Transcript Gemeenteraad 28.06.2023

Want zeven sociale woningen is mooi, maar veertien is mooier. Dank u wel. De voorzitter: De heer Vos. De heer Vos: Eigenlijk zou ik niks willen zeggen, maar de heer Merckx die daagt mij een beetje uit door te zeggen, 14 is mooier dan zeven, maar daar worden met een gelijke grond oppervlakte en niet een hogere goothoogte van de heer De Jong, dan worden dat wel hele kleine hokjes, voor hele kleine, zielige, oude mensjes. Ik zou dat absoluut niet willen aanraden en dat zeker ook niet de wethouder mee willen geven als tip. De voorzitter: Hij is helder hoor. Ik zie, u wilt reageren, maar volgens mij … De heer Merckx: Laten we maar gewoon … Want ik denk dat het iedereen een groter voorstellingsvermogen heeft, dan de kleine hokjes die de heer De Vos hier bedenkt. Dank je wel. De voorzitter: Over het aantal woningen op een perceel hebben we vaker gesprekken hier. De heer Westendorp gaat uw gang. Westerkamp. Foei, voorzitter. Westerkamp. Ook gij. De heer Westerkamp: Dat is toch wel heel jammer, voorzitter. Even kijken, het zijn in ieder geval worden het er zeven woningen. Omdat op dit moment de woningbouwvereniging dat intern al bij haar directie dit investeringsvoorstel gewoon geaccordeerd heeft. Wordt het anders? Kan het anders? Misschien, daar gaan we wel over praten bij het verdere uitwerken daarvan. Ik ga de toezegging over, ik ga het geen erfpacht ook noemen.

Wat wij als college gaan doen richting de woningbouwvereniging is te gaan kijken, hoe kunnen we deze grond in onze eigendom houden en toch zeven sociale woningen realiseren? Dat kan erfpacht zijn, maar dat kan ook, zoals collega Van Midden zei, opslagrecht zijn. Noem maar op. Er zijn vele wegen die naar Rome leiden. Maar uw boodschap is mij helder en die is ook wel bij ons goed geland. We moeten toch die kostbare stukjes grond die we nog hebben in eigendom houden. U heeft terecht de opmerkingen gemaakt. Dat was u wel volgens mij, mijnheer Vos, over de ligweide en die opmerkingen, als nieuwkomer in deze gemeente, deel ik met u. Ik had het ook graag anders gezien als verantwoordelijk wethouder Wonen. Maar dat zijn keuzes die

in het verleden zijn gemaakt en daar heb ik ook mee te dealen. Dus dat doen we ook. Ik zit even te bedenken of ik nog wat ben vergeten. Volgens mij niet. Ik ga de toezegging niet harder doen, dan dat ik zonet deed, zeg ik ook even richting de heer Van den Berg. Maar ik hoop toch dat u de wijziging van de kaders wilt steunen. Maar wij gaan wel zeker onze best ervoor doen om dat te doen, omdat ik ook een collega binnen mijn college heeft, die hier een beetje op mijn nek zit. Hij is niet heel groot, maar hij is toch een zware last af en toe. Dat was het volgens mij, voorzitter. Ben ik nog wat vergeten? De voorzitter: Nee hoor. Ik kan bevestigen dat als deze wethouder in je nek zit, dan wil je de toezegging wel waarmaken. Ik ga eens even kijken. We hebben twee termijnen gehad. Dat moet voldoende zijn geweest om een mening te kunnen vormen over het voorstel. Kunnen wij overgaan tot stemming over het voorstel? De heer Van den Berg nog. De heer Van den Berg: Ik hoef de antwoorden nu ook niet meer te hebben, maar een aantal antwoorden zijn niet gegeven op een paar vragen die nog gesteld zijn met betrekking tot toewijzing en de redenatie daarachter dat … De voorzitter: De heer Westerkamp. Dan toch meeschrijven dan, de volgende keer. De heer Westerkamp: Ja, dat is dan wel weer lastig. De voorzitter: Als ik aan u vraag of u het uit uw hoofd kan, ga ik niet met u meeschrijven.

De heer Westerkamp: Sorry, goed. Helemaal gelijk, mijnheer Van den Berg. In de commissie kwam een verzoek of wij het een dwingend advies wilden laten zijn. Nee, dat doen we niet. Dat heb ik bewust ook gezegd. De welstandscommissie kan mee adviseren, maar wel naar aanleiding van een aantal criteria die we hebben opgesteld, die we gaan doen voor de toewijzing, voor de eerste toewijzing. Er zijn natuurlijk mensen uit Laren, het liefst ook mensen die een sociale woning achterlaten en zo, net als bij de ligweide, hebben we daarin een staffel. Dus het is niet alleen, het is 65-plus en we hebben de Diaconie gezegd, als je mensen kent en dat hoeven niet alleen mensen uit de protestante gemeente te zijn, dat kunnen ook andere kwetsbare ouderen zijn, want die komen zij denk ik ook in hun …, dan mogen ze daar een advisering voor doen. Maar uiteindelijk beslissen we op basis van de criteria en beslist de woningbouwvereniging wie welke woning gaat krijgen. Is dat voldoende voor u, mijnheer Van den Berg? De heer Van den Berg: Het is een antwoord. De voorzitter: Helder. We gaan over tot stemming. Willen de fracties of de raadsleden die het ontwerp bestemmingsplan Diaconaal Woonproject steunen dit kenbaar maken? Dat zijn de fracties van Groen Laren en de VVD en Larens Behoud en D66. Kunnen de fracties die tegenstemmen dit kenbaar maken? Dat zijn de fracties van het CDA en Liberaal Laren.

Daarmee is het voorstel aangenomen. 24. Woonvisie 2023-2027 De voorzitter: Dan kom ik bij agendapunt 24, de woonvisie. U wordt gevraagd de woonvisie Blaricum en Laren voor de periode 2023 – 2027 vast te stellen en het uitvoeringsprogramma behorende bij de woonvisie ook vast te stellen. Ik kijk naar de fracties. Wie het woord wenst te voeren, willen dit duidelijk kenbaar maken. Ik begin bij de heer Koldenhof.

De heer Koldenhof: Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt een woonvisie en daarbij een uitvoeringsprogramma voor de komende jaren van de gemeente Laren. Daar is in de commissie al een eerste behandeling over geweest. Eigenlijk vooral technische vragen zijn daar gesteld, als ik het goed begrepen heb en heb teruggeluisterd. Want ik was er zelf niet bij. Maar eigenlijk heb ik nu behoefte om een reactie op te geven op wat daar toen is besproken en dat noem ik dan maar even een beeldvorming. Dat wil dus ook zeggen, dat ik, of een oordeelsvorming laat ik het zo zeggen, dat wil eigenlijk zeggen dat ik nog niet helemaal klaar ben voor een besluitvorming. Dan heb ik dat maar vast gezegd en ik roep ook de raad op, om misschien ook met mij diezelfde richting op te gaan, omdat ik nogal wat vraagtekens heb over wat er nu voorligt. Het volgende is het geval. Als ik lees hoe de notitie tot stand gekomen is en ook met wie er wordt gecommuniceerd over de uitkomsten van deze visie, dan zijn dat eigenlijk alleen maar mensen en partijen die te maken hebben met de sociale woningbouw. Huurders, zorg en welzijnsinstellingen en wil ik wel even … De corporaties uiteraard. De rest van Laren is, bij mijn weten, niet echt betrokken, laat ik het zo zeggen, niet actief betrokken bij deze visie.

Een tweede punt, of dat daarmee te maken heeft, we hebben in het coalitieakkoord afgesproken, dat er sociaal bijgebouwd moet worden, dat erkent ook de VVD. Laat ik dat heel helder over zijn. Maar met een afspraak van ongeveer een derde. Dat betekent eigenlijk, dat als deze notitie mijn beleving alleen maar over sociale woningbouw gaat, het maar een visie is die gaat over een derde van waar wij behoefte aan hebben. Dat betekent van één vinger, maar één met maar drie kootjes, maar één kootje. Dat betekent voor mij onvoldoende om mijn vinger op te kunnen steken. Dat ik hiervoor zal zijn. Want er ontbreekt wat mij betreft, dat is ook gevraagd door mijn collega Westendorp, namelijk over de plaatjes die of de schema's die later in het onderzoek, zeg maar, of die de visie moeten onderbouwen, het onderzoek, eigenlijk niet terugkomen in waar nu behoefte aan is. Wat ik dan ook mis is eigenlijk een totaalvisie op, waar willen we nou eigenlijk als Laren naartoe? Ik krijg bij deze visie namelijk het gevoel dat het alleen maar gaat, we moeten sociaal bouwen, moeten sociaal bouwen. Maar de rest, dat zien we nog wel. Of en dat vind ik nog veel erger, komt er een overzicht in de uitvoeringsnotitie die eigenlijk alleen maar gaat over dingen die vooral allemaal niet meer mogen. We mogen de heg niet meer laten groeien. We moeten bepalen wie er wel en niet mogen wonen.

