BV21.0103 Verslag commissie Ruimte van 8 juni 2021

Dus dat geheel, die hele optimalisatie van het groen leidt tot veel hogere extra uitgifte van vierkante meters, 4 hectaren, eigenlijk gewoon heel plat, die dan leiden tot die 100 extra woningen, indicatief. Dat even over het bedrag en uw vraag daaromtrent. Even kijken of ik wat andere thema’s bij de kop kan pakken. Waarom niet voor de derde tranche gegaan? Vroeg meneer Muis. Ja, dat is een optie geweest, die we inderdaad niet voortellen aan uw raad. Dat is toegelicht in de stukken, die u bereikt hebben. Die derde tranche wordt nog breder toegankelijk dan de eerste twee tranches, dus dan zal de concurrentie sterk toenemen. Tegelijkertijd hebben we gezien en geleerd, dat het maken van een succesvolle aanvraag waarschijnlijk een wijk oplevert, die bij u op niet al te veel steun kan rekenen. Laat ik zeggen: niet bij het college op al teveel steun kan rekenen, om niet voor u te spreken. Wat zou dat namelijk bijvoorbeeld betekenen? We zien heel kritische kanttekeningen in de analistenrapporten, die we inmiddels kennen door het beroep dat we hebben aangetekend, over überhaupt centrale parksommen. Analisten zijn toch wat financieel economisch gerichte personen, die zeggen: is dat nou verstandig, op zo’n mooie plek in die wijk geen woningen neerzetten? Dat is toch slecht voor de opbrengst? Met andere woorden: zou je niet moeten overwegen om dat park überhaupt niet te realiseren.

En inderdaad, zijn ze een beetje van de school van mevrouw Verhoef, waarbij ze zeggen: bouw heel veel meer, bouw maar meer appartementen, bouw maar meer de lucht in. Dat knelt wel op een heel forse wijze, zouden wij een aanvraag proberen te gaan doen bij de derde tranche met het masterplan. Dus dat is een reden, naast de reden die ik net noemde over de veel grotere concurrentie, waarom het college daar niet voor kiest. Het zou al met al ook weer leiden waarschijnlijk tot een vertraging van 1 à 2 jaar, omdat je eigenlijk het masterplan moet aanpassen en het ontwerpbestemmingsplan aanpassen, je weer een heel stuk werk opnieuw moet doen. Kortom: niet het voorstel van het college. De worsteling van diverse fracties met de stap, die het college voorstelt, om van 10% NHG grens te gaan naar 5% NHG. Ik zeg het wat huiselijk, maar ik denk dat de ingewijden snappen wat ik bedoel. Het segment bereikbaar, noemen we dat. Dat is iets wat in het masterplan niet staat. De leden van de raad die de indruk zouden kunnen hebben dat we met die stap

11/29

van 10% naar 5% afwijken van het masterplan, die wil ik toch proberen daar vanaf te brengen, want het komt niet voor in het hele masterplan. Het is een categorie die het ministerie van BZK heeft geïntroduceerd. En de stap van 10 naar 5% vinden we verdedigbaar. Wat zou het kosten als je toch weer naar die 10% zou willen? Dan kost dat ettelijke miljoenen. Zo is het ook eerder gecommuniceerd, die ettelijke miljoenen zijn met een forse bandbreedte omgeven. De onderhandelingen met de marktpartijen lopen. Elke woning, die je in dat segment probeert te duwen, ik zeg met opzet duwen, want er is niet perse enthousiasme voor bij ontwikkelaars, dat doet verder niet zo heel veel ter zake, maar zo is het nu eenmaal, kost misschien wel zo’n € 30.000. Kan. Is een keuze, maar dat kost dan gemeenschapsgeld. Dan is het overigens ook lastig, niet onmogelijk, maar wel lastig om die woningen een aantal jaren in dat segment te houden. Ik geloof dat ook één van uw leden zei, dat die woningprijzen zo snel stijgen ook in die betaalbare segmenten, dat is natuurlijk helemaal waar, dus uiteindelijk loop je ook het risico dat hoe hard je je ook inspant, dat een deel van publiek geld, dat je investeert op een gegeven moment in private zakken belandt. Ik heb nog 1 of 2 vragen open staan van de heer Blonk specifiek.

Hij vroeg: klopt mijn berekening van het verschil tussen scenario 1 en scenario 2? Ja, die klopt grosso modo. Er gaat een hoop ingewikkeldheid achter schuil, maar grosso modo kun je zeggen, dat dat bedrag van € 5,7mln het verschil zou zijn tussen scenario 1 en scenario 2. Ik kijk even of ik nog een andere vraag van u heb open staan. Niet, als ik zo even snel spiek. Ik werp nog even een laatste blik op mijn briefje om te zien of ik een belangrijke vraag heb gemist. Ik vrees van wel, omdat ik niet snel genoeg heb meegeschreven, maar vooralsnog denk ik dat ik het hierbij wil laten in de eerste termijn voor mijn inbreng. Misschien wilt u overwegen om collega Arends te vragen voor een reactie op de vragen over de brief van de provincie Zuid-Holland. De voorzitter: De heer Ruijtenberg noemde nog even de verkiezingen, maar hij noemde ook nog even de omgevingswet, of het daarmee te maken had. Misschien kunt u daar nog even op ingaan. De omgevingswet is natuurlijk ook van uw college, maar misschien kunt u erop ingaan. Wethouder Van den Beukel: Hij is niet van mijn collega, maar eigenlijk van de rijksoverheid, maar inderdaad, mijn collega is portefeuillehouder. Er is een pallet aan redenen om tempo te maken. De redenen die door anderen genoemd zijn, de omgevingswet, klopt, die is een half jaar uitgesteld, dus dat speelt minder, dat is minder urgent, om om die reden tempo te houden.

We hebben ook genoemd, dat op een gegeven moment de ervaring leert, dat gemeenteraden en misschien wel colleges aan het einde van hun mandaat minder slagvaardig zijn, typisch, in heel grote dossiers, dus vandaar dat dat ook heeft meegewogen, is opgeschreven. Maar de belangrijkste reden blijft wat het college betreft om wel doordacht maar ook met een zeker tempo te beslissen, de belangrijkste reden blijft: de mensen buiten dit gemeentehuis en ook buiten uw huis, die graag een woning zoeken op Wilderszijde. Dat is geen excuus voor overhaaste beslissingen, maar wel een reden tot het maken van tempo, tot doorpakken. De voorzitter: Misschien kan wethouder Arends ingaan op de brief van de provincie. Wethouder Arends: Dat doe ik natuurlijk graag. Meerdere partijen hebben daar aandacht voor gevraagd o.a. met de vragen: wilt u daar op reageren, komt er nog een gesprek, hoe zit het nou met meer evenwicht? In de brief van Gedeputeerde Staten wordt eigenlijk bevestigd dat Lansingerland een grote stap zet naar het meer evenwicht scenario. Voor iedereen is het zo, dat het de afspraak is om een stap te maken naar meer evenwicht. Dus in de regio de afspraak dat gemeenten, als het gaat over het toevoegen van woningen, naar het volledig evenwicht scenario moeten komen, maar wel een behoorlijke stap.

Daarin geeft de provincie aan voor de 4 gemeenten en ook voor Lansingerland, dat zij graag wil dat Antea onderzoek doet om eens heel scherp te kijken naar de biedingen van de verschillende gemeenten, maar o.a. natuurlijk van Lansingerland. Het college vindt echt, dat zij voor Lansingerland een goed en heel uitgebreid bod heeft neergelegd. Daarover, ook over de brief van de provincie, Antea is daar nu onderzoek naar aan het doen, gaan wij nog in gesprek met de gedeputeerde, want dat is ook heel erg belangrijk. De provincie, Lansingerland, maar ook de andere gemeenten in de regio willen gewoon heel graag veel woningen toevoegen en ook dat we veel sociale en betaalbare woningen toevoegen. Dus daarin zien wij met elkaar de grote meerwaarde om daar scherp op te kijken naar mogelijkheden. Er zijn partijen die zeggen: het is een waarschuwing. Zo ervaren wij, het college, dat niet. Volgens mij is het wel zo, dat de provincie goed wil kijken: is het uiterste gehaald uit die bieding? Vandaar dat zij Antea heeft gevraagd om dat te gaan onderzoeken. Onlangs heb ik een uitgebreide presentatie gegeven over het bod naar de provincie in de regio. Dat heeft veel waardering gekregen, ook van de andere gemeenten. Ze zijn ook eigenlijk allemaal een beetje jaloers hoeveel wij willen bewerkstelligen en hoe hoog onze ambitie is om te komen tot een grote stap naar het meer evenwicht.

