BV21.0161 Verslag raadsvergadering van 30 september 2021

Tot slot het laatste aandachtspuntje, alternatieven als OV en fiets stimuleren is prima om op te nemen. Daar zouden we mee kunnen leven, maar gezien het hele verhaal gaat het hem niet worden. Dan heb ik er nog 1 gemist, van PvdA en GL, mogelijk omvormen N209. We begrijpen de wens, iedereen wil verkeersveiligheid verbeteren en overlast beperken, alle partijen denk ik, maar echt een weg over gaan nemen, de anderen hebben het ook al gezegd, als alleen het doel is een lagere snelheid, dan is het overnemen van een weg wel een stevige beslissing met heel wat haken en ogen, financieel maar ook onderhoud, investeringen, verantwoordelijkheid, geluid, fijnstof, veiligheid, dat lijkt ons niet helemaal de wens om die weg in te gaan. Ik ben benieuwd wat de wethouder er van vindt, maar eigenlijk weten we het zelf al. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik begin dan bij het betreffende amendement over anticiperen op mogelijke omvorming van de N209 tot lokale gebiedsontsluitingsweg. Ik heb al gehoord wat de verschillende fracties daarover hebben gezegd en ik heb nog eens goed gekeken naar het dictum. Als je daar de laatste zin zou weg halen, onderzocht moet worden of de omvorming van de N209.. tot een lokale gebiedsontsluitingsweg mogelijk is, als je dat weg laat, dan laat je open wat we met die weg gaan doen.

Dan eindigt het dictum met: een maatschappelijk en bestuurlijk debat over de toekomst van de N209 als provinciale weg is nodig. Als provinciale weg kan je nog weg laten, je kan zeggen: over de toekomst van de N209 is nodig. Dan kunt u lachen, zo van: dan kleedt u het uit, mevrouw Verhoef, en wat heeft u dan nog? Wat we dan wel hebben en wat alle fracties heel belangrijk vinden is dat die N209, die zorgenweg, niet alleen qua veiligheid maar ook qua luchtkwaliteit en qua lelijke scheiding tussen Bergschenhoek en Bleiswijk, een beperking eigenlijk van wat we hier willen hebben, een mooie, nuttige, goede omgeving. Dan hebben we het wel vast gelegd in onze omgevingsvisie 1.0. Dus ik wil toch de andere fracties mee geven voor de volgende termijn, als de laatste zin weg gaat, maar wel een oproep tot een maatschappelijk en bestuurlijk debat, zou u het dan wel kunnen steunen? Want dan kan het alle kanten nog opgaan. De heer Jumelet: Het is al laat en alles nu gaan zitten wijzigen, waarom trekt u de motie niet in en komt u met een bespreekstuk in de commissie ruimte, want dan kunnen we er in alle openheid 32/40

over nadenken, want ik vind het nu wel heel ingewikkeld worden. Mevrouw Verhoef: Het is laat, maar het is niet zo heel erg ingewikkeld. Ik breng hem zeker in stemming, want ik vind dat dit punt aandacht verdient in de omgevingsvisie, maar dat laat nog zeker de mogelijkheid open om een stuk te agenderen in een volgende commissie. Dan ga ik het lijstje af. Het amendement Driehoek Noordpolder: ik heb getwijfeld of ik het amendement ga steunen, maar ik denk dat ik het van harte kan ondersteunen, dat er nu inderdaad daadwerkelijk studie gaat plaatsvinden op deze plekken. De heer Aalpol van Kalliste, ook namens Blauwhoed, heeft aangegeven graag nu de start te kunnen maken. Ik word ontzettend afgeleid door iedereen die praat. Jullie zijn er vast heel goed in, maar ik niet. Ik ga gewoon opnieuw beginnen. De heer Aalpol van Kalliste, ook namens Blauwhoed, heeft aangegeven heel graag een start te willen maken met een constructieve dialoog om in deze wijk een groene omgeving te creëren, waar gebouwd wordt voor mensen die daar behoefte aan hebben. Hij heeft dat heel mooi toegelicht.

Dat wil hij graag doen met iedereen die daarbij betrokken is, met alle betrokkenen en dat zijn niet alleen de insprekers van de Edelsteenbuurt, die we al best wel vaak hebben gehoord, maar er zijn veel meer belanghebbenden, waaronder de projectontwikkelaars, de mensen die een huis zoeken en de mensen in de wijk, die maar wat graag ook voor hun kind of wie dan ook daar een huis gebouwd zien worden. Dus graag die studie vooral snel hervatten. Dan kan ik van harte deze motie steunen. Het is een amendement. Het amendement van de heer Muis, de ambitie vertrammen ZoRo, mede indiener. Een geweldig amendement en ik hoop dat het een aanzuigende werking heeft op woningbouw langs de nieuwe vertramde ZoRo-lijn. Dan de motie van de heer Muis, waarvan wij ook mede indiener zijn. Zorg er nou voor dat we ook een reactie geven op die problemen die de MER schetst. Dat hebben we ook in de commissievergadering aangegeven. Er is genoeg aan oplossingen als het gaat om duurzaam transport. Beheerste en passende ontwikkeling woningbouw van Van der Stelt en Van As. Wij waren zo trots op het college dat in deze omgevingsvisie die 8.000 nieuwe woningen genoemd, keihard, er mogen er best nog wat meer, maar we waren er echt trots op. Een mooie belofte ook van onze gemeente aan de provincie vast gelegd in allerlei brieven.

