Document · PDF

8 20221110 Programmabegroting 2023 Laarbeek - raad.pdf

Raadsvergadering 10 november 2022, gemeente LaarbeekBij agendapunt: Voorstel tot vaststelling van de Begroting 2023 gemeente Laarbeek35.888 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

Planning 06 - 2023

Opstellen van een Lokale Educatieve Agenda Planning Gemeenten hebben de wettelijke opdracht om jaarlijks te overleggen met 10 - 2023 schoolbesturen en kinderopvangorganisaties over een aantal onderwerpen, zoals bijvoorbeeld het tegengaan van onderwijsachterstanden en het bevorderen van integratie. De Lokaal Educatieve Agenda (LEA) is een instrument dat helpt om dit verplichte overleg inhoud te geven en tot gezamenlijke afspraken te komen. In 2023 stellen we een LEA op. Leerplichtbeleid In 2023 starten we met het actualiseren van het leerplichtbeleid.

Planning 07 - 2024

Leerlingenvervoer In 2023 starten we met het actualiseren van de verordening leerlingenvervoer. Dit zal in 2024 worden afgerond. Uitwerking van een dorpsplan aardgasvrij Dorpsplan aardgasvrij uitwerken voor de dorpskern van Mariahout. Dit doen we in samenspraak met inwoners. Het dorpsplan bestaat uit vier hoofdcomponenten: participatie en communicatie, techniekkeuze en uitvoeringsstrategie, inzicht in kosten en inzicht in meekoppelkansen. Voor een definitieve techniekkeuze en inzicht in de kosten is verdiepend onderzoek noodzakelijk.

Planning 12 - 2024

Social Return On Investment In 2022 wordt een plan van aanpak met verschillende scenario’s uitgewerkt waarna vervolgens het Social Return on investment (SROI)beleid wordt geïmplementeerd.

Planning 03 - 2023

Betere samenwerking lokaal onderwijs en arbeidsmarkt Afspraken maken met het onderwijs en ondernemers over het ontplooien van lokale initiatieven ter bevordering van een betere afstemming tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Afspraken maken met werkgevers in het kader van ons nieuw op te stellen Social Return beleid.

Planning 01 - 2023

Planning 12 - 2024

Meer inzicht in aantallen en aard van interventies Ontwikkelen van een monitor Sociaal Domein om meer zicht op data te krijgen, waarbij diverse data uit verschillende bronnen aan elkaar gekoppeld worden. Dat moet in de toekomst mogelijkheden geven tot meer datagedreven werken: het nemen van besluiten en het vaststellen van beleid ondersteund door data in combinatie met praktijkervaring, waardoor feiten en betrouwbare voorspellingen een solide basis vormen. Om optimaal te profiteren van de samenwerking in de Gemeenschappelijke Regeling Peelgemeenten en de efficiëntie die dat oplevert, sluiten we in onze planning aan bij die van de koersagenda 2021-2024. Daarin is de opgave Datagedreven werken opgenomen.

Planning 12 - 2024

Hervormingsagenda jeugd In 2021 heeft het Rijk voor de komende jaren extra middelen aan de gemeente beschikbaar gesteld ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg. Voor Laarbeek gaat het in 2022 om een bedrag van € 1,3 miljoen. Daarbij hebben het rijk en de VNG afgesproken begin 2022 te komen tot een hervormingsagenda jeugd. Deze moet leiden tot verbetering van de toegang tot en kwaliteit van jeugdhulp, betere beheersing van de kosten en borging van de beschikbaarheid van jeugdhulp, versterking van het inzicht in het functioneren van het systeem. De landelijke hervormingsagenda zal een uitwerking moeten krijgen in een lokaal plan. Daarvoor zoeken we zoveel mogelijk de verbinding met andere initiatieven zoals het onderzoek naar de invulling van het sociaal team, Koersagenda 2021-2024 GR Peelgemeenten, nationaal programma onderwijs en het op te stellen geactualiseerde beleidsplan sociaal domein.

Planning 12 - 2023

Herinrichting toegang sociaal domein Samen met de LEVgroep gaan we de toegang tot het sociaal domein opnieuw inrichten, zodat er voor onze inwoners één plek is waar ze met hun vragen rondom sociaal domein terecht kunnen. Dit wordt een gezamenlijke toegang van het sociaal team Laarbeek en de LEVgroep.

