[BV23.0093] Verslag commissie Samenleving d.d. 14 sept 2023

VERSLAG Commissie Samenleving BV23.0093

Datum vergadering

: 14 september 2023

Aanwezig in de raadszaal: Commissieleden: Leefbaar 3B : Marjolein Gielis, Leon Erwich, Roy Diepeveen – Van de Merwe WIJ Lansingerland : Jan Alsemgeest, Abdel Afalah CDA : Nelleke Bouman, Rita Leijendekker VVD : Marloes Draak, Boris Wezenberg, Eric Kampinga D66 : Ronald van der Stad, Sander Smolders CU : Paul Lieverse, Annette Molenaar-Van der Beek GroenLinks : Marko Ruijtenberg, Selgei Gabin PvdA : Hamid Azzouzi, Nanno Scheringa VOOR Lansingerland : Petrine van Olst Wethouders

: Leon Hoek, Simon Fortuyn, Michiel Muis, Titia Cnossen

Voorzitter Commissiegriffier

: Matthijs Machielse : Rianne Kokke

Afwezig WIJ Lansingerland CDA D66 GroenLinks PvdA

: Chantal van Weede : Dave Bergwerff : Sander Smolders : Menno Duk : Sonnie Biharie, Valmir Xhemaili

1. Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter, om 20.00 uur: Goedenavond, dames en heren, heel hartelijk welkom in deze raadszaal. Het is 14 september, tijd voor de commissie samenleving. Het is me een groot genoegen u na het zomerreces weer hartelijk welkom te heten hier. Allereerst hartelijk welkom commissieleden, alle partijen weer vertegenwoordigd deze avond. Hartelijk welkom adviesraad sociaal domein, wederom aanwezig, dank u wel. Insprekers, ambtelijke ondersteuning, college en natuurlijk naast mij onze vaste commissiegriffier, ook hartelijk welkom. Ik open hierbij de commissie samenleving. We hebben bericht van verhindering ontvangen van de heer Bergwerff, mevrouw Biharie en de heer Xhemaili, overigens vervangen door de heer Azzouzi en de heer Scheringa en mevrouw Van Weede. 2. Insprekers De voorzitter: Mevrouw Maas komt inspreken over het integraal kindcentrum Cadans. U heeft 5 minuten. Inspreker 1:

1/31

Mevrouw Maas: Beste commissie, als ouder vraag ik aandacht voor het probleem van onderwijshuisvesting van IKC Cadans. IKC Cadans is een integraal kindcentrum dat sinds 2021 instemming heeft gekregen van de gemeenteraad als wel van de minister van OCW voor opname in het plan van scholen in 2022. Het concept werd gezien als vernieuwend en toekomstgericht, een mening die wij als ouders uiteraard delen. We maken ons als IKC-raad en ouders behoorlijk zorgen om de kinderen en het personeelsbehoud. We trekken aan de bel en luiden de noodklok. Resumé van de problemen. De huidige locatie blijkt ongeschikt voor het concept van IKC Cadans. Er zijn schrijnende situaties veroorzaakt door het gebrek aan onderwijshuisvesting. Er is een lokaal ingericht op de gang. Groep 3 krijgt met een koptelefoon op les bij de peuterklas, omdat er geen plek is om te werken op de gang aan het leren lezen, schrijven en rekenen. Lokalen zijn overvol en mogen niet worden aangepast, waardoor er onvoldoende ruimte is voor alle benodigde lesmaterialen. Zowel kinderen als personeel raken overprikkeld door de dichtheid van het aantal kinderen en spullen per vierkante meter. IKC heeft meerdere leerlingen opgevangen, die met spoed een andere school nodig hadden door het fiasco met Treehouse, waarin de gemeente helaas nalatig heeft gehandeld.

Deze kinderen gunnen wij toch niet de zoektocht naar een derde of soms wel vierde school in 3 jaar tijd. De snelle groei van het IKC geeft weer hoe groot de vraag is naar dit concept. Eerdere inspraak van ouders werd negatief teruggekaatst waarbij er voor ons gevoel geen verantwoordelijkheid wordt genomen door de gemeente. Wij hebben het gevoel niet gehoord te worden, er is geen begrip getoond voor deze problematiek. Dan kom ik bij de kern van mijn vraag. In december 2021 heeft B&W besloten tot tijdelijke opvang in het gebouw van De Parel voor maximaal 1 jaar met toezegging tot plaatsing in Westpolder of het sportpark. Uiteindelijk zou dit een semipermanente locatie op het sportpark worden per 1 augustus 2023. Toezeggingen zijn niet nagekomen, deadlines zijn niet gehaald en inmiddels is het half september en zit IKC Cadans nog steeds bij het gebouw De Parel, waar het door de gemeente is geplaatst. Hierdoor is inmiddels een groot ruimtegebrek ontstaan. Wat ik begrijp, is dat er verder geen mogelijkheid is geweest voor de gemeente voor het creëren van extra ruimte voor de inmiddels natuurlijk gegroeide IKC. Zoals ik aangaf, is tijdelijk op de gang een lokaal ingericht.

Het IKC doet echt zijn best om het zo werkbaar mogelijk te houden, maar dat is in de praktijk natuurlijk lastig als je geen kasten op de muren mag bevestigen, wat voor een tijdelijke betrekking natuurlijk heel logisch is, maar wat is tijdelijk dan? Inmiddels zijn we 2 jaar verder en het probleem loopt de spuigaten uit. Het lijkt mij geen eerlijke oplossing voor IKC Cadans, het personeel, de ouders en vooral de kinderen. De winter nadert, hoe moet dat straks in de gang met de kou? Na het spreekuur op 23 augustus geeft wethouder Leon Hoek als reactie dat de gemeente zich alleen verantwoordelijk voelt voor de huisvesting van het basisonderwijs gedeelte. Het IKC concept bestaat namelijk ook uit kinderopvang. Hij geeft aan dat de Parel voldoende onderwijsruimte beschikbaar heeft gesteld aan IKC Cadans. Echter, het concept van IKC Cadans is zowel door de gemeente als OCW geaccepteerd en bovendien betaalt IKC huur voor het opvanglokaal, een regeling die ook bij andere IKC’s wordt toegepast in Lansingerland. De reactie van de wethouder voldoet voor ons gevoel dan ook niet aan het huidige vastgestelde beleid voor IKC’s. Graag verzoeken wij dringend de urgentie en de noodzaak in te zien om te voorkomen dat de situatie verder escaleert. Wij vragen u snel om passend en voldoende huisvesting voor IKC Cadans, de kinderen, die met veel plezier naar de school gaan. Onze kinderen.

Zij hebben recht op een ruimte en verdienen het om niet in de kou te staan. Als ouders hebben wij gekozen om ons te vestigen in de gemeente Lansingerland, omdat de gemeente naar wij begrepen zichzelf als toekomstgericht en vooruitstrevend profileert. Wij hopen dan ook tot een oplossing te komen en horen graag hoe wij daar ook verder aan kunnen bijdragen. Oplossingen die wij kunnen voordragen: het zo snel mogelijk realiseren van de geplande bouw op het sportpark met passende ruimte voor het concept van IKC Cadans en dus niet alleen voor het stukje onderwijs. Tekeningen liggen te wachten op goedkeuring. Verder kan ik nog wat andere dingen bedenken, zoals op korte termijn kijken naar een geschikte opvanglocatie, waar leerlingen terecht kunnen. Het meest praktische is

2/31

het vorderen van extra lokalen bij de huidige locatie of een verwarmde veilige ruimte in de buurt, bereikbaar voor personeel en kinderen. Bedankt voor uw tijd. De heer Azzouzi, PvdA: Ik wil mevrouw Maas bedanken voor het inspreken. Ik voel de urgentie in uw verhaal. We moeten ingrijpen, anders gaat de situatie escaleren. Kunt u dat nog toelichten. Mevrouw Maas: Zoals ik zei is er een lokaal op de gang ingericht. Het is een smalle gang met aan beide kanten allemaal glas. Het is een wat ouder pand. We maken ons zorgen of het er warm genoeg kan blijven in de winter. Leerlingen krijgen met een headset op les in een kleuterklas, Nederlands, rekenen, noem maar op, dat werkt natuurlijk niet, dat is voor de kinderen ook niet goed. Er staan overal spullen, zo veilig mogelijk natuurlijk. Als je binnen komt, zie je dat ook. Boxen met spullen die we niet kwijt kunnen. Kasten zouden al verschil maken, waarbij er dus weer extra ruimte vrij komt. De heer Ruijtenberg, GL: Dank u wel, mevrouw Maas, voor uw inspraak. Ik wil u letterlijk citeren. U schrijft dat u als oplossing ziet: het vorderen van extra lokalen bij de huidige locatie of een verwarmde veilige ruimte in de buurt, bereikbaar voor personeel en kinderen op loopafstand. Kent u zo’n locatie in de buurt, die verwarmd is, veilig is, bereikbaar is, die geschikt is voor opvang.