De behoefte aan woningen en de precieze onderbouwing staat in allerlei krachtige Stek-rapporten en wat we al niet meer hebben gezien. Beheerst en passend vinden we ook bij de enorme woningbehoefte niet passen. De woningzoekenden staan te schreeuwen om huizen, dus ik zou zeggen: bouw er 8.000 nieuwe voordeuren bij en de rest erbij. De heer Hoppenbrouwer, scheiden van energietransitie en klimaatadaptatie: prima, dat geeft helderheid. Er kan dan meer nadruk op die onderwerpen gelegd worden. Het VVD-amendement van de heer Van As: ik maak geen grap, ik las echt ‘vrij openbaar vervoer voor iedereen’. Ik dacht: geweldig. Ik dacht: de VVD is eindelijk helemaal gewoon uit de band gesprongen. Maar ik heb naar de tekst zitten kijken. Ik denk toch dat de tekst zoals het college hem heeft geschreven gewoon goed is, want je moet mensen toch een beetje uitdagen om die auto te laten staan. Volgens mij was dat precies de bedoeling van de tekst zoals het college het had opgesteld. Ik denk dat ik nu aan het eind ben gekomen, dank u wel. De heer Jumelet, WIJ: Zoals u van mij gewend bent, zal ik het kort houden. Ik zal ze even langs lopen, zoals ik ze hier op papier heb staan. Het amendement rondom de ZoRo busbaan, daar zijn we mede indiener van, daar zijn we mee akkoord.

Het amendement van de VVD rondom vrij vervoer voor iedereen: meerdere keren hebben wij in de commissie bij gelegenheid, zelfs in de vorige periode toen wethouder Heuvelink er nog was, heb ik een keer de CBS-cijfers erbij gehaald in een discussie over autobezit en dat wil ik vanavond ook maar weer doen. In het jaar 2019 is het autobezit totaal met 1,7% toegenomen in Nederland. Als je kijkt van 2010 tot 2020 zelfs 14%. Tijdens de beeldvorming afgelopen week over de mobiliteitsvisie wist de ambtenaar te melden, dat het aantal rijbewijzen ook met 20% toegenomen was. Vervolgens merken wij dat het college gaat nadenken over minder auto’s en dat is eigenlijk tegen de stroom in zwemmen en dat vinden wij heel merkwaardig. We hebben vaker gezegd: maak onderscheid tussen bezit en gebruik. Op dit moment lijkt het wel of we in een soort koker zitten om te zeggen minder auto’s, terwijl het bezit gewoon toeneemt en het gebruik feitelijk ook. In die zin steunen wij het amendement van de VVD van harte, omdat het gewoon heel realistisch is. Op het moment dat je de krant openslaat, dan lezen wij ook dat met name de laatste maanden de verkoop van auto’s zo toegenomen is, tweedehands auto’s, dat ze eigenlijk niet meer te krijgen zijn. Dat zal de komende jaren niet heel veel anders worden waarschijnlijk. Dus: wees realistisch. Het amendement aanpassing positie Driehoek: dat kunnen wij steunen.

Dan kom ik bij het amendement van de PvdA rondom de N209. Wat de heer Van As zegt: het probleem dat je oplost is veiligheid. Dat los je niet op door hem over te nemen en door de snelheid lager te maken, want die fietsers moeten er dan nog steeds overheen, dus er moet een andere oplossing gezocht worden. Als je die weg overneemt: wat gaat ons dat dan kosten? Eerder vanavond bij monde van mijn fractievoorzitter is aangegeven, dat wij niet zo gek zijn op blanco cheques of geen dekking hebben. Je kan dit onderzoeken, maar dan ga je al een beetje anticiperen op een beweging. Mevrouw Verhoef: Ik wil de heer Jumelet vragen of hij zich realiseert, dat het niet alleen gaat om veiligheid, maar ook om geluidsoverlast, om luchtkwaliteit en ook de leefbaarheid rondom die weg. De heer Jumelet: Uiteraard, maar de geluidsoverlast wordt grotendeels opgelost met fluisterasfalt en geluidsschermen. Als het gaat om fijnstof et cetera dan moet je de N209 feitelijk compleet weghalen, want bij 50km/u heb je ook fijnstof et cetera. We moeten ons wel realiseren dat we in een gebied wonen waar we ons ook nog wel willen verplaatsen en moeten verplaatsen. De N209 is realiteit. Los je de problemen op, zoals u het voorstelt? Wij denken van niet, dus 33/40

wij zullen het amendement ook niet steunen. Het verhaal rondom expliciteren klimaatadaptatie. Dat lijkt heel erg technisch. We begrijpen de gedachte erachter. We neigen ernaar om het te steunen, maar we wachten even de beantwoording van de wethouder af. Een reactie op leefeffectrapportage, die dienen wij mede in, die motie, dus die steunen wij uiteraard. Dan kom ik bij de laatste motie van het CDA rondom de woningbouw. Ik had het geluk, dat ik vanmiddag om half twee even mijn mail had bekeken en toen bleek die motie daar opeens te zijn. Als je hem dan leest, denk je: wat een sympathieke motie, maar het is eigenlijk een heel principiële motie lijkt het wel. Als je het dictum leest, is het eigenlijk een technische vraag. Maar goed, laten we aannemen dat het gewoon een motie is. Dan ga je nadenken, nee laat ik iets anders zeggen, de rapporten, de woonvisie, het Stek-onderzoek, ik heb ze vanmiddag niet meer kunnen achterhalen, maar als je ze gaat tellen heb je wel 2 handen nodig om het aantal onderzoeken te tellen als het gaat om de woningbouwbehoefte. Dan heb ik het nog niet over als je de krant openslaat, dan moet je wel blind zijn als je nog niet weet dat er gewoon vreselijk veel behoefte is aan woningbouw voor jongeren, voor ouderen, voor de midden en lage inkomens. Wat ga je onderzoeken? Het lijkt wel een beetje het paard van Troje te worden.

Wat beoogt nu eigenlijk de indiener met deze motie? Wij hebben het idee, dat er eigenlijk maar één doel is en dat is op de rem trappen en dat is wat wij niet willen. Wij willen juist woningbouw erg stimuleren, zeker als het gaat om Bleizo west, daar liggen unieke kansen en die moeten wij zeker benutten als gemeente, want onze kinderen willen ook graag een woning hebben straks, anders blijven ze tot hun veertigste bij ons wonen, dat zie ik ook niet helemaal zitten. Het is wel gezellig, maar je wilt toch dat ze uitvliegen en dan moeten ze richting andere gemeenten, terwijl ze heel graag in Lansingerland willen blijven wonen, maar dan moeten ze ook een kans krijgen om die woningmarkt op te komen en dat kan op dit moment niet. Daarom moeten we kansen benutten om juist jongeren de woningmarkt op te kunnen krijgen, maar ook ouderen de gelegenheid te bieden om door te gaan schuiven richting passende woningbouw. U zult begrijpen dat deze motie van het op de rem trappen en om feitelijk Bleizo west te frustreren, dat we die van harte niet steunen. Ik dank u wel. De heer Markus, CU: Ik had gehoopt op mijn verjaardag u te mogen toespreken, maar dat is helaas niet gelukt. Ik had om negen uur al een beetje de hoop opgegeven. Even langs de amendementen en moties lopend. Het amendement Driehoek Noordpolder: daar zijn we mede-indiener van, dus het lijkt me helder hoe wij daarin zitten.

