[BV25.0048] Verslag Commissie Algemeen Bestuur d.d. 7 mei 2025 (openbaar)

17/45

denk dat dat heel belangrijk is, zonder nou de inhoud ook per puntkomma met elkaar te bespreken. En wat ik ook heel veel hoor is dat er wat accenten zijn ten aanzien van het collegevoorstel C. Maar er zijn natuurlijk ook te linker- of rechterzijde wel wat meer uitstapjes die wat meer consequenties hebben. En dat ga ik zo dat ik probeer via uw vragen te beantwoorden, te kijken hoe het in de tweede termijn uitkomt. Maar ik ben wel blij met uw inbreng en dat waarderen we zeer. Als ik nou kijk ten aanzien van de opgave waar we voor staan, die is lastig te duiden. Er is natuurlijk een VNG-brief gekomen, 22 april. Dat was na het overleg en het was ook na het kabinetsoverleg. En de onvoorspelbaarheid van de begroting ten aanzien van de Rijksuitkeringen, die is gewoon heel lastig in te schatten. En natuurlijk zijn er gesprekken over de Wmo, over de jeugdzorg, kijken of we het kostendekkend kunnen krijgen. Maar er ligt ook een taakstelling aan onze kant. Tegelijkertijd, het gat wat aangekondigd was, het ravijnjaar, ‘26, 3 miljard, dat is alweer wat verzacht, het is ongeveer gehalveerd. Maar dan nog, blijven we een uitdaging houden. En ik vind het ook heel fijn dat u onderkent, althans de meeste, zo luister ik het ook wel, dat je met elkaar bij voorkeur wel keuzes maakt en niet in het kleine kruimelwerk, ik noem het maar even zo.

Het werd even genoemd of het nou de hanging baskets zijn, of dat het nou inderdaad andere kleinere uitgaven zijn om daarin te snijden. Kies nou eens een keertje. En ja, dat vind ik wel een belangrijk signaal, dat we inderdaad richting moeten kiezen. En dat hebben we ook bedoeld met de scenario's die we geschetst hebben. En we hebben daarbij ook de OZB-knop ingezet. Met de wetenschap dat uiteraard, dat dit een lastig verhaal is. Want er werd nu ook al een discussie gevoerd, gaan we het over euro's hebben of over tarief? Richting de heer Machielse zou ik willen zeggen, als we het over het euro's hebben, dan gaan we hem volgend jaar verlagen. Ja, nee, is concreet. Het gemiddelde prijsniveau van de huizen in Lansingerland, daar moeten we ook eerlijk in zijn, is landelijk erg hoog. De voorzitter: Ik ga u toch even onderbreken, want dit is aanleiding voor de heer Machielse waarschijnlijk om een interruptie te plegen. De heer Fortuyn: Hij applaudisseerde, dat heb ik gehoord. De heer Machielse: Precies de scherpte die ik even zoek. Wat maakt dan, buiten een klein deel OZB-korting die er is op het gemeentefonds, dat de gemeente Lansingerland zoveel meer kosten zou moeten maken dan een gemeente met lagere woningwaarde? Waarom moet de OZB-heffing in euro's zoveel hoger dan het gemiddelde zijn in Lansingerland? De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Fortuyn.

De heer Fortuyn: Dat is vrij simpel, het ambitieniveau wat wij met elkaar benoemd hebben en waar we voor staan. Tegelijkertijd, wij zijn geen beheersgemeente. Wij hebben een personeelsbestand, wat je kan vergelijken met pakweg 70.000 inwoners. Omdat, even opschrijven, omdat, nee, je moet wel realistisch blijven. Wij hebben taken en ambities liggen op allerlei woningbouwprojecten, et cetera, wat we doen. Dat vraagt gewoon projectmanagement, dat vraagt uitvoering en het vraagt beleid, wat we met elkaar vastgezet hebben. Met andere woorden, we zijn geen beheersgemeente, we zijn een ontwikkelgemeente. Dus we zijn in die zin groter dan een vergelijkbare gemeente, wat gewoon een gemeente is die beheerst is. En waar niks gebeurt. Daar ligt wel één van je varianten. U heeft ook gezien, u heeft het zelf gezegd, 25 procent, het is namelijk D66 die gezegd heeft, 25 procent van onze jongeren, of laat ik zeggen, de samenstelling van onze samenleving, zit onder de twintig jaar. Dat heeft ertoe geleid dat wij afgelopen januari,

18/45

februari, pakweg 25 miljoen meer gevraagd hebben voor de IHP, omdat de druk op primair onderwijs, wat we moeten leveren, wat onvoldoende gedekt wordt uit de Rijksgelden, wij dat wel gevraagd hebben en u dat gevoteerd hebt. En zo kan ik wel een tijdje doorgaan, dat we heel veel projecten hebben, die inspanning vraagt, en niet één op één te vergelijken is met een gemeente die voortkabbelt en daarin gaat doen. Dus dat is mijn antwoord daarop. Ja, onze gemiddelde woningwaarde is hoger. OZB verhoging raakt de huizenbezitter. Dat klopt. Als wij het alleen maar op percentage hebben, want het is voor de gemiddelde mensen niet te volgen meer, maar het procentueel liggen wij onder het gemiddelde. Als wij 5 of 10 procent het huidige percentage verhogen, praten we inderdaad over 25 of 40 euro per woning. Dat zou gewoon betekenen, pakweg een paar miljoen erbij. Daarmee zouden we gewoon de voorzieningen waar we het zo op hebben, de subsidie die wij verstrekken op maatschappelijk vastgoed, op andere zaken die wij financieren, zouden wij makkelijk kunnen doen. Natuurlijk ga ik niet over andermans portemonnee, maar we moeten ook niet naïef zijn. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken, want de heer Machielse heeft een interruptie. De heer Machielse: Dank u, voorzitter. Laatste keer, nog even voor de scherpte.

Die verhoging die de wethouder nu noemt in cijfers, die is dubbel, want die komt dan bovenop de inflatieverhoging die sowieso al wordt voorgesteld door het college. Dus even voor de scherpte voor de inwoners thuis die het anders niet meer kunnen volgen. De wethouder heeft het niet over 25 tot 40 euro verhoging, maar al over 50 tot 80 euro verhoging. Zeg ik dat goed, wethouder? De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Fortuyn. De heer Fortuyn: Nee, uw rekensom klopt niet. Want als de gemiddelde WOZ-waarde op dit moment 3,25 is of wat dan ook en de inflatie is 3 procent, reken maar met me mee, dat is 9 euro. Plus als ik daar 5 procent optel eroverheen, dan kom ik op 20 euro. Dus laten we nou niet hier rekensommetjes maken, en ik kan het u helemaal vooruit rekenen, dat we hier failliet aan gaan en dat de huishouden het niet meer kan betalen. Laten we die discussie nou even niet meer te hebben. Want ik denk dat wij het als gemeente Lansingerland kunnen permitteren en het is ook uit de 895 enquête gekomen, het is ook uit de besprekingen gekomen hier in het gemeentehuis, men wil liever de sport toegankelijk houden en liever iets meer OZB betalen. Dat is gewoon eruit gekomen. Dus in alle scenario's, het wordt net gezegd door u ook van, we hebben de enquête gezien, maar we zien het in geen een scenario terugkomen.

Ik nodig u graag uit, buiten deze vergadering om, eens een keer de staafjes door te lopen om te laten zien waar we rekening mee gehouden hebben. Dat even gezegd hebbend, want ik wil het wel helder hebben, over die OZB. En ik ben niet uit, wij niet, geen van allen om, laat ik zeggen, de OZB of de lasten te verhogen. Laten we eerlijk zijn. Maar als dit een offer is om ons mooie Lansingerland overeind te houden en daar keuzes in te kunnen maken zou ik daar graag een lans voor willen breken. Maar goed, u bent aan zet. De voorzitter: Ik ga u onderbreken. Ik ga even naar de heer Markus voor een interruptie. De heer Markus: Voorzitter, hier zie ik nou precies gebeuren waarvoor ik in mijn bijdrage voor waarschuwde. We gaan het toch over de centjes hebben. Een eurootje hier, een eurootje daar. Volgens mij staat de vraag voor, wat voor gemeente we willen zijn in 2050. Dus ik wil de wethouder oproepen om te stoppen met rekenen. Dat mag hij hierna gaan

19/45

doen en gewoon ingaan op die vraag. Want anders krijgen we een hele scheve discussie. Dank u. De voorzitter: Ik ga toch even iets zeggen, want volgens mij werd de wethouder op dat punt uitgedaagd. Dus in die zin, ik voel met u mee, maar aan de andere kant heb ik er ook begrip voor dat de wethouder even dat zijpad opging. Maar gaat u verder met uw beantwoording eerste termijn. De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik zat laatst bij de dodenherdenking in Onze-Lieve-Vrouwkerk in Bleiswijk en toen was er een gastspreker en die had het erover dat mijn vader heeft het zandpad heeft aangelegd en het is nu aan ons om het asfalt erop te leggen. Ik wou het er maar even zeggen. Ik ga niet meer op bedragen in. Ik zal me bij de hoofdlijn houden van dit verhaal. Wat ik wel even ook, ik ben wel geschrokken van de scenario D, die genoemd is door drie partijen. Ik ga geen namen noemen. Want als ik dat zie, dan denk ik, wat voor gemeente willen we dan zijn? Terwijl ik de partijen ken. En ik ken ze persoonlijk. Ik ken ook, laat ik zeggen, hun intenties. Maar als ik dan lees de consequentie, de maatschappelijke effecten. Minimabeleid, vitaal en waardig ouder worden, dat gaat allemaal verminderd worden. De inzet erop wordt er minder op. Kansrijk opgroeien. 25 procent van onze inwoners onder de 20. Gaan we minder inzet op doen.

Kwaliteit van de leefomgeving, gaan we minder inzet op doen. Energietransitie en klimaatadaptie, gaan we minder inzet op doen. Verkeersmaatregelen, het werd net al genoemd, gaan we minder inzet op doen. Lokale economie, gaan we… Het verbaasde me dat dit gebeurde. Dit wil ik gewoon even kwijt, want ik kon het niet plaatsen. Dan krijg ik daarna te horen een prachtig verhaal over twee keer vijfhonderd woningen. Er is één advies aan u, allen. Leg er een laag bovenop, stop met drie, ga naar vier. En of het bij de Lange Vaart is, of dat het hier nou is, of elders, dan lossen we het morgen op. Ik zie u voorstellen tegemoet. Het is geen financieel probleem. Het is een probleem van onze eigen beperking die we zelf besloten hebben. Maar dit wil ik even kwijt. Ten aanzien van de vragen over lasten hebben we het net over gehad. Ik heb van Leefbaar 3B, fijn dat u inderdaad het maatschappelijk minimum, de bodem, het is natuurlijk een hele lastige om aan te geven, wat is nou het maatschappelijk minimum. Daar was ook de ChristenUnie en zijn meer vragen over geweest, wat is nou dat precies? We hebben getracht te kijken, niet alleen naar het wettelijke, maar ook wat een beetje wenselijk is. Wij willen niet door het ijs zakken. Wij willen een vangnet hebben, ook voor de jeugd. We willen een vangnet hebben voor armoedebestrijding. Daar hebben we wel naar gekeken.

We hebben dus een beetje gezocht, van wat is dat nou? We hebben het Cebeon rapport er ook voor gebruikt. En natuurlijk is dat een hele lastige discussie. Maar we hebben hier wel naar gekeken. Wij hebben ook gezegd, ten aanzien van Cebeon, we komen met een update richting perspectiefnota, hoe gaat die verhouding eruitzien? Ik heb van de week in het college een discussie gehad over het Wmoaanpak. Dat is ook een vraag geweest vanuit het CDA, maar ook andere partijen. Hoe ga je dat nou aanpakken? En wat we dus zien, als je de voorportaal niet goed organiseert en er gaan wachtlijsten ontstaan, wat gebeurt er dan? Dan gaat de verwijzer, in dit geval de huisarts, die gaat om je heen. Dat is echt een ingewikkeld probleem. We hebben het van de week in het college er over gehad. Er komt binnenkort, denk ik, als ik naar mijn collega rechts kijk, komt er binnenkort een voorstel. Maar het is best heel lastig. Het zijn dilemma's waar we voor staan met zijn allen. En er zijn wachtlijsten op dit moment. Dus we krijgen feitelijk heel moeilijk grip op die Wmo en die doorverwijzing, dus de dure zorg. Dus het is heel lastig om hier grip op te krijgen. Tegelijkertijd geeft ook, wordt het gevraagd, hoe gaat u dit aanpakken? We hebben in maart een beleidsplan ingediend bij u. Daar zijn we volop mee bezig. We proberen dat ook binnen de huidige begroting en straks komende

20/45

begroting, daar handen en voeten aan te geven. Ten aanzien van WIJ, de heer Bik, die geeft aan, wij hebben wel wat accenten. Maar iedereen heeft accenten. Of het nou economie is, vindingrijkheid, groen. Die nemen we ook mee. Wat betreft PvdA, we hebben het liefst E en GroenLinks, gezamenlijk, we gaan maximaal inzetten en daarna geven we wel wat toe, een beetje onderhandelen. Wij kiezen toch voor C en waarom, we hebben dat ook aangegeven in onze brief dat wij de VNG-lijn willen volgen. Probeer wat voorzichtig te zijn. Het is voor u, voor ons, allemaal is het heel erg lastig. Want we gaan zo de perspectiefnota opzetten, gebaseerd op hetgeen van de meicirculaire. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken, want ik heb een interruptie van de heer Azzouzi. Gaat uw gang. De heer Azzouzi: Een kleine correctie, voor de PvdA in ieder geval was het de voorzieningen op pijl van de begroting nu. En kijken wat er nou komt vanuit het Rijk. En dan pas aan de OZB-knop drukken, omdat daar ook, daar laten wij geld liggen. De voorzitter: Mijnheer Fortuyn. De heer Fortuyn: Ja, dat klopt. En er lag nog de vraag van u, is het een percentage of is het een euro? Ja, dat klopt precies. Maar die heb ik al beantwoord, hoop ik, nu. Dus die laat ik ook maar even liggen, anders kom ik weer in een discussie. Maar goed, het is wel zo wat u zegt. Maar de inzet is gewoon om het maximale eruit te halen.

Dat is logisch. En ook verder te kijken met elkaar dan alleen ‘26 of ‘27. En proberen ook ‘28. De heer Brecht had ook een mooie bijdrage. En die had ook daar… Brecht Weerheijm. Ja, sorry. Kijk, je hebt gelijk. De heer Weerheijm, excuus. Die had ook een prachtige bijdrage. En die zag overal weer eigenlijk plussen. Jeugd, economie, kansengelijkheid. Ik denk ook dat wij allemaal diezelfde ambitie hebben. Maar we zullen toch een beetje moeten handelen naar de ruimte die er is. En die exacte ruimte weten we eigenlijk pas, die eerlijkheid moet ook gebieden, weten we waarschijnlijk pas in september. Want de meicirculaire geeft iets aan, we hebben natuurlijk de VNG-brief, geeft iets aan. Het dempt het tekort. Maar hoe het er exact uit gaat zien, in augustus krijgen we allerlei discussies nog binnen het kabinet. Ook richting Prinsjesdag. En na Prinsjesdag weten we het eigenlijk pas. Dan zitten we eigenlijk op eind september. Maar we willen toch voor die tijd in ieder geval de begroting rond hebben met elkaar. En dit is ook een vraag geweest vanuit de heer Weerheijm, hoe mee aan de slag? Ik probeer het een beetje aan te geven. We komen met de perspectiefnota. We komen met de richting. We laten zien welke keuzes we gemaakt hebben. Zonder in kruimeltjes te vervallen, maar echt gewoon keuzes te maken. In de wetenschap dat u kan amenderen en moties indienen.

Dat gaan we verder uitwerken richting september. Om de wetenschap te hebben, dan een begroting te hebben die waarschijnlijk weer geamendeerd gaat worden en moties gaat krijgen, om uiteindelijk half november de begroting in te leveren. Want zowel u, wij, we weten het met zijn allen niet. Het is heel erg lastig, maar laten we in ieder geval keuzes maken zodat we dat ook naar de buitenwereld kunnen communiceren. Dan heb ik nog een paar zaken. Er was nog een vraagje over die participatie. Er was een motie. Het simpele antwoord is, ja, een college kan een motie naast zich neerleggen. Dat hebben we dan maar eens een keertje gedaan. Dat is ook wel handig. Maar, zo hebben we het niet gewild. Wij hebben echt gewoon getracht om ook de mensen erbij te betrekken. Om ook eens te kijken van, wat is uw beeld hier nou bij? Is het een echte participatie? Nee, het is bevragen van, hoe zit u erin? En we hebben getracht daar wat invulling aan te geven. In ieder geval, we zijn het ook eens met de ChristenUnie. Maar het zijn ook de zaken die we allemaal wel deden. Allemaal willen we wel de bestaanszekerheid proberen te garanderen.

21/45

Kansengelijkheid, gezond samenleven, groen, water. Maar we zullen keuzes moeten maken. En ik ben ook blij met het feit dat wij op C en de op- en aanmerkingen die u gemaakt heeft, de accenten heeft aangebracht, om daarmee aan de slag te kunnen. Kortom, ook voor GroenLinks en ook voor VOOR, oké, die duizend woningen, ik zie, het zij van u of van het CDA, zie ik graag een voorstel tegemoet om te kijken of we een etage op de huidige bouwplannen kunnen zetten. En dan… De voorzitter: Voordat u daar verder over gaat, heb ik nog een interruptie van de heer Markus. De heer Markus: Ik kom toch nog even terug op dat maatschappelijk minimum. Dat is geloof ik een van de meest besproken onderwerpen als het om dit traject gaat. Maar u gaat er een beetje overheen. Maar krijgen wij nog meer toelichting, inhoudelijk en financieel, wat er wel of niet in zit? Want nogmaals, het is natuurlijk ontzettend lastig om zo meteen aan te geven. Want u gaf een soort, minimabeleid zit daarin. Oké, dat moet ik dan maar geloven. Dus dan, die ambitie die ik heb zit er al in. Maar ik geloof dat namelijk niet. Want ik denk dat er namelijk een deel in zit, maar niet alles. Dus het helpt wel om daar meer richting aan te geven. Want anders dan wordt het denk ik een beetje een lastige bespreking. Want wij willen wel inzichtelijk hebben wat er wel in zit en wat niet. En hoeverre we nog ambitie extra hebben.

De voorzitter: Ik neem aan dat uw vraag is om verdere verduidelijking. Ja, dat is de vraag. De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik krijg in mijn rechteroor, krijg ik het aangereikt. Er zijn beleidsplannen opgesteld door u. De samenlevingsvisie, onder andere, de omgevingsvisie, daarin is precies aangegeven wat wij daarin verstaan. Het staat er niet exact met euro's, dat kan niet, want het is altijd onderhevig aan inflatie of andere vormen. Maar het is wel datgeen wat wij voorstaan als gemeente. De voorzitter: Ik ga u onderbreken, want de heer Markus gaat daarop reageren. Gaat uw gang. De heer Markus: Dan pak ik toch even de omgevingsvisie. Die staat bol van de ambities. Er staat een ambitie en dan staat er iets achter. Wij willen klimaatneutraal zijn in 2050. Dat is een ambitie. Zit dat nou wel of niet in het maatschappelijk minimum? Want als dat erin zit, dan vinden we elkaar op de weg. Dan zijn we snel uitgepraat met elkaar. Maar ik geloof dat namelijk niet. Dus daar wil ik toch wel iets meer duiding op krijgen. De voorzitter: We gaan terug naar de wethouder. Mijnheer Fortuyn. De heer Fortuyn: Ja, ik krijg van alle informatie. Ik kan het woord geven aan mijn ambtenaar aan de rechterzijde, wellicht dat dat handiger is, om in ieder geval duiding te geven.

Anders wordt het voor mij ook… Ik kom in een dossier die voor mij in ieder geval wat minder… De voorzitter: Dan lijkt het me verstandig dat we heel even doorschakelen. Even kijken, het kaartje. De heer Dietrich, inderdaad. Ambtelijke ondersteuning: Dank u wel, voorzitter, voor deze vraag. Voor het antwoord op, wat zit er in maatschappelijk minimum voor, zeker de onderwerpen die de thema's van die

22/45

te maken hebben met het sociaal domein. Dus die aan de linkerzijde bij die varianten staan, daar staat heel veel duiding in die beleidsplannen. Dus dat staat van, wat is daar nou een minimum, dat staat daarin aangegeven. En dat heet, ik weet niet of de term verschaling daarin is gebruikt, maar dat gaat best wel ver. Maar daar is wel in aangegeven van, de aanpak werkt tot een bepaald punt. En dat kunt u daarin terugvinden. Voor de omgevingsvisie, daar zijn inderdaad, dat wordt inderdaad nog verder uitgewerkt. Dus daar komen nog een aantal omgevingsprogramma's uw kant op. Dat zal het komende jaar zijn en daarop volgend. Wat daar dan nu precies in het maatschappelijk minimum is, dat kan ik u nu niet per thema aangeven. Wat nou bij klimaat wel is, maar grosso modo kan u zeggen van, de harde afspraken die we hebben staan extern, daar hebben we rekening mee gehouden dat die behaald kunnen worden. Met klimaat en duurzaamheid is wel gezegd, daar moet u altijd rekening houden met individuele maatregelen. Die zijn dan niet allemaal verplicht bijvoorbeeld. Dus om duurzaamheidstoelstellingen te halen moet je bijvoorbeeld minimaal vijf van twintig gedaan hebben. En dan zitten er bijvoorbeeld vijftien in die de gemeente in de begroting had zitten. En dan wat we dan in het maatschappelijk minimum hebben zitten is vijf van die vijftien bijvoorbeeld.

Dus dat we daar wel rekening houden dat in ieder geval het behalen van de doelstelling binnen bereik blijft. Dus niet per se dat je het heel hard en makkelijk haalt, maar wel dat het binnen bereik blijft. Ik hoop dat dit iets verhelderd. Het is een lastig onderwerp, dat ben ik me bewust. De voorzitter: Ik vermoed dat de heer Markus toch nog een aanvullende interruptie heeft of een vraag heeft. Mijnheer Markus. De heer Markus: Het blijft inderdaad lastig. Maar even het voorbeeld van die twintig punten. U zegt, dan doen we er vijf en die andere vijftien niet. Ik noem het maar even zo. Dus die vijf zit in het maatschappelijk minimum. Dan wil ik graag weten, welke vijf zijn dat? En welke vijftien zitten er niet in? Want misschien zeg ik, van die vijftien wil ik er vijf wel bij hebben. Daar heb ik dit extra geld voor over. Dus dat is een beetje waar we naar op zoek zijn. En voor de omgevingsvisie is het misschien nog redelijk makkelijk, omdat die ambities vrij duidelijk zijn opgeschreven. Maar voor die beleidsplannen is het toch iets minder duidelijk. Want nogmaals, op minimabeleid kan ik niet precies zien wat er nou wel en niet in die beleidsplannen exact zit. Dus dat blijft wel een beetje een puzzel. De voorzitter: Voordat ik naar de rechterzijde ga, ik ga u er even attenderen dat u bijna door uw spreektijd heen bent. Maar goed, dat kunt u ook zo op de borden zien.

Maar goed, we gaan eerst even naar de wethouder of… Dan gaan we nog even terug naar de heer Dietrich. Ambtelijke ondersteuning: Even om terug te gaan op die twintig en die vijf maatregelen dan. Wat we hebben gedaan, maatschappelijk minimum, je hebt ongeveer een bepaald budget nodig om vijf uit te kunnen voeren. Dus we hebben gekeken naar een gemiddeld bedrag om vijf van die twintig te kunnen uitvoeren. Dus dat gaat dan niet specifieke maatregelen hebben we niet gepakt, maar wel met de afdeling die daar verstand van heeft hebben we gezegd, wat heb je nou ongeveer nodig om dat binnen bereik te houden? En dat zijn dan circa vijf van die twintig, dat is even hypothetisch. En daar hebben we dus eigenlijk een maatschappelijk minimum op bepaald. En over de beleidsplannen, dat weet ik, daar kan ik nu even geen exact antwoord op geven. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga nog even naar mevrouw Van Splunter voor een interruptie.

