BV21.0130 Verslag Gemeenteraad 15 juli 2021

Wat betreft onduidelijkheid moet mij toch wel van het hart, dat ik met verontwaardiging kennis heb genomen van de brief van het college over de Driehoek Noordpolder, over de pauzestand, want dat doet wat mij betreft geen recht aan de besluitvorming in de raad m.b.t. het besluitvormingsproces dat we hebben afgesproken. Duidelijkheid in dit dossier is gewenst en geen vage pauze met aanhoudende onzekerheid voor mensen. Wat het CDA betreft komen we in de eerstvolgende commissievergadering van 14 september tot oordeelsvorming, want uitstel daarvan lijkt ons onwenselijk. Inhoudelijk ga ik daar nu verder niet op in met uw welnemen, want dat kunnen we in de eerstvolgende commissie doen. Dank u wel. De heer Jumelet, WIJ: Het is nog vrij vroeg, dus ik ga mijn tijd nemen. Nee hoor, grapje, ik zal proberen het kort te houden. We hebben verschillende amendementen en moties mede ingediend, maar ik loop ze toch even langs. L3B, het mobiliteitsamendement: dat mag duidelijk zijn, tussen de kernen, dat is natuurlijk noodzaak. Ook met het oog op de mobiliteitsvisie, die in het najaar gaat komen is het goed om alvast een piketpaal te slaan en dat is natuurlijk van groot belang. De motie zelfbewoning: het zal u niet verwonderen, dat wij die mede indienen, want het is in het verlengde van onze eigen eerdere motie maar ook de motie van het CDA, dat wij ook gesteund hebben.

In die zin zijn wij het van harte eens met de motie. We hopen ook, dat dit de uitwassen op de woningmarkt van investeerders ook wat tegen zal gaan. De motie middenhuur hebben wij ook mede ingediend. Waarom? Omdat wij vanuit het licht van de woon carrière met name voor de midden en lage inkomens zien dat dat toch wel een bijzondere voorwaarde is. Wij zijn dan ook van harte mede indiener van deze motie. Dan kom ik bij het amendement van de CU over de statushouders. We hebben dat ook mede ingediend, omdat wij het principe hebben dat iedereen gelijk is en we geen onderscheid moeten gaan maken tussen groepen in onze samenleving. Ik ben het eens met voorgaande sprekers als je zegt: alternatieven moet je altijd kunnen zoeken, maar doe dat dan voor iedereen, of je nou jong bent of oud, statushouder of wat dan ook. Alternatieve woonvormen zijn hartstikke goed, niet voor één groep, maar voor iedereen. Wij zouden dan graag willen zien dat de alternatieve woonvormen voor iedereen beschikbaar zijn en niet alleen voor statushouders, want dan ga je een bepaalde positie creëren voor deze mensen, die onterecht is. Iedereen is wat dat betreft gelijk.

Dan kom ik bij de motie van D66 over studielocaties: die hebben wij ook mede ingediend, omdat wij ook wel vinden dat de eerbiediging van de rol van de raad in deze ook wel in het geding is, dat wil ik niet zeggen, maar toch wel een punt van aandacht is. Ik ben het met de heer Van der Stelt eens, dat de brief van het college ons ook heel erg verbaasd heeft over de pauze, die nu is ingebouwd. Wij zijn ook zeer benieuwd naar de discussie in de commissie ruimte in september. We vragen ons af: waar moet dat dan toe leiden? Even terug naar de motie: laat helder zijn wat de status is van de locatie en laat dat niet boven de markt hangen, waardoor er heel veel onduidelijkheid ontstaat. Het amendement van GL rondom het woonwagenkamp: wij steunen die van harte. Waarom? Omdat, ik dacht dat even te moeten melden bij de inspreker, of n.a.v. de inspreker, wij de indruk hadden toen wij spraken over het afvalbrengstation, de verplaatsing daarvan, wij hadden het vertrouwen dat met de bewoners van het woonwagencentrum op een goede manier, op een constructieve manier, gezocht zou gaan worden naar een oplossing als het gaat om de locatie. Welke locatie dat zou kunnen worden, dat was in het midden gelaten, maar dat het wel een goed gesprek zou zijn.

Wij krijgen de indruk, dat er nu toch wel gekoerst wordt nu op een enkele locatie daar in Bosland, terwijl uit vergelijkend onderzoek, wat ook in het amendement staat, er ook wel wat te zeggen valt voor een locatie als Hoeksekade. In die zin vinden wij en hopen wij dat het gesprek tussen bewoners of vertegenwoordigers van bewoners en de wethouder zo spoedig mogelijk weer op een heel positieve en constructieve manier kan plaats vinden en dat het leidt tot een goed alternatief voor wat er nu is. Tenslotte de motie over arbeidsmigranten en de regie van de PvdA, die wij samen mede indienen: gisterenavond hebben wij een goede avond gehad rondom de Horti Science. Daar spreekt ook heel veel trots uit vanuit Lansingerland over Horti Science, maar ook over de vele logistieke bedrijven, die wij op ons grondgebied mogen hebben, maar het moet toch wel zo zijn, dat wij een verantwoordelijkheid hebben. Het gaat om de mensen die er werken, dat wij ervoor zorgen dat op een goede manier, die noodzakelijk is, fatsoenlijke huisvesting realiseren. Niet zozeer dat wij het zelf realiseren, maar dat we daar wel een bijdrage aan leveren. Daarom zijn we het er ook mee eens, dat je van je faciliterende rol naar je regisserende rol moet, want mevrouw Verhoef zei 12/41

het al, we zien toch wel negatieve gevolgen in de huidige situatie. Voor de mensen zelf is het natuurlijk soms slechte huisvesting, waar we eigenlijk met goed fatsoen onze ogen niet voor mogen sluiten. In die zin denk ik dat wij een verantwoordelijkheid hebben als gemeente door juist die regiefunctie op te pakken. Tenslotte, wij hebben het in de commissie ook al gezegd: de woonvisie, wij zijn heel blij dat er met name ook aandacht is voor de groepen, jongeren, starters, midden en lage inkomens en senioren. We kijken ook uit naar het uitvoeringsprogramma, want daar zullen we uiteindelijk de daden zien van dit beleid. We hebben er vertrouwen in dat het goed gaat komen, maar dat betekent wel dat we onze schouders eronder moeten zetten en dat er toch nog heel veel werk moet gebeuren. De heer Markus, CU: Voordat ik inga op de amendementen en moties nog één ander punt. Tijdens de commissie ruimte hebben wij aandacht gevraagd voor de verdeling van de seniorenwoningen in alle prijscategorieën. Dit ook n.a.v. de uitkomst van het STEC onderzoek. Wij hebben hier de afgelopen week als fractie behoorlijk in zitten puzzelen en alle cijfertjes langs elkaar gelegd, dat zal ik u besparen. We hebben te elfder ure toch nog gemeend hier vragen over te moeten stellen. Die vragen en die antwoorden heeft u ook gezien.

Die geven ons deels duidelijkheid, maar toch nog een vraag aan de wethouder om een bevestiging of zij nog kan aangeven dat wat in de woonvisie staat ook echt in lijn is met hetgeen in het STEC onderzoek staat over de verdeling van het type woningen voor senioren. En daarnaast of zij kan toezeggen om dit ook nader te duiden richting het uitvoeringsprogramma, zodat we een beter gevoel krijgen hoe de uitkomsten van het STEC onderzoek nou verwerkt zijn als het gaat om woningen voor senioren. Dan over de amendementen. Allereerst ons eigen amendement. Ik wil er toch nog wat over zeggen, want als ik hoop dat dit amendement aangenomen wordt, dan moet ik er nog even mijn best voor doen. L3B en het CDA zeggen beide: je moet alle spoedzoekers betrekken in het onderzoek en daar horen statushouders zeker bij. Dat is ook precies wat wij willen, maar dat is niet wat er nu staat in de woonvisie. Wij vinden het eigenlijk iets te toevallig, dat er specifiek bij statushouders wordt gesproken over alternatieve huisvestingsvormen en juist voor deze groep is het zo belangrijk om goed te integreren en je één te voelen met je omgeving en juist voor deze groep is het zo belangrijk om hen niet te plaatsen in alternatieve huisvestingsvormen, omdat je hen daarmee toch een aparte status geeft en integreren er niet makkelijker op wordt.