Planning 03 - 2023

Uitvoeren Plan van Aanpak ‘normaliseren’ In 2021 is een plan van aanpak normaliseren opgesteld. Dit plan van aanpak gaat uit van verschillende sporen: informatie op orde, communicatie, samenwerken met andere partners in het sociaal domein. Het plan heeft tot doel om bewustwording te genereren over het thema ‘normaliseren’ en van daaruit een cultuurverandering teweeg te brengen. De uitvoering van dit plan en de verschillende sporen vergt een lange adem, waardoor de uitvoering doorloopt in de komende 2 jaar. In 2022 richten we ons vooral op het creëren van bewustwording, door het gesprek aan te gaan met partners in het sociaal domein en met inwoners.

Planning 12 - 2023

Inzicht in medicijngebruik in het water en de relatie met gezondheid Zorgkosten lopen op door te veel voorgeschreven medicijnen. Rioolzuivering wordt lastiger door de hoeveelheid doorgespoelde medicijnresten. In 2021 onderzoeken we welke mogelijkheden er zijn om medicijnresten in water terug te dringen, bijvoorbeeld door in te zetten op specifiekere uitgifte van medicijnen door apotheken. Ook wordt onderzocht welke relatie gezondheid bevorderende interventies hebben op de medicijnresten in water (a.d.h.v. wijkwatermetingen door het waterschap Aa en Maas).

Planning 06 - 2023

Inclusieve samenleving

Planning

Een interactief doorontwikkeld inclusiebeleid dat is uitgewerkt in een Lokale Inclusie Agenda en een actieplan. Gemeentelijk beleid waarin direct wordt uitgegaan van ‘de toegang en bruikbaarheid voor iedereen’ in plaats van ‘toegang en bruikbaarheid voor de gemiddelde gebruiker’. Toegankelijke voorzieningen in de gemeente voor inwoners met een beperking. De voorbereiding is gestart in 2021. Er is onderzocht wat er nodig is om te voldoen aan de plicht tot het hebben van een Lokale Inclusie Agenda. Naast deze Lokale Inclusie Agenda stimuleren we wel al activiteiten die bijdragen aan een meer inclusieve samenleving. In het subsidieprogramma 2021-2023 heeft het onderwerp inclusie nadrukkelijk een plek gekregen.

09 - 2023

Onderzoek invoering verblijfsbelasting Na een nieuw arbeidsmigrantenbeleid en de uitfasering van coronaeffecten op de ondernemers, wordt in 2024 aan de raad een voorstel voorgelegd over de mogelijke invoering van verblijfsbelasting (toeristenbelasting) per 1 januari 2025. Als basis hiervoor zal een onderzoek worden uitgevoerd waarin de te verwachten opbrengsten worden afgewogen tegen de mogelijke (beheersmatige) gevolgen en de impact op ondernemers en belastingplichtigen (toeristen en arbeidsmigranten).

Planning 12 - 2024

5.2 Financiën Rekening bedragen x 1.000 Lasten Arbeidsparticipatie

Begroting

Meerjarenbegroting

2021

2022

2023

2024

2025

2026

-22.726

-28.264

-26.972

-26.785

-26.114

-26.000

-150

-254

-206

-257

-224

-234

-681

-206

-44

Begeleiding (WMO) Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Geëscaleerde zorg 18-

-179

-243

-4.252

-4.265

Gesloten plaatsing Gezinsgericht

-345

-1.345

-6.228

-6.368

-6.343

-6.324

-337

Jeugdhulp begeleiding

-1.227

Jeugdhulp behandeling

-175

Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf

-292

Jeugdhulp dagbesteding

-537

-1.362

Hulp bij het huishouden (WMO) Inkomensregelingen

-3.866

-7.566

Jeugdbescherming

Jeugdhulp met verblijf overig Maatwerkdienstverlening 18-

-99

-19

Maatwerkdienstverlening 18+

-2.473

-2.402

Maatwerkvoorzieningen (WMO)