23/45

Mevrouw Van Splunter: Dank, voorzitter. Ik wil de discussie niet nog lastiger maken, maar als u hem zo benadert, dan lijkt toch weer geld leidend te zijn voor de keuze. Maar dat zie ik fout als ik naar de wethouder zijn hoofd kijk. Mag ik er dan wel van uitgaan dat met de keuze naar die vijf waar we het dan over hebben, dus inderdaad de doelstelling wel gehaald wordt, redelijkerwijs. Als je het met vijf kan redden om je doel in 2050 te bereiken en je had er eerst twintig, dan denk ik, waar waren die vijftien dan zo voor? Nou goed, begrijpt u een beetje waar ik heen wil? De voorzitter: Goed, ik hoorde niet echt een vraag, maar meer een opmerking of een overdenking. Maar goed, ik kijk nog even naar de heer Fortuyn. Gaat u verder nog of… De heer Fortuyn: Nee hoor, we gaan de tweede termijn in wat mij betreft. De voorzitter: Oké, dan ga ik… Oké, het was toch een vraag van mevrouw Van Splunter. Dan gaan we het toch nog even naar de heer Fortuyn. De heer Fortuyn: Als wij met de perspectiefnota komen, dan lopen we in feite het potentiële gat dicht. Om het even simpel te houden. Dan heb je ook, in de verschillende beleidsterreinen gaan wij bezuinigen. Dat adresseren we ook. Dus als er twintig zijn en we gaan er vier of drie of twee, laat ik zeggen, afschalen, of in tijd, of opschuiven, of nou ja, et cetera. Het laat onze ambitie niet los.

Het laat alleen de tempo en waarop, dat laten we los. En geven prioriteit aan in ieder geval het bestaansminimum. En waar we bezuinigen, wordt gewoon rugnummer en naam genoemd. En daarin komt straks weer in die perspectiefnota, gaat u aangeven, anders dan een andere partij, van dit willen we niet, of zus willen we niet, of anderszins, of we gaan bij meerderheid die dingen doen. Dan krijgen we nog verdere verscherping en dan wordt het een financiële uitrol. En dan is het afhankelijk van de financiën, hoe diep je moet snijden, hoeveel ambities je laat gaan. Maar de ambitie op zich, het beleid an sich, wordt niet aangepast. Alleen het tempo. De voorzitter: Goed, dank u wel. Dit was de eerste termijn van het college. Ik kijk even naar de wethouder. Heeft u behoefte om even ruggespraak te houden? Nee? Dan zie ik dat er een… Oh, wacht, de heer Van den Beukel, die… Oh, voor de tweede termijn. Ik wilde nog even een dienstmededeling doen, als het mag. Want ik zie dat er een aantal partijen een beetje, die zitten al in de gevarenzone, of die dreigen in de gevarenzone te komen qua spreektijd. Niet qua inhoud, maar qua spreektijd. Dus ik wilde eigenlijk voorstellen om de spreektijd met name één minuut op te hogen. Zodat in de tweede termijn in ieder geval, de heer Markus, maar ook, kijk ik een klein beetje naar D66, Partij van de Arbeid en Leefbaar, dat ze iets meer tijd hebben.

Maar dan zou ik wel willen vragen om in de tweede termijn het zo kort mogelijk te houden allemaal. En als er echt nieuwe dingen zijn, die dan in te brengen en niet in herhaling te vallen. Want uiteindelijk denk ik dat de duiding al redelijk gegeven is. Maar mocht u nog ergens een aantal accenten willen leggen, dan moet u dat vooral doen. Ik wil voorstellen dat we even via dezelfde lijn gaan als in de eerste termijn. Dus dan ga ik eerst naar de heer Van den Beukel, van het CDA. Gaat uw gang. Tweede termijn De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank u wel. Fijne bespreking. Dus tot nu toe ben ik heel tevreden over wat dat betreft waar we staan. Al is het geen kadernota behandeling, dus het is onwennig. Maar ik denk dat we alsnog veel inhoud hebben geraakt. Voorzitter, wel maak ik me wat zorgen over de karikatuur die de wethouder schetste van variant D. Dat

24/45

was eigenlijk onmenselijk, kwam het ongeveer op neer. We hebben denk ik uitdrukkelijk als CDA bedoeld te zeggen, en ik denk andere partijen ook die die kant uit dachten, variant D is ons uitgangspunt. En daarbij hebben we een aantal duidingen die we daaraan geven. Dus die horen daarbij. En de duiding is onder andere, ik heb het al gegeven, dat we zien dat er volgens het college zelf nog een hoop te besparen valt op een aantal terreinen. Dus dat was ook de ene concrete vraag die ik heb gesteld aan het college. Ik heb er nog niet een helder antwoord op beluisterd. Er is een onderzoek geweest. Het onderzoek zei, er zit nog huiswerk. Het huiswerk is gedaan, ga ik vanuit, want het is al maanden geleden dat het was aangekondigd door het college. Hoe staat het nu ermee? En welke ordegrote besparingen heeft het college nu in beeld gebracht? Dus bespaar me alstublieft de uitgebreide duiding. Het ging hier over financiële besparingen die haalbaar zouden zijn binnen jeugd, participatie, Wmo. Dus daar hoor ik graag nog een antwoord op. Voorzitter, dan ook veel dank aan de collega-partijen. Met name VOOR Lansingerland, Leefbaar, D66, ChristenUnie, die waarderende woorden hebben gesproken, tenminste, zo heb ik ze geïnterpreteerd, over het voorstel om echt eventjes groter op te pakken wat we hebben besproken in januari over Wilderszijde.

En ja, zeg ik even richting wethouder Fortuyn, dat gaat inderdaad ook over hoogte. Ik heb die brief goed gelezen. Het ging eigenlijk over vijf kaders die we zouden moeten oprekken. Het ging over hoogte. Het ging ook over de compactheid. We zouden veel kleiner gaan bouwen. Het ging ook over de parkeernorm. Dus over controversiële dingen. Het ging over een aantal kaders waarvan we zeiden, als we die nou oprekken, dan kunnen we echt een enorme impuls geven aan aantallen. En daarmee juist voor de middeninkomens, zeg ik even richting de collega's. Die dus niet mensen die zijn aangewezen op sociale huurwoningen. En ook niet de mensen die al een dikke portemonnee hebben voor een twee-onder-een-kap bij wijze van spreken. Voor die categorie betaalbare, compacte koopwoningen realiseren. Dus veel dank voor de waarderende woorden daarover. Ik ga op zoek naar een geschikt moment, als we vanavond snel klaar zijn, misschien vanavond al eventjes, om met die collega's daar verder over door te denken. Hoe dat plan eruit zou kunnen komen te zien. En wat mij betreft is dat dus eventjes echt extrapoleren wat we hebben besproken al op Wilderszijde. En daarvan gebruik maken om voor heel Lansingerland een enorme impuls te geven aan bouw voor starters en voor senioren. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even naar de Leefbaar 3B. Heeft u behoefte aan een tweede termijn? Ja.

De heer Duivesteijn: Dank u wel, voorzitter. Ik benoemde in mijn eerste termijn dat we vandaag blind moeten sturen. En de discussie gehoord hebbende kan ik niet anders dan concluderen dat de meesten hier dat zo voelen. Ik wil daarom ook nog eens in herinnering brengen dat wij vorig jaar een motie indienden om voor 12,3 miljoen aan maatregelen in beeld te brengen. En die motie werd jammer genoeg alleen door het CDA en VOOR Lansingerland gesteund, waardoor we vandaag met veel te weinig informatie hier een discussie op moeten voeren. Een abstracte discussie. Ik wil ook nog eens benadrukken dat wij in onze voorkeursvariant een OZB-verhoging alleen accepteren als dat nodig is om onze ambities waar te maken. Misschien heb ik dat niet duidelijk aan de voorkant geschetst, maar als een OZB-verhoging niet nodig blijkt te zijn, moet het geen automatisme zijn voor de totstandbrenging van de perspectiefnota. En ik wil ook nog een lans breken voor de andere fracties die variant D kiezen. Want ook onze fractie is vanuit dat vertrekpunt gestart met de verzekering van het college dat er niemand door de ondergrens zakt. Laten we dat wel met elkaar scherp houden. Dank u wel, voorzitter.

25/45

De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar de heer Bik waarschijnlijk. Ja. Mijnheer Bik, gaat uw gang. De heer Bik: Dank u wel, voorzitter. Vooralsnog nu blij om te horen dat het college aan de slag gaat met het uitwerken van variant C met genoemde suggesties vanuit de commissie. We sluiten ons ook volledig aan bij onder andere de ChristenUnie en D66 om wat meer ambitie te hebben op het gebied van jongeren en jongvolwassenen. En dank ook aan de wethouder voor het beantwoorden van de vraag van de heer Machielse die hij aan mij had gesteld, maar volgens mij nu ook beantwoord is door hem. Dan voor wat betreft betaalbaar… ik had het niet beter kunnen doen. Dan even over de betaalbare en compacte woningen, ook voor senioren, daar zijn wij voor. Ik wil u graag wijzen op de in de vorige raadsperiode door WIJ Lansingerland ingediende en unaniem aangenomen moties rondom het versneld bouwen van seniorenwoningen. Met name de Lijsterlaan in Bleiswijk, om die als handboek te gebruiken. En uit mijn hoofd is dat motie 2022-004. Dank u wel. De voorzitter: Ik ben blij dat u zo'n goed geheugen heeft wat dat betreft. We gaan even door naar de Partij van de Arbeid. Mijnheer Azzouzi, gaat uw gang. De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter.

Om het toch te benadrukken, we hebben bewust gekozen voor de PvdA-variant E, omdat dat bezuinigingen voorkomt op jeugdzorg, bestaanszekerheid en het programma kansrijk opgroeien. Dat zijn investeringen die niet ter discussie mogen staan als het om ons gaat. Ik wilde wel richting de ChristenUnie, want de discussie over dat maatschappelijk minimum is discutabel. U had het aan de voorkant gezegd, we praten hier over, wat voor gemeente willen we zijn, kunnen we zijn in 2050. Maar ik merkte dat dat toch terug naar de details en dat geld en dat project en wat valt daaronder. Dat wou ik meegeven aan de ChristenUnie. Voor de rest, dat OZB-verhaal blijft gewoon staan. Omdat dat gewoon nodig is. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik door naar de heer Weerheijm. Gaat uw gang. De heer Weerheijm: Dank u wel, voorzitter. Ik heb niet meer zo heel veel toe te voegen op mijn duiding vanuit eerste termijn, maar aangezien ik meer tijd heb gekregen… Nee, dan ga ik daar zeker ook geen gebruik van maken. Nog wel even reagerend op het voorstel van de heer Van den Beukel. Ik moet zeggen, ik ben toch wel een soort van licht verrast. Op een positieve manier verrast. Ander geluid wat ik nu hoor over woningbouw dan dat ik de afgelopen jaren bij het CDA heb gehoord. Dus nou ja, heel blij eigenlijk mee.

Maar het lijkt me goed om deze discussie in de commissie te hebben waar hij thuis hoort, namelijk de commissie Ruimte en niet in de commissie Algemeen Bestuur. Dus dat lijkt me wel de logische plek om het hier verder over te hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Machielse. Oh, ik heb nog een interruptie van de heer Van den Beukel. Gaat uw gang. De heer Van den Beukel: Ja, misschien is het handig om toch even kort daar op te reageren. Want de verklaring waarom hier. Kijk, we zouden het hier hebben over de toekomst van Lansingerland. Hoe zien we het voor ons? Wat zijn de hele grote lijnen. Dus in die zin een soort voorloop op de kadernota. En wij vinden dat het een van de allergrootste vraagstukken is nu. En dat blijkt ook uit die enquête die wordt gehouden onder onze inwoners. Dus ja, als het concreet wordt, hoort het natuurlijk thuis in de commissie Ruimte. Als het over geld gaat, hoort het weer thuis in de commissie Algemeen Bestuur. Maar als je

26/45

het echt hebt over de hoofdlijnen van beleid dan is het denk ik goed om dat hier met elkaar wel te wisselen. De voorzitter: Dank u voor deze verdere duiding. Dan gaan we toch weer verder met de heer Machielse. De heer Machielse: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, iedereen kiest natuurlijk altijd zijn eigen frame. En het is toch bijzonder dat als er drie partijen zijn die sowieso al voelen voor een basis van scenario D, misschien wel vier, de wethouder zegt, ik voel een brede steun voor scenario C en daar gaan we op doorwerken. Terwijl er zelfs minder partijen uitgesproken voor scenario C dan D zijn. Komt dan weer omdat er andere partijen voor scenario E zijn, mocht u het nog volgen. Maar goed, ik hoor toch, wethouder, wel veel termen als, ik citeer even, ik bied de helft, zitten mijn ambities niet gewoon in het maatschappelijk minimum, begin toch vanaf scenario D. Dus die aanscherping wil ik u wel echt meegeven. Dat uw conclusie aan het einde van de eerste termijn, in ieder geval niet mijn conclusie zou zijn na het horen van het hele debat. Omdat ik wel veel aanscherping hoor die echt wel strijdig is met, we gaan door op collegescenario C. En dat komt precies weer terug op de crux van dit debat. Want het blijft toch een beetje luchtfietserij.

Want wat is een minimale inzet die wel voldoet aan het maatschappelijk minimum, niet tot afbraak leidt, niet tot hogere kosten op andere domeinen, niet tot extra kosten op lange termijn, blijft voor onze fractie toch echt een gewenst scenario. Dat is nu niet te beoordelen, maar dat zullen we zeker wel gaan doen in de uitvoering van deze scenario's. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken, want ik heb een interruptie van de heer Azzouzi. De heer Azzouzi: Dank u wel, voorzitter. Het blijft voor mij een beetje vaag, want ik had de interruptie moeten doen in de eerste termijn, want het verrast me wel dat u kiest voor het scenario D, waar veiligheid helemaal kaal is. En dat betekent dat je eigenlijk de komende periode, we willen eigenlijk de VVD niet horen als het gaat om veiligheid, als wij gaan kiezen voor D. Hoe kijkt u daarnaar? De voorzitter: We gaan terug naar de heer Machielse. De heer Machielse: Ik deel natuurlijk allereerst de analyse van de heer Azzouzi dat hij dat eigenlijk een half uur geleden had moeten vragen. Maar als u dan puur op de inhoud kijkt dan kom ik terug op wat ik zojuist aan het zeggen was. Zonder onderbouwing van wat er in het maatschappelijk minimum zit, blijft het toch een beetje, sorry voor het woord, luchtfietserij over welke inzet we dan werkelijk spreken die we kunnen afschalen of opschalen en welke bedragen we daaraan koppelen.

En dat is precies waar ik in mijn afsluiting tot wilde komen, voorzitter. De voorzitter: Maar voordat u gaat afsluiten ga ik toch nog even terug naar de heer Azzouzi. Gaat uw gang. De heer Azzouzi: Dan wil ik de VVD wel helpen met de vraag. Het maatschappelijk minimum is echt kaal. Daar heb je niks. Dat is dezelfde vraag naar de ChristenUnie. We gaan nu over kaders en niet over welke projecten daaronder staan. De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Machielse.

27/45

De heer Machielse: Kennelijk handelt de heer Azzouzi hier met meer kennis dan die ik op dit dossier heb gekregen. Dat is helemaal prima. Wat ik aangaf is dat juist het proces naar de begroting toe interessant wordt, omdat we dan op die ambities daadwerkelijk gaan zien, wat gaan we dan niet doen met de keuze tussen de verschillende scenario's. En daar zullen we scherp naar kijken. Daar mag u op rekenen, mijnheer Azzouzi. En ik wil er ook nog even aan toevoegen, als u mij toestaat, voorzitter, dat juist bij vraag drie van het college, welke aandachtspunten heeft u in die uitwerking, ik zeker veiligheid heb genoemd, zowel in de fysieke als de verkeersveiligheidsomgeving. De voorzitter: Duidelijk. Ik ga naar de heer Bik voor een interruptie. De heer Bik: Gewoon puur even uit interesse. U geeft aan dat u dit onderdeel van het proces tot aan de begroting eigenlijk niet zo, meer luchtfietserij vindt dan dat het wat toevoegt aan het proces. Maar wat had u dan anders willen doen? En waarom heeft u dat dan niet eerder aangegeven? Of heb ik dat gemist? De voorzitter: Terug naar de heer Machielse. De heer Machielse: Dat is een beetje interpretatie van mijn woorden wat de heer Bik doet. Want ik zei niet dat ik het proces luchtfietserij vind. Ik zei dat ik de inhoud van dit debat af en toe luchtfietserij vind. Omdat we precies niet weten, wat zit er in het maatschappelijk minimum.

Dat is voor mij de crux van dit debat. Want als daar onze ambities in zitten, kan er zo een handtekening onder. Als daar onze ambities niet in zitten, dan moeten we het gesprek met elkaar aan hoe die er wel in kunnen komen. Dat geldt volgens mij voor alle partijen hier. Daarmee wil ik het proces niet tekort doen, maar aangeven dat voor een perspectief. Wij zeggen, vertrek nou vanaf scenario D, waarin je kernachtig en krachtig vertrekt. En ga daarop verder werken met onze aandachtspunten. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken. Ik heb een interruptie van de heer Markus. De heer Markus: Nu doet u weer hetzelfde als bij de begroting. U roept allerlei dingen, maar komt niet met concrete voorstellen. Dus wat ik nou wel mis. U zegt, we vertrekken bij D en dan geven we aan welke ambitie. Welke ambitie heeft de VVD? Hoe ziet Lansingerland er in 2050 uit? De voorzitter: Dat is een uitdagende vraag voor de heer Machielse. Gaat uw gang. De heer Machielse: Ik heb eigenlijk geweldig nieuws voor de heer Markus. Fijn dat u ons allemaal een minuut extra heeft gegeven, voorzitter. Wij hebben daar twee jaar geleden een stuk tekst over geschreven, ik kan het u toesturen, waarin we zeggen, Lansingerland groeit allereerst tot 75.000 inwoners. Dan is het probleem wat de wethouder schetste van groeigemeenten ook opgelost binnen dat perspectief.

Dan weten we ook wanneer de kosten voor onze inwoners reëel worden voor de gemeente waar ze voor kiezen. En vervolgens zitten daar een aantal pagina's achter die gaan over prettig wonen. En er zitten aandachtspunten in over mooi, schoon en heel. Dat gaat voor een groot deel over de fysieke buitenruimte. Wonen in groene en levendige dorpskernen, waar we best wat in kunnen investeren. Recreëren en sporten. En veilig in zowel het fysiek als in het verkeer. En die concrete uitwerking daarvan, waar de heer Markus naar blijft vragen die kan ik juist niet geven met alleen maar schuifbalkjes zonder getallen, zonder beleid, zonder keuzes. Dus die

28/45

ga ik u geven bij het proces in de begroting. Maar dat kan ik u nu niet verder geven. En dan wil ik echt wel gaan afronden, voorzitter, als u mij toestaat. De voorzitter: Ja, want u heeft nog 53, 52 seconden. De heer Machielse: Ja, het worden er steeds minder, voorzitter. Maar wat ik nog wilde doen ter afronding is nog wel even een oproep aan het college. Want in dat proces van afronding, u zegt, ik vertrek vanaf scenario C, ik zeg vertrek, toch iets meer vanaf scenario D, wellicht eindigen we in het midden. Kijk scherp en heb het lef en de ambitie om het beste uit onszelf te halen. Daar kunt u op rekenen. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar de heer Markus voor de tweede termijn. De heer Markus: Dank voor alle input, uiteindelijk ook van de VVD, dan weten we ook wat die ambitie is. Want uiteindelijk denk ik dat dit debat ook gewoon helpt van elkaar om te weten waar iedereen ervoor staat. We zijn in ieder geval blij dat er meerdere mensen het belang van het minimabeleid hoog achten, duurzaamheid hoog achten, groen hoog achten en ook het bouwen voor senior en starters. Dat is volgens mij al heel wat winst voor vanavond. Verder wensen wij het college veel succes. En dat maatschappelijk minimum, ik ga er nog eens een paar dagen over slapen, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Markus. Dan gaan we naar GroenLinks. Mevrouw Van Splunter.

Mevrouw Van Splunter: Ik zeg vanuit GroenLinks, dank, voorzitter, maar vertrek vanuit scenario, variant E natuurlijk, maar dat is duidelijk. Maar aan de andere kant, als die onzekerheid over wat er nou precies in dat maatschappelijk minimum zit, maken wij in ieder geval vanuit GroenLinks onze ambities daarmee duidelijk. En is het wel belangrijk, we hebben wel vaker bij begrotingsbehandelingen een pleidooi gehouden voor het ophogen van de OZB. Dat doen we ook omdat we vooral ook allerlei ondersteuning en de hulp voor kwetsbare groepen gewoon in stand willen houden. Maar daarbij wil ik dan wel even de nuancering hierbij geven dat de verhoging van de OZB niet het doel is, maar wel een middel om die gemeente te blijven die je wilt zijn. Dank. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we tot slot naar mevrouw Van Olst. Mevrouw Van Olst: Dank u wel. Ik wil toch wel even aan de wethouder teruggeven dat ik het wel een beetje flauw vind om neer te zetten dat variant D wel heel erg is om te kiezen. De heer Van den Beukel heeft dat goed verwoord. Er werd gevraagd om een richting, dus die heb ik gegeven, net als de andere partijen. Maar aan het begin van mijn bijdrage gaf ik ook al aan dat het mij, ik vind het een prima werkwijze als het college die keuze maakt en dit verder uitwerkt.

En dan is er geen luchtfietserij, want dan weten we gewoon precies waar het over gaat en welke bedragen het zijn. Dus ik kijk uit naar de begroting. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik hecht er toch even aan, voordat wij naar de tweede termijn van het college gaan. Want er werd net gezegd, de meerderheid staat voor D. Maar als ik wel tel, en ik heb dat ook even geverifieerd bij de griffier, de meerderheid noemt C met weliswaar allerlei op- en aanmerkingen, maar dat is wel de afdronk die wij hier achter deze tafel hebben. Maar voordat er een verkeerd beeld ontstaat. Maar goed, misschien dat de wethouder… Oh ja, misschien dat de wethouder dat anders beluistert, maar dat hoor ik dan

29/45

graag in tweede termijn. De heer Machielse heeft nog een opmerking, neem ik aan, naar aanleiding daarvan. De heer Machielse: Voorzitter, ik waardeer uw samenvatting. En ik spreek het ook helemaal niet tegen. Wat ik heb gezegd, is dat het toch best opmerkelijk is dat er drie partijen zeggen, begin vanaf D. Eentje zegt, wij zijn begonnen vanaf D en werken naar C toe. En dat de conclusie van de wethouder is, ik voel steun voor scenario C als vertrekpunt, dat ik die te gemakkelijk vond. Daarmee wil ik geen tekort doen aan andere partijen die hier C hebben gezegd. Dus ik waardeer uw samenvatting, maar ik deel totaal niet uw analyse dat ik daar iets onjuist heb gesteld. Laat dat helder zijn. De voorzitter: Overigens heb ik niet gezegd dat u onjuistheden verkondigt, maar ik heb alleen gezegd dat de afdronk, en als ik tel, en gesteund ook door de griffier, dat wij feitelijk zien dat de meerderheid C noemt. Maar goed, wellicht dat de wethouder daar een andere afdronk van heeft, maar dat horen we dan graag in tweede termijn. Beantwoording college De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter en dank u wel voor uw bijdragen. Een paar hele fijne opmerkingen die ik toch wel even met u wil delen is dat ik best wel blij ben gezien de enorme woningbouwbehoefte die er is.

We hadden in januari hebben wij op initiatief van de projectwethouder hebben we onderzocht binnen Wilderszijde, kunnen wij de middeldure huur, kunnen we dat aantal verhogen? En kunnen wij pakweg 100, 150 appartementen creëren in een prijsklasse van rond de 250 voor starters? In welke vorm dan ook om dat te realiseren. Dat hebben we beloofd, voor de zomer komen we met een voorstel. Dat ziet er goed uit. Dat het langzamerhand ook consequenties heeft in kaderstellingen, mijnheer Van den Beukel, dank dat u dat heeft ingebracht. Want het kan niet alleen maar met een laagje erop. Het heeft ook effect in de buitenruimte en dat gaat inderdaad over parkeren. Maar het gaat ook over andere voorzieningen die je daar op aan moet passen. Maar het ligt wel voor de hand dat we die discussie een keertje in de commissie Ruimte een keer gewoon openlijk met elkaar voeren van, hoe gaan we dit probleem nou oplossen? Want we kunnen wel roepen, we moeten bouwen, bouwen. We moeten ook starters bouwen, we moeten voor de senioren bouwen, et cetera. Maar dat betekent gewoon dat je wel wat moet gaan doen. Dan kunnen we niet in de kaders blijven zitten die we ooit hebben vastgesteld met elkaar. Dus ik ben blij met de beweging die gemaakt gaat worden. Met alle consequenties die eraan vastzitten, laten we helder zijn. Dus dank dat u de steen in de vijver heeft gegooid.

Wij pakken hem graag op en we gaan zien waar de rimpeling eindigt. En zoals u weet wil ik graag, voordat ik het pand hier verlaat volgend jaar, zou ik het wel fijn vinden als we daar wat kaders hadden, met elkaar stappen kunnen zetten. Ten aanzien van het Cebeon verhaal. Ik heb u al gezegd, in de beleidsplannen wordt er al gewerkt. Cebeon, ik ga het maar noemen, werd in de jeugd en ook de zorg daarom, werd ongeveer 100 euro per inwoner meer betaald dan de referentiegemeente. Daar wijst u ook naar. Wij betalen ruimhartig met dit proces. Dat onderkennen wij ook. Laten we daar geen misverstanden over hebben. Mijn collega Hoek worstelt er ook mee, aan alle kanten. Is er ook heel druk mee bezig. Ik heb al een beetje de, op voorsprong al, een beetje de tip van de sluier opgelicht. Die preventieve werking is één, maar we moeten ook aan die wachtrij wat doen. En we moeten ook al bij de huisartsen wat doen. We moeten die doorstroom zien te stoppen. Dat vraagt meer inspanning dan dat we tot nu toe doen. Dus we zijn echt bezig met een plan. Binnenkort wordt u ook, gaan we u daarin meenemen. Het is ook niet zo, korte klap, volgend jaar hebben we het geregeld.

30/45

Daar wil ik ook maar een waarschuwing voor geven. Maar weet wel dat het Cebeon rapport en ook de uitslagen erin bij ons wel meegeteld heeft en dat we daar ook zorg over hebben. Maar er zit ook hetzelfde Cebeon rapport, cultuur, Lansingerland, zou je niet een beetje bijtrekken? Ik noem een dwarsstraat. Dus er zitten ook andere kanten in het Cebeon rapport. Maar er is wel rekening mee gehouden. De voorzitter: Ik ga u even onderbreken voor een interruptie van de heer Van den Beukel. De heer Van den Beukel: Dank u wel, voorzitter. Dank voor het antwoord. Op het laatste wordt u op uw wenken bediend. We trekken een behoorlijk beentje bij qua cultuur. Elke maand komt er ongeveer een ton bij, volgens mij. Dus dat gaat goed. Maar dat plan waar u binnenkort mee komt, wil ik even wel goed begrijpen. Is dat plan dan, gaat het over de jeugdzorg? Want ik noemde drie dingen. Het ging over participatie, het ging over Wmo en over jeugd. Dus krijgen we drie plannen of één plan? De voorzitter: We gaan terug naar de wethouder. De heer Fortuyn: Ik gaf vast een signaaltje en een tipje van de sluier. Kijk, uiteraard gaat mijn collega erover. Het is niet mijn portefeuille, dat weet u ook. Maar weet wel dat dit aandacht heeft. Dat wil ik hier adresseren. Dat we aandacht hebben, ook zorgpunten hebben. Dat we inderdaad hier echt veel aandacht aan geven.

Dat we daar niet blind voor zijn en een rapport hebben liggen en er niks meer doen. Dus daar zijn we echt mee bezig. Dat is even, daar wil ik het bij laten. Want anders ga ik in een andermans portefeuille zitten graven. En dat lijkt me niet verstandig om dat te doen. Dan heb ik nog een paar... De voorzitter: Ik ga u toch nog even onderbreken voor een interruptie van de heer Van den Beukel. U heeft nog negentien seconden. De heer Van den Beukel: Voorzitter, dank u wel. En tot slot, toch de aanmoediging aan de wethouder van Financiën om zich hier wel over te ontfermen en tegenaan te bemoeien. Uiteindelijk gaat het over meer dan 40 miljoen euro op onze gemeentelijke begroting. De adviseur op Financiën heeft hier geadviseerd om hier diep in te duiken. Dus ik denk dat het heel belangrijk is dat het college zich hier breed over laat informeren en breed plannen maakt. Dus ik zie dat ook graag terugkomen in de kadernota. De voorzitter: Ik ga terug naar de heer Fortuyn. De heer Fortuyn: Goed, ten aanzien van de waarschuwing vanuit Leefbaar 3B, ten aanzien van OZB, wij zullen natuurlijk moeten kijken binnen de opmerkingen die gemaakt zijn. Wij zien ook de meerderheid op het variant C ontstaan, maar niet één op één.

Nee, we zien ook dat er door u op- en aanmerkingen gemaakt zijn die we zeker nog, we hebben het genoteerd, maar we zullen deze uitzending zeker nog terugluisteren waar de accenten liggen en hoe we dat gaan duiden. En nogmaals, de bezuinigingsopgave is mede bepalend hoe diep of waar we gaan snijden. Dus dat gaan we zeker doen en de last resort van de OZB, dat blijft gewoon overeind. We hebben het alleen genoemd om dit te doen. In dat verband wil ik ook afsluiten, mijnheer de voorzitter, richting de VVD. Ik vond het een hele mooie tekst van, u las dat voor uit uw verkiezingsprogramma denk ik, of uit de ambitie, wat u net voorlas, van welke gemeente u in 2050 wilt zijn. Het zou helpen als u met ons de OZBknop omhoog zet. Maar goed, daarbij wil ik het laten, mijnheer de voorzitter.

31/45

De voorzitter: Dank u wel. Maar ik ga u toch nog één vraag stellen. Want uiteindelijk is dit ook een bespreekstuk vanuit het college. De vraag die u gesteld heeft in de notitie… Laat ik de vraag anders formuleren. De uitkomst van het debat, geeft dat voor u voldoende duiding om de perspectiefnota te kunnen gaan opstellen? De heer Fortuyn: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik ben gewoon ontzettend blij met de inbreng die vanavond geweest is. En ik ben ook blij met de accenten die aangebracht zijn. Ik ben ook blij met het feit dat de basis die het college getracht heeft om zo goed mogelijk te verwoorden in C, maar dat het niet alleen maar C kan zijn, maar wel accenten aangelegd moeten worden, ben ik blij dat die inbreng er is. We zullen daar rekening mee houden. In welke mate, dat zult u straks gaan zien. Maar ik ben blij met de richting die meegegeven is. En als ik over chocola heb, kan je van chocola wat maken. Ik heb aan de overkant een fabriek zitten en ik zie ze allemaal ja knikken. Ik denk dat we er wel chocola van kunnen maken. En hier naast mij ook. Dus ik denk dat we hiermee uit de voeten kunnen komen, mijnheer de voorzitter. En ik dank u allen voor de inbreng. De voorzitter: Goed, dan is het kort gezegd antwoord, ja en daar zijn we denk ik heel blij mee. Ik dank u voor de toch wel de intensieve bespreking, maar ook wel de constructieve bespreking op dit punt.

Want we hadden toch wel aan de voorkant wat zorg van, zouden we inderdaad voldoende duiding kunnen geven. Maar zoals de wethouder geeft, hij kan er chocola van maken, dus dat belooft wat bij de perspectiefnota later in het voorjaar. Ik wil dit punt afsluiten en, goed, wij gaan natuurlijk door nu naar de stukken ter advisering aan de raad. En dat zijn natuurlijk ook hele belangwekkende en interessante punten. Maar ik kan me voorstellen dat sommigen van u, en misschien ook op de tribune, zeggen van, het is al laat, het is tien voor tien, ik ga toch iets anders doen. Ik weet niet of wij even één minuut schorsen, omdat de mensen ook weg kunnen. Of zegt u van, we vinden het hier zo gezellig, de koffie is goed, dus we blijven. We gaan door? Dan gaan we gewoon door. 6. Stukken ter advisering aan de raad 6.a Besluit oprichting stichting HortiScience Innovation Center (HIC) De voorzitter: Even kijken, dan gaan wij naar stukken ter advisering aan de raad. We komen bij 6.a, besluit oprichting stichting HortiScience Innovation Center. En even kijken hoor, dat is het voorstel om verder geen wensen of bedenkingen te uiten bij de oprichting van de stichting HIC en daarbij ook een budget, via de jaarrekening, op te brengen en daarmee ook de HIC te kunnen financieren. Ik ga de eerste termijn openen. En ik zie dat de heer Van Santen zich al gemeld heeft. Mijnheer Van Santen, gaat uw gang.

