[BV23.0093] Verslag commissie Samenleving d.d. 14 sept 2023

Mensen gaan door toenemende armoede ook ongezonder eten, omdat ze het eten niet meer kunnen betalen, die willen dat allemaal niet zo naar buiten brengen, maar dat speelt allemaal mee en alle psychische ellende die erbij komt kijken. Dus dank, meneer Lieverse voor de mooie woorden. Er zijn wat vragen gesteld in het voorliggende stuk. Ik vind het lastig, hoe reflecteert de commissie op de voortgang van de aanpak. Dat vind ik lastig te beoordelen, omdat er geen nulmeting is geweest. Dan is de voortgang wel heel moeilijk te bepalen. Dan de ketenregisseur, daar is ook al over gesproken. Heeft de ketenregisseur haar meerwaarde geleverd? Wat is de vitale rol? Waar blijkt dat uit? Men gaat saneringskredietmogelijkheden onderzoeken. Daar willen wij graag van weten hoeveel variaties er zijn om inhoud te geven aan het verstrekken van zo’n saneringskrediet. Het zou heel fijn zijn als dat allemaal uniform kan gebeuren. Over de laagdrempeligheid, de heer Erwich heeft het al gehad over de readspeaker, dat is uit het hart gegrepen van wethouder Cnossen, dus we vertrouwen erop dat dat goed komt. Maar we willen ook aansluiting zoeken bij mensen die gebruik maken van collectieve ziektekostenverzekering, gebruikers van sport- en cultuurfonds, deelname stichting leergeld, al die mensen moeten erbij betrokken worden.

Domein overstijgende maatregelen worden wel genoemd, denk aan Humanitas of Thuiszorg, maar wellicht is het ook mogelijk om folders neer te leggen bij de kledingbank of de voedselbank, want daar komen ook mensen die in de problemen zitten. Het ongevraagde advies van de adviesraad sociaal domein, daar hebben we ook wel dingen in gelezen, waarvan we graag willen dat de wethouder die tot zich neemt. Dat was het voor de eerste termijn. Mevrouw Bouman, CDA: 2,5 jaar na vaststellen van het beleidsplan februari 2021 ligt er nu een uitvoeringsplan. In mijn optiek een beetje teleurstellend, dat het zo lang heeft moeten duren. Op

15/31

23 augustus hebben we een beeldvorming gehad, we hebben daar gehoord dat over vroegsignalering het e.e.a. is opgepakt en we hebben de eerste ketenregisseur en vrij recent is de tweede gekomen. Ik heb gelijk maar een vraag: is helder wat de rollen zijn van de ketenregisseur, zeker in relatie tot de ketenpartners? Daar moet wel duidelijkheid over zijn, anders krijg je daar gigantische verwarring over. In onze optiek is de ketenregisseur de regiehouder, laat dat helder zijn. Bij de beeldvorming hebben wij vragen gesteld over het advies van de ASD, dank voor het ongevraagde advies. Dat was reeds op 27 juni binnen gekomen. Op 6 juli ontvingen wij het uitvoeringsplan. Recent 5 september krijgen we dan de brief van het college met de reactie van het college. Vraag, kan in het vervolg als de ASD gevraagd of ongevraagd adviezen geeft dit dan doorgezonden worden aan ons als raadsleden. Dan kan het college zeggen: we moeten nog het e.e.a. bekijken. Maar dat horen we dan later wel. Het plan en de reactie van de ASD. Het is al gezegd: aansluiten bij de kredietbank of de saneringskredieten. Het college geeft aan: er moet nog een onderzoek gedaan worden naar de kosten en mogelijkheden van de saneringskredieten. Vraag: waarom wordt er niet gekeken naar andere gemeenten die hier al de nodige ervaring mee opgedaan hebben.

Schrik niet, 2,5 jaar zijn andere gemeenten hiermee aan de gang, ook t.a.v. de kredietbank. Ik las ergens: dat is te klein voor de gemeente. Maar wat is dan wel mogelijk? Over de gezinscoach is al het e.e.a. gezegd, daar hebben we een casusregisseur, we hebben ook de JOS, gelukkig. Dan de begeleiding van de nieuwkomers en de statushouders. Er is een maatschappelijke begeleiding, een financiële begeleiding en Humanitas. We hebben begrepen dat dat na 2 jaar eindigt. Hoe gaat het dan verder? Misschien kan de wethouder daar even een reactie op geven. De financiële educatie, voorlichting, preventie ter voorkoming van schulden. Goed dat ASD 14 oktober een avond organiseert over dreigende schuldenproblematiek bij jongeren. Echter, als ik naar de fasering kijk t.a.v. de uitvoering van het plan, dan is 2025 te laat voor ons. Waarom nu niet eerder? Het hebben van schulden is een gigantisch probleem voor degenen die het overkomt. Het geeft stress, het geeft ziekte, ze gaan naar de huisarts en komen in een psychisch traject terecht. Men hoort daar niet thuis, men heeft nodig dat er iets aan de schulden gedaan wordt. Moet fase 3, wat voor 2025 staat, niet naar voren gehaald worden en daar gelijk op geacteerd worden en niet dat er nog wat doorgeschoven gaat worden.

Laten we voorkomen dat de uitzichtloze situatie voor inwoners die hiermee te maken hebben, dat daar zo snel mogelijk een eind aan komt. Dan nog even over beleid en financiën monitoren. Er wordt gesproken over een subsidie en contractpartners, verder wordt er geen invulling meer aan gegeven. Hoe zit dat? Humanitas doet het e.e.a., ik begrijp dat er subsidie verleend wordt, maar dat er een resultaatverplichting aan verbonden wordt. Volgens mij is Humanitas een instantie met een inspanningsverplichting. Dit is mijn eerste termijn, dank u wel. De heer Azzouzi, PvdA: In tijden van armoedeproblematiek en prijsstijgingen waarin steeds meer mensen niet rond komen is urgentie een belangrijk aspect. We vinden dat het proces traag verloopt. Het uitvoeringsplan zelf heeft lang geduurd. Nu het plan er ligt, zien we dat het ook niet opschiet. Voorbeelden hiervan is het overnemen van schulden, in concrete zin: saneringskredieten. Deze wordt nog onderzocht, terwijl kwetsbare mensen de druk van de schulden blijven ervaren. Daarnaast geeft dit plan geen antwoord op de urgentie, die in het rapport van de rekenkamer stond. We hoeven het wiel niet te ontdekken, veel gemeenten zijn bezig met saneringskredieten of zelfs met schulden overnemen. Dit gaat voordelen opleveren op lange termijn op alle terreinen, bijvoorbeeld zorg maar ook uitgaven in sociale zekerheid.

Onze suggesties voor aanpassingen voor het college. Saneringskredieten en schulden overnemen zo snel mogelijk invoeren. Laagdrempeligheid ook zo snel mogelijk. De fasering, dan sluit ik aan bij het CDA, fase 3 moet op 1 zijn, bewustwording, dat is nog belangrijker dan vroegsignalering. Voordat je in de schulden komt, vooral voor ZZP’ers, ondernemers, dat moet op plaats 1. Het kan ook en/en, we moeten het niet parkeren op de laatste plek, want daar kan je de schulden voorkomen. Onze dank aan de adviesraad sociaal domein voor adviezen. College, neem dat over. Dank je wel.

16/31

Mevrouw Van Olst, VOOR: VOOR wil dat iedereen mee kan doen. Dat is inderdaad dezelfde openingszin als bij het vorige punt en dat is ook precies het punt dat ik met mijn bijdrage wil maken. Er staat veel getallen in het stuk. Volgens de rekenkamer zijn er 1.200 mensen in schuldenproblematiek. Er zijn er 180 in beeld bij de gemeente en 11 mensen zijn doorverwezen naar hulporganisaties. Daar kom ik zo op terug. Het gaat hier alleen niet om getallen, het gaat om mensen, om gezinnen, om vaders en moeders met kinderen die moeten kunnen meedoen. Wist u dat mensen met problematische schulden sowieso niet mee kunnen doen? Niet alleen omdat ze geen geld hebben, maar omdat ze dag in dag uit bezig zijn met overleven en het ene gat met het andere vullen en wachten op de dag dat het salaris wordt gestort of toeslagen of kinderbijslag. Door deze enorme stress zien veel mensen in financiële problemen de oplossing niet meer en kunnen soms vervallen in nog grotere problemen zoals verslaving of criminaliteit. Uit mijn vorige baan bij de afdeling bijzonder beheer van een bank begeleidde ik ondernemers met problematische schulden. Mijn ervaring is dat mensen met schulden inzicht en overzicht moeten krijgen om uiteindelijk uitzicht te ervaren. Uitzicht naar een leven zonder problemen.