-413

-381

-896

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

-903

-1.018

-1.036

-985

-984

Onderwijshuisvesting

-440

-334

-429

-428

-426

-425

-207

Overige maatwerkarrangementen (WMO) Samenkracht en burgerparticipatie

-3.014

-3.622

-3.781

-3.672

-3.625

-3.624

Sportaccommodaties

-1.088

-1.105

-1.104

-1.070

-1.069

-1.068

-291

-339

-211

-2.223

-3.225

-2.910

-2.784

-2.384

-2.367

Sportbeleid en activering Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

Volksgezondheid

-818

-898

-879

WSW en beschut werk

-2.518

-2.592

-2.534

-2.478

-2.315

-2.230

Baten

3.014

5.847

4.690

4.593

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

Geëscaleerde zorg 18-

802 3.615

3.615

Inkomensregelingen

1.943

Maatwerkdienstverlening 18+

3.789 56

Maatwerkvoorzieningen (WMO)

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

199

281

226

149

Samenkracht en burgerparticipatie

238

366

Sportaccommodaties

137

194

203

Sportbeleid en activering

312

150

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

100

Volksgezondheid

Onderwijshuisvesting

Saldo van baten en lasten

-19.712 -22.418

-22.282

-22.192 -21.521 -21.407

Stortingen in reserves

-1.223

-15

Onttrekkingen aan reserves

1.483

782

624

585

559

-19.453 -21.938

-21.673

Resultaat

-21.622 -20.977 -20.862

Onderstaande tabel geeft de ontwikkeling van de begrotingssaldi weer. Begroting bedragen x € 1.000

2023

Primitieve begroting 2022-2025

-20.426

1e Tussenrapportage 2022

Meerjarenbegroting 2024

2025

2026

-20.251 -20.102 -20.040

-166

-163

-168

Raad 21 juli 2022

2e Tussenrapportage 2022

-17

Startpositie Meerjarenbegroting 20232026

-20.535

-20.405 -20.282 -20.225

Nieuw beleid

-826

-924

-880

-858

Bestaand beleid

384

Gemeentefonds

-522

-477

Loon- & prijsontwikkeling

-102

-133

-164

-145

-130

-21.622 -20.977

-20.862

Kapitaallasten Overige mutaties Saldo Meerjarenbegroting 2023-2026

-21.673

Toelichting financiële mutaties Onderstaande tabel laat de mutaties uit de Programmabegroting 2023 zien. Begroting

Meerjarenbegroting

bedragen x € 1.000

2023

2024

2025

2026

Nieuw beleid

-826

-924

-880

-858

-45

Aanpassing Ontmoetingscentrum B&D Lasten

Het proces voor het uitwerken van scenario’s voor aanpassing van het ontmoetingscentrum is gestart. Voorgesteld wordt om de geraamde uitgaven en de bijbehorende dekking die hiervoor al eerder beschikbaar zijn gesteld in de meerjarenbegroting, ook te koppelen aan deze ontwikkeling. Bij een keuze voor een scenario met bijbehorende financiële uitwerking zal deze financiële ruimte worden ingebracht in het totale financiële plaatje en aan de raad worden voorgelegd met een concreet kredietvoorstel. Daarnaast is voor externe ondersteuning in dit project een eenmalig budget noodzakelijk van € 30.000. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 5 en 6.

Begroting 2023 GR Peelgemeenten Lasten

-180

-158

-180

-158

De vastgestelde begroting 2023 van de GR Peelgemeenten bevat naast indexering een aantal posten welke leiden tot budgettaire meerkosten tot een bedrag van totaal € 153.000. Een aantal posten hiervan is het gevolg van een structurele doorwerking vanuit de 1e begrotingswijziging 2022 Peelgemeenten. Verder worden de meerkosten in 2026 structureel verlaagd met € 22.000 omdat besloten is dat de formatie 'kwaliteitsmedewerker' tijdelijk is t/m 2025. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 5 en 6.

Beleid voor- en vroegschoolse educatie Lasten

-60

-33

-60

-33

Het doel van voor- en vroegschoolse educatie (VVE) is om mogelijke (taal)achterstanden bij peuters zo veel mogelijk te verkleinen. Het heeft een preventieve werking op jeugdhulp en het draagt bij aan het vergroten van de kansen op een zo zelfstandig mogelijk bestaan. In 2022 actualiseren we het beleid voor regulier peuterwerk en VVE. Een aantal uitgangspunten zijn dat in iedere kern is een VVEvoorziening beschikbaar blijft, dat ouders een inkomensafhankelijke ouderbijdrage betalen en dat aanbieders een hoger plusbedrag ontvangen voor kwaliteit. Bekostiging vindt plaats op basis van het daadwerkelijke aantal peuters. Een onafhankelijk bureau onderzocht of de in 2023 te realiseren bezuiniging van € 75.000 naar een beschikbaar budget van € 244.393 haalbaar is. Om invulling te geven aan de uitgangspunten, bij het huidige aantal peuters, is een bedrag van € 287.086 nodig. Definitieve besluitvorming over het beleid voor VVE en de bijbehorende subsidie kan pas plaatsvinden na de vaststelling van deze begroting. Daarom zal 2023 een overgangsjaar worden waarin VVEaanbieders tijd krijgen om wijzigingen door te voeren en wordt de huidige bekostigingsmethodiek nog aangehouden. Dit vraagt om behoud van het huidige budget van € 314.226 in 2023. Vanaf 2024 wordt gevraagd € 287.086 structureel te begroten.