Het amendement vertrammen: daar zijn we ook voorstander van. In heel veel besprekingen is dit al langs gekomen, om de ambitie te uiten om de ZoRo baan te vertrammen. Ik denk dat het een heel mooie toevoeging kan zijn van ons openbaar vervoer netwerk. Het amendement over de N209: de focus in de discussie is nu erg op het overdragen en dat dat ons geld gaat kosten. Wij willen eigenlijk die hele discussie rond de N209 graag in deze commissie bespreken, maar wel breder trekkend, want alles wat je op de N209 aan maatregelen neemt, dat heeft een effect op het onderliggende wegennet. Als je er een ander type weg van maakt, dan gaan mensen anders rijden, dus dat kun je niet los van elkaar zien. Vandaar dat wij in de commissie gepleit hebben om de discussie rondom N-wegen maar ook het onderliggende wegennet toch een prominentere rol te geven in de omgevingsvisie, omdat daar gewoon integraal naar gekeken moet worden en niet alleen naar de N209. Wij vinden het een te smal amendement, dus wij zullen hem niet steunen. Het amendement over vrij vervoer: ook in onze fractie dachten we even dat het openbaar vervoer was en toen dachten we: daar komt de PvdA weer, maar er stond een andere naam onder. Het is eigenlijk een beetje liberaal vervoer, want daar gaat het uiteindelijk om.

Dit is een discussie, die we in deze commissie heel vaak hebben gevoerd, bij de uitgangspunten voor de mobiliteitsvisie, bij Wilderszijde, overal waar het college pogingen doet om het autogebruik te ontmoedigen, daar komen dezelfde partijen weer terug om te zeggen: dat vinden wij anders. Dat is in deze lijn. Wij hebben daar altijd tegen gestemd, dus dat zullen we nu ook doen. Wij denken juist, en dat is ook een antwoord richting de heer Jumelet, die zegt dat de tram anders is, ja, als je die tram wilt ombuigen, dan moet je ook ballen tonen, lef tonen om te zeggen: we nemen maatregelen om daar actief tegen in geweer te gaan. Dan ben je pas echt duurzaam bezig met elkaar. Dat brengt mij ook gelijk bij de motie over duurzaamheid. Toen ik hem las dacht ik: wat wil je ermee? Toen hoorden wij de VVD zeggen: wij vinden klimaatadaptatie en energietransitie ook heel belangrijk, toen was ik om. Als we nou daar zijn, dan is er geen enkele reden om deze motie niet te steunen, maar we hechten er wel waarde aan, vandaar mijn interruptie, dat het wel integraal beschouwd moet worden, want dit zijn heel belangrijke thema’s, maar ook belangrijke thema’s om in samenhang met elkaar op te pakken. De heer Hoppenbrouwer heeft aangegeven, dat dat ook zeker zijn bedoeling was. Dan even de motie van het CDA: wij hebben heel anders naar die motie gekeken.

Die 9.000, mevrouw Verhoef heeft het over 8 dus ze krijgt er 1.000 cadeau, maar er staat 9.000 in de woonvisie, die 9.000 is wel een heel belangrijk uitgangspunt. Het is een beleidsstuk waar we de komende jaren wel met elkaar mee aan de slag gaan. Alles wat in het lint gebouwd wordt, alles wat in de Driehoek Noordpolder gebouwd wordt, gaat terug op stukken die we in 2010 hebben vastgesteld. In die zin lijkt het ons goed om bepaalde uitgangspunten in de visie te onderbouwen en goed met elkaar over nadenken: we staan achter die 9.000 of 11.000 of 5.000, wat het aantal woningen ook is, dat je daar een goede onderbouwing achter hebt, zodat je daar in de toekomst elke keer op kunt teruggrijpen, waarom we voor dat aantal hebben gekozen. Het lijkt ons wel goed, dat je dat aantal wel onderbouwt. Dat heeft voor ons helemaal geen achterliggende reden, of we wel of niet voor Bleizo zijn of wat dan ook. Voor ons is het echt belangrijk 34/40

om een uitgangspunt in de visie goed te onderbouwen. Ik weet dat er allerlei onderzoeken liggen, maar het bod aan de provincie gaat van een heel ander aantal woningen uit dan dat in de omgevingsvisie staat, daar zit een verschil tussen, dus ik zou willen weten: waarom 9.000 huizen? Laten we dat goed onderbouwen met onderzoeken en dan kunnen we een mooi getal in de omgevingsvisie opnemen. Volgens mij heb ik hiermee alle moties en amendementen gehad. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Ik zal de moties en amendementen afgaan in volgorde van de partijen die ze ingediend hebben. Ik begin met het amendement over de Noordpolder van de heer Hoppenbrouwer. Voor we uiteindelijk hier een definitieve keuze over maken, willen we eigenlijk weten van de heer Hoppenbrouwer wat hij bedoelt met studielocatie? Is dat een soort voorportaal, dat er in de toekomst eventueel toch nog woningbouw zal kunnen plaatsvinden? De heer Markus: In de laatste digitale raadsvergadering hebben we daar een amendement of motie van D66 aangenomen, waarin we die typen locaties onderscheiden. Daar wordt hierop voortgeborduurd. De heer Ruijtenberg: Dank u wel, meneer Markus, voor de woordvoering van de heer Hoppenbrouwer. Toch denk ik dat het goed is als de heer Hoppenbrouwer er zelf nog een antwoord op geeft. Als dit inderdaad de bedoeling is: wat GL betreft blijft de Noordpolder gewoon groen.

Wij kiezen er expliciet voor om dat niet verder te bebouwen. Daar wil ik antwoord op hebben. Dan de motie over klimaatadaptatie: ja, energietransitie en klimaatadaptatie zijn de belangrijke thema’s voor in de toekomst, dus heel goed dat deze expliciet benoemd worden en niet onder een paraplu van duurzaamheid, want duurzaamheid is ook circulair bouwen, afval en nog meer dingen. Dus dit zullen wij steunen. Dan de motie vrij vervoer: ook wij dachten net als CU en PvdA dat het zou gaan om vrij vervoer voor openbaar vervoer voor iedereen. Toen lazen we het en toen konden we zeggen, dat je het niet echt oneens kan zijn met het eerste voorstel. Zonder alternatieven voor autogebruik komt de transitie naar actieve en duurzame mobiliteit minder goed op gang. Ja, klopt. Dan de tweede bullit, ondanks innovaties en ontwikkeling van goede vervoersalternatieven zal bezit en gebruik nog nodig blijven in onze gemeente. Er is eigenlijk niemand die zegt dat het niet nodig is, autobezit en gebruik, zeker wij niet, dus we begrijpen deze zin niet. De derde, daar zijn we echt heel erg tegen: de ambitie van de gemeente is om alternatieven voor autogebruik zoals fiets en OV te stimuleren. Niks meer over prioritering van openbaar vervoer en de voetganger is helemaal verdwenen bij de VVD.

We begrijpen dat ze voor de auto zijn, maar om nou ook de voetganger weg te saneren, ja, dat ging ons net iets te ver. De heer Van As: Ik heb toch een hoop partijen teleur gesteld met de titel, dat vind ik heel jammer. Het staat in de toelichting, ik hoop dat u de toelichting ook heeft gelezen, dat de voetganger in ieder geval ook een plek verdient. Dat wil ik graag uitspreken. De heer Ruijtenberg: We hebben de toelichting gelezen, inderdaad ja. Echter, dat is niet wat u aangeeft in uw tekstvoorstel. Dan de motie over woningbouw van het CDA: ik heb hem gelezen en mij bekroop een ontzettend groot NIMBYgehalte hierin. Er zijn tientallen, misschien wel honderden onderzoeken en rapporten waarin aangegeven wordt hoeveel woningbouw er nodig is in de gemeente, in de regio, niet alleen de regio Rotterdam, maar de hele metropoolregio Rotterdam Den Haag. Iedereen weet dat het er is. Dan lijkt me 8.000 woningen eigenlijk nog conservatief geschat. Wij denken zelfs, dat er gewoon wat mee nodig is. Dan daarin aangeven, dat we ambtenaren rapportages moeten laten doen, wat dan per decennium gespecificeerd moet worden. In het vorige bespreekpunt vond men, dat ambtenaren aan het werk gesteld moesten worden en geen extra ambtenaar en hier gaan we echt ambtenaren werkverschaffing geven. Dus we zullen hier niet voor stemmen.

De heer Van der Stelt: Hoe kijkt de heer Ruijtenberg dan aan tegen de omgevingsvisie en de daarin opgenomen identiteit en kernkwaliteiten, ervan uitgaande dat we ook in de toekomst te maken hebben met 3 kernen? Dan kan je wel naar 8.000 gaan of naar 10.000, maar dan houd je geen 3 kernen meer over, meneer Ruijtenberg? Dat moet je afwegen. De aantallen waar de heer Ruijtenberg voor pleit moet je goed afwegen tegen de criteria en de uitgangspunten die in de omgevingsvisie staan. Dat is het portee, om dat beheerst te doen. Als u dat niet belangrijk vindt, heb je ook geen omgevingsvisie nodig, dan zet je gewoon zoveel duizenden huizen neer. De heer Ruijtenberg: Een omgevingsvisie is een levend document, een omgevingsvisie kan veranderen. GL vindt op dit moment de 3 kernen belangrijk en dat de kernen blijven zoals ze zijn, maar we sluiten helemaal niet uit dat we moeten overgaan tot de bouw van een vierde kern, een kern die er wellicht heel anders kan uitzien dan de overige 3 kernen zijn. Dat is het voordeel van een levend document: het verandert, het is niet in stenen tafelen gebeiteld, dat de 3 kernen van Lansingerland tot in de eeuwigheid zo zullen blijven. Dat kan veranderen. We kunnen zien dat het nodig is. Wat we niet willen, is een verdozing langs de A12, waar nog meer bedrijventerreinen komen, terwijl we weten dat heel veel mensen op zoek zijn naar een woning.

En ja, dat kan in een vierde kern komen, dat kan Bleizo worden. Dan worden we niet 3B maar 4B, daar is niets mis mee, dat kan je heel goed inregelen. Wij denken dat het heel positief is. ZoRo, daar zijn we mede indiener van. Het is inderdaad een lang gekoesterde ambitie van ons allemaal, we hebben er heel veel over gesproken. De argumentatie van de heer Van der Stelt, dat hij vreest voor een aanzuigende werking, zoals mevrouw Verhoef zei: die aanzuigende werking zou juist heel positief zijn, het is goed als daar meer huizen komen, want dat zorgt voor een stukje oplossing van de woningnood. We zijn ook mede indiener over de leefeffectrapportage: niets aan toe te voegen, de heer Muis heeft het perfect opgeschreven, hartstikke duidelijk. De N209: wij zijn mede indiener met de PvdA. Wij vinden het namelijk belangrijk, dat wij dat gesprek aangaan. Door het vast te stellen in de omgevingsvisie weten we dat het goede gesprek gefaciliteerd wordt. Je kan praten over het overnemen van die weg, of 35/40

bijvoorbeeld wat doen aan de kruising bij de Klappolder, waardoor fietsers aan de oostkant blijven. Of we gaan er bij de provincie echt actief voor pleiten om het op het grondgebied van Lansingerland 50km/u te maken, omdat dat beter is voor de doorstroming, beter voor het geluid, beter voor de uitstoot en beter voor veiligheid. Maar dan hebben we het in ieder geval vastgelegd in deze omgevingsvisie. Wat mij betreft gaan we het ook zeker indienen, niet aanhouden of terugtrekken. Daar wilde ik het bij laten. Dank u wel. Beantwoording college Wethouder Van Tatenhove: Omwille van de tijd zal ik het kort houden en in eerste instantie de moties en amendementen langs gaan, die we als college kunnen omarmen. Dat is die over het vertrammen van de ZoRo-baan. Dan kom ik bij die over de aanpak leefmilieu-effectrapportage: die kan het college omarmen. De motie over het expliciteren van de klimaatadaptatie en energietransitie in een volgende versie van de omgevingsvisie. Die van het CDA, die later is ingediend, over 8.000: zoals het dictum vermeld staat, kan het college die omarmen.

Ik hoor hier wat andere geluiden in het debat, wat u onderling voert, maar zoals het dictum vermeld staat, zegt het college: dat is opnemen in de omgevingsvisie wat er besproken wordt in de commissie, wat er vastgesteld wordt in de raad in relatie tot de woonvisie, dat kan vertaald worden in de omgevingsvisie en gesplitst worden in decennia of naar wijken of buurten of kernen, dat is niet zo’n probleem. Dan kom ik bij de amendementen, waar ik iets meer over wil zeggen. De heer Jumelet: Twee vragen aan de wethouder. Wij beschikken toch over bijzonder veel onderzoeken, die toch heel duidelijk aangeven wat de behoefte is? Ik beluister in de discussie of bij het CDA, want toen de heer Van der Stelt ging reageren op de heer Ruijtenberg, zei hij de eerste keer toch iets anders dan in de tweede keer. In de eerste keer ging het over maximaal 3 kernen et cetera. Hoe ziet u dat risico dan in een toekomstige discussie? De boodschap is toch een heel andere. Wethouder Van Tatenhove: Dat hoor ik nu in de interruptie ook. Als ik het dictum lees, lees ik erin wat er letterlijk in het dictum staat: neem het op in de eerstvolgende visies van de omgevingsvisie. Dan is het een vertaling van wat er in de woonvisie besproken wordt. Als ik het dictum anders moet gaan begrijpen, dan heeft het college daar een andere reactie op wellicht. Maar er staat een dictum en dat stelt u wel of niet vast.

Het dictum vraagt iets wat het college kan omarmen. Daarom zeg ik het hier expliciet: zoals het dictum hier staat, kan het college het omarmen. Wordt het een ander dictum, dan hoor ik dat graag in de tweede termijn. Dan over de aanpassing van de omschrijving in de Driehoek Noordpolder. Ik begrijp dat ongeveer alle fracties het eens zijn met het omvormen van de woonlocatie naar een studielocatie. Ik begreep ook van de insprekers dat zij er ook allebei mee kunnen leven, maar we vinden hem eigenlijk wel gevaarlijk. Niet alleen omdat het een precedentwerking kan hebben voor andere locaties, maar ook omdat er altijd een moment is waarop de raad beslist of een woonlocatie ook daadwerkelijk een bebouwde locatie wordt met woningen. Dus daar is die omgevingsvisie niet het moment voor, dat doet de raad later in een nota van uitgangspunten en op een moment dat er een omgevingsplan komt. Het advies van het college is om te laten staan wat er staat. Ik begrijp uit uw discussie dat u zegt: we hebben eerder gesproken over een studielocatie en we vertalen dat op deze manier. De heer Muis: Even voor de helderheid. Volgens mij zitten we nu in het proces in feite al in de studielocatie, omdat er nog helemaal geen sprake is van een besluit over een woningbouwlocatie. Feitelijk is het nu een studielocatie. Eigenlijk bevestigen we nu wat de situatie is. Ik zie niet echt heel veel problemen.

Wethouder Van Tatenhove: Nee, u bent bezig met nadenken over de locatie, zoals u dat over Wolfend ook doet, dat is op dit moment ook een studielocatie. Maar het is een locatie, die aangewezen is als te bebouwen voor woningen en dat staat nu in de omgevingsvisie. Dat u daarover nadenkt en daar een besluit over neemt, dat geldt voor alle andere locaties, die aangemerkt zijn als woningbouwlocatie ook. Daar kunt u nog beslissen om daar woningen te bouwen of om daar iets anders mee te doen. Dat is de waarschuwing van het college bij dit amendement. Dan kom ik bij het amendement om te anticiperen op de mogelijke omvorming van de N209: daar sluit ik aan bij wat er al door diversen in de eerste termijn is gezegd. Bespreek de problematiek en de uitdagingen, die er rond de N209 liggen vanuit woningbouw in verschillende kernen, vanuit de aansluiting van de A12 op de A16, wel of niet, bespreek die integraal en anticipeer er niet op in een omgevingsvisie, maar neem dat op in een volgende nadat het debat is geweest en er goed over nagedacht is wat we met die N209 zouden willen. Dan kom ik bij vrij vervoer voor iedereen: daar is in de commissie ook redelijk uitgebreid over gesproken.

Het is eigenlijk een beetje het verhaal: wil je duwen of wil je geleiden? Als we zo die 3 teksten lezen, dan zijn ze allemaal niet even handig geformuleerd, maar we kunnen er wel het verleiden in lezen, dan kunnen we hem omarmen. Als u zegt: wij vinden dat we toch wat meer moeten duwen, wat ik hier in de raad hoor, dan is het ook een keuze, want zo staat het erin. Dus die laten we aan u over. We kunnen er hetzelfde in lezen, maar net vanuit een andere invalshoek benaderd. Volgens mij heb ik ze dan gehad. De heer Jumelet, WIJ: Een punt van orde. Ik kijk naar de klok. We hebben het toch over een onderwerp en er komen nog andere onderwerpen en er zijn mensen, die morgen ook nog een taak te vervullen hebben. Ik weet niet tot hoe laat u wilt doorgaan. Of nu schorsen en een andere avond. De voorzitter: Ik heb u gezegd: we maken het af of we schorsten een uur geleden. Nu is er dus door de raad voor gekozen 36/40

om hem af te maken en dan maken we het af. Ik heb u vele malen aangemoedigd om kort en bondig te formuleren, dus nu gaan we door. Ik zeg u: kort en bondig formuleren. Tweede termijn De heer Hoppenbrouwer, L3B: Ik ga nog een aantal zaken langs. Ik heb voor het eerst de ervaring dat ik een buikspreker heb: er wordt mij een vraag gesteld en iemand anders geeft het antwoord. Dat vond ik wel een bijzondere ervaring. Dank, meneer Markus. Voor de heer Ruijtenberg: ik sluit me aan bij de wijze woorden van de heer Markus. Vertrammen, dat heb ik in mijn eerste termijn gezegd: die zullen wij steunen. Onze eigen moties worden warm ontvangen. Ik ga ervan uit, dat het amendement vrij vervoer voor iedereen, dat we die gewoon handhaven. Ik heb geen argument gehoord om er iets anders van te vinden, dus de VVD handhaaft die en dat onderschrijven wij. Het amendement van de PvdA, dat hebben wij al aangegeven. De suggestie voor de commissie, zoals partijen aangaven, zou ik van harte onderschrijven, want het weghalen van het laatste zinnetje gaat ons niet overtuigen. De laatste gaat over de motie van het CDA. Ik was niet de enige die dacht dat het over Bleizo west ging, excuses daarvoor. Desalniettemin handhaaf ik het negatieve advies, wij zullen hem niet ondersteunen. Ik ben vooral gevoed door de onderbouwing van WIJ, die aansloot bij de voorbereidingen, die ik o.a.

uit Spanje kreeg: het kan niet zo zijn, we moeten de woningbouw stimuleren. Kennelijk riekt het er toch naar dat de rem erop gaat en daar zijn wij zeker niet voor. Wij zullen hem niet ondersteunen. Dank u wel. De heer Van As, VVD: Allereerst over ons ingediende amendement, ik wil graag reageren op de wethouder. Het is wat ons betreft echt bedoeld als verleiden en niet duwen. Ik heb een aantal partijen gehoord, die daar een negatieve invulling aan geven. In het onderwerp vrij vervoer voor iedereen, dus ook openbaar vervoer. Het is niet dat we dingen willen afsluiten, dat willen we juist voorkomen, dat er mogelijkheden worden afgesloten. De motie die wij samen met het CDA indienen, beheerste en passende ontwikkeling woningbouw: ik lees de motie zoals de motie is. Ik denk dat we hem ook zo moeten beoordelen. Er staat niets over Bleizo west, dat hoor ik toch meerdere keren voorbij komen. Niet onze intentie om op de rem te trappen, daar niet, elders niet, niet de intentie van deze motie. Wat ons betreft roept dit dictum op tot informatie, die juist fijn en belangrijk is in een debat dat wij ongetwijfeld met verve zullen gaan voeren in de commissie AB o.a. komende oktober. Ik zou het jammer vinden als we dat niet vragen van het college, temeer omdat het college deze ook omarmt. Het amendement van L3B, het expliciteren van klimaatadaptatie en energietransitie.

Ik ben in de war, D66 zei: twijfel van onze zijde. Twijfel is en was er volgens mij niet, dat was er niet van mij uit. We staan hier volledig achter, temeer daar het college deze omarmt. Waarom wij hebben gewacht op een reactie van het college, omdat het iets vraagt van het college, maar hier kan je gewoon niet tegen zijn. Het amendement van de PvdA: ik hoor mevrouw aangeven om het wat uit te kleden, het amendement. Nogmaals, ik hoor een oproep tot een debat en ik denk dat we dat debat in de commissie moeten voeren en dat we daar meer bij moeten betrekken, dus we zullen tegen stemmen. Dat was het. Dank u wel. De heer Van der Stelt, CDA: Nog even kort wat betreft de motie. Het dictum is het dictum, dus daar ga ik verder niets op of af aan doen. Ik hoef er geen geheim van te maken, dat wij geen voorstander zijn van ongebreidelde groei van Lansingerland. Tegelijkertijd vinden ook wij dat er huizen gebouwd moeten worden en dat er een woningprobleem is. Dat is niet een probleem, dat Lansingerland in zijn uppie hoeft op te lossen. Wat betreft de andere moties en amendementen: daar heb ik geen nadere opmerkingen over, ook niet wat betreft eventuele wijzigingen in onze standpunt inname. Daar houd ik het bij, gelet op de tijd. De heer Muis, D66: Nee, dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik wil alleen maar aangeven, dat wij het amendement zullen handhaven van de N209.

We willen dat punt gewoon gemaakt hebben. Ik heb met de heer Ruijtenberg van GL overlegd. Maar natuurlijk, dat zeggen we ook, een maatschappelijk en bestuurlijk debat is nodig over die weg, dus we gaan dat debat graag aan, zo breed mogelijk en natuurlijk moet je dan ook de effecten op andere wegen, andere N-wegen enzovoorts, erbij betrekken, dat ligt voor de hand. Verder ben ik niet gewijzigd in mijn mening of houding ten aanzien van de andere amendementen en moties en zal ik stemmen zoals ik eerder al heb aangegeven in de eerste termijn. Dank u wel. De heer Jumelet, WIJ: Ik heb behoefte om alleen nog iets te zeggen over de motie van het CDA. Ik wil wel de raad voorhouden, dat het niet is wat het lijkt. Dan zult u zeggen: het dictum is he dictum. Maar de overwegingen die er boven staan en hetgeen de heer Van der Stelt ook aangaf in zijn bewoordingen over deze motie, laat toch voor mij zien, dat de intentie achter deze motie anders is dan dat u leest in het dictum. Ik ben erg benieuwd naar de discussie volgende week in de commissie algemeen bestuur als het gaat om Bleizo west. Dat wordt een heel interessante discussie, want daar hebben we het over flinke aantallen woningen, dan hebben we het waarschijnlijk over een vierde kern. Dan zullen we wel zien hoe de hazen lopen. Ik voorspel u, dat met deze aangenomen motie in de hand het een heel interessante 37/40

discussie gaat worden nu maar zeker ook in de komende periode. Een gewaarschuwd mens telt voor twee, zeg ik maar. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Heel kort. Dat is dat ik me volledig aansluit bij de woorden van de heer Jumelet. De voorzitter: Dan kunnen we over gaan tot de stemming. We beginnen natuurlijk met de amendementen op volgorde van indiening. De voorzitter: Als eerste het amendement ingediend door de heer Hoppenbrouwer, aanpassing positie Driehoek Noordpolder in omgevingsvisie. Ik open de stemming. Ik sluit de stemming. Er zijn 27 stemmen voor en 2 tegen. Het amendement is aangenomen. De voorzitter: Dan het amendement van de heer Van As, vrij vervoer voor iedereen. Ik open de stemming. Ik sluit de stemming. 21 voor, 8 tegen. Het amendement is aangenomen. De voorzitter: Het amendement ingediend door de heer Muis, ambitie vertrammen ZoRo-busbaan. Ik open de stemming. Het amendement is aangenomen: 25 voor, 4 tegen. De voorzitter: Tenslotte het amendement van mevrouw Verhoef, anticiperen op mogelijke omvorming N209. Ik open de stemming. Ik sluit de stemming. 3 stemmen voor en de overige 26 tegen: het amendement is verworpen. De voorzitter: Dan gaan we stemmen over het voorstel: vaststellen ontwerp omgevingsvisie 1.0. Ik open de stemming. Dat is met unanieme stemmen aangenomen. Dan gaan we naar de moties.

De voorzitter: De motie van de heer Hoppenbrouwer, expliciteren klimaatadaptatie en energietransitie. Ik open de stemming. Dat is unaniem aangenomen. De voorzitter: Een motie van de heer Van der Stelt, beheerste en passende ontwikkeling woningbouw. Ik open de stemming. Het amendement is verworpen met 15 tegen 14. De voorzitter: Nog een motie van de heer Muis, reactie en aanpak op leefmilieu-effectrapportage. Ik open de stemming. Even opnieuw. Even rustig de tijd nemen. Ja, u kunt stemmen. We hebben 29 stemmen voor deze motie en die is aangenomen. Dat was agendapunt 9.c. 9.d Zienswijze Begrotingswijziging 2021 GRJR De voorzitter: We gaan mevrouw Verhoef in de gelegenheid stellen om een vraag te stellen. Daarna kijk ik even of u een bespreking wilt. Mevrouw Verhoef, PvdA: We hebben de zienswijze gelezen en wat ons opvalt is dat de bijdrage van de GRJR verhoogd wordt in de begroting van 2021 en structureel in de begroting 2022. Logischerwijs moeten deze investeringen leiden tot een kostenreductie op lange termijn. Dat wordt niet vermeld in de stukken. Kortom, de gemeenschappelijke regeling is niet in control en wil een deel van de inkomsten uit het rijk claimen. De wethouder willen we graag vragen naar de inhoudelijke en financiële voordelen of vruchten op lange termijn. Daar wordt niet over gerept in deze zienswijze.

Als het niet helder is, kunnen wij het ook schriftelijk doen, maar dat is niet handig, want we moeten dit nu vast stellen. De heer Lieverse, CU: Een ordevoorstel. Om deze vraag te bespreken in de commissie. De voorzitter: De zienswijze moet wel worden vastgesteld. Mevrouw Verhoef, kan de zienswijze worden vastgesteld en deze vraag meegenomen in de commissie? Mevrouw Verhoef; Als de zienswijze vastgesteld moet worden. Jullie lijken niet in control, maar vragen een voorschot op. De voorzitter: Als u antwoord wenst op de vragen, krijgt u antwoord op de vragen. Wethouder Van Tatenhove: Mevrouw Verhoef, dit gaat over een aanpassing van de begroting 2021. We hebben de begroting 2022 besproken. Daar hebben we het gehad over de ontwikkelingen o.a. als gevolg van corona, die een toenemend gebruik en zwaardere trajecten laten zien voor jongeren. Dat hebben we ingekocht in de regio. Omdat we bij 2022 die verhoging zien en bij 2021 dus weten dat we met een tekort komen, komen we met een voorstel om tussentijds de begroting aan te passen en niet straks bij de jaarrekening geconfronteerd te worden met een groot tekort, wat dan op dat moment door de gemeenten moet worden betaald. Dus dit is nu het voorstel. Het zijn dezelfde argumenten en dezelfde ontwikkelingen, die we ook hebben besproken bij de zienswijze voor de begroting.

Mevrouw Verhoef, PvdA: Op zich is dit een helder antwoord, maar de vraag is wel: hoe wordt dat dan gedekt? Moet dat inderdaad gedekt worden uit de inkomsten uit het rijk? Hoe gaat dat dan? Wethouder 38/40

Van Tatenhove: Dat moet gedekt worden naar rato van het gebruik door de verschillende gemeenten. Of de gemeente dat uit een algemene reserve halen of uit de middelen van het rijk, dat moet elke gemeente zelf bepalen, want het rijk heeft wel extra geld beschikbaar gesteld voor de jeugd, maar het is aan de gemeente waar dat aan besteed wordt. Maar het gebruik van jeugdhulp binnen de gemeenschappelijke regeling wordt naar rato bekostigd door de 15 gemeenten. Dus dat is hier niet anders dan bij de begroting van 2022. De voorzitter: Dan kijk ik of de raad verdere bespreking van het voorstel wenst. Dat is niet het geval, dan gaan we direct over tot stemming over de zienswijze begrotingswijziging 2021 GRJR. Ik open de stemming. Dat is met algemene stemmen aangenomen. 9.e Pilotproject Fonds Duurzaam Funderingsherstel Rottekade De heer Van As, VVD: Ondanks het late uur, vind ik het toch belangrijk, dat we hier nog bij stil staan. Ik zal proberen het echt heel kort te houden. Ik zal niet de motie voorlezen maar de strekking. Afwegen mogelijkheden aansluiten bij Rotterdams loket voor pilotproject funderingsherstel. Er ligt gewoon een goede aanpak van het pilotproject, daar hebben we ook als raad om gevraagd en daar is in voorzien. In de commissie hebben we besproken, mevrouw Zwinkels van L3B deed de voorzet, dat er in Rotterdam een loket is waar we bij aan kunnen sluiten.

Ik heb uit de commissiebespreking niet goed gehaald dat dat eerst wordt onderzocht. Wij hebben toch wat kanttekeningen geplaatst bij het bedrag dat wordt gevraagd. Het is een ton. Je kunt je afvragen op het totaal van de begroting: waar hebben we het over? Maar je kan er ook hele mooie dingen voor doen. Vandaar dat wij deze motie hebben ingediend. Dat doen we samen met L3B uiteraard vanwege de voorzet en met de fractie van WIJ. M2021-035 Wij roepen het college op om voordat daadwerkelijk wordt geïnvesteerd in het opzetten van een Lansingerlands loket voor funderingsherstel, te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om aan te sluiten op het al bestaande Rotterdamse funderingsloket. Op basis van de uitkomsten te kiezen voor de economisch meest voordelige optie van al dan niet zelf opzetten of aansluiten bij het bestaande loket van de gemeente Rotterdam. De heer Ruijtenberg, GL: De fractie van GL zal tegen deze motie stemmen van de heer Van As. Volgens ons werkt dit namelijk vertragend. Als we lezen in het raadsvoorstel bij argumenten, door te kiezen voor een relatief korte termijn starten van een afgebakend pilotproject, doen we recht aan de ervaren urgentie van de problematiek van het betreffende deel van de Rottekade. Als we nu weer een onderzoek gaan doen, dan werkt dat volgens ons vertragend. Daarmee voldoen we niet aan de urgentie, die de bewoners ervaren.

En wat ons betreft ook niet aan de zorgplicht. Het tweede. U zegt: een ton vinden wij een hoop geld. Ja, dat is een hoop geld. Aan de andere kant: we spenderen 5 ton om het gemeentehuis aan te pakken. Dit is voor bewoners urgenter, belangrijker. Wat ons betreft, is het geld echt goed besteed. De heer Van As: Een aanvulling mijnerzijds. De snelheid staat voorop. Ik denk dat deze afweging niet dusdanig van invloed is, dat het niet heel urgent opgepakt kan worden. Dank u wel. De heer Ruijtenberg: Daarover verschillen we van mening, maar dat mag. Mevrouw Zwinkels, L3B: Als mede-indiener zullen wij deze motie natuurlijk steunen. Zoals ik al in de commissievergadering heb aangegeven is er een Rotterdams loket. Het is duidelijk dat we doelmatig met gemeenschapsgeld moeten omgaan, vandaar dat wij vragen om eventueel aan te sluiten bij het Rotterdamse loket. Tevens kan het misschien aansluiten bij het Rotterdams loket zorgen voor een snelle start, wat weer prettig is voor bewoners. Wij horen ook graag de resultaten van het onderzoek naar het aansluiten op korte termijn. Ik kort mijn verhaal een beetje in. De wethouder had toegezegd de antwoorden op de technische vragen, die ik hierover gesteld heb, voor de raadsvergadering in het raadsvoorstel te verbeteren en in te brengen, waarvoor dank aan de wethouder. Dat is keurig netjes gebeurd.

Het woordje ‘later’ is veranderd in ‘tweede kwartaal 2022’ en het financiële staatje erbij is ook aangepast. Mocht het onderzoek van het Rotterdams loket tot meer snelheid kunnen leiden, dan nemen we aan, dat het tweede kwartaal 2022 misschien wel eerste kwartaal 2022 kan worden en dan kan er nog sneller gehandeld worden voor de bewoners. Wethouder Van den Beukel: Een paar dingen hierover heel kort. Fijn, dank voor de steun van de raad voor het loket überhaupt. Ik begrijp de vraag. De vraag is ook in de commissie behandeld. Ik heb gezegd dat het de eerste voorkeur van het college heeft om samen te werken. Samenwerken is in beginsel efficiënter en levert ook kwaliteit op. Met het oog op duurzaamheid: misschien dat er papier bespaard kan worden, waarop deze motie geschreven is, want we zijn het ermee eens, we zijn het erover eens. Wel een kanttekening: het is niet perse zo dat samenwerking een tijdsvoordeel oplevert. Soms wel. U heeft heel veel vertrouwen in de kwaliteit en het tempo van het opzetten van zo’n samenwerkingsrelatie met de gemeente Rotterdam. Ik moet nog wel beleven, we moeten nog beleven, dus in die zin snap ik de opmerking van de heer Ruijtenberg: het kan zijn dat er ook nadelen zijn aan een samenwerking. Dat gezegd hebbend is de motie in lijn met het collegebeleid, dus we kunnen die ondersteunen. 39/40

De voorzitter: Nog behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval, dan gaan wij over tot de stemming. Dat is uiteraard eerst het voorstel zelf, pilotproject fonds duurzaam funderingsherstel Rottekade. Ik open de stemming. Het voorstel is met algemene stemmen aangenomen. De voorzitter: Dan de motie, ingediend door de heer Van As, afweging mogelijkheid aansluiten bij Rotterdams loket. Ik open de stemming. De motie is aangenomen met 27 stemmen voor en 2 tegen. Daarmee zijn we aan het eind van onze bespreekpunten. 10. Hamerstukken: 10.a Bekrachtiging geheimhouding 10.b Vaststellen bestemmingsplan 'Woningbouwlocatie Treurniet' 10.c Verordening op het beheer en het gebruik van de gemeentelijke begraafplaatsen Lansingerland De voorzitter: Dan hebben we de hamerstukken. Die hamer ik hierbij af. 11. Sluiting De voorzitter, om 00.55 uur (1 oktober 2021): Voordat ik de vergadering sluit, vraag ik u even om te blijven zitten voor een heel korte mededeling als de microfoons uit zijn. Ik sluit de vergadering.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van De griffier,

Bert Schouten

Verslag opgesteld door Marianne Jansen, Lothassa Secretarie, met behulp van geluidsopname.

40/40