Met de zin die er nu staat, zeg je bovendien eigenlijk dat de druk op de woningmarkt wordt veroorzaakt door statushouders. Dat is gewoon een karikatuur, die niet klopt. Vandaar dat wij die zin gewoon willen verwijderen. Betrek gewoon het hele verhaal rond statushouders inderdaad bij de rest van de spoedzoekers en kijk hoe we dat in de hele gemeente kunnen oplossen. Daar hoort zeker bij, dat je ook gaat kijken naar alternatieve huisvestingsvormen, maar nogmaals: betrek het voor de hele groep en schrijf niet bij één specifieke groep van de spoedzoekers dan op dat er moet gezocht worden naar een alternatieve huisvestingsvorm, dat gaat ons echt te ver. Ik hoop dat CDA en L3B alsnog het amendement willen steunen, want dat is ook precies wat zij zeggen. Volgens mij kan je dat niet duidelijker maken dan door dit amendement gewoon mede te steunen. Dan over de andere ingediende amendementen. Van L3B over mobiliteit: ja, als fractie zeiden we al: als je meerdere visies in elkaar gaat schuiven, is het altijd een beetje zoeken naar de goede tekst. Klopt alles dan wel? Wat ons betreft is de aanscherping prima, wij zullen het amendement dan ook steunen. De motie over middenhuur hebben we mede ingediend, dus verder geen toelichting. De motie over zelfbewoningsplicht. Ik las een artikel over 39 woningen in Nijmegen, die aan een belegger zijn verkocht in plaats van aan starters.

Dat maakt maar weer eens duidelijk hoe urgent deze zaak is, om dat aan de voorkant goed te regelen. Zelfbewoningsplicht, anti-speculatie, dat zijn er onderdelen van. Goed dat we dit aan de voorkant zo goed als mogelijk met elkaar proberen te regelen. De motie van D66 over de verschillende typen locaties: uitstekend. We spreken deze avond te vaak over het feit dat bepaalde locaties worden benoemd, terwijl er nog geen besluiten over zijn genomen. Dat is verwarrend, zeker ook voor de mensen die erbij betrokken zijn. Dat leidt ook tot onnodige onrust, dus prima om hier een scherp onderscheid in te maken. Het amendement van GL over Bosland: we vinden eigenlijk de woonvisie helder op dit punt. Er staat gewoon de zin, dat er een voorstel tot onderzoek naar Bosland loopt. Laten we dat onderzoek gewoon afwachten. Wat ons betreft moet het college beide alternatieven op gelijke wijze uitwerken. Daarin worden, volgens de brief die het college heeft gestuurd, ook de bewoners betrokken. Laten we dit proces gewoon afwachten. Nogmaals, als het voorstel er ligt, laten we het dan op zijn merites beoordelen. Richting het college: het is voor ons niet meer dan logisch, dat dan ook de alternatieven op eerlijke wijze met elkaar worden vergeleken. Dan het meer lastige amendement over de rolvervulling. Ja, het staat voor ons buiten kijf dat er goede huisvesting moet komen voor arbeidsmigranten.

Het staat voor ons ook buiten kijf, dat de gemeente daarin een belangrijke rol moet spelen. Die rol is voor ons allereerst kaderstellend en controlerend. Dus wij moeten aangeven waar huisvesting aan moet voldoen en we moeten dit ook controleren, zodat we zeker weten dat de arbeidsmigranten ook in huisvesting wonen, die goed is. En de rol van de gemeente is ook dat het partijen bij elkaar brengt en knelpunten signaleert. Helemaal helder. Het gaat ons echter wat ver dat je als gemeente ook zelf initiatief neemt om huisvesting te gaan regelen. Wij denken dat je dan aan rolvervaging doet als overheid. Aan de ene kant ben je kaderstellend en controlerend, maar vervolgens ga je zelf woningen bouwen voor arbeidsmigranten en dan moet je dus je eigen kaders gaan controleren bij jezelf. En ik weet niet of je als overheid in die rolvervaging moet stappen. Dus als dit een onderdeel is van die regisserende rol, waartoe in dit amendement wordt opgeroepen, dan lijkt ons dat echt te ver gaan. Wellicht lezen wij dat verkeerd 13/41

en horen wij dat graag. Als het wel klopt, dan ben ik erg benieuwd hoe de indieners tegen die rolvervaging aan kijken. Tenslotte een vraag aan het college en aan de indieners: we hebben natuurlijk het beleid rondom arbeidsmigranten vast gesteld, daarin wordt gesproken over die faciliterende rol. Dat beleidsstuk is toen unaniem aangenomen. Nogmaals, er is geen reden om nu anders tegen de problematiek aan te kijken, dat snappen wij wel. We horen graag van het college in hoeverre dit amendement strijdig is met wat er in dat plan staat, want als dat zo is, dan zal dat ook aangepast moeten worden. Dus aan de indieners de vraag hoe ze tegen rolvervaging aankijken en aan het college de vraag in hoeverre dit amendement strijdig is met het huidige beleid. Dat was het, dank u wel. De heer Muis, D66: Wij dienen een aantal moties en amendementen mee in, die zijn net voorbij gekomen. De motie over zelfbewoning dienen wij mede in. Ik denk dat het goed is om te kijken of die termijn niet langer kan om speculatie te ontmoedigen, maar vooral om de woning langer beschikbaar te houden voor de doelgroep. Ook de motie over middenhuur dienen we mede in. Op dit thema hadden we inderdaad een mooi voorbeeld gezien in de gemeente Rijswijk, waar de gemeente een actieve rol en aandeel neemt in het realiseren van middenhuur woningen.

Ik weet niet of de wethouder daar contact mee heeft gelegd, maar het is goed om daar te kijken en wellicht ook bij andere gemeenten hoe zij dat doen, hoe zij buiten bestaande kaders denken en actie ondernemen om iets aan het probleem te doen. Dan het amendement van CU en GL over gelijke behandeling van statushouders, die dienen wij natuurlijk ook van harte mede in. De toelichting, de tekst net weer door de heer Markus, dat lijkt ons glashelder. Een statushouder heeft net zoveel recht op een woning als ieder ander. Wij willen geen onderscheid maken. Natuurlijk, alternatieve huisvesting, dat kan, maar dan moet je het voor iedereen op dezelfde manier aanbieden en daar geen onderscheid maken in doelgroepen, naar inwoners eigenlijk. Het amendement van L3B over mobiliteit, daar kunnen we ook kort over zijn. Goed dat mobiliteit tussen de kernen via OV en fiets goed moet zijn of nog beter moet zijn, dan het al is, dus die kunnen wij ook steunen. Dan hadden wij net als de CU ook wat moeite met het amendement van de PvdA over de rolvervulling gemeente huisvesting arbeidsmigranten. Wij zien zeker ook dat naast de economische opgave de huisvesting van arbeidsmigranten een sociale opgave is. Ik denk niet dat daar de kern van het probleem zit in dit amendement, maar wel inderdaad het woord regisseren. Daar is al het e.e.a. over gezegd.

De vraag is: hoe moeten we dat uitleggen als de markt het niet oppakt, terwijl ze verantwoordelijk zijn? Wat betekent dat dan? Betekent dat dan dat de gemeente het moet gaan realiseren? Dat is eigenlijk wel wat je zegt, want je zegt: degene die de regie heeft gaat het dan bepalen. Dus de markt kan dan ook denken: dat is mooi, de gemeente gaat het voor ons regelen. Ik zou dus toch eerder pleiten voor de samenwerking en het faciliteren, knelpunten oplossen. Ik vraag me af waarom dat niet gewoon voldoende is in dit opzicht, waarom we nou perse dit moeten regisseren. Dan het amendement van GL over de woonwagenbewoners wellicht op Bosland. Het lijkt aannemelijk, aardig, om te kijken hoe je daar meerdere opties in kunt brengen, maar volgens mij heeft de raad er nog niet over besloten. We horen wel graag eerst even de wethouder in hoeverre hem dit in de weg kan zitten in het proces als we hier nog de optie van de Hoeksekade aan toevoegen, maar wij zien op voorhand niet echt problemen. Volgens mij heb ik ze allemaal ze gehad. Nee, wacht even. Ik wil graag even van de gelegenheid gebruik maken voor de steun voor onze eigen motie. Dank daarvoor. Dan ben ik hiermee aan het eind van mijn eerste termijn. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Ik zal beginnen met de moties en amendementen van groot naar klein en ik zal eindigen bij ons eigen amendement.