Samenvoegen dat is al helemaal uit den boze in de toekomst. Splitsen willen we eigenlijk ook niet, want dan gaan we eerst wachten op andere partijen. Met andere woorden, al die dingen die juist tot een verruiming zouden kunnen leiden, die worden er allemaal uit gefietst of minder mogelijk gemaakt. Ik vraag me ook af of de wethouder, terugkomend ook op wie hij er nu bij betrokken heeft, wel heeft gesproken met makelaars of ontwikkelaars of met andere projecten ontwikkelaars of eigenaren, wat mij betreft, over wat die willen en wat die voor ideeën hebben voor die andere 67 procent, die ook in deze visie, naar mijn idee, veel prominenter aan bod zou moeten komen. Want er mist in mijn idee of mijn voorstel in ieder geval, een visie op koop, op mildere huur. Het gaat, begrijp ik ook in de reactie, in de commissie op het vorige onderwerp wat we hebben besproken, ook bij die sociale doelstelling vooral om Laren voor de Larenaren. Ik vind het allemaal heel erg xenofobisch klinken en dat verontrust mij, want ik denk dat je heel goed na moet denken over, zal ik maar even zeggen, dan be careful what you wish for als je dat echt wil. Want wij hebben veel meer woningbehoefte dan wij ooit zullen kunnen bouwen. Dus als wij zeggen, Laren voor de Larenaren en Eemnes en Bussum en Huizen en Zeewolde gaat het ook zeggen, dan komen onze mensen überhaupt nergens meer terecht.

Dat soort bespiegelingen, daar mis ik een visie op, voorzitter, in dit stuk. Eigenlijk daarboven als je het hebt over een woonvisie, toch een van de belangrijkste onderwerpen die wij deze periode met elkaar moeten besluiten, dan mis ik daar een visie bovenop, een kopvisie. Waar wil ik nou eigenlijk als gemeente mee naar of naartoe? Dan denk ik dat … Nu nog een paar kleine dingen die ik toch wil noemen. Doorstroming is een belangrijke doelstelling, die ook blijkt, ook net nog weer genoemd van, wie kan er dan wel doorstromen naar een sociale woning? Er is niet voldoende, volgens mij, uitgewerkt of onvoldoende actie tot nu toe op ondernomen en ik zie het ook niet terug in de uitvoering, dat rijke ouderen, laat ik het zo zeggen, behoefte hebben aan een kleiner, maar ook wel enigszins nog betaalbaar appartement. Daar zijn er de meeste van in dit dorp, zou ik

zeggen. Als we dan … woningen klaar, zeg maar, vrij willen spelen, dan moet je daar wat mee doen. Daarnaast hebben we in het coalitieakkoord afgesproken, dat wij zouden willen bouwen voor gezinnen, om die dynamiek in ons dorp en koopkracht in ons dorp te behouden. Die zie ik niet terug. Dan nog vraag ik me af, een concreet voorbeeld. We hebben niet zo lang geleden, ik denk dat ze alle fracties zo een beetje afgelopen zijn, maar bewoners van de Vredelaan langs gehad over Knarrenhofjes. Wat ik hieruit begrijp, is dat zo'n project al 15 jaar of zo loopt, maar daar maar steeds niks uitkomt. Ik vraag me dan af, wat wil je dan als je een woonvisie hebt? Hoe ga je dat dan uiteindelijk voor elkaar krijgen? Begin dan klein, maar met iets concreets, zou ik bijna bepleiten, in plaats van een algemeen verhaal. Nogmaals, wat mij betreft vrijwel alleen maar wat er nu voorligt, dat betrekking heeft op sociale woningbouw. Dus concluderend, waar ik ook al mee begon, voorzitter. Ik vind het nog niet rijp voor besluitvorming. Ik wil eigenlijk vragen: natuurlijk wacht ik de beantwoording af van de wethouder, maar graag ook een mening over wat ik net heb gezegd van de andere raadsleden over, of dit nou wel voldoende is? Want dit is een verhaal voor de langere termijn en ik zie die nog niet terug. Dank u wel. De voorzitter: Dank, mijnheer Koldenhof. De heer Vos.

U mag daar gaan staan, u mag blijven zitten. Ik handhaaf er niet meer op, ik kan het niet meer aan mentaal. De heer Vos: Handhaven is toch een Larens probleem, mijnheer burgemeester. Heb ik wel eens … De voorzitter: Dat valt voor de burgemeester wel mee. De heer Vos: Wat zegt u? De voorzitter: Dat valt voor de burgemeester wel mee. Maar gaat uw gang. De heer Vos: Dank u wel. Nu ga ik toch maar even staan. Ik vind het ook wel lekke maar even te staan, ik zit al zo een tijd. Ik heb altijd een beetje een hekel aan als mensen gaan herhalen wat er in de commissie gezegd is. Maar het vervelende is, dat ik bijna niet ontkomt het zelf ook een keertje te doen. Want ik heb een aantal vragen gesteld in de commissie en daar heb ik eigenlijk geen antwoord op gekregen en die vond ik toch wel een beetje de moeite waard om ze nog een keertje te stellen. Er wordt gesproken over een vrolijk document, een goed document. Het is nog niet rijp, zegt de heer Koldenhof. Sommige dingen wel, een aantal constateringen die erin staan, omschrijf ik met hem. Dan mag een hele op dingen niet. Sommige dingen mogen wel. Maar wat ik eigenlijk het belangrijkste vind, zijn de bijlage 2 met name, waarin staat, hoe gaan we dat doen? Daar staan eigenlijk ambities in, die ik op zijn zachtst gezegd nogal mager vind. In 2024 gaat er iets gebeuren.

Dan zal er wel een document komen of een voorstel komen of misschien in een Knarrenhofje waar we vijftien jaar later, daar zelf in kunnen gaan wonen, mijnheer Koldenhof. Dat zou natuurlijk ook nog kunnen. Maar het duurt zo lang en als je nu al weet dat je in 2024 voor de eerste keer wat gaat doen, dat vind ik niet zo sterk. Bovendien en dat zijn, mijn tweede vraag die ik toen ook gesteld heb, het zijn heel veel ideeën. Het zijn heel veel ook creatieve ideeën. Het zijn heel veel ideeën die het overwegen waard zijn en volgens mij gaan die niet alleen over sociale woningbouw maar ook over hele andere projecten. Ik heb het gevoel dat er heel erg gebrainstormd is, een enorme lijst is gekomen van potentiële locaties, potentiële mogelijkheden, maar gezien de ambtelijke ondersteuning, denk ik dat het niet gaat lukken. Misschien dat het daarom 2024 moet worden, maar misschien is het een suggestie, die zou ik de wethouder willen doen, om er een prioritering in te geven. Er zitten echt quick readers bij. Er zijn echt dingen die we volgens mij in 2023 misschien al zouden kunnen realiseren. Dus dat zou eigenlijk mijn oproep willen zijn. Dus waar gaan we mee beginnen? Vervolgens ook aangeven, wanneer zouden we dan de eerste woningen tegemoet kunnen zien? Want het zijn nu hele algemene ideeën, hele vage ideeën. Ik zou willen oproepen om aan te geven, geef aan wanneer, eerder wat

zijn de prioriteiten en hoe gaan we dat straks meten? Dan stonden er nog wat andere dingetjes in de woonvisie, maar laat ik die omwille van de tijd maar eventjes laten staan. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: De heer De Jong. De heer De Jong: Wij vinden ook onvoldoende terug over de doorstroming. Dat betekent dat huizen bewoond blijven door één bewoner en daardoor daar niet een gezin in kan wonen. Dan zien wij dus, dat vinden wij een belangrijk punt, zien wij dus niets in het splitsen van woningen en splitsen van percelen, omdat we zeggen, het is een aantrekkelijk dorp. Als je dat gaat volbouwen, dan wordt het straks ook minder aantrekkelijk en dit soort versteding willen we tegenhouden. Op andere manieren kunnen er gewoon veel meer mensen gehuisvest worden en dat dat gebeurt dus niet. We zijn de garden van Amsterdam. Dat zijn we dan straks niet meer, want dan zijn we straks helemaal volgebouwd. Dus op die basis. Ook de contourennota geeft aan dat splitsen niet mag, dus op deze basis, als het splitsen van woningen en percelen meegenomen wordt en dat niet afgewezen wordt, dan zullen wij helaas tegen moeten stemmen. De voorzitter: Bedankt, de heer De Jong. Mevrouw Fontaine. Mevrouw Fontaine: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Wij vonden het eigenlijk wel een heel breed plan, waar je toch een heleboel handjes en voetjes aan kunt geven.

Het is algemeen gesteld op sommige punten, maar als je het hebt over splitsen van woningen, dat wil natuurlijk niet zeggen, dat ineens alle woningen gesplitst gaan worden, maar dat je dat per geval gaat bekijken waar dat mogelijk zou kunnen zijn. We hebben ook teruggezien, sociale huurwoningen, midden huren. We vonden het eigenlijk wel een vrij compleet plan. Wat ik hier nog bij op wil merken. Er stond in het uitvoeringsprogramma punt 9, het toewijzen van woningen met voorrang aan brandweerlieden. Zo is dat hier in de dorpen Laren en Blaricum voorgesteld. Op 12 juni is er een regiopodium geweest en daar is vastgesteld dat de gemeenten Hilversum en Gooise Meren, die gaan, Hilversum een dertigtal woningen, Gooise Meren elf tot vijftien woningen, in het kader van een experiment, voor een jaar, gaan ze die met voorrang toewijzen aan mensen met cruciale beroepen in de zorg, onderwijs en bij de politie. Daar hebben we ook de vraag gesteld van, als dat een succes is, dat experiment, dan kunnen we als kleinere dorpen met een kleiner aantal woningen, als ze dat willen, zouden we bij dat experiment aan kunnen sluiten. Dus ik denk dat we dat in de gaten moeten houden. En ja, meer sociale woningbouw. Je wil ook een divers samengestelde bevolking in een dorp hebben en ik denk dat een heleboel grote percelen wel degelijk gesplitst zouden kunnen worden.

Maar je moet per keer bekijken, lijkt mij. Dat is eigenlijk wat ik erover zou willen zeggen, maar op zich vonden we het een goed doorwrocht plan. Dank u wel. De voorzitter: De heer Loeff. De heer Loeff: Dank u, voorzitter. We hebben dit plan in de commissie besproken en er zijn, behalve technische vragen, naar ons idee ook een aantal meningen en gevoelens geuit. Wat ik me kan herinneren, was dat de VVD dit ook een compleet plan vond. Ik ben dan ook een beetje verbaasd om daar als eerste op te reageren naar de mening van de heer Koldenhof, dat hij het vooral een plan vindt over sociale woningbouw. Want zoals wij het lezen, is het juist een heel breed stuk, waarin het gaat over allerlei behoeften van allerlei type mensen en waar ook in alle hoofdstukken verschillende vormen van woningen aan de orde komen en gaat het zeker niet alleen over sociale woningbouw. Hebben we het over middel betaalbaar, over appartementen, over gelijkvloers en het gaat absoluut niet over alleen sociale vragen met betrekking tot doorstroming. Wij hebben het plan, de visie bekeken en het is inderdaad een uitgebreid stuk. Dat stuk kan leiden tot de vraag, mag het niet wat beknopter? Aan de andere kant, het is ook een uitgebreide problematiek. Als je de problematiek bestudeert, dan zie je dat er zeer veel vraag is voor een zeer klein plekje.

Dat ben ik met de heer Koldenhof eens. We hebben een beperkte ruimte en ook de heer De Jong zegt het, we moeten waken voor versteding. Aan de andere kant, we willen ook huisvesten en we zien ook duidelijk uit de visie, dat er een behoefte is om meer mensen te huisvesten. Als je dan kijkt naar de verschillende doelgroepen en de verschillende mensen die hier zouden willen wonen, dan zullen we toch langzaam moeten beseffen dat er ook voor doelgroepen en voor doorstroming waar het gebouwd zou moeten worden, waar het kan. Dat is dan de vraag. Dat leidt eigenlijk tot het uitvoeringsprogramma en dat uitvoeringsprogramma daar hebben we breed over nagedacht. Dat is een vrij ingewikkeld en abstract document, met inderdaad een aantal jaartallen die soms wat verder weg liggen. De heer Vos zei dat al, maar dat is volgens mij wel een heel ambitieus plan. Op het moment dat het complete uitvoeringsprogramma hier wordt vastgesteld. Dat is eigenlijk een beetje de vraag aan de wethouder. Dan vraag ik me af, is er binnen de BEL organisatie überhaupt capaciteit om dat allemaal uit te voeren? Want ik lees in andere stukken, ook in het kader van andere projecten en ook in de beantwoording van raadsvragen, dat wij toch vooral niet te veel vragen mogen stellen, omdat de ambtelijke capaciteit richting de toppen gaat.

Als wij dit gaan vaststellen, dan voorzie ik dat er of heel veel inhuur komt, waarbij de vraag dan is, zijn dit allemaal mensen die betrokken zijn en die het snappen of moeten zich helemaal in de problematiek inlezen? Of gaan wij hier één iemand voor extra aannemen, om dit straks op een hele zorgvuldige manier te begeleiden? Dat brengt ons dan tot een aantal punten uit het uitvoeringsprogramma, met name als we kijken naar splitsing, sloop van woningen die niet duurzaam te maken zouden zijn. We hebben daar wel wat vraagtekens bij. Want zoals het er nu staat, zouden inwoners, burgers, eigenaren kunnen denken dat zij op basis van die uitvoeringsprogramma's nu al aan de slag kunnen gaan met allerlei plannen, om vervolgens nieuwe plannetjes bij u voor te leggen, wat misschien voor u ook weer een belasting is. Dus ik denk dat op het moment dat wij dit vaststellen, is een advies aan het college, aan de communicatie wel wat mag gebeuren. Om te zeggen van, wij blijven terughoudend, wij doen het uiterst zorgvuldig en het kan heel goed zijn dat wij meer nee dan ja zeggen of dat wij dat maatwerk gaan toe passen en dat we niet een generieke regel gaan verzinnen om voor elke woning een splitsing toe te laten of voor elke woning die E label heeft een sloopvergunning af te geven, zodat er twee woningen kunnen worden gebouwd.

Dus ik waak er echt voor en dat wil ik ook graag eigenlijk in een toezegging. Prima dat we die wettelijke visie straks vaststellen, maar bij het uitvoeringsprogramma echt grote kanttekeningen, laat dit niet de opmaat zijn naar allerlei initiatieven die uw gemeentelijke postbus overspoelen, zoals het plannetje waarover wordt gerept. 15 jaar is er een plan voor de Vredelaan, ja, er is 15 jaar een wens, maar de wens is geen plan. Er zijn vele wensen. Die wensen die heeft u goed opgeschreven maar om te kijken naar waar men het toestaan, dat is nog wel een ding. Eigenlijk is ons credo bij de vaststelling van het plan, kijken wat goed is voor Laren. Wat is goed voor het dorp? Ik denk dat we dan uiteindelijk toch weer komen op dat maatwerk. Hier staan een aantal generieke opmerkingen in over woningbehoefte, maar dat maatwerkverhaal dat blijft denk ik een punt. Dan komen we automatisch bij de kleinschaligheid en we hebben in het vorige plan gezien dat die kleinschaligheid kan. Als we kijken naar die zeven woningen, het zijn er niet veel, het is onze bijdrage aan wat we kunnen doen en als dat soort projectjes door middel van de woonvisie een verder vervolg kunnen krijgen, dan stemmen wij van harte in met deze visie en met een uitvoeringsprogramma, wat in de tijd en in de bemensing en in de realiteit niet leidt tot een enorme papierwinkel, maar tot heldere, korte afspraken.

De voorzitter: Dank, mijnheer Loeff. De heer Van den Berg. De heer Van den Berg: Voorzitter. Dank u wel. Ik ga erbij staan, want dan kan ik in ieder geval de wethouders ook goed zien. Ik ga mij vooral richten tot de fractie van de VVD, in de persoon van de fractievoorzitter. Want die heeft ons uitgedaagd en dat vind ik niet alleen verrassend, maar ook bijzonder aardig. Tegelijkertijd ook nog wel de heer Loeff, want die zegt net op het allerlaatste, de woonvisie vinden we goed, maar het uitvoeringsplan daar plaatsen we nog wat kanttekeningen bij. Daar moet wat maatwerk ontstaan. Opeens

dacht ik van, de twee grootste partijen in het dorp denken over deze gemeenschappelijke woonvisie toch heel anders. Ik zit hier niet vanavond om de boel uit elkaar te spelen, maar wel eigenlijk van, hoe gaan jullie dat dan in de komende jaren in één college doen? Of wordt hier een spel voor de bühne gespeeld? Waarom zeg ik dat zo? Want eigenlijk heeft de heer Loeff wel gelijk, dat hij zegt deze woonvisie die is goed, want deze is totaal anders als dat we de afgelopen tien jaar hebben gezien. De heer Vos heeft ook al gezegd, er is heel veel gebouwd in dit dorp en alles gaat voor acht ton, miljoen plus de deur uit. Dus daar is eigenlijk bijna zelfs voor een villabewoner tegenwoordig niks meer te vinden. Daarom sluit ik dan ook weer terug aan op de woorden van Erik Koldenhof van de VVD. Die daagt ons eigenlijk uit om er nog eens beter over na te denken. Dan noemt hij het Knarrenhofje en het Knarrenhofje is misschien wel het voorbeeld waarom dingen ook niet lukken. Want in datzelfde boekwerkje staat dan één ding, één zin ingeschreven, dat als daar sociale woningbouw moet komen, dan gaan ze het project niet uitvoeren. Dat is een standpunt, maar dat is dan ook meteen wel eigenlijk een reden om te zeggen, moet je daar dan aan meewerken? Tegelijkertijd wil ik een slag verdergaan. Want we hebben het hier over één of twee woningen splitsten.

Maar eigenlijk zou ik willen vragen aan de fractie van de VVD ook vooral, hoe zij bedoelen verder te willen gaan praten. Zoals de woonvisie nu is met die een derde, als we daar niet gaan snoepen, maar creatiever worden op de andere kant, dan zouden ze misschien het CDA nog wel aan hun zijde kunnen vinden. Ik ga drie stappen verder. Aan de andere kant van de snelweg liggen villa's, niet altijd monumentaal, die op sommige stukken grond van twee, drie hectare liggen en lang niet iedereen wil meer zulke oppervlaktes grond. Wat nu als er een ontwikkelaar komt, die drie van die percelen koopt en negen hectare grond verwerft en zegt, ik ga daar dertig woningen bouwen in de middel dure klasse. Dat is een heel ander gebruik van die villawijken als dat het tot nu toe is, maar misschien, we zijn ook honderd jaar verder. Eigenlijk is mijn vraag, moet ik daaraan denken, want dat zou ik namelijk best een aardige suggestie vinden om eens over na te denken met elkaar. Iets anders is, is niet genoemd, ga ik ook eigenlijk niet van uit, maar misschien moeten we ook nog wel de principiële keuze of discussie hebben, als er nu echt nog ergens een weiland ligt of een akkertje ligt in de bebouwde kom, is hij dan uitgesloten? Want we hebben immers net zes woningen op de Eemnesserweg in het groen gepland.

Dus ik denk van, dan mag dat ook eens ter discussie komen of we daar, of de VVD, daar ook aan denkt. Dat is niet om jullie alleen maar uit te dagen, maar om echt serieus een stap verder te maken. Nee, maar als je het over de woonvisie hebt, dan moet je het met elkaar over dingen kunnen hebben. Erik en ik hebben elkaar in de commissie niet getroffen. Het is niet alleen maar om de boel over de kling te jagen, maar echt gewoon nog even dieper erin. Waar willen we het over hebben met elkaar? De voorzitter: U wilt de boel niet over de kling jagen, maar u komt redelijk dicht in de buurt, mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Dat is fake. Maar zojuist werd ook nog de gemeente Amsterdam genoemd, want de Liberaal Laren vindt dat wij de garden of Amsterdam zijn. Maar volgens mij hebben we vanavond geconstateerd dat garden of Amsterdam door Amsterdam niet meer wordt gedragen, want die zijn uit het Goois Natuurreservaat gestapt en laten ons gewoon over en hebben ons afgekocht. Maar dat zeg ik eigenlijk dan ook weer vervolgens omdat wij zelf na moeten denken en het past misschien niet eens helemaal bij een CDA-er, maar de heer Koldenhof sprak net nogal een paar mooie woorden. Als wij echt zo klein gaan denken, dat wij alles alleen maar voor onszelf willen doen, dan ben ik toch de bangheid te moede, dat de jeugd van ons in ieder geval niet meer aan de orde komt, aan de beurt komt.

Dat maakt wel dat ook de jeugd de toekomst heeft. En dat is ook waarom ik straks in het vorige onderwerp, zo nadrukkelijk vroeg om het niet alleen maar op ouderen toe te spitsen. De grijze golf hebben we gehoord van de wethouder, die komt in 2050 en ik ben dan op het hoogtepunt van de grijze golf en ik ben nu 52. Dus het probleem wat geschetst wordt met de grijze golf, die is pas over twintig jaar aan de beurt. Ik hoop dat ik het haal, maar dat maakt dat ik eigenlijk wel voel,

het zijn een aantal open vragen, voorzitter, met uw permissie. Ik weet niet of we daar nu nog tijd voor krijgen, om eigenlijk nog het voorstel van de VVD, vermits ze niet, zeg maar, aan die echt aan die 33 procent betaalbaar willen knabbelen, maar meer of ze ook nadenken over andere creatieve vormen om echt substantieel voor midden huur en midden koop stappen te zetten. Dan zou splitsen onder strikte voorwaarden in de nieuwe omgevingswet en samenvoegen van percelen, in tegenstelling tot we de afgelopen jaren bedacht, niet altijd per se verkeerd worden. Als we dan maar niet alleen maar de markt eroverheen laten gaan. Met die paar opmerkingen zou ik, voorzitter, graag de VVD nog willen vragen daarop te antwoorden en dan laat ik verder de vergadering aan u. De voorzitter: Dank, mijnheer Van den Berg. De wethouder. De heer Westerkamp: Voorzitter en alle leden van de raad, aanwezigen en thuis. Mijnheer Koldenhof mist hier wat in en vindt dat wij te veel op sociaal gericht zijn. Ik ben het niet met u eens. Er staat heel duidelijk dat wij spreken over tenminste twee derde betaalbaar. Volgens mij is uw partij ook lid van een kabinet wat er nu zit, met de minister Hugo de Jonge, die ons heeft gevraagd de woondeals te tekenen, ook in het regionaal woonakkoord, waarin wij betaalbaar moeten bouwen, twee derde betaalbaar.

Wij hebben het vertaald hier voor onszelf, een derde ieder geval sociaal, tenminste twee derde hebben we gezegd en dus ook de middel huur en koop. Maar realiseert u zich dan wel, dat als we de wensen van het kabinet, van uw eigen kabinet, ook willen volgen, dan dienen wij woningen middel koop te bouwen van 355.000 euro maximaal. Want dat is de richtlijn. Ik kom hier niet vandaan, maar dat is geen Larense maat. Dat durf ik u te stellen. Ook die een derde betaalbaar, die 30 procent die wij moeten gaan invullen hier, sociaal, zullen wij nooit redden in Laren. Daar zijn we geen dorp voor. Daar hebben we de ruimte niet voor. We hebben niet grote percelen grond zoals in Eemnes, waar we dat wellicht dan misschien nog zouden kunnen doen. De Ligweide, de hof woningen zijn nu in de markt gezet. Zeg maar rond tussen de 450 en vijf ton. U juicht allemaal, want dat is middel. Dat is goed voor de doorstroming. Waar ik vandaan kom, slaan we steil en achterover van die prijzen, want dat zijn geen middel koopprijzen en toch zijn wij daar hier blij mee. Ik heb het ook gezien. Ik ben op de avond geweest. Er waren 140 inschrijving, maar uiteindelijk is de schatting geweest dat er tweehonderd mensen zijn gekomen die belangstelling hebben, met name voor die tien hof woningen en niet zozeer voor die twee woningen van 2,2 miljoen. Dat is wat de gek ervoor geeft denk ik.

Maar goed, dat hebben zij nodig om te doen. Dat plan is eerder gedaan. Maar we hebben wel een opgave te doen en we hebben beperkte ruimte. Die opgave is wel, dat we ons sociaal bestand, waar we op nu op 17 procent zitten, moeten opkrikken. Maar ook dat we middel huur en koop gaan realiseren. Als we dat doen voor de prijsklasse van de minister, dan hebben we echt een hele grote uitdaging. Ik zal u zeggen, dat we in de woonmonitor de komende jaren nog steeds heel veel woningen zullen terugvinden in het rijtje duur. Hoewel wij denken dat dat voor onze begrippen middel koop, middel huur is. Dus we hebben met zijn allen gewoon een enorme uitdaging te gaan en in die woonvisie hebben we geprobeerd neer te zetten, het zo breed mogelijk voor allerlei doelgroepen en als we dan beperkte middelen hebben, als we beperkte ruimte hebben, dan denk ik dat we vooral ook moeten kijken naar starters, maar ook naar jonge gezinnen die zich hier willen vestigen. Want dat is onze toekomst, die willen we binnenkrijgen. Daar zijn woningen van zes tot acht ton onbereikbaar. Dus u zegt zo, maar ik denk dat er heel veel mensen … Ik heb op de woonmarkt van de hoofdwoning een jong stel gesproken. Zij noemden zichzelf jong professionals, waren rond de 35. Waren al bezig met een goede carrière. Toevallig kwamen ze allebei uit Voorburg, maar omdat ze hier in de buurt werken, willen ze hier graag naartoe.

Kiezen voor Laren vanwege allerlei redenen die ik u niet hoef op te noemen waarom je hier graag zou willen wonen. Maar zeggen eerlijk, zes, zeven ton kunnen wij gewoon niet betalen. Maar dit is wel heel interessant voor hun. Ik zeg, alleen het is vooral voor Laarders. Thans, je hebt extra puntjes als je hier uit Laren komt. Dus of zij aan de bak komen, weet ik niet, maar het is wel een stel wat wij eigenlijk heel graag hierbinnen zouden willen hebben, omdat zijn nog

kinderen gaan maken. Althans, daar hadden ze het over. Een gezin willen … Ja of ze dat doen, weet ik niet, mijnheer Vos. Daar ga ik me niet over uitlaten. Maar die willen we wel. De voorzitter: Het gaat om de inspanningsverplichting. De heer Westerkamp: Precies, de inspanningsverplichting, die is er zeker en die willen we heel graag hier hebben, die doelgroep. Maar alleen, we hebben daar de afgelopen jaren en dat zei de heer Van den Berg terecht, daar hebben we gewoon niet voor gebouwd. We hebben wel een mooie woonvisie gehad en ik denk dat hier een woonvisie ligt, die een breed scala laat zien. En ja, in het uitvoeringsprogramma daar gaan we de scherpte in, daar gaan we ook de scherpte in wat betreft splitsen van woningen, splitsen van kavels, mijnheer De Jong. Want ik snap dat u daartegen bent. Ik denk dat niemand hier van ons wil dat Laren versteend. Maar we zullen wel wat moeten, we zullen ook voor onze jongeren wat moeten. Voorzitter, volgens mij een interruptie van de heer Vos. De voorzitter: De heer Vos. De heer Vos: U vraagt mij eigenlijk om te reageren, mijnheer de wethouder. Ik denk dat splitsen toch wel een van de dingen is, die niet per se met verstening samen hoeft te gaan. Integendeel denk ik zelfs. De heer Westerkamp: Ik was bezig mijn verhaal af te maken, maar u bent mij iets voor. De voorzitter: Een scherpe interruptie van de heer Vos. Vervolgt u uw betoog.

De heer Westerkamp: Dat hoeft ook niet, want ik heb al in de commissie gezegd, nee, we gaan niet woningen of kavels splitsen om vervolgens op die andere kavel weer zo een villa neer te zetten, waar die daar al staat. Nee, als we gaan kavels splitsen, dan gaan we kijken of daar woningbouw mogelijk is en dan zitten we met middel huur, middel koop, sociaal en dan gaan we kijken of het daar ook past. Ik heb aanvragen liggen en dat is een van de redenen waarom dat Knarrenhof al vijftien jaar, denk ik, in die ijskast zit. We mogen niet splitsen, want als men dat Knarrenhof bij de Vredelaan wil realiseren, moet je daar kavels gaan splitsen. Dat mag niet. Dat heeft u eerder vastgesteld, dus dat kan niet. In dat opzicht ben ik ook heel blij dat, althans, hoop ik, dat u deze woonvisie vanavond gaat vaststellen, want dat betekent dat we daarop een beleid kunnen ontwikkelen, dat daarop ook heel veel maatwerk gaan toepassen om te kijken van, is dat ook mogelijk? Want ik heb ook een plan liggen, die tot nu toe ook iedere keer in de ijskast wordt gezet. Maar waar een kavel wordt gesplitst, waar ook sociale woningbouw al in de planvorming staat. Waarvan ik denk, dat zou helemaal niet zo gek zijn. Dat is een mooie mix van sociaal van middel koop en een paar dure.

Ik ben het eens met mijn collega Jan van Midden, die ook zegt, eigenlijk zitten we op dit moment niet te wachten op woningen van 1 miljoen. We zitten te wachten op woningen die zo rond max zes, zeven ton zijn. Dat zou mooi zijn, als we dat kunnen gaan realiseren met elkaar, samen met ontwikkelaars. Wie zijn benaderd, de heer Koldenhof. Er is een brede participatie geweest. Ik had hem nog breder willen zien, maar u heeft zelf met elkaar als raad in de vorige periode de bestuursopdracht aangenomen en ik moet zeggen, met alle respect naar u, maar had u nu niet echt een heel groot participatieonderdeel ingezet of eigenlijk alleen maar met stakeholders? Het is dat deze wethouder vond, dat we ook bij inwoners en bij andere partijen te luisteren moesten gaan, dat we een inwonersenquête hebben gehouden, dat we inwonersavond hebben gehouden, waar trouwens ook makelaars bij aanwezig waren, net als ontwikkelaars. Dus die eerste input is er wel geweest, maar feiten was dat dus niet heel breed met de bestuursopdracht afgesproken. Vind ik jammer, maar ik denk dat we zeker bij de uitvoeringsprogramma's … U weet hoe erg wij inwonersbetrokkenheid doen, dat we daar ook de samenleving met u ook bij gaan betrekken. Want als u die woonvisie vaststelt, dan hebben we handvatten om die

uitvoeringsprogramma's heel goed uit te gaan werken. Dus ik hoop dat u wel vanavond tot een besluitvorming komt. Ik ben eens met de heer Vos, dat heeft u in de commissie ook terecht gezegd, waarom staat er 2024? Dan kom ik bij de heer Loeff. Dat heeft deels ook met capaciteit te maken en het is natuurlijk niet zo dat we stilzitten, want een aantal dingen die in de woonvisie staan, daar zijn we natuurlijk al een beetje voorzichtig mee bezig of aan het voorbereiden. Want ik geloof dat, ik weet niet wie de opmerking maakte, die zei van, we hebben al een hele lijst van locaties waar we gaan bouwen. Nee, dat hebben we het nog helemaal niet, maar ik heb wel al opdracht gegeven intern van, jongens, ga als je voorbereiden. Want op het moment dat de woonvisie wordt vastgesteld en de uitvoeringsprogramma's, dat we gelijk dat hele onderzoek gaan doen in heel Laren van, waar vinden we nog stukken grond waar we kunnen bouwen. Ook al zijn ze niet van onszelf, maar wellicht op een andere manier, dan wellicht toch in ons bezit kunnen komen of wat dan ook, zodat we kunnen gaan doorpakken. Daar hebben we wel even 2023 voor nodig, om straks echt in 2024 ook aan de gang te gaan. Ik zou het ook wel eerder willen, maar we weten gewoon, we hebben hier een BEL organisatie en die heeft niet alle capaciteiten die we kunnen willen. We willen zo veel mogelijk in huur beperken.

Dus dat is ook een beetje opmerking. Ik deel hem met u, ik zou het ook willen en zeker kijken we al naar die quick wins en zeker gaan we, als het uitvoeringsprogramma ook wordt vastgesteld, kijken, waar kunnen we al gelijk nu op scoren en waar kunnen we zo snel mogelijk wel winst halen? Dus dat kan ik u eigenlijk wel toezeggen, dat we zeker gaan kijken naar die quick wins en die prioritering. Maar we hebben dat wel nodig, dat u dan die woonvisie met daarin de kaders vaststelt, zodat wij aan de gang kunnen gaan. De voorzitter: U bent goed bezig, maar u mag de landing in gaan zetten. De heer Westerkamp: Volgens mij zet ik de landing in met een laatste opmerking richting de heer Van den Berg, dat ik gewoon ook blij ben, dat u constateert dat deze woonvisie er anders uitziet, dan wat er afgelopen tien jaar hier is gebeurd. Want ik denk dat we hiermee, ook samen met Blaricum, gewoon een stap voorwaarts zetten. Dat we veel breder gaan kijken en dat we ook echt ons best gaan doen om te zorgen dat we voor alle generaties bouwen, maar voor ook alle doelgroepen, maar dat we vooral zorgen dat dit dorp levendig wordt. Zodat we mensen gaan binnenhalen, die ook in staat zijn om hier huizen te kopen. Dat is nu nog maar heel beperkt. Dat was hem, voorzitter. De voorzitter: Een interruptie van de heer Van den Berg. De heer Van den Berg: Interruptie op het allerlaatste.

U zegt, mensen binnenhalen om hier ook te komen wonen. Maar u bedoelt natuurlijk gewoon vooral de mensen die, ook jongelui die hier wonen, ook binnen te houden. Toch? De voorzitter: Helder. Dat was de reactie van de wethouder op de eerste termijn van de raad. Kan de heer Westerkamp blijven staan voor de beantwoording? Ja, dan ga ik … Ik denk dat de heer Koldenhof toch ook achter de katheder wil staan, toch? Ja. Dan vraag ik de heer Westerkamp om te gaan zitten. De heer Koldenhof. Gaat uw gang. De heer Koldenhof: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel, ook wethouder voor de beantwoording in eerste termijn en uiteraard ook bedankt aan alle andere woordvoerders van de andere partijen om ook mij weer aan te spreken op wat ik heb gezegd. Maar dat was ook precies de bedoeling, want ik vind dat dat namelijk veel te weinig gebeurt in deze raad. Als ik zie ook en ik kom straks nog even op de duurzaamheidsvisie dat en een visie sociaal domein, die met een zoek en een vloek en een zucht, moet ik zeggen, door een commissie worden gefietst. Het liefst nog als hamerpunt hier worden behandeld. Dat is ook een van de redenen, waarom ik vind dat we hier veel uitgebreider over moeten praten. Dus het gaat mij niet alleen maar om alleen maar

negativiteit uit te stralen en te zeggen dat het allemaal niks voorstelt. Natuurlijk niet. Er staat heus wel wat in en het klopt dat ook mijn collega Westendorp heeft aangegeven, op zich aardig stuk, dus kan ik best wel wat mee. Maar in 2D aanleg en dat moet dan kunnen, denk ik, is mijn mening van diezelfde VVD, dat er nog wel een tandje bijgezet kan worden. Daarom heb ik u met mijn eerste betoog geprobeerd uit te dagen. Niet alleen, u wethouder, maar vooral de andere raadsleden. Begrijp dat of heb daar hopelijk begrip voor. Een visie wil ook zeggen, dat niet alles kan. Ik blijf toch het gevoel hebben dat iedereen overal maar steeds alles er weer in wil proppen en dat er daarom geen keuzes worden gemaakt. Ik geef je één voorbeeld, dat de wethouder zelf net oproept, over dat er in een vorige periode een besluit genomen is over iets wat dan niet mag. Over het splitsen niet of dat je dan niet … Ik weet niet meer precies welk voorbeeld het gaat. Maar hij zegt, u heeft in de vorige periode al vastgesteld, dat dit niet mag. Het lijkt mij nu juist het uitgelezen moment voor het opstellen van een visie, dat je dat als aan het begin van een visie opnieuw ter discussie stelt, want daarvoor maak je de visie en dat krijg ik niet op deze manier. Dat gevoel krijg ik niet bij zoals het nu is opgesteld.

Maar goed, niets menselijks is mij dan een ander vreemd, dat ik dat misschien niet goed begrepen heb. Maar ik zie het niet op die manier terug Dan, ik heb het ook al even non-verbaal net aangegeven toen de wethouder het had over, wat is nu duur, wat nu middel duur, wat is nu betaalbaar en wat kunnen gezinnen wel of niet betalen? Nee, het klopt. Een gezin uit Veendam, dat een koopwoning achterlaat, de gemiddelde koopprijs die zult u daar wel ongeveer kunnen bedenken, kan hier niet wonen. Nee, jammer. Ik denk dat we ook maar zo eerlijk moeten zijn, dat dat niet kan. Dus die gezinnen gaan wij nooit naar Laren, zonder een erfenis, binnenkrijgen en dan moet het nog een forse erfenis zijn ook. Dus ik vind dat we ook moeten accepteren, dat hier alleen maar duurdere woningen gerealiseerd kunnen worden. Het is het duurste stukje. Het is de garden of Amsterdam. Wie wil er nu niet in een tuin wonen? Dat kan wel, maar dat kost dan wel wat. Als we dat willen behouden en dat is denk ik dan een stukje van de visie van de VVD, dat willen wij graag behouden op een bepaalde manier. Dan moet je dat accepteren en dan kan niet alles. Mevrouw Fontaine geeft even zo terloops aan, maar we willen toch een divers, samengestelde samenleving? Tuurlijk, maar wat betekent dat? Want dat is zo makkelijk gezegd van, we willen toch een divers, samengestelde samenleving? Dat snap ik wel. Maar niet alles kan.

We kunnen niet iedereen in Nederland hier een plekje geven. Dus dat gevoel krijg ik dan. Mevrouw Fontaine: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik wou even interrumperen. In een dorp heb je ook mensen nodig die voor de zorg, in de zorg werken, je hebt huisartsen nodig, je hebt … Het is niet alleen maar het hoge segment wat er woont. Je hebt echt een diverse samenleving nodig om die draaiende te kunnen houden. Zonder dat je iedere ochtend een stoet workers het dorp in ziet rijden, die hier de boel bestieren en ondersteunen. Dat bedoel ik ermee, je hebt ook onderwijzend personeel nodig. Je hebt niet … De voorzitter: Brandweer. Mevrouw Fontaine: Gewoon … Ja, brandweer. Noem maar op, dat bedoel ik daarmee. De voorzitter: De heer Koldenhof. De heer Koldenhof: Ik begrijp heel goed wat u bedoelt en ik zal ook zeker niet ontkennen dat er vooral behoefte is bij inwoners aan zorg en aan brandweerzorg. Maar het is ook weer niet mogelijk, denk ik, om op deze plek in Nederland, dat op dorpsniveau allemaal voor elkaar te krijgen. Wij moeten in dat geval veel meer regionaal kijken. Dat in Eemnes of in Zeewolde, als die A27 een keer wordt verbreed, dat schijnt allemaal heel erg uitgesteld te worden helaas, maar in ieder geval op regionaal verband, natuurlijk ook mensen die werkzaam zijn in die beroepsgroep en voor ons van belang zijn, dat die een plek vinden.

Daar ben ik het helemaal mee eens, maar het kan niet allemaal in Laren. Daar moeten we gewoon eerlijk over zijn. Dan vind ik

het te gekunsteld, als we daarin een verhaal zoals het nu voorligt, dat allemaal wel op een of andere manier willen realiseren. Mevrouw …: Voorzitter, mag ik als niet-woordvoerder interrumperen? De voorzitter: Nee, dat mag u niet. Mevrouw …: Nee, dank u. De voorzitter: Dank u. De heer Koldenhof: Bijzonder om te vragen, mag ik niet interrumperen. De voorzitter: Dat heeft u zelf afgesproken met elkaar. De heer Koldenhof: Maar goed, van mij mag u, maar diep van de voorzitter. Dus ja dat is zo. In het algemeen zijn er een aantal dingen. Ik werd uitgedaagd door de heer Van den Berg van het CDA om toch eens te kijken, wat zou er dan zijn, als er een weiland of een akker, zeg maar, opengesteld moet worden voor een nieuwe wijk? We hebben in het verleden natuurlijk nooit anders gedaan. Want woonwijken die er aan de randen van het oude dorp liggen, waren natuurlijk gewoon allemaal bij weilanden of heidevelden. Dat weet ik niet precies, maar in ieder geval, er werd gewoon een stuk grond ter beschikking gesteld. VVD heeft aangegeven dat we de meenten en de engen in het dorp graag willen beschermen. Maar dat wil niet zeggen, dat we de discussie er ook niet over willen voeren. Maar zoiets om maar ook op dat vlak iets te willen aangeven, het staat er niet in, het is geen discussiepunt, want het komt helemaal niet aan de orde. Dus dan kom je heel erg snel op een visie.

We kunnen nog 185 woninkjes ergens tussen proppen en dat is het dan. Als dat de visie is, ik kan daar niet zoveel mee. Dan denk ik, doe maar en dan stellen we het gewoon vast en dan gaan we over tot de orde van de dag. Maar ik vind geen visie. Dus voorzitter, ik denk dat ik toch op hoofdlijn mijn mening nog eens een keer heb gegeven en ook volgens mij ook wel aangegeven bij de anderen, hoe de VVD hierover denkt. Ik heb bij een aantal van jullie van de partijen ook gehoord, dat er nog wel wat twijfels zijn, bijvoorbeeld ook bij Larens Behoud over een aantal punten in het uitvoeringsplan of het uitvoeringsprogramma. We moeten ook door. Laat ik het dan zo beginnen. Dus ik snap wel dat dit plan of de visie, zeg maar, belangrijk is, want dan hebben we in ieder geval een stuk om verder op te borduren. Verder op voort te borduren, moet je dan zeggen, volgens mij. Maar in ieder geval en dat de wethouder ook verder wil. Hij is van mening dat alles erin staat in de visie. Als hij dat dan vindt, dan mag hij daar verder mee aan de slag. Maar wat mij betreft niet met dit uitvoeringsplan. Dan wil ik voorstellen, voorzitter, om een ver splitsing aan te brengen in de besluitvorming. Dan wil ik voorstellen, dan kunnen we best, wat mij betreft, wat met de visie doen, maar dan wil ik voorstellen dat het uitvoeringsplan later nog een keer terugkomt.

Want het heeft mij te veel risico's in zich, die ik eerst wil bespreken, voordat ik de consequenties van wat er nu instaat, kan inschatten. Dat mag wat mij betreft best even een paar weken of sorry een paar maanden duren en ik snap ook wel dat er een zomerreces aankomt, maar dan wil ik het ook goed doen. Dat gevoel krijg ik nu niet. Dus dat is de handreiking die ik namens de VVD wil doen. Dank u wel. De voorzitter: Als u nog heel even blijft staan, dan kan ik nog een vraag aan u stellen. Wat is dan concreet uw voorstel ten aanzien van het beslispunt? De heer Koldenhof: Ik heb het raadsvoorstel nu niet even voor mij, maar mijn voorstel zou zijn, om het te … Dat gaat toch best makkelijk. Om de woonvisie dan namens de VVD, het is mijn voorstel, om die vast te stellen

met de kanttekeningen, opmerkingen die zijn gemaakt, maar het besluitpunt 2 niet nu in stemming te brengen en het college te verzoeken om met een uitgebreidere toelichting en inschatting van consequenties en risico's terug te komen, voordat we dat onderdeel vaststellen. Dus om dat in te trekken, aan te houden … De voorzitter: Dus het is geen splitsing van stemming, maar het is een mondeling amendement om het tweede beslispunt te schrappen. De heer Koldenhof: Want ik wil het wel op schrift stellen, maar dan gaan we schorsen. De voorzitter: Helder. Dank u. De heer Koldenhof: Als het mondeling mag? De voorzitter: Ja, dat mag. Maar eerst even de andere partijen horen trouwens. De heer Vos. De heer Vos: Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat ik heel blij moet zijn met uw inbreng, mijnheer Koldenhof, om te splitsen. Komt nog een keer terug dat splitsen. Want er zit namelijk een raar dilemma in het antwoord van de heer Westerkamp. Hij heeft uitgebreid antwoord gegeven, maar hij zei iets wonderlijks. Ja, we kunnen wel prioriteren, maar dan moet u eerst de woonvisie vaststellen. Maar dat is gek. Want als je hem eerst gaat vaststellen, dan kun je daarna niet meer prioriteren. Dus ik denk dat de handreiking van … bij de VVD een hele goede is, want het vaststellen, dan is het al gebeurd. Er zal toch echt wat meer actie moeten komen, want dit duurt te lang. Echt te lang.

Zoals die wethouder in Amsterdam eens een keertje zei, in gelul kan je niet wonen. Het huis van 500.000 euro in Laren, dat is gebruikelijk. Maar we hoeven daar ook geen genoegen mee te nemen. Hetzelfde geldt ook in antwoord op de heer Koldenhof, een huis van 2,2 mio, het bouwen van hele dure appartementen bij La Gare, het bouwen van hele dure appartementen straks bij de Rabobank en al die plekken, we nemen het allemaal maar voor genoegen. We zijn er allemaal maar zelfs blij mee, hoor ik zeggen. Ik ben er helemaal niet blij mee. Ik vind het een schande dat dat gebeurt, want daarmee houden we dit reservaat in stand. Dus daar moeten wij niet zo blij mee zijn en al helemaal niet met het feit dat mensen in de rij staan, want dat is namelijk niet dit dorp. Dit dorp is ook namelijk van gewone mensen en mensen die gewoon aan het werk zijn en niet rentenieren en mensen uit Oude Pekela zijn natuurlijk ook van harte welkom hier met een beurs. Daar moeten we ook voor zorgen, want dat maakt namelijk het dorp levendig. Als ze wat willen, dan zullen we er niet aan ontkomen, dat we sommige heilige huisjes moeten gaan afbreken. Beetje flauwe woordspeling van mij, maar de nota Groene Vingers, waarin we onszelf opgelegd hebben, dat percelen niet gesplitst mogen worden, daar moeten we misschien nog maar eens eventjes heel erg goed naar gaan kijken.

Want als dat zo een belemmering vormt voor ons om goede plannen te ontwikkelen, om percelen inderdaad die heel groot zijn, de heer Van den Berg gaf al een duidelijk voorbeeld, om die grote percelen toch op een andere manier te gaan benutten. Dan moeten we dat gewoon doen. We hebben geen verordening opgesteld, om daar de rest van ons leven last van te hebben. Dat is papier namelijk en papieren afspraken. Daar moet je best over kunnen praten, dus dat heilige huisje, daar moesten we maar eens eventjes naar gaan kijken. Ik hoorde de heer Loeff zeggen, wat goed is voor Laren. Natuurlijk doen we alles wat goed is voor Laren. Dat is volgens mij ons gezamenlijk vertrekpunt, mijnheer Loeff. De capaciteit van ambtenaren die u noemde, dat heeft ook weer met die prioritering te maken. Dus misschien moeten we daar toch maar even over nadenken. In die prioritering dan het laaghangend fruit, maar het eerste gaan plukken en dan weten we zelf een heleboel dingen te bedenken die laaghangend zijn en waar we heel snel mee aan de gang kunnen. Ik zou de wethouder willen vragen, om in dit prachtige uitvoeringsdocument dan in de komende weken, want we moeten het niet maanden maken, laaghangende fruit maar te identificeren en dat bij het eerste voorstel gewoon maar te benoemen. Overigens werd er gesproken over het bebouwen van akkers en dergelijke. Dat is

nog steeds zichtbaar in Laren en dan heten ze dan ook kamp. De Klaaskampen was het kampi van Klaas en zo is het bebouwd en zo zijn alle kampjes in Laren nog wel te herkennen. Ik wil het erbij laten, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank, de heer Vos. De heer De Jong. De heer De Jong: We hebben goed geluisterd en toch, het splitsen van percelen gaat ons toch echt een brug te ver. Er zijn toch nog genoeg andere mogelijkheden in Laren. Dat laaghangend fruit, dat hebben we genoeg. Ik zal een paar voorbeelden noemen. We hebben nog genoeg winkels, waar boven nog woonruimte vrij is. Ideaal voor jongeren, want die hoeven geen zes ton te kosten. De smederij staat al jaren leeg. Waarom doen we er helemaal niets aan? Prachtige woonruimte. Alleen we laten het leeg staan. Kijk in het dorp, er zijn genoeg andere mogelijkheden. Ga aan de gang. Actie. Er is genoeg te doen wat dat betreft. De voorzitter: Dat was uw betoog? Ja, helder. Dank. Mevrouw Fontaine. Mevrouw Fontaine: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Wij zitten gewoon dat plan nog eens door te lezen en we vinden het gewoon het uitvoeringsplan. We vinden het een helder, goed plan, waar je alle kanten mee uit kunt. Het hoeft niet allemaal te gebeuren, maar het staat er wel in, dat het zou kunnen gebeuren. Wij zijn het er gewoon mee eens. Klaar. De voorzitter: Duidelijk. De heer Van den Berg.

De heer Van den Berg: Voorzitter, dank u wel. Nog even naar aanleiding van de termijn van de wethouder. In de vragen die nog opgeroepen zijn over het splitsen, wil ik graag nog dadelijk een duidelijke reactie of die dat ons wel of niet adviseert en in hoeverre dat dat dan zijn plannen doorkruist. Het is een beetje het dilemma dat we, wat de heer Koldenhof terecht zegt, we kunnen hier niet alles en daarom zat ik ook net op het vinkentouw op het allerlaatste moment in de interruptie van ook mensen hier houden. Wij kunnen nu eenmaal gewoon niet heel veel, maar we hebben heel veel jongelui ook en die moeten voorlopig ook nog gewoon wel hier op kunnen groeien. Dat opgroeien lukt overigens wel, maar daarna ze ook aan het werk houden. Ik was vandaag bij de tandarts en toen zei ik voor de grap, je kan in ieder geval naar Zeeland, want daar zitten ze om je kopje te springen. Toen zei hij letterlijk, denk maar niet dat dat hier ook niet kan gaan gebeuren. Er is een hele andere situatie aan de gang en mensen die vroeger misschien als heel rijk werden betiteld en een artsen- of een andere bul hadden, zelfs die mensen wordt het al ingewikkeld om hier te komen wonen.

En dat maakt waarom ik de wethouder nog even wil uitdagen om mij over te halen dat hij ook echt gewoon in deze uitvoeringsstrategie het dan wel over betaalbaar heeft, maar ook over sociaal, maar toch ook eigenlijk wel die creativiteit. En ik had het natuurlijk bewust niet over de akkers in de Enge te bebouwen, dat was meer een uitdaging, maar wel over ruime percelen. Waarbij als je aan de voorkant ook een goede baatbelasting en alle instrumenten uit de omgevingswet tot je neemt die mogelijk zijn, om toch ook nog wel misschien met ontwikkelaars of woningcoöperaties tot ontwikkeling van enkele villapercelen te komen. Dan is dat niet om hier de boel over de stang te jagen, maar op moment dat je een villa hebt van drieënhalf miljoen met een hectare en er liggen er twee of drie bij elkaar, dan kan kunnen al die mensen gewoon die villa verkopen. Nou als dat gebeurt, is prima. Maar stel dat daar woningcoöperaties zeggen, wij kopen ze allemaal voor dat bedrag en we gaan daar inderdaad een ander woningbouwbouwplan op maken voor woningen van vijf, zes, zeven ton, dan wil je wel iets aan het doen met woondoorstroming. En dat was eigenlijk meer de visie die ik zocht en eigenlijk ook nog wel uitdaging naar de wethouder toe, van wat daar dan in zit en of die ruimte er nog is.

niet om alles vol te bouwen, mijnheer de Jong, maar wel wat willen we nu? En ik vind toch ook wel, u gaf al aan, u komt hier niet vandaan, in het gebied waar u vandaan komt, werk ik veel. Daar lachen ze hierom dan denken

ze van, nou wat hebben we daarmee? Maar ik vind dat we wel de uitdaging moeten blijven houden en dat kan dan ook erfpacht zijn, dat wij percelen gewoon echt veel strikter voor een doelgroep beschikbaar houden. Nou weet ik dat de heer De Jonge verguisd wordt, maar als je op Texel wil wonen, moet je gewoon … Boven de zes ton is alles vrij, onder de zes ton ben je niet vrij om op Texel te komen wonen in een gewoon woonhuis. Dat soort dingen, die zou je misschien hier best nog eens met elkaar bespreekbaar kunnen maken. Daarom daagde ik net de VVD uit, waar willen we naartoe? Maar dan nu maar gewoon naar de wethouder. Kan u ons meenemen? Nog even die paar opmerkingen, vragen die ik net stelde en dan tot stemming overgaan. De voorzitter: De heer Loef. De heer Loeff: Dank u voorzitter, laat ik voorop stellen, ik ben heel blij met het debat wat de heer Koldenhof hier aanzwengelt. En met die insteek om het op deze manier met ons in discussie te brengen, vind ik prettig. Want dan hebben we het inderdaad ergens over en dan hopen we ook dat we ergens uitkomen. En het zou mooi zijn als dat in gezamenlijkheid gebeurt. Ik heb op zich ook best begrip voor het voorstel dat de heer Koldenhof zegt, de van woonvisie, laten we die vaststellen. Dat woordje, dan maar, laat ik maar even weg.

Laten we hem vaststellen, want in de woonvisie staat volgens mij heel duidelijk wat er allemaal speelt op alle gebieden en wat daarvan ook mogelijkerwijs te realiseren is als we een aantal maatregelen zouden nemen. Dat uitvoeringsprogramma daar heb ik in de eerste termijn vragen over gesteld en met name over de complexiteit en capaciteit en het is veel. Ik heb nog even nageteld, het zijn geloof ik 32 acties die zich uitstrekken over twee of drie portefeuilles. Dus als u alleen al met al die 32 acties aan de slag gaat, dan kunt u als college echt aan de bak en dat was ook een beetje wat ik zei, dan komen er heel veel initiatieven van jongeren, van flexwoningen, van samenwoningsgroepen. Al die doelgroepen gaan u bellen om te zeggen, kunnen wij op programma onderdeel drie, sub vier, al iets verwachten. En dan is dat allemaal in 2024 of 2025 te verwachten en dan gaat het heel druk krijgen. Dus in die zin zie ik ook wel iets in het idee dat de heer Koldenhof zegt, zullen we dat uitvoeringsprogramma splitsen? Om het daar nog eens goed over te hebben. Ik zou het niet zozeer over de inhoud willen hebben van het uitvoeringsprogramma, want alles wat in de woonvisie staat, staat in het uitvoeringsprogramma. En het staat ook letterlijk in ons coalitieakkoord.

Daar staat bijvoorbeeld in, wij gaan 30 procent sociaal bouwen en dat doen we via corporaties en er staat heel keurig in het uitvoeringsprogramma, dat doen we deze collegeperiode. Dus er staan ook heel veel dingen in waarvan ik denk, dat gebeurt al. En er staan ook dingen in waarvan ik denk van, daar is niets op tegen om dat uitvoeringsprogramma op dat onderdeel vast te stellen, want daar bent u mee bezig. En dat brengt ons dan op de onderdelen die inderdaad nu veel besproken worden, splitsen, het heilige huisje van het groen. Volgens mij hebben we net met een hamerslag het groen beleidsplan vastgesteld. Daar hebben we nog uitgebreid kaartjes zitten splitsen en als u dat bestudeert en gelezen heeft, dan heeft gezien dat het Natuur Netwerk Nederland ongeveer op elk akkertje ligt. Dus we kunnen daar hier een hele avond over praten maar daar gaat niets gebeuren. Dus het is prima dat het daar niet in staat en ik denk dat we onszelf ook niet voor de gek moeten houden op dat onderdeel. Maar het is wel van belang dat we keuzes maken in het uitvoeringsprogramma en in die zin zou ik willen voorstellen dat we het wel vaststellen, maar ik zou wel het college willen vragen om met een prioritering te komen.

Wat gaat u nu werkelijk doen en wat is behapbaar? Want met dertig verschillende staatjes met allerlei jaren waarin dingen moeten gebeuren, kan ik me heel goed voorstellen dat de heer Vos zegt van maakt u nog wat meer haast. En dat wij denken van kan het college dit nog allemaal aan? En die spagaat zit ik een beetje. Dus wat ons betreft stellen we hem vast onder de kanttekening dat u nog komt met een nadere toelichting waar u nu prioritering oplegt en dan vervolgens dat we nog een keer een commissie een aantal heikele punten gaan doorspitten. En dat zit bijvoorbeeld op dat splitsingsbeleid en op inbreiding, want dat zijn volgens mij de enige twee punten waar wij nu echt regelgeving over hebben, waarvan we zeggen van dat willen we niet. En waarvan we ook echt moeten denken van, misschien kan het in bepaalde