Ik denk dat ik redelijk zo de vragen ben langs gegaan. Dank u wel. De voorzitter: We gaan zien in de tweede termijn of de vragen, die door u gesteld zijn ook beantwoord zijn. Tweede termijn

12/29

De heer Blonk, L3B: Laat ik beginnen met waarover mevrouw Verhoef mij aansprak. Het is heel simpel. Als de provincie Bleizo blijft blokkeren, dan hebben we het over 1.350 sociale huurwoningen, dat is 30% voor die nieuwe wijk, die dan onhaalbaar zijn. Dat compenseren elders in onze gemeente is volstrekt onmogelijk. Daarvoor ga ik toch even naar een stukje historie. U weet, ik zit al heel lang in de politiek. Ik heb twee politiek perioden. Mijn eerste politieke periode begon begin jaren ’90. In die beginjaren ’90 is de Vinex vast gesteld: vierde nota ruimtelijke ordening extra. Er zijn toen Vinex-locaties aangewezen in heel Nederland, te kust en te keur. Heel slim was dat gedaan, hoor. De projectontwikkelaars sprongen erop en kochten de mooiste stukken en de gemeenten hadden het nakijken. Maar goed, dat even terzijde. In Bergschenhoek en Berkel en Rodenrijs werden ook Vinex-locaties aangewezen. De verdeling van die Vinex-locaties toentertijd was 70% koop, 20% sociale huur en 10% particuliere huur. Die 20% sociale huur is toen in de 2 gemeenten, Bergschenhoek en Berkel en Rodenrijs, dat is in die wijken opgezet. Het is nu allemaal klaar en bewoond. Dus daar zit een verhouding in van 20%. Er zijn natuurlijk niet zo heel veel locaties meer over om dat gemis, als je Bleizo west niet mag bouwen, om te zeggen: we moeten naar gemiddeld 25%.

Waar moet je dat dan gaan bouwen? Ik zou echt niet weten waar je forse locaties hebt, want je hebt forse aantallen, om dat te compenseren. Mevrouw Verhoef: Ik ben heel benieuwd waar de heer Blonk nou de informatie vandaan heeft, dat de provincie blokkeert, dat er op Bleizo west gebouwd wordt. Ik heb dat niet uit de brief gehaald. Ik heb wel gezien, dat ze zeggen: rustig aan, daar zijn we nog over in gesprek. Dus ik vind dat een heel vreemde framing. Bovendien wil ik nogmaals benadrukken: ik ben blij dat u over die 25% sociaal bij alles in de toekomst te bouwen, dat u daaraan vast houdt, dat is heel mooi. De heer Blonk: Die info heeft het college ons gestuurd. Wanneer was dat? Dat was in een brief van 17 maart, een brief van het college aan Gedeputeerde Staten. Daar staat een heel staatje in: Wespolder Bolwerk, deelplan 4, Bleizo, Wolfend, Wilderszijde, Bleizo. Er staan allemaal aantallen woningen en percentages, 30, 25 sociale huur. Daar komt dat vandaan. U heeft dat ook kunnen weten. Terug naar de brief van de provincie, de bebouwing op Bleizo. Ik zal even citeren uit de brief van 18 mei, op blz.2, het kopje Bleizo west, de laatste 3 regels, ik ga het oplezen: op dit moment heeft deze locatie een bedrijvenbestemming en is woningbouw op deze locatie strijdig met het provinciaal beleid.

Ook wijzen wij u erop, dat met uw gemeente een afspraak is gemaakt voor de realisatie van windenergie, en daar komt die, en wij willen daar recht aan doen. Daar heb ik dat vandaan. Dat zuig ik niet uit mijn duim, dat verzin ik niet, dat schrijft de provincie zelf. Mevrouw Verhoef: Ik kan er heel kort over zijn. Ik heb die brief ook gelezen. Ik zet zelf ook al jarenlang in allerlei vergaderingen waar de raden van Zoetermeer en de raad van Lansingerland bij elkaar zitten. U weet ook, dat daar gesprekken zijn met de provincie. De zin is nog steeds zeer voorzichtig geformuleerd, dus ik vind dat u een foute framing nu neerzet, alsof Bleizo west volledig onontwikkelbaar zou zijn. Ik neem er in ieder geval afstand van, want dat soort selffulfilling prophecys, daar houd ik niet van, zeker niet als het om bouwen gaat. De heer Blonk: Ik ga het nog een keer herhalen: ook wijzen wij u erop, dat met uw gemeente een afspraak is gemaakt voor de realisatie van windenergie, waar wij recht aan willen doen. Dat is geen chinees en ook geen selffulfilling prophecy. Het college van Gedeputeerde Staten schrijft dat en ik citeer dat. Ik begrijp niet waarom u dat niet op die manier begrijpt. Los daarvan, mijn achtergrond bij de PvdA heeft er niet veel mee te doen natuurlijk, dat was toentertijd.

Ik ben al meer dan 18 jaar geen lid meer van de PvdA en ik heb daar tot op de dag van vandaag eigenlijk ook geen spijt van, maar dat is een heel ander verhaal. Als u er geïnteresseerd in bent, dan wil ik dat wel even entre-nous vertellen. Dat ten aanzien van Bleizo. Die 20, 25 en 30% en het doel om tot hoger dan 20% te komen, is heel lastig vanwege de historie, maar je kan zeker wel op 22% komen, die inschatting heb ik wel. Het huidige volkshuisvestingsbeleid is een ramp en dat kan je dit college, maar ook het vorige college, niet kwalijk nemen, want daar moeten we voor in Den Haag zijn. Nieuw te bouwen woningen vallen niet in de categorie duur, zeer duur of extreem duur. Daar was de heer Ruijtenberg nogal gepikeerd over, dat ik dat citeerde uit het AD artikel: het collegevoorstel, ik citeer weer even, het collegevoorstel geeft een verkeerd signaal af. Lansingerland moet geen plek worden waar je alleen kunt kiezen uit duur, heel duur en extreem dure huizen. Daar legt collega Ruijtenberg de relatie met dit raadsvoorstel en het raadsvoorstel gaat over Wilderszijde. De heer Ruijtenberg gaat even naar de site van Funda, ja, dan kan ik hem geen ongelijk geven. Daar heb ik ervaring mee, de laatste dagen. De heer Ruijtenberg: 55% dure woningen op Wilderszijde geeft een verkeerd signaal af in een gemeente waar we al veel dure woningen hebben.

Wat ik gezegd heb, is dat ik wil voorkomen dat Lansingerland een gemeente gaat worden, waarin inderdaad alleen de keuze bestaat uit dure, heel dure en extreem dure woningen. Ik heb niet gezegd, dat dit project uit alleen maar dure, heel dure en extreem dure woningen bestaat. Als je citeert, citeer dan wel goed en niet uit de context. De heer Blonk: We kunnen heen en weer gaan praten, maar dan kom ik in hetzelfde ja/nee verhaal, een heen en weer discussie, zoals net met mevrouw Verhoef. Eigenlijk vind ik dat een beetje zonde van de tijd, dus dat ga ik maar niet doen. De heer Ruijtenberg: U bent al ruim over uw 3 minuten heen inderdaad. De heer Blonk: Als u dat wilt, dan stop ik. De voorzitter: U krijgt nog even de gelegenheid. De heer Blonk: Ik vind het zo oncollegiaal, wat de heer Ruijtenberg zegt nu. Ik heb dat nog nooit gezegd bij een ander. Ten aanzien van het groen nog even het volgende. Mevrouw Van de Coevering, onze vertegenwoordiger in de CRO van RTHA, gaf mij dit weekend nog mee: zorg ervoor, dat de openbare buitenruimte zo groen mogelijk wordt ingericht om reflectie van geluid op

13/29

te vangen en direct geluid te absorberen. Die 27% groen in Wilderszijde zal daar zeker aan bijdragen. Verder gaf ze aan, dat de luchtvaart daar een bijdrage aan moet leveren via het leefbaarheidsfonds. Graag van het college, en dat hoeft niet vanavond, wil ik weten wat de mogelijkheden zijn voor zo’n fonds voor onze gemeente. Tot slot. Het is me duidelijk, dat het verschil tussen de beide scenario’s € 5,7mln is. De oorsprong ligt in die 5% woningen, dat hoef ik niet verder uit te leggen, dat begrijpt iedereen, denk ik. Mijn berekeningen van vanmiddag zijn dus juist. En dan komt de vraag: moeten we vasthouden aan de 10% bereikbaar, omdat er een groot tekort aan woningen is tot aan de nationale hypotheekgarantie grens? Je zou zeggen van wel, maar dat ga ik eerst nog even aan mijn fractie voorleggen, omdat zij mijn berekeningen van vanmiddag nog niet kennen. Ergo, ik ga hierover vanavond nog geen politiek oordeel geven. In de raad van 24 juni zal dit raadsvoorstel voor L3B een bespreekstuk worden en wel in zijn volle omvang, zeker ook over die 5% wel of niet overhevelen naar de vrije sector. Dank u wel. De heer Jumelet: Het is hartstikke mooi, dat de heer Blonk het wil bespreken in zijn fractie.