Budget voor in stand houden voorliggende en algemene voorzieningen Lasten

-40

Vanaf 2020 is gestart met een aantal pilots (Duofiets, Logeerhuis, Zonnetij). Daarnaast zijn er een aantal voorzieningen uitgewerkt die als voorliggende voorziening fungeren, bijvoorbeeld t.b.v. inclusie of ter voorkoming van eenzaamheid (dementievriendelijk Laarbeek). In het Bestuursakkoord is

aangegeven dat we in gaan zetten op inclusie en voorkoming van eenzaamheid. Daarnaast is de bestuurlijke ambitie om het belang van algemeen toegankelijke voorzieningen te onderschrijven. Deze pilots/voorzieningen dragen daar op een constructieve manier aan bij. Deze voorzieningen dragen daarnaast bij aan lagere zorgkosten en/of zorgen voor het langer zelfredzaam en zelfstandig blijven van onze inwoners. Deze voorzieningen zijn echter nog niet structureel in de begroting opgenomen.

Centrale toegang sociaal domein Lasten

-60

In de gemeente Laarbeek willen we een centrale toegang naar het sociaal domein voor de inwoners organiseren. Een centrale plek waar inwoners naar toe kunnen met zorgvragen. De centrale toegang zal tevens gebruikt gaan worden om expertise naar de voorkant te verplaatsen. Het doel is om de zorgvraag van inwoners efficiënter te behandelen. Om dit te realiseren willen we van verschillende disciplines binnen het sociaal domein gezamenlijk een toegangsteam gaan vormen. In 2023 willen we deze centrale toegang ontwikkelen, waarvoor incidenteel budget noodzakelijk is voor ontwikkeling, organisatie en systeem. In kadernota 2024 zal een structureel voorstel worden voorgelegd.

Doorontwikkeling Huiskamers Laarbeek Lasten

-44

Ten behoeve van het werven van activiteiten en het vullen van de programmering wordt een externe aanjager ingehuurd. Hiervoor is een incidenteel budget nodig van € 44.000 per jaar.

Harmonisatie minimaregelingen Lasten

-150

-300

-150

-300

In regionaal verband (GR Peelgemeenten) is in 2022 gestart met een inventarisatie om een aantal minimaregelingen te harmoniseren. Dit kan leiden tot een begunstigend beleid in Laarbeek. Dit brengt extra kosten met zich mee. Momenteel is moeilijk in te schatten om welk bedrag het gaat.

Impuls geven aan vroegsignalering Lasten

-50

Hiervoor zijn in het bestuursakkoord 'Samen aan Zet' verschillende acties opgenomen, bijvoorbeeld gericht op vroegsignalering. De ambitie is om vroegsignalering breder uit te rollen. Er kan hierbij gedacht worden aan ander type organisaties of werkgevers.

Inwonerparticipatie Beleidsplan Sociaal Domein Lasten

-30

In 2023 zal het nieuwe beleidsplan Sociaal Domein 2023-2026 worden vastgesteld. Om bij de totstandkoming van het nieuwe beleidsplan invulling te kunnen geven aan inwonerparticipatie is een werkbudget nodig. Om uitvoering te kunnen geven aan de acties genoemd in dit plan is het noodzakelijk om een uitvoeringsbudget beschikbaar te hebben. We willen inwoners vooraf betrekken als we nieuwe zaken op gaan starten. Ook willen we graag dat inwoners zelf aangeven waar prioriteiten moeten liggen. Met het opstellen van het nieuwe beleidsplan creëren we hier expliciet ruimte voor. Inwonerparticipatie wordt een standaard onderdeel van onze werkwijze gedurende de looptijd van het beleidsplan. Hierbij besteden we daarnaast ook specifieke aandacht aan jeugdparticipatie (Bestuursakkoord, stimuleren jeugdparticipatie).