Het amendement van L3B de heer Blonk over de mobiliteit in de woonvisie, die hebben wij mede ingediend. Het is inderdaad heel belangrijk om ervoor te zorgen, dat er goede verbindingen zijn met het OV of met fietspaden tussen de 3 dorpskernen. Op dit moment met het openbaar vervoer van Bleiswijk naar Berkel en Rodenrijs gaan, dat is bijna niet te doen, dan heb je een lunchpakketje nodig wil je dat ongeveer bereiken. Goed dat dit ingediend is, daar doen we aan mee. Over de middenhuur: die gaan we steunen. Wij vinden dit wel een goede motie. Ik heb natuurlijk vorige week zelf ook al aangegeven bij de wethouder, dat de Rijswijkse optie wellicht voor ons ook goed zou zijn. Wij hebben immers ook met de Eneco-gelden daar financiën voor. Ik weet dat de wethouder toen niet al te enthousiast reageerde daarop. Ik ben heel blij, dat de heer Muis nu ook aangeeft, dat dat wellicht een optie zou kunnen zijn. Daarmee is het zaadje, dat geplant is, toch wel ietsje groter geworden. Wellicht dat er toch wat meer mensen daarover gaan nadenken. De zelfbewoning: dat is een goede motie, ook deze gaan wij steunen. Wat we zien namelijk, is dat nu zo langzamerhand grote steden Amsterdam, Rotterdam, Den Haag helemaal verzadigd zijn. Huisjesmelkers gaan trekken naar de randgemeenten.

Als we weten dat Lansingerland de ideale randgemeente is, binnen 10 minuten ben je in hartje Rotterdam, met een half uur in hartje Den Haag, dan bestaat het gevaar dat een huisjesmelker als eerste zijn blik op Lansingerland laat vallen. Dus als we dat voor kunnen zijn hiermee, is dat helemaal goed. Gaan we zeker doen. De statushouders, die hebben wij mee ingediend. Ik wil daarbij graag aangeven, de heer Markus zei het ook al terecht: een ieder die zich op Nederlands grondgebied bevindt wordt in gelijke gevallen op gelijke wijze behandeld. Dat geldt dus ook voor statushouders in het geval dat zij op zoek zijn naar een woning. Als wij één bepaalde groep eruit gaan halen en gaan zeggen: voor jullie gaan we op zoek naar alternatieve huisvesting, dan zeg je daarmee onbewust: jullie zijn een probleem, jullie zorgen ervoor dat er te weinig huizen zijn. Als je inderdaad gaat zoeken naar 14/41

alternatieve huisvesting, dan moet je dat doen voor alle mensen, die spoedig een huis zoeken en niet één bepaalde groep eruit vissen. Dat is wat ons betreft heel onrechtvaardig. Hiermee wordt inderdaad een soort stempel geplakt juist op die statushouders van: jullie zijn het probleem, jullie zorgen ervoor dat er te weinig huizen zijn, jullie geven we dan maar alternatieve huisvesting, zodat de gewone reguliere huizen beschikbaar blijven voor mensen die wel van oorsprong in Nederland geboren zijn. Dat is wat ons betreft zeer onterecht. Daarom zijn we van harte mede indiener van dit amendement van de CU. Dan het amendement van de PvdA, ook daar zijn we mede indiener van. Een regiefunctie, daar zijn een hoop mensen enigszins beducht voor, maar een regiefunctie betekent niet perse dat je ook alles zelf gaat doen. Regiefunctie, zoals een goed regisseur betaamt, kan ook aanwijzingen geven aan anderen en dat die het uiteindelijk gaan uitvoeren. Maar je moet hier als gemeente wel bovenop zitten, als overheid, als lokale overheid, want we weten inmiddels, dat er ontzettend veel misstanden zijn, juist met de huisvesting van arbeidsmigranten. We kennen allemaal de verhalen van mensen uit het voormalig Oostblok, die met 10 of 12 mensen in een huis wonen, die op een matras op de vloer slapen, daar honderden euro’s huur voor moeten betalen en toch nog iets naar hun thuisland toesturen.

Je moet dat soort dingen niet willen. Er spelen heel veel louche zaken op dat soort gebieden. Je moet als overheid daar echt een vinger aan de pols houden en soms moet je er dan instappen en goede aanwijzingen geven, samen met partners, om het voor te zijn. Dan kom ik uiteindelijk bij ons eigen amendement. Ik wil de partijen, die het op dit moment niet steunen, aangeven dat juist deze woonvisie heel erg toe schrijft naar een locatie aan Bosland. Niet voor niets staat er: het ligt voor de hand deze uitbreiding te koppelen aan twee bestaande woonwagenlocaties, Merenweg en Bosland. Voor Bosland loopt op het moment van schrijven een project. Dat is wat mij betreft, hoe ik het lees, de meest duidelijke uitleg, dat er naar Bosland toegeschreven wordt. Waar ik in mijn amendement voor pleit is nadrukkelijk waarvan de uitkomst ook kán zijn, met de nadruk op: kán zijn, dat deze herontwikkeld gaat worden aan de Hoeksekade. Daar had ik ook van kunnen maken: dat deze herontwikkeld gaat worden elders. Dan leg je nog geen beslag op Hoeksekade. Juist dit amendement zorgt ervoor, dat je ook opties mogelijkheid houdt, dat uit een vergelijkend eerder onderzoek, we weten dat uit het onderzoek van de gemeente gekomen is dat Hoeksekade nabij 144 eigenlijk de voorkeur heeft, dat je die optie ook daadwerkelijk houdt. Vandaar nadrukkelijk het woord kán en niet moet.

Nogmaals, juist de woonvisie schrijft naar Bosland toe en mijn amendement houdt meerdere opties open. Daarbij wilde ik het laten. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik pak even de spullen erbij. Ik begin toch nog heel even bij mijn eigen amendement, dat wij met anderen indienen, over de huisvesting arbeidsmigranten. De CU vroeg: je moet als gemeente kaderstellend en controlerend optreden, niet zelf initiatief nemen om huisvesting te regelen. Ik wil nog even benadrukken: nee, het gaat hier om initiatieven stimuleren. De heer Ruijtenberg van GL heeft dat net ook nog heel goed uitgelegd. De passage: zo nodig zelf initiatief nemen. Dat is uit het amendement gehaald aan het begin van de week, dus het gaat echt om stimuleren en regie nemen om ervoor te zorgen, dat dit echt goed gaat verlopen in Lansingerland. D66 vraagt: als je als gemeente dit gaat regisseren, waar ben je dan mee bezig? Dan ben je ervoor aan het zorgen, dat mensen uit andere landen, die hard werken om onze Horti Science en andere economische activiteiten tot bloei te brengen, dat zij beter en sneller aan een huis, een kwalitatief goed huis, worden geholpen. Daar kun je als gemeente echt wel een regisserende rol in nemen.

Ik ben heel blij, dat de heer Blonk heeft aangekondigd, dat hij een bespreekstuk zal inbrengen over het feit dat Kafra House aan de Violierenweg nee op het rekest heeft gekregen van het college om daar een grote arbeidsmigrantenhuisvesting te bouwen. Ook wij lazen dat vanmorgen aan de ontbijttafel in het AD. Waar een paginagroot artikel wordt geschreven in een regionale krant, laat zien dat dit een hot item is in de regio. De VVD had nog een vraag aan de wethouder: hoe gaat de wethouder dat oppakken? Dat is inderdaad goed om te horen van de wethouder, zeker omdat het er naar uitziet dat het amendement gaat worden aangenomen. De heer Blonk, amendement mobiliteit: daar zijn we mede indiener van. Heel belangrijk om tussen de kernen goed van A naar B te kunnen, voldoende fietspaden, goed OV tussen de kernen. Wat ons betreft zijn ook fietstunnels, ik wijs dan op de fietstunnel in Bleiswijk, ontzettend belangrijk, om dat verkeer veilig snel heen en weer te laten gaan. Ik ga ervan uit, dat de wethouder ons binnenkort weer informeert hoe het staat met die fietstunnel in Bleiswijk. De motie middenhuur van de heer Blonk: op zich zouden wij die kunnen steunen. Ik wil nog wel even graag van de wethouder horen of het nodig is.

