BV21.0161 Verslag raadsvergadering van 30 september 2021

wethouder en dat aanpassingen beter bij de begrotingsbehandelingen worden voorgesteld. Daar kunt u dus wellicht nog een vervolg verwachten, op dit onderwerp. Met het amendement, dat ik wil indienen, wil ik nu nog niet die grens verlagen, maar juist duidelijkheid scheppen. In het huidige voorstel wordt namelijk verwezen naar het huidige coalitieakkoord en dit coalitieakkoord is nog slechts een half jaar geldig. Daarna wordt het toetsingskader nog steeds toegepast. In dat toetsingskader moeten dus criteria bestaan, die doorwerken bij nieuw beleid en daarom stel ik dus dit amendement voor. De heer Dieleman: Ik heb echt een beetje moeite met het frame dat het uit het coalitieakkoord zou komen. Het zijn gewoon de cijfers die onze provinciaal toezichthouder hanteert voor onze schuldquote. Het zijn gewoon de categorieën minst risicovol, risicovol, zeer risicovol. Het is wat we ieder jaar in onze begroting met elkaar vast stellen als categorieën. Mevrouw Van Olst: Dat klopt, alleen, in de toelichting staat dat er wordt verwezen naar het coalitieakkoord. Daarom wil ik daar een amendement op indienen. De heer Dieleman: Dan moet mevrouw Van Olst de toelichting amenderen over dat stukje van het coalitieakkoord en dat eruit schrappen, maar niet heel die categorieën, die we jaarlijks met elkaar hanteren, overhoop gooien in onze opinie.

Mevrouw Van Olst: Dat zou ook een keuze kunnen zijn, maar ik heb hier voor gekozen. Ik ga verder met de amendementen van de heer Philippens. Eerst over de burgerinitiatieven. Het lijkt ons natuurlijk een uitstekend idee om burgers ook initiatieven te laten indienen. Dit is echt burgerparticipatie en dat willen wij allemaal, maar we moeten ook nadenken over wat we over ons afroepen, want ik hoop namelijk dat er veel initiatieven komen. Dat betekent dan voor het college en ambtenaren veel werk, want ieder voorstel dat voldoet aan het toetsingskader wordt ondersteund bij de uitwerking door ambtenaren en voorzien van een advies van het college. Daarvoor wil ik voorstellen om aan dit mooie voorstel een zin toe te voegen, dat ieder burgerinitiatief gepaard moet gaan met bijvoorbeeld 100 handtekeningen van inwoners, die het voorstel ondersteunen. Zo kunnen we de burgerparticipatie nog meer vergroten en werpen we een kleine positieve drempel op, die enerzijds het draagvlak vergroot voor het voorstel en er voor zorgt dat het aantal voorstellen behapbaar blijft. Ik hoor graag van de collega’s wat jullie hiervan vinden. Wellicht kunnen we het aanpassen in het amendement. Over de burgerraadpleging: dat vinden wij ook een goed voorstel van de heer Philippens. Prima om daar het burgerpanel voor in te zetten, want dat hebben we immers al.

Wat wij dan wel belangrijk vinden, is dat het burgerpanel wat meer gepromoot wordt, zodat er meer respons komt uit een bredere laag van de bevolking. Dank u wel. De heer Van Santen, VVD: Voor ons ligt het toetsingskader van Eneco, dank daar voor. Laat ik helder zijn: de VVD zal dit toetsingskader steunen. Het kader zal structuur geven in het debat, is mijn verwachting. Dat laat onverlet dat aan het eind van het proces er een politiek oordeel volgt en voor de VVD is hierbij met name van belang, dat het publieke doel maximaal is gediend, zoveel mogelijk inwoners er wat van ervaren en het voor de lange termijn is en het liefst zo zichtbaar mogelijk voor onze inwoners. Dan nu de amendementen. Het amendement van L3B over dat inwoners ook voorstellen kunnen doen. Dat klinkt natuurlijk hartstikke sympathiek, maar wij willen als VVD niet het beeld oproepen dat er nu een grote zak geld in de vrije hal van het gemeentehuis ligt die op zoek is naar besteding. Ten tijde van de verkoop heb ik veel bijdragen in de Heraut gelezen, de heer Philippens refereerde er al aan, die ervoor pleiten om de opbrengst van Eneco te gebruiken voor belastingverlaging of een eenmalige teruggave aan de inwoners. Als het amendement het haalt, zijn we benieuwd of inwoners met dergelijke voorstellen gaan komen. Wij zullen het amendement niet steunen. Wij hebben juist geen haast om het bedrag te besteden.

Mede daarom kondig ik hier alvast een motie aan, die wij in oktober zullen indienen om een deel van de Eneco-gelden te gebruiken voor het aflossen van langlopende schulden. Dat is de unieke kans voor Lansingerland om in één keer voor langere termijn een houdbare schuldpositie te creëren en een zwarte pagina uit het verleden definitief om te slaan. Dan het amendement over het advies dat burgers kunnen geven. Dit amendement zullen wij steunen. Juist door de eenmalige mogelijkheid om het geld op een verantwoorde wijze aan te wenden in het belang van onze inwoners en dat het waarschijnlijk om grote bedragen zal gaan, is het goed dat onze inwoners er ook iets van vinden via het geven van een advies. Tot slot het amendement van WIJ over de schuldquote, waarbij we mede-indiener zijn. Wij zijn er voorstander van om het toetsingskader zo toekomstbestendig mogelijk te maken en het amendement draagt daar naar onze mening toe bij, met dank aan mevrouw Van Olst voor het nemen van dit initiatief. Dank u wel. De heer Ammerlaan, CDA: Ik zal proberen het kort en bondig te houden. Zoals meer mensen gezegd hebben: Eneco-geld, daar kan je van alles mee doen.

Wij zijn van mening, dat je het goed moet besteden voor langdurige projecten, zoals de heer Ruitenberg al zei in de commissie, waar onze kinderen en kleinkinderen nog heel lang plezier van hebben en waarvan je zegt: hé, dat hebben we ooit met Eneco-geld betaald. Dat is een goede zaak. Het moet niet in kleine dingetjes gestoken worden, dat is wel belangrijk. Aan burgerinitiatief moeten wel bepaalde grenzen zitten, denk ik, en het toetsingskader is daar een middel voor. Wij zijn ook voor burgerparticipatie, dat past helemaal, maar doordat we nu eerst het toetsingskader hebben, dan is daar die burgerparticipatie in verankerd. Op zich een goede zaak. De amendementen. Burgerinitiatief: dat is natuurlijk een prima initiatief, wij zijn mede ondertekenaar. Wij waren voorstander en initiatiefnemer van Right to Challenge en dat past hier uitstekend in. Het is goed dat onze burgers de gelegenheid krijgen om met goede initiatieven te komen. Meneer Philippens moet er 22/40

maar even op reageren, maar wat WIJ zei, die 100 mede-ondertekenaars, ik vind dat niet zo’n gek idee. Als iemand zomaar een ideetje heeft, dan kan je aankloppen voor die zak met geld om er wat uit te halen. Ik vind het wel een goed voorstel, een remmende werking, althans, dat het een gedegen voorstel is, ik vind dat een goed idee. Met betrekking tot burgerraadpleging: dat idee op zich kunnen we ondersteunen. Meneer Philippens heeft het amendement op verzoek van het CDA nog een beetje aangepast, dank daarvoor. Toch heb ik nog even een vraag. We bespraken het in de fractie en toen zei iemand, wethouder Fortuyn is even de deur uit, maar hoe ziet wethouder Fortuyn dit m.b.t. de nota burgerparticipatie, sluit het daar op aan? Dat was eigenlijk even mijn puntje. Ik wil nog even horen hoe meneer Fortuyn, die nu net binnen komt, daarover denkt. Het amendement van WIJ: ik hoor dat mensen moeite hebben met schulden. Ik hoorde ‘zwarte bladzijde’. Veel schulden is niet goed, maar helemaal geen schulden ook niet. Een beetje schuld kan ook gezond zijn. Dat wil ik even mee geven. M.b.t. waar WIJ mee komt, dat is een beetje zwart/wit, je bent voor of je bent tegen. Ik heb net even geleerd van meneer Dieleman: het is gewoon een standaard iets, de percentages die er staan. In de commissie zei meneer Dieleman, dat er ook ruimte moet zijn voor overleg en gesprek erover.

Wij vinden het voorstel, zoals het er nu ligt, het toetsingskader vinden wij uitstekend en wij gaan niet mee in het voorstel van WIJ. Dat was het. Dank u. De heer Dieleman, CU: We hebben het er in de commissie uitgebreid en goed met elkaar over gesproken, dus ik ga er heel rap doorheen. De motie over de mogelijkheid creëren dat inwoners ook met ideeën komen, sorry amendement, die gaan we steunen. Dat lijkt ons een uitstekend voorstel, dat hadden we in de commissie ook al aangegeven. Over die 100 handtekeningen twijfelen we nog een beetje. Aan de ene kant kunnen we het ons voorstellen, omdat je het draagvlak iets meer aantoont. Aan de andere kant: daarna gaat het gewoon netjes de hele rol door en wordt het uiteindelijk ook getoetst op het afwegingskader. Daar zit een hoop begeleiding, dus ik weet nog niet helemaal zeker of dat een goed idee is. De burgerraadpleging: daarvan hebben we in de commissie al aangegeven, dat wij daar geen voorstander van zijn. Afwegingen worden hier in de raadszaal gemaakt. En over de schuldquote was ik net al volkomen helder in de interruptie: dat zijn gewoon standaard criteria van de provincie. Het lijkt ons heel gek als we daar nu opeens van af gaan wijken, dus we zullen het amendement niet steunen. Mevrouw Den Heijer, D66: We vinden dat er een mooi toetsingskader ligt en de hele raad gaf er in de commissie AB eigenlijk al haar steun.

Het is goed dat het uitgaat van duurzame investeringen. Er staat ook iets in van ‘hoe groener hoe beter’. Gelukkig werd de hele raad daar enthousiast van, dus dat is mooi. Het voorstel is nu om een derde spoor toe te voegen aan de initiatieven, die kunnen worden ingediend. We hebben de raad, die initiatieven kan indienen en we hebben het college en we vinden het belangrijk, dat ook burgers voorstellen kunnen indienen. Het is gewoon belangrijk dat ideeën van inwoners in die raadsarena terecht komen. We brengen op die manier de politiek weer dichter bij de mensen. We maken daarin als raad mooie stappen en dat gaf mijn collega van L3B al aan. Maar, eerlijk gezegd, we hebben ook wel even getwijfeld aan dit voorstel, omdat we ook wel zien dat er meerdere haken en ogen aan zitten. Daar refereerden anderen ook al aan. Maar we denken ook: wie niet waagt, wie niet wint. Het is gewoon heel belangrijk om helder te communiceren hierover. Dat is ook in dit voorstel meegenomen, dat het verder wordt uitgewerkt in de nota burgerparticipatie, waar de heer Fortuyn mee bezig is. Dat is ook de relatie en dat is misschien ook gelijk het antwoord, dat ik aan het CDA kan mee geven. Het wordt verder uitgewerkt en meegenomen in de nota burgerparticipatie.

Dat zou ik ook willen verbinden aan het voorstel van WIJ, die aangeeft het belangrijk te vinden dat er een soort van drempel wordt opgeworpen voor burgerinitiatieven. Wij zijn daar zeker geen voorstander van, omdat het een soort van drempel wordt. Maar ik vind het belangrijk dat we daar ook naar kijken, als het nodig zou zijn, moet het worden meegenomen in de nota burgerparticipatie. We hebben onze ervaring van het Lansingerlands Initiatief, we weten hoe intensief het kan zijn, maar hoe leuk. Belangrijk om dat verder uit te werken en het dus in die nota burgerparticipatie op te nemen. Het tweede voorstel, dat we indienen, is burgerpanel. Ook hier is het belangrijk om de verwachtingen te managen. Het is niet de bedoeling om een soort van halfslachtige legitimiteit te scoren op dit soort voorstellen, maar het is wel belangrijk om een advies te krijgen en de betrokkenheid van inwoners te organiseren op de voorstellen, die hier langs komen, wat er met hun geld gebeurt. Daarom een heel goed voorstel, vinden we zelf ook wel, maar alle credits voor L3B die dit heeft opgesteld. Dan het voorstel van WIJ, dat is wat meer technisch van aard. Laat ik het kort houden: wij willen het toetsingskader liever zo houden zoals het nu is. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Ik proberen het net als de heer Dieleman het heel kort te houden.

Ik zal beginnen met de amendementen van de heer Philippens. Het amendement over de burgerinitiatieven, dat zullen wij gaan steunen. Het lijkt ons een prima voorstel. Stel dat een partij als Nieuw Lansinger Stroom, die idealen heeft met zonneweides, dan moet je dat accepteren. Stel, dat een aantal tuinders een goed plan hebben voor solitaire windturbines, dat meteen de oplossing kan zijn voor ons windenergievraagstuk, dan moet je dat ook accepteren daarin, denk ik. Waar we het niet zo over eens zijn is de grens die WIJ stelt om er minimaal 100 handtekeningen bij te hebben. Stel, dat het een aantal tuinders is, een stuk of 5, die een coöperatie willen, moet je dan zeggen: nee, we doen het niet, want 23/40

we missen nog 95 handtekeningen. De heer Dieleman heeft al gezegd: als er een voorstel is gedaan, gaat het nog de hele molen in. Het komt er vanzelf uit of het wel of geen goed voorstel is. Het amendement van de heer Philippens gaan we steunen, maar de toevoeging van WIJ voor een extra scene is wat ons betreft niet nodig. De burgerraadpleging, het tweede amendement van de heer Philippens, gaan we niet steunen. Dat is eigenlijk omdat in het raadsvoorstel onder het kopje ‘extern draagvlak burgerparticipatie’ al te lezen is: nadat u zelf keuzes heeft gemaakt in het type investering of project zal bij de uitwerking daarvan naar het concrete projectplan burgerparticipatie naar de overtuiging van het college veel meerwaarde hebben. In diezelfde alinea: wij stellen voor om de beoogde aanpak van burgerparticipatie integraal onderdeel te laten uitmaken van het concept projectplan. Zo kunt u bij de besluitvorming nog invloed uitoefenen op de aanpak van burgerparticipatie van het specifieke project. Volgens mij, wat de heer Philippens beoogt met zijn amendement, staat al geschreven in het voorstel. Daarmee is het ons inziens een overbodig amendement. Misschien dat de heer Philippens mij in de tweede termijn kan overtuigen dat ik het fout zie, maar dan hoor ik dat graag van hem. Dan het amendement over de schuldquote. Die hebben wij mede ingediend.

Hoe het er nu geschreven staat, is het heel erg geschreven naar de huidige situatie. Er wordt expliciet verwezen naar het coalitieakkoord. Zoals mevrouw Van Olst al zei: het coalitieakkoord is nog een half jaar geldig. De heer Dieleman: Nogmaals: er wordt niet verwezen naar het coalitieakkoord. Er wordt verwezen naar cijfers die jaarlijks in onze begroting staan en die we van onze provinciaal toezichthouder hebben mee gekregen. Dat zijn gewoon normale risicocategorieën voor onze schuldquote. De heer Ruijtenberg: De heer Dieleman doet in ieder geval heel snel interrupties. Hij heeft het nu 3 of 4 keer gezegd, ik ben even de tel kwijtgeraakt, we hebben hem gehoord. Het zijn cijfers die opgeschreven staan door de provincie, maar het is geen natuurwet, het is niet de wet van de zwaartekracht. Wetten, regels, dingen die we opstellen kunnen veranderen. Er wordt expliciet verwezen naar het huidige coalitieakkoord. Over een half jaar hebben we hopelijk een andere coalitie met hopelijk minstens 1 en misschien wel 4 andere partijen in de coalitie, je weet maar nooit. Maar in ieder geval hebben we een ander coalitieakkoord, op dat moment zijn er wellicht andere dingen. In 2023 is er een andere provincie, misschien dat die dan ook andere eisen stelt.

Wat we nu doen met dit toetsingskader, is dat we wel heel erg nadrukkelijk over ons eigen graf regeren, vandaar dat we het amendement van mevrouw Van Olst van harte mee indienen. Daar wilde ik het bij laten. Mevrouw Verhoef, PvdA: Dit toetsingskader voor de Eneco-middelen is wat ons betreft in grote lijnen een prima kader. Ook dank voor het hele proces daar naartoe, hoe we dat in gezamenlijkheid toch zo mooi hebben opgesteld en er ook al mee hebben geoefend bij de brainstorm waar ik helaas niet bij kon zijn, 2 weken geleden. Het kader is dus prima. Over het proces, hoe we daar precies mee gaan werken, hebben wij nog wel wat vragen. De initiatiefnemer mag het toetsingskader doorlopen en dan zelf inkleuren, dat is subjectief. Er moet ondersteuning komen van de griffie, het ambtelijk apparaat, het college gaat advies geven enzovoorts. Het is best wel een ingewikkeld proces, waar we graag nog wat meer helderheid over hebben, maar niet nu, dat komt later. Het wordt niet gemakkelijk, denk ik. Het amendement waarvan wij mede-indiener zijn, schuldquote besteding Eneco-middelen: volgens mij heeft de heer Ruijtenberg het net heel goed toegelicht. Die provinciale toezichthouder heeft inderdaad deze eisen vastgesteld, daarom stonden ze ook in dat kader, maar die kunnen veranderen door de tijd heen en je wilt er gewoon voor zorgen dat je conform het beleid voor de schuldquote handelt.

Het kan misschien een klein wissewasje lijken, maar het is toch ook wel iets om scherp op te zijn als we niet aan die percentages vastgepind blijken te zitten in een later stadium. Dus wij zijn van harte mede-indiener. Dan kom ik bij de burgerinitiatieven bij besteding Eneco-gelden, het amendement van de heer Philippens. Dat vinden wij een lastige. Natuurlijk willen wij heel graag de ideeën van burgers horen voor de besteding van die gelden, want burgers hebben heel vaak heel goede ideeën. Dat is allemaal prima, maar ze ook zelf volledig een voorstel laten uitwerken met ondersteuning van ambtenaar en gemeente, het college die er weer naar kijkt, vind ik toch ook wel weer een stap te ver. Hoe kunnen we dat zo doen, dat we niet hier wekelijks burgers over de vloer hebben, die weliswaar een heel goed idee zouden kunnen hebben, maar ook veel ambtelijke capaciteit op die manier zouden kunnen opsnoepen. Is er iets te bedenken met een soort voorportaal? Een ideeënbus, maak er maar wat van. Het andere amendement over de burgerraadpleging, iedereen is wel heel rommelig, het is voor mij heel lastig om mijn woordvoering te doen, de burgerraadpleging voor besteding Eneco-gelden: die is in mijn ogen ook overbodig, want het stond heel uitvoerig al toegelicht in het raadsvoorstel, daar heb ik nadrukkelijk naar gekeken.

Als we dan de burgers raadplegen, dan zou ik dat bij voorkeur niet doen via het burgerpanel van: stuur even een enquête uit. Dan zou ik op een heel andere manier burgers daarover in gesprek willen laten gaan en niet weer die enquête, die misschien niet een juiste afspiegeling is van de Lansingerlandse samenleving. Ik wilde het hierbij laten, dank u wel. De voorzitter: Ik verzoek de wethouder ook de vraag van de heer Ammerlaan aan wethouder Fortuyn mee te nemen, u kunt namens het college antwoorden. Als dat niet naar tevredenheid van de heer Ammerlaan is, dan gaan we alsnog naar de heer Fortuyn. Wethouder, ook aan u het verzoek: kort en krachtig op de amendementen en u niet te laten verleiden tot al te veel discussie. 24/40

Beantwoording college Wethouder Van den Beukel: Het is wennen, want dit is mijn eerste raadsvergadering, waarin ik niet alleen maar bloemen krijg, maar ook iets mag zeggen. In het kort, drie dingen, ik hoef er niet lang bij stil te staan. Twee amendementen, waarover we tijdens de commissie al hebben gesproken, dus ik zal mijn toelichting niet herhalen. In 1 zin: burgerinitiatieven, het idee van het college is dat het prima kan lopen via de raad. Als u als raad oordeelt, dat het ook direct bij het college mag, u vindt dat een goed idee, dan is dat uw eigen oordeel en uw eigen afweging en dan werken we daar vanzelfsprekend aan mee. Dat oordeel laat ik graag aan de raad. Hetzelfde geldt voor de peiling. Dat kan. Overigens maak ik van de gelegenheid gebruik om te melden, dat de burgerpeiling over milieubeleid vandaag van start is gegaan. Zo kan ook een burgerpeiling gedaan worden over het eerstvolgende initiatief Eneco-middelen worden gefaciliteerd. Ook daarvan heeft het college gezegd: we zien een andere route. Gehoord de leden van uw raad, zien we echt een rol voor de volksvertegenwoordiging, maar als u anders oordeelt is dat prima. Ik laat ook het oordeel hierover aan uw raad. Tot slot mevrouw Van Olst van WIJ, ze heeft een initiatief genomen om toch iets anders aan te willen kijken tegen de schuldquote. Er is al veel gewisseld onderling en dat is goed.

Er zijn veel wijze dingen gezegd, die ik niet wil herhalen, slechts enkele elementen. Het is inderdaad van belang, dat we die schuldquote goed in de gaten houden. We willen echt niet in de rode categorie terecht komen. We streven naar op zijn minst neutraal, op zijn best nog wat positiever. Er staat inderdaad een richtlijn genoemd in het coalitieakkoord, maar primair is het inderdaad een kwestie van provinciaal toezichtbeleid, dat we volgen, de risicocategorieën die we 1 op 1 willen hanteren, ook voor dit voorstel. Ik wil u eraan herinneren, dat niet zo lang geleden nog de nota risicomanagement is aangenomen door uw raad, in 2020, die heeft een looptijd tot 2023, daarin staan ook de goede dingen opgeschreven over waar we naar streven en waarnaar niet. Daarover kunnen we van mening verschillen, een mening kan zich ook ontwikkelen, omdat momenteel onze schuldquote inderdaad heel laag is: 13% is al even gememoreerd. Maar daar zou ik me op willen oriënteren voor het Eneco-toetsingskader, dus dat initiatief, dat amendement ontraadt het college. Op de vraag van de heer Ammerlaan over de nota burgerparticipatie: ik begreep van collega Fortuyn, als mijn antwoord te weinig is, zal hij er graag nader over uitweiden, dat het niet in de weg staat, de initiatieven die hier vandaag worden voorgesteld. Tot zover.

De voorzitter: Ik zag de heer Ammerlaan knikken, dus we slaan wethouder Fortuyn over, dat scheelt minstens 10 minuten. Tweede termijn De heer Philippens, L3B: Dan vul ik die 10 minuten wel in. Nee, ik probeer het ook kort te houden. Ik had een vraag van WIJ, of er wellicht teveel voorstellen komen. Wij zouden daar juist heel blij mee zijn, volgens mij memoreerde u daar ook al aan. Ik zou dat af willen wachten. Ik houd in mijn achterzak, dat altijd dan de mogelijkheid van een steungrens bepaald zou kunnen worden, ik denk zelf aan 50 handtekeningen, maar we hebben gehoord dat daar ook nadelen aan zitten. Een ander alternatief is dat we meer capaciteit beschikbaar stellen vanuit gemeentelijke ambtenaren, maar ik stel voor dat we daar op monitoren. Dus ik houd het amendement aan, zoals die nu is. Mevrouw Verhoef: Ik wil de heer Philippens vragen of hij zich geen zorgen maakt, dat er een enorme toeloop komt van mensen met ideeën. Hoe denkt u die ambtelijke capaciteitsuitbreiding te gaan bekostigen? De heer Philippens: Zoals ik al aangaf, een toeloop van ideeën van burgers, ik denk dat dat alleen maar heel erg mooi is. En de ambtelijke capaciteit, we hebben in de motie burgerparticipatie van 2019 een bepaald proces afgesproken, dat we de inwoners bevragen. Dat loopt. En dat ook de raad bevraagd wordt wat de raad wil.

Het element dat we nu toevoegen aan het toetsingskader, vind ik daarbij passen. Vervolgens wordt op basis van die wensen de nota opgesteld, met ook een stukje financieel kader erbij, dus daar kan het gedekt worden. Er kan een voorstel vanuit het college komen. We kunnen hem ook dekken d.m.v. een initiatiefvoorstel Eneco, dat we bij wijze van spreken voor een jaar of 2 jaar incidenteel een projectmedewerker beschikbaar stellen om dit op gang te zetten. Op die manier zouden we dat ook kunnen dekken vanuit het Eneco-geld zelf. Het zijn wat voorbeelden. Mevrouw Van Olst: Die 100 is misschien een hoge grens. Heeft u er anders gevoel bij? Het is natuurlijk een arbitrair getal. Kan het eventueel voor u wel met een lager getal? Als je echt een heel goed idee hebt en je deelt dat met je buurt, zodat je buurt ook weet: dat gaan we indienen, dan heb je toch een veel bredere gedragenheid. Dan heb je gelijk de burgerparticipatie breder aangepakt. De heer Philippens: Voor de duidelijkheid: ik sta niet per definitief negatief tegenover het idee van WIJ, maar ik kan me voorstellen dat het passend is bij het criterium maatschappelijk belang, dan heb je er een duiding van als er al wat meer inwoners achter staan, maar ik zou het af willen wachten, dus niet nu al die drempel opwerpen.

Laten we aan de slag gaan en indien dit nodig is, kunnen we er altijd nog naar kijken, dan sta ik er open voor om erop te reflecteren, mocht dat nodig zijn. De VVD zegt: er ligt nu een grote zak met geld bij de gemeente en dat kunnen we als inwoner op gaan halen. Dat is natuurlijk niet de bedoeling. Daarom vind ik dit element wel mooi, daarom hebben we er ook voor gekozen om conform het toetsingskader het verdere proces het in te schieten. Dus als er een voorstel van een inwoner komt, dan komt het uiteindelijk bij deze raad, dan 25/40

kunnen we uiteindelijk nog steeds ja of nee zeggen. In die zin blijven we altijd die check houden. Volgens mij hebben we die wel getackeld. Als laatste op GL, de heer Ruijtenberg, misschien kan ik hem nog overtuigen. De heer Ruijtenberg gaf aan: die raadpleging staat er al in. Ik denk dat de heer Ruijtenberg daar gelijk in heeft, maar ik heb geprobeerd met de 3B’s van burgerparticipatie, bedenken besluiten, bereiken, daar zit een bepaalde fasering in. Wat er nu in staat, is dat de burger betrokken wordt, wanneer de ideeën al gedaan zijn, er is al over besloten, dan worden de burgers erbij betrokken. Mijn idee was om ze eerder bij het proces te betrekken en pas bij besluiten die raadpleging in te voeren. Mevrouw Verhoef: Ik heb nog een hele korte vraag aan de heer Philippens. Ik wil nogmaals benadrukken: ik ben wel in voor het krijgen van goede ideeën van burgers. Als er een korte onderbouwing bij zit waarom het zo’n goed idee is, graag, maar vindt u niet dat het slimmer is om dan de raad op moment ernaar te laten kijken voordat we al veel ambtelijke capaciteit investeren in een uitwerking, ook een financiële uitwerking, van zo’n plan? Dan kan je aan de voorkant zeggen als raad: we zien dit om die en die reden niet zitten. Of je kunt bijsturen. De heer Philippens: Daarom is het toetsingskader zo mooi, omdat die fasering erin zit.

In eerste instantie wordt een initiatiefvoorstel langs het toetsingskader gelegd, op hoofdlijnen. Vervolgens, als dat goed gekeurd wordt door ons als raad, dan pas komt er en uitvoerige financiële uitwerking. Dus wat mevrouw Verhoef voorstelt staat, zoals ik het begrijpt, al in het toetsingskader. Daar wil ik het bij laten. Mevrouw Van Olst, WIJ: Eerst even een reactie op de wethouder. Kijk, wat er nu in het voorstel staat, dat rijmt volgens mij niet met wat u zegt over dat wij ons hebben geconformeerd aan de richtlijnen van de provincie. Dat schema komt inderdaad overeen, alleen de toelichting daarop dus niet. Ik denk dat het op dit moment duidelijker is om het op mijn manier te doen, maar ik kan ook tellen. Ik weet niet zo goed wat ik ermee moet. Ik wil van u weten of u dat ook zo ziet. Mijn voorstel om een drempel op te werpen, ik hoor meneer Philippens zeggen dat het langs de raad moet, het moet langs het college, het moet langs een ambtenaar. Ik denk dat het veel efficiënter is om nu, als je dit gaat uitrollen, te zeggen: je hebt een aantal handtekeningen nodig voordat je iets gaat indienen. En dat je dan op een gegeven moment dat gaat evalueren en denkt: het is eigenlijk helemaal niet nodig, haal er maar af. Want als mensen echt iets heel graag willen doen, dan zijn ze echt bereid om naar familie, buren te gaan om dat te regelen.

Dat is dan een extra stapje, maar dat bespaart ons heel veel werk. Dank u wel. De voorzitter: We hebben beide indieners van de amendementen gehoord en hun reactie, dus ik verzoek de andere 6 sprekers kort te zijn, alleen als ze iets toe te voegen hebben. De heer Van Santen, VVD: Ik heb niet iets anders gehoord, waardoor wij anders zullen gaan stemmen, maar ik wil toch nog even reageren op het punt dat mevrouw Verhoef gemaakt heeft richting de heer Philippens. Eigenlijk alleen maar een extra argument, waardoor wij tegen zullen zijn. U geeft aan: misschien kunnen we gelijk een projectmedewerker voor 2 jaar tijdelijk. U gaat er kennelijk van uit dat in 2 jaar de hele pot op is. De heer Philippens: Dat is natuurlijk niet de bedoeling. Als je de commissie algemeen bestuur nakijkt, dan hebben alle partijen zich uitgesproken, dat we zeer zorgvuldig met dat budget om zullen gaan en dat het over langere termijn en meerdere generaties speelt. Dan denk ik meer aan een tijdelijke projectmedewerker om dit proces op te zetten. Dan lopen de procedures, dat kennen we dan een beetje en dan kan dat in de reguliere organisatie landen. Ik bedoelde de incidentele bijdrage. De heer Van Santen: Als het alleen voor de opzet is, dan kan dat inderdaad. Daar ben ik heel benieuwd naar. Dan over de schuldquote, ik heb een vraag aan de wethouder.

Stel je voor dat de volgende coalitie kijkend naar het huidige cijfer van 13% schuldquote: een maximum van 100% vinden we wel mooi genoeg. Moet dan dit toetsingskader, zoals het er nu staat, aangepast worden? Of zegt u: nee hoor, we kunnen prima met het toetsingskader overweg. De heer Ammerlaan, CDA: Bedankt voor het antwoord, wethouder, dat meneer Fortuyn zegt dat het elkaar niet bijt. Wat dat betreft kunnen we instemmen met het amendement. M.b.t. die 100 ondertekenaars vond ik op zich wel sympathiek, maar ik ben het ook met meneer Philippens eens: aankijken. Ik ben het alleen niet met hem eens om het gelijk op te verteren met een projectmanager of ambtenaar, dat gaat een hoop geld kosten en daar ben ik heel erg op tegen, want geld moet je niet zo gemakkelijk uitgeven. Laten we het eerst maar eens aankijken en als het nodig is moet er ingegrepen worden. Laten we er zorgvuldig, prudent hoor ik meer zeggen, mee om gaan. Kijken hoe het gaat en als het nodig is, moeten we het aanpassen. Maar als we er gelijk een rem op zetten met 100 ondertekenaars, kan je de boel afremmen, daar zit ook wel wat in. De heer Van Santen: Daar bent u niet voor, zegt u, maar in het amendement staat weldegelijk dat er ambtelijke ondersteuning moet zijn. Dat is toch niet gratis. De heer Ammerlaan: Niets is er gratis, maar laten we eerst even aankijken en niet gelijk een ambtenaar ervoor aanstellen.

Ik ben er altijd op tegen om ambtenaren aan het werk te zetten, liefst met zo min mogelijk. Dat is mijn idee, efficiënt omgaan, eerst maar eens kijken hoe het gaat. De heer Van Santen: Dat aankijken zit niet in het amendement. U wilt dat wel, u spreekt die wens uit, maar als u voor stemt gaat dat niet gebeuren. De heer Ammerlaan: Ik weet niet wat er wel of niet gaat gebeuren, maar om gelijk al te zeggen, dat er zoveel werk op het gemeentehuis af komt, dat er een ambtenaar moet komen, dat vind ik te ver gaan. Daar wil ik het bij laten. 26/40

Mevrouw Den Heijer, D66: (..) Ik denk dat we gewoon tot stemming over kunnen gaan. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: De heer Philippens heeft mij niet kunnen overtuigen m.b.t. het tweede amendement. Wat ons betreft blijft het een overbodig amendement. Over de schuldquote: er wordt nu een beetje langzamerhand het beeld geschetst alsof dit voorstel van mevrouw Van Olst zegt: we laten alle teugels vieren, ga het geld maar verbrassen, we doen niet meer aan wat de provincie wil. Maar er bestaat ook de kans dat de provincie of de toekomstige coalitie strenger gaat zijn en juist andere normen gaat stellen daarin. Dus ik wil wel het beeld hier weg nemen, dat dit een soort van lang leve de lol is, we laten alles maar los. Nee, het kan ook de andere kant op gaan. In ieder geval biedt het voorstel van mevrouw Van Olst meer recht aan de dan geldende situatie. Daar wil ik het bij laten. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik wil de heer Philippens bedanken voor zijn uitgebreide uitleg. Er staat inderdaad wel een punt van voorselectie genoemd in het voorstel. Dat zou dan natuurlijk ook voor die burgerinitiatieven gelden. Aan de andere kant: ik verwacht dan een hoop brieven in de bus en een hoop actie, terwijl ik denk: ze kunnen het ook bij ons melden. Ik beraad me daar nog even op. De tweede vind ik overbodig, het staat allemaal uitgebreid in het raadsvoorstel toegelicht. Dank u wel.

Wethouder Van den Beukel: Dank voor de vragen in de tweede termijn, het waren er niet zo erg veel. Mevrouw Van Olst vraagt: wat vindt u ervan? Ook al heeft ze geteld. Ik vind niet wat de heer Ruijtenberg suggereert, wat ik zou vinden of wat men vindt. U suggereert alle remmen los te gooien. Dat was helemaal niet mijn intentie. Mijn intentie is om nog zuiniger te zijn of beter op te letten of we niet te veel schulden aangaan. In die zin waardeer ik het initiatief, want daar zitten we op één lijn. Niettemin, ik denk dat het heel verstandig is om te refereren aan het beleid, dat we vaststellen, namelijk de nota risicomanagement daaromtrent en niet het beleid in het coalitieakkoord, omdat dat niet bij raadsvoorstel door u is aangenomen. Vandaar dat we zeggen: de consistente lijn is uitgaan van die categorieën. Mevrouw Van Olst: Ik wil verduidelijken dat het mij niet gaat om zuiniger te doen, maar om juist meer duidelijkheid te geven, dat er een doorwerking zit in het document. Als je het beleid aanpast, dat je dit document niet opnieuw hoeft vast te stellen. Want als het volgend jaar anders wordt, moet je dit document weer vaststellen, omdat het nu op die manier geschreven staat. Wethouder Van den Beukel: Helder, mevrouw Van Olst, dat is ook een element dat ik erin zie. De heer Ruijtenberg zette een stropopredenering op, met alle waardering en respect overigens.

Op uw punt: je zou een dynamische verwijzing kunnen maken. Dat is een beetje wat u suggereert, in mijn woorden, een dynamische verwijzing naar beleid dat kan veranderen. Toch is mijn beleving dat deze categorisering toch redelijk robuust is vanuit provinciaal toezicht, tenminste de komende jaren tot 2023, omdat de geldigheidstermijn van de nota risicomanagement, niet snel zal veranderen. Maar u heeft gelijk, de wereld kan veranderen, een nieuwe coalitie kan een andere opinie hebben. Niettemin, dit zijn heel verstandige, heel prudente, in heel Nederland gebruikelijke categorieën. Niet dat het nodig is om daar nu van af te wijken en te gaan verwijzen naar beleid zonder duidelijke vindplaats, een punt van bezwaar dat ik heb tegen uw amendement. De vraag van de heer Van Santen was: als een nieuwe coalitie nu een andere opinie heeft over een richtbedrag? Je ziet ook nu dat weliswaar in het coalitieakkoord een percentage staat, tegelijkertijd dat niet staat in het toetsingskader 110% is fantastisch, tenminste daaronder, en daarboven is het verschrikkelijk. Nu al zie je in het toetsingskader, dat we juist die categorieën hanteren met een kleurcodering. Dus dit is niet een kader dat sec is geschreven voor het huidige coalitieakkoord, sterker, het is een kader dat is geschreven op het risicomanagementbeleid. In die zin wat tijdlozer dan het coalitieakkoord, dat elke 4 jaar wijzigt.

Het is wel iets wat van belang is om mee te wegen, dat het bestuur en de coalitie mee weegt. Als het 100% zou worden, of 90 of 80 of 70, dan is het een factor in de politieke afweging van voorstellen. Tot slot heb ik geen vraag meer genoteerd, ik denk dat dat het was. De voorzitter: We gaan over tot de stemming. Als eerste breng ik in stemming het amendement ingediend door de heer Philippens van L3B: burgerinitiatieven bij besteding Eneco-gelden. Ik open de stemming. Ik heb alle stemmen binnen. Ik constateer, dat dit amendement is aangenomen met 22 stemmen voor en 7 tegen. De voorzitter: Dan het tweede amendement ingediend door de heer Philippens: de burgerraadpleging voor bestemming Eneco-gelden. Ik open de stemming. Ik constateer: ik heb 23 stemmen voor en 6 tegen. Daarmee is het amendement aangenomen. De voorzitter: Dan stemming over het amendement ingediend door mevrouw Van Olst: schuldquote bij besteding Eneco-gelden. Ik open de stemming. Een moment, we gaan opnieuw beginnen. (…) De voorzitter: We gaan stemmen over het voorstel van de wethouder: vaststellen toetsingskader Enecomiddelen. Wie is er voor het voorstel? Met unanieme stemmen is het voorstel aangenomen. Dat is dan het daadwerkelijke einde. 27/40

De voorzitter: Het is bijna half twaalf. We hebben nog een groot agendapunt en nog 2 kleinere. Of we breken hem nu af of we gaan verder, maar dan maken we hem ook helemaal af. Ik kijk even rond. Ik zie wat zitvlees. Ja? We gaan door. Ik zie de heren op de publieke tribune een zucht van verlichting slaken. We gaan verder, graag uw focus. 9.c Vaststellen ontwerp-Omgevingsvisie 1.0 De voorzitter: Er zijn veel amendementen aangekondigd en ik ga proberen in de goede volgorde u het woord te geven. We beginnen met een nulde termijn. Nulde termijn De heer Hoppenbrouwer, L3B: Laat ik het simpel houden. Als het gaat om het amendement aanpassen positie Driehoek Noordpolder, dat staat nu als bouwlocatie, daar willen wij graag in het verlengde van de inspreker de bestemming studielocatie van maken met de verwijzing naar de pagina’s. Dit doe ik vol enthousiasme met het CDA, D66 en CU. Dan koop ik, dat ik het op die manier kort heb gehouden, want ik denk dat iedereen dat wel heeft begrepen. Vervolgens heb ik nog een motie, dat heeft te maken met het feit dat de klimaatadaptatie en de energietransitie in de omgevingsvisie onder één paraplu is gebracht, onder één opgave, zoals dat zo netjes heet. Wij zijn van mening, dat het verstandig is om die toch te splitsen in de eerstvolgende omgevingsvisie 2.0.

Het is natuurlijk wel duurzaam, maar de invulling ervan heeft toch echt een eigen dynamiek en uitdaging. Wij zouden het zonde vinden als die dynamiek en uitdagingen verdwijnen. De heer Duk zei in de commissie: betekent dit nu dat het gaat versnipperen, dus verzwakken? Juist het tegenovergestelde. We willen juist dat die 2 thema’s volledig de aandacht krijgen die het verdient, vandaar dit voorstel. Dank u wel. A2021-029 Driehoek Noordpolder in de ontwerp Omgevingsvisie 1.0 niet als woningbouwlocatie maar als studielocatie woningbouw in de tekst op pagina 73 en in de kaarten op pagina 57,63 en 72 wordt opgenomen. M2021-032 Roept het college op In de eerstvolgende versie van de omgevingsvisie de beleidsvelden als afzonderlijke opgave op te nemen en uit te werken. De heer Van As, VVD: Ik hoop dat we allemaal nog de energie kunnen opbrengen. Ik heb er erg veel plezier in om elkaar te zien, laten we daar ook van te genieten. Probeer het niet te lang te maken, maar dit traject heeft best een aanloop gehad en het is veelomvattend. Het amendement, dat ik heb ingediend samen met de fracties van L3B en CDA, genaamd vrij vervoer voor iedereen. A2021-030 Ondergetekenden stellen het volgende amendement voor. De concept omgevingsvisie versie 1.0 als volgt te wijzigen.

De tekst "De openbare ruimte is nog van oudsher ingericht op traditioneel autogebruik en zonder aanpassingen komt de transitie naar actieve en duurzame mobiliteit minder goed op gang" te vervangen door "Zonder voldoende goede alternatieven voor autogebruik komt de transitie naar actieve en duurzame mobiliteit minder goed op gang." De tekst "In een omgeving met een traditioneel (brandstof)autogerichte samenleving komen innovaties minder snel van de grond" te vervangen door "Ondanks innovaties en de ontwikkeling van goede vervoersalternatieven zullen het autobezit en gebruik nog nodig blijven in onze gemeente." De tekst "De ambitie van de gemeente is om het gemotoriseerd verkeer meer terug te dringen en vooral de voetganger en fietser centraal te stellen, en vervolgens het openbaar vervoer te prioriteren." te vervangen door "De ambitie van de gemeente is om alternatieven voor autogebruik zoals fiets en OV te stimuleren.". Dank u wel. De heer Van der Stelt, CDA: Ik heb een motie, die ik mede mag indienen namens de VVD, de heer Van As. De motie ziet op de passage in de ontwerp omgevingsvisie, die zegt dat er tot 2040 een verwachte behoefte is aan meer dan 8.000 woningen. Dan lees ik nu even het dictum voor.

M2021-033 Verzoekt het college in het proces naar de Omgevingsvisie 2.0 de cumulatieve behoefte tot 2040 aan extra woningen per decennium te preciseren en onderbouwen, inclusief welke aantallen zien op lokale dan wel regionale behoefte. Dat voor de nulde termijn.

28/40

De heer Muis, D66: Wij dienen een motie en een amendement in. Het amendement gaat over de ambitie om de ZoRo busbaan te vertrammen, waar alle verwijzingen in ontwerp omgevingsvisie naar de ZoRo verbinding wordt alleen gesproken over de huidige status van de verbinding als busbaan. Wij hebben de ambitie uitgesproken in verschillende overleggen en gremia, dat wij graag die busbaan willen vertrammen als onderdeel van schaalsprong in het OV en is daarom ook logisch om de ambitie expliciet op te nemen in deze integrale strategische visie. Dus wij stellen voor: A2021-031 In de ontwerp omgevingsvisie 1.0 gemeente Lansingerland op pagina 21 toe te voegen: "De ambitie is om deze busbaan in de toekomst om te vormen tot een duurzame en hoogwaardige OV-verbinding, bijvoorbeeld lightrail." Dit amendement dienen wij samen in met de fracties van GL, WIJ, PvdA en VVD. Dan hebben we ook nog een motie: reactie en aanpak op leefmilieu-effectrapportage. Het is een beetje verwarrend, want impactbeoordeling wordt door elkaar gebruikt met leefmilieu-effectrapportage.

M2021-034 Er worden vanuit milieuperspectief verschillende aandachtspunten en mogelijke maatregelen worden benoemd op de thema’s en uit de conclusies en aanbevelingen bij de Leefimpactbeoordeling blijkt dat op verschillende milieueffecten slecht wordt gescoord, met name op deelaspecten geluid, externe veiligheid, gezondheid en duurzaamheid. Uit de Omgevingsvisie niet duidelijk wordt of en in welke mate voorgestelde maatregelen worden overgenomen of ingezet. Daarom verzoeken we met deze motie het college een reactie te formuleren op de voorgestelde maatregelen zoals geschetst in de Leefmilieu-impactbeoordeling, ten minste op de milieueffecten die in het rapport als negatief worden beoordeeld. De reactie en aanpak te verwerken in een nieuwe versie van de Omgevingsvisie 2.0. Deze motie dienen we in samen met L3B, GL, WIJ, PvdA. En wellicht nog andere partijen, aangezien we de motie nog hebben aangepast op basis van reacties. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik zal het dictum voorlezen. A2021-032 Ondergetekende stelt het volgende amendement voor.

De ontwerp Omgevingsvisie 1.0 inclusief Leefmilieueffectrapportage vast te stellen en vrij te geven voor zienswijzen gedurende een periode van zes weken via onze communicatiekanalen, met dien verstande dat aan hoofdstuk 2.4.4 Mobiliteit op pagina 30 de volgende alinea wordt toegevoegd: "Met de komst van de A16 Rotterdam in 2025, de groei van de bedrijvigheid langs de A12 en de komende nieuwbouw in Bergschenhoek en Bleiswijk zal er extra verkeersdruk ontstaan op de N209. De bereikbaarheid van en de leefbaarheid in Bleiswijk wordt hierdoor een steeds groter probleem. De huidige verkeersonveiligheid op de N209 zal alleen maar toenemen. De N209 vormt voor fietsers op weg van en naar Bleiswijk al jaren een grote en gevaarlijke barrière. Een maatschappelijk en bestuurlijk debat over de toekomst van de N209 als provinciale weg is nodig. Onderzocht moet worden of de omvorming van de N209 tussen de Groendalseweg en de Ankie VerbeekOhrlaan tot een lokale gebiedsontsluitingsweg mogelijk is". Dank u wel. De voorzitter: Daarmee zijn alle aangekondigde amendementen en moties ingediend en gaan we over tot de eerste termijn. Ik ga van groot naar klein, maar eerst de fracties die iets ingediend hebben, zodat ze die eventueel kunnen toelichten, en daarna de overige.

De heer Hoppenbrouwer, L3B: Ik denk dat de aanpassing van ons eigen amendement over de Driehoek Noordpolder bekend genoeg geacht wordt, dus ik ga daar verder niet meer op in. De motie van onszelf is ook helder. Dan naar de PvdA, die is altijd achteraan de streep, laat ik daar nou eens mee beginnen. De heer Markus: U stapt heel snel heen over uw motie meer aandacht geven aan klimaatadaptatie. Nu staat het onder het kopje duurzaamheid, het zijn twee subkopjes. En u zegt: die subkopjes moeten hoofdkopjes worden. Hoe moet ik dat interpreteren. Ik vond het lastig, omdat het er volgens ons best goed in staat. Hoe moet ik uw motie zien? De heer Hoppenbrouwer: Dank u wel voor de vraag. Zoals ik het las in eerste aanleg, dacht ik: we brengen het nu onder duurzaamheid en dat is juist. Maar als je ze uit elkaar haalt, dan krijgt het veel meer de aandacht die het verdient. Ik ben zo bang dat het straks gaat ondersneeuwen. Het zijn volstrekt andere bio-ritmes, om het zo te zeggen, dus ik pleit ervoor om het te splitsen. Als het niet de meerderheid heeft, dan heeft het geen meerderheid. Ik vind het belangrijk genoeg om er aandacht aan te besteden. De heer Markus: Oké, helder, meer aandacht geven, maar wilt u daarmee ook zeggen, dat het losse onderwerpen moeten zijn in de visie, want ik vind het juist mooi, dat je het integraal aanpakt, die vraagstukken die dan voor liggen.

Wilt u dan ook dat de vraagstukken uit alles worden getrokken en ook helemaal apart worden behandeld? Of ziet u die 29/40

integraliteit nog wel voor u? De heer Jumelet: De vraag, die ik wilde stellen, over de integraliteit, of die niet verloren gaat, heeft de heer Markus al gesteld. Dank u wel. De heer Hoppenbrouwer: De hele omgevingsvisie vraagt om integraal denken. Het zou heel verrassend zijn als ik ga zeggen: nee, dat gaan we als stand-alone onderwerpen bespreken. Het enige wat ik ermee beoog, is dat we de onderwerpen de ruimte geven om aan de specifieke kenmerken de aandacht te geven en vervolgens uiteraard wel de integrale afweging maken. Dat lijkt mij evident. Dan naar de PvdA, dat gaat over de N209. Het onderwerp is zeker niet onbelangrijk. L3B heeft regelmatig aandacht gevraagd voor het omliggend wegennet waaronder de N209. Het gewenste onderzoek is wat ons betreft te eng qua scope. Het ontlasten van de N209 zal leiden tot andere verkeersstromen, bijvoorbeeld naar de N470 via de Boterdorpseweg en de Klapwijkseweg, die nu al overbelast lijken. Gisterenavond heb ik een balletje getennist en toen vroegen we: jongens, wat vinden jullie daar nu van? Toen zeiden ze: dat wordt alleen maar een drama, want het verkeer naar Prisma gaat ook bij 50km/u eroverheen, dus we moeten er echt serieus anders over nadenken.

Verder, misschien wel relevanter, lopen er nog steeds onderhandelingen met de provincie en Rijkswaterstaat inzake de tunnel bij Bleiswijk, de geluidsschermen bij Bleiswijk en de terugslagfunctie van de A16 naar de N209. Dus de timing is buitengewoon ongelukkig om nu het signaal af te geven, dat wij de N209 in eigen beheer willen nemen. De kans is niet uitgesloten dat dat een remmende werking heeft op de huidige onderhandelingen en in het ergste geval de op dit moment niet te overziene kosten voor rekening van de gemeente komen. Dus mevrouw Verhoef en meneer Ruijtenberg, wij zullen uw amendement niet steunen. Dan de VVD, daar zijn wij mede indiener. Wij vinden dat de voorgestelde visie nog steeds volstaat, de transitie naar actieve en duurzame mobiliteit alsmede het stimuleren van OV wordt daarmee niet weg genomen. De wijzigingen die de VVD voorstelt brengen wat ons betreft een realistische balans, omdat de auto nou eenmaal een blijvend onderdeel blijft van ons wegverkeer. Dus die onderschrijven wij van harte, vandaar de ondertekening. Dan ga ik naar D66, de ZoRo. Daar kan ik kort over zijn. De toelichting, zoals die beschreven is, slaat de spijker op de kop, dus daar moeten we niet teveel aan veranderen.

Wat we wel willen meegeven, is dat we er wel rekening mee moeten houden als die tram er komt, dat die doorontwikkeling invloed kan hebben op geluidshinder en dat het ook geen deur moet openen voor aanwijzing van inbreigebieden, omdat het de mode is dat bij elk stationnetje extra huizen gebouwd moeten worden. Ondanks die winstwaarschuwingen zijn wij voor, vandaar dat wij dat gaan onderschrijven. Dan nog een motie effectrapportage. Ik denk dat de heer Muis dat perfect heeft toegelicht, klip en klaar. Dan rest mij de laatste, dat gaat over Bleizo. L3B broedt nog op dit ei. Zoals eerder in dit huis is geadviseerd, moet je een broedende kip niet storen. De motie komt wat ons betreft te vroeg. Wij stellen het CDA voor deze motie nu aan te houden en de aanstaande discussie in AB en de raad van oktober aanstaande af te wachten. Als het CDA hem handhaaft dan zullen wij tegen stemmen. Ik zou zeggen: wacht nog even de discussie van oktober af. Dat was mijn bijdrage. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik heb helemaal niets gezien over Bleizo. Ik heb gezien, dat er vragen zijn gesteld, maar is er een amendement of een motie over Bleizo? De heer Hoppenbrouwer: Dan ben ik in de war nu, ik was er heilig van overtuigd: beheerste en passende woningbouw. Dat ging volgens mij over Bleizo, tenzij ik verkeerd ben ingefluisterd.

Gaat het niet over Bleizo? Dan heb ik het niet gezegd en dan wacht ik dus de beraadslagingen af. De heer Van As, VVD: De omgevingsvisie, een mooi en helder document. Natuurlijk heel veel pagina’s, maar het is ook niet zomaar wat. Het is tot stand gekomen in een gezamenlijk proces, waarvoor dank aan vooral de ambtenaren, het vele harde werken is zichtbaar. Ook het college en natuurlijk ook de collega’s van de andere fracties. We zijn heel benieuwd naar de volgende stap, die komt: de raadpleging van de inwoners. Ik vind dat spannend, leuk spannend maar ook echt wel spannend. De wethouder had leuke en mooie ideeën, hij heeft al eerder dingen op een leuke manier gedeeld met inwoners en wij zien uit naar dat proces en wat er uit zal komen. De omgevingsvisie, ik ga in op de amendementen en de moties. Allereerst ons eigen amendement vrij vervoer voor iedereen: laat duidelijk zijn dat wij tegen het autopesten zijn. Wij vinden dat iedereen de keuze moet hebben en houden in onze mooie dorpen. Het is niet reëel te denken, dat door het autogebruik als gemeente te beperken alternatieven er wel zullen komen. Laten we het omdraaien. Eerst goede alternatieven die werken en dan stappen de mensen vanzelf wel over. Of niet, maar laat de keuze aan de inwoners. De amendementen en moties, ik ga ze stuk voor stuk langs.

De Driehoek Noordpolder van L3B o.a.: het is een correcte weergave van de situatie om het als studielocatie aan te merken, dus wij zullen daar voor stemmen. Laat ook het aanmerken als studielocatie dan ook de ontwikkelaars Kalliste en Blauwhoed, vandaag ook als inspreker gehoord, een zet in de rug geven om een participatietraject op te starten met omwonenden. Laat hen zelf de zorgen, deze ontwikkelaars, van omwonenden kansen met het gebied en scenario’s voor gebruik van hun grond in kaart brengen. Het amendement expliceren klimaatadaptatie en energietransitie in omgevingsvisie: wij zijn mede ondertekenaar, dank aan L3B voor de voorzet. We kunnen ons daar uiteraard ook helemaal in vinden, daar ga ik verder niet op in. Het amendement van D66, ambitie vertrammen van ZoRo busbaan: ik leun al op de vorige spreker, die verwoordde het goed. Het staat er uitstekend verwoord en om die reden willen wij ook graag mede indienen. Dank aan D66 voor dit mooie amendement. De motie van D66, reactie en aanpak op leefmilieu-effectrapportage: wij zijn erg benieuwd naar de reactie van het college, die wachten wij even af, ik kom er in de tweede termijn op terug. Van de PvdA het amendement, 30/40

anticiperen op mogelijke omvorming van de N209: ik ben benieuwd, we horen dat zo graag, maar ik vul hem al een beetje in. De intentie is vooral de veiligheid op die weg, om die aan te pakken, daar kunnen wij ons ook in vinden. Het moment, de spreker van L3B de heer Hoppenbrouwer haalde dat al aan, dit is misschien niet het moment. Wij zouden willen voorstellen: laten we dit in de commissie ruimte agenderen en bespreken en dan in brede zin. Ik kan ook wel aansluiten bij vorige spreker, dat we ook moeten opletten dat we hiermee andere ontwikkelingen zoals geluidsschermen niet tegen houden. Ik zie uit naar een debat in de commissie ruimte over de N209, dat lijkt me ook echt heel erg leuk, want het houdt ons allemaal bezig. Als het gaat over veiligheid, dat zien wij allemaal. Ik heb al een idee en ik poneer hem hier maar gelijk alvast. Waar het heel vaak mis gaat op de weg zijn de stukken waar het van 2- een 1-baansweg wordt. Mensen denken: dat red ik nog wel even, die slome slak haal ik in. Waardoor ze op een verkeerde weghelft terecht komen of iemand afsnijden waardoor er brokken komen. Laten we overwegen om een motie in te dienen om het college op te roepen om met het OM in gesprek te gaan en bijvoorbeeld snelheidscamera’s neer te zetten of van die camera’s meteen een flinke bekeuring geven omdat je over dat verdrijvingsvlak rijdt.

Dat soort overwegingen kunnen we in de commissie veel beter en uitgebreider doen. Als laatste de motie van het CDA, waar wij mede indiener van zijn. Wij hebben ook overwogen: is dit het moment? Ik denk dat dit wel het moment is om dit een plek te geven en een opdracht mee te geven. Het is belangrijk om daar in ieder geval mee aan de slag te gaan als college, vandaar dat wij deze ook mede ondertekenen. Dank u wel. De heer Van der Stelt, CDA: Ik begin even bij de motie, waarvan ik in de nulde termijn het dictum had voorgelezen. Ik denk dat het zeker het moment is om deze motie in te dienen, want het gaat over de omgevingsvisie 1.0, de ontwerp omgevingsvisie. Wat wij zo aardig vinden: er ligt een uitstekende omgevingsvisie, niet in de laatste plaats omdat die is gebaseerd op wat zo prachtig staat beschreven onder het kopje ‘identiteit en kernkwaliteiten’. Kernkwaliteiten, waar ook onze inwoners in een grootschalige participatie aan hebben bijgedragen, die dus heel mooi karakteriseren hoe ons mooie Lansingerland zich de komende decennia kan ontwikkelen. Als je dat dan afzet tegen de verwachte extra woningen, die genoemd worden, dan vraag je je wel af of dat allemaal wel in overeenstemming kan worden gebracht met de beschreven identiteit en kernkwaliteiten. Ik zeg niet, dat het niet kan, maar het roept bij ons wel heel grote vragen op.