Pilot inzake onderhoud 4-tal sportparken Lasten

-40

Als gevolg van de vele onkruiden in de sportvelden, gaan we een pilot starten met de bemesting. We gaan 2 soorten organische bemesting gebruiken om het gras meer kans te geven om de onkruiden te onderdrukken. Ook gaan we de trainingsvelden 2x per jaar doorzaaien om een betere grasmat te krijgen. In 2023 dient als gevolg hiervan het onderhoudsbudget van elk van de 4 sportparken (tw 't Heereind, De Heibunders, 't Luijtelaar en De Hut) incidenteel verhoogd te worden met een bedrag van € 10.000.

Plan van aanpak toekomstbestendige aanpak statushouders, vluchtelingen, arbeidsmigranten, crisismigranten en oudkomers Lasten

-97

Ook in Laarbeek is de maatschappelijke opgave rondom vluchtelingen, statushouders en arbeidsmigranten groot. De vluchtelingenstroom is groot en er is een tekort aan opvangplekken, daarbij is de taakstelling voor versnelde opvang van statushouders per 2022 met 50% vergroot. Gemeente Laarbeek heeft de opgave om huisvesting te organiseren. Het gaat hierbij zowel om vluchtelingen uit Oekraïne, asielzoekers (vluchtelingen in procedure) en statushouders. In 2023 ontwikkelen we een lange termijnvisie op deze maatschappelijke opgave. Met de stijgende aantallen statushouders, vluchtelingen, arbeidsmigranten, crisismigranten en oudkomers (mensen met een migratie-achtergrond, een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd hebben, al jaren in Nederland wonen, maar niet geïntegreerd zijn) moet er een toekomstbestendige aanpak komen wat zich hierop richt en ambitie uitspreekt en waarin het integrale verband wordt gelegd tussen het veiligheids, sociaal en ruimtelijk domein. Dit vraagt structureel ambtelijk regie op de verschillende domeinen die hiermee gemoeid zijn. Hiervoor is extra formatie noodzakelijk.

Subsidie LEVgroep Lasten

-22

Uitbreiding van de operationele capaciteit t.b.v. vroegsignalering is noodzakelijk om de grotere doelgroep inwoners op te pakken. Gedeeltelijke dekking kan plaatsvinden uit de stelpost n.a.v. middelen voor 'robuuste rechtsbescherming'.

Uitvoeringsprogramma Verduurzaming gemeentelijk vastgoed 2023-2030 Lasten

-21

Deze route van verduurzaming van onze gebouwen stelt ons in staat om de EU-doelstelling van 55% CO2-reductie te behalen op basis van de opgestelde Routekaart (met investeringsbedragen prijspeil 2021). De jaarlasten van de bijbehorende investeringen lopen op tot € 187.000 in 2028 en betreffen een geraamde totaalinvestering van € 4,4 miljoen. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 5 en 6.

Uniformering kindtarief 0-18 jaar Jeugdgezondheidszorg GGD Lasten

-12

Momenteel worden bij de GGD richting de deelnemende gemeenten 2 verschillende kindtarieven gehanteerd. De opdracht is om in 2023 te komen tot één uniform tarief Jeugdgezondheidszorg in de leeftijd van 0-18 jaar. Het definitieve tarief is nog niet bekend, maar op basis van het rekenmodel wordt rekening gehouden met een financieel nadeel tussen € 4.000 en € 12.000 voor gemeente Laarbeek.

Voorliggende GGZ-voorzieningen in stand houden Lasten

-10

Sinds de decentralisatie van begeleiding en beschermd wonen naar gemeenten was gemeente Helmond verantwoordelijk voor het uitvoeren van een aantal preventieve taken op dit gebied. Met ingang van 2023 verdwijnt deze functie, waardoor lokale gemeenten zelf verantwoordelijk worden voor de uitvoering van deze taken. Het voortzetten van deze activiteiten zorgt voor meer preventie (en tevens veiligheid van onze inwoners) en uitstel van zwaardere zorg.