Ik heb bijvoorbeeld in het convenant prestatieafspraken gemeente Lansingerland 2021 tussen de huurdersvereniging corporatie 3B Wonen, Havensteder en Wooninvest gelezen, daar staat letterlijk: wanneer zich wettelijke en financiële mogelijkheden voordoen om middeldure huurwoningen tot circa € 900 per maand te bouwen is corporatie 3B Wonen bereid daartoe initiatieven te ondernemen. Bij deze woningen zal bij de jaarlijkse huurverhogingen de CPI index worden toegepast. Dat laatste doet er niet zo heel veel toe. Volgens mij wil 3B Wonen dat, maar laat ik daarbij wel zeggen dat de bouw van sociale huurwoningen met name de hoofdtaak zou moeten zijn van een corporatie als 3B Wonen. Maar als de wethouder deze motie nog nodig acht, dan kunnen we die steunen. De motie zelfbewoning: daar zijn we mede indiener van. Heel belangrijk om betaalbare woningen zo lang mogelijk beschikbaar te houden in dat segment. Dus 5 jaar is dan echt te kort. Het amendement gelijke behandeling statushouders van de CU: ook daar zijn we mede indiener. Het is een wettelijke taak van de gemeente om statushouders te huisvesten. Ook mijn fractie vindt heel sterk dat het niet goed is om onderscheid te maken tussen verschillende woningzoekenden, 15/41

dus als er alternatieve huisvesting wordt aangeboden of wordt onderzocht, dan kunnen allerlei woningzoekenden, jong, oud, statushouders, kunnen daar hopelijk gebruik van maken, zodat ze allemaal sneller aan een woning komen. Dan kunnen de statushouders te midden van anderen in die alternatieve woningen ook zo snel mogelijk integreren in afwachting van een meer permanente of iets aantrekkelijkere woning op termijn. Dan begint de integratie meteen en dat is ontzettend belangrijk. Het amendement van de heer Muis over de studielocaties en de ontwikkellocaties: op zich kunnen we ook dat amendement steunen, maar we hebben nog wel eerst een vraag aan de wethouder. Blijkbaar is de Driehoek Noordpolder een studielocatie, kan de wethouder aangeven wat de andere studielocaties zijn? En nog een vraag aan de wethouder: wordt er niet altijd eerst studie gedaan naar haalbaarheid van ontwikkeling? En het besluit over de werkelijke ontwikkeling, de werkelijke plannen, dat ligt toch altijd bij de raad? Is het niet enigszins semantisch? Nogmaals, we begrijpen dat het voor bewoners van bijvoorbeeld de edelsteenbuurt gevoelig ligt, dat dat verschil niet gemaakt kan worden, maar we horen graag van de wethouder de antwoorden op de twee vragen, die ik stelde. Tot slot het amendement van de heer Ruijtenberg over Bosland, Hoeksekade, de woonwagenstandplaatsen: dat hebben wij mede ingediend.

Hij heeft dat goed toegelicht, dus dat hoeft nu verder niet meer door mij te worden gedaan. Dank u wel. De voorzitter: Dan zijn we aan het eind van de eerste termijn van de raad. Ik ga als eerste terug naar de insprekers, dat zijn mevrouw Fluts en mevrouw Verhoef, die beiden nog aanwezig zijn. Is er behoefte om te reageren op wat er door de raadsleden gezegd is. Daar heeft u heel kort de tijd voor. Inspreker: Mevrouw Fluts: Ik weet niet of ik mag reageren op een amendement, wat ik ervan vindt. De voorzitter: U mag reageren op wat door raadsleden is gezegd, maar heel kort, een minuutje. Mevrouw Fluts: Ik kan me zeker vinden in het amendement van de heer Ruijtenberg, voornamelijk op wat hij benoemd: het woordje kán in plaats van dat er alleen gestuurd wordt op de locatie Bosland. Ik hoop, dat het amendement wordt aangenomen. Dank u wel. Inspreker: Mevrouw Verhoef: Het zal u niet verbazen, dat wij bijzonder waarde hechten aan de motie, zoals die is ingediend door D66 en dat er vooral duidelijkheid komt in de woonvisie bij de omschrijving van de locaties. Daar wil ik het bij laten op dit moment. De voorzitter: Dat is kort en krachtig. Laat dat een voorbeeld zijn voor de wethouders, die nu aan de beurt zijn. Beantwoording college Wethouder Arends: Goedenavond iedereen. Ik zal het als volgt zo goed mogelijk proberen te doen. Ik loop alle amendementen en moties na.

Bij elk amendement of motie, waar ook een vraag over is gesteld, probeer ik integraal mee te nemen. Mocht dat op het laatst nog niet zijn, dan check ik nog even mijn lijst en dan doe ik dat alsnog, zodat u goed voorzien bent van de visie vanuit het college. Allereerst wil ik ingaan op het amendement dat gaat over mobiliteit, ingediend door de heer Blonk. Daar werd nog een vraag over gesteld door de heer Machielse: hoe gaan we daar dan mee aan de slag? Laat zijn dat de mobiliteitsvisie leidend is, maar het is goed het belang bij de woonvisie te benoemen, dus in dat kader omarmt het college dit amendement. Het gaat met name in op de focus van fietsen en openbaar vervoer en dat lijkt ons een prima toevoeging. Dan het amendement over de gelijke behandeling van statushouders van de CU, de heer Markus gaf ook nog een extra toelichting. Die begrijp ik heel goed. Er is door meerdere partijen over gesproken, door de heer Blonk, maar ook door anderen. Waar we in ieder geval kijken, is daar waar flexwonen is of alternatieve woonvormen, dat doen wij echt in een breed kader, dus voor verschillende doelgroepen als ook voor verschillende locaties. Daar waar het gaat over statushouders, dan heeft hij ook zeker recht op een sociale huurwoning, dat is in Nederland zo geregel, maar we zien alternatieve vormen als de Hergerborch ook als groot succes.

Wat wel belangrijk is, daar waar de urgentie heel hoog is, dat we willen zoeken naar alternatieve woonvormen o.a. flexwonen, dat is altijd een tijdelijkheid, maximaal 2 jaar, waarna we willen voorzien in een sociale huurwoning. In dat kader kunnen wij dit amendement omarmen, maar wel blijven inzetten en blijven benadrukken van de urgentie, ook van de tijdelijkheid mogelijk dus voor meerdere doelgroepen, waaronder ook de statushouders. Dan het amendement over de rolvervulling gemeente bij het ontwikkelen van huisvesting arbeidsmigranten. Daar is door vele partijen aandacht voor gevraagd. Dat is ook een thema dat speelt. U heeft als raad onlangs een beleid vast gesteld, een toetsingskader en een communicatiekader. Daarin heeft u aangegeven om als gemeente een faciliterende rol aan te nemen. U kunt ervoor kiezen om dat uit te breiden, hoewel ik alvast kan zeggen, dat we faciliteren-plus doen. Dus wij verbinden al, wij geven al ideeën tussen de marktpartijen en de initiatiefnemers. Echter, wij zouden als college niet zover willen gaan als het gaat om het nemen van initiatief. Ook het vraag en aanbod bij elkaar brengen, dat is echt wel een rol, die de markt zou moeten invullen. Als u deze motie aanneemt, is het goed om te realiseren 16/41

dat dit extra capaciteit vraagt en dus ook extra geld. Mijn voorstel zou dan ook zijn om dit mee te nemen in het uitvoeringsprogramma en tevens ook na het onderzoek van het college wat de uitwerking van dit amendement vraagt voor de begroting. Er werd ook een vraag gesteld: wat betekent dat dan voor het huidige beleid? Ja, daar zullen we dan ook naar kijken. Zoals ik mevrouw Verhoef begreep, vraagt dat zeker meer werkzaamheden en dan zouden we ook moeten kijken wat nu sec in het beleid staat en hoe dat dan aangepast moet worden. Het college is op zich niet tegen, maar wel de opmerking: het kost geld en laat de overheid geen initiatief nemen, want dat gaat echt veel te ver en vooral de markt zijn werk laten doen, wat heel belangrijk is en waartoe ze goed in staat zijn. Dan het volgende amendement, over de woonwagenbewoners: dat roept op om naar meerdere locaties te kijken, twee locaties worden ook benoemd door de heer Ruijtenberg in zijn bijdrage. Wat ik erover kan zeggen is dat het college er niet negatief tegenover staat, wij kunnen dat omarmen. Maar er loopt een locatieonderzoek waarbij echt meerdere locaties worden onderzocht: elf stuks. Een aantal die beter passend zijn en een aantal die minder passend zijn, maar in de woonvisie sluiten wij geen locaties uit. Dat is belangrijk voor u om te weten.