Voor het inzicht en overzicht zijn er verschillende organisaties in Lansingerland, die staan te trappelen om mensen het liefst preventief te helpen. Vraag aan de wethouder: hoe kan het dat er in 2022 en 2023 maar 11 mensen zijn doorverwezen, waarvan 5 naar Humanitas en Schuldhulpmaatje? Van deze organisaties heb ik begrepen dat de aantallen voorheen veel hoger waren. Hoe kan dit? Voor het aspect uitzicht is de gemeente al geruime tijd aan zet met het bieden van uitzicht. Door aan te haken bij een kredietbank maak je echt verschil voor deze groep mensen. Een dag langer wachten is een dag meer problemen, uitzichtloosheid met alle gevolgen van dien. Er moet nu actie komen, zodat iedereen in Lansingerland mee kan doen. Dank u wel. De heer Lieverse: Ik mis de beantwoording van één van de vragen over saneringskredieten. Vooral door haar deskundigheid, waar zij prat op gaat, ben ik extra nieuwsgierig naar wat zij hiervan vindt. Misschien is zij ervan op de hoogte, dat juist de kredietbank aangeeft dat het voor de gemeente heel weinig werk oplevert om saneringskredieten via de kredietbank af te geven. Dan is de situatie als volgt in 3 korte punten. De plangroep bepaalt of iemand in zo’n traject hoort. De uitvoering gaat volgens de overeenkomst met de kredietbank, die daar een standaard procedure voor heeft.

De gemeente is verder niet aansprakelijk financieel, daar zorgt het waarborgfonds voor. Is mevrouw Van Olst daarvan op de hoogte? Mevrouw Van Olst: Ja, daar ben ik van op de hoogte. Dat is inderdaad het punt dat ik bedoel met uitzicht, dat is wat de gemeente nu moet doen. Dank u wel. De heer Van der Stad, D66: Terecht dat het plan vanavond is geagendeerd door de VVD, CU, L3B en CDA. Dit had een bespreekpunt moeten zijn om een eerder gedane toezegging maar ook vanwege het belang. Schuldenproblematiek is een grote uitdaging. We hadden de coronacrisis met invloed, de energiecrisis en de inflatie. Ik weet niet meer waar ik het heb vernomen, maar de constatering die onlangs gedeeld werd en mij is bijgebleven, is dat coaches steeds minder kunnen sturen op de inkomsten en uitgaven van een gezin, waar dit verzocht wordt. Er is steeds minder vaak een vinger te leggen op de zere plek in het financiële patroon. Dat baart zorgen en benadrukt de noodzaak tot uitvoering. Het uitvoeringsplan zouden we al eerder gehad willen hebben, maar fijn, het is er nu. Nu door naar de uitvoering ervan. Het is begrijpelijk dat we niet alles ineens kunnen verrichten, maar dat we het gefaseerd moeten aanvliegen.

Gezien de geluiden eerder vanavond is het schrijven van de ASD en de beantwoording van de vragen lijkt het erop dat er een aantal quick wins zijn, waaronder die van het saneringskrediet en de laagdrempelige toegang. Die laatste staat reeds gepland voor 2023. Het saneringskrediet mag naar voren getrokken worden. Er is al veel over bekend en vele motivaties daarvoor zijn zojuist al gedeeld door voorgaande sprekers. Tenslotte sluit ik me aan bij de vraag van mevrouw Bouman, dat de punten die gepland staan voor 2025 naar voren gehaald kunnen worden.

17/31

De heer Afalah, WIJ: Ik ga hier niet uitleggen wat het voor mensen betekent, die in de schulden zitten en wat het voordeel is van schuldhulpverlening. Dat is volgens mij wel bekend, zeker voor de mensen die hier zijn. Helaas hebben we allemaal voorbeelden in onze omgeving, wat het met je doet. Dus ik wil het kort houden. Ik ben blij met dit bespreekpunt, omdat het de urgentie benadrukt. Waar ik ook wel mee zit, als ik kijk hoe lang het heeft geduurd, natuurlijk, dan ben ik daar niet blij mee. WIJ is van mening dat dingen sneller kunnen. Uiteraard weet ik ook wel, dat er veel dingen gebeuren hier bij de gemeente, of het nou het LOO is of wat dan ook, dus ik snap echt wel dat het niet makkelijk is om te versnellen, maar als het gaat om wat hier gevraagd wordt, ben ik het natuurlijk eens met de indieners, als het gaat om saneringskredieten, dat we dat versneld moeten invoeren. Dat moet wel kunnen. Ik ben benieuwd wat de wethouder daarover wil zeggen. Laat ik bij het begin beginnen, de eerste vraag. Ik weet hoe de situatie was en ik ben best wel blij met de vorderingen die gemaakt zijn. Er zijn echt verbeteringen aangebracht binnen de schuldhulpverlening en daar ben ik heel blij mee.

De monitoring, iemand zei dat er geen nulmeting is, één van de punten die voor mij best zorgwekkend was in het rapport van de rekenkamer, dat er eigenlijk helemaal geen gegevens waren in deze gemeente. Het college heeft beloofd dat ze het zouden meenemen in de behandeling eind van het jaar, dus ik ben echt benieuwd naar hoe dat nu gaat en waar we staan. Ik weet uit ervaring in mijn omgeving dat het hier absoluut beter gaat dan voor heen. Daar ben ik blij mee. Ik ben blij met de ontwikkelingen die er zijn, maar het mag wat sneller. Daar komt het eigenlijk op neer. Saneringskredieten, daar heb ik wat over gezegd. Laagdrempelige toegang. Vroegsignalering vind ik belangrijk, maar hoe kunnen we dat nog uitgebreider maken? Er wordt gevraagd wat suggesties zijn, daar wil ik naartoe. Ik wil dat we veel meer instellingen en verenigingen gaan informeren: hoe gaan we die mensen eerder bereiken? Dat is voor mij wel van belang. Wat ik echt in het voortgangsrapport mis, zijn ervaringsdeskundigen. Ik kom dat nergens tegen. Ik zou het heel erg fijn vinden als ervaringsdeskundigen meer worden ingezet, hetzij door informatie op te halen hetzij ze in dienst te nemen. Uit ervaring weet ik dat het veel makkelijker is en minder schaamte oplevert als je met een ervaringsdeskundige praat dan met iemand die daar geen ervaring mee heeft. Dank je wel.

De heer Kampinga: Indirect via Schuldhulpmaatje, coördinatoren en mensen die het echte werk doen, is er natuurlijk heel veel 1 op 1 contact met mensen die het overkomt. Ik wilde vragen of u dat zich bewust bent. De heer Afalah: Ik ben me er wel bewust van. Mevrouw Gabin, GL: Het is volledig terecht om te stellen dat gemeente Lansingerland een grote inhaalslag moest maken in het ontwikkelen van aansluitend beleid omtrent schuldhulpverlening, dat hebben we allemaal kunnen lezen in het rapport Belofte maakt schuld. In het uitvoeringsplan wordt beschreven hoe de gemeente bewust kiest voor de regierol. Er wordt voornamelijk een klassieke vorm van schuldhulpverlening gebruikt, wij zien weinig daadkrachtige instrumenten of voorstellen die ingezet kunnen worden in de strijd tegen schulden. Uit de klachten die bij de ombudsman zijn binnen gekomen blijkt onder meer dat er grote problemen worden veroorzaakt door een complex stelsel van toeslagen en inkomensvoorzieningen en het incassobedrag van schuldeisers. In die zin is een kredietbank een goede oplossing daarvoor. De vraag welke suggesties de commissie heeft voor de aanpassing van het uitvoeringsplan heeft GL een aantal aandachtspunten. Allereerst onderschrijven wij het gehele advies van de ASD.