Dat is de reden waarom we deze motie indienen, dat we de vinger aan de pols willen houden, dat we die ontwikkeling goed willen monitoren, dus ook steeds willen toetsen aan deze omgevingsvisie en kunnen kijken of het nog in overeenstemming is met de identiteit en beschreven kernkwaliteiten die onze inwoners zo belangrijk vinden. Dat aantal willen we graag gepreciseerd hebben, ook onderbouwd, ook uiteengezet waar we het dan precies over hebben als we het over behoefte hebben. Is het een lokale behoefte, is het een regionale behoefte, hoe gaan we er dan mee om, waar kan het dan plaats vinden? Nu we deze omgevingsvisie hebben, kunnen we dit debat ook veel beter met elkaar voeren. We hebben natuurlijk gemerkt, kijk ook naar Driehoek Noordpolder en andere locaties, dat we dat eigenlijk node hebben gemist. Dat is de achterliggende reden waarom we deze motie hebben ingediend. Ik kan de toelichting wel voorlezen, maar hij is uitgedeeld, dus laat ik dat niet doen om nog een beetje tijd te besparen. Dan ga ik naar de andere amendementen en moties. De ambitie vertrammen ZoRo busbaan opnemen van D66 en GL.

Daar zullen wij tegen stemmen, omdat wij vrezen dat als je dat gaat doen het dan een aanzuigende werking heeft op extra woningbouw op het traject van de ZoRo busbaan, want als je daar eenmaal hoogwaardig openbaar vervoer hebt, dan willen we daar ook vaak huizen in de buurt hebben en dat lijkt ons op dat traject geen goed idee. Wat betreft het anticiperen op mogelijke omvorming van de N209: op zich ook wel begrijpelijk, maar als we dat zo naar ons toe halen, dan zit er ook een enorme kostenpost aan, dus wij zullen daar tegen stemmen. Laat onverlet dat de N209, dat hebben we ook vaak in de commissie en de raad benadrukt met elkaar, een grote prioriteit is waar we niet vaak genoeg ook aandacht op kunnen vestigen bij onze vrienden in het provinciehuis Zuid-Holland. Dan de motie D66, reactie op aanpak leefmilieu-effectrapportage: een prima motie wat ons betreft, daar zullen wij voor stemmen. Volgens mij ben ik rond. De Driehoek hebben wij mede ingediend, dat is al genoegzaam verteld. Ik houd het hier bij. De heer Hoppenbrouwer: Het kan zijn dat ik u gemist heb, maar er lag nog een motie over klimaatadaptatie en energietransitie in omgevingsvisie, of u kon leven met de splitsing. De heer Van der Stelt: Jazeker, daar heb ik inderdaad niets over gezegd, maar daar kunnen wij uitstekend mee leven. Prima motie. De heer Muis, D66: We gaan het ook proberen kort te doen voor zover mogelijk.

Amendement aanpassing positie Driehoek Noordpolder, die dienen wij ook mede in samen met L3B, CDA en CU. De inspraak vanavond namens Blauwhoed toont aan dat woorden zeker uitmaken en dat het belangrijk is om in de visie zorgvuldig om te gaan met formuleringen en termen, waar allerlei belanghebbenden rechten aan kunnen ontlenen, dus volgens mij een prima amendement, al zeggen we het zelf, maar dank aan L3B voor het opstellen. Ons eigen amendement en motie hebben we al toegelicht. Dank voor de steun die is uitgesproken voor de ZoRo busbaan door L3B, de VVD dient hem mede in. Het CDA is tegen, dat vond ik op zich wel opmerkelijk, omdat wij in allerlei overleggen, gremia altijd met elkaar hebben gepleit, ook de wethouders, en ze kunnen het corrigeren als dat niet zo is, dat wij met elkaar die ambitie hebben om die busbaan te vertrammen. Natuurlijk zijn er allerlei argumenten te bedenken en zorgen die je daarbij kunt hebben, waar je dan iets mee moet, die zijn al geuit door L3B, maar volgens mij is dat geen reden 31/40

om deze ambitie maar niet meer op te schrijven, maar ik hoor daar graag de wethouder over, die hier verantwoordelijk voor is. Dan reactie aanpak leefmilieu-effectrapportage: ook dank voor de steun van het CDA daarvoor. De VVD twijfelt nog en zou ik mee willen geven: het is toch op zich opmerkelijk als je leefimpactbeoordeling bij dit belangrijke andere onderwerp van de visie vaststelt, dat je daar dan nul consequenties aan verbindt, dat je dat niet terug leest in de leefomgevingsvisie. Je leest er niets over terug wat hiermee gaat gebeuren. Je zou toch willen dat wij als raad vragen aan het college om daar iets mee te doen. Omdat het er niet staat, maar half toegezegd is in de commissie, leek het ons verstandig samen met anderen om er expliciet om te vragen. Straks hebben we misschien een ander college, dan is het ook fijn dat we niet hoeven te bouwen op toezeggingen, maar op dingen die wij zelf willen. Dat wilde ik nog even mee geven voor dit punt. Dan de motie L3B expliceren klimaatadaptatie en energietransitie, die kunnen wij steunen. Het zijn ook twee hele grote onderwerpen. Je kan ook zeggen: het is allemaal integraal, maar dan wordt het één grote wollige tekst, dus dat doen we ook niet.

Een ander onderwerp dat heel veel voor komt in de omgevingsvisie, Horti Science, wordt ook apart gezet naast economie, daar wordt ook niet één kippensoep van gemaakt om maar te spreken in de woorden van de heer Hoppenbrouwer, die worden ook netjes naast elkaar gezet. Ik denk dat het voor grote onderwerpen zoals klimaatadaptatie en energietransitie heel goed is als je die apart beschouwt, maar natuurlijk ook in samenhang. Dan hebben we nog de motie van het CDA en VVD, beheerste en passende ontwikkeling woningbouw. L3B zei hierover dat het over Bleizo gaat, maar Bleizo wordt inderdaad niet genoemd in de motie. Wij hadden diezelfde verwarring en dat komt een beetje door de titel en toelichting. Je suggereert toch een bepaalde gewenste koers en visie op hoever de gemeente kan en mag groeien, maar wij willen ons niet op voorhand vastleggen op maximale aantallen of woningbouw afremmen als daar niet heel goede redenen voor zijn of uitzonderlijke gevallen. Wij willen alle bouwmogelijkheden verkennen en zeker in Bleizo west, dus wij willen niet een beheerste, lees terughoudende, aanpak en zeker niet in een markt die al moeite heeft om de vraag bij te benen. We begrijpen het dictum dat oproept tot inzicht in de behoefte, alleen de vraag is of dat niet al gedaan wordt in de uitwerking van de woonvisie, of we dan dingen dubbel zitten te doen.

Dan hoop ik dat we dan vaker dan één keer per decennium daar inzicht in krijgen, het liefst ieder jaar of iedere 5 jaar. Ik denk dat het beter is deze discussie in de commissie ruimte voort te zetten en nu even te laten voor wat het is. Dan het amendement van VVD en L3B en CDA, vrij vervoer voor iedereen: daar is natuurlijk iedereen voor, wij ook, voor vrij vervoer dan. Maar het gaat, zoals staat in het amendement, om goede alternatieven, maar dat is niet voldoende. Het gaat er juist om, dat je de fysieke omgeving zo inricht, dat je inwoners stimuleert om andere keuzes te maken door plekken voor elektrische voertuigen in te richten, deel mobiliteit te stimuleren, na te denken over bereikbaarheid van voorzieningen et cetera. Als we onvoldoende actie ondernemen, zullen lokale wegen steeds voller stromen. Dus bij punt 1 de tekst over de inrichting van de openbare ruimte te schrappen, missen we kans om toenemende verkeersstromen beter te managen. Het tweede punt, auto’s blijven inderdaad nodig, er is een keuze, hoewel er over 10 jaar weinig benzineauto’s meer rond zullen rijden. Ook hier is het volgens ons niet nodig om bestaande tekst te schrappen, beide teksten zouden naast elkaar kunnen bestaan, het zijn geen vergelijkbare dingen die je voor elkaar inwisselt. Het is jammer dat je niet iets toevoegt, maar dat je iets anders weg haalt, omdat het niet over precies hetzelfde gaat.