Waar ik benieuwd naar ben, als hij vanmiddag toch met de rekenmachine in de weer geweest is, of hij dan het netto bedrag heeft als het gaat om die 5%, want in het bedrag dat hij in zijn eerste termijn noemde zit volgens mij ook het groen et cetera. Wat is dan het netto bedrag, waar hij mee naar zijn fractie terug gaat over die 5%. De heer Blonk: Waarmee ik naar mijn fractie ga, daar heeft u helemaal niets mee te maken, zo simpel is het. De diepte waarin ik dat bekeken heb, dat is niet zo diep als u nu aangeeft. Ik heb ondanks het feit dat ik gepensioneerd ben een druk leven. Ik heb er vanmiddag tijd aan gespendeerd, ik heb dat nog overlegd met de wethouder, dus hij heeft er vanmiddag ook naar gekeken, pas om een uur of vijf heb ik hem dat gestuurd, dus ik kom er nog op terug. Ik kan me voorstellen, dat u nieuwsgierig bent, maar dat moet u toch nog even voor u houden. Sterkte, u ook, met het rekenmachientje, want u heeft nogal wat moeite met 5% van 2.600. De heer Machielse, VVD: Ik mijn eerste termijn haalde ik aan dat Lansingerland onder druk staat. Druk van woningbouw en verstedelijking o.a., maar ik constateer vanavond ook, dat er toch ook een lichte spanning binnen Lansingerland kan heersen. Maar e.e.a.

gehoord hebbende en in het bijzonder de reacties van alle partijen en die van het college, kan ik me niet helemaal aan de indruk onttrekken dat veel van de mogelijk onjuiste feiten uit de wereld zijn geholpen, we allemaal als commissie naar dezelfde informatie aan het kijken zijn nu. En dan zie ik persoonlijk geen beperking om het stuk naar de raad te brengen. In de eerste termijn heeft een aantal partijen genoemd: is het stuk wel geschikt voor besluitvorming, is het wel gereed voor besluitvorming? Laat ik daar helder over zijn: wat de VVD betreft is het stuk zeker geschikt voor besluitvorming en wat ons betreft kan het dan ook als hamerstuk naar de raad. Dat zal niet gebeuren e.e.a. gehoord hebbende, maar dat gaan we dan wel meemaken. Ten aanzien van een aantal opmerkingen uit de eerste termijn moet mij nog wel even van het hart dat een brief van ons bestuur, ik zou zeggen vraag het hem zelf, als u de contactgegevens nodig heeft, dan wil ik ze graag ter beschikking stellen, meneer Ruijtenberg, maar ik kan niet namens het bestuur van een politieke vereniging in deze gemeente uitspraken doen over hoe die brief bedoeld is. Daar kan ik verder niets over zeggen, ga ik ook niet doen. Wat ik wel wil doen is hoe ik zelf zou kijken namens de fractie naar wat er in die brief staat.

Laat helder zijn, dat heb ik ook eerder gezegd bij de behandeling van de eerste reactiebrief naar Provinciale Staten, dat heb ik in mijn eerste termijn ook aangehaald, is dat het voor de VVD Lansingerland als een paal boven water staat, dat wij recht moeten doen aan de druk op de woningmarkt, maar dat we dat realistisch moeten doen voor de inwoners van Lansingerland. Als het gaat om de financiële haalbaarheid, als het gaat om de haalbaarheid en impact op de samenleving. Dat is wat het voorstel van het college mijns inziens doet. Dat is ook hoe ik het voorstel duidt. Dat is ook de reden waarom, wat mijn fractie betreft, dit stuk als hamerstuk naar de raad zou mogen, maar dat gaat niet gebeuren. Daar zou ik het bij willen laten in deze termijn. Dank u wel. De heer Van der Stelt, CDA: Ik kan het kort houden, hoor, want ik heb in de eerste termijn al aangegeven, dat wij het een heel knap voorstel vinden van het college om binnen de kaders van het masterplan toch met een alternatieve uitwerking te komen, die recht doet aan wat we willen, maar ook aan wat we financieel verantwoord vinden. Ik dank ook de wethouder voor opnieuw zijn toelichting en uitgebreide toelichting en ik hoop inderdaad dat daarmee we allemaal bij dezelfde film zitten en van dezelfde feiten kunnen uitgaan, dat ware wel prettig.

Richting mevrouw Verhoef wil ik toch nog wel even duidelijk uitspreken, dat ik geen voorstander ben van grootschalig bouwen op Bleizo west. Dat u mij die woorden in de mond legt, dat vind ik dan ook heel spijtig. Daarmee verdraait u de feiten. Als u eraan twijfelt, dan nodig ik u uit om de band even terug te luisteren. Ik vind dat de heer Muis ook wel heel grote woorden gebruikt door te stellen, dat er voor het plan dat nu voor ligt geen draakvlak is, bestuurlijk, maatschappelijk en dergelijke, en dat we open en eerlijk moeten zijn, alsof het nu allemaal niet open en eerlijk is. Daar kan ik eerlijk gezegd niet zo heel veel mee. Als je dat soort woorden bezigt, dan moet je iets concreter zijn met wat je bedoelt. De heer Muis: De tijd is beperkt in 5 minuten en ik heb weldegelijk al die verschillende punten aangehaald. Als er bestuurlijk nog zoveel onduidelijkheden zijn en door verschillende wethouder over verschillende woningbouwprojecten de contacten lopen met de provincie, die aan de ene kant worden beoordeeld als: wij mogen daar niets, en aan de andere kant:

14/29

alles is in orde wat de provincie betreft. Daar heb je tijd nodig om ervoor te zorgen, dat je het bestuurlijk glad strijkt voordat je nu zo’n belangrijk besluit neemt over zo’n groot project, dat al zo lange tijd loopt. Dit is slechts één onderdeel, maar zo kunnen we ook op de andere punten ingaan. Wellicht in mijn tweede termijn. Dank u wel. De heer Van der Stelt: Dank, meneer Muis, voor uw toelichting. Ik ben het met u eens, dat je bestuurlijk tot elkaar moet komen en dat je moet proberen de plooien glad te strijken. Maar we lopen, wat mij betreft, niet aan de leiband van de provincie, we hebben onze eigen verantwoordelijkheid en ook onze eigen bestuurlijke afweging te maken. Dank u. De heer Jumelet, WIJ: Ik was het wel eens met de wethouder, daar waar hij zei dat het een scherp debat is. Ik vind ook dat dat mag en moet, zeker in tijden waarin we het hebben over macht en tegenmacht, dan is het alleen maar goed, dat we dat scherpe debat hebben. Daarbij valt het mij dan toch wel op, scherpe woorden vanuit een aantal collega’s, op het moment dat je bijvoorbeeld in een raadsvergadering een motie indient of een aantal vragen hebt, waardoor je mening gevormd wordt. Daarom vindt ik het ook goed wat de heer Markus zei, hij noemde het jij-bakken, een mooi woord, maar ik ben het van harte met hem eens.

Dat betekent wel, en dat is waar ik de wethouder op aansprak, toen hij zei: we doen het deels op basis van eigen feiten. Dat is ook wat ik bedoelde bij de heer Blonk. Als meneer Blonk vanmiddag gaat zitten rekenen en op dat bedrag uitkomt, dat genoemd is, dan had ik dat ook graag in het raadsvoorstel gezien, wat nou precies het verschil is tussen scenario 1 en scenario 1. Van het bedrag dat genoemd is gaat het groen nog vanaf. Dan is de vraag: wat is nou het netto bedrag, dat die 5% kost? Misschien kan de wethouder daar in zijn tweede termijn nog iets over zeggen. Want uiteindelijk, dat zijn zijn woorden, maar ook mijn woorden in de eerste termijn, is het toch belangrijk, dat je als raad, of je nu in de coalitie zit of in de oppositie, dat je met open ogen een besluit kan nemen op basis van feiten, waarbij er geen licht bestaat tussen wat iets kost en wat iets oplevert. Op dit moment zie ik alleen maar een voorstel, waarbij je zelf moet gaan zitten rekenen en waarbij je dus verschillende feiten zou kunnen krijgen. De heer Markus: Helder betoog. U geeft aan: we moeten oppassen, dat we niet met allerlei getallen gaan rekenen. Wij hebben de presentatie gevolgd, u ook. Daar zijn ook vragen gesteld. Daar staan ook getallen en gegevens in. Dat was voor ons voldoende om het raadsbesluit op zijn merites te beoordelen, maar u schijnbaar niet.