Bij advies 5, een versterkte inzet van energiecoaches willen wij de nadruk leggen op het actief benaderen van deze groep, dus geen afwachtende rol aannemen als gemeente. De groep nieuwkomers, zoals het CDA terecht heeft aangegeven, daar hoort een langdurige inspanning bij en daar willen we meer uitleg van de wethouder horen. Dan de toegankelijkheid van schuldhulp, dat vinden wij heel erg belangrijk. Er is namelijk nog weinig aandacht voor de drempel die mensen moeten nemen voor zij zich voor het eerst melden bij schuldhulpverlening. Het eerste contact met de gemeente moet geen afwijzend gesprek zijn en andere drempels die de toegang verhinderen. Een ander aandachtspunt gaat over het besluit. Burgers die het niet eens zijn met een mondelinge beslissing kunnen daartegen geen

18/31

bezwaar maken. Het is dus beter om iemand afwijzing van schuldhulpverlening een schriftelijk besluit te geven. In dit besluit moet dan ook duidelijk de redenen staan waarom iemand niet wordt toegelaten. Zo schriftelijk besluit maakt het mogelijk om bezwaren aan te tekenen tegen de afwijzing. In tegenstelling tot de VVD zijn wij voor het overnemen van schulden van jongeren. Het aantal jongeren met schulden groeit enorm, wij vinden dat het onrechtvaardig is als je diep in de schulden aan je eerste baan moet beginnen of door stress niet kan functioneren in je studie. Schuldenproblematiek onder jongeren dien je anders aan te pakken dan bij andere groepen. Onze suggestie is om dan wel schulden over te nemen van jongeren. De gemeente onderhandelt met de schuldeisers over kwijtschelding en een terugbetalingsregeling. Zo krijgen jongeren een adempauze en kunnen ze hun schulden afbetalen i.p.v. dat de problemen zich opstapelen. Dat was het. De voorzitter: Ik vraag de wethouder eerst primair in te gaan op de gestelde vragen in het bespreekpunt en daarna in te gaan op de vragen van de commissieleden. Beantwoording college Wethouder Hoek: Ik ontkom er niet aan om even op een andere manier te reflecteren. Ik wil een ieder heel erg bedanken voor de inbreng van dit bespreekstuk.

Ik twijfel er niet aan dat alle partijen hier aan tafel, de commissie, de ASD, het college, allemaal hetzelfde willen. Een adequaat maatsysteem om schulden te voorkomen en als er schulden zijn mensen zo goed mogelijk te helpen. We zitten goed op één lijn. Ik begrijp dat de toezegging van wethouder Van Tatenhove om de commissie te betrekken bij het uitvoeringsplan, dat ik die te smal heb geïnterpreteerd. Daarom is het fijn dat we het er nu over hebben om te kijken of we nog het e.e.a. kunnen repareren. Ik trek ook wel de voorzichtige conclusie, dat alle zaken die in het beleidsplan aan de orde zijn gekomen ook in het uitvoeringsplan aan de orde zijn gekomen. Ik heb weinig gehoord: dit stond wel in het beleidsplan, maar missen we in het uitvoeringsplan. Ik constateer ook, dat met name de tijd die het al duurt ook een belangrijk item is, daar zal ik straks op terug komen. En ik snap dat helemaal, want toen ik nog raadslid was, was ik ook nogal ongeduldig, dus ik snap helemaal wat u bedoelt. Toch een stukje duiding. Het besluit is genomen, dat we starten met saneringskredieten, daar is geen twijfel over mogelijk. Saneringskredieten zijn maatwerk en dat vergt uitvoeringskeuzes. Daar kunt u van alles van vinden, maar de gemeente Krimpen aan den IJssel is compleet niet te vergelijken met de gemeente Lansingerland. Dat is wel een specifiek iets waar meer naar gekeken moet worden.

De omvang van de doelgroep hebben we wel redelijk in beeld maar lang nog niet helemaal. Daarnaast zijn met het inzetten van de saneringskredieten ook kosten verbonden en die zullen we ook uit moeten zoeken. We moeten daarnaast de randvoorwaarden definiëren, dan kan er een keuze gemaakt worden voor welke kredietbank, welke partij en dan volgt het inkooptraject. Hier hebben we te maken met inkoop- en aanbestedingsregels. Je gaat een samenwerking aan voor veel langere tijd en het is dus belangrijk dat je je goed oriënteert. Maar ik ben het met een ieder eens, dat we achterlopen en dat ik dat ook bijzonder spijtig vind. Ik zal straks kijken of we daar iets kunnen betekenen. Er is in de tussentijd natuurlijk niet niets gebeurd. Laat duidelijk zijn dat alle mensen die nu met schulden worden geconfronteerd geholpen worden. Er is niemand die tussen wal en schip raakt. Alleen, het hele nieuwe uitvoeringsplan, je moet het zien als een aantal bouwstenen die opgebouwd worden, is het ene onderwerp afgerond, dan volgt het volgende. We willen niet de ene regeling compleet afschaffen en een compleet nieuwe implementeren want dan hebben wij het idee dat de zaken wel fout gaan. We willen dat gefaseerd doen en onze focus is volledig gericht op dat we ervoor moeten zorgen dat niemand hier last van heeft. Wat is er verder nog gebeurd.

De ketenregisseur is gestart, de vroegsignalering is gestart en uitgebreid, er zijn afspraken gemaakt met de rechtbank in Rotterdam, er is veel overleg geweest met netwerkpartners, er heeft consultatie plaats gevonden bij andere gemeenten en tussendoor is het werk op een aantal momenten opgehouden door onvoorziene uitdagingen, die ook bij de gemeente op ons pad komen.

19/31

Het is een dossier dat zich opbouwt en in Q1-2025 is het de bedoeling dat het verhaal compleet is. Dan is het in volgordelijkheid met bepaalde bouwstenen opgebouwd. Dan de vragen van de verschillende partijen. De VVD heeft een punt gemaakt over de voortgang. Ik ben het met u eens, ik ga meteen kijken of we inderdaad kunnen regelen, samenwerking met een kredietbank, daar gaan we morgen mee aan de slag. Dat beloof ik u, maar ik weet alleen niet wanneer ik daar uitsluitsel over kan geven. Ik heb net gezegd, dat een aantal zaken nog uitgezocht moet worden. Ik wil ook niet over te dun ijs gaan, maar ik zal er alles aan doen om te kijken of we dat kunnen versnellen. De rol van de ketenregisseur, die is uitgelegd tijdens de beeldvorming, wat de rol is, wat zij doet, daar hoef ik op dit moment niet in te gaan. De laagdrempelige toegang, volgens mij is die er nu al, want mensen kunnen via verschillende loketten zich aanmelden en er zijn doorverwijzingen. Op het moment dat je bij een niet gepast loket binnenkomt en je zegt: ik wil praten over schulden. Dan word je natuurlijk op een adequate manier doorverwezen naar waar je wel moet zijn. De kwijtschelding voor jongeren, dat item komt nog aan de orde, omdat het buiten het uitvoeringsplan valt. Het is in het coalitieakkoord opgepopt en daar krijgen we nog een uitwerking van.

We gaan dat niet op uw voorstel afschaffen, we gaan dat eerst even op een goede manier bekijken. Monitoring en effectiviteit, ja, natuurlijk, daar ben ik een groot voorstander van. In het hele uitvoeringsplan zitten ook evaluatiemomenten en natuurlijk is het altijd zinnig om te kijken in hoeverre de regelingen voldoen aan wat je voor ogen hebt. Ik ben er altijd voorstander van om dat op een goede manier te monitoren. Vroegsignalering door SVHW, tijdens de beeldvorming kwam ook aan de orde dat er heel veel instanties zijn waar we wel een samenwerking mee hebben, maar een aantal ook niet. Ik weet niet of we hier ook een beroep op mogen doen, volgens mij is dat niet het geval. Ik hoor net dat we met de SVHW nog een convenant moeten ondertekenen, dus dat gaan we ook doen. Dan heeft u nog gerefereerd aan de adviezen van de ASD. Ik was daar bijzonder blij mee. Toen ik het las, dacht ik: het zal toch niet zo zijn dat het allemaal klopt. Ik vond het een goed stuk. Gelukkig, in de reactie van het college hebben we ook nader kunnen duiden dat er heel wat zaken op een andere manier geregeld zijn, maar ze komen wel aan de orde. Ik ben blij met de adviezen van de ASD, die zijn ook in het voortraject veelzijdig gehoord, daar hebben we zaken op aangepast. De CU, de tijd van het uitvoeringsplan, ik ben het met u eens, ik kan het niet mooier maken dan het is.

