid van de werknemers (art 8.6 lid 3 CAO VO 2022-2023).
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
34
Concreet betekent dit dat er op stichtingsniveau over kalenderjaar 2022 circa 0,8 mln is toegevoegd aan de bestemmingsreserves collectieve werkdrukmiddelen op de scholen. In 2023 zal er nog circa 7/12 deel van dit bedrag worden toegevoegd aan de bestemmingsreserve op schoolniveau. De besteding van de bestedingsreserve collectieve werkdrukmiddelen zal plaatsvinden vanaf schooljaar 2023-2024. In schooljaar 2023-2024 zal (tussentijds) de uitkomsten worden geëvalueerd.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
35
Individuele aanpak werkdrukverlichting Het huidige individuele keuzebudget van 50 uur is voor schooljaar 2022/2023 ongewijzigd gebleven. Dit betekent dat de mogelijkheid van het sparen van het LBPverlof voor schooljaar 2022-2023 nog geldt (art 7.3 lid 3 CAO VO 2022-2023). Daarna, vanaf schooljaar 2023/2024 komt het recht op sparen van het individueel keuze budget te vervallen (deze mogelijkheid is komen te vervallen in de CAO VO 2022-2023). Voor de 40 uur extra werkdrukmiddelen maken alle medewerkers binnen de stichting gebruik van art. 7.3 lid 2 CAO VO 2022-2023, tenzij anders wordt aangegeven. Dit geldt ook voor de eenmalige 23 uur extra individuele werkdrukmiddelen voor schooljaar 2022-2023. Dit betekent concreet dat voor schooljaar 2022-2023, de 40 uur werkdrukverlichting zijn uitbetaald aan het personeel in december 2022 tenzij de medewerker anders heeft aangegeven. Deze wijze is afgestemd met de GMR en vakbonden. Vanaf schooljaar 2023-2024 zal (tussentijds) de uitkomsten van de inzet van de individuele werkdrukverlichting geëvalueerd worden.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
36
5.
5.1
Facilitair
Huisvesting/Inkoop
Duurzaamheid is op het gebied van huisvesting en inkoop in 2022 nog belangrijker geworden dan in de jaren ervoor. Dit heeft alles te maken met de ontwikkeling in de wereld en de uitwerkingen daarvan ook op onze organisatie. De huidige energiecontracten (gas en elektra) van OVO Fryslân-Noord lopen tot 31 december 2023. In 2022 is er voor onze organisatie daarom nog niet een stijging in kosten merkbaar. In de keuzes die worden gemaakt en investeringen die worden gedaan, wordt hier echter wel al rekening mee gehouden. Voor het nieuwe contract dat we aangaan na 2023, nemen we deel aan het landelijke Inkoopcollectief Energie voor scholen. Specifieke werkzaamheden In 2022 is er ten aanzien van de huisvesting een aantal specifieke werkzaamheden uitgevoerd, zoals: • • • • • • •
Realisatie van het maatschappijplein bij het Leeuwarder Lyceum; Realisatie van de herinrichting lokaal uiterlijk verzorging bij Ynsicht; Realisatie beweegvriendelijk schoolplein bij RSG Simon Vestdijk Harlingen; Realisatie herinrichting schoolplein De Dyk; Renovatie biologielokalen Harlingen Hoofdgebouw; Renovatie kleedkamers en douches bij Montessori High School/!mpulse (Douwe Kalmaleane); Verbouwingen en nieuwe faciliteiten voor projecten in het kader van Sterk Techniek Onderwijs op RSG Simon Vestdijk in Franeker en in Harlingen.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
37
Naast bovenstaande projecten is er in 2022 ook veel geïnvesteerd in technische installaties, zoals het aanbrengen van een luchtbehandelingsinstallatie bij Montessori High School/ !mpulse (Douwe Kalmaleane). Meerjarig groot onderhoud Ook is er meerjarig groot onderhoud van de gebouwen uitgevoerd in 2022. Enkele voorbeelden zijn: • •
Optimalisatie klimaatinstallaties Montessori High School/!mpulse (Douwe Kalmaleane) en De Dyk/De Brêge (Egelantierstraat); Bij Montessori High School/!mpulse (Douwe Kalmaleane), Simon Vestdijk in Harlingen en Franeker, Dalton Dokkum, De Dyk/De Brêge (Egelantierstraat) is de bestaande verlichting vervangen door LED-verlichting.
Inkoop en aanbesteding De inkoop en aanbestedingen worden uitgevoerd aan de hand van een inkoopkalender. Daartoe wordt door een externe deskundige ondersteund. De herinrichting van het meldingensysteem in TOPDESK is in 2022 afgerond. Er is een start gemaakt met de inrichting van een nieuw contractenregister.
5.2
ICT
ICT vormt een onmisbaar onderdeel van het onderwijs en ondersteuning bij OVO FryslânNoord. Dit vergt degelijk beheer van systemen, netwerken en onderwijsapplicaties door de afdeling ICT. Tegelijkertijd neemt de afhankelijkheid van betrouwbare ICT toe. Er is blijvend veel aandacht besteed aan de ondersteuning van de scholen om het onderwijs op afstand en ook het hybride onderwijs in de coronaperiode mogelijk te maken. Omdat ICT zo intensief in het onderwijs wordt toegepast, stelt dit hogere eisen aan de informatievoorziening. Ontwikkelingen in de ICT gaan steeds sneller en de beveiliging blijkt ook steeds belangrijker te worden. Werkzaamheden om aan de beveiligingsstandaarden te kunnen blijven voldoen, behoren blijvend tot de prioriteiten. De afdeling ICT kijkt continue naar ontwikkelingen van de beveiligingsstandaarden in de markt en past deze daar waar nodig toe bij OVO Fryslân-Noord. Dit betekent dat alle scholen op een goede en veilige manier kunnen samenwerken. Sinds augustus 2022 is ‘De Jutter’ onderdeel van OVO Fryslân-Noord. De afdeling ICT is de ICT van De Jutter aan het integreren in de ICT-systemen van OVO Fryslân-Noord. Deze werkzaamheden zullen tot de zomer van 2023 plaatsvinden om een geleidelijke overgang te faciliteren.
5.3
Marketing/PR en communicatie
In 2022 is er een Europees Aanbestedingstraject doorlopen (voorbereidingen zijn gestart in 2021) om te komen tot een partner voor ondersteuning bij marketing/communicatieactiviteiten. Na het doorlopen van het traject heeft Blauwe Zone (marketing-/ communicatiebureau) uit Leeuwarden de opdracht gegund gekregen. De inzet van marketing/PR en communicatie is van belang voor het uitdragen van het aanbod van onderwijs dat de organisatie biedt, de identiteit en unique selling points van de organisatie, de scholen en scholengemeenschappen en het bewaken van het imago. Het stroomlijnen en presenteren van informatie en zorgen voor up to date informatie en communicatie is hier onderdeel van. In 2022 is de inzet van marketing/pr en communicatie divers geweest.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
38
Communicatie in coronatijd In verband met de situatie rondom corona in relatie tot het onderwijs Is de informatielijn waarin online updates rondom de coronasituatie werden gegeven vanaf 2020, verder doorgezet, met een voorlopige afronding eind maart 2022. (Voorbeeld via: Coronavirus – Piter Jelles) Werving voor instroom klas 1 Door de omstandigheden rondom corona is er een Open Dag in aangepaste vorm gedraaid door de meeste scholen. Zo is er een hybride vorm gekozen door een aantal scholen (online en fysiek) en werden er voor ouders faciliteiten op de pleinen en buitenruimte geplaatst om op die manier de Open Dag te volgen, die leerlingen van groep 8 zoveel mogelijk binnen meemaakten. In de regio Dokkum is de nauwe samenwerking tussen Dalton Dokkum, het Dockinga College en PRO Dokkum m.b.t. het aanbod en communicatie over de wervingsactiviteiten (‘mijn volgende school’) verder voortgezet. In Kollum was er ook in 2022 afstemming tussen CSG Lauwers College en !mpulse Kollum over de wervingsactiviteiten. Profilering scholen Simon Vestdijk In 2022 is er veel aandacht uitgegaan naar het traject om te komen tot de merkidentiteit van Simon Vestdijk Franeker en de daaraan gekoppelde nieuwe herprofilering van de school en het onderwijs (uitstralingen van de Werelden). Samen met RSG Simon Vestdijk Harlingen is er een nieuwe campagne ontwikkeld met bijpassende nieuwe uitstraling.
Ook is er een nieuwe pay-off (oude pay off: ‘een zee aan mogelijkheden’) geïntroduceerd: “Kom Verder met Vestdijk!” Daarnaast is de bestaande huisstijl vernieuwd. Dit is ondersteunend in de profilering van de scholen en dragen bij aan de uitstraling van de school en ondersteunen in de verbetering van het imago. Ontwikkeling nieuwe campagne-uitstraling OSG Piter Jelles Voor OSG Piter Jelles is een nieuwe campagne ontwikkeld (vormgeving) ten behoeve van de werving voor klas 1. Eigen leerlingen van het Stedelijk Gymnasium en YnSicht stonden model voor de campagnefotografie. De beelden laten een diversiteit aan leerlingen zien waar de doelgroep zich in kan herkennen. De pay-off ‘Volg je Talent!’ is behouden en wordt in combinatie met de beelden ingezet. Onlinecommunicatie Op het gebied van onlinecommunicatie is er aandacht besteed aan de doorontwikkeling van de social media-accounts (in samenwerking met contactpersonen per school). De communicatie via social media draagt bij aan de ambitie om het hele jaar door doelgroepen te informeren, te betrekken, het verhaal van de school uit te dragen en het imago te versterken. Voor de scholen van RSG Simon Vestdijk is in 2022 een volledig nieuwe website ontwikkeld. Daarnaast zijn er online schoolgidsen ontwikkeld, die gekoppeld zijn aan de nieuwe website.
Beeldbank fotografie In 2022 is bij alle scholen van OSG Piter Jelles en RSG Simon Vestdijk (m.u.v. De Dyk, fotografie volgt in 2023) professioneel gefotografeerd ten behoeve van nieuwe ‘beeldbanken’. Deze beelden worden ingezet op de websites, social media en in andere informatie- en communicatie uitingen. De beelden laten het profiel en de sfeer van de scholen zien. Interne Communicatie via MijnOVO Om de interne communicatie te optimaliseren is in 2021 een intranetomgeving ontwikkeld en geïmplementeerd: MijnOVO. Deze is in 2022 verder doorontwikkeld en verder gevuld door structureel plaatsen van organisatie-informatie, beleidsstukken, nieuwsberichten vanuit de afdelingen, scholen en het College van Bestuur. Daarnaast is er via MijnOVO direct toegang tot de applicaties van de organisatie, zoals SOM, Afas/Plaza en Topdesk. Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
39
5.4
Afstemming PO/VO
Digitale aanmelding Vanaf 2022 wordt er gewerkt met een digitale aanmelding voor leerlingen die zich inschrijven voor één van de scholen van OVO Fryslân-Noord. Ouder(s)/verzorger(s) melden hun kind aan via de digitale aanmelding op de scholen. De school van herkomst draagt de gegevens die van belang zijn voor de leerondersteuning van de leerling over via de digitale Overstap Service Onderwijs. Er is in het ontwerp van de digitale aanmelding rekening gehouden met digitale toegankelijkheid. Er is voor de ‘kwetsbare doelgroepen’ nog een papieren versie beschikbaar. Uniformiteit in de aanmelding Samen met Proloog (koepel voor openbaar basisonderwijs in Leeuwarden) is het initiatief genomen tot het opzetten van een werkgroep ‘uniformiteit in de aanmelding’. De werkgroep is actief sinds september 2021 en is in 2022 verder voortgezet en uitgebreid. Verschillende koepels/scholengemeenschappen voor primair en voortgezet onderwijs uit de regio Leeuwarden en Noordwest-Friesland zijn binnen de samenwerking vertegenwoordigd. Er is afstemming bereikt over de aanmeldingsprocedure (op inhoud en proces) met als resultaat uniformiteit in de aanmelding. De werkgroep heeft zich gecommitteerd aan de doorontwikkeling op de inhoud. Groep 9 In oktober 2022 is het Stedelijk Gymnasium van OSG Piter Jelles gestart met een pilot voor ‘Groep 9’.
Groep 9 is een onderwijsvoorziening voor hoogbegaafde leerlingen uit groep 8 en is een samenwerking tussen het Samenwerkingsverband VO/PO en Proloog (koepel voor openbaar basisonderwijs in Leeuwarden). Binnen Groep 9 komen 15 leerlingen wekelijks op een vaste dag op het Stedelijk Gymnasium om vak-lessen te volgen (gegeven door de docenten van het Stedelijk Gymnasium). Daarnaast worden ze begeleid door een hoogbegaafdheidsspecialist die speciaal voor deze groep is aangesteld. De doelstellingen van Groep 9 richten zich op het aanbieden van cognitieve uitdaging, versterken van de executieve functies en planningsvaardigheden. Hierdoor wordt een soepelere overgang verwacht naar het voortgezet onderwijs. De ambitie van het Stedelijk Gymnasium is om een kenniscentrum te zijn voor hoogbegaafdheid en Groep 9 te bestendigen voor de toekomst.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
40
6.
6.1
Financiën
Algemene ontwikkelingen
Met ingang van 01-08-2022 is de stichting juridisch gefuseerd met stichting Openbaar Onderwijs Vlieland. Stichting Openbaar Onderwijs Vlieland betreft één VO school en één PO school. Deze twee scholen ressorteren vanaf 01-08-2022 onder stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Fryslan-Noord. Echter financieel gezien betreft het een fusie met ingang van 01-012022. Dit betekent dat in cijfers 2022 die in de navolgende paragrafen/hoofdstukken zijn opgenomen eveneens de cijfers van Vlieland over het gehele kalenderjaar betreffen. Ook de vergelijkbare cijfers 2021 is inclusief Vlieland. De VO bekostiging vanuit het ministerie is gebaseerd op het leerlingenaantal per 1 oktober en geldt voor het eerstkomende kalenderjaar. Voor PO scholen wordt de bekostiging toegekend op basis van het leerlingenaantal op 1 februari. Aangezien de bekostiging vanuit het ministerie in grote mate afhankelijk is van het leerlingenaantal, wordt de ontwikkeling van het leerlingenaantal zorgvuldig gevolgd. Op deze ontwikkelingen wordt dan ook adequaat geanticipeerd. De formatie wordt aangepast op het leerlingenaantal en er vindt een goede beoordeling plaats bij het aangaan van tijdelijke dan wel vaste arbeidscontracten. In onderstaande tabel is weergegeven hoe het verloop van het leerlingenaantal zich in de afgelopen vier jaar heeft ontwikkeld.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
41
Voortgezet onderwijs Teldatum
Totaal
Bekostiging
01-10-2021 01-10-20225
5.301 5.483
2022 2023
01-10-2023
5.631
2024
6
Primair onderwijs Teldatum
Totaal
Bekostiging
01-02-2022
52
2023
01-02-20237
51
2024
6.2
Verantwoord financieel beleid
Onderdelen van een verantwoord financieel beleid zijn: • Een bewust en een voorzichtige houding met betrekking tot het aangaan van vaste arbeidscontracten en financiële verplichtingen (flexibele schil). • Een meerjarenbegroting waarbij het regulier resultaat gemiddeld rond nul tot licht positief wordt begroot.8 • Het aanhouden van een eigen vermogen positie waarmee risico’s opgevangen kunnen worden. • Een risicomijdend beleid op het gebied tot niet-direct benodigde financiële middelen conform de Regeling Beleggen, Lenen en Derivaten en het Treasury Statuut. • Het periodiek uitvoeren van risicoanalyses. • Een periodieke analyse van het financiële resultaat en het bespreken van de financiële ontwikkelingen met de Raad van Toezicht en met de GMR. • Het gebruik van functiescheiding en gestandaardiseerde en geautomatiseerde processen.
6.3
Allocatiesystematiek
6.3.1 Algemeen Als gevolg van de fusie van 01-01-2020 en de nieuwe bekostiging VO 2022 is er in 2021 een herziene allocatiemodel opgesteld voor het Voortgezet Onderwijs en vin samenspraak met College van Bestuur en het Centraal ManagementTeam (CMT) waarin de schooldirecteuren zijn vertegenwoordigd. De toekenning van middelen is nagenoeg gelijk gebleven. De allocatie is hierbij uitgebreid met een toekenning van middelen voor huisvesting. De bestedingsmogelijkheden voor de scholen is in de herziene allocatiemodel vrijer geworden. De school kan de kosten passender maken aan zijn/haar onderwijsorganisatie. 6.3.2 Uitgangspunten De interne allocatie van de baten van de VO scholen heeft enkele principiële uitgangspunten: -
De middelen moeten zoveel als mogelijk worden besteed aan datgene waarvoor ze bedoeld zijn/toegekend worden. Gelijke financiële behandeling tussen de scholen. Transparantie.
Op basis van de voorlopige cijfers van DUO inclusief VMBO Vlieland Voorlopige prognose schooljaar 2023-2024. 7 Voorlopige prognose schooljaar 2023-2024. 8 In de meerjarenbegroting 2023 wordt hier eenmalig vanaf geweken i.v.m. de verwachte stijging van de energielasten waarbij de hoogte van de compensatie nog onduidelijk is. 5 6
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
42
Op hoofdlijnen komt de allocatie van de baten van de VO scholen op het volgende neer: De reguliere OC&W bekostiging komt ten goede van de school, waarbij geldt: o Er wordt uitsluitend een percentage op het regulier bedrag per leerling ingehouden t.b.v. de algemene bovenschoolse kosten. ▪ Dit betekent dat voor elke leerling ongeveer hetzelfde bedrag wordt ingehouden t.b.v. de algemene kosten. o Op de aanvullende bedragen in de reguliere bekostiging OC&W, die bedoeld zijn voor specifieke doeleinden, vindt geen inhouding plaats ten behoeve van algemene kosten. ▪ Concreet betekent dit dat op de volgende aanvullende bekostiging geen inhouding plaatsvindt: • Het aanvullende bedrag per leerling voor LWOO/PRO/VMBO-G. • Het aanvullende bedrag voor een geïsoleerde VO-vestiging en het aanvullende bedrag voor vestigingen met breed onderwijsaanbod. o Omwille van het feit dat de vaste voet van de afzonderlijke scholen verschillend is, wordt de vaste voet afgedragen t.b.v. de bovenschoolse algemene kosten 9. De vergoeding van het samenwerkingsverband wordt conform de systematiek van het samenwerkingsverband toegekend aan de scholen. Op deze vergoedingen wordt geen bedrag meer ingehouden ten behoeve van de algemene bovenschoolse kosten.
-
-
De schooldirecteur is verantwoordelijk voor een sluitende schoolbegroting en is verantwoordelijk om financieel binnen de schoolbegroting te blijven. o Voor de schoolbegroting zijn echter wel richtinggevende bedragen meegegeven 10, zodat dit houvast biedt voor de schooldirecteur. De schooldirecteur heeft hierin de vrijheid om van deze richtbedragen af te wijken zodat de kosten passend zijn bij het onderwijsconcept en/of school. 6.3.3 Bovenschoolse kosten De bovenschoolse kosten zijn onder te verdelen in: • Servicebureau • Algemene kosten Servicebureau Het Servicebureau verleent ondersteunende diensten aan de scholen, waaronder: • Schoolopleiders • Kwaliteitszorg • Leerlingenzorg • PR & Communicatie • Bekostigingsadministratie • ICT • Facilitaire zaken • Huisvesting • Inkoop • P&O • Salarisadministratie • Financiële administratie
9
De vaste voet van de scholen is verschillend. Dit is afhankelijk of de school wordt getypeerd als hoofdvestiging, nevenvestiging of tijdelijke vestiging. 10 De richtbedragen zijn gebaseerd op de gemiddelde bedragen per leerling binnen OVO-FN en gebaseerd bij een gebruik van de GPL.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
43
Algemene kosten De algemene kosten betreffen in grote lijnen de kosten van het College van Bestuur en de kosten in algemeen belang van de organisatie. Hierbij valt te denken aan: • Ziektevervanging • Kosten BAPO • Kosten ouderschapsverlof • Bedrijfsgezondheid • Integratie • Loonbaanbegeleiding • Dotaties aan de voorzieningen • Onderhoudscontracten OVO breed • Licenties onderwijs en bedrijfsvoering • Internetkosten • Medezeggenschapsraad • Raad van Toezicht • Accountant • Reclamecampagnes • Contributies • Projecten strategisch perspectief 6.3.4 Allocatie voortgezet onderwijs De basisbekostiging 2022 is gebaseerd op leerlingenaantal 01-10-2021. Deze bekostiging wordt intern toegekend, middels het interne allocatiemodel, aan de scholen over schooljaar 2021-2022 (t-5mnd systematiek). Circa 80% van het leerlingenafhankelijke bedrag van de basisbekostiging wordt toegekend aan de scholen. De scholen bepalen hierbij zelf waaraan zij de middelen uitgeven. Hieronder staan de richtbedragen/-percentages die richting geven waar het geld ongeveer aan besteed moet worden. De richtpercentages over het leerlingenafhankelijke bedrag van de basisbekostiging zien er als volgt uit: Richtbedragen onderdelen schoolbegroting11
Afdracht algemene kosten per leerling
Richtbedragen per leerling onderbouw en theoretische leerwegen
Richtbedragen per leerling praktijk onderwijs en VMBO-B/K
19,9%12
€
1.542
€
1.815
Kosten nascholing
0,8%
€
61
€
72
Overige personele lasten
0,3%
€
24
€
28
2,3% 6,7% 4,1% 2,0% 0,3% 63,6% 100,0%
€ € € € € € €
181 534 328 156 26 4.914 7.767
€ € € € € € €
213 629 386 184 30 5.781 9.137
Afschrijvingen Huisvestingslasten Lesmateriaal Overige lasten Stelpost Formatie Totaal
Naast de basisbekostiging is er eveneens nog sprake van enkele aanvullende bekostigingen vanuit het ministerie OC&W, te weten aanvullende bekostiging voor LWOO/PRO leerlingen, aanvullende bekostiging voor VMBO-G leerlingen, aanvullende bekostiging scholen met breed onderwijsaanbod, aanvullende bekostiging geïsoleerde VO-vestigingen en de bekostiging nieuwkomers. Deze bekostigingen worden één op één toegekend aan de scholen. Bekostiging studieverlof Bevoegde docenten die een bachelor of master willen gaan doen, kunnen onder bepaalde voorwaarden, een lerarenbeurs aanvragen. Met deze lerarenbeurs kunnen leraren een Conform schooljaar 2021-2022 Vanaf schooljaar 2023-2024 wordt de afdracht lager, doordat de lasten van het levensfase bewust personeelsbeleid vanaf schooljaar 2023-2024 ten laste komt van de school als gevolg van de gewijzigde CAO VO die in 2022 in doorgevoerd. 11 12
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
44
bachelor- of masteropleiding volgen, zodat docenten zich verder kunnen ontwikkelen. De lerarenbeurs bestaat uit twee elementen, te weten: een vergoeding voor het collegegeld en studiekosten aan de leerkracht en een vergoeding aan de werkgever om studieverlof te kunnen verlenen en hiervoor een vervanger te kunnen aanstellen. De bekostiging studieverlof, die aan de werkgever wordt toegekend, wordt één op één toegekend aan het formatieve budget van de school. OVO Fryslân-Noord heeft ervoor gekozen om extra scholingsmiddelen toe te kennen voor de facilitering van docenten die aan het studeren zijn voor een (extra) bevoegdheid in een schaarstevak. Vergoedingen Passend Onderwijs Het doel van passend onderwijs is om een zo passend mogelijke onderwijsplek te bieden aan leerlingen. Onderwijs dat leerlingen uitdaagt, uitgaan van hun mogelijkheden en rekening houden met hun ondersteuningsbehoefte. Passend onderwijs legt een zorgplicht bij scholen. Dit betekent dat de school ervoor verantwoordelijk is om alle leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben een goede onderwijsplek te bieden. Vanuit het samenwerkingsverband FryslanNoard krijgt de stichting middelen om hier inhoud aan te geven. Deze middelen worden één op één toegekend aan de scholen. Vanaf kalenderjaar 2023 komen de vergoedingen van de lichte ondersteuning voor basis- en kaderleerlingen komen te vervallen.
Vanaf 2024 zal vergoedingen van het Samenwerkingsverband anders worden vormgegeven als gevolg van opting-out. Dit heeft financiele gevolgen. Doorbelasten personeelslasten Binnen OVO Fryslân-Noord is er zowel sprake van een allocatie van de baten (bovenstaande) maar eveneens een allocatie van de kosten. Een allocatie op twee plekken binnen een W&V komt de transparantie niet altijd ten goede. Op dit moment worden de loonlasten namelijk doorbelast op basis van de GPL (Gemiddelde Personeels Last) van het vaste personeel. Binnen OVO worden op dit moment de werkelijke loonlasten bovenschools gedragen. Middels de Gemiddelde PersoneelsLast (GPL) voor een docent 13 worden de loonlasten doorbelast aan de scholen. Elke docent kost de school evenveel, ongeacht inschaling en trede. Voor het Onderwijs Ondersteunend Personeel (OOP) geldt dat de loonlast aan de scholen wordt doorbelast middels de GPL per functieschaal. De laatste stap die eventueel nog gezet zou kunnen worden is de overgang van een systematiek van GPL (Gemiddelde Personeels Last) naar WPL (Werkelijke Personeels Loonlast). In het december 2022 is hier een start mee gemaakt.
6.3.5 Allocatie Primair Onderwijs Aangezien we de exploitatie moeten segmenteren14 en de organisatie uitsluitend één PO school heeft, is er voor het Primair Onderwijs binnen onze organisatie geen allocatie nodig. Dit betekent dat de werkelijke baten en lasten rechtstreeks op de PO locatie wordt geboekt. Er zullen, net zoals voor de VO scholen, nog wel interne richtbedragen worden opgesteld waaraan de bekostiging uitgeven kan worden. Hier mag de schooldirecteur van het PO van afwijken. De schooldirecteur is hierbij verantwoordelijk voor een sluitende schoolbegroting en verantwoordelijk om financieel binnen de schoolbegroting te blijven.
13
14
Voor zowel LB, LC als LD. De exploitatie tussen VO en PO moeten expliciet gescheiden blijven
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
45
6.4
Financiële kengetallen
De kerngetallen die iets zeggen over de financiële positie van de stichting zijn: liquiditeit, solvabiliteit, kapitalisatiefactor, weerstandsvermogen en rentabiliteit. Deze kengetallen worden hieronder afzonderlijk nader toegelicht. De onderstaande kengetallen betreffen inclusief de twee scholen van Vlieland.
Solvabiliteit Liquiditeit: Current Ratio
31-12-2022
31-12-2021
48,8%
46,5%
2,3
2,8
Rentabiliteit
5,8%
1,2%
Weerstandsvermogen
26,3%
22,2%
Solvabiliteit De solvabiliteit geeft de verhouding aan tussen het eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen. De solvabiliteit geeft aan in hoeverre OVO Fryslân-Noord kan voldoen aan haar langlopende verplichtingen. De door de Inspectie van het Onderwijs gehanteerde signaleringsgrens voor solvabiliteit is 30%. De Inspectie onderzoekt besturen die meer dan 70% van hun totale vermogen gefinancierd hebben met vreemd vermogen. Met een solvabiliteitsratio van 48,8% zit de stichting ruim boven de ondergrens. Liquiditeitsratio Dit kengetal, ook wel de current ratio genoemd, geeft de verhouding aan tussen de kortlopende vorderingen en de kortlopende schulden. De liquiditeitsratio geeft aan in hoeverre OVO FryslânNoord haar verplichtingen op korte termijn (circa 1 jaar) kan voldoen. Door het Ministerie OC&W wordt een instelling met een liquiditeit van 0,75 (current ratio) of hoger beoordeeld als “financieel gezond”. Met een liquiditeitsratio van 2,3 is het totaal van de vorderingen en liquide middelen ruim voldoende om de kortlopende schulden te kunnen voldoen. Rentabiliteit De rentabiliteit geeft de mate aan van de winstgevendheid van de stichting. Het is het exploitatieresultaat in percentage van de totale baten. Het streven is dat zoveel als mogelijk middelen ten behoeve van het onderwijs wordt ingezet.
Dit betekent dat de stichting streeft naar een rentabiliteit iets boven 0%. Met een rentabiliteit van 5,8% voldoet onze stichting aan dit streven. Gelet op bovenstaande kan gesteld worden dat de stichting er financieel gezien gezond voor staat en voldoende in staat is om in de toekomst eventuele financiële tegenvallers op te vangen. Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is een ratio die aangeeft in hoeverre een organisatie eventuele toekomstige financiële tegenvallers op kan vangen ofwel het vermogen van de stichting om ook in ongunstige tijden haar activiteiten te kunnen voortzetten. Het weerstandsvermogen is het eigen vermogen uitgedrukt in een percentage van totale baten. Als vuistregel geldt, dat wanneer het weerstandsvermogen kleiner is dan 10%, er mogelijk te weinig reserves zijn, wat kan duiden op een risicovolle situatie. Wanneer het weerstandsvermogen zich bevindt tussen de 10% en de 40% is er sprake van voldoende reserves. Wanneer het weerstandsvermogen boven de 40% is, is de kans groot dat de financiële reserves te hoog zijn. OVO Fryslân-Noord streeft naar een weerstandsvermogen van tussen de 15% en 20%. Dat percentage is enkele jaren achterelkaar gerealiseerd. OVO Fryslân-Noord is daarmee in staat mogelijke toekomstige onverwachte tegenvallers op te vangen.
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
46
6.5
Exploitatieresultaat
Met ingang van 01-08-2022 is de stichting OVO-FN gefuseerd met Openbaar Onderwijs Vlieland. Dit betreft één VO school en één PO school. De twee scholen ressorteren vanaf 0108-2022 onder stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Fryslan-Noord. Ondanks dat de juridische fusie op 01-08-2022 heeft plaatsgevonden, is dit financieel gezien op 01-01-2022. Dit betekent dat in de cijfers 2022 in de navolgende paragrafen ook de cijfers van de twee scholen van Vlieland van het gehele kalenderjaar zijn opgenomen. Ook in de vergelijkbare cijfers 2021 is inclusief Vlieland. Het exploitatieresultaat van OVO Fryslân-Noord (inclusief Vlieland) over boekjaar 2022 is uitgekomen op €3.655.079 positief. De tabel hieronder geeft de realisatie 2022 weer ten opzichte van de begroting en voorgaand boekjaar. In de hierop volgende paragrafen wordt het financieel resultaat nader toegelicht. Realisatie 2022
Begroot 2022
Afwijking €
Afwijking %
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Afwijking €
7.006.532
13%
59.887.256
55.304.565
4.582.691
8%
273.302 222.240 7.502.073
99% 8% 13%
548.954 958.910 2.850.585 2.411.037 63.286.794 58.674.512
-409.956 439.548 4.612.282
-43% 18% 8%
Afwijking %
Baten Rijksbijdragen 59.887.256 52.880.724 Overige overheidsbijdragen en subsidies 548.954 275.652 Overige baten 2.850.585 2.628.345 Totaal baten 63.286.794 55.784.721 Lasten Personeelslasten Afschrijvingen Huisvestingslasten Overige lasten Totaal lasten
46.612.346 41.263.067 1.079.434 1.198.641 5.096.284 4.729.113 6.779.479 8.420.619 59.567.544 55.611.440
-5.349.279 119.207 -367.171 1.641.140 -3.956.104
-13% 10% -8% 19% -7%
46.612.346 45.674.365 1.079.434 1.213.930 5.096.284 5.496.327 6.779.479 5.755.110 59.567.544 58.139.732
-937.981 134.496 400.043 -1.024.369 -1.427.812
-2% 11% 7% -18% -2%
Saldo baten en lasten
3.719.251
173.281
3.545.970
2046%
3.719.251
534.780
3.184.471
595%
Financiële baten en lasten
-64.172
-50.000
-14.172
-28%
-64.172
-76.059
11.887
16%
3.655.079
123.281
3.531.798
2865%
3.655.079
458.721
3.196.358
697%
Totaal resultaat
Enkele redenen van het positieve resultaat is het resultaat op NPO (1,0 mln) en het resultaat op de collectieve werkdrukmiddelen (0,8 mln). Deze resultaten zijn toegevoegd aan de publieke bestemmingsreserves. Verder is de dotatie aan de voorziening groot onderhoud met 1 mln naar beneden bijgesteld. De stichting OVO Fryslân-Noord in belangrijke mate afhankelijk is van het ministerie15, te weten circa 95%, en in mindere mate van andere inkomsten. Bij de inkomsten van het ministerie speelt het leerlingenaantal een belangrijke rol. Rijksbijdragen Hieronder wordt de gerealiseerde rijksbijdragen 2022 uiteengezet ten opzichte van de begroting en voorgaand boekjaar .
Rijksbijdragen
15
Realisatie 2022
Begroot 2022
Afwijking €
59.887.256
52.880.724
7.006.532
Afwijking %
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Afwijking €
13%
59.887.256
55.304.565
4.582.691
Afwijking % 8%
Inclusief doorbetalingen vanuit het samenwerkingsverband
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
47
De rijksbijdragen OC&W16 zijn hoger uitgekomen in vergelijking met de begroting en voorgaand boekjaar. Ten eerste heeft in augustus 2022 een normaanpassing plaatsgevonden van 3,29% in de basisbekostiging 2022 in verband met de kabinetsbijdrage voor loon- en prijsontwikkeling in 2022. Hierbij zijn de salarissen, als gevolg van de nieuwe CAO, met ingang van 01-07-2022 verhoogd. Daarnaast is er in de basisbekostiging éénmalig 0,16% incidentele loonontwikkeling voor 2021 in de tarieven van 2022 verwerkt. Daarnaast is er, als gevolg van de toename van asielzoekers in Nederland, in Leeuwarden een noodopvang gerealiseerd. Onze organisatie heeft hiervoor het onderwijs georganiseerd. Hierdoor ligt de bekostiging voor nieuwkomers een stuk hoger in vergelijking met de begroting. Ook heeft de ISK over 2022 een aanvullende bekostiging NPO toegekend gekregen van circa 1 mln. Deze middelen mogen in de komende jaren worden besteed. Voor de besteding van deze middelen is binnen de organisatie een meerjarig bestedingsplan opgesteld door ISK. De besteding zal met name plaatsvinden in de aankomende jaren. Dit betekent concreet dat deze middelen voor een belangrijk deel zijn opgenomen in de bestemmingsreserve NPO. Bovendien heeft het ministerie een aanvullende bekostiging beroepsgericht onderwijs NPO VO en een aanvullende bekostiging voor leerlingen met risicoachterstanden NPO toegekend.
De besteding hiervan zal plaatsvinden in de komende jaren. Dit betekent concreet dat deze middelen ultimo 2022 in de bestemmingsreserve NPO zijn opgenomen. Verder heeft het Ministerie in september nog een extra middelen per leerling beschikt over 2022 ten behoeve van de uitvoering van het onderwijsakkoord. Structureel heeft het ministerie OC&W geld beschikbaar gesteld voor maatregelen voor werkdrukverlichting. Men realiseert zich dat het, gezien het moment van bekend worden van dit onderhandelaarsakkoord zo vlak voor de zomervakantie, lastig dan wel onmogelijk is om conform bovengenoemde werkwijze tot een besteding te komen van de middelen voor het schooljaar 2022-2023. Daarom ziet het ministerie OC&W het schooljaar 2022-2023 als een overgangsjaar in aanloop naar de structurele bestedingswijze. De werkdrukmiddelen bestaat uit twee onderdelen: - Werkdrukmiddelen t.b.v. de collectieve aanpak werkdrukverlichting - Werkdrukmiddelen t.b.v. de individuele aanpak werkdrukverlichting Het ministerie OC&W heeft circa €160,00 per leerling in 2022 toegekend aan de collectieve aanpak van werkdrukverlichting waarbij schoolleiders, leraren en ondersteunend personeel in overleg treden over de te nemen maatregelen.
Uitgangspunt bij de inzet van de collectieve werkdrukmiddelen is dat de medewerkers (binnen hun organisatorische eenheid) zelf werkdrukplannen maken met maatregelen die op hun school de werkdruk doen verminderen. Gedacht kan worden aan extra ondersteuning in de klas, ten behoeve van leerlingbegeleiding of om de lasten van bepaalde taken te verminderen zoals het mentoraat of bij surveillance. In verband met het overgangsjaar en gezien het feit dat schooljaar 2022-2023 al geheel geformeerd was, is binnen de stichting afgesproken dat de middelen tot en met juli 2023 in een bestemmingsreserve collectieve werkdrukmiddelen worden opgenomen. In schooljaar 2022-2023 maken scholen structurele plannen over de besteding van deze werkdrukmiddelen vanaf schooljaar 2023-2024 evenals over de besteding van de collectieve werkdrukmiddelen die tot en met juli 2023 zullen zijn opgenomen in de bestemmingsreserve. Daarnaast is er nog sprake van individuele werkdrukmiddelen. Het gaat hierbij eveneens om een bedrag van circa €160,00 per leerling in 2022. Het ministerie OC&W heeft geld beschikbaar gesteld voor een individuele component waarbij elke medewerker recht heeft op extra tijd voor 16
Inclusief doorbetalingen vanuit het samenwerkingsverband
Jaarverslag OVO Fryslân-Noord 2022
48
taakverlichting. Concreet betekent dit dat het individueel keuzebudget wordt verhoogd van 50 naar 90 uur. De docent heeft vanaf schooljaar 2023-2024 het recht jaarlijks het keuzebudget van 90 uur naar eigen inzicht te gebruiken voor aanpassing van de werkzaamheden, door lesvermindering dan wel vermindering van de overige taken. Het recht op verlof en verlofsparen komt met ingang van schooljaar 2023-2024 te vervallen. Schooljaar 2022-2023 wordt door het ministerie OC&W beschouwd als overgangsjaar. In schooljaar 2022-2023 mag de medewerker nog voor de laatste keer de 50 uur sparen of inzetten conform de oude regeling. Daarnaast heeft het ministerie nog 40 uur extra vanaf 2022 toegekend voor de individuele werkdrukverlichting. Aangezien schooljaar 2022-2023 door het ministerie OC&W als overgangsjaar wordt beschouwd en schooljaar 2022-2023 al geheel geformeerd was, heeft de stichting met de vakbonden afgesproken deze middelen uit te betalen in 2022. Verder heeft het ministerie OC&W geïnvesteerd (uit het Onderwijsakkoord) in professionalisering van docenten op het terrein van basisvaardigheden en curriculumherziening. Deze middelen worden vertaald in een toekenning van 16 uur extra professionalisering voor docenten. Deze uren worden in overleg met de leidinggevende door de docent besteed aan professionalisering op het terrein van basisvaardigheden en curriculumherziening.