Waarom heeft u dan geen scherpe technische vragen gesteld? Dat had toch heel veel onduidelijkheid en onzekerheid en ook allerlei foute getallen in de media kunnen voorkomen? Daar zouden we allemaal gebaat zijn geweest. U geeft zelf aan: door de onduidelijkheid van het college hebben wij de media niet goed kunnen inlichten. Waarom heeft u dan geen vragen gesteld over dit onderwerp? Dat snap ik niet zo goed. De heer Jumelet: Dat klopt. Wij hebben ook zitten rekenen. Wij dachten dat wij goed hadden gerekend als het gaat om de aantallen, maar dan blijkt het anders te zijn dan dat wij hadden berekend. In die zin, dat kan je ons verwijten, maar anderzijds vind ik dat het raadsvoorstel heel erg eenduidig moet zijn als het gaat om feiten. Ook is een vraag bij scenario 2: door de herverkaveling wordt het ineens 2.700. Waarom wordt in het raadsvoorstel dan niet expliciet gerekend bij scenario 1 met 2.700? Waarmee je in feite een variant krijgt op scenario 1 met daarbij aan het eind: raad, dit betekent dat het dit bedrag kost en dat dit het oplevert. Ik heb het bij het Berkels Dijkje ook al gezegd, de plusjes en minnetjes, het is allemaal reuze interessant, maar uiteindelijk moet je op basis van feiten je besluit kunnen nemen. En dat begint bij het raadsvoorstel, wat ons betreft.

Misschien dat de wethouder nog iets kan zeggen over die € 5,7mln die in de eerste termijn genoemd is door de heer Blonk. Kan hij bevestigen of dat klopt? Wat is het netto bedrag als het gaat om die 5%? Mijn tweede vraag is: in hoeverre zou een optimalisatie van scenario 1 nog kunnen plaats vinden met die 100 extra woningen, waarbij je wellicht anders uit gaat komen. Dan is het de vraag voor mijn fractie: heb je het er voor over of heb je het er niet voor over? Het is uiteindelijk ook een vraag, die wellicht financieel ingegeven is, maar solidariteit proberen wij te schrijven met grote letters, dus vanuit die gedachte willen wij ook de afweging maken of wij dat geld over hebben vanuit de algemene reserve of vanuit de Enecogelden om deze wijk toch een extra impuls te geven rondom bereikbare woningen. Waarom die bereikbare woningen? Om toch die doorstroming te bewerkstelligen. Dank u wel. Ik wacht graag de antwoorden van de wethouder af. Dank u wel. De heer Markus, CU: Ik had me voorgenomen om me in de tweede termijn echt tot de feiten en de goede discussie te beperken, maar dan moet mij toch iets van het hart, wat mij best wel zeer gedaan heeft en dat klinkt best wel hard. Ik heb met name bij GL en D66 geproefd dat zij de suggestie opperen dat er spelletjes gespeeld worden en dat wij dit raadsvoorstel er in alle haast doorheen willen drukken voordat er nieuwe verkiezingen komen.

Als wij als CU worden verweten, dat we spelletjes spelen, dat meen ik in alle oprechtheid, dat gaat echt heel ver. Wij spelen absoluut geen spelletjes, dat hebben we nooit gedaan, dat ga ik ook nooit doen zolang ik in de raad zit. De heer Muis: Voor zover ik weet heb ik één woordvoerder vanavond gehoord over spelletjes. Dan denk ik dat u het terug moet luisteren om te zien wie dat was, maar ik was dat in elk geval niet. Ik heb het wel gehad over de haast. Ik vind dat gewoon een legitieme vraag: waarom die haast? De wethouder heeft daar deels antwoorden op gegeven en die vind ik gewoon deels niet bevredigend. Zeker als je het hebt over een traject dat al 11 jaar loopt: waarom heb je dan ineens haast en kun je niet iets meer tijd nemen voor 2 vergelijkbare businesscases,

15/29

voor zorgvuldig overleg, bestuurlijk overleg in de regio et cetera. Wat is dan zo belangrijk? Ik weet niet welke conclusies u trekt, ik heb het woord spelletjes niet genoemd, maar ik voel dat er meer achter zit dan ik te horen krijgt. Dat is mijn gevoel. De heer Markus: Dat is precies waar ik op doel. De heer Muis vermoedt dat er iets achter zit. Er zit dus niks achter, want ik houd niks verborgen. Ik zal zo meteen ingaan op de haast, die wij er bij hebben. Ik vind het toch jammer. Nogmaals, dat er nu een besluit genomen wordt, heeft echt niets te maken met welke spelletjes, haast, omdat de verkiezingen eraan komen, dat wil ik echt verre van mij werpen. Dan ga ik toch snel over naar de inhoud. Allereerst dank voor het antwoord van de heer Jumelet, zijn interruptie, waarbij hij aangaf: wellicht hebben we inderdaad op basis van het raadsvoorstel dat voorligt verkeerde conclusies getrokken over de aantallen en dat is op die manier in de media beland. Volgens mij zijn de feitelijke onjuistheden er nu uit gehaald. Dat beaamt de PvdA volgens mij ook, ik dank de PvdA voor haar open houding in de woordvoering, want ze geeft heel scherp aan: het verschil zit in het optimaliseren van het groen ten faveure van meer woningen. Dat kost moeite, maar het wisselgeld voor meer woningen dat vindt u terecht, tenminste, daar kan u mee leven. Zo zitten wij er ook in.

En dat er inderdaad 5% minder NHG woningen komen. Dan nog een paar inhoudelijke opmerkingen. WIJ geeft aan, dat scenario 2 ver af staat van het meer evenwicht scenario. Ik denk dat de beantwoording van de wethouder duidelijk heeft gemaakt, dat dat absoluut niet zo is. 1 of 2 maakt geen enkel verschil ten opzichte van meer evenwicht. Dat zijn exact dezelfde aantallen. Dan over het groen, wat D66 aangeeft. De bewoners geven aan: er moet meer groen komen, dat vinden bewoners fijn. Terecht, dat is ook zo. Maar er komt in Wilderszijde ook meer groen dan in welke bestaande wijk ook in Lansingerland. Dus in die zin wordt aan dat principe voldaan. Het klopt wat u zegt: er wordt inderdaad 10% op verminderd. Als je van 10 naar 9 gaat, is dat 10%, zo helder is dat. Maar wij vinden dat een acceptabele afname, zeker ook als dat ten faveure gaat van meer woningen. Dan de haast, die snappen D66 en GL niet. Ik snap dat wel heel goed. Wat mij betreft gaat die spade er liever vandaag in dan morgen. Er is een enorme woningnood, ik heb de heer Jumelet dat ook weleens horen zeggen, en we moeten haast maken. Natuurlijk moet dat goed gedaan worden en zorgvuldig, maar wij vinden dat het goed en zorgvuldig gebeurt. Wij vinden elke vertraging in welke mate dan ook echt teveel, omdat de woningnood hoog is. Hoe eerder een woning betrokken kan worden, hoe liever wij dat hebben.

De derde tranche, daar zijn wij helemaal geen voorstander van. De kans is klein. Dat is goed toegelicht door het college. Als we daarmee inderdaad een jaar of twee jaar vertraging gaan oplopen, dat moeten we echt niet willen. Dus ik hoop dat we richting de raad echt op zoek gaan naar, om even de fractievoorzitter van WIJ te citeren, de overeenkomsten, want volgens mij zijn de overeenkomsten tussen scenario 1 en 2 heel veel. Er zijn een paar belangrijke verschillen, maar laten we kijken hoe we daar elkaar op de inhoud kunnen bestrijden en wellicht overtuigen. De oproep van de PvdA om maximaal te bouwen. Ja, wij herkennen de oproep, maar we zijn het er niet mee eens. Wij vinden zeker dat er binnen de grenzen van het masterplan gemaximaliseerd moet worden in het aantal woningen. Hoe meer je er bouwt, hoe beter, maar wel binnen dat beeld dat in het masterplan staat. Elke woning extra dat binnen dat beeld past, dat is er eentje extra en dat is mooi. Dus daar zijn we het niet mee eens. Laten we hopen dat we inderdaad richting de 2.700 woningen komen of misschien iets meer, want dan wordt er ook meer sociaal gebouwd. Tenslotte over de brief, het laatste. We moeten inderdaad 3.300 woningen bouwen. GL geeft aan: als je Bleizo niet doet, dan moeten we dat nog steeds doen. Anderen zeggen: als we Bleizo wel mee rekenen, moeten we die 500 verschil ook nog zien op te lossen.