U zegt: het is eigenlijk een onderzoeksplan. Ik snap dat u dat zegt, alleen, we gaan een traject in voor een langdurige periode. Juist gezien het feit dat we nog een aantal zaken uit moeten zoeken, vind ik het wel legitiem om die tijd te nemen, maar ik zeg u toe, ik zal alles in het werk stellen om dat zo snel mogelijk van de grond te krijgen. Daar moet ik nog wel even ambtelijk over bijgepraat worden, maar ik zal de inspanning plegen. Starten met het instrument kredietbank, daar heb ik het over gehad. Saneringskredieten bijna alle gemeenten, klopt. Ik ben het helemaal met u eens, de meeste gemeenten doen dat, wij lopen daarin achter en dat vind ik vervelend. Ik heb het net ook gehad over een aantal onvoorziene zaken die op ons pad kwamen, maar ik wil dat niet als argument hier naar voren brengen. Ik ben het met u eens, dat het lang heeft geduurd, we gaan proberen om daar een versnelling in aan te brengen. Het hele verhaal achter saneringskredieten is duidelijk, de voor- en nadelen. Nadelen kent het nauwelijks, maar de persoon in kwestie heeft maar met 1 schuldeiser te maken. Het is ook voor de schuldeisende partijen beter, dus u hoeft me niet te overtuigen, dat is ook niet noodzakelijk, want we hebben dat besluit al genomen. L3B, bewaak privacy, ja, ik ben ook van de privacy in dit gemeentehuis. Ik kan u verzekeren dat daar bijzonder op gelet wordt.

We kunnen het ook niet maken om ons niet aan wet- en regelgeving te houden. De ketenregisseur, de meerwaarde daarvan, ja, dat is natuurlijk de spin in het web, die uiteindelijk de casus in de gaten houdt samen met de netwerkpartners. Dat is de rol van de ketenpartner. De collectieve ziektekosten, uiteraard alle instanties die met schuldhulpverlening te maken hebben, zullen mensen wijzen op deze mogelijkheden. Ook de energiecoaches, ook de energietoeslag is onder de aandacht gebracht bij alle mensen die het aangaat. Wij hebben ook een bijzonder hoog respons gehad op de energietoeslag. Folders, ja, goed idee. Volgens mij is dat weleens aan de orde geweest, dat ze bij de kledingbank lagen, maar ik wil er met alle plezier nog

20/31

een keer extra naar kijken. De rollen van de ketenregisseurs, CDA, heb ik uitgelegd. Het ongevraagde advies van de ASD, daar hebben we ons hard voor gemaakt om dat nog voor deze vergadering bij u te hebben. Dus u heeft alle zaken die de ASD heeft aangekaart en de reactie van het college heeft u bij de stukken gekregen om ze mee te nemen in wat we vanavond bespreken. Ik vond dat met name heel erg belangrijk en het doet recht aan het werk dat de ASD gepleegd heeft, vandaar dat we ervoor gezorgd hebben dat die stukken bij u waren. Ik heb al gezegd: je kan de ene gemeente niet met de andere vergelijken, dat is ingewikkeld. Dat heeft te maken met het aantal woningen dat je hebt, met salarisgegevens, er zijn heel veel parameters die ervoor zorgen dat je de ene gemeente niet naast de andere kan leggen. Het fenomeen kredietbank, dat ben ik het wel met u eens, dat moet redelijk eenvoudig uit te rollen zijn, maar daar is wel wat onderzoek voor nodig. Het is niet zo, dat wanneer iets bij de ene gemeente werkt, dat het ook 1 op 1 in een andere gemeente werkt. De statushouders, ik was er juist trots op, dat wil ik niet zeggen, maar toen we het in eigen hand zijn gaan nemen, de inburgering, toen is juist met name de financiële paragraaf heel erg onder de aandacht gekomen om dat ook op een goede manier bij statushouders uit te rollen.

Toen we die hele inburgering uitbesteedde, kregen mensen geld en ze gaven dat allemaal uit, maar ze hadden soms niet in de gaten: er moet ook nog huur van af, ziektekostenverzekering en dat soort zaken. Daarin worden deze mensen juist in de nieuwe structuur dat de gemeente de inburgering heeft overgenomen stap voor stap meegenomen, juist om ervoor te zorgen dat zij niet in de schulden terecht komen. En ja, na 2 jaar, dat zegt u, dat wist ik niet, dan trekt Humanitas zijn handen ervan af. Ik vind dat een goed gegeven, dan moet het ook zo zijn dat iemand weet hoe die met geld omgaat, je kan iemand niet tot het eind van dagen blijven begeleiden. Die begeleiding is er nou juist op gericht dat je financieel zelfstandig in het leven kan staan. Dat vind ik op zich een goed uitgangspunt. Dat is natuurlijk logisch, mochten er toch mensen zijn die daar nog moeite mee hebben, dan gaan ze gewoon het circuit in van de reguliere hulpverlening, we laten mensen niet los, dat is duidelijk. De subsidie versus de contractpartners en de inspanningsverplichting die daarbij hoort, ik kijk even naar de beleidsmedewerker, of die daar een antwoord op heeft, anders daag ik u uit die vraag nog een keer te stellen in de tweede termijn, ik wil u zeker antwoorden. De PvdA heeft het over de fasering, bewustwording op plaats 1. Het is niet zo dat je 1 op 1 kan zeggen: bewustwording is pas in Q1 aan de orde.

Bewustwording proberen we ook nu in de huidige regelingen natuurlijk goed bij mensen tussen de oren te krijgen. Als je de Heraut leest, is daar regelmatig aandacht voor, schulden, ook de energiecoaches, maar ook de energietoeslag. Er is regelmatig aan gerefereerd: heb je problemen, meld je dan bij dat en dat spreekuur, want er zitten allemaal mensen om u te helpen. De heer Azzouzi: Wat gaan we dan in fase 3 doen, concreet? Wethouder Hoek: Dat staat in het schema, dat kunt u zelf ook even opzoeken. Daar staat omschreven wat we dan gaan doen. Soms lijkt het erop, dat we dan met 1 onderwerp bezig zijn, maar dat andere gaat uiteraard gewoon door. Als ik het heb over bewustwording is het niet zo, dat we in Q1 ineens een inspanning gaan plegen om bewustwording te organiseren, dat is natuurlijk een lopend dossier. Alleen, dan vind er een soort herijking plaats: hoe kunnen we het nog een keer een boost geven? De heer Azzouzi: Gelet op de problematiek en het voorkomen van schulden, voor ons is dat belangrijker van vroeg signaleren, dan zijn de mensen al in de schulden, willen wij dat fase 3 gewoon op 1 staat, dat aan de voorkant alle maatregelen die genomen worden in fase 3 ook in fase 1 genomen worden. De vraag is: bent u het met ons eens? Wethouder Hoek: Ja.

Een mooier antwoord kan ik niet geven, toch? VOOR, waarom zijn er in 2022/23 heel weinig doorverwijzingen geweest? Dat zijn de doorverwijzingen van de ketenregisseur geweest. Maar bij de andere instanties zijn ook veel mensen, die zich vrijwillig aangemeld hebben. Dit zijn sec de doorverwijzingen van de ketenregisseur. De doorverwijzingen zijn alleen in het belang van de hulpverlening gedaan, maar de vrijwillige aanmeldingen vallen hier niet onder. D66 quick wins, ja, u noemde ook het saneringskrediet. Ik ben het met u eens, daar heb ik al wat over gezegd. Mevrouw Van Olst: Van die hulporganisaties heb ik vernomen, dat het voorheen veel meer was, wat werd doorverwezen door de gemeente, echt veel meer. Hoe komt het nu dat het zoveel minder is geworden, echt heel veel

21/31

minder, zeker niet in verhouding met 180 dossiers. De beleidsmedewerker: Er zijn 160 inwoners met een formele schuldregeling. U vraag ging over de doorverwijzingen van de ketenregisseur. De vrijwillige doorverwijzingen, dat is het lijstje dat u ontvangen heeft. Hoe het voorheen was, dat moet ik verder uitzoeken, u kunt een technische vraag stellen. Maar voorheen was er geen ketenregisseur, dus er waren ook geen doorverwijzingen van de ketenregisseur. Mensen konden zichzelf aanmelden bij Humanitas. Mevrouw Van Olst: Ze werden natuurlijk eerst doorverwezen door de gemeente zelf, niet door de ketenregisseur, maar op een of andere manier kwamen de doorverwijzingen bij bijvoorbeeld Schuldhulpmaatje of Humanitas. Er werd wel doorverwezen door de gemeente, welk poppetje dat dan doet, dat maakt voor degene die in de schulden zit niet uit. Voor Humanitas en Schuldhulpmaatje ook niet, daar zitten vrijwilligers te wachten, te trappelen om mensen te helpen en ze krijgen geen aanvragen van de gemeente. Zo is het hoe ik het begrepen heb. Wethouder Hoek: We gaan nu wel heel erg de diepte in. Misschien is het handig om dit even te verwoorden in een technische vraag, dan willen we daar uiteraard wat dieper op ingaan. Op dit moment hebben we de kennis niet paraat, maar als u het verwoordt in een technische vraag, dan zullen we die zo snel mogelijk beantwoorden.