Eerste termijn De heer Van Santen: Dank u wel, voorzitter. We hebben net het vorige agendapunt verlaten. Daar hoor ik termen als ravijnjaar en financieel onder druk dat de gemeente staat. Vervolgens krijgen we nu twee agendapunten waar aan de gemeenteraad wordt gevraagd om, en ik rond het een beetje populair naar boven af, bijna anderhalf miljoen goed te keuren. Twee werelden of zoiets, ik weet het niet. Maar het lijkt dat we de begrotingsdiscipline nog niet helemaal in onze vingers hebben. Als het gaat om dit specifieke punt, heeft de VVD al eerder aangegeven zoveel mogelijk aan de markt over te willen laten. En bij beginnende innovatieve ontwikkelingen, waar een financieel zetje van de overheid kan helpen, daar hebben we in principe geen bezwaar tegen. Hier hebben we

32/45

het over een sector die volwassen is, die voorop loopt in de wereld, één van de beste in de wereld is. En wat de VVD betreft stellen we vanuit de gemeente dan ook hier geen geld voor beschikbaar. Dat kan de sector zelf. En zeker gezien de financiële opgave die wij nu zelf hebben, past ons financiële discipline. Ik heb één vraag aan de portefeuillehouder. Dit lijkt een incidentele uitgave. Kunt u ons garanderen of aangeven dat hier voor nu en in de toekomst geen structurele bijdrage voor nodig is vanuit de gemeente? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar Leefbaar 3B. Gaat uw gang. De heer Philippens: Voorzitter, dank u wel. Leefbaar is voor Lansingerland als home of HortiScience. Daarnaast vinden wij het ook belangrijk dat de gemeente nauw samen optrekt met lokale partners. En die oprichting van de HortiScience Innovation Center, de HIC, sluit hier perfect bij aan. Omdat, en er wordt dus nauw samengewerkt met partners, het draagt bij aan een verdere doelstelling van de uitvoeringsagenda, juist voor die home of HortiScience. Even voor de financiële structuren, betreft een incidenteel bedrag. En ik denk ook, misschien wel mooi voor onze begroting, want het verhoogt ook de mogelijkheid tot het aantrekken van subsidie. Dus het verdient zichzelf ook mogelijk terug. Dus om al deze redenen kunnen wij instemmen met dit voorstel. Dank u wel, voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel. Ik ga door naar het CDA, de heer De Ruiter. Gaat uw gang. De heer De Ruiter: Dank u wel. Ik had het niet mooier kunnen verwoorden dan mijn voorganger, dan de vorige spreker, dus ik sluit me daar volkomen bij aan. De voorzitter: En dan ga ik ervan uit dat dat Leefbaar 3B was, wat u aansluit. Dan ga ik naar de heer Markus. De heer Markus: Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, we hebben het in deze commissie wel vaker gehad over de niet besteedde middelen die we ooit gereserveerd hebben voor HortiScience. En nu wordt er wel een doel gevonden om dat geld aan uit te geven. Dus het zijn geen nieuwe middelen, het is gewoon bestaand budget wat we al gereserveerd hebben voor HortiScience, maar waar nu een doel wordt gevonden om het aan uit te geven. Dus in die zin is dat akkoord. We hadden nog wel een vraag, er wordt heel erg gericht op ook de samenwerking met het wetenschappelijk onderwijs. Nou hebben wij binnen deze gemeente een prachtige vmbo-school waar leerlingen staan te trappelen om ook binnen HortiScience aan de gang te gaan. We hebben de directeur er ook van gesproken. En het zou toch zonde zijn als die groep daar niet bij aanhaakt. Dat halen we niet echt op uit de stukken. Dus we hebben even een vraag aan het college, in hoeverre die hier ook bij betrokken zijn. Want het is volgens ons enorm zonde als we daar niks mee doen.

Ook veel van onze jongeren hebben volgens mij een hele mooie kans om in die sector te werken. Dus de vraag is of dat ook hierbij zit en of die er ook bij betrokken kunnen worden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Jansen van WIJ Lansingerland. De heer Jansen: Dank u wel, voorzitter. WIJ Lansingerland is blij met de oprichting van de stichting HortiScience Innovation Center en dat we daarmee een volgende stap maken in de samenwerking met onze partners. WIJ Lansingerland beschouwt HortiScience als een blijvend en stuwend kenniscentrum voor de glastuinbouw in het algemeen en voor de lokale glastuinbouw in het bijzonder. Lansingerland neemt zijn verantwoordelijkheid in deze

33/45

ontwikkeling en dat juichen wij toe. Wij kijken uit naar een goede samenwerking met de partners en voor ons is dit een hamerstuk in de raad. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Jonker. Gaat uw gang. De heer Jonker: Dank u wel, voorzitter. Zoals iedereen weet is D66 steeds positief kritisch geweest op de rol van de gemeente Lansingerland rondom HortiScience. De uitvoering van de HortiScience visie heeft ons soms weleens zorgen gebaard, omdat er veel geld op de plank bleef liggen en de activiteiten een nogal sterk PR-karakter hadden. Het goede nieuws is dat wat we hier voor ons liggen, vinden we dat dat een stuk positiever is. Het gaat heel erg in op de innovatie en de ontwikkeling en de rol van startups en scale-ups. Iets wat tot nu toe onderbelicht is geweest in de uitvoering, dus wij kunnen dat ook steunen. Tegelijkertijd hebben we nog een aantal opmerkingen die we willen meegeven, zoals ook is gevraagd. Het eerste is, hoe zorgen we dat startups en scale-ups ook een plek krijgen in onze gemeente? Want als je het stuk leest, dan lees je een heel breed verhaal over hoe dat wordt gestimuleerd. Maar hoe gaat het ook hier landen? Wordt daar ook op gestuurd? Misschien wat procesmatig, hoe worden wij bijgepraat over het succes van dit initiatief? Ik ben positief gestemd de komende twee jaar.

Hoe worden wij daar als raad van op de hoogte gehouden? En dan het algemene ding, wat ook aansluit bij het voorgaande punt. Als wij het hele stuk lezen, ik weet, dat heeft u natuurlijk allemaal gedaan, het zijn hele mooie woorden. De baten en de doelstellingen zijn nogal breedsprakig geformuleerd en niet altijd even concreet. Als ik een burger was of inwoner was van deze gemeente zou ik graag willen weten, kun je dat nou nog iets expliciteren in wat dat voor ons betekent? Dat is ook aansluitend bij wat de ChristenUnie zei. Wat betekent dat voor onze onderwijs en wat betekent dat voor onze arbeidsmarkt? En wat betekent dat voor bedrijven die zich hier eventueel vestigen? Ik zou toch wel oproep willen doen om in de uitvoering daar wat scherpte in aan te brengen. Ook omdat we dan als raad goed kunnen evalueren of we die miljoenen, want dat zijn het uiteindelijk toch, op een goede manier hebben besteed. En of er ook een bepaald maatschappelijk effect uitgekomen is. Afsluitend, een opmerking, niet zozeer een vraag. Dit is voor twee jaar. We moeten wel ook op ruim op tijd gaan nadenken over wat we daarna gaan doen. En daarbij wil ik gelijk aangeven dat D66 geen voorstander is van structurele financiering vanuit de gemeentegelden, in ieder geval op dit vlak. Daar wil ik het bij laten. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar GroenLinks. Mevrouw Van Splunter.

Mevrouw Van Splunter: Dank, voorzitter. Het is een sector, de glastuinbouw, waar we binnen Lansingerland enorm trots op mogen zijn. En om wereldleider te blijven is het goed dat deze stichting wordt opgericht. Dus wij staan daar ook achter. Zoals gezegd, mooi dat geld wat eerder niet uitgegeven wordt nu een goede bestemming krijgt. Wij gaan er ook vanuit dat het met name bedoeld is, zoals omschreven staat, voor het opstarten en dat de stichting uiteindelijk zichzelf gaat financieren. We hadden nog wel één vraagje en dat is niks ten nadele van de wethouder. Maar er wordt natuurlijk wel gezegd, vanuit de gemeente gaat de wethouder het bestuur in. Mag ik er wel van uitgaan dat dat gekoppeld is aan het wethouderschap en een termijn? Omdat het me logisch lijkt dat een volgende wethouder met HortiScience in zijn portefeuille dan ook de bestuurswissel gaat overnemen. De voorzitter: Dank u wel. Zijn er nog anderen in… Ja, mevrouw Van Olst, gaat uw gang.