Mevrouw Maas: Ik zou willen dat ik dat kende, maar ik ben ook gewoon een ouder die nog niet zo heel veel mensen kent. Mevrouw Gielis, L3B: Dank voor uw inspraak. U zegt: lokalen zijn overvol en mogen niet worden aangepast. Kunt u uitleggen waarom niet? Mevrouw Maas: Dat is een technische, inhoudelijke vraag, dat weet ik niet, ik ben maar gewoon ouder, maar ik heb begrepen dat ze geen kasten mogen ophangen, niet zomaar muurtjes mogen plaatsen om een splitsing te maken, zodat je een bergruimte hebt, dat soort dingen. Dat is aan de school, maar bedankt voor uw vraag. De voorzitter: Geen verdere vragen, dank u wel. Ik geef u in overweging om nog even bij ons te blijven deze avond, want er is een rondvraag aangekondigd op dit onderwerp. Hartelijk dank voor uw inspraak. 3. Vaststelling verslagen vorige vergaderingen d.d. 8 juni en 20 juni 2023 De voorzitter: Er zijn geen opmerkingen, we kunnen dan ook het verslag vast stellen. Dan is dat bij deze ook gedaan. Het gaat om 2 verslagen. 4. Vaststelling agenda en inventarisatie rondvragen De heer Ruijtenberg, GL: Ik heb een verzoek, of we eventueel, nu mevrouw Maas hier is en ze anders heel de avond hier moet blijven, of we misschien de rondvraag direct kunnen behandelen. Dat is voor haar misschien prettiger. De voorzitter: Dat lijkt mij een uitstekend voorstel en ik zie daar geen weerstand tegen.

We hebben nog geen rondvraag geagendeerd, laten we dat gauw doen. Inventarisatie rondvragen: Mevrouw Gielis, L3B: Ik zou graag een rondvraag willen agenderen over huisvesting IKC Cadans. De voorzitter: Ik stel u voor om dat na agendapunt 4 te doen, dan behandel ik alleen uw rondvraag. De vraag van de heer Afalah komt wel gewoon aan het einde. De heer Afalah, WIJ: Bij deze dien ik een rondvraag in. Het gaat over het collectief vervoer WMO. De voorzitter: Dan stel ik voor het met deze agenda te doen. Kunt u instemmen? Dat is het geval.

3/31

Mevrouw Gielis, L3B: Van de schoolleiding en ouders krijgen wij vragen over huisvesting van IKC Cadans, zie ook de technische vragen die D66, de heer Smolders, al heeft gesteld en de inspreker van zojuist, mevrouw Maas. Er worden ook klachten geuit over de samenwerking met de gemeente. Naar aanleiding hiervan heb ik voor nu een aantal vragen aan de wethouder. Bij de voorzieningenrechter hebben gemeente en IKC Cadans afgesproken om met elkaar in overleg te gaan. Wat is de stand van zaken? De gemeente is druk bezig om een semipermanent schoolgebouw te realiseren voor het IKC, wanneer is dit gereed? Is er in dit gebouw ruimte voor kinderopvang door IKC Cadans? Kan de wethouder IKC Cadans in de tussentijd, de periode tussen nu en tot oplevering van de semipermanente bewoning, tegemoet komen en zo ja, op welke manier? In antwoord op de technische vraag van de heer Smolders staat dat er in november een beeldvormende avond komt over huisvesting onderwijs. Kan de wethouder toezeggen dat tijdens deze avond heel uitgebreid aandacht wordt gegeven aan de situatie bij IKC Cadans en uiterlijk die avond of zoveel eerder als mogelijk verheldering aan de raad geven? Dank u wel. Wethouder Hoek: Het antwoord op de vraag over de voorzieningenrechter, op 30 augustus heeft er een gesprek plaats gevonden voor een afspraak bij de voorzieningenrechter.

Op een aantal punten is overeenstemming bereikt, voor de overige punten zijn procesafspraken gemaakt. Vast staat dat IKC Cadans momenteel voldoende ruimte voor het geven van onderwijs heeft, onze wettelijke zorgplicht. Die wordt ter beschikking gesteld. IKC Cadans heeft daarnaast echter een aanvullende ruimtebehoefte voor kinderopvang en die is ongeveer 100 m2 groot. De gemeente is druk bezig met een semipermanent schoolgebouw te realiseren, dat klopt. Wanneer is dit gereed, is er in dit gebouw ruimte voor kinderopvang door IKC Cadans? De planning is erop gericht uiteraard uiterlijk op 1 augustus 2024 semipermanente huisvesting op het Hoge Land in gebruik te laten nemen. De zorgplicht van de gemeente richt zich op het realiseren van 804 m2 onderwijsruimte. IKC Cadans heeft daarnaast aanvullende ruimtebehoefte voor kinderopvang. De gemeente kan alleen voorfinanciering voor zijn rekening nemen van kinderopvangruimte onder voorwaarden die zijn vastgelegd in de beleidsnotitie IKC-vorming. Over de invulling van die voorwaarden zijn we met IKC BV nog in gesprek. Dit hebben we met elkaar vastgesteld. Wij zijn primair verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting en dat kinderopvang ofwel door een commerciële partij gedaan wordt of door het eigen bestuur, maar dan moet daar een speciale tak voor worden opgericht.

Kan de wethouder IKC Cadans in de periode van heden tot de oplevering van de semipermanente huisvesting tegemoet komen? De gemeente zoekt samen met IKC Cadans naar alternatieve tijdelijke oplossingen. Onderzocht wordt of er aanvullende huisvesting op het schoolplein van basisschool De Parel mogelijk is. Omdat dit vierkante meters voor kinderopvang betreft, heeft de gemeente in principe wettelijk geen mogelijkheden om bij te dragen in de kosten van deze extra huisvesting. We proberen IKC Cadans BV hierin te ondersteunen en te adviseren. Het antwoord op vraag 4, uiteraard wil ik dat toezeggen, natuurlijk komt dat aan de orde, maar ik denk dat in de hele onderwijspuzzel die voor ons ligt, in alle drie de kernen is tijdelijke huisvesting nodig. Het is echt een ontzettende puzzel om alles op de juiste manier in te vullen. IKC Cadans zal daar zeker onderdeel van uitmaken en ook alle andere uitdagingen waar we voor staan. Hier in dit huis hebben we er zelf voor gekozen om het hele IKC verhaal, de kinderopvang door een commerciële partner uit te laten voeren. Dit is uitvoering van dat beleid. Als IKC Cadans dus meer ruimte wil voor opvang van kinderen, dan zullen ze dat dus zelf moeten financieren. Natuurlijk ben ik te allen tijde bereid om te kijken hoe wij kunnen ondersteunen om dat te realiseren, maar we moeten de zaken wel zo uitvoeren zoals we hier hebben afgesproken.

Mevrouw Gielis, L3B: Ik heb op dit moment geen vervolgvragen. Die heb ik wel, maar die komen. Ik vind het heel fijn om te horen, dat de gemeente bereid is om mee te denken. Dank voor het uitgebreide antwoord, het geeft iets verheldering. Ik kom bij u op de lijn.