WIJ, ervaringsdeskundigen, daar gaan we ook mee aan de slag, dat is in Q1-2025, om te kijken of we ervaringsdeskundigen in kunnen zetten, dus dat zit ook in het programma. Ik ben het met u eens, dat het heel handig is als u als voetbaltrainer het idee heeft: daar zijn financiële problemen thuis. Of iemand zegt: ik kan de premie niet betalen. Dat er dan een folder is die je kan geven en dat je kunt zeggen: ik heb een folder, u kunt zich daar en daar melden, wat u ermee doet is aan u. Ik denk dat het handig is om zo’n folder bij verenigingen te verstrekken, zodat mensen adequaat geholpen kunnen worden. Het is ook best moeilijk, want je bemoeit je al snel met een ander. Alleen, als je die signalen krijgt en je merkt ook dat er een hulpvraag is, dan kan ik me voorstellen dat je daar proactief mee aan de slag gaat. De heer Afalah: De ervaringsdeskundige kom ik niet tegen. Het verrast me dat u zegt dat het in Q1-2025 gaat gebeuren. Hoe kunnen wij die clubs, verenigingen, instellingen beter informeren? Ik denk niet dat het alleen om foldertjes gaat. Wethouder Hoek: Dat is een interessante, je hebt met de AVG te maken en met allerlei wet- en regelgeving. Een vereniging kan wel een faciliterende rol aannemen, maar ik denk niet dat je een hele proactieve rol kunt aannemen.

Je kan wel tijdens een ledenvergadering eens wijzen op het gegeven: als je bepaalde zaken niet kan betalen, de contributie, dan zijn er allemaal regelingen voor, als u daar behoefte aan heeft, kunnen wij u verder helpen. Snapt u? GL omarmt het advies van de ASD, heb ik begrepen. Het actief benaderen van de energiecoaches richting de doelgroep is, daar is door 3B Wonen een inspanning gepleegd in wijken waar mensen het wat minder hebben, zij zijn erop gewezen: maak gebruik van de energiecoaches. U wilt het zo toegankelijk mogelijk maken, ja, uiteraard, want je wilt zoveel mogelijk mensen helpen. Inderdaad, het overnemen van schulden van jongeren is een onderdeel van het coalitieakkoord en dat zal nog nader uitgewerkt worden en komt bij u terug. Tweede termijn De heer Kampinga, VVD: Zijn we het als partijen het erover eens dat het uitvoeringsplan dat er nu ligt nogal wat aanpassing behoeft? Bent u het er dan mee eens, dat we een gezamenlijke motie gaan opstellen om dat aan het college te vragen? Dat is de kern. We zijn nu 2,5 jaar verder en een cruciaal punt, saneringskredieten, het is verloren tijd. Monitoring, daar bedoel ik iets heel speciaals mee, we moeten echt gaan vaststellen of het werkt, hoe het werkt. Hoeveel mensen heb je in beeld? De rekenkamer zei: statistisch moeten het 1.200 mensen betreffen en we hebben er 180 in beeld.

Bij de beeldvorming bleek dat we minder dan 180 in beeld hadden. Die monitoring is niet zomaar een kreet, maar een wezenlijk onderdeel om te komen tot een effectief beleidsuitvoering. In diezelfde beeldvorming heb ik met nadruk gevraagd: is het niet goed om te kijken of er nog meer organisaties en instellingen betrokken moeten worden. We hebben er nu 3, de verhuurder, de zorgverzekering. Het antwoord was: nee, dat kan niet, want het is wettelijk geregeld. Ik ben heel

22/31

verheugd om te horen nu, dat er toch werk wordt gemaakt van de SVHW. Ik vraag nog even een bevestiging van dat punt. Dank u wel. De heer Lieverse, CU: Zonder uw rol over te nemen, ik heb heel goed geluisterd en ik heb niemand van de commissie gehoord met enige twijfel over de waarde van een saneringskrediet. Ik heb ook de wethouder gehoord, die het ook beaamt. Het is een feit. Met diverse schuldeisers te maken krijgen terwijl je al gemeld hebt dat je problemen hebt. Ieder wordt geholpen, dat is relatief, je moet je wel eerst melden en in beeld zijn. Diverse schuldeiser, die je in je nek hijgen, met dreigementen die wel of niet hard gemaakt kunnen worden, mensen die het idee hebben: kan ik uit mijn huis gezet worden? In dat soort situaties leven mensen, die met schulden te maken hebben. Ik heb op 6 juni gemaild met de kredietbank, de kredietbank. 2 uur later werd ik terug gebeld: u wilt meer informatie als raadslid van Lansingerland, want u kent het nog niet, wat zijn uw vragen? In no time werd me uitgelegd hoe de procedure in elkaar zit. Men was verbaasd aan de andere kant van de telefoonlijn, het is helemaal geen werk, ja, wij doen wat. Ze hoeven alleen maar puntje puntje puntje in te vullen bij het contract, in te vullen wat ze precies willen. Zo simpel is het. Dat was 6 juni.

De wethouder heb ik in de eerste termijn beantwoording een toezegging horen doen, maar smart klonk het niet. Als er een toezegging gaat komen, dat de wethouder morgen gaat beginnen om te pogen, natuurlijk, we gaan niet zeggen dat er geëist gaat worden, om voor 1 januari een saneringskrediet geregeld te hebben met de kredietbank, dan zijn we tevreden. Mevrouw Gielis, L3B: Die ketenregisseur, dat was mijn vraag in de eerste termijn, of de ketenregisseur haar meerwaarde heeft geleverd, die vitale rol, ik schrok wel een beetje van de aantallen die net over tafel kwamen, dus die technische vraag komt er zeker aan, ik denk dat er meer partijen om zitten te springen. De kredietbank, ik kan weer aansluiten bij de heer Lieverse, daar zijn wij het volledig mee eens, zo snel mogelijk mee aan de gang. De VVD heeft net een vraag gesteld, of andere partijen ook behoefte hebben aan een motie, dat denk ik wel, ja. Mevrouw Bouman, CDA: De kredietbank, er is een onderzoek. Ik hoor ook de wethouder zeggen: dat gaan we nog even bekijken. Dan denk ik: jongens, maak gebruik van de kennis die je hebt her en der en ga aan de slag. Zeker ook met fase 3, ga dat naar voren halen, want dit is cruciaal. Mensen in de schulden hebben een probleem, stress enzovoorts. Ga dat regelen. De ASD, er waren allerlei adviezen.

Ik heb gevraagd, de ASD gaf 27 juni aan in haar brief: geef ons advies alvast door aan de raadsleden, dan kunnen ze daarvan kennis nemen en dan kunnen ze dat bij de beeldvorming gebruiken. Bij de beeldvorming hebben we moeten vragen om toch nog het advies te krijgen. Mijn oproep is: geef alvast het advies. Als u dat later nog met commentaar wilt geven met uw standpunt, prima, maar dan hebben we alvast iets. Dat is mijn oproep, dat heb ik al eerder gedaan. Als er gevraagd of ongevraagd adviezen zijn, geef het alvast. Ik ben het helemaal eens met de heer Lieverse, we gaan niet meer onderzoeken, hoppa, aan de bak ermee. Schulden, je zult er maar in zitten. Ik vind het diep, diep droevig, we moeten wat doen, ook als gemeente. De heer Azzouzi, PvdA: Twee punten. De saneringskredieten, ik hoor de wethouder zeggen dat hij er morgen mee gaat beginnen. Is dat beginnen met onderzoeken? Ik heb behoefte aan een planning, dan kunnen we er rekening mee houden met eventueel een motie. Tweede vraag was over fase 3, informatie en voorlichting, daar heb ik nog geen antwoord gekregen van de wethouder. Als hij het met ons eens is, dan heb ik behoefte aan een toezegging, dat dat ook aangepast wordt. Dank u wel. Mevrouw Van Olst, VOOR: Ik ga zeker een technische vervolgvraag stellen, want dat lijkt me logisch.

Ik denk toch dat alles op alles gezet moet worden om op wat voor manier dan ook, bijvoorbeeld aanhaken bij een andere gemeente of misschien is het zo makkelijk als een formulier invullen, er

23/31

moet gewoon nu iets gebeuren, want iedere dag dat je wacht is gewoon een dag te lang. Dank u wel. De heer Afalah, WIJ: Er wordt heel veel gepraat over haast, ik heb het advies van de ASD ook gelezen, wat ik heel graag zou willen van het college, punt 3.3 van het uitvoeringsplan, het onderzoek, misschien wel handig om de onderzoeksvraag iets duidelijker neer te zetten. Ik snap echt wel dat er dingen onderzocht moeten worden, je moet maatwerk leveren, dat zou wel wat kleiner mogen, je hoeft niet alles weer opnieuw te gaan onderzoeken. Daarmee steun ik absoluut de oproep van de rest, als daar een motie voor nodig is, dan steunen wij die, maar ik denk wel dat we het klein moeten houden en zo min mogelijk onderzoeken wat al onderzocht is. Dank u wel. Mevrouw Gabin, GL: Wij sluiten ons aan bij de vragen die door de rest worden ingediend over kredietsanering. Wij hopen op een volledig antwoord van de wethouders, dat we het antwoord kunnen neerleggen naast een eventuele motie. Mevrouw Bouman, CDA: Een nabrander. Ik kom met een technische vraag over de inspanningsverplichting c.q. de resultaatverplichting die Humanitas heeft. Dat is geheel veranderd, in relatie met pagina 14, waar staat: subsidie en contractpartners. Wethouder Hoek: Er is een aantal technische vragen aangekondigd, ik ben nieuwsgierig. De VVD vraagt om aanpassingen van het uitvoeringsplan.

Ik dacht nou juist dat we tempo moesten maken en dat het niet de bedoeling was dat we weer terug gingen, maar dat we juist tempo zouden maken, dus dat vind ik wel een lastige. Het lijkt me niet verstandig om het hele uitvoeringsplan nog eens aan te gaan passen, het lijkt me verstandiger om tempo te maken. De monitoring vind ik net zo belangrijk als u. Het klopt ook wel, die 1.200, want als we de energietoeslag zien dan schommelt dat ongeveer rond die 1.200. Wat u zegt klopt, ik ben er een groot voorstander van om dat goed in de gaten te houden. Tijdens de beeldvorming is uitgelegd dat het nogal een exercitie is om andere partijen zoals verhuurder of een zorgverzekeraar, dat is allemaal afgedicht, dat antwoord heb ik al gegeven. De CU, de kredietbankprocedure, nee, ik ben het helemaal met u eens, misschien is het allemaal erg makkelijk te regelen, maar we hebben ook te maken met onze eigen inkoopregels en die heeft deze raad ook vastgesteld, daar hebben we ook aan te voldoen. Ik kan u niet toezeggen dat we 1 januari een contract hebben met een kredietbank, ik kan u wel toezeggen dat ik mijn best doe. Zodra ik wat meer beeld heb bij een datum, kan ik u dat terug melden. Ik snap dat u het meer concreet wil hebben, alleen, dat kan ik op dit moment nog niet 100% beantwoorden.

De heer Lieverse: Zegt u daarmee toe dat u de volgorde in het uitvoeringsplan aanpast? Daar wordt een andere fasering genoemd. Wethouder Hoek: Dat klopt. Ik probeer de versnelling erin te krijgen. De heer Afalah: Kan de wethouder aangeven op welke termijn hij daarmee terug komt? Wethouder Hoek: Nee, dat kan ik niet, dat doe ik zo snel mogelijk, mooier kan ik het niet maken. De vitale rol van de ketenregisseur, L3B komt met technische vragen, die wacht ik af. Mevrouw Bouman kwam met het ASD advies. ASD adviseert het college, niet de raad. Het advies van het ASD kwam 2 dagen voor het zomerreces, toen stond de beeldvorming al gepland en dan moet zo’n advies nog de hele molen door. U kunt ons alles verwijten, ik heb er alles aan gedaan om de brief en de beantwoording juist bij deze commissievergadering hier te hebben. Het zijn geen 20 A4tjes, u had hem bijtijds bij de stukken zitten, dus ik denk dat dit het moment is om zo’n advies, dat we zeer waarderen en ook de reactie van het college om die hier te bespreken. Ik kan het niet mooier maken dan het is. De voorzitter: Mevrouw Bouman, ik stel voor om uw fractievoorzitter te vragen dit te laten agenderen, want als u een ander proces wenst voor de adviesraad sociaal domein, is deze commissievergadering niet het moment.

Wethouder Hoek: Ik hoop dat de PvdA mij even gaat interrumperen, want ze hadden iets over indicatie, dat is me even ontgaan. De heer Azzouzi: Ik had het over fase 3, daar staat educatie en voorlichting. Wij vinden van de PvdA dat dat op plaats 1 moet, omdat mensen dan

24/31

nog niet in de schulden zitten. Wethouder Hoek: Dat heb ik in de eerste termijn al aangegeven. Educatie en voorlichting gebeurt nu ook. Alleen, als de hele regeling straks weer compleet is en compleet anders is in Q1, dan zullen we toch nog een keer een inspanning moeten plegen om voorlichting nog een keer een boost te geven, omdat het hele concept veranderd is op onderdelen. Ja, we proberen zoveel mogelijk educatie te geven, doen we nu ook via de Heraut, via de instanties die daarvoor zijn. Ja, waarom staat educatie en voorlichting in Q1? Omdat dan het hele uitvoeringsplan gerealiseerd is en wellicht anders is dan we nu acteren. De voorzitter: Ik ga interrupties niet meer toestaan. We zijn lang bezig met dit punt, terecht dat er zorgen leven, maar er hoeft geen beslissing te vallen vanavond, er is nog ruime gelegenheid om technische vragen te stellen ter voorbereiding op de raadsvergadering, dus ik stel voor dat de wethouder zijn beantwoording afrondt. Wethouder Hoek: Er is nog één ding dat ik wil zeggen: er wordt hier een beetje de indruk gewekt, dat vind ik wel jammer: iedere dag dat je wacht duurt te lang. Ja, ik vind ook dat we sneller hadden kunnen zijn, maar het is niet zo, dat wil ik echt benadrukken, dat mensen nu in de kou komen te staan, dat we ze niet helpen. We doen er alles aan om iedereen te helpen.

Ik snap uw noodkreet, maar ik wil wel dat u dat enigszins in het perspectief ziet, dat er ook vandaag de dag alles gebeurt om mensen op een goede en adequate manier verder te helpen, want niemand is erbij gebaat dat schulden uit de hand lopen. Dat is het laatste wat ik erover wil zeggen. De voorzitter: Uitstekende sluitende woorden, daarmee beëindig ik de bespreking van het bespreekpunt. 6. Stukken ter advisering aan de raad: 6.a Wijziging GRJR t.g.v. de nieuwe wet Gemeenschappelijke Regelingen 2022 De heer Lieverse, CU: Wetswijzigingen hebben niet perse de naam van veel dynamiek, zeker niet om half elf ’s avonds. Ze hebben iets saais, maar deze wijziging heeft voor de aangesloten raden weldegelijk betekenis. De brief die de GRJR ons stuurde bevat een aantal vragen en die zijn conform nieuwe wetsbepalingen. Dat kan je lezen in de brief. Er is een ontwerp van een brief, die we naar de GRJR kunnen sturen, daarin worden deze allemaal beantwoord. Als raadsrapporteur heb ik bij het opstellen een aandeel mogen hebben. Maar erna is er door de griffies van diverse raden nog contact geweest, daarom ga ik nu wel eerst de diverse punten langs, maar wil ik ook een voorstel doen voor 1 aanpassing en dat zal ik toelichten.