Wij hopen oprecht dat iedereen met goede voorstellen komt om dat te doen. We kijken ook uit naar het onderzoek van Antea, want wellicht biedt dat ook nog meer ruimte om richting het evenwicht scenario te gaan, maar wel binnen alle grenzen, wat we als gemeente op een normale manier kunnen dragen. Wat ons betreft zeker een hamerstuk. Ik kijk uit naar een goed en inhoudelijk debat. Nogmaals, ik hoop dat ik heb duidelijk gemaakt, dat er wat ons betreft geen verborgen agenda’s zijn en dat we snel moeten gaan bouwen en dat wij nog een worsteling hebben te gaan rondom de NHG woningen. Dank u wel. De heer Muis, D66: Ik ben toch wel positief gestemd over eigenlijk het verloop van de discussie. In het begin leek het wat hard, maar ik zie toch in de tweede termijn ook bij L3B en bij CU worstelingen en gedachten om zaken nog eens even goed te bekijken. Misschien nog iets verder te optimaliseren dan wat er nu wordt voorgesteld. Dank aan de heer Blonk, dat hij voor ons het verschil heeft berekend. Het is ook heel positief dat hij daar nog eens met zijn fractie over na gaat denken, dus dank daarvoor. Als het inderdaad om € 5,7mln gaat, dan kun je je afvragen: waar doen we dan al die moeite voor met zijn allen? Die discussie wachten we af.

De VVD: kijken we naar dezelfde informatie? Nee, eigenlijk kijken we niet naar dezelfde informatie, dat is ook door anderen gezegd, want je zou willen dat je echt vergelijkbare businesscases hebt, waar dat bedrag dat genoemd werd ook uitgesplitst zou worden, zodat je zou weten: waar zit het hem nou in, wat krijg ik nou meer of minder met welk scenario? Dan had er misschien nog steeds hetzelfde scenario uit gerold, maar dan had ik er toch een fijner gevoel bij gehad dan tot het punt waar we nu gekomen zijn. Over de provincie werd gesproken. Nogmaals: ik hoor gewoon verschillende signalen. Ik lees ook andere dingen in de brief. Ik vind het geen vriendelijke toon van de provincie, dus ik denk: daar moet je iets mee voordat je zo’n belangrijk besluit neemt. Wethouder Van den Beukel heeft gelukkig aangegeven, dat wat hem betreft de relatie met de provincie over Wilderszijde helemaal oké is.

16/29

Dat is mooi, fijn om te horen. Het wordt wel genoemd in de brieven, dus dan hoop ik maar dat er nog een bevestiging komt van de provincie dat dat inderdaad allemaal zo is. En dan nog is het fijn als het college gewoon met elkaar, ook met de provincie, de juiste gesprekken voert, omdat na het onderzoek van Antea ook nog een vervolg komt. Daar zit die waarschuwing aan gekoppeld en je weet nooit wat voor effect dat heeft op andere projecten. Dus dat is onze zorg, bestuurlijk. Dan druk op de woningmarkt. Dan denk ik: er is al 11 jaar of nog langer druk op die woningmarkt. Om nu dit aan te grijpen en te zeggen: daarom moeten we nu heel snel beslissen. Dat vind ik lastig om in mee te gaan. Dan het CDA, het bestuurlijke verhaal. Je wilt geen verrassingen achteraf van een provincie. Natuurlijk zitten we niet aan de leidraad, maar als ze waarschuwen, is dat wel iets om rekening mee te houden en serieus te nemen en even goed na te gaan of ze misschien een punt hebben. De heer Van der Stelt: Natuurlijk, je wilt dat bestuurlijke partijen elkaar serieus nemen in zo’n debat. Ik vind oprecht met deze brief, dat Lansingerland, het college, niet serieus wordt genomen. Je kunt er zo weinig mee.

Met allerlei waarschuwingen en mogelijk het juridische instrument van stal halen, het zal allemaal wel, maar ik vind dus echt, dat we ons daar niet van de wijs moeten laten brengen, waar je inhoudelijk niet zoveel mee kunt. Ik juich toe dat er goede verhoudingen zijn. Dat is dan ook een prima basis om over deze brief in gesprek te gaan en de lucht te klaren en de situatie te duiden. De heer Muis: Volgens mij denken we er ongeveer wel hetzelfde over. Ik zie er niet zoveel licht tussen. Ik wil wel graag, dat uitgezocht wordt hoe reëel zo’n dreiging is van een aanwijzing. De provincie heeft het ook bij een andere gemeente gedaan, lees ik in de stukken. Dat is iets wat je niet wilt, dus je moet dat zien te voorkomen zeker bij dit soort grote projecten. WIJ haakt ook aan bij dat bedrag, die 5% NHG weer terug brengen in het voorstel, wat dat zou kosten. Dat wordt ongetwijfeld nog nagevraagd en gecommuniceerd. De CU, daar ben ik tijdens de interruptie al op ingegaan. Over die derde tranche. Ik snap dat je dat op een gegeven moment niet meer wilt. Maar dan denk ik: stop er dan ook mee, ga dan ook niet in bezwaar of beroep. Natuurlijk, daar zullen ook wel allerlei argumenten voor zijn, maar waarom daar tijd en energie in steken? Het bevordert de relatie niet, je gaat geen gelijk krijgen, je hebt er verder niets aan. Of doe het wel of doe het gewoon niet.

Als je het wel zou doen, heb ik in een interview gelezen, dan zou het een jaar extra kosten, maar vanavond is het ineens 2 jaar geworden. Ik vind het allemaal prima, maar ik denk dat we ons beter kunnen focussen op scenario 1 en 2 dan nog die derde tranche in te zetten. Dus laten we inderdaad op zoek gaan naar de overeenkomsten en de ruimte die er is om het voor iedereen draagbaar en uitlegbaar te maken. Dank u wel. De heer Ruijtenberg, GL: Laat ik beginnen met een antwoord te geven op de vraag van mevrouw Verhoef. Zij vroeg waarom ik niet was ingegaan op het groen. Heel simpel: ik had geen tijd meer. Maar laat één ding helder zijn: vermindering van het percentage groen baart ons zorgen. Groen kun je in een wijk als dit maar één keer inrichten, dat moet je goed doen, dat moet je ruim doen. Groen is nodig i.v.m. klimaatadaptatie, maar ook met de leefomgeving van deze wijk. Ook wij zijn niet voor vermindering van het percentage groen, laat dat helder zijn. Dan wil ik ingaan op een aantal opmerkingen van de portefeuillehouders en van collegae. Laat ik beginnen met de heer Blonk. De heer Blonk verweet mij niet collegiaal te zijn. Ik wil hierop zeggen, dat een collega uit de context citeren en daarop aangesproken worden en dan roepen dat de discussie niet zo nuttig is en dan naar een andere collega een steek onder water geven dat hij niet kan rekenen, dat is pas oncollegiaal.

Dus ik denk dat de heer Blonk nog even naar zijn eigen gedrag moet kijken. De heer Machielse, ik vind het opvallend dat hij wel een mening kan hebben en kan formuleren over een interview in het Algemeen Dagblad, maar geen mening kan hebben over een ingezonden brief van de voorzitter van zijn eigen partij. Dat vind ik toch opmerkelijk. Ik wil eigenlijk zeggen: wil de echte VVD’er op gaan staan? De heer Markus, als hij tegen mij zegt dat er geen spelletjes worden gespeeld, als de heer Markus mij dat zegt: ik geloof de heer Markus, onmiddellijk. Ik ken de CU als een zeer betrouwbare, zeer loyale en een partij die recht door zee is en zegt waar het op staat. Of ze dat nu doen met meloenen die ze moeten doorslikken of in andere bewoordingen, hun woord staat. Ik daar meteen in. Wat mij dan echter wel bevreemdt, is dat in het raadsvoorstel nadrukkelijk staat, nu citeer ik even, ik heb de heer Van den Beukel horen zeggen ‘we zijn niet bang voor verkiezingen’, maar: dat vaststelling van het masterplan niet kan en zal plaats vinden in verband met de aanstaande gemeenteraadsverkiezingen maart 2022. Nu heb ik de heer Van den Beukel horen zeggen: een raad is dan niet slagvaardig genoeg of grote dossiers gaan dan vaak niet door.