De heer Fortuyn is bezig met het project, in gesprek ook met de woonwagenbewoners, nu van de locatie Bosland. Zodra daar meer duidelijkheid over is, wordt u daar separaat uiteraard over geïnformeerd. De woonvisie geeft sec aan, dat er meer behoefte is, dat we daarin nog aan het onderzoeken zijn en dat belang wordt hierin meegenomen. Dus we sluiten geen locaties uit. Dat waren de amendementen, dan ga ik door naar de 3 moties. De eerste motie gaat over het goed onderscheid maken tussen ontwikkel- en studielocaties. Dat lijkt het college een prima voorstel, om die duiding te geven. Dat heeft het college eerder ook gedaan in de brief aan de provincie en het lijkt me goed om richting uitvoeringsplan die duidingen te geven. Mevrouw Verhoef vroeg nog: welke locaties zijn dan nu studielocatie? Die kunt u vinden in de brief aan de provincie, maar dan moet u denken aan Wolfend, de Driehoek Noordpolder, Bleizo west. Voor de twee locaties in Bleiswijk heeft u een nota van uitgangspunten vast gesteld, maar dat gaat nu richting een masterplan, dus we zitten daar in een iets verder stadium dan een studielocatie, maar daar heeft u wel een principebesluit over genomen, dat u daar woningbouw voorziet. Verder, mocht ik er een paar missen, dan verwijs ik u naar de brief aan de provincie, waar alle locaties uitgelegd zijn.

Maar een prima motie om aan te nemen, om dat ook op te nemen naar een uitvoeringsprogramma, in welke fase welke locatie zich bevindt. Dan de motie over middenhuur. Mevrouw Verhoef gaf daarover aan: er staan toch ook afspraken, die wij als gemeente al doen met de woningcorporatie? Dat klopt. Het is zeker wel een extra steun. Het is niet zo dat alle investeringskracht bij de woningcorporaties is, maar het is wel een extra steun, deze motie. Ik ook aangeven, dat we richting het uitvoeringsprogramma hier nader op in willen gaan, wat dit dan betekent. Wat ik wilde zeggen, de investeringskracht en ook de basistaak van woningcorporaties is nu sociale woningbouw, maar met een markttoets, als de markt het niet oppakt, heeft ook de woningbouwcorporatie nu al de ruimte om dat op te pakken. We zien daarin dan ook kansen. Een voorbeeld hierbij is Parkzoom IV. Na sociale huurwoningen is 3B Wonen met de ontwikkelaar voornemens om middenhuur te realiseren voor de coöperatie. Dus dat doen wij al, maar het is ook prima om de aandacht van u hierop te vestigen. Wij zullen daar ook nader duiding aan geven naar het uitvoeringsprogramma. Dan komen we bij de laatste motie als het gaat over het bespreekstuk de woonvisie en dat gaat over zelfbewoning.

Dat lijkt ons ook een prima voorstel, die willen we als college omarmen, om dat inderdaad goed te onderzoeken en u daarin te gaan informeren in oktober dan wel gelijktijdig met het uitvoeringsprogramma, maar oktober lijkt voor nu haalbaar te zijn. Dan heb ik het advies vanuit het college t.a.v. de amendementen en moties gegeven. Dan kijk ik nog even naar mijn vragen, of ik alles heb behandeld. Volgens mij nog niet. De heer Markus stelde nog een vraag, die had hij technisch vooraf gesteld. Hij vroeg nu aan het college of ik een bevestiging kan geven: wordt er nu t.a.v. de woonbehoefte ook in de woonvisie de behoefte van senioren gelijkvloerse woningen gerealiseerd? Ja, dat kan ik toezeggen. Ik wil ook toezeggen, dat we toewerken naar een nadere duiding in het uitvoeringsprogramma. Daarin zullen we zeker de rapportage van STEC mee nemen. Het is juist ook de bedoeling geweest om lokaal en regionaal die woonbehoefte te doen. Alles in deze woonvisie staat in het teken van de woningbehoefte vorm te gaan geven. Nu in de visie en in het najaar komt het uitvoeringsprogramma. Ik hoop daarmee de heer Markus voldoende te hebben beantwoord. Dan kijk ik Nog verder. Door de heer Muis werd nog gevraagd: wordt er ook gekeken naar andere gemeenten als het gaat over middenhuur? Ook de heer Jumelet benoemde dat. Ja, Rijswijk doet dat volledig zelfstandig.

Dat is wel iets anders dan een actieve rol bij coöperaties, maar als u daar over wilt praten, maar dat is niet zoals wij dat in Lansingerland doen. Volgens mij heb ik ze allemaal redelijk behandeld anders merk ik dat in de tweede termijn. Dank u wel. De voorzitter: Volgens mij heeft u manmoedig geprobeerd kort en volledig te zijn in uw beantwoording, dat is toch altijd een dilemma. We gaan naar de raadsleden om te kijken of dat ook zo is overgekomen. De heer Blonk, L3B: Ik ga even wat roet in het eten gooien, want ik wil een schorsing vragen om even overleg te hebben met mijn fractie over het amendement van de CU en de beantwoording van de wethouder. De voorzitter: Hoe lang heeft u nodig? De heer Blonk: 5 minuten. De voorzitter: Het is 20.57, dan stel ik voor 21.05 uur, dat zijn 8 minuten. Ik geef iedereen de tijd om even een pauze te nemen, want we hebben een lange avond. Om 21.05 uur gaan we hier weer verder. Ik schors de vergadering. 17/41

Schorsing De voorzitter: Het is nagenoeg vijf over, en ik zie meneer Blonk alweer paraat zitten, dus ik vertrouw erop, dat alle raadsleden weer aanwezig zijn. Ik heropen de vergadering. Tweede termijn De heer Blonk, L3B: De opmerkingen van de heer Van der Stelt over de brief van het college betreffende Driehoek Noordpolder ondersteunt mijn fractie van harte. Nu onduidelijkheid laten bestaan is niet goed. De bespreking in de eerstvolgende commissie ruimte van de Driehoek Noordpolder is belangrijk en daar zal ik een bespreekstuk voor schrijven. Dan komen we bij het onderwerp waarvoor ik geschorst heb en met mijn fractie heb overlegd, dat is het amendement van de CU. Ik heb de wethouder twee vragen gesteld: wilt u naast statushouders ook spoedzoekers, jongeren die hun ouderlijke woning verlaten, ouderen die kleiner willen gaan wonen en misschien nog wel meer groepen, betrekken bij het onderzoek dat u gaat doen, zoals dat aangekondigd is in de woonvisie. Zij heeft het dan over verkennen, maar onderzoeken en verkennen zijn synoniemen van elkaar, dat weet iedereen. Zij heeft aangegeven, dat zij er in een breed kader naar zal gaan kijken. Zij heeft ook aangegeven dat in de alternatieve huisvestingvormen ook de flexwoningen betrokken gaan worden. Dat zijn twee punten, die voor ons, voor L3B erg belangrijk zijn.

Daarmee komt onze weerstand, onze twijfel over het amendement te vervallen en zullen wij het amendement ook ondersteunen en voor stemmen. Dat zijn de twee punten, die ik in wilde brengen. Ik dank de collegae voor de steun voor ons amendement en onze twee moties. Dank u wel. De voorzitter: Ik denk dat u de juiste toon zet. Ik zou uw collega’s ook willen oproepen zich vooral te beperken tot die moties en amendementen, waar uw inzichten vergeleken met de eerste termijn veranderd zijn. De heer Markus: Het amendement rond arbeidsmigranten. De wethouder stelt een iets andere route voor. Zij snapt de oproep van de indieners, maar ze zegt ook dat het extra capaciteit en financiële middelen vraagt. Ze roept eigenlijk op om het amendement aan te passen, in die zin dat ze dit mee neemt richting het uitvoeringsprogramma en dat we dan een besluit nemen. Kunt u daarmee leven? Daarmee is het amendement wat lastig. Ze stelt een andere route voor, hoe kijkt u daar tegen aan? De heer Blonk: Ik kan het me voorstellen, dat het extra geld gaat kosten, dat is dan maar zo en dat zien we dan mogelijk wel bij de begroting, ik denk dat het dan wel in de begroting mee genomen kan worden. Maar als je naar de inhoud kijkt, het brede onderzoek naar al die groepen om voor goede huisvesting te zorgen, dat vindt mijn fractie heel belangrijk.

Niet alleen statushouders, maar ook die andere spoedzoekers, jongeren enzovoorts, om die erbij te betrekken. Als dat geld kost, dan horen we wel hoeveel dat is van het college. De heer Machielse: Ik ben een beetje in de war door de laatste woorden van de heer Blonk, want volgens mij ging de vraag van de heer Markus over het amendement arbeidsmigranten en het antwoord van de heer Blonk heeft hij gegeven alsof hij het heeft geïnterpreteerd op het amendement spoedzoekers en huisvesting voor statushouders, maar misschien heb ik dat verkeerd begrepen. Ik zie de heer Markus knikken, dus ik denk dat ik zijn vraag goed heb begrepen. Dan is de vraag aan de heer Blonk of u de vraag van meneer Markus op die manier zou willen beantwoorden, want ik ben wel benieuwd van het antwoord, want ik laat onze steun ervan afhangen, zeg ik er maar direct bij. De heer Blonk: Daarvoor moet ik even terug naar mijn eerste termijn. In mijn eerste termijn heb ik de vraag aan de wethouder gesteld of die verkenning naar de statushouders, dus het onderzoek naar die statushouders of daar ook spoedzoekers bij zijn, jongeren die hun ouderlijke woning willen verlaten en ouderen die kleiner willen gaan wonen, te betrekken bij dat onderzoek, bij die verkenning. De wethouder heeft gezegd: ja, dat ga ik doen, ik ga dat in een heel breed kader bekijken. Dus wat dat betreft vat ik dat op.

U zit nee te knikken, maar dat is mijn opvatting, waardoor ik aangeef: blijkbaar gaat de wethouder dat onderzoek, die verkenning breder doen dan alleen statushouders. Dan zeg ik: oké, dat is prima, dan gaan we dat zo doen. De voorzitter: De heer Machielse en de heer Markus doelen op het amendement van de PvdA over de rolvervulling gemeente bij ontwikkelen huisvesting arbeidsmigranten. Daar is door de wethouder aangegeven, dat er extra capaciteit nodig is. Dat was de vraag van de heer Machielse en van de heer Markus: kunt u aangeven hoe u aankijkt tegen die benodigde extra capaciteit bij dat amendement. De heer Blonk: In mijn tweede termijn ben ik niet op dat amendement ingegaan. Ik vind het gek dat ik geattendeerd word op iets wat ik zelf niet inbreng. De voorzitter: Dat kan. U kunt geïnterrumpeerd worden op iets wat u niet zegt. De heer Blonk: Mijn antwoord verandert daar niet mee. Mevrouw Verhoef: Ik wil de heer Blonk interrumperen op iets wat hij niet gezegd heeft. Ik wil de heer Blonk vragen: u vindt toch ook, dat het belangrijk is om als we inderdaad de regie willen nemen bij het beter zorgen voor huisvesting van arbeidsmigranten, dat daar dan ook best wel een kleine investering bij kan liggen. Maar dat heeft u net bevestigend beantwoord, dat uw antwoord hetzelfde zou zijn. Dank u. De voorzitter: Ik geloof dat mevrouw Verhoef voor u geantwoord heeft, meneer Blonk.

Bent u het daar mee eens? Ja, daar bent u het mee eens. Dank u wel. De heer Machielse, VVD: Het wordt een interessant debat, ik ben heel benieuwd waarop ik geïnterrumpeerd ga worden, wat ik niet gezegd heb. Over 2 amendementen hebben wij vragen gesteld aan het college, dank voor de beantwoording en voor de verdere toelichting. Iets van mobiliteit in de woonvisie, dat amendement zullen we steunen. Het amendement over de inzet op arbeidsmigranten 18/41

kunnen wij in de huidige vorm niet steunen en dat heeft er alles mee te maken, dat als daar een extra inzet nodig is, dat we wel in het bredere geheel moeten kijken: waar komt het vandaan, wat kost dat dan? We weten nu niet of het € 50.000 of € 500.000 zou kosten, waar men toe oproept, even in extremo. Dus de vraag die ik wilde stellen, maar ik vrees dat de heer Blonk niet meer gaat bewegen na zijn uitgebreide beantwoording van zojuist, of er een mogelijkheid is om het amendement aan te passen, zodat het juist oproept om in de uitvoeringsagenda van de woonvisie op te nemen wat we binnen bestaand beleid kunnen doen en wat eventueel een extra inzet voor consequenties zou hebben. Wat ik in mijn eerste termijn al aangaf, ook in de richting van mevrouw Verhoef, is dat wij de intentie en de doelstelling onderschrijven, maar wat zorgen hebben over de weg daar naar toe. Als we die kunnen gladstrijken, doen we van harte mee, maar in de huidige vorm zijn er teveel onzekerheden, waar we nu over zouden moeten beslissen en kunnen we het amendement niet steunen. Mevrouw Verhoef, ik zal u straks in uw termijn vragen hoe u ernaar kijkt, dus daar kunt u zich dan vast op voorbereiden. Verder geen wijzigingen van inzichten op onze eerste termijn. Dank u wel. De heer Van der Stelt, CDA: Ik kan het wederom kort houden.

Wat betreft het amendement van de CU: daar kunnen wij gehoord de opmerkingen van de heer Markus, maar ook de reactie van de wethouder, in mee gaan. Dus we zullen dit amendement steunen. Wat betreft de overige amendementen en moties hebben we geen gewijzigde inzichten. Dank u wel. De heer Jumelet, WIJ: Ik zal ook proberen het kort te houden. Ik vond de opmerking van de wethouder rondom het amendement van de arbeidsmigranten wat wonderlijk. Dat was de opmerking: de markt is goed in staat om. Maar juist het feit, dat het niet goed gaat is volgens mij de reden om dit amendement in te dienen. Mijn vraag is: bedoelt de wethouder feitelijk dat de markt inderdaad nu de goede dingen doet? Ik hoor haar ook zeggen: we faciliteren-plus. En ik hoor haar sympathie uitspreken voor het amendement, dus ik zit een klein beetje met een dilemma. Wat bedoelt u nu eigenlijk in uw verhaal? Dat is één. En twee, ik was nog benieuwd m.b.t. het amendement rond het woonwagencentrum. De wethouder gaf aan, dat er goed overleg is, maar ik hoorde inspreker toch iets anders zeggen, dat het allemaal moeizaam ging. Of misschien heb ik het niet goed verstaan, maar ik dacht te hebben verstaan dat het moeizaam ging.

Kan wellicht de wethouder duiding geven wanneer het onderzoek feitelijk afgerond zal zijn rondom de locaties? De heer Markus, CU: Allereerst dank ik het CDA en L3B, dat zij ons amendement rondom statushouders steunen. Mooi, dat we in debatten samen met het college elkaar tot andere gedachten kunnen brengen. Dat laatste hoop ik ook nog steeds voor het amendement rond arbeidsmigranten. Nogmaals, volgens mij zijn we het over de strekking achter het amendement helemaal eens. Alleen, wij hebben er toch moeite mee, dat je een amendement indient zonder dat je exact weet wat daarvan de gevolgen zijn als het gaat om ambtelijke capaciteit. We weten niet eens of het uitvoerbaar is. De wethouder geeft aan: lastig, we hebben die capaciteit niet. Dus dat gaat dan ook extra financiële middelen kosten. Dan wil ik toch even een vergelijk maken met Horti Science. Tijdens de kaderbrief hebben we allemaal tegen de wethouder gezegd: wethouder, we snappen het belang van Horti Science, we vinden het fantastisch, maar u vraagt nu geld zonder onderbouwing, wij willen dat u dat eerst onderbouwt en dan nemen we er een besluit over. Vervolgens dienen wij op een ander onderwerp een amendement in, dat vinden we allemaal heel belangrijk en dan weten we aan de voorkant al dat het extra middelen en extra capaciteit kost.