Werkplan jeugd Lasten

-30

-40

-30

-40

In 2022 worden nog verschillende acties uit het uitvoeringsplan jeugd 2021-2022 geïmplementeerd, welke tot structurele lasten zullen leiden. Zo wordt, als onderdeel van Kansrijke Start, het preventieve programma Nu Niet Zwanger (NNZ) geïmplementeerd. Het programma biedt hulpverleners hulpmiddelen om met hun (kwetsbare) cliënt in gesprek te gaan over zijn/haar kinderwens, zodat die bewust kan kiezen om nu wel of niet zwanger te (kunnen) worden. Voorgesteld wordt om voor het uitvoeringsplan jeugd voor 2023 € 30.000 beschikbaar te stellen en vanaf 2024 structureel € 40.000. Het bedrag voor 2023 is lager, omdat dan gedeeltelijke bekostiging plaatsvindt vanuit de decentralisatie-uitkering Gezond in de Stad, die we tot en met 2023 ontvangen.

Bestaand beleid

384

Actualisering prognose zorgkosten 2023 Sociaal Domein

485

Lasten

In september 2022 is door het college van B&W via de Q2-rapportage een geactualiseerde prognose zorgkosten 2022-2023 Sociaal Domein ontvangen van de GR Peelgemeenten. In deze begroting vindt bijstelling plaats naar de geactualiseerde prognose 2023 voor de zorgkosten Sociaal Domein (Wmo, Jeugd en Bijzondere bijstand, Minimabeleid & Schuldhulpverlening). De bijstelling 2023 resulteert per saldo in een voordeel van structureel € 485.000. Het voorstel is om dit saldo geheel vrij te laten vallen ten gunste van het meerjarenperspectief begroting 2023.

Formatie-uitbreiding schuldhulpverlening fase 1 (voor wettelijke taken) Lasten

-81

In 2022 is gestart met een pilot formatie-uitbreiding schuldhulpverlening fase 1. Uit een tussentijdse evaluatie is gebleken dat structurele formatie-uitbreiding schuldhulpverlening fase 1 noodzakelijk is omdat hierdoor gevolg gegeven kan worden aan de aanbevelingen uit het onderzoek van de Rekenkamercommissie (de keten schuldhulpverlening wordt geoptimaliseerd en wordt in kwalitatieve en kwantitatieve zin geborgd voor de toekomst).

Verhoging budget Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Lasten

-20

De afgelopen jaren zien we een toename van de uitgaven voor kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. De uitgaven zijn jaarlijks hoger dan begroot. Voorgesteld wordt om hiervoor structureel € 20.000 extra op te nemen.

Gemeentefonds

-522

-477

Verwerking meicirculaire 2022 gemeentefonds

-467

-534

-472

-459

-467

-534

-472

-459

Lasten

De verwerking van de meicirculaire 2022 gemeentefonds laat over de jaren 2023 t/m 2026, ná diverse opgenomen bijstellingen, over alle jaren een budgettair voordeel zien.

Daarbij is rekening is gehouden met bijstellingen op de volgende onderdelen: - BOA's Er wordt met ingang van 2022 extra structurele middelen ter grootte van € 33.000 beschikbaar gesteld voor extra capaciteit BOA's. - Indexeringen Om de huidige budgetten van lonen en prijzen in de begroting 2023 te kunnen indexeren worden hiervoor middelen afgezonderd om deze extra lasten te kunnen afdekken. - Inburgering Voor de bekostiging van de leerbaarheidstoets Inburgering worden m.i.v. 2023 extra structurele middelen beschikbaar gesteld ter grootte van € 5.000. - Systeemleren Voor de versterking van de dienstverlening gemeenten worden voor systeemleren m.i.v. 2023 extra structurele middelen beschikbaar gesteld ter grootte van € 6.000. - Wsw-middelen Hiervoor is over alle jaren heen een hoger budget beschikbaar gekomen waardoor meer middelen zullen moeten worden afgedragen aan Senzer. De diverse budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 1, 2, 5 en 6.

Verwerking septembercirculaire 2022 Gemeentefonds Lasten

-55

500

-55

500

De verwerking van de septembercirculaire 2022 gemeentefonds laat over de jaren 2023 t/m 2026, ná diverse opgenomen bijstellingen, over alle jaren een budgettair nadeel zien. Daarbij is rekening gehouden met bijstellingen op de volgende onderdelen: - € 55.000 in 2023 en € 43.000 in 2024 als budget voor asiel Inburgering - € 17.000 in 2023 t/m 2026 als budget voor Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) - Oplopende te realiseren taakstelling van € 100.000 in 2024 naar € 500.000 in 2025 en verder als besparing lasten Jeugdzorg (afgeleide van de Hervormingsagenda) De diverse budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 3, 5 en 6.