Ik zit nu 7 jaar in de lokale politiek in Lansingerland, 3 jaar geleden heb ik niet gemerkt, dat een raad minder slagvaardig werd op grote dossier, die niet door zouden gaan. Ik blijf het een vreemde zin vinden. Eerlijk gezegd, als ik zo’n zin lees, dan verbaast me dat en het verontrust me. Ik vind dat zo’n zin niet in een collegevoorstel hoort. Verder heb ik nog wel een vraag, omdat er ook iets staat over de omgevingsweg. De heer Markus zegt: we hebben haast, er moet gebouwd worden. Klopt, we hebben haast, er moet gebouwd worden inderdaad, ja. Echter, toch vraag ik me af waarom specifiek die haast om het voor de omgevingswet te doen? We hebben nu 7 maanden uitstel, dat is mooi meegenomen, daardoor kan je het misschien nog fijnscherpen, maar is dit omdat het college vreest, dat in verband met eventueel aangescherpte geluidsnormen het hele plan het niet gaat halen, nadat de omgevingsweg ingaat? Daar zou ik graag van de wethouder nog iets over willen horen. Ook heeft de wethouder gezegd, dat in het masterplan geen percentages staan,

17/29

daar heeft hij formeel gelijk in. In het 78 pagina’s tellende dossier staan inderdaad geen percentages. In het raadsvoorstel van een jaar geleden staan echter wel percentages genoemd op pagina 6. Daar staan ook nog andere bedragen over wat betaalbaar was. Dan gaan we het niet hebben over de gewone betaalbare, die zijn van € 225.000 naar € 254.000 gegaan. Maar wat daar aanvullend betaalbaar is, het was € 310.000 maar het is nu plotseling € 344.500. De huur is van € 1.000 naar € 1.250 gegaan. Dat is een flinke inflatie en ik vraag me af of ook dat niet gecorrigeerd kan worden hierbij. Dan mevrouw Arends. Zij is van mening dat de provincie positief is. Ja, ik verbaas me daar over. Als ik een brief zou krijgen van een collega of van mijn leidinggevende waarin woorden staan als: (…) wij benadrukken de prioriteit van deze opgave, zowel vanuit woningperspectief als vanuit maatschappelijke urgentie verwachten we van u voortvarendheid hierin. Mocht u onvoldoende vervolg hieraan geven, kan de provincie juridische instrumenten inzetten om dit doel te bereiken. Dat we ver weg blijven van het meer evenwicht scenario. Dit scenario wordt met slechts 43% benaderd. Wij zien uw programma als onvoldoende. Ik zou dat niet als positief willen ervaren, dus ik wil graag van de wethouder horen waar zij dan de positieve noot in ziet.

Het zal geen verbazing zijn, dat wat GL betreft dit niet als een hamerstuk. Ik ga het amenderen en we zien uit naar de beantwoording van de wethouder. Dank u wel. Mevrouw Verhoef, PvdA: Ik ga beginnen. Blijkbaar ben ik de heer Van der Stelt van het CDA een excuus verschuldigd, maar hij heeft in ieder geval nu heel duidelijk voor de camera kunnen zeggen, dat hij geen voorstander is van grootschalig bouwen in Bleizo west. Dan weet u het, als u een woning zoekt in Lansingerland. De PvdA is wel een voorstander van bouwen daar. Net zoals dat wij streven naar de bouw van 3.262 sociale woningen in onze gemeente. En ook de provincie streeft naar dit getal. Een stapje maken is niet genoeg. Wethouder Arends denkt dat een stapje in de richting maken genoeg is, maar dat blijkt inderdaad, zoals de heer Ruijtenberg van GL zegt, dat blijkt niet uit die brief. Dus ik ben heel benieuwd naar de terugrapportage van wethouder Arends na haar gesprek met de provincie binnenkort op basis van die brief van 18 mei. Het welles/nietes spel met de heer Blonk wil ik niet over doen, maar wat ik wel wil zeggen is: de provincie wil een algemene inspanning voor windenergie in Lansingerland, maar die zit niet vast gebakken aan Bleizo west, aan die locatie. Ik zou graag van de wethouder willen horen of hij die mening met mij deelt.

Qua bouwen op Bleizo west, ik herhaal het toch nog maar eventjes: er lopen daar gesprekken, de colleges van Zoetermeer, Lansingerland en de projectontwikkelaars en allerlei adviseurs zijn daar al jarenlang in gesprek. Ook de provincie heeft daar natuurlijk een stem en gaat daar over, maar we zijn daarover in gesprek. De heer Blonk: Ik wil graag vragen aan collega Verhoef waar zij nou ziet, ik ben blij dat zij zegt dat je in Bleizo west woningbouw moet gaan doen, maar waar ziet zij dan wel binnen onze gemeente ruimte voor windenergie? Ik zou niet weten waar, maar misschien heeft u locaties in uw hoofd. Mevrouw Verhoef: Ik ben wel voor duurzame energie, ik ben niet perse een fan van windenergie, ook omdat het aan de horizon bepaalde vervuiling geeft. Ik zeg ook niet: het moet daar niet op Bleizo west, want daar staat al een aantal windmolens op het bedrijventerrein daar, dus ik ga nu niet over die windenergie. Ik zeg alleen maar: ik wil eigenlijk dat de wethouder er even een licht op laat schijnen. We moeten in Lansingerland daar een plek voor vinden. Dat is wat ik er eigenlijk over wil zeggen. De heer Blonk: Ik heb er ook over nagedacht. We hebben hele studies gehad over waar ze zouden kunnen komen, een aantal jaar geleden. Er bleef eigenlijk alleen maar dat stukje in Bleizo west over, maar dat willen we nu anders gaan invullen.

Ik denk dat er gewoon in Lansingerland geen ruimte is voor windenergie. Mevrouw Verhoef: Dat is dan voor het conto van de heer Blonk, dat er geen ruimte is voor windenergie in Lansingerland, maar ik denk dat we die discussie op een ander moment, als het over duurzaamheid gaat, gaan voeren en dan wordt dat een heel belangrijke discussie. Ik ging terug naar het voorstel, zoals het er nu ligt. Volgens mij is wel helder geworden, ook wat ik in de eerste termijn heb gezegd: wij zouden graag in plaats van 5% naar die 10% bereikbare bouw gaan. Dat is in het eerdere voorstel, zoals het er lag, sorry, in scenario 1 staat het op 10% en in scenario 2 op 5%. Wij zouden dus graag aan die 10% vast houden. Een prijsklasse waar veel vraag naar is. Ik hoor bij de CU dat ze dit eventueel wel in overweging zouden willen nemen. De heer Van der Stelt: Ik had al een tijdje geleden een interruptie geplaatst, net kort na de heer Blonk. Ik had daar nog een interruptie op willen maken. Als mevrouw Verhoef niet weet waar de windmolens terecht zouden moeten komen, waar moeten dan die duizenden sociale huurwoningen terecht komen in Lansingerland? Ik hoor u dat niet zeggen. Wat ik u wel steeds hoor zeggen, is dat u namens de provincie praat en niet namens Lansingerland. Mevrouw Verhoef: Ik begrijp niet waar de heer Van der Stelt het over heeft. Ik ben een groot voorstander van wel bouwen op Bleizo west.

Ik heb van de provincie nog niet gehoord dat het daar niet gaat gebeuren. Ik vraag aan de wethouder of hij daar misschien iets meer over kan zeggen, ook in het kader van: moet daar nou perse windenergie komen? Ik spreek helemaal niet namens de provincie. Maar als u het toch nog even over de provincie wil hebben, want u heeft zich nogal laatdunkend over het provinciale bestuur uitgelaten: de reden waarom hier 25% op Wilderszijde wordt gebouwd, en dat weet u ook wel, dat is omdat de gedeputeerden dat heel erg graag wilden en heel erg hard op de deur van exwethouder Abee hebben geklopt. Als het aan uw coalitie had gelegen, dan had u zich gewoon gehouden aan die 20% uit het coalitieplan op Wilderszijde. De heer Van der Stelt: Ik maak echt bezwaar tegen het frame dat mevrouw Verhoef keer op keer plaatst. Ik heb mij totaal niet laatdunkend uitgelaten over het

18/29

bestuur van de provincie. De brief van de provincie heb ik een bestuurlijk affront genoemd. Dat is echt wat anders. Ik vind dat ik daar een reden voor heb. U leest de brief op uw manier, dat is uw goed recht, maar zo zie je maar weer dat 2 personen op een totaal verschillende manier naar een document kijken of naar een werkelijkheid kijken. Nogmaals, dat is uw goed recht, maar ik lees er absoluut niet in wat u erin wilt lezen. Dank u wel. Mevrouw Verhoef: Het belangrijkste punt, dat ik eigenlijk wil maken: dit is natuurlijk geen hamerstuk. Graag zouden wij van die 5% 10% in die bereikbare bouwklasse maken. Ik meende bij de CU te horen, dat ze daar misschien ook wel oren naar hadden, dus dat klinkt goed. Ik meende bij de CU ook te horen, dat meer dan 2.700 huizen bouwen op Wilderszijde ook voor hen bespreekbaar zou kunnen zijn. De wethouder zegt: dan ga je boven die 40% appartementen uit en dat past niet binnen de kaders van het masterplan. Als dat zo is, je wilt je natuurlijk aan die kaders houden, maar wat mij betreft is die 2.800 nog steeds wel in beeld. Volgens mij heb ik nu alles gezegd wat ik wil zeggen. De heer Markus: U citeert mij, dat ik misschien wel meer dan 2.700 woningen wil, gelukkig zei u dat in een paar bijzinnen, maar het masterplan is voor ons in die zin leidend.

Alles wat we kunnen optimaliseren binnen de grenzen van het masterplan, prima, zo zit de wethouder er ook in, maar het is dus niet een vrijbrief om dus even meer dan 2.700 woningen te bouwen. Dat wilde ik nog even recht zetten. Mevrouw Verhoef: Dan heb ik de CU op dit punt verkeerd begrepen. Mochten zij ook die bereikbare bouw iets omhoog willen krikken, dan weten ze me wel te vinden in de aanloop naar de raadsvergadering. Dank u wel. De voorzitter: Er zijn toch nog wel wat vragen. Die € 5,7mln, wat is het netto bedrag? Ik hoorde nog iets over de 100-plus woningen ongeveer. Toen ging het ook over die windenergie. Ik wil u vragen om daar kort op te reageren, want dat is eigenlijk niet t.a.v. Wilderszijde. Dat is een onderwerp dat ergens anders thuis hoort, maar dat hoor ik graag van u. Beantwoording college Wethouder Van den Beukel: Het is wel verheugend, laat ik daarmee beginnen, dat de toon in het debat toch wat vrolijker wordt. Dat is mooi, het is ook lekker weer en het is een belangrijk onderwerp, waar ik heel vrolijk van word, want we gaan hier meer dan 1.000 betaalbare woningen toevoegen aan Lansingerland in een heel mooie, klimaatadaptieve wijk. Waarom zou ik niet vrolijk zijn? Dus dat is heel plezierig te merken. Een aantal specifieke vragen, een stuk minder dan in de eerste termijn, te beginnen bij die van de heer Blonk over het leefbaarheidsfonds. Interessant.

Ik zal het opnemen met collega Fortuyn. Ik kan me voorstellen, dat we dat goed gaan onderzoeken. Als andere mensen kunnen meebetalen aan goede dingen in Lansingerland, dan ben ik daar altijd voor. Dan een vraag die o.a. door meneer Jumelet gesteld was. Wat is nou het nettobedrag als je 5% extra bereikbaar zou willen realiseren? Dat is een bedrag met heel veel clausules. Dat is indicatief, ook genoemd in een beeldvormende avond, als tenminste € 3mln. Waarom zeg ik tenminste? Omdat het natuurlijk in de fase van ontwerp bestemmingsplan nog voorwerp is van onderhandeling. Ik zou willen dat het zo makkelijk was als een legpuzzel. Als je precies kon zeggen: deze puzzel heeft zoveel stukjes en dit stukje is 1/350e en zo zit het allemaal in elkaar. Er zijn buitengewoon veel ingewikkelde afhankelijkheden, onderlinge afhankelijkheden, in dit project. Niet alleen hebben we diverse grondeigenaren, ook is natuurlijk een woning extra een parkeerplaats extra, die moet je weer inpassen, is dat gebouwd parkeren of is dat niet gebouwd parkeren, hoeveel algemene kosten en winst en risico reken je toe? Kortom, het is niet zo eenvoudig als we met zijn allen zouden willen. Maar toch indicatief is dat het bedrag, dat ik hier even genoemd zou willen hebben. Uiteindelijk stelt u vanavond niet de financiële paragraaf vast, want die komt pas aan de orde bij het definitieve bestemmingsplan.

De heer Jumelet: Dus als ik het goed samenvat, bedoelt de heer Van den Beukel, dat hij het verschil van die 5%, waar we het elke keer over hebben, dus feitelijk het bedrag van € 3mln kost. Die 130 woningen, want daar hebben we het over, zou een gemeentelijke bijdrage kosten van € 3mln. Heb ik het dan juist? Dat is natuurlijk ook wel belangrijk. Dan kijk ik met een schuin ook, digitaal natuurlijk, naar de collega’s Blonk en Markus, want daar heb je het dan feitelijk over. Toch? Wethouder Van den Beukel: U hield een woord weg uit mijn antwoord. Ik zei: tenminste € 3mln. Het kon weleens slechter uitpakken, maar inderdaad heeft u mij verder goed verstaan. Ik wil er wel op wijzen, het gaat dan over de bereikbare woningen, dat percentage. Als wij even terug gaan naar de inbreng van een aantal van uw collega’s, als we helemaal terug zouden vallen op scenario 1, dan gaan er dus 25 sociale huurwoningen af en 15 betaalbare woningen. Dat wilde ik ook even benoemd hebben, zodat iedereen die nog een verlangen heeft naar scenario 1 er goed aan doet zich te realiseren dat dat ook een effect is waar hij rekening mee moet houden. Dat klopt, voor het bereikbare segment tenminste € 3mln als je zou willen overstappen van 5% bereikbaar naar 10% bereikbaar.

De heer Jumelet: Dan is het ook een interessante vraag natuurlijk om uiteindelijk tot iets te komen met elkaar, dat is vanavond natuurlijk al gezegd, liefst raadsbreed, dat zou natuurlijk het mooiste zijn. Maar stel dat u zegt: wij voegen die 5% toe in scenario 2. A, is dat mogelijk? En B, hebben we het dan over hetzelfde bedrag? Wethouder Van den Beukel: Ik was ervan uitgegaan, dat uw vraag was gericht op het collegevoorstel. Misschien is dat mijn vooroordeel, excuus dan daarvoor. Maar het voorliggende voorstel

19/29

gaat natuurlijk uit van scenario 2, dus wat dat betreft is dat het bedrag dat ik daaraan wil relateren. Dat is die indicatief minimaal € 3mln. Mevrouw Verhoef: Ik had ook een vraag aan de wethouder, een interruptie op de wethouder. Ik raakte in de war van wat de wethouder zei. Mijn veronderstelling is, stel, dat ik een amendement maak en ik amendeer scenario 2, zoals het nu voor ligt, en ik wil 5% meer huizen in die categorie bereikbaar, dan gaat dat wat mij betreft ten koste van de categorie duurdere huizen, wat nu op 55% staat, dan gaat dat naar 50%. Maar ik kreeg de indruk, dat u zei, dat dat ten koste van betaalbare en sociale huurwoningen zou gaan. Dat begreep ik niet helemaal. Dat heeft u niet gezegd, hoop ik. Wethouder Van den Beukel: U zegt het precies goed, mevrouw Verhoef. Uw aanname is correct. Dat zou dan inderdaad ten koste gaan van het vrije sectorsegment. Ik heb misschien de nodige verwarring gezaaid, u zegt het goed, uw interpretatie deugt. De heer Ruijtenberg: Ik vroeg me af of de wethouder al aan het einde van zijn betoog was, anders wacht ik nog even af of hij nog op de omgevingswet komt. De heer Blonk: Ik kom nog even terug op die 5%. Ik heb dat vanmiddag berekend aan de hand van de cijfers, die ik heb en dan kom je uit op het verschil van € 5,7mln. Nu hoor ik de wethouder zeggen, dat het tenminste € 3mln is.

Wat is dan de bovengrens daarvan? Is dat die € 5,7mln? Wethouder Van den Beukel: Nee, de bovengrens is niet die € 5,7mln. Die € 5,7mln, daar zit veel in. Ik ga even terug naar de eerste termijn. In die € 5,7mln zitten ook andere optimalisaties tot en met de wijkontsluitingsweg en het op bepaalde plekken smaller maken aan toe. De € 4,2mln waar we eerder over spraken, die 2 regels, gaat eigenlijk over een combinatie van dingen. Het gaat en over anders omgaan met de hoofdgroenstructuur, anders met het buurtgroen en daarmee meer woningen en tegelijkertijd ook een ander percentage in het bereikbare segment. Dat alles bij elkaar opgeteld sommeert tot die bedragen. Om dat weer uit elkaar te trekken, is best ingewikkeld, precies zoals ik net zei, vanwege die onderlinge afhankelijkheden. Maar als je het toch probeert, dat heb ik net geprobeerd te doen, dan kun je zeggen: voor € 3mln extra tenminste. En is de bovengrens dan € 5,7mln? Nee, de bovengrens is afhankelijk van hoe we eruit komen met de diverse partijen. Dat wil niet zeggen, zo simpel is het, dat is opbrengst drukkend. En dat is ook zo. Vervolgens is het de vraag: hoeveel opbrengst verdampt er daarmee en welk deel moeten uit de portemonnee van de gemeente komen en welk deel uit de portemonnee van de ontwikkelaars? Dat is vervolgens het spel dat je zo goed mogelijk probeert te spelen.

Als er spelletjes worden gespeeld, laat dat dan het spel zijn van de avond, wat we overigens heel serieus nemen, wat we met veel plezier doen met onze diverse zakelijke partners, maar daar gaat het dan uiteindelijk om. Dus nee, die bovengrens is niet hard te definiëren. Als u een slag wilt slaan, dan zeg ik € 3mln tot 6mln, maar onze inzet kent u, want wij gaan voor de portemonnee van de inwoners van Lansingerland met begrip voor de zakelijke belangen van onze zakelijke partners. De heer Blonk: Ik heb net aangegeven, dat ik naar mijn fractie terug ga voor die 5%. Ik zou terug gaan met die € 5,7mln, maar ik moet naar mijn fractie terug gaan met ongeveer € 3mln? Of moet ik zeggen: het is tussen de € 3mln en € 6mln? Daar moet ik mee terug gaan naar mijn fractie, want ik moet het hen ook duidelijk maken. Wethouder Van den Beukel: Van mij moet er niets naar de fractie, u heeft dat zelf aangegeven, daar gaat niemand over. Als ik er een slag naar moet slaan, dan zeg ik: de bovengrens heb ik genoemd, dat is € 6mln. Als ik het ergens op vast pin, dan verwijs ik terug naar de beeldvorming van 20 april, daar is het bedrag van € 3mln hiervoor genoemd, indicatief. Dat is ook wat u kunt doen. Maar ik kan niet genoeg blijven herhalen: over 5 jaar of over 10 jaar dan zijn we 2 bouwcrises verder en dan ziet de wereld er een beetje anders uit.

Dan kijken mensen vervolgens terug in de analen van deze raadsvergadering en dan zeggen ze: hoe heeft dat nou allemaal kunnen zijn? Dachten ze toen werkelijk dat Wilderszijde dit bedrag kostte, terwijl het zo is uitgepakt? Ja, die onzekerheid blijft. De heer Jumelet vraagt: als we aan scenario 1 100 woningen extra willen toevoegen, kan dat dan en zo ja, hoe kan dat dan? Zo heb ik uw vraag begrepen. Dan kan dat door de lucht in te gaan. Dat is overigens wel reuze ingewikkeld om met de parkeerbehoefte om te gaan. Parkeren vraagt ruimte en ruimte die vervolgens op maaiveld gezocht moet worden. Of gebouwd parkeren, maar dat is heel duur en dan kan het weer stuiten op de grenzen van wat we passend vinden qua betaalbaarheid. Dus het kan, maar het wordt wel reuze ingewikkeld en het betekent ook een hoger percentage appartementen naar alle waarschijnlijkheid en dat stuit weer op de grenzen van het masterplan. Ik hoop dat ik hiermee uw vraag heb beantwoord. De heer Jumelet: Eigenlijk heeft de heer Van den Beukel 2 minuten geleden al antwoord gegeven op mijn vraag over die 5%. In die zin vallen die 2 dingen haast samen, zou ik haast zeggen. Bedankt voor het antwoord, maar eigenlijk gaat het over scenario 2 met het bedrag, dat u noemde. Dat was eigenlijk al indirect een antwoord op mijn vraag. Dank u wel. Wethouder Van den Beukel: Zorgvuldig overleg met de regio werd toe opgeroepen.

Dat is niet specifiek een vraag aan mij, maar ik wil hem toch even benoemen. Ja, zorgvuldig overleg met de regio is op dit vlak niet nodig. Daar nog extra over om de tafel te gaan, of twee keer of drie keer, dat kan allemaal, maar ik denk niet dat we daar agenda’s voor leeggeruimd krijgen, want voor Wilderszijde is dat niet opportuun. Dan was meneer Muis zo vrij om even een retorische vraag te stellen: waarom dan bezwaar maken? Dat is slecht voor de relatie. Daar kijkt het college toch een slag anders naar. Bezwaar maken is niet iets wat je doet wat impact mag hebben op de relatie. Dat is iets wat heel gebruikelijk is als je verheldering nodig hebt over hoe, wat, waarom zaken gegaan zijn. Dus ik denk dat het niet goed zou zijn wanneer er een bezwaar wordt gemaakt richting ons als gemeente door een inwoner, door een bedrijf, door een mede overheid, dat we dat zouden betrekken op de relatie. Wat het wel doet, toch, is

20/29

inzicht leveren, wat ik net met u heb gedeeld. Dankzij de bezwaarprocedure hebben we nu het inzicht nog scherper wat het zou betekenen als we voor de derde tranche zouden gaan. Nu pas weten we, dat dan inderdaad onder de motorkap men eigenlijk verwacht, dat je de centrale parkzone misschien wel verwijdert. Dat soort inzichten zijn toch wel heel nuttig. Overigens, hadden we dat inzicht eerder gehad, waren we misschien wel nooit aan de tweede tranche begonnen, maar dat terzijde. De heer Ruijtenberg vroeg naar de haast in verband met de omgevingswet. Die vraag hebben we eerder aan de orde gehad, ook bij een Wilderszijde debat en het antwoord daarop is niet veranderd, namelijk dat het heus niet gaat over geluidsnormen of andere zaken. Nee, het gaat over het feit dat je volgens de omgevingswet moet werken met een omgevingsplan. Dat is een ander figuur, dat heel andere eisen stelt dan ons huidige format van bestemmingsplan. Dus dat betekent gewoon heel veel nieuw werk. Dat kunnen onze deskundige medewerkers zeker oppakken en uitvoeren, maar het gaat om veel tijd en dus ook veel geld en dat is zonde en niet nodig als je dat kunt vermijden. De passage over de verkiezingen hoort niet in een raadsvoorstel. Ik zal het de volgende keer anders opschrijven, want ik ben het wel met u eens. Die formulering kan helderder en die kan beter.

Tegelijkertijd moeten we ook realistisch zijn, tenminste, ik probeer dat te zijn in mijn rol als wethouder. Als een dossier op 90% is afgerond en vervolgens wordt het overgedragen naar een nieuw college, naar een nieuwe wethouder, dan levert dat vertraging op. Ja, dat is nu eenmaal zo. Dus al zou college en raad slagvaardig zijn tot en met 1 maart, dan nog zijn er voordelen bij het afronden van dossier voordat het nieuwe college start. Als ik voor mezelf spreek: inwerken kost tijd, voor je jezelf iets eigen hebt gemaakt, voordat je er goed en helder over kunt spreken, dus dat blijft wel staan. De formulering kan beter. Er is een vraag gesteld over de NHG normen, hoe zit dat nou, de € 310.000 is omhoog gegaan. Het antwoord daarop is dat de NHG grenzen ook landelijk zijn aangepast. Dus die NHG grens is verhoogd plus. Wat je ook ziet is dat die duurzaamheidsmaatregelen erbij zijn gekomen. Een NHG woning die totaal nul op de meter is, daar heb je minder woonlasten aan als bewoners dan bij een woning, die niet nul op de meter is. Dat verklaart ook het hogere bedrag. Dat over de NHG koopnormen. Als het gaat om die € 1.250, waar u aan refereert, dat is scherp opgemerkt, daar is inderdaad sprake van een nieuw getal. Dat heeft ermee te maken, dat we gewoon goed gekeken hebben naar de portemonnee van een inwoner.