4/31

De heer Azzouzi, PvdA: Ik wil de wethouder vragen, ik hoor dat we als gemeente kunnen meedenken. Heeft u concrete voorbeelden voor die ondersteuning? Mevrouw Leijendekker, CDA: Ik zag op de agenda staan, dat er op 27 september ook mogelijk een beeldvorming zou zijn rondom onderwijshuisvesting. Ik hoor ook geluiden van andere scholen, dat er zorgen zijn, dus ik was heel erg opgetogen dat dat al 27 september zou zijn. Nu hoor ik, dat het pas in november is. De voorzitter: Ik kan u als voorzitter alvast mee delen dat 27 september in optie stond en dat de keuze is uitgegaan naar november voor de beeldvorming. Over de reden waarom kan de wethouder vast meer vertellen. Wethouder Hoek: Het klopt wat de voorzitter stelt, het was een optie. Uiteindelijk is het hele onderwijsdossier heel dynamisch. Er ligt nu ook weer een nieuwe aanvraag. Dat betekent eigenlijk dat we het hele pallet van hoe we de oplossing in gedachten hadden weer moeten shufflen en daar hebben we meer tijd voor nodig. Die nieuwe toekenning is een aanvrager die eerder afgewezen is en nu heel veel kans maakt om toch toegewezen te worden in ons onderwijspallet, dus dat betekent dat we daar nog eens een keer naar moeten kijken omdat we wat we eerder hebben bedacht nog eens nader onder de loep moeten nemen. Daarom hebben we de beeldvorming op 27 september uitgesteld.

Hoe gaan wij meedenken? Door bijvoorbeeld zo’n portocabin op een schoolplein te plaatsen. Ook om in de omgeving te kijken of er iets te huur staat. Daarbij wil ik wel zeggen, dat het meedenken ook echt meedenken is. Het financieren ligt echt bij de aanvrager en daar schuurt het ook nog weleens. Wij willen altijd meedenken om te kijken wat er mogelijk is, maar uiteindelijk zijn we niet aan zet om het ook te financieren. De voorzitter: De wethouder heeft een toezegging gedaan, zoals schriftelijk is gevraagd door mevrouw Gielis. 5. Bespreekpunten: 5.a Raadsinformatiebrief Inclusiviteit De voorzitter: Deze staat op verzoek van het college op de agenda en er is een beeldvorming over geweest 2 weken geleden, over hoe breed inclusiviteit geïnterpreteerd kan worden. Dat is verder aan u. De heer Scheringa, PvdA: Het duurt wel lang, vindt mijn fractie, maar we zijn toch hoopvol wat er allemaal is toegezegd in die lange periode. Het moet ons van het hart dat we nu eigenlijk teleurgesteld zijn met wat er ligt. Niet alles is afgedaan, denken wij. Er waren 2 moties, een regenboogakkoord, toezegging. De motie quick scan, de scan is gedaan, daar kan je wat van vinden, maar die is gedaan. Het informeren van de uitvoering van de verbeterpunten, dat stond ook in de motie, dat kan wel wat beter, vinden wij. Je moet het nu echt uit de tekst halen en doorlezen, dat is niet echt duidelijk.

Er is verder ook geen beeldvorming geweest met een technische toelichting en vervolgstappen van de quick scan. Die toelichting met vervolgstappen willen wij nog wel. Aan de informatieplicht, of er verbeteringen mogelijk zijn, monitoring is naar ons idee ook nog niet voldaan. De motie over de regenbooggemeente. Ja, informatie en stimuleren van een regenbooggemeente zie ik niet echt terug in dit stuk. Als ik kijk op de website van de gemeente en je toetst in ‘regenboog’ dan kom je bij de school in Bergschenhoek uit en dat is het dan. Er is geen regenboogbeleid, dus we denken dat deze motie ook nog niet klaar is. De toezegging regenboogakkoord, er zou een plan van aanpak komen, dat is nog bevestigd door de wethouder bij de begrotingsbehandeling. Ook wethouder Cnossen heeft het genoemd bij de rondvraag van mijn oud-collega Petra in februari. Er is geen plan van aanpak, er is een informatiebrief over een quick scan. Als er plan van aanpak staat, staat er plan van aanpak, die is er niet. De afdoening. Informatie

5/31

quick scan, wij vinden de quick scan wel een mooi begin. De beeldvorming ging wel over inclusie, maar niet over de inclusie in Lansingerland. Het was een algemeen verhaal over schoolfondsen en dat soort dingen. Hoe moet het nu verder? De quick scan is een nulmeting. Daar moeten actiepunten van komen vanuit het college, gewoon duidelijke actiepunten. Die actiepunten kunnen we in een beeldvorming behandelen en een oordeelsvorming. Daar kan beleid uit ontwikkeld worden. Tot slot de monitoring, die afgestemd is op de actiepunten. Als dat allemaal geregeld is, zijn deze punten naar ons idee afgedaan. Dat is het. De heer Ruijtenberg, GL: Wat is beter dan een onderwerp over inclusie te laten behandelen door een witte, middelbare, kale man, een cisman? Ideaal daarvoor. Ik wil me heel erg aansluiten bij de woorden van niet geheel toevallig de PvdA, het is net of we overlegd hebben, maar ook GL is heel erg teleurgesteld in wat er hier ligt. De belangrijkste vraag is: tot slot verzoeken wij uw raad de motie als afgedaan te beschouwen. Wat ons betreft is het absoluut niet afgedaan. Wat ligt er nu eigenlijk? Er is een quick scan gedaan inclusief beleid. Dat is al later dan eigenlijk had gemoeten, we zijn geïnformeerd.

Maar er staan heel veel dingen in voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, maar ik zie niets over discriminatie of over anti-discriminatie, ik zie niet hoe we in gesprek gaan met groepen, ik zie niet hoe we aan bewustwording gaan doen. Met verbazing heb ik gelezen, dat reguliere functies binnen de organisatie te complex zijn en dat er daarom maar 8 banen gecreëerd zijn. Ik kan me voorstellen dat een functie te complex is voor iemand met een beperking, maar als je iemand bent uit de lhbtiq+-gemeenschap of je hebt een religie of je hebt een andere etniciteit dat het ook veel te complex is. Daar zou veel duidelijker moeten zijn, wat versta je dan onder te complex? Ik heb me ook verbaasd over, dat we ongevraagd gesprekken gaan voeren met de ambassadeurs. Hoe doe je een ongevraagd gesprek? Ga je bij mensen op bezoek, kom je ongevraagd langs? Roep je ze naar het gemeentehuis? Die zin komt mij heel vreemd voor. De regenbooggemeente. Er is gevraagd om kennisneming van de handreiking over het beleid, maar in Q1 2021, dat hebben we net niet gehaald, te berichten hoe we informeren en stimuleren van de Lansingerlandse samenleving. We geven mensen wat informatie, maar er wordt niets gestimuleerd. Voer ‘regenboog’ in en je komt bij een school uit. Er is geen beleid.

Zijn er gesprekken geweest met COC bijvoorbeeld? Is er een inventarisatie van mensen die hier gepest of gediscrimineerd worden vanwege hun geaardheid? Niks van dat alles staat in het plan, het is een dead letter. Dan de toezegging: er komt een plan van aanpak. Die heb ik niet gezien. We informeren de raad over de uitkomst quick scan en we organiseren een beeldvorming. Dat informeren is inderdaad gebeurd, maar de beeldvorming en de conclusie waren zo breed getrokken, dat het eigenlijk ging over de zegeningen van de participatiemaatschappij en zorg, het had helemaal niets te maken met inclusie waar we het hier over hebben. De beeldvorming is wat mij betreft mislukt. De heer Erwich, L3B: De quick scan is gebaseerd op het VN-verdrag om mensen met een beperking gelijke rechten te garanderen. Er is nu gekozen voor een bredere benadering, waarbij ook de lhtbi of mensen met een etnische of religieuze achtergrond worden betrokken. Er is inclusie en gelijke rechten te waarborgen voor al deze groepen. Maar volgens L3B is inclusie iets meer dan alleen een vinkje zetten op een lijstje. Dit hadden wij zo niet voor ogen. We zijn van mening dat het concept teruggebracht moet worden naar de menselijke maat. Daarom zeggen we ook nee tegen deze ontwikkeling.

L3B is van mening dat het nog veel te vroeg is om de motie als afgedaan te beschouwen, omdat zoals het nu gebracht wordt inclusie teveel een containerbegrip is geworden. Daarmee doen we geen recht aan de unieke problematiek en behoefte van specifieke groepen, want we doen net alsof alles 1 groep is, die tegen dezelfde problemen aanlopen. Daarom zeggen we nee, want iedere groep kent en heeft zijn eigen specifieke problemen en uitdagingen. Willen we deze diversiteit echt bedienen en willen we echt klantgedrevenheid tonen, die we in allerlei akkoorden altijd netjes opschrijven en vertellen, dan willen we een stap verder gaan en per groep er maatwerk voor maken. Bij de inleiding op pagina 3 krijgen we ook een beetje de indruk dat het met

6/31

kopiëren en plakken er even snel onder was gezet. L3B wil ook de toegankelijkheid van de website aan de orde brengen. Die ziet er prima uit, er is een keurige voorleesfunctie, maar al jaren geleden zouden we een functie krijgen waarbij ook de onderliggende documenten voorleesbaar zouden zijn. Dat is er nog niet. Het is eigenlijk heel makkelijk te installeren, want het is een pakketje van readspeaker. We willen toch aan de wethouder vragen waarom dat nog niet geïnstalleerd is. Ook is het fijn dat de gemeente als werkgever oog wil hebben voor inclusie, maar toch hebben we dan een vraag aan de wethouder. Hoe gaan we dat dan behandelen? Ondanks dat diverse groepen een steuntje in de rug kunnen gebruiken, waar worden kandidaten op gekozen? Is het dan op bekwaamheid of geaardheid? Daar zijn wel wat vragen over. Dank u wel. Mevrouw Molenaar, CU: Ik ga toch een andere bijdrage houden dan de 3 insprekers voor me. Hoe ga ik een goed bruggetje maken, want je wilt toch met elkaar een bespreekpunt hebben. Het is allereerst goed dat we het hier over hebben, want we willen het ook graag bespreken. Ik denk dat wij de weg er naartoe toch iets anders zien. Doen we inclusie tekort als we het voorstel van het college niet zouden volgen? Wat onze fractie betreft niet.

Eigenlijk zou het idealiter niet eens nodig moeten zijn, dat we hier iets speciaals voor hebben, want ik denk dat niemand in de zaal tegen inclusie is. Het zou helemaal onze grondhouding en overal ingebed moeten zijn. We hebben art.1 in de hal hangen, dat is niet voor niets, dat is onze basis en wat ons betreft ook het uitgangspunt. We hebben als overheid een voorbeeldfunctie ook hierin. Wij vonden uit de quick scan blijken dat het op heel veel punten al gebeurt. De CU gelooft in gemeenschappen, in inclusieve sociale gemeenschappen, die voor elkaar zorgen. Als u het nieuws heeft gevolgd met ons verkiezingsprogramma zal het u niet verbazen dat ik dat nu speciaal noem. De samenleving komt tot bloei in die gemeenschap in sociale verbanden. De overheid is ervoor om te zorgen dat die sociale gemeenschappen de ruimte hebben en waar nodig kwetsbare mensen beschermt. Als we dan kijken naar de quick scan, dan gaat het naar de mening van onze fractie inclusiviteit op een heleboel punten goed. Wat niet betekent dat papier geduldig is en dat we er met alleen uitgangspunten er niet zijn, we moeten er elke dag met elkaar aan werken, want je gaat heel snel de fout in door niet inclusief te zijn. De heer Scheringa: Ik hoor uw verhaal, het klinkt heel mooi, maar het komt op mij over als een ideële, utopische wereld.

Waar moeten we beleid op inclusie regelen? Volgens mij komen we dan in een samenlevingsvisie uit. Die heb ik ook nagekeken, als je weet hoe vaak er inclusie in staat, dat is één keer op pagina 11 en verder helemaal niet. Wat stelt u voor? Mevrouw Molenaar: Het woord inclusie misschien niet, maar als ik zie hoe vaak in de stukken staat dat iedereen mee doet en dat alles erop gericht is dat alles voor iedereen en zonder belemmeringen toegankelijk is om mee te doen, dan vind ik dat inclusie. De heer Scheringa: Dat ben ik het met u eens, maar hoe gaat u dat dan regelen? Dat staat er niet. Mevrouw Molenaar: Ik had net bijna een interruptie bij uw verhaal willen doen om te vragen: wat gaat het nog verder uitdiepen en weer mooie stukken maken toevoegen aan nog inclusiever worden? Dat is de wedervraag. Eigenlijk heb ik er niet zo heel veel meer aan toe te voegen. Het is heel goed, dat we het nu met elkaar bespreken, dat we heel scherp moeten blijven, dat het een super belangrijk onderwerp is. Alleen, wat ons betreft betekent dat niet dat we nu nog weer verder moeten en dat de brief van het college niet voldoende zou zijn. Hierbij wil ik het laten. De heer Alsemgeest, WIJ: Voor ons ligt voor onze fractie een goed doordacht en keurig document, quick scan inclusief beleid. Met dit document lost het college een aantal moties en toezeggingen in.

Quick scan inclusief beleid, Lansingerland regenbooggemeente en regenboogstembusakkoord. We waren dit voorjaar al per brief geïnformeerd over de manier waarop het college deze quick scan invulling wilde gaan geven. Onze fractie is blij met de keuze, die het college genomen heeft en de quick scan veel breder heeft neergezet dan de standaard quick scan, waar alleen gesproken wordt over mensen met een beperking tot de arbeidsmarkt. Op deze manier kunnen we met dit ene document iedere bewoner van onze gemeente op een open manier tegemoet treden. Dat we er

7/31

alleen met dit document nog niet zijn is natuurlijk klip en klaar. Het begrip inclusiviteit is steeds net zoals de gehele samenleving in ontwikkeling en verandert dus. We zullen dus met dit document ook in ontwikkeling blijven. Steeds zullen we onszelf af moeten vragen of en in hoeverre we inclusief genoeg zijn. Het is goed om in de quick scan te lezen dat we er alles aan doen of gaan doen om te zorgen, zoals in het verkiezingsprogramma van WIJ staat, dat iedereen mee mag doen en iedereen welkom is. Hoe we deze inclusiviteit naar buiten uit gaan dragen, is maar een klein gedeelte aan ons, we hebben daar de hele samenleving bij nodig. We gaan zelf aan de gang met beeld- en oordeelsvorming en daarnaast wordt er gewerkt aan een netwerk van ambassadeurs, die de verschillende groepen vanuit de samenleving kunnen vertegenwoordigen. We gaan daarmee in gesprek en hopen op die manier steeds meer inclusieve samenleving te bevorderen. Ons inziens een prachtig document waar we mee aan de slag kunnen. We kunnen dan ook instemmen met het verzoek om de moties quick scan inclusief beleid Lansingerland, regenbooggemeente en de toezegging regenboogstembusakkoord als afgedaan te beschouwen. Mevrouw Leijendekker, CDA: Ik moet eerlijk zeggen, dat ik nogal heb zitten worstelen met wat er voor ligt, het voorstel van het college om de moties en dergelijke als afgedaan te beschouwen.

Ik zie een heel mooie quick scan, ik zie ook mooie uitgangspunten waarin de gemeente aangeeft, dat het niet alleen maar om exclusieve ambities gaat van de gemeente, maar dat we hier in de samenleving ook aan moeten werken. Het gaat om met zijn allen invulling te geven aan inclusiviteit. Ik zie een grondige quick scan van de gemeente, waarvan het college zelf zegt het als vertrekpunt te zien. Betekent het beslispunt dat het vertrekpunt dan nu vast staat? Daar was ik een beetje mee aan het worstelen. Ik kan daarom het verhaal van de CU wel delen, dat we op dit moment echt heel veel doen en dat die taak zowel bij onszelf als bij de gemeente ligt. Ik zie echt heel mooie voorbeelden van waar de gemeente aan werkt. Het mooie beleid gericht op toegankelijkheid van activiteiten, de voorwaarden die gesteld worden bij subsidies, daar zitten heel goede dingen in, het regenboogakkoord, daar staan we ook 100% achter. Ik ben nog aan het zoeken of ik op dit moment akkoord kan gaan met het voorstel van de gemeente. Wat betekent het? Dat het beleid stil gaat staan? Of dat de gemeente dit echt als vertrekpunt ziet? De zaken die in de quick scan aan de orde komen als open punten, daar actief mee aan de slag gaat. Dat is wat ik hierover wil zeggen. Mevrouw Van Olst, VOOR: VOOR wil dat iedereen mee wil doen en daar moet het over gaan.

We moeten ervoor zorgen dat gebouwen en dergelijke toegankelijk zijn, ook sportevenementen, voor iedereen die daar naartoe wil. Vooral ook moet de communicatie begrijpelijk zijn. Ik merk zelf wel met brieven die ik thuis ontvang: zou iedereen dat snappen? Ik vind het lastig om die brieven te lezen van de gemeente, dus er is nog wel wat te doen, maar dit gaat over de uitgangspunten. Er wordt echt nog wel meer gedaan. Inderdaad, regenboogakkoord is er. De kapstok van de samenlevingsvisie, zoals mevrouw Molenaar al zei, dat we die moeten gebruiken als kapstok om beleid verder aan op te hangen. De basis is art.1 in de hal. De heer Ruijtenberg: U zegt: het regenboogakkoord is er nu. Dat klopt inderdaad. Maar in het akkoord staan 2 dingen: kennisneming van de handreiking over gratis lhbti+beleid, dat is gedaan. En de raad in Q1 2021 te berichten over en hoe informeren en stimuleren in de Lansingerlandse samenleving. Bent u van mening dat de Lansingerlandse samenleving geïnformeerd is en dat men ook aan stimulatie heeft gedaan van begrip en kennis over de lhbti-gemeenschap? Mevrouw Van Olst: Volgens mij is dat niet op die datum gedaan. Er valt veel te zeggen voor de vraag of je in een quick scan mensen met een beperking moet samenvoegen met lhbtq-gemeenschap. Er is weldegelijk veel naar gekeken nu. Dat het niet precies op dat moment is geïnformeerd, daar heeft u gelijk in.

Maar wat VOOR betreft is het gewoon op dit moment genoeg op deze manier en hoeven we als gemeente niet verder aan deze stukken te werken. De heer Ruijtenberg: Ik ben altijd blij om gelijk te krijgen van mevrouw Van Olst, die ik zeer waardeer en hoog heb zitten, maar ik vroeg eigenlijk niet of de tijdlijn klopt, want

8/31

we weten dat dat niet klopt. Maar bent u ook van mening dat de Lansingerlandse samenleving geïnformeerd is en dat er beleid is gemaakt voor stimulatie en acceptatie van lhbti-gemeenschap? En dat je je moet afvragen of dat gelijk getrokken moet worden met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt of een beperking, dat heeft de gemeente gedaan, maar puur dit punt: vindt u dat er gestimuleerd en geïnformeerd is? Mevrouw Van Olst: Nee, ik heb dat inderdaad ook niet gezien. Dank u wel. De heer Van der Stad, D66: Een heldere en uitgebreide quick scan, we zijn benieuwd naar de jaarlijkse update op basis van deze quick scan, want deze zien we met name als startpunt. Wat is hierop het vervolg? De stukken geven daar geen invulling op. Een ander gemis, maar iets wat wellicht wel in de praktijk invulling krijgt, is overlast door deelmobiliteit. Daar is deze week al eerder in een commissie over gesproken. We kunnen de ruimtelijke inrichting met elkaar wellicht prima vorm geven en daar schouwen op houden, het is echter handig om de praktische toepassing daarvan in het oog te houden. Soms worden op- en afritten of trottoirs geblokkeerd door deelscooters of soortgelijke. De voorzitter: Hoort dit bij het bespreekpunt? Laten we proberen bij het onderwerp te blijven om geen discussie uit te lokken over deelscooters. De heer Van der Stad: Niet het onderwerp, niet de deelscooters op zich.

We zijn benieuwd wat verstaan wordt onder het centrum, voor ons is dat de bebouwde kom en niet enkel de winkelcentra. Daar wordt op geschouwd en we weten niet precies wat dat inhoudt. Dank u wel. De heer Wezenberg, VVD: De VVD kan zich prima vinden in de brief quick scan inclusief beleid. De term periodiek wordt regelmatig gebruikt. De VVD zou graag zien dat hier concrete aantallen genoemd worden. De gemeenteraadsverkiezingen vinden immers ook iedere 4 jaar plaats, dat is ook een regelmaat, maar niet altijd de gewenste frequentie. Verder is de VVD verheugd te lezen, dat Lansingerland graag iedereen wil laten bewegen en sporten. De vraag die bij de VVD wel opkomt is hoe dit te rijmen valt met dat sinds dit jaar bij zwembad De Windas niet meer de mogelijkheid bestaat om een zwemabonnement aan te schaffen voor het buitenbad. Concreet betekent dit voor een ouder iemand, die 5 keer per week baantjes trekt de jaarlijkse kosten in plaats van € 95 naar € 290 gaat, dus een stijging van 200%. Hetzelfde geldt voor jongeren, die na schooltijd in de zomer gebruik willen maken van het buitenzwembad. Graag verneem ik van de wethouder hoe hier tegenaan gekeken wordt. In de ogen van de VVD staat dit namelijk haaks op de ambitie om iedereen in Lansingerland aan het bewegen te laten krijgen en mee te laten doen. Dank u wel.

Beantwoording college Wethouder Cnossen: Dank commissie voor de reflectie op de stukken die hier liggen, het is goed om hierover met elkaar van gedachten te wisselen. Zoals iedereen zelf ook opmerkt, ja, onze gedachten lopen uiteen, dat mag ook, want dat is ook inclusief, dat we niet allemaal hetzelfde hoeven te denken. Het college heeft de moties, met name de quick scan, zo opgepakt dat we heel breed zijn gaan kijken naar inclusie. U leest dat de aanleiding voor de quick scan het VN-verdrag was, het was echt beperking, fysiek en psychisch, maar gezien de tijd waarin we nu leven hebben we gedacht het meer uit te breiden naar andere groepen. Als ik ‘alle’ zeg, is dat onmiddellijk achterhaald, want voor mij is het bij inclusie vooral zo dat het dagelijks in beweging is. Waar we het nu over hebben, kan volgend jaar weer een heel andere kwestie zijn. Dat is het lastige bij de vraag: is Lansingerland inclusief? Hebben we beleid dat inclusief is of moet alle beleid inclusief zijn? De heer Scheringa, PvdA: De wethouder geeft aan, dat het oorspronkelijk een quick scan was voor mensen met een beperking. Het is uitgebreid naar mensen van de lhbtqi+. Maar wat is nou de uitbreiding geweest? Op mij kwam het over als: er stond in de vraag mensen met een beperking. En daar is overal een komma achter gezet en die hele riedel.

Zijn er nog vragen toegevoegd specifiek op die andere groep? Wethouder Cnossen: Waar ik net mee begon: alle beleid moet inclusief zijn. Ik

9/31

hoor het mevrouw Molenaar ook zeggen. Hier beneden hangt grondwet art. 1. Als het er niet had gehangen was nog de overheid gehouden aan alle mensen in gelijke gevallen gelijk te behandelen. Dat is ons dagelijks werk hier in dit gemeentehuis. Daarom zeg ik: een opsomming die helemaal compleet is kunnen we nooit krijgen. Ik hoorde ook iets over laaggeletterdheid, brieven die moeilijk te begrijpen zijn. Het is natuurlijk heel erg breed waar mensen tegenaan kunnen lopen, waardoor ze niet goed kunnen meedoen in de samenleving. Daar moeten we ons aan vasthouden. Als er belemmeringen zijn, zo hebben we het in het college besproken, dan zijn wij als gemeente, als die belemmeringen over ons gaan, dan moeten wij als gemeente belemmeringen wegnemen. Dat inclusief zijn, dat is echt van de hele samenleving en niet alleen van gemeente Lansingerland die daar een dik beleidsrapport over schrijft. Ik hoor een aantal mensen vragen naar anti-discriminatie. Zoals u weet is elke gemeente verplicht aangesloten bij een anti-discriminatievoorziening, dat heet in deze omgeving Radar. Radar biedt sportverenigingen, maar het kan de hele maatschappij zijn, handleidingen, workshops of begeleiding op het moment dat er gediscrimineerd wordt. De laatste jaren hebben wij hen aan 38 organisaties, niet alleen sportverenigingen, bericht gedaan van deze mogelijkheid en hen gewezen op het belang van inclusie.

Inderdaad, de quick scan is een heel uitgebreid stuk geworden, ik schrok ervan toen het opgeleverd werd, moet ik eerlijk zeggen. Ik weet hoeveel werk erachter zit, dat heeft u ook kunnen lezen, er is met iedereen gesproken. Daarin hebben we een mooi, compleet beeld gekregen. Dan kunnen we van mening verschillen over wat de rol van de gemeente is. De heer Scheringa is teleurgesteld, u had een andere verwachting, dat is helder. Het college heeft aangegeven, een foto gemaakt, hoe staan we er nu voor in Lansingerland. Waar hebben we ons beentje bij getrokken, waar lopen dingen goed, heel veel dingen lopen goed. Dan roept u: als ik regenboog intyp, dan krijg ik alleen een basisschool. Ja, misschien is dat het inclusieve van deze gemeente, dat iedereen erbij hoort, dat je niet perse op ‘regenboog’ hoeft te toetsen om te kijken of je erbij hoort, je hoort er zondermeer bij. Ik hoorde meneer Ruijtenberg vragen: hoe zit dat dan met de gemeentelijke organisatie? Ik zou meneer Ruijtenberg eens uit willen nodigen om hier eens een dagje rond te lopen en zelf te zien hoe inclusief deze gemeente is. Dat is meer dan een afstand tot de arbeidsmarkt. U zei terecht: dat is ook religie, ook geaardheid. Maar ik ga niet, dat doet u ook niet, aan een collega vragen: wat is jouw geaardheid? Wij werken hier met elkaar als collega’s op gelijke voet. Dat is hoe we elkaar accepteren.

Op die manier is het beleid van de gemeente Lansingerland op werkgeversgebied zeer inclusief, kan ik u zeggen. De heer Ruijtenberg: Ik laat me graag uitnodigen door de wethouder om hier rond te lopen in het gemeentehuis en vooral bij de ambtenaren en ik ben hier ook weleens geweest om een paspoort op te halen, dus ik zie dat het heel erg divers is. Alleen, u schrijft zelf dat er de afgelopen periode slechts 8 banen gecreëerd zijn, omdat de functies binnen de gemeente te complex zijn voor de doelgroepen. Dat zijn de woorden uit uw eigen quick scan. Mijn vraag was: hoe kan het dat een functie te complex is en dat het ook te complex zou zijn voor mensen met een andere etniciteit of andere religie of andere geaardheid? Dat zijn uw woorden. Wethouder Cnossen: Het gaat over mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, waarbij het vaak ingewikkeld is om daar banen voor te creëren. Daar gaat het over. Over geaardheid, religie, daar gaat het hier helemaal niet over. Ik kan me er niets bij voorstellen waarom voor mensen met een bepaalde achtergrond een baan te complex zou zijn. Dus laten we elkaar hier nu wel goed begrijpen, dat zou ik wel prettig vinden. Een aantal opmerkingen over de beeldvorming. Dat is een beetje het risico, als je een professor uitnodigt gaat het weleens een heel andere kant op dat wij van tevoren bedenken.

Het was even een andere vorm van inclusie, maar ik heb er ook best weer veel van geleerd. Ik dacht zelf ook: betrokkenheid, samenleving kan ook betekenen dat de samenleving met financiering een steentje gaat bijdragen. Dus dat heb ik ervan meegenomen. Laten we dat dan ook op die manier oppakken. Inderdaad, het was even wat anders dan bedacht, dat ben ik het met u eens. Het informeren en stimuleren, ik zei daar net iets over, dat heeft de gemeente de afgelopen jaren steeds gedaan door het beleid van Radar aan te bieden. Gesprek COC, ik kan u vertellen dat de burgemeester regelmatig gesprekken heeft met een groep mensen, waar we een ambassadeursnetwerk van willen

10/31

maken. In de raadsinformatiebrief staat daar een zinnetje over. We hebben dat nog niet letterlijk op papier gezet, omdat we die mensen nog moeten vragen. Ik wil eerst hier ophalen wat u ervan vindt, maar daar wil je juist uit de samenleving ophalen wat er leeft. Vandaag heb ik van mijn communicatieadviseur het begrip bias gehoord. Dat is ons beperk gezicht op de werkelijkheid. We kijken allemaal vanuit ons referentiekader, ik ook, u allemaal. In de gemeente Rotterdam is het een verplichte training voor raadsleden om juist veel meer begrip te hebben voor mensen die je helemaal niet kent. Wat dat betreft zijn we daar heel actief mee bezig, het is zeker geen dead letter. Ik vind dat een lelijk woord, wat hier helemaal niet bij past. De voorzitter: Ik ga u toch verzoeken, er ligt een brief voor van het college, de commissieleden hebben gereageerd op die brief, omdat die brief de afdoening is van een aantal moties. Ik verzoek u om in te gaan op de punten van de commissie om uiteindelijk te komen bij de uitkomst, of de commissie van mening is dat de motie hiermee is afgedaan. Dat is wat we willen bereiken met deze bespreking. Wethouder Cnossen: Maar ik word ook wel een beetje uitgedaagd, vindt u niet? De heer Erwich vond het te vroeg om het te hebben afgedaan. Bij u wil ik toch wel graag reageren op groepen apart zetten. Ik vind dat juist een vorm van niet inclusief werken.

Inderdaad, je mag vaak maatwerk leveren bij mensen, maar we kunnen dat niet met schaartje knippen. U heeft gelezen dat bij participatie, bij de wetgeving, bij de WMO dat een consulent juist natuurlijk voor die persoon maatwerk moet leveren, wat er ook aan de hand is. De heer Erwich: Mijn vraag is, waarom wil ik perse per groep? Als hier een VN-verdrag wordt toegeschreven en we moeten dat doen en we doen een quick scan voor mensen met een handicap en daar schrijven we even bij de hele lhbti-gemeenschap, dan denk ik: ik zie dat niet als een handicap. Als dat zo in deze vorm wordt gebracht, dan vind ik dat te ver gaan. Vandaar dat ik zeg: hartstikke leuk, die quick scan, maar probeer toch een beetje verscheidenheid aan te brengen. Ondanks art. 1. Wethouder Cnossen: Dank voor deze toelichting, want dat maakt mij de opmerking iets duidelijker. Daar heeft u gelijk in, dat is geen handicap. Maar we hebben het hier over inclusie. We hebben in de brief uitgelegd, dat we een aantal dingen bij elkaar hebben geveegd. We hebben maatschappelijke organisaties geraadpleegd en die willen we niet elke 3 maanden weer vragen, dus we hebben daar een bundeling in aangebracht. Maar daar heeft u een punt. Ik vond ook dat de heer Erwich een heel goed punt had bij de toegankelijkheid van de website. Het is mij ook een doorn in het oog. Mevrouw Van Olst wees op de brieven, daar blijf ik echt aan werken.

Ik heb dienstverlening in mijn portefeuille, dat is echt iets waar deze gemeente het been moet bijtrekken om brieven te schrijven die mensen ook begrijpen. Dat is mij uit het hart gegrepen. Ik neem de woorden van de heer Erwich en mevrouw Van Olst graag mee terug naar het ambtelijk apparaat, dat het echt beter moet. Als werkgever zijn we zeker inclusief, maar ik ga geen kandidaten kiezen op geaardheid, nee, natuurlijk niet. Het zal u niet verbazen dat ik blij ben met de woorden van mevrouw Molenaar die zei: papier is geduldig. We kunnen van alles opschrijven, beleid maken, maar we moeten het doen, elke dag weer, elke dag moeten we ons ervan bewust zijn: zetten we niet iemand op achterstand of kan iemand niet meedoen? Dat is waar deze gemeente heel hard aan werkt en waar het college ook over spreekt. De heer Alsemgeest wees erop, het is maar een klein deel van de gemeentelijke overheid die werkt aan inclusiviteit, het is de samenleving waar het gebeurt. In het begin zei ik al: wij willen graag de signalen uit de samenleving oppikken. Ik roep u ook allemaal op als raadsleden, als u iets oppikt waar belemmeringen zijn, waar mensen ergens tegenaan botsen, om dat ook te melden, zodat we daarmee aan het werk kunnen gaan. Wij zitten daar op één lijn. Mevrouw Leijendekker, ik begrijp uw verwarring over de quick scan. Vertrekpunt.

Het andere woord voor ons is foto, we wilden zelf gewoon even in de spiegel kijken: waar staat de gemeente, is dit voldoende. Beleid staat nooit stil, want elke dag is inclusiviteit voor mij iets anders. We gaan zeker aan de slag met punten die nog open lagen. Mevrouw Van Olst, ik ben ingegaan op de brieven, dank voor uw opmerking. Terecht, u sloeg de spijker op zijn kop met de kapstok van de samenlevingsvisie, want daar hang ik ook heel veel aan op. Daarin zeggen we ook: ongelijke behandeling is soms nodig om mensen die in een ongelijke positie zitten op gelijke hoogte met anderen te brengen. De heer Van der Stad begon over

11/31

deelmobiliteit. Wat ik ervan gemaakt heb, is dat meneer Van der Stad zich zorgen maakt over mensen met een beperking met een scootmobiel, dat ze op- en afritten niet af kunnen, maar dat is iets waarop gehandhaafd wordt. De heer Wezenberg had het over het zwemabonnement. Ja, dat was voor mij ook best wel slikken, ik ben ook een zwemmer. Maar wij hebben het sport- en cultuurfonds ook voor volwassenen ingesteld, dus iedereen die het niet kan betalen kan een beroep doen op het sport- en cultuurfonds van de gemeente. Ik weet dat je toch redelijk vaak kon gaan zwemmen in het buitenbad. Staat haaks op iedereen bewegen, Sportfondsen moet ook zorgen voor een businessmodel. Er zijn ook nog andere redenen waarom de abonnementen zijn afgeschaft. Er is gewisseld met mevrouw Gielis en de heer Lieverse, wat daar aan achtergrond zit. Ik hoop dat ik mij zoveel mogelijk beperkt heb, dit was mijn eerste termijn. De voorzitter: Het is een bespreekstuk, maar de onderliggende moties en toezeggingen worden in de raadsvergadering feitelijk afgedaan. Dat zou het moment kunnen zijn waarop u er mogelijk iets mee wilt. Niet deze avond. U kunt nog wel verdere vragen stellen over de raadsinformatiebrief. Tweede termijn De heer Scheringa, PvdA: Ik had de wethouder gevraagd wat er nou specifiek voor de toegevoegde groepen aan de quick scan is gedaan.

Als ik het lees, het komt op mij over dat de quick scan alleen de vragen zijn van het kenniscentrum. Zo lijkt het en dat er iets is toegevoegd. Zijn er nog andere vragen toegevoegd specifiek voor de lhbtiqa+-gemeenschap, laaggeletterden, mensen met een andere religie? Dat zou ik toch graag willen horen, dat heb ik gevraagd. Het antwoord was: we hebben een grondwet en in de grondwet is alles geregeld. Ik ken de grondwet niet letterlijk, maar art. 1 wel. Dat vinden wij natuurlijk ook super belangrijk, maar het komt nu op me over: we hebben een grondwet en we zeggen dat je niet mag discrimineren, iedereen gelijk behandelen, we hebben een samenlevingsvisie waarin we zeggen: we zijn er voor iedereen. Prachtig, maar dan is het klaar. Je moet beleid ook borgen en uitdragen, je moet mensen enthousiast maken ook mensen die er misschien anders over denken, daar zou je mee in gesprek kunnen gaan. Dat is niet gebeurd, ik zie dat niet terug. Leuk dat ik de Regenboogschool kan vinden, maar misschien zoeken mensen beleid. Het punt, u zegt: ik had een ander beeld. Het beeld is gebaseerd op wat het college gestuurd heeft. Er staat in de toezegging: een plan van aanpak. Dat hebben we niet gezien. In het antwoord op mevrouw Verhoef staat: we zijn bezig met de quick scan, er komen verbeterpunten uit, die krijgt u gepresenteerd.

Het staat er nu half/half tussen, maar ik wil dat toch hebben en ik wil er ook een beeldvorming over hebben en een oordeelsvorming. Als dat gebeurd is, is het afgedaan. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: De wethouder refereert heel vaak aan art.1 van de grondwet. Daar hoeft ze ons niets over te vertellen, ik ben er zelf initiatiefnemer van. Een kleine discussie over de 8 mensen die in dienst gekomen zijn. De wethouder zegt: het heeft te maken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Ik zal even voorlezen. Vervult de gemeente een voorbeeldfunctie v.w.b. percentage eigen werknemers met een beperking, lhbtiq+ personen, mensen die een andere taal dan Nederlands spreken of mensen die analfabeet zijn en mensen van verschillende etnische en religieuze achtergronden. Dan komt er heel veel tekst en dan: ondanks dat zijn er 8 banen gecreëerd. Als u zegt dat het mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt zijn, dan heeft u uw eigen quick scan niet helder opgeschreven. Tot slot, ik heb nog iets gevraagd over COC. U geeft aan: de burgemeester heeft gesprekken met ambassadeurs. Maar de voorzitter van COC woont in deze gemeente, hoe makkelijk is het om even met haar te bellen en te vragen: zijn er meldingen van discriminatie of pesterijen? Daar wil ik graag nog een antwoord op. Dank u wel. De heer Erwich, L3B: Ik heb eigenlijk nog maar 1 vraag, die net speelde, inderdaad op art.1.

Als dat nou de leidraad is, waarom moeten we dan hierover praten, want dan hebben we eigenlijk alles al

12/31

gedekt. Dat vond ik een beetje makkelijk. Ik wilde alleen maar even duidelijk maken dat ik het heel fijn vind als toch per groep bepaalde dingen wel en niet gedaan worden, dat het weldegelijk per groep bekeken wordt. Dank u wel. Mevrouw Molenaar, CU: Ik wil allereerst ingaan op de vraag die de wethouder stelde over de passage, die in de brief stond, over de ambassadeurs en daarmee gesprekken aangaan. Toen ik het las, kon ik me daar moeilijk wat bij voorstellen: hoe krijg je ambassadeurs van alle groepen en hoe inclusief is dat als je het allemaal weer apart gaat houden? Je kan een hoop van de beeldvorming vinden, maar wat ik eruit mee genomen heb was: het zou zo gewoon moeten zijn, overal zou diversiteit of inclusiviteit aanwezig moeten zijn. Waarom ga je daar dan weer apart met een groepje over praten? Ik heb er geen vragen over gesteld, maar als u het expliciet vraagt: ik heb er niet helemaal een beeld bij. Het is altijd goed om met mensen te spreken, want als we het hebben over taal, de website, over brieven, heldere taal en communicatie, daar staat of valt ook een stukje inclusiviteit mee, want dat is het respectvol met elkaar omgaan ook al ben je verschillend. Daar is taal ook wel belangrijk in. Ik ben blij dat daar grote aandacht voor is. Een aantal jaar geleden is er een motie geweest over heldere taal, aan die motie mag ook nog steeds uitvoering gegeven worden.

Dat was mijn bijdrage. De heer Alsemgeest, WIJ: Ik zei in mijn eerste termijn al, dat ik het idee had dat de gemeente de quick scan aardig had uitgebreid. Maar tot mijn verbazing hoorde ik, dat die nog veel uitgebreider kan, want er kwamen deelscooters voorbij en het zwembad en dat soort zaken. Heeft dit ook nog iets te maken met inclusiviteit? Ik ben net als mevrouw Molenaar, ik ben van een idealistische maatschappij en ik had bij inclusiviteit ook alleen maar gedacht aan art.1 hier in de hal. Hoe gaan we met elkaar om als gemeente, als mensen. Dan denk ik dat inclusiviteit helemaal niet zo heel erg moeilijk is. Gewoon aardig zijn tegen elkaar, elkaar respecteren om wie je bent, de beperkingen van een ander respecteren, dat is echt niet zo moeilijk. Dat kunnen we niet allemaal borgen, dat krijg je niet voor elkaar. Ik verlang dat ook niet van de gemeente, maar ik verlang wel van de gemeente dat we proberen de inclusiviteit naar buiten uit te dragen, dat zou wel meer mogen. De heer Scheringa heeft daar wel gelijk in, dat we dat meer naar buiten mogen uitdragen. Daar wil ik het bij laten. Mevrouw Van Olst, VOOR: Het enige wat ik nog wilde zeggen, als je het licht laat schijnen op juist het anders zijn, dan vergroot je juist het verschil. Daarmee heb je dus weer geen inclusiviteit.

Ik snap wel wat GL en PvdA bedoelen, dat je het op de kaart wilt zetten, het wil delen en dat iedereen mee moet doen, maar we doen allemaal al mee. Als je het juist aandacht geeft, dan wordt het weer zo’n aparte groep. Lastig. Wethouder Cnossen: Meneer Scheringa, u had een toezegging over het plan van aanpak van het regenboogakkoord gehoord. Dat is correct, één van de andere wethouders heeft dat inderdaad toegezegd, maar in het college is afgewogen wat dan dat plan van aanpak had moeten zijn. Hoe ziet dat er dan uit? Waar gaan we naartoe? Mevrouw Van Olst spreekt de woorden, die ook heel erg bij mij zitten. Waar ga je dan op focussen? Waarom ga je mensen apart zetten? Ik houd ervan om iedereen gelijk te behandelen. Waar beperkingen zijn, elkaars beperkingen gaan we gewoon accepteren. Ik heb ook heel beperkingen. Het uitdragen en enthousiast maken, daar heb ik in de eerste termijn wel iets over verteld, maar dat is misschien niet helemaal overgekomen. We hebben organisaties in deze gemeente benaderd met het aanbod van Radar. De adviesraad sociaal domein is ook een adviesraad vanuit het college die kan wijzen op onze beperkingen, die wij niet zien. Dat gebeurt weldegelijk.

De heer Ruijtenberg vroeg nog naar het COC, ik wilde dat niet zo uitspreken, maar uiteraard is daar contact mee, met degene waar u op doelt, natuurlijk, maar we hebben nog geen ambassadeursnetwerk vandaar dat ik dat in mijn eerste termijn nog niet wilde uitspellen.

13/31

Natuurlijk, als deze mensen er zijn en er zijn er nog veel meer in deze gemeente, dan is dat contact er. Het ambassadeursnetwerk, het idee is dat het college en de gemeente een beperkte blik hebben, door mensen uit de samenleving te vragen ons te helpen onze blik te verruimen proberen we een aantal mensen bij elkaar te brengen. Dat is nooit compleet, daar heeft u gelijk in, maar het gaat ons helpen om blinde vlekken op te sporen en daar actief iets mee te laten doen, communicatie et cetera. De heer Alsemgeest komt terug op het uitdragen, daar heb ik iets over gezegd. Dank u wel. De voorzitter: Daarmee zijn we aan het eind gekomen van de bespreking van de raadsinformatiebrief inclusiviteit. Zoals gezegd nemen we daar deze avond geen besluit over. 5.b Uitvoeringsplan Schuldhulpverlening en collegebesluit De heer Kampinga, VVD: Het uitvoeringsplan schuldhulpverlening. Na 2 jaar rondvragen, technische vragen en informeren naar het plan en toezeggingen was het plotsklaps, vlak voor de vakantie, een eenzijdig fait à compli. Er lag ineens een besluit. Hoe bereiken we bespreking in de commissie? Paul Lieverse dacht er gelukkig ook zo over evenals Marjolein Gielis en Nelleke Bouman. We zaten allemaal op dezelfde lijn: dit moeten we bespreken en niet zomaar over ons heen laten komen. Toen is er met de griffie contact geweest.

Die zei: het is formeel een collegebevoegdheid, maar gezien de hele voorgeschiedenis is het wel een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Dus het bespreekpunt leek de aangewezen weg. Dat hebben we ervan gemaakt met zijn vieren, een bespreekpunt. Daarbij geldt dat behalve het procedurele gedeelte, waar ik aan refereerde, dat we ongelukkig waren met de gang van zaken, zijn er meer redenen. Ik stip ze even heel kort aan. De voortgang, de rol van de ketenregisseur. Ik werd ooit voor de gek gehouden door mevrouw Verhoef, dat ik daar zo op hamerde in 2021. Het is heel belangrijk: wat is die rol? Saneringskredieten. Dat hebben we ook gehoord van de adviesraad sociaal domein, het is heel belangrijk dat dat goed geregeld is, saneren met een kredietbank. En tot slot de laagdrempelige toegang tot schulphulp. Allemaal dingen, die nu wel genoemd worden, maar waarvan je kan zeggen: het had al lang in gang gezet moeten worden. Daarom was het nodig om er een bespreekpunt van te maken, los van de procedure. De VVD heeft nog 3 aandachtspunten. De kwijtschelding van problematische schuld bij jongeren, een idee uit het coalitieakkoord, het staat er niet in maar het is wel een idee dat boven de markt hangt, wij vinden het niet fair ten opzichte van jongeren die met pijn en moeite wel hun schulden aflossen.

U heeft uitgebreid in het AD kunnen lezen, dat ze in Rotterdam stoppen met dat onderwerp vanwege de kosten, het zogenaamde perspectieffonds. Monitoring van effectiviteit. Daar kan je allerlei mooie verhalen over houden, het moet effectief zijn, het moet ook kostenefficiënt zijn, je moet echt zorgen dat dit plan zo wordt uitgevoerd dat het ook echt helpt en werkt. De vroegsignalering kwam ook in de beeldvorming aan de orde. Er zijn 3 wettelijke mogelijkheden, die kennen we allemaal. Is dat helemaal voldoende? Of zou je bijvoorbeeld SVHW moeten toevoegen? Dat is de uitvoeringsorganisatie voor heffingen en belastingen van de gemeente, daar zijn ongetwijfeld ook mensen die moeite hebben met betalen. Dan de reactiebrief adviesraad sociaal domein. Advies 1, 4 en 6, helemaal mee eens. Helemaal ook met advies 4, de adviesraad organiseert op 4 oktober in Wolfert Lansing een bijeenkomst over schuldproblematiek specifiek voor jongeren. Ik heb me aangemeld. Advies 2, 3 en 5, naar mijn mening is dat allemaal veel te weids. Alles hangt met alles samen, je kunt er wel alles bij halen, maar focus op schuldhulpverlening. Na de input van alle partijen in de eerste termijn stellen we in de tweede termijn vast hoe we de motie in de raad van 28 september het college verzocht wordt om de oproepen en suggesties uit de commissie te verwerken in een uitvoeringsplan.

Dit is mijn inbreng in de eerste termijn, daar moet u het mee doen. Dank u wel. De heer Lieverse, CU: Ik begin met een paar principiële zaken, dan onze beoordeling van het uitvoeringsplan. Bij schuldhulpverlening moet voor sommige zaken gewaakt worden. De eigen

14/31

verantwoordelijkheid voor gevolgen van gedrag moet niet weg genomen worden. Beklemtoond moet worden, dat hulp een langdurig proces is, geen instand oplossing, geen makkelijke oplossing. Verder moet voorkomen worden dat het stigmatiserend werkt, ofwel: bewaak de privacy. De voordelen van schuldhulpverlening zijn enorm. Voorkomen van escalatie van het probleem, verbetering van het psychologisch welzijn van betrokkenen, afname van angst en stress, maatschappelijke inclusie, ik noem het woord nog maar een keer, mensen horen er weer bij. Om deze redenen is de CU ingenomen met het uitgezette beleidsplan van februari 2021, maar dat is alweer 2,5 jaar geleden. Wat teleurstellend om pas nu een uitvoeringsplan te ontvangen. Het heet een uitvoeringsplan, maar het is eigenlijk een onderzoeksplan. De beschreven ambities, daar staan we 100% achter, maar tig keren spreken over onderzoek hier en onderzoek daar naar de zogeheten curatieve instrumenten, daar kunnen we niet in meegaan. We hebben een dringende wens, daar vragen we de wethouder een concrete toezegging over te doen vanavond: start met het instrument saneringskredieten en ga dus met de kredietbank in zee, samen met het daarbij horende waarborgfonds. Ook de ASD spreekt daarover. In het stuk van de ASD komt het onderwerp schuldhulpverlening aan bod en dat van de armoedeproblematiek.

Daarmee kan de misvatting ontstaan, dat problematiek van schulden juist bij mensen in armoede leeft en speelt. De ASD weet vast beter, maar ik noem het toch. Ook mensen met een modaal of hoger inkomen, kunnen onbedoeld in de schulden komen. Werk of privé situatie, leningen, medische kosten, maar ook gokken en verslavingen. Wij hebben schriftelijke vragen gesteld over saneringskredieten. Bijna alle gemeenten nemen schulden van burgers over, zo kopte Er is nieuws op 1 april. Bijna alle, want Lansingerland nog niet. Het antwoord van de gemeente op de schriftelijke vragen gaf heldere voordelen aan. Voor de schuldenaar blijft 1 schuldeiser over. Schuldeisers krijgen snel hun geld. En voor de gemeente is er minder werk en dat zonder financieel risico. We zijn nu weer maanden verder, doe er iets mee. Niet onderzoeken, doen, nu. Mevrouw Gielis, L3B: Aan de prachtige woorden van de heer Lieverse heb ik niet heel veel toe te voegen. Bewaak de privacy was echt een heel goede oproep, die we niet terug vinden in het uitvoeringsplan. Inderdaad, niet onderzoeken maar ga aan de slag, ga wat doen. De groep mensen die in de problemen komt door schulden wordt steeds groter. Er stond vandaag nog een artikel op de voorpagina van het AD.