5.3 Beleidsindicatoren gemiddelde gemeente < 25.000 inwoners

Beleidsindicator

verplicht volgens BBV j/n

meet eenheid

actualiteit

Absoluut verzuim

per 1.000 leerlingen

2021

1,7

2,8

Relatief verzuim

per 1.000 leerlingen

2021

Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsvers)

2021

1,0

1,5

Niet sporters

2020

46,8

50,1

Banen

per 1.000 inwoners van 15- 64 jaar

2021

595,1

677,3

Jongeren met een delict voor de rechter

2020

Kinderen uit uitkeringsgezinnen

2020

Netto arbeidsparticipatie

2021

72,5

71,6

Laarbeek

Werkloze jongeren

2020

Personen met een bijstandsuitkering

per 10.000 inwoners

2021

174,6

216,5

Lopende reintegratievoorzieningen

per 10.000 inwoners van 15 - 64 jaar

2020

56,7

148,3

Jongeren met jeugdhulp

% van alle jongeren tot 18 jaar

2021

9,8

11,9

Jongeren met jeugdbescherming

2021

1,1

Onbekend

Jongeren met jeugdreclassering

nvt

onbekend

Cliënten met een maatwerkarrangement WMO

per 10.000 inwoners

2021

610

640

Omvang huishoudelijk restafval

Kg/inwoners

2020

129

Hernieuwbare elektriciteit

2020

10,8

onbekend

5.4 Investeringen Onderstaande tabel geeft de investeringen voor het begrotingsjaar 2023 weer. bedragen x € 1.000

Bruto krediet

Verduurzaming sportpark De Hut 2023

418.000

Bijdrage derden

Netto krediet 418.000 -

Programma 6 Financiën en bedrijfsvoering Portefeuillehouders Burgemeester van der Meijden Wethouder Briels

Ontwikkelingen De financiële situatie De financiële situatie van de gemeente is gezond. We hebben een structureel sluitend meerjarenperspectief in de begroting 2022 en volgende jaren gepresenteerd. De provincie als toezichthouder heeft geen kritische kanttekening bij onze begroting gemaakt. Hierbij moet worden aangetekend dat we in hoge mate afhankelijk zijn van de Rijksvergoedingen. Door steunpakketten vanwege corona, structurele compensatie voor de gestegen kosten van het sociaal domein en meevallers in de september-circulaire 2021 is er bij de totstandkoming van de begroting 2022 een ruime financiële situatie ontstaan. Er zijn bedragen in de begroting opgenomen voor risico’s voor het sociaal domein en de herverdeling van het gemeentefonds. Onze reservepositie is goed. Daarnaast zijn er veel bewegingen in grondexploitaties, waardoor steeds gekeken moet worden of de risicoreserve grondexploitatie toereikend dan wel te hoog of te laag is in relatie tot de onderliggende risico’s. De reserve bedraagt nu keurig 4,4 miljoen euro. Wanneer deze te hoog is, wordt deze afgeroomd naar de algemene reserve. Personeelsbestand De ambtelijke organisatie bestaat uit de gemeentesecretaris, vier afdelingen met elk een afdelingsmanager, een kleine staf en de griffie. Op het moment van het opstellen van de begroting 2022 was er sprake van een formatie-omvang van 114,55 fte.

Een organisatie, waarvan de (wettelijke) taken en opgaven de afgelopen jaren enorm zijn toegenomen qua complexiteit in samenhang, wetgeving en eisen. Denk bijvoorbeeld aan de ontwikkeling van jeugdzorg, de Omgevingswet, vertaling van de doelen uit het Klimaatakkoord, burgerparticipatie, ondermijning, maar ook de juridisering van de maatschappij. Ook het aantal ruimtelijke plannen dat om een beoordeling vraagt heeft een enorme vlucht genomen. Burgers worden bovendien steeds mondiger en nemen sneller met de gemeente contact op als zij ergens een klacht over hebben. Dit vraagt van onze medewerkers een andere manier van werken waarbij goede communicatieve vaardigheden belangrijk zijn. Aan de andere kant ligt het vraagstuk van kwetsbaarheid en goedschaligheid ook steeds op tafel, bij een ambtelijk apparaat waar veel vakgebieden/functies bemenst worden door één persoon. Dit maakt ons kwetsbaