Jaarstukken 2025 Gemeente Leeuwarden
Tekst van het document
Onderstaand is een nadere toelichting opgenomen. Begrotingscriterium Lastenoverschrijding: acceptabel of niet Van de totale lastenoverschrijding van € 5,6 mln is een bedrag van € 0,5 mln als niet acceptabel aangemerkt. Deze afwijking blijft onder de rapportagegrens van € 750.000 en behoeft daarom formeel geen nadere toelichting. Het college kiest er echter voor om deze afwijking toch toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering om volledige transparantie richting de raad te bieden. Een toelichting op de acceptabele overschrijdingen is opgenomen in de jaarrekening hoofdstuk 3.2.2. Begrotingsrechtmatigheid. Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Programma's | Begroting | Rekening na | Lasten- | Acceptabel | Niet- wijziging | overschrijding | acceptabel Lasten | Lasten R2HOG02 - Bet.baar wonen in gez/veilig leefomg R2PGM0201 - Milieu, Volkshuis., LO en Sted.vern. | 120.499 | 124.671 | -4.172 | -3.623 | -549 Bestaande uit: R2TKV0570 - Openbaar groen en (openlucht) recr.
| 18.324 | 17.406 | 918 | 918 | 0 R2TKV0720 - Riolering | 9.822 | 11.046 | -1.224 | -1.224 | 0 R2TKV0730 - Afval | 18.577 | 18.964 | -387 | -387 | 0 R2TKV0740 - Milieubeheer | 20.908 | 15.204 | 5.704 | 5.704 | 0 R2TKV0750 - Begraafplaatsen en crematoria | 1.181 | 1.275 | -94 | -94 | 0 R2TKV0810 - Ruimte en leefomgeving | 6.034 | 6.690 | -656 | -107 | -549 R2TKV0820 - Grondexploitatie | 35.540 | 44.909 | -9.369 | -9.369 | 0 R2TKV0830 - Wonen en bouwen | 10.113 | 9.177 | 936 | 936 | 0 R2HOG05 | – Samenwerking en organisatie R2PGM0501 - Bestuur | 7.840 | 9.287 | -1.447 | -1.447 | -0 Totalen 2025 | 128.339 | 133.958 | -5.619 | -5.070 | -549 Programma Milieu, volkshuisvesting, leefomgevingen en stedelijke vernieuwing – lastenoverschrijding € 4,1 mln waarvan € 3,6 mln acceptabel Binnen dit programma is voor € 0,5 mln aan niet-acceptabele begrotingsonrechtmatigheden geconstateerd. Dit betreft taakveld Ruimte en leefomgeving en betreft een overschrijding op personele lasten. Enerzijds komt dit door vervanging van langdurige zieke medewerkers ( € 0,1 mln). Daarnaast zijn minder uren doorbelast aan de rendabele activiteiten, zoals investeringen en projecten, dan vooraf geraamd. Er zijn meer uren besteed aan ondersteunende werkzaamheden, zoals inwerken nieuwe medewerkers, kostenramingen en ondersteunen teamleider. En er is meer ingezet op beleidsopgaven zoals energie en duurzaamheid.
Om dit in de toekomst te voorkomen, is in 2026 de controle op een juiste en volledige urenregistratie geïntensiveerd, zodat uren en kosten correct worden toegeschreven aan projecten en beleidsopgaven. Wijzigingen in budgetten, formatie en doorbelastingen worden verwerkt in de begroting 2026 en 2027. Baten over- en onderschrijdingen, lastenonderschrijdingen: tijdig gemeld aan de raad of niet Het overgrote deel van deze afwijkingen wordt als tijdig gemeld beschouwd op basis van melding in de jaarstukken. In de andere gevallen is sprake van melding in de turap en is daarom als tijdig beschouwd. Voor de analyse hierop wordt verwezen naar de jaarrekening hoofdstuk 3.2.2. Begrotingsrechtmatigheid. Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium van de rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking | op het niet volledig naleven van voorwaarden die zijn opgenomen in wet | - en regelgeving. Europese aanbesteding De afwijkingen op dit terrein betreffen over 2025: fouten van in totaal € 1,1 mln en een onduidelijkheid van € 0,7 mln. Over 2024 was sprake van een fout van ca € 1,5 mln. 149 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 150 Als gekeken wordt naar de samenstelling van de geconstateerde fout van € 1,1 mln dan bestaat dit geheel uit het doorwerken van geconstateerde rechtmatigheidsfouten bij vorige controles.
De onduidelijkheid van € 0,7 mln betreft een samenwerkingsverband van gemeenten die zich mogelijk niet heeft gehouden aan de Europese aanbestedingswetgeving, door zonder voorafgaande Europese aanbesteding een contract te sluiten met een leverancier. En dat deze mogelijk fout van het samenwerkingsverband doorwerking heeft richting de samenwerkende gemeenten, waaronder gemeente Leeuwarden. Om verdere onduidelijkheid te voorkomen gaan wij als gemeente Leeuwarden deze opdracht Europees aanbesteden in 2026. Subsidieverstrekking Wetsus en Watercampus hebben begin 2026 subsidieaanvragen ingediend voor de jaren 2025 en 2026. Het college heeft deze aanvragen in 2026 toegekend. Op basis van onze Algemene subsidieverordening is dit in uitzonderlijke gevallen mogelijk. De middelen voor deze subsidies waren in 2025 wel begroot binnen programma Economie. De subsidies waren destijds echter niet met naam opgenomen in bijlage C van de begroting. In bijlage D van deze jaarstukken zijn deze subsidies wel opgenomen. De afwijking ten opzichte van bijlage C van de begroting is € 700.000. Dit bedrag blijft onder de rapporteringsgrens van € 750.000 en is daarom niet afzonderlijk opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Voor 2026 volgt een begrotingswijziging.
Misbruik & oneigenlijk gebruik criterium Bij misbruik en oneigenlijk gebruik gaat het om derden die misbruik maken van gemeentelijke regelingen. Binnen de primaire processen vinden, naast de controle bij het verstrekken van de bijstandsuitkering, eveneens controles plaats tijdens het gebruik van de regelingen. Wanneer we vanuit deze controles misbruik constateren, dan herstellen we dit door de bijstandsuitkering terug te vorderden. Voor 2025 hebben wij € 472.000 aan dergelijke vorderingen opgelegd. Deze omvang is hoger ten opzichte van 2024 maar lager ten opzichte van 2023 (2024: € 381.000, 2023: € 801.450). In control statement Ook in 2025 is verder gewerkt aan de implementatie van het In Control Statement (ICS) voor de belangrijkste gemeentelijke processen op het gebied van financiën en rechtmatigheid. Met een 'in control' verklaring leggen sectormanagers vanuit een vast stramien verantwoording af aan de directie over de mate waarin hun processen 'in control' zijn. De verklaringen richten zich primair op de mate waarin financiële (rechtmatigheids)risico’s worden beheerst door de aanwezigheid van effectieve beheersmaatregelen en voldoende interne controle daarop. In 2025 is (over boekjaar 2024) voor 18 processen een ICS afgegeven, 2 meer dan over 2024. Nieuw toegevoegd zijn de verklaringen voor de processen Aanbestedingen en Jeugd.
Daarnaast is de ICS van Personeel verbeterd: deze was in 2023 ‘niet in control’, maar is nu wel ‘in control’. Alle ICS -en over 2024 bevatten een verklaring ‘in control’, aangevuld met een verbeterplan. Control, met ondersteuning van de auditfunctie, heeft de kwaliteit getoetst en voldoende bevonden. Hoewel er nog verdere verbetering mogelijk is op onderdelen is dit een mooie vervolgstap. De ambitie om in 2025 (over 2024) de enkelvoudige verantwoording van de sectormanagers naar de Algemeen directeur (gemeentesecretaris) om te vormen in een samengevoegde verklaring van gemeentesecretaris naar college van B&W is helaas niet gelukt, de bedoeling is dit nu voor het eerst in 2026 (over 2025) te doen. In 2025 is daarnaast verder gewerkt aan het instrument zélf en het proces daarom heen. Dit op basis van de uitkomsten van analyse en toetsing van de ICS-en van 2024 en een bredere evaluatie over 2024. Hierbij zijn verschillende (jaarspecifieke) aandachtspunten benoemd, waaraan is gewerkt in 2025 en wat doorloopt in 2026. Mede dankzij deze inspanningen in 2025 en daarvoor is er een basis gelegd die verder kan worden benut door ICS een rol te laten spelen in de verantwoordingsgesprekken tussen concerndirecteuren en sectormanagers, als onderdeel van de managementcyclus, die momenteel verder wordt uitgewerkt.
Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 2.15d Personeelsmonitor Personele sterkte 2025 Overzicht personele sterkte 2025 (in fte's) Bezetting | Bezetting 31-12-2024 | 31-12-2025 Raadsleden | 39,0 | 38,0 Burgemeester en Wethouders | 7,0 | 7,0 Overig gemeentepersoneel Griffie | 8,6 | 8,8 Directie | 4,0 | 4,0 Concern | 30,8 | 29,6 Sociaal domein | 397,4 | 464,6 Fysiek domein | 558,1 | 607,7 SW-medewerkers | 47,3 | 46,1 Sociaal Domein Fryslân | 54,1 | 61,0 Shared Service Centrum | 328,1 | 344,1 Publieke dienstverlening | 168,2 | 87,7 Veiligheidsdomein | 174,7 | 168,8 Vereniging Friese gemeenten | 3,7 | 3,7 Totaal | 1.821 | 1.871 Bron: Personeelsinformatiesysteem (Profit) De totale bezetting (structureel en tijdelijk) bedroeg 1.871 fte op peildatum 31 december 2025. Dit is een toename van 50 fte ten opzichte van 31 december 2024. De belangrijkste ontwikkelingen in 2025 worden hierna benoemd: • | Naar aanleiding van de verdere implementatie van concernsturing zijn er op diverse plekken in de organisatie leidinggevenden geworven en aangenomen. Door extra leidinggevenden te werven en aan te nemen, ontstaat er ruimte voor meer persoonlijke aandacht en begeleiding. Dit zorgt ervoor dat medewerkers zich gezien voelen en dat er structureel en doelgericht gewerkt kan worden aan duurzame inzetbaarheid.
• | Binnen de organisatie heeft een verschuiving van 76fte plaats gevonden van publieke dienstverlening (Inkomen en Wmo) naar het sociale domein (sectoren Jeugd en Gezin & Werk en Participatie). • | Binnen het fysieke domein is een stijging van 50 fte te zien. Het team Energie is in het afgelopen jaar uitgebreid door een toename van beschikbare financiële middelen. De Rijksbudgetten zijn verhoogd, waardoor meerdere nieuwe medewerkers zijn aangenomen. Daarnaast heeft de buitendienst-organisatie te maken gehad met een herinrichting. Vanwege de omvang zijn Team Groenbeheer en team Nautiek en Buitenkans opgesplitst in meerdere afzonderlijke team. Er zijn vijf nieuwe teamleiders aangetroken en twee clustermanagers. Daarnaast zijn meerdere coachend werkbegeleiders en medewerkers aangenomen. • | Binnen het Shared Service Centrum (SSC) is de sector Informatiemanagement (IM) gestegen met 12 fte. De bezetting is van 87,7 FTE per 31 december 2024 naar 99,5 FTE per 31 december 2025 gestegen door het opvangen van langdurige zieken bij de teams Data en Functioneel Beheer. Verder is er sprake van uitbreiding van capaciteit voor o.a. recordmanagement, het beheren van de applicaties Topdesk en Fortes, robotisering en het schrijven van low code.
151 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Arbeidsrelatie (in aantallen) Bron: Personeelsinformatiesysteem (tot en met 2021: PIMS, vanaf 2022: Profit), peildatum 31 | -12 Het percentage arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd steeg van 76% in 2024 naar 77,4% in 2025. Het percentage arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd (12%) is licht gedaald ten opzichte van 2024 (13%). Hierin zijn ook de jaarcontracten opgenomen, welke betrekking hebben op structurele formatie, maar bij aanvang gestart wordt met een jaarcontract. Het percentage inhuur (10,4%) is gedaald ten opzichte van 2024 (11%). Dit wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door in te zetten op vast personeel. Personele kosten | Bedragen x €1.000 Begroting | Rekening 2025 | 2025 Kosten personeel | 140.802 | 141.197 Inhuur personeel | 15.448 | 16.269 Vergoedingen voor personeel | -290 | -1.220 Totaal | 155.959 | 156.245 Bron: Coda Op het geheel is een hogere last gerealiseerd dan was begroot. De totale personele lasten bedroegen ca. € 156,2 mln. Dit is ongeveer € 0,3 mln (0,2%) meer dan was begroot. De kosten van vast personeel zijn € 0,5 mln hoger uitgevallen dan geraamd. De kosten van inhuur personeel zijn € 0,8 mln hoger dan geraamd. Daar staat een voordeel op vergoedingen voor personeel tegenover van € 0,9 mln. Op het geheel is een iets hogere last gerealiseerd dan was begroot.
Dit heeft wederom te maken met ziektevervanging en het uitvoeren van additionele taken met een tijdelijk karakter en budget. Ziekteverzuim Het ziekteverzuim (excl. zwangerschapsverlof) in 2025 bedroeg 6,2% (2024: 6,6%). Het verzuimpercentage is ten opzichte van 2024 gedaald net als de meldingsfrequentie. Stages In 2025 bedroeg het totaal aantal stageplaatsen 132, een stevige stijging ten opzichte van de 78 personen in 2024. Tevens waren er in 2025 in totaal 8 werkervaringsplekken. 152 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 153 Wet Banenafspraken De Wet banenafspraken komt voort uit het Sociaal akkoord 2013, waarbij is afgesproken 125.000 extra banen te creëren voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Hiervan moeten gemeenten er 4.430 realiseren. Voor Leeuwarden geldt dat er op peildatum 31-12-2025 in totaal 40 plaatsen worden ingevuld op basis van deze banenafspraak. Er zijn door de jaren heen meer mensen geplaatst, maar een behoorlijk aantal daarvan telt inmiddels niet meer mee. Dit komt onder andere door het beëindigen van de loondispensatie na 5 jaar, het verdienen van 100% loonwaarde door kandidaten of uitdiensttreding. Door deze oorzaken en zeker ook door het instromen van medewerkers en de hogere verdiencapaciteit blijft dit een uitdaging, ondanks de inspanningen die zijn en worden verricht.
In totaliteit draagt de gemeente Leeuwarden dus ruimschoots bij aan de doelstelling. Verder is in 2025 de aanpak geëvalueerd en aangescherpt. Het draagvlak binnen de organisatie is vergroot. En het beleid is geactualiseerd. Implementatie loopt door in de eerste helft van 2026. Meldingen vermoeden misstanden en klachten ongewenste omgangsvormen In het afgelopen jaar zijn er vier meldingen van een vermoeden van een misstand onderzocht (2024: 3). Eén melding was niet ontvankelijk en bij drie meldingen was er geen sprake van een integriteitsschending. Daarnaast hebben 37 medewerkers gebruik gemaakt van de inzet van de interne en externe vertrouwenspersonen (2024: 45). Deze gevraagde inzet had met name betrekking op sociale integriteit: (seksuele) intimidatie, onheuse bejegeningen en pesten. Klachten De klachtenbemiddelaar heeft in 2025 610 klachten ontvangen, in 2024 waren dat 441. Bijna 94% van de klachten zijn informeel opgelost. In de formele behandeling zijn er 2 klachten gegrond verklaard. 22 klachten zijn buiten behandeling gesteld. Dit zijn bijvoorbeeld klachten waarbij er geen contact kan worden gelegd met de indiener van de klacht of klachten die niet bij de gemeente maar bij een andere organisatie thuishoren. Agressie De agressie richting medewerkers van de gemeente is de laatste jaren zowel in aantal als in heftigheid toegenomen. Dit geldt ook voor 2025.
De gemeente beantwoordt agressie in intimidatie met waarschuwingen, maar ook met telefoon-, email – en whwatsappverboden. In 2025 kregen 9 personen een pandverbod (geen toegang tot gemeentelijke gebouwen); 1 telefoonverbod en 1 emailverbod. Tegen 12 personen is aangifte gedaan. Het agressie interventieteam heeft ook in 2025 stand-bye moeten staan. Ook is vaker hulp gevraagd aan handhaving en/of politie. De gemeente blijft zich inzetten om de agressie te verminderen. Klachten bij de Nationale Ombudsman. Bij de Nationale Ombudsman zijn in 2025 in totaal 54 klachten (2024: 51) over de gemeente Leeuwarden binnengekomen. 50 klachten zijn afgehandeld. 3 klachten zijn opgelost door interventie. 1 klacht is onderzocht per brief. 43 klachten waren vooral klachten van inwoners die niet eerst bij de gemeente zijn ingediend of met een eenvoudige reactie konden worden afgehandeld. WNT verantwoording De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) verplicht gemeenten sinds 2013 verantwoording af te leggen over het totaal aan betalingen aan een werknemer in enig jaar dat uitgaat boven het toetsloon. In 2025 bedroeg de algemene norm € 246.000 incl. belaste onkostenvergoedingen en pensioenbijdrage. Voor de gemeente Leeuwarden zijn de gemeentesecretaris en de griffier gekwalificeerd als topfunctionarissen. In 2025 is de griffier gewijzigd.
Nienke de Waard heeft Frans van der Heide opgevold. Frans van der Heide is op 1 november 2025 met pensioen gegaan. Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 154 • Voor de gemeentesecretaris (de heer E. de Jong) komt het bedrag op € 199.415 (Max. WNT- norm € 246.000). • Voor Frans van der Heide als griffier komt het bedrag op € 149.572(Max. WNT-norm € 204.888). • Voor Nienke de Waard als griffier komt het bedrag op € 38.861 (Max. WNT-norm € 63.353). Zie overzichten in hoofdstuk 3.2.3 Informatie in het kader van de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT). Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 155 2.16 Openbaarheidsparagraaf In overeenstemming met artikel 3.5 van de Wet open overheid (Woo) besteden we in deze paragraaf aandacht aan de uitvoering van de Woo. 2.16a Inleiding Transparantie is essentieel voor het vertrouwen van bewoners in de gemeente. Inzage geven in gemeentelijke informatie draagt daaraan bij. De Woo stimuleert actieve en passieve openbaarmaking van documenten en data. Voor de openbaarmaking is het noodzakelij k dat de informatiehuishouding op orde is en dat duurzame toegankelijkheid van digitale documenten is geborgd. Deze bestuursperiode werkte de gemeente aan de implementatie van de Woo.
De VNG heeft de handreiking ‘Meerjarenplan duurzame toegankelijkheid van digitale documenten’ voor gemeenten geschreven en helpt gemeenten bij het voldoen aan de verplichtingen van de Woo. 2.16b Wat willen we bereiken? Sinds 1 mei 2022 is de Woo van kracht. De wet beoogt de openheid en transparantie van het gemeentebestuur te bevorderen en moet ervoor zorgen dat gemeentelijke informatie beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. De Woo verplicht de gemeente zo veel mogelijk informatie in een vroegtijdig stadium actief openbaar te maken en te publiceren. In 2030 moeten we voldoen aan alle in de Woo gestelde eisen. 2.16c Stand van zaken • Passieve openbaarmaking Bewoners, pers en andere geïnteresseerden kunnen een Woo-verzoek doen om informatie openbaar te maken. In 2025 zijn er 88 formele Woo-aanvragen ingekomen. In 2024 waren dat er 96, in 2023 waren dat er 69 en in 2022 waren dat er 40. Van de 88 inkomen Woo-verzoeken zijn er 36 verzoeken afgebroken of buiten behandeling gesteld. Dit komt omdat er door de verzoeker niet is gereageerd op precisering of omdat het verzoek is afgedaan als zijnde een informeel informatieverzoek. Verder zijn er 3 verzoeken buiten behandeling gesteld omdat er sprake was van misbruik van recht. Deze verzoeken waren afkomstig van 3 verschillende personen.
Van de overige verzoeken zijn er 38 toegekend en 7 afgewezen. De 5 overgebleven verzoeken zijn nog in behandeling. Afhandeling daarvan zal plaatsvinden in 2026. Van de 7 verzoeken die zijn afgewezen, zijn er 3 verzoeken afgewezen omdat de informatie niet bij de gemeente Leeuwarden berust. Er zijn 3 verzoeken afgewezen omdat de gevraagde informatie reeds openbaar was. Het overige verzoek is afgewezen omdat de gevraagde informatie verkregen dient te worden via de AVG en niet via de Woo. Tegen 11 besluiten is bezwaar ingesteld. De reden voor het instellen van bezwaar is veelal dat de bezwaarmaker meent dat het Woo-besluit niet volledig is. Er wordt dus niet enkel bezwaar ingesteld tegen afwijzende besluiten. Van de 11 ingediende bezwaren zijn er nog 5 in behandeling. Van de overige 6 bezwaren zijn er 3 ongegrond, 2 deels gegrond/deels ongegrond verklaard en is er 1 ingetrokken. De complexiteit en/of omvang van verzoeken is vaak een reden tot verdaging en een langere afhandelingstijd. Verzoeken worden over het algemeen binnen de termijn afgehandeld. Er is geen exact percentage beschikbaar waaruit blijkt hoeveel van de verzoeken tijdig zijn afgesloten. Dit heeft te maken met het moment dat wordt vastgelegd als datum van afdoening.
Het registratiesysteem ziet een datum als “buiten termijn”, maar die afhandelingsdatum kan niet worden aangepast op lopende afspraken met de verzoeker als een verzoek meer tijd in beslag neemt. Wel kan met zekerheid worden gezegd dat geen van de verzoeken in 2025 de datum van een ingebrekestelling hebben overschreden. Er zijn in 2025 namelijk geen dwangsommen verbeurd. Soms wordt het webformulier op de website van de gemeente Leeuwarden gebruikt voor ‘gewone’ Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 156 informatieverzoeken, niet zijnde Woo-verzoeken. Deze verzoeken worden doorgezet naar de juiste vakafdeling en daar afgehandeld. • Actieve openbaarmaking De Wet open overheid (Woo) is in 2022 gedeeltelijk in werking getreden. Uit de Woo volgt een actieve openbaarmakingsplicht voor zeventien informatiecategorieën, waarvan vijftien voor gemeenten. Deze verplichting wordt de komende jaren stapsgewijs en per ca tegorie ingevoerd. De openbaarmaking van wetten en algemeen verbindende voorschriften, overige besluiten van algemene strekking en gegevens over de organisatie, werkwijze en bereikbaarheid is per 1 november 2024 verplicht. De gemeente Leeuwarden voldoet aan de huidige eisen. Het is nog niet bekend wanneer de verplichting voor wat betreft de andere categorieën ingaat.
Dit heeft te maken met vertraging rondom de oplevering van de Generieke Woo Voorziening (GWV), de landelijke centrale vindplaats van documenten die actief openbaar gemaakt moeten worden. Het ministerie van BZK verwacht eind februari 2026 meer duidelijkheid te kunnen geven met behulp van een aangepaste planning. Daarop vooruitlopend maakt Leeuwarden al wel zoveel mogelijk van de verplichte informatiecategorieën actief openbaar. Zo zijn de lokale regelgeving, organisatiegegevens, raadsstukken, overige bestuursstukken, stukken van adviescolleges, convenanten, jaarplannen en -verslagen, Woo-verzoeken en -besluiten reeds actief openbaar. Sinds 2025 maken we ook klachten actief openbaar. • Technische realisatie Met het oog op het geautomatiseerd actief openbaar kunnen maken van een aantal verplichte informatiecategorieën, is in 2024 het project voor de inrichting van de benodigde informatievoorziening en systemen vervolgd. Het Rijk heeft de ontwikkeling van het Platform Open Overheidsinformatie (PLOOI) stopgezet, vervolgens is er begonnen met de ontwikkeling van de Woo-index. De Woo-index is hernoemd naar de GWV. De GWV is een centrale verwijzingsplek voor alle overheidsinformatie die openbaar is gemaakt op grond van de Woo. Dit komt in de plaats van het te complexe PLOOI (wat een integraal publicatieplatform had moeten worden). De GWV is nog in ontwikkeling.
De ontwikkelingen op het gebied van de Woo-index en de bijkomende eisen zullen in de gaten gehouden worden in 2026. Dit heeft geen nadelig effect gehad op de informatievoorziening aan onze inwoners, omdat in de plaats daarvan is gekozen voor een tijdelijke handmatige publicatie-oplossing op de website van de gemeente Leeuwarden. De komende twee jaar willen we werken naar een publicatieplatform buiten de website die voldoet aan de toekomstige technische vereisten om aan te sluiten op de GWV. • Informatiehuishouding op orde De Woo herhaalt het voorschrift uit de Archiefwet dat informatie in goede, geordende en toegankelijke staat gehouden en bewaard moeten worden. Het op orde brengen van de informatiehuishouding houdt in dat gearchiveerde informatie vindbaar is en ontsloten k an worden, niet alleen na overbrenging aan de archiefbewaarplaats, maar juist in de fase daarvoor. Dat betekent dat de gemeente ervoor moet zorgen dat het beheer van haar informatie voldoet aan de toetsbare eisen. De Woo geeft bestuursorganen tot 2030 om de informatiehuishouding op orde te brengen. Met de Agenda Informatiebeheer brengt de gemeente Leeuwarden de informatiehuishouding op orde conform de Woo, het Archiefbesluit 1995 en het Besluit informatiebeheer Leeuwarden 2018. Dit, onder aansturing van een Strategisch informatieoverleg (SIO).
In 2025 is verder gewerkt aan de implementatie van de Digitale Bewaarstrategie, een strategie voor duurzaam digitaal bewaren van informatie, door te werken aan: Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 o | Het opzetten van de bewustwordingscampagne en het aanschaffen van software voor een online leeromgeving. o | Werksessies met andere organisaties om van elkaar te leren en samen verder te ontwikkelen waar dit mogelijk is. o | Een marktverkenning voor een e-depot. We staan klaar voor de start van een aanbesteding. Voor digitale informatie die permanent of langdurig te bewaren is heeft er een marktverkenning e-depot plaatsgevonden. o | Beheerregimes. Er zijn maatregelen voor het duurzaam beheren van digitale informatie op basis van risicobenadering opgesteld. 2.16d Wat heeft het gekost? Ter ondersteuning van gemeenten bij de implementatie en uitvoering van de Woo, heeft het Rijk financiële middelen beschikbaar gesteld. Het budget is voor het overgrote deel ingezet ten behoeve van de Woo-contactpersoon (sector Juridische en Veiligheidszaken), ondersteuning en advisering bij de publicatie van stukken en technische ondersteuning van het automatisch anonimiseren van documenten (eData). De middelen die dit jaar ongemoeid zijn gebleven, komen ten gunste van het rekeningresultaat.
Bedragen x € 1.000 Resultaat Wet Open Overheid | Begroting | Rekening | Saldo Personeelslasten | 101 | 59 | 42 Technische ondersteuning eData | 30 | 31 | -1 Ondersteuning en advisering bij publicatie stukken | 39 | 17 | 22 Totaal 2025 | 170 | 107 | 63 157 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 158 2.17 Verbonden partijen en andere samenwerkingsverbanden Deze paragraaf biedt inzicht in alle partijen waarmee de gemeente Leeuwarden zowel een bestuurlijk als een financieel belang heeft: de zogenoemde verbonden partijen. Deze verbondenheid brengt risico’s en verantwoordelijkheden met zich mee, waarvoor de geme ente beleid heeft ontwikkeld dat is vastgelegd in de Kadernota Verbonden Partijen. Instellingen waarmee uitsluitend een subsidierelatie bestaat, vallen buiten deze definitie. Ter informatie wordt in deze paragraaf ook een overzicht opgenomen van centrumregelingen. Hoewel deze formeel geen verbonden partijen zijn, geven ze wel invulling aan gemeentelijke samenwerking. 2.17a Bijzonderheden met betrekking tot de verbonden partijen met een hoog risicoprofiel Er wordt onderscheid gemaakt tussen verbonden partijen op basis van het risicoprofiel. Voor de inventarisatie en beoordeling van risico’s van verbonden partijen wordt aangesloten bij de methodiek die voor het gemeentelijke risicomanagement is ingevoerd. Voor risicomanagement is een specifieke kadernota vastgesteld.
Risicomanagement in het kader van verbonden partijen wordt daarbij gedefinieerd als: een risico-inventarisatie en - waardering gecompleteerd met een overzicht van bijbehorende beheersmaatregelen per verbonden partij (vanaf nu te noemen risicomanagement). Zie hiervoor ook de Kadernota verbonden partijen (2017). In de basis wordt bij verbonden partijen uitgegaan van een laag risicoprofiel, tenzij sprake is van specifieke bijzonderheden. Indien er dergelijke bijzonderheden zijn, kan dit aanleiding zijn om het risicoprofiel te verhogen naar middel of hoog. Bij een risicoprofiel ‘hoog’ wordt, conform de kadernota, altijd expliciet toegelicht waarom sprake is van een verhoogd risicoprofiel en welke beheersmaatregelen zijn getroffen. Dit wordt opgenomen voorafgaand aan de lijst van verbonden partijen. Hieronder wordt aandacht besteed aan verbonden partijen met een hoog risicoprofiel. Daarbij wordt ingegaan op actuele ontwikkelingen, financiële risico’s en bestuurlijke aandachtspunten. Bijzonderheden Caparis NV De continuïteit en het financieel rendement van sociaal ontwikkelbedrijf Caparis NV staan al meerdere jaren onder druk. Caparis NV bevindt zich momenteel in een versneld krimpscenario. De uitstroom van Wsw-medewerkers is groter dan eerder voorzien, terwijl de instroom van nieuwe doelgroepen vanuit de aandeelhoudende gemeenten achterblijft.
In 2025 zijn de gemeenten gestart met het ontwikkelen van een gezamenlijke nieuwe visie op de sociale infrastructuur en op hun toekomstige opdracht aan Caparis NV. Als gezamenlijk bedrijf van vier gemeenten, die opdrachtgever, aandeelhouder en werkgever zijn, staat één gezamenlijk belang centraal: het bieden van goede en passende werkgelegenheid voor de mensen die Caparis NV ondersteunt. De versnelde krimp leidt tot toenemende druk op de liquiditeitspositie van Caparis NV. Dit is aanleiding om een risico in de paragraaf Weerstandsvermogen op te nemen. Bijzonderheden FUMO Met de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 zijn taken verschoven van de gemeente naar de FUMO. Dit heeft geleid tot hogere uitvoeringskosten en een verhoging van onze gemeentelijke bijdrage. In 2025 heeft de FUMO door een hoog ziekteverzuim en de benodigde inwerkuren voor nieuw personeel minder productieve uren gerealiseerd dan begroot. Dit kan voor de gemeente in de nacalculatie een financieel voordeel opleveren. Tegelijkertijd kan de lagere productie bij de FUMO leiden tot een negatief financieel resultaat. De uiteindelijke financiële gevolgen worden zichtbaar bij de definitieve jaarrekening 2025 van de FUMO. Door de lagere inzet zijn minder controles uitgevoerd en is het beoogde aantal controles niet gehaald.
In 2026 blijft de gemeente met de FUMO en de andere deelnemers in overleg over het ziekteverzuim en de lagere productieve uren. 2.17b Visie en beleid verbonden partijen Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 159 De visie van de gemeente op de (beheersing van) verbonden partijen en de beleidsvoornemens daaromtrent in algemene zin, staan in de Kadernota verbonden partijen (Op 13 november 2017 geamendeerd door de raad vastgesteld). In 2025 is gestart met de evaluatie van de huidige Kadernota verbonden partijen. Dit traject wordt in 2026 voortgezet en heeft als doel te komen tot een geactualiseerde kadernota die beter aansluit bij de actuele opgaven en samenwerkingsverbanden van de gemeente Leeuwarden.
2.17c Lijst van de verbonden partijen Gemeenschappelijke regelingen De Marrekrite Hûs en Hiem Veiligheidsregio Fryslân Sociale Werkvoorziening Fryslân Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing (FUMO) Stichtingen en verenigingen Stichting Kredietbank Nederland (KBNL) Vennootschappen en coöperaties CV Blitsaerd Coöperatie Openbare Verlichting en Energie Fryslân (OVEF) DataFryslân Parkeergarages Leeuwarden CV Afvalsturing Friesland NV (handelsnaam Omrin) NV Fryslân Miljeu (handelsnaam Omrin) BV Sport Caparis NV NV Bank Nederlandse Gemeenten Diverse rechtspersonen voortvloeiend uit de verkoop van Essent Publiek Belang Elektriciteitsproductie BV Blitsaerd Beheer BV Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Gemeenschappelijke regelingen | Verkeer, vervoer en waterstaat De Marrekrite Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Recreatieschap Marrekrite verzorgt de recreatieve basisinfrastructuur in Friesland verbonden partij) | op het gebied van water- en landrecreatie. De gemeente Leeuwarden heeft tot doel de voorzieningen op het gebied van watersport en het onderhoud van fietsknooppunten op een goed niveau te houden. Hieronder valt ook het verwijderen van afval op de recreatieplaatsen. Een Gemeentelijk belang | beleidsvoornemen dat vele andere gemeenten en ook de provincie hebben.
Om dit beleid uniform gestalte te geven nemen deze partijen deel in de gemeenschappelijke regeling Marrekrite d | ie uitvoerend is voor de beleidsvoornemens. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 171 2026 | 192 2027 | 201 2028 | 206 Bestuurlijk belang | Vertegenwoordiging in het algemeen bestuur door de wethouder (stemverhouding: 1/14). Financieel belang | Bijdrage in de kosten van de GR o.b.v. aantal inwoners. Marrekrite heeft als Gemeenschappelijke Regeling een bestuur. In het Algemeen Bestuur (AB) zitten de Provincie Fryslân en de 13 deelnemende gemeenten (via de gedeputeerde en wethouders). Het AB heeft een aantal bevoegdheden gedelegeerd aan een Dagelijks Bestuur (DB). Alle bestuursleden (gedeputeerde en Toelichting benoeming | wethouders) hebben binnen hun organisaties het domein | ‘recreatie en toerisme’ en besluitvormingsproces | in portefeuille. Het DB heeft 6 leden en vergadert 4 maal per jaar. De voorzitter van het AB zit ook het DB voor en is als gedeput | eerde lid van het College van Gedeputeerde Staten van de Provincie Fryslân. Het AB vergadert 2 keer per jaar. De vergaderingen van het AB zijn openbaar, die van het DB niet.
Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 4.328 | 4.894 | 4.256 | 6.861 | 128 2025 | 4.256 | 6.861 | 3.647 | 7.517 | -37 2026 | 3.709 | 7.850 | 3.683 | 9.383 | 24 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | L. Touwen Voorzitter | F. Douwstra 160 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Gemeenschappelijke regelingen | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Hûs en Hiem Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Hûs en Hiem heeft als doel de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende verbonden partij) | gemeenten te behartigen op het gebied van bouwkundige, stedebouwkundige en landschappelijke schoonheid in de Provincie Fryslân. De gemeente heeft tot doel kritisch te zijn op bouwvoornemens die effect hebben op het aanzien van de stad. Om die reden neemt de gemeente deel in een onafhankelijk toetsing- en beoordelingsorgaan dat bouwvoornemens toetst op Gemeentelijk belang | architectonische waarde en inp | assing in de omgeving.
Sinds kort is de ‘kan bepaling’ van toepassing waarmee de Rijksoverheid beoogt dat gemeenten zelfstandig (dus niet via een extern orgaan) mogen toetsen. Hiervan zijn beschermde stads- en dorpsgezichten uitgezonderd. De gemeente heef | t zich vooralsnog niet uitgesproken of deze bepaling actief zal worden toegepast. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Vertegenwoordiging in zowel het dagelijks als | algemeen bestuur. Elke gemeente in Friesland heeft 1 stem (stemverhouding: 1/17) Elke deelnemende gemeente draagt bij in de kosten van Hûs en Hiem naar rato van Financieel belang | de dienstverlening op basis van tarieven die door het Algemeen Bestuur worden vastgesteld en meegedeeld aan de gemeenten. Toelichting benoeming en besluitvormingsproces | Dit is vastgelegd in de Gemeenschappelijke regeling Hûs en Hiem. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 257 | 453 | 383 | 425 | 126 2025 | 383 | 425 | 383 | 403 | 0 2026 | 383 | 403 | 383 | 383 | 0 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | M. Visser Voorzitter | H.
de Haan Overige informatie 161 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Gemeenschappelijke regelingen | Veiligheid Veiligheidsregio Fryslân Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting De Veiligheidsregio Fryslân - bestaande uit de GGD, Geneeskundige Hulpverlening Openbaar belang (doel | bij Ongevallen en Rampen (GHOR) en de Brandweer Fryslân | - is een verbonden partij) | gemeenschappelijke regeling van alle Friese gemeenten en verzorgt de wettelijke taken op het gebied van veiligheid en gezondheid voor alle inwoners van Fryslân. Gemeentelijk belang | Uitvoering van wettelijke taken, zoals bepaald in de Wet Publieke gezondheid (WGP) en de wet Veiligheidsregio. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 18.137 2026 | 18.598 2027 | 19.508 2028 | 20.257 Elke gemeente in Friesland heeft 1 stem (stemverhouding: 1/18) in het | Algemeen Bestuurlijk belang | Bestuur. De burgemeester van de gemeente Leeuwarden is voorzitter van het Algemeen Bestuur, voorzitter van het Dagelijks Bestuur van de regeling en voorzitter van de bestuurscommissie Veiligheid. Financieel belang | Bijdrage in de kosten van de GR o.b.v. aantal inwoners. Toelichting benoeming | Dit is vastgelegd in de Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Fryslân.
en besluitvormingsproces Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 8.868 | 82.448 | 10.662 | 87.343 | 3643 2025 | 10.662 | 87.343 | 6.493 | 102.023 | 0 2026 | 4.701 | 101.238 | 3.305 | 113.059 | 0 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | J. Gebben Voorzitter | S. Buma Overige informatie 162 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Gemeenschappelijke regelingen | Bestaanszekerheid Sociale Werkvoorziening Fryslân Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting De gemeenschappelijke regeling heeft tot doel de Wet sociale werkvoorziening Openbaar belang (doel | (Wsw) en daaruit voortvloeiende voorschriften uit te voeren voor de acht verbonden partij) | aangesloten gemeenten. De uitvoering van de Wsw heeft het bestuur van de gemeenschappelijke regeling opgedragen aan Caparis NV. Gemeentelijk belang | Effectieve uitvoering van de WSW als onderdeel van de Participatiewet. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 10.000 2026 | 10.000 2027 | 10.000 2028 | 10.000 Bestuurlijk belang | Vertegenwoordiging in het bestuur (stemverhouding: 1/8).
Financieel belang | Bijdrage in de kosten van de GR op basis van stemverhouding Leden van de GR zijn wethouders met participatie in hun portefeuille. Er wordt vergaderd conform een schema en richtlijnen van de provincie in kader van WGR. Toelichting benoeming | De bedrijfsvoeringsregeling is hierin leidend. Gemeenten leggen eventueel te en besluitvormingsproces | nemen besluiten voor aan hun college en raad. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 4.210 | 2.088 | 0 2025 | 2.088 | 6.023 | 0 2026 | 6.023 | 3.625 | 0 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Concept jaarrekening 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | Via mandaat belegd bij Caparis NV Voorzitter | A.W. Reitsma Overige informatie 163 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Gemeenschappelijke regelingen | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Fryske Utfieringstsjinst Miljeu en Omjouwing (FUMO) Risicoprofiel | Hoog (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Het betreft een Regionale Uitvoeringsdienst (RUD). Verantwoordelijk voor de verbonden partij) | uitvoering van de wettelijke basistaken (vergunningverlening, toezicht en handhaving) die voortvloeien uit de Omgevingswet.
Het effectief uitvoeren van vergunnings | - en handhavingstaken door expertise in de Provincie Fryslân te bundelen binnen een uitvoeringsorgaan. Het taakgebied is primair de complexere en risicovolle bedrijven (basistakenpakket), waarbij ook een Gemeentelijk belang | bovenlokale handhavingsaanpak nodig is. Secundair kan de FUMO aanvullende taken (niet-basistaken) op verzoek van de deelnemers uitvoeren. Alle gemeenten, de Provincie en het Wetterskip in Friesland nemen deel in de FUMO. De gemeente Leeuwarden streeft correcte handhavi | ng en vergunningverlening na, de FUMO voert uit. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 1.554 2026 | 1.611 2027 | 1.611 2028 | 1.611 Bestuurlijk belang | Vertegenwoordiging in het algemeen bestuur. Financieel belang | Verrekening resultaat naar rato van de begrote afname (ligt rond de 6,5%) Toelichting benoeming en besluitvormingsproces | Dit is vastgelegd in de Gemeenschappelijke regeling FUMO.
Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 1.278 | 5.327 | 840 | 4.784 | -362 2025 | 840 | 4.784 | 800 | 4.755 | 0 2026 | 800 | 4.755 | 800 | 4.755 | 0 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | J.W. Strebus Voorzitter | I. Groeneveld Overige informatie 164 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Stichtingen en verenigingen | Bestaanszekerheid Stichting Kredietbank Nederland (KBNL) Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting De stichting Kredietbank Nederland is een sociale kredietbank die onder andere mensen met financiële problemen helpt. De | belangrijkste diensten die de bank in Openbaar belang (doel | dit verband aanbiedt zijn onder andere: sociale kredietverlening, verbonden partij) | schuldhulpverlening, inkomensbeheer, preventie en beschermingsbewind. Een ander openbaar belang dat gediend wordt is de uitoefening van het toezicht op | de bank door de gemeente op basis van Wet op het Financieel Toezicht. De KBNL voert in het kader van het gemeentelijk minimabeleid de Gemeentelijk belang | schuldhulpverlening uit op basis van de gemeentelijke visie.
Ook de sociale kredietverlening aan inwoners van de gemeente Leeuwarden wordt door de KBNL uitgevoerd. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 De meerderheid (drie leden) van de Raad van | Toezicht wordt benoemd op Bestuurlijk belang | voordracht van de gemeente Leeuwarden. Verder dient de gemeente de begroting en de jaarrekening goed te keuren. De gemeente financiert KBNL met een langlopende lening van € 1,352 mln. Dit Financieel belang | bedrag heeft de bank weer uitgeleend aan de inwoners van de gemeente Leeuwarden. Toelichting benoeming | De meerderheid (drie leden) van de Raad van Toezicht wordt benoemd op en besluitvormingsproces | voordracht van het college van B&W van de gemeente Leeuwarden. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 3.209 | 47.554 | 2.499 | 48.206 | -710 2025 | 2.499 | 48.206 | 2.565 | 46.390 | 48 2026 | 2.565 | 46.390 | 3.700 | 43.800 | 879 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | A.O. de Visser Voorzitter | S.
Feitsma Overige informatie 165 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing CV Blitsaerd Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Woningbouw in het hogere segment. verbonden partij) Voor een evenwichtige woningvoorraad heeft de gemeenteraad in 2003 (en 2005) Gemeentelijk belang | besloten tot het aangaan van een PPS waarmee marktpartijen het hogere segment bedienen. Hierbij zijn kaders vastgesteld voor 400 woningen (later verhoogd naar 441). De gemeente is alleen commanditaire vennoot in de CV. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Commanditair of stille vennoot (49%). Financieel belang | CV Commanditair kapitaal € 2.262.094. Toelichting benoeming en besluitvormingsproces | N.v.t. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | -154 | 1.469 | 45 | 808 | 199 2025 | 45 | 808 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | H.
Wind Voorzitter | - Overige informatie 166 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 167 Vennootschappen en coöperaties Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Warmtebedrijf Heechterp BV Risicoprofiel (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Middel Openbaar belang (doel verbonden partij) In voorbereiding op de invoering van de nieuwe Wet collectieve warmte (Wcw) en het vereiste publieke meerderheidsbelang, hebben de gemeente Leeuwarden, woningcorporatie Elkien en Bouwgroep Dijkstra Draisma (BGDD) gezamenlijk plannen gemaakt voor een collectief warmtenet in de wijk Heechterp. Dit warmtenet zal op duurzame wijze warmte leveren aan zowel nieuwbouwwoningen als bestaande woningen in de wijk. Op 26 juni 2025 heeft de gemeente samen met BGDD warmtebedrijf Heechterp BV opgericht met als doel een betaalbaar en duurzaam, collectief warmtenet aan te leggen in de wijk Heechterp. Hiermee wordt bijgedragen aan de gemeentelijke doelstelling om wijken aardgasvrij te maken. Gemeentelijk belang De deelname aan het Warmtebedrijf Heechterp BV stelt de gemeente in staat om regie te voeren op de lokale warmtetransitie. Het project draagt bij aan betaalbare en duurzame warmtevoorziening voor inwoners en sluit aan bij het gemeentelijke beleid.
Gemeentelijke bijdrage jaar bijdrage (x 1.000 euro) 2025 0 2026 0 2027 0 2028 0 Bestuurlijk belang De gemeente Leeuwarden is voor 50% aandeelhouder van Warmtebedrijf Heechterp BV, een publiek-private samenwerking met BGDD. Via dit aandeelhouderschap heeft de gemeente directe bestuurlijke invloed, via vertegenwoordiging in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA). Financieel belang De gemeente heeft een financieel belang in de vorm van aandelenkapitaal en een verstrekte lening aan het warmtebedrijf. Toelichting benoeming en besluitvormingsproces De vertegenwoordiging van de gemeente in de AVA wordt vastgesteld door het college van B&W. Beide aandeelhouders (gemeente en BGDD) hebben gelijk stemrecht. Financiële kerngegevens Jaar Stand 1 januari (x 1.000 euro) Stand 31 december (x 1.000 euro) Eigen vermogen Vreemd vermogen Eigen vermogen Vreemd vermogen Resultaat 2024 2025 385 2.152 0 2026 Status financiële cijfers 2024 2025 Concept jaarrekening 2026 Bestuur Directeur B.
Dijkstra Voorzitter - Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Coöperatie Openbare Verlichting en Energie Fryslân (OVEF) Risicoprofiel | Middel (hoog*/middel/laag) *zie toelichting OVEF is opgericht ten behoeve van het als Friese overheden gezamenlijk kunnen Openbaar belang (doel | beheren van de openbare verlichting in Friesland. Daarnaast beheert OVEF de verbonden partij) | openbare laadpalen in Friesland. Sinds 2024 is OVEF energieleverancier voor haar eigen leden en afnemers. Gemeentelijk belang | Beheer en onderhoud openbare verlichting, energiediensten en laadinfradiensten. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 80 2026 | 97 2027 2028 Bestuurlijk belang | De gemeente Leeuwarden is lid van de coöperatie en heeft | bestuurlijke invloed (stemrecht) via vertegenwoordiging in de Algemene ledenvergadering (ALV). Financieel belang | De gemeente levert een jaarlijkse financiële bijdrage aan OVEF. De vertegenwoordiging van de gemeente in de ALV wordt vastgesteld door het Toelichting benoeming | college van B&W. In de ALV hebben leden stemrecht. De gemeente heeft 5 van en besluitvormingsproces | 107 stemmen. De jaarrekening en begroting worden vastgesteld door de ALV. De Raad van commissarissen worden b | enoemd door de ALV.
Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 129 | 2.575 | 705 | 6.993 | 576 2025 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | J. Haakma Voorzitter | I. Sjerps Overige informatie 168 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Ondersteuning DataFryslân Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Het doel van DataFryslân is om als overkoepelende data | -autoriteit bij te dragen aan verbonden partij) | beter beleid en effectievere dienstverlening door Friese maatschappelijke organisaties voor de inwoners van Fryslân. DataFryslân is voor de gemeente als onafhankelijke Friese data | -autoriteit het Gemeentelijk belang | platform waar regionale partijen samen investeren in en experimenteren | met data en kennis delen. De gemeente kan zo betere beleidsbeslissingen nemen, gebaseerd op objectieve (micro)data. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 150 2026 | 155 2027 2028 De gemeente Leeuwarden is lid van de coöperatie en heeft bestuurlijke invloed Bestuurlijk belang | (stemrecht) via vertegenwoordiging in de Algemene | ledenvergadering (ALV).
De gemeentesecretaris van Leeuwarden is bestuursvoorzitter en tevens voorzitter van de Algemene Ledenvergadering (ALV). Financieel belang | De gemeente draagt financieel bij aan de coöperatie via een jaarlijkse ledenbijdrage. De vertegenwoordiging van de gemeente in de ALV en het bestuur van Toelichting benoeming | DataFryslân wordt door het college van B&W vastgesteld. Besluitvorming binnen en besluitvormingsproces | de coöperatie vindt plaats in de ALV, waarin alle leden stemrecht hebben. De jaarrekening en begroting worden v | astgesteld door de ALV. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 427 | 577 | 422 | 408 | -5 2025 | 422 | 408 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | R. Simons Voorzitter | E. de Jong Overige informatie 169 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Verkeer, vervoer en waterstaat Parkeergarages Leeuwarden CV Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting De vennootschap heeft als doel het beheren en exploiteren van parkeergarages in de gemeente Leeuwarden en in het bijzonder 1. de parkeergarage De Klanderij Openbaar belang (doel | 2. de parkeergarage Oldehove verbonden partij) | 3.
de parkeergarage Hoeksterend (Bastion) 4. de parkeergarage Wilhelminaplein (Zaailand) 5. de parkeergarage Oosterstraat 6. de parkeergarage Revius Voorzien in een adequate hoeveelheid toegankelijke overdekte parkeervoorzieningen, primair voor de bezoekers aan de binnenstad. Hierbij wordt Gemeentelijk belang | gestreefd naar een evenwicht tussen parkeergarages aan de rand van de binnenstad en het hart van de binnenstad. Te | vens voorzien de parkeergarages in reductie van ongeoorloofd parkeren in de openbare ruimte. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Zeggenschap bedraagt 50%. Financieel belang | Het resultaat wordt geboekt ten gunste van de gemeentelijke kapitaalrekening. Per 1 januari 2024 is het commanditair kapitaal bevroren op € 2.138.955. Toelichting benoeming | N.v.t. en besluitvormingsproces Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 2.982 | 572 | 3.144 | 677 | 670 2025 | 3.144 | 677 | 160 2026 | 783 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 | Vastgestelde begroting Bestuur | Directeur | A. Zantman Voorzitter | J.
Tjalsma Overige informatie 170 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Afvalsturing Friesland NV (handelsnaam Omrin) Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Afvalsturing Friesland richt zich op de nascheiding van herbruikbare materialen uit verbonden partij) | huishoudelijk afval. Daarvoor ontvangt zij afvalstromen van onder meer de gemeente Leeuwarden. De gemeente heeft een verantwoordelijkheid als het gaat om het verwerken van huishoudelijk afval op een efficiënte en milieuvriendelijke manier. Tevens is de doelstelling van de gemeente om met een goede afvalscheiding (ook bij de bron) de verwerkingskosten laag te houden. Om deze doelstellingen te bereiken wordt de Gemeentelijk belang | uitvoering door Afvalsturing Friesland NV uitgevoerd. De Reststoffen Energiecentrale (REC) die door Afvalsturing in 2011 is gestart, beschikt over een grote capaciteit die – naast de scheiding van afvalstromen | – zorgt voor acceptabele verwerkingskosten. Dit gewenste effect wordt teruggezien in de lokale heffingen. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Zeggenschap als aandeelhouder. Financieel belang | De gemeente Leeuwarden bezit 485 aandelen ofwel een belang van 11,1%.
Toelichting benoeming en besluitvormingsproces | Dit is vastgelegd in de statuten Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 78.528 | 36.732 | 83.562 | 131.694 | 7130 2025 | 83.562 | 131.694 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | J. Vernooij Voorzitter | P.E.J. den Oudsten Overige informatie 171 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Milieu, volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing NV Fryslân Miljeu (handelsnaam Omrin) Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Inzameling van (huishoudelijk) afval. verbonden partij) De gemeente heeft een wettelijke taak om huishoudelijk afval in te zamelen. Dit in Gemeentelijk belang | de breedste zin van het woord. De operationele taak van deze inzameling wordt gedaan door Fryslân Miljeu Noordwest. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Zeggenschap als aandeelhouder. Financieel belang | De gemeente Leeuwarden bezit 46.872 aandelen A ofwel een belang van 62,4% in de regio Noordwest respectievelijk 29,7% in de NV.
Toelichting benoeming en besluitvormingsproces | Dit is vastgelegd in de statuten Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 11.573 | 26.299 | 13.030 | 30.506 | 1621 2025 | 13.030 | 30.506 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | J. Vernooij Voorzitter | G. Gerbrandy Overige informatie 172 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Volksgezondheid en Sport BV Sport Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Uitvoering van het gemeentelijke sportbeleid met als strategisch doel: een verbonden partij) | sportieve, gezonde en leefbare samenleving. BV Sport beheert en exploiteert de gemeentelijke sportaccommodaties en voert Gemeentelijk belang | een breed scala aan activiteiten uit om de doelstellingen van het gemeentelijke sportbeleid te realiseren. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | Zeggenschap als aandeelhouder. Financieel belang | De gemeente Leeuwarden is enig aandeelhouder van de BV Sport. Het | geplaatst en gestort aandelenkapitaal bedraagt € 45.000 en een kapitaalstorting van € 950.000.
Toelichting benoeming | Dit is vastgelegd in de statuten. en besluitvormingsproces Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 4.208 | 12.786 | 4.311 | 12.670 | 103 2025 | 4.311 | 12.670 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | J. van der Kooi Voorzitter | J. Staal (t/m 19 december 2025) Overige informatie 173 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Bestaanszekerheid Caparis NV Risicoprofiel | Hoog (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | Caparis NV is het bedrijf waar mensen met een WSW | -indicatie werken, maar ook verbonden partij) | mensen met indicaties voor beschut werk en baanafspraakbanen. Gemeentelijk belang | Caparis NV sluit dienstverleningsovereenkomsten (DVO) af met 8 gemeenten waarvan 4 aandeelhouder zijn, waaronder de gemeente Leeuwarden. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 De gemeente Leeuwarden is aandeelhouder van Caparis NV en heeft bestuurlijke Bestuurlijk belang | invloed via de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA).
Daarnaast is de gemeente vertegenwoordigd in het bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) waarin de samenwerking met Caparis is vastgelegd. Financieel belang | De gemeente Leeuwarden bezit 9.954 aandelen ofwel een belang van 35,25% van het aantal uitstaande aandelen. Het geplaatst aandelenkapitaal bedraagt € 45.000. De vertegenwoordiging van de gemeente in de AVA wordt vastgesteld door het Toelichting benoeming | college van B&W. Besluitvorming binnen Caparis vindt plaats via de AVA, waarin en besluitvormingsproces | de aandeelhoudende gemeenten stemrecht hebben (ieder 1 stem). De jaarrekening en begroting worden goedgekeurd door de AVA. Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 7.594 | 20.089 | 6.260 | 20.720 | 1335 2025 | 6.260 | 20.720 | 5.369 | 20.748 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 | Vastgestelde begroting 2026 Bestuur | Directeur | A. Bonnema Voorzitter | G.
Jaarsma Overige informatie 174 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 Vennootschappen en coöperaties | Ondersteuning NV Bank Nederlandse Gemeenten Risicoprofiel | Laag (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Openbaar belang (doel | De BNG is de bankier van en voor overheden evenals instellingen voor het verbonden partij) | maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de inwoners. De BNG is de huisbankier van de gemeente. Daarnaast deelt de gemeente mee in Gemeentelijk belang | een eventuele dividenduitkering op grond van de aandelen die de gemeente in de BNG bezit. bijdrage Gemeentelijke bijdrage | jaar | (x 1.000 euro) 2025 | 0 2026 | 0 2027 | 0 2028 | 0 Bestuurlijk belang | De gemeente Leeuwarden is aandeelhouder van de BNG. Financieel belang | De gemeente Leeuwarden bezit 207.990 aandelen (geplaatst en volgestort aandelenkapitaal van de BNG bedraagt 55.690.720 aandelen). Toelichting benoeming | De vertegenwoordiging in de AVA wordt vastgesteld door | het college van B&W. In en besluitvormingsproces | de AVA heeft de gemeente stemrecht naar rato van het aantal aandelen.
Financiële kerngegevens | Jaar | Stand 1 januari | Stand 31 december (x 1.000 euro) | (x 1.000 euro) Eigen | Vreemd | Eigen | Vreemd | Resultaat vermogen | vermogen | vermogen | vermogen 2024 | 4.721.000 | 110.819.000 | 4.477.000 | 123.164.000 | 294000 2025 | 4.777.000 | 123.164.000 2026 Status financiële cijfers 2024 | Vastgestelde jaarrekening 2025 2026 Bestuur | Directeur | P. Risch Voorzitter Overige informatie 175 Jaarstukken gemeente Leeuwarden 2025 176 Vennootschappen en coöperaties Ondersteuning Diverse rechtspersonen voortvloeiend uit de verkoop van Essent Risicoprofiel (hoog*/middel/laag) *zie toelichting Laag Openbaar belang (doel verbonden partij) Als gevolg van de invoering van de Wet Onafhankelijk Netbeheer (WON) in Nederland, diende Essent uiterlijk voor 01 januari 2011 gesplitst te worden in een netwerkbedrijf en een productie- en leveringsbedrijf. Deze verplichte splitsing is doorgevoerd per 30 juni 2009. De aandelen van de productie -en leveringsbedrijf zijn daarop verkocht aan het energiebedrijf RWE. Het netwerkbedrijf is Enexis Holding NV geworden. Daarnaast omvatte Essent ook een milieubedrijf, Essent Milieu Holding NV, dat zich richtte op afvalverwijdering en afvalverwerking. Dit bedrijf bleef achter en kreeg de naam Attero BV. In 2014 zijn de aandelen van deze laatste BV verkocht aan de private equity organisatie Waterland.
Verder leidde de verkoop van Essent tot verzelfstandiging van het 50% belang dat Essent had in de Elektriciteitsproductiemaatschappij Zuid-Nederland (EPZ), eigenaar van de kerncentrale in Borssele. Hiervoor is een nieuwe BV opgericht, Publiek Belang Elektric iteitsproductie BV (PBE), waarvan de aandelen worden gehouden door de voormalige publieke aandeelhouders van Essent. Doel hiervan was het veilig stellen van het publiek belang, dat indertijd geacht werd mogelijk geschaad te worden door de verkoop van dit belang aan RWE (met het oog op het belang van de kerncentrale). Op dit moment is er overeenstemming bereikt met Delta NV, de andere grootaandeelhouder van EPZ, over de verkoop van EPZ aan RWE. Daardoor is de inrichting van PBE aangepast naar de status van een Special Purpose Vehicle (verkoop vennootschap). De splitsing en verkoop van Essent heeft verder geleid tot een aantal vennootschappen die meer technisch van aard zijn, in de zin dat ze als tijdelijke constructie dienen om mogelijke verplichtingen, claims en overige zaken, voortvloeiende uit de verkoop van Essent, te dekken respectievelijk definitief af te wikkelen. Deze vennootschappen zijn: CBL Vennootschap BV , CSV Amsterdam BV, Verkoop Vennootschap BV en Vordering op Enexis BV. Deze laatste 4 vennootschappen worden hieronder niet verder toegelicht gezien hun geringe financiële en bestuurlijke belang.