Mevrouw Verhoef: Er worden hier regelmatig amendementen ingediend, wil ik tegen de heer Markus zeggen, waarin we iets veranderen of er worden moties ingediend, waarin we het college een bepaalde opdracht geven en dat is niet altijd voor niks. Voor niks gaat de zon op. Dus mogelijk zitten hier kosten aan verbonden, die we nu niet weten. Maar steunt u wel het belang van ervoor zorgen dat arbeidsmigranten hier goed gehuisvest kunnen worden? Als u daar achter kan staan, dat heeft vervolgstappen, dat kan consequenties hebben financieel ook. Dus de geest van het amendement, kunt u daar achter staan? De heer Markus: Zoals ik net al zei: achter de geest van het amendement, daar begon ik mijn bijdrage mee, kan ik van harte staan. Alleen, ik vind het op voorhand te ver gaan om dan ook gelijk alle consequenties, die ik helemaal nog niet ken, daarmee ook te accepteren, want daar wil ik gewoon de goede afweging in maken. Misschien als ik die onderbouwing zie, dan zeg ik: dat is een prima voorstel. Maar nogmaals, wij hechten er waarde aan om de oproep, die de wethouder doet, geef aan mij mee, laat mij de gedachte van die regisserende rol uitwerken richting uitvoeringsagenda, dan zie ik hoe ik dat voor u in ga vullen, dan zien we ook welke middelen en kosten erbij komen kijken en dan kunt u bij de uitvoeringsagenda daar een prima beslissing over nemen.

Dat lijkt ons een juistere route, dat klinkt misschien wat formeel over belangrijke onderwerpen, maar nogmaals, wij hechten er wel waarde aan, dat we over al dat soort voorstellen die geld kosten ook op een goede, eerlijke, afgewogen manier met elkaar besluiten. Ik kan me herinneren, dat we in het verleden weleens avonden hebben gedebatteerd over onderbouwingen van € 25.000 en nu geven we aan de voorkant heel makkelijk geld weg. Nogmaals, wij willen daar wat strikter, wat stringenter in zijn. Mevrouw Verhoef: Ik wilde eigenlijk alleen nog maar reageren, de consequentie daarvan is inderdaad van: onderzoek, breng het in de uitvoeringsagenda, maar nu is wel het moment om de woonvisie daar sterker op te amenderen. Dat is wat dit amendement beoogt. Dan zijn de volgende stappen logischerwijs waarin de raad weer een besluit kan nemen of weer iets kan amenderen 19/41

in een begroting en die opties blijven zeker. Maar nu moeten we het sterk neerzetten, wat de mede indieners en mijzelf betreft. Dank u. De heer Markus: Nogmaals, ik val in herhaling. Het amendement oproept niet op om het uit te gaan werken, het amendement roept op om het te gaan doen en daar is precies het verschil van mening over. Zolang dat verschil blijft, kunnen wij niet voor dit amendement stemmen. Dank u wel. De heer Muis, D66: Allereerst dank aan de wethouder voor het omarmen van de motie duidelijkheid over locaties. Ik wil de discussie van zojuist niet overdoen, maar ik onderschrijf de zorgen, die zijn geuit door de VVD. Ik vind het eigenlijk een heel mooi voorstel, dat de CU doet. Je zou zeggen eigenlijk tegen de fractie van de PvdA: omarm dat nou gewoon. De strekking blijft hetzelfde, we werken dezelfde kant uit, alleen krijgen we goed in beeld wat dit gaat kosten. Mevrouw Verhoef geeft aan, dat er een kleine investering nodig is. Ja, ik weet niet wat klein is en het is helemaal de vraag of mevrouw Verhoef het dan bij het juiste eind heeft, dat het een kleine investering is. Als ik de wethouder hoor zeggen, dat dit mankracht kost en capaciteit, dan denk ik niet meteen aan klein, dus ik snap niet waarom dit niet gewoon wordt omarmd. Misschien gaat mevrouw Verhoef dat straks nog doen en het verwerken in het amendement. Zo niet, dan zullen wij ook tegen stemmen.

Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Dank voor de beantwoording over de woonwagens. Ik heb haar horen zeggen, dat zij geen bezwaar heeft tegen dit amendement. Geen bezwaar hebben is echter niet hetzelfde als omarmen, dus ik vraag me af wat zij daar exact mee bedoelt. Verder wil ik graag de wethouder erop attenderen dat er inderdaad 11 locaties onderzocht zijn, dat er van de 11 locaties inmiddels ook al in het vooronderzoek 6 afgevallen zijn wegens locatie ongeschikt. Dat betekent dat er nog maar 5 locaties over blijven. Van die 5 locaties zijn er maar 2, dat is nabij Hoeksekade 144 en de huidige locatie, die een voldoende scoren, als je van 1 tot 10 neemt. De overige 3 locaties zijn feitelijk, de één heeft een 4,4 de ander 5,6 en de ander een 5je, ongeschikt. Waarom wil de wethouder zo nadrukkelijk aangeven: joh, we gaan er 11 onderzoeken. Dacht ik niet, we hebben dat al onderzocht, 6 zijn er al afgevallen, 3 gaan er eigenlijk ook afvallen. Waarom kan ze niet gewoon zeggen: er is dit amendement. Het roept eigenlijk niet op tot een voorsortering, juist de woonvisie roept uit tot voorsortering. Ik wil daar toch wel meer duidelijkheid over hebben van haar hoe zij zit in dat dossier en wat zij daarover weet hierbij. Dan ga ik mijn excuses aanbieden aan de heer Muis.

Want als je 50 bent, zoals ik, heb je niet alleen een leesbril nodig, maar dan vergeet je soms bepaalde stukken te behandelen. Ik heb in de eerste termijn de motie van de heer Muis over duidelijkheid over locaties gewoon niet behandeld. Dat is dom. Deze motie gaan we steunen, dat is heel simpel. Het is een heel goede motie, het is duidelijk geschreven, het schept voor inwoners duidelijkheid: wat is nu een ontwikkellocatie en wat is een studielocatie? Ik denk dat dat heel veel onrust weg kan nemen bij de bewoners, die nu denken: moeten we wel of niet wat gaan doen, als je het duidelijk aangeeft van tevoren. Het is zijdelings, maar nog even terugkomend op de Noordpolder. Wat ons betreft is die pauze heel erg goed. GL is geen voorstander van bebouwen, wat ons betreft mag het groen blijven. Ik wil het toch maar gezegd hebben. Het uitstel tijdelijk wordt wat ons betreft een afstel. Daar wilde ik het bij laten. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik heb over de andere moties en amendementen niets te zeggen. Ik heb dat in de eerste termijn duidelijk uitgelegd en dat blijft zoals het is. Over het eigen amendement, daar heb ik ook al een aantal interrupties op gedaan, dat is ook wel helder bij iedereen. Ik wil nog even het laatste stukje van het dictum voorlezen: we treden hierbij regisserend op in samenwerking met de markt. Daar stond eerst faciliterend.

Het gaat dus om die regisserende rol. Dat betekent, dat hebben we toegelicht, maar dat is een schets: actief ontwikkelingen volgen, knelpunten signaleren, marktpartijen en overheden samenbrengen om naar oplossingen te zoeken, dat kan een koffieavond zijn, initiatieven stimuleren wanneer de markt het niet oppikt. Dat is weldegelijk, zoals het er nu naar uit ziet, regelmatig het geval, maar niet altijd. De heer Machielse: Mevrouw Verhoef noemt allemaal mooie voorbeelden van activiteiten waar wij ook helemaal niet tegen kunnen zijn, ook helemaal niet tegen willen zijn, maar de vraag die ik aan mevrouw Verhoef heb: hoeveel mag deze inzet regisseren haar kosten? Wat verstaat zij onder een klein bedrag en wat is waar zij nu rekening mee houdt in het gewoon vaststellen van deze inzet? Mevrouw Verhoef: Ik wil daar nu niet concreet op ingaan. Ik weet dat ik heb gezegd: als daar een klein bedrag, maar het kan ook een groter bedrag, voor nodig is dan hoort dat daarbij. Ik weet niet hoe groot dat bedrag is. Wat ik aan wil geven is: dit gaat niet om zelf gaan bouwen of zelf ontwikkelen, het gaat om de regisserende rol, die ik zojuist nog geschetst heb. En daar hoort ook bij: in gedachten houden dat je mogelijk ook grond of bouwlocaties reserveert om dit mogelijk te maken.