Tot heden werd ons alleen een zienswijze gevraagd over de begroting, dat weet u, dat doen we altijd in juni bij de vergadering die over alle zienswijzen gaat van alle GR’en. In de nieuwe opzet kunnen we ook op andere onderwerpen een zienswijze indienen, maar we zouden specifiek moeten benoemen welke onderwerpen. Wat de voorstelbrief echter aangeeft, ik hoop dat u daarmee in kunt stemmen, is dat we niet gaan aangeven welke onderwerpen, maar dat we een bestuurlijke planning willen ontvangen plus updates, zodat we daaruit zelf kunnen kiezen welke onderwerpen om een zienswijze vragen. Bij evaluatie stellen we voor om 1 keer per raadsperiode onze deelname aan de GR te evalueren en dat ook door alle raden te laten doen. U mag dan van de raadsrapporteur verwachten dat hij hiervoor tijdig een bespreekstuk opstelt. Burgerparticipatie, ook zo’n onderwerp, van belang maar deze moet in onze visie niet de GR betreffen, dat is namelijk te abstract, maar het geheel van de jeugdzorg, lokaal en wat regionaal wordt uitgevoerd. Onder het kopje actieve informatieplicht vindt u een aantal wensen, deze zijn naar onze smaak het meest van belang, maar de GR’en verschillen nogal. De MRDH is een heel ander soort GR dan het recreatieschap. De GRJR vindt informatievoorziening zelf ook heel belangrijk, dat horen we van de directeur. Alle stukken van het AB ontvang ik steeds heel tijdig.

Als u het ook allemaal zou willen ontvangen, het kan per vergadering tientallen stukken betekenen. Als u het echt allemaal in uw mailbox wilt hebben, kunt u mij dat vragen, dan stuur ik ze voortaan allemaal door. Mijn voorstel is: laat uw raadsrapporteur dat doen, het lezen van die stukken en tussentijds bijpraten in de commissie. Tot slot, wel of niet

25/31

een adviescommissie. De tekst die er nu staat, daar sta ik nog steeds achter. Maar uit het griffiersoverleg komt naar voren, dat een meer neutrale formulering meer gewaardeerd zal gaan worden, vooral ook om andere raden niet voor de voeten te lopen en hen voor een voldongen feit te stellen. Dus in plaats van die lange alinea die er nu staat, zou ik willen voorstellen om het te vervangen. De titel: gemeenschappelijke adviescommissie, wij werken op dit moment met raadsrapporteurs en zien om die reden op dit moment geen meerwaarde in een adviescommissie. En af te wachten wat de andere raden hiervan vinden en er dan op terug te komen. Wat vindt de commissie ervan? Wat vindt de wethouder van deze voorstelbrief? Als we daar akkoord mee zijn, dan zou het volgens de griffiers voldoende zijn om deze wijziging in de brief aan te brengen en dan kan toch het raadsvoorstel als hamerstuk naar de raad. De voorzitter: Ik doe een ordevoorstel. De raadsrapporteur heeft een advies gegeven. Ik geef u in overweging. De heer Alsemgeest, WIJ: Wat wilde de heer Lieverse nou wijzigen? De heer Lieverse: Er staat nu een tekst van: een gemeenschappelijke adviescommissie werkt remmend, als kopje. Dan die hele alinea te wijzigen, ten eerste de titel, die wordt gewoon gemeenschappelijke adviescommissie, dat is neutraler.

En alleen maar: wij werken op dit moment met raadsrapporteurs en zien om die reden op dit moment geen meerwaarde in een adviescommissie. Maar als we het nu al blokkeren, als er 1 raad is die niet mee doet, gaat het niet door. Dan is het een beetje lastig voor de andere raden er neutraal over te vergaderen. De voorzitter: Is het helder? Dan stel ik u voor om in te gaan op het advies van uw raadsrapporteur, maar het staat u vrij om ook andere overwegingen mee te geven in uw termijn. Mevrouw Draak, VVD: Dank aan de heer Lieverse voor de toelichting. Eigenlijk had ik willen zeggen dat ik het van voor tot achter helemaal eens was met wat er in dit voorstel staat. Ik voel mij op dit moment een heel klein beetje dom, maar ik begrijp nog steeds niet goed waarom de griffie adviseert om niet te zeggen: gemeenschappelijke adviescommissie werkt remmend. Waarom mogen wij als raad niet zeggen wat wij daarvan vinden, stel, wij zouden dat vinden. Ik vond het juist goed uitgelegd. Misschien dat de wethouder dat aan mijn verstand kan peuteren. Wat niet wil zeggen dat ik tegen het advies van de heer Lieverse ben, want dan staat het er ook nog steeds, maar heel erg afgezwakt. Dat is mijn enige vraag, verder ben ik het eens met het advies en procesvoorstel van de heer Lieverse. Mevrouw Gielis, L3B: Wij kunnen instemmen met het adviesvoorstel van de heer Lieverse.

De heer Van de Stadt, D66: Daarin volgen wij. De heer Alsemgeest, WIJ: Ik had een prachtig pleidooi geschreven, dat hoeft nu allemaal niet. Ik kan me helemaal vinden in het voorstel van de heer Lieverse, dan kunnen we de brief gewoon wegsturen. Mevrouw Bouman, CDA: Ik kan me volledig vinden in de toelichting van de heer Lieverse, maar ik heb nog wel een vraag. In het stuk van Rijnmond lees ik o.a. en dat mis ik in de brief als reactie, het regionaal enquêterecht. Waarom wordt daar niets over gezegd in de brief? Wat wordt er mee bedoeld? Je kan het misschien zelf wel invullen, maar kan de wethouder aangeven waarom dat niet meegenomen is? Of misschien weet de heer Lieverse dat. Ik ben het spoor even bijster, dus ik zou graag van de wethouder willen weten wat er onder verstaan wordt en waarom daar niet op ingegaan is. Er werd een aantal zaken aangegeven, wat er allemaal mogelijk is. De bestuurlijke planning, u

26/31

kent me, daar ben ik een groot voorstander van, zowel gevraagd als ongevraagd, om daar op in te gaan. Ik hoor graag de wethouder t.a.v. regionaal enquêterecht. Mevrouw Van Olst, VOOR: Ik wil de heer Lieverse danken voor zijn inzet. Ik ben het ermee eens. Dank u wel. De heer Azzouzi, PvdA: Akkoord met het voorstel van de CU. Mevrouw Gabin, GL: Ook wij kunnen instemmen met het adviesvoorstel van de heer Lieverse. Ik wilde ook nog even voortborduren op de vraag van mevrouw Bouman. Vindt de wethouder dat er voldoende alternatieven liggen voor het enquêterecht hier in Lansingerland? Beantwoording college Wethouder Hoek: Het verhaal m.b.t. dit stuk is: hoe ga je de inspraak vergroten en de betrokkenheid van de verschillende raden vergroten m.b.t. de gemeenschappelijke regeling. Daar is een aantal instrumenten voor, die zijn genoemd, het enquêterecht is daar 1 van. Het enquêterecht wil zeggen: er ligt een onderwerp voor, je kan de deelnemende gemeenten enquêteren: hoe denken jullie erover, wat vinden jullie ervan? Een adviescommissie heeft ongeveer zo’n zelfde functie. Je haalt advies op bij de verschillende raden, om het vervolgens in een vergadering in te brengen. Hier hebben wij er aan het begin van deze periode voor gekozen om m.b.t. de GR’en te werken met een raadsrapporteur. De raadsrapporteur is de heer Paul Lieverse, die is heel erg betrokken.

Het is de bedoeling dat hij jullie ook aanhaakt. Het doel is allemaal hetzelfde, meer betrokkenheid bij de besluitvorming in de GR, daar zijn verschillende instrumenten voor mogelijk. Wij hebben ervoor gekozen, juist omdat we aan het begin van deze ambtsperiode hebben gekozen voor de raadsrapporteur, ook bij de andere gemeenschappelijke regelingen, om hiermee aan de slag te gaan. Daarnaast is er nog een aantal zaken, die we willen inzetten. Dat is meer actieve informatieplicht vanuit de GR, zodat we meer actief geïnformeerd worden. Vervolgens ook dat we zienswijzen in kunnen dienen. Dan is de taak van de heer Lieverse om hetgeen wij hier vinden aan de orde te stellen bij de GRJR. We hebben voor dit instrument gekozen, omdat we dat voor de andere gemeenschappelijke regelingen ook gedaan hebben, de raadsrapporteur. We zijn nu ervaring aan het opdoen met de raadsrapporteur en ik kan me voorstellen dat het ook een keer geëvalueerd wordt en vervolgens kunnen we dan andere keuzes maken. Wat de heer Lieverse terecht zei, de 13 deelnemende gemeenten moeten hier iets van vinden. Wij hebben onze voorkeur aangegeven, dan komt de GRJR met een voorstel richting alle individuele raden. Als al die individuele raden akkoord zijn, dan hebben we de nieuwe insteek hoe we die betrokkenheid gaan vergroten.

Mevrouw Bouman: We hebben een raadrapporteur en actieve informatieplicht, ik ben ervan overtuigd dat de heer Lieverse de nodige dingen naar voren gaat brengen, ook naar ons. Maar ik heb nog steeds geen antwoord, waarom er niet gereageerd is op het item regionaal enquêterecht in de conceptbrief. Waarom niet? Wethouder Hoek: Dat antwoord moet ik schuldig blijven. Ik kan alleen zeggen dat wij een andere keuze hebben gemaakt vanwege het feit dat we nou juist met een raadsrapporteur zijn begonnen. Je moet keuzes maken. Mevrouw Bouman: Ik moet even constateren, dat ik dit geen antwoord vind. Tweede termijn De heer Lieverse, CU: Ik vond het antwoord van de wethouder wel helder, ook al was het voor iedereen misschien niet even duidelijk overgekomen. Het is namelijk een optie, die in de brief genoemd wordt. Hetzij een raadsrapporteur, hetzij een adviescommissie, hetzij de

27/31

enquêtemogelijkheid. Het is niet een vraag waar wij op moeten reageren, het zijn voorbeelden, dat staat ook in diezelfde zin. Ik heb niets in de tweede termijn. De voorzitter: Ik wil voorstellen het hierbij te laten, want iedereen heeft het voorstel ondersteund. Dat betekent dat de wijzigingen in geel gearceerd op de eerstvolgende raadsvergadering u toekomen. Kunt u daarmee instemmen? Ja? Voor het verslag meld ik dan dat iedereen knikt. 7. Actualiteiten uit het college Wethouder Cnossen: Goed nieuws. Het commissariaat voor de media heeft op uw advies aan RTV Lansingerland weer de aanwijzing gegeven als lokale media-instelling. Waarschijnlijk ontvangt u morgen vanuit het college informatie over de huisvesting van RTV Lansingerland. Dat valt wel heel mooi samen, want ze moeten ook een adres hebben op 6 oktober. Misschien heeft u het ergens gelezen, vanwege het arrest moet je dat publiceren: Anturiumsingel. Gelet op de besprekingen, ik kijk naar de heer Erwich die het aangezwengeld heeft, heeft het college de vrijheid genomen om de inrichtingskosten te betalen, zodat we RTV Lansingerland echt op weg kunnen helpen in dit nieuwe onderkomen, zowel de radio als de televisie. De voorzitter: Een prachtige actualiteit, namens de hele raad felicitaties voor RTV Lansingerland. Wethouder Hoek: De energietoeslag, dit is de laatste keer dat ik u daarover zal informeren.

Zoals u weet heeft het college aanvullende maatregelen genomen, ophoging energietoeslag 2022 en bijzondere bijstand voor de gestegen energiekosten rondom de energiecrisis. Die hebben we onlangs geëvalueerd. De evaluatie is te uitgebreid om nu hier mondeling te bespreken en komt daarom volgende week per brief naar u toe. Het blijft wachten op de energietoeslag 2023. Pas als de wet die dit regelt is aangenomen door beide Kamers kan het college beginnen met de uitvoering en uitkering van de energietoeslag 2023. Vooralsnog is niet bekend wanneer deze wet wordt behandeld. Zodra de energietoeslag 2023 vanuit het rijk beschikbaar wordt gesteld, komen we bij u terug. Dus de evaluatie krijgt u per brief, we houden u op de hoogte m.b.t. de energietoeslag 2023. Dan de hersteloperatie kinderopvangtoeslagenaffaire. Vorig jaar december heeft u hierover een beeldvorming gehad, over de stand van zaken rondom de hersteloperatie van de kinderopvangtoeslagenaffaire. De gemeente is nu volop bezig met het uitvoeren van wat toen gepresenteerd is. Er komen vanuit het rijk nieuwe regelingen zoals de kindregeling, de expartnerregeling en nabestaandenregeling. Wij komen daarom met een vervolgprojectplan. Op 13 december 2023 is er een nieuwe beeldvormende avond, waarin bij het afgelopen jaar evalueren en u meenemen in de nieuwe ontwikkelingen.

Het steunpunt heeft inmiddels 154 ouders in beeld en 47 zijn nu in actieve begeleiding. Dan de stand van zaken m.b.t. de opvang van asielzoekers. De tekeningen zijn inmiddels klaar. De precieze inpassing is ook klaar. De gedetailleerde uitwerkingen t.b.v. de vergunningsprocedure lopen nu. Het COA is daarvoor verantwoordelijk. De vergunningverleners van de gemeente Lansingerland zijn er al bij betrokken. De gebouwen zullen niet hoger worden dan 2 bouwlagen, zodat het aanzicht goed past in de omgeving. We mikken nog steeds op de bouw in het vierde kwartaal van dit jaar. De eerste inhuizing zal dan eerste kwartaal volgend jaar plaats vinden. Dan de stand van zaken m.b.t. afspraken met COA. Er wordt nu de laatste hand gelegd aan een bestuursovereenkomst tussen het COA en de gemeente Lansingerland. Daarbij hebben we ook gebruik gemaakt van reeds bestaande voorbeelden bij andere gemeenten. Bij de bestuursovereenkomst worden o.a. afspraken gemaakt over financiële vergoedingen van het COA richting de gemeente. De maatschappelijke voorzieningen. Het COA heeft standaard programma’s van eisen op basis waarvan zij zorgen voor de veiligheid, zorg, onderwijs, werk en vrije tijd op haar locaties.

Als gemeente bekijken we samen met het COA hoe we daarin samen kunnen acteren, samenwerken en of er genoeg kwaliteitsborgen zijn en goede afspraken met bestaande voorzieningen in de gemeente gemaakt kunnen worden, zodat de druk op de

28/31

voorzieningen niet onnodig oploopt. Communicatie en participatie. Met direct omwonenden en belanghebbenden zijn de komende weken 1 op 1 gesprekken gepland om informatie te kunnen verschaffen. Die zijn al in een eerder stadium gepolst uiteraard m.b.t. de noodopvang of voorziening. Daarnaast zullen we ook bedrijven hier op het gemeentehuis bijpraten en voorlichten. De scholen zijn al in een eerder stadium betrokken geweest bij dit dossier. We zullen spreken met het openbaar vervoer, makelaars en ontwikkelaars van de nieuwe wijk Wilderszijde en de reeds woonachtige huishoudens op Wilderszijde, alsmede de bewoners langs de N472 worden uitgenodigd voor een informatieavond op 30 oktober a.s. Dit was het voor wat betreft de asielzoekers. Mevrouw Bouman, CDA: De heer Fortuyn heeft in de commissie ruimte iets medegedeeld t.a.v. RTHA. Dat staat niet bij de actualiteiten, maar het hoort thuis in de commissie samenleving. Er is iets gemeld over de MER, maar dan zullen we het moeten doen met de verslaglegging, maar het hoort thuis in de commissie samenleving. De voorzitter: Dit is een buitengewoon terecht punt. Ik ga aan het college vragen of er een brief gestuurd kan worden met die actualiteit. Dat lijkt me op zijn minst op zijn plaats als het in de verkeerde commissie is medegedeeld. Ik zie instemmend geknik. Mooi, dan gaat dat geregeld worden. 8.

Actualiteiten uit de commissie De voorzitter: Ik zie geen actualiteiten. 9. Verbonden partijen De heer Lieverse, CU: Ik ga niet voorlezen wat ik heb opgeschreven. Het geeft juist de ruimte, het verslag stuur ik rond. Ik focus me op een punt dat ik zelf belangrijk vind en openheid te geven van wat zich voordoet. Van de GGD vond ikzelf belangrijk te horen over een tussentijdse rapportage. Het klinkt als rapportage, maar er werden veel belangrijke feiten genoemd. Er werd inzicht gegeven in de cijfers van ISA en GALA, een uitgebreid document, wie daar behoefte aan heeft, kan het bij mij opvragen, dan stuur ik het toe. In 2023 is de HPV vaccinatie gratis tot 27 jaar. Het is een dure prik. Als je mensen kent in je omgeving kent, die bij die groep passen, het kost € 200 per prik en je hebt 2 prikken nodig met 6 maanden ertussen, dus je bent wel laat als je nu pas begint. Het is terecht dat ook in de Heraut er iets over geschreven is. Ik ben ook blij dat de GGD hier uitvoering aan geeft. Het laatste punt van de GGD, de gezondheidsmonitor van kinderen. Die is best somber. Het gaat gewoon slecht met jongeren tussen 16 en 25 jaar. Het gaat over stress, eenzaamheid, zelfmoordgedachten, dat soort dingen. Ik wil er een positieve noot bij plaatsen.