Dan neem je de regie en dan kan je de koploper zijn, die je wilt zijn en waarvan in het kader gezondheid, welzijn van de arbeidsmigranten en de bloeiende economie hier, de Horti Science, dan heb je gewoon die regisserende taak. We hebben hier heel vaak beleidsplannen vastgesteld zonder dat er enig oog was op de dekking, dus dit amendement roept op om de woonvisie op dat punt wat strakker, wat strenger te maken. We zien graag van de wethouder de uitvoeringsplannen tegemoet. We zien bij de begroting graag wat dat dan moet kosten, dan kunnen we daar gezamenlijk nog op reageren. Dank u wel.

20/41

Wethouder Arends: Er is nog een aantal vragen gesteld, die ik graag doorneem met u. Er is uitgebreid met elkaar gesproken nu over het amendement over de arbeidsmigranten. Het klopt inderdaad, wat de heer Markus aangaf: ik stel inderdaad een andere route voor. Volgens mij zijn we het allen met elkaar eens met de bedoeling dat we graag staan voor hoogwaardige arbeidshuisvesting van arbeidsmigranten, daar horen heel veel taken bij, faciliterend, maar daar zitten ook regisserende taken bij. Het lijkt mij goed om met een voorstel te komen naar u toe, ook naar het uitvoeringsprogramma, en ook welke financiële impact dat zou kunnen betekenen. Mevrouw Verhoef: Ik begrijp niet goed wat de andere route van de wethouder nu werkelijk voor voordelen heeft. Dit amendement vraagt om een wijziging, waarin je laat zien: onze strategie wordt anders, niet faciliterend maar regisserend en ja, dat betekent dat u dat in de uitvoeringsagenda zult gaan uitwerken. Misschien kan het kostenneutraal, misschien kost het een beetje, misschien kost het iets meer. Waarom kunt u dit amendement, als u erachter staat om koploper te zijn, niet gewoon omarmen? Wethouder Arends: Het koploper zijn betekent niet, dat je rol daarin anders hoeft te zijn.

Wat ik graag voor u wil verzorgen, is dat u weloverwogen een keuze maakt met een voorstel hoe wij die regierol dan zouden kunnen invullen en welke financiële impact dat met zich mee zou kunnen brengen, omdat u onlangs niet zo lang geleden het beleid heeft vast gesteld, waarin u een faciliterende rol heeft toegekend. Dat doen we al in een plus-vorm, juist omdat we dat heel hoog op de agenda hebben, dat ongelooflijk belangrijk vinden, dus dat is meer een voorstel naar u, als u hem ombouwt tot een motie, of ik doe een toezegging, dan kunnen we dat voor u voorzien richting het uitvoeringsprogramma en ook eventueel richting de motie. De heer Jumelet: Dan toch even de vraag aan de wethouder. In de eerste termijn zegt u: de markt is goed in staat tot. Bent u het met mij eens, dat we nu toch zien dat het eigenlijk niet goed gaat met die huisvesting van de arbeidsmigranten en dat er toch misstanden zijn te zien? Of zegt u dat dat niet aan de orde is? Dat vraagt toch een veel andere rol van ons als gemeente? Wethouder Arends: Wat wij zien is dat de markt het momenteel erg goed oppakt. Er zijn meerdere initiatieven, daar heeft u onlangs ook een brief over gekregen. Ik heb u voorgesteld daar uitgebreider met elkaar over in gesprek te gaan. Er zijn op dit moment meerdere partijen die graag huisvesting willen organiseren, waarover we intensief in gesprek zijn.

Ook kijkend naar diverse locaties in onze gemeente t.a.v. de huisvesting. Als het gaat over de laan van Marknesse, daarvoor hebben we een toetsing gedaan, die u heeft vastgesteld. Daarop hebben wij een negatieve beoordeling gegeven om dat mogelijk te maken. Dat staat los van de vraag of de markt in staat is, want wij zien juist dat de markt veel initiatieven neemt, veel bij ons komt, juist omdat wij al zover zijn met het hebben van een beleidskader en ook een toetsingskader. Dus ze weten precies hoe de gemeente Lansingerland en hoe u dat graag voor ogen ziet. De toetsing doen wij erop, zoals u dat vast heeft gesteld in het toetsingskader en communicatiekader. Dus ik zie echt, dat de markt dit doet. De heer Blonk: Ik zou graag aan de wethouder willen vragen hoe zij nu ziet dat de gemeente Lansingerland een koplopergemeente is. Wat betekent dat? Hoe kijkt zij daar naar? Wethouder Arends: Dat de gemeente Lansingerland, u, beleid heeft vastgesteld. U heeft een toetsingskader vast gesteld en u heeft communicatie vastgesteld. Daarin zijn we ook verbonden aan de heer Roemer, die een project heeft, wij zijn één van de 4 pijlers. En we zijn ook nauw in gesprek met de provincie. Daarin zien wij t.o.v. andere gemeenten, dat u daar al in een vergevorderd stadium bent. Daarmee zijn wij koplopers. Daarnaast doen wij al veel aan huisvesting arbeidsmigranten.

We huisvesten er op dit moment al 800 en we zijn met meerdere locaties in gesprek om het mogelijk te maken om ze te laten landen. De heer Blonk: Een koploperfunctie is gekoppeld aan het feit, omdat er versneld woonruimte voor die groep georganiseerd moet worden. Dat zie ik nog niet zo gauw gebeuren. Wethouder Arends: Dat is een goede vraag. Zoals u weet is de grond schaars. Dus de initiatieven die tot ons komen, daar staat bijvoorbeeld al kas of dat heeft een tegenstrijdigheid met de provincie. Dus naast dat u zegt dat het snel moet, dat betekent nog niet dat ze er morgen staan. Maar snel is wel dat we actief met de partijen in gesprek zijn om te kijken hoe we dat mogelijk kunnen maken. O.a. is één van de dingen, dat de provincie bijvoorbeeld wel gezegd heeft: aanvankelijk nee, maar nu bijvoorbeeld wel, bij een locatie die ook in de brief staat die onlangs naar u toegekomen is. De voorzitter: Deze discussie gaat lang duren. Dat is niet de bedoeling, want dan gaan we morgen door. Volgens mij is het echt wel uit gediscussieerd. De heer Jumelet: U legt wel een hypotheek op mijn bijdrage op deze manier, maar toch een opmerking. Wat de heer Blonk ook zegt: zichtbaar zie ik nog niet heel veel gebeuren in de zin van ‘in een plan kan je niet wonen’.

Mijn vraag aan de wethouder: op welke termijn verwacht u nou, dat er daadwerkelijk huisvesting voor arbeidsmigranten wordt gerealiseerd? We zijn er al zo lang over bezig. Wethouder Arends: Het realiseren van huisvesting is aan de markt. Wij als gemeente realiseren geen huisvesting. Dus initiatieven komen van de markt, daar zijn we intensief mee in gesprek en dat doen we aan de hand van beleid en het toetsingskader, om te kijken wat mogelijk is. Ik zie uw gezicht. We hebben u laten weten, dat we met meerdere initiatieven in gesprek zijn. We hebben allemaal echt hetzelfde belang, dat we hoogwaardige mooie huisvesting willen, wat juist zo belangrijk is voor onze economie, zowel de Horti Science als de logistieke wereld. Ook de werkgelegenheid is niet alleen voor Lansingerland, die werkgelegenheid is voor de hele regio, dus we vinden het ook belangrijk dat de naast ons gelegen gemeenten net als wij zo daadkrachtig zijn op wat u heeft gedaan: een beleidsen toetsingskader vast gesteld. De heer Ruijtenberg: Die laatste opmerking van de wethouder triggerde me eigenlijk. Hoe gaat ze met de omliggende gemeenten in gesprek? Als ze net zo voortvarend zijn als wij dat doen. Wat verwacht ze daar dan bij? Wethouder Arends: We hebben, ik heb regelmatig gesprekken met de collega’s. Dan moet u denken aan Zoetermeer, maar ook Pijnacker-Nootdorp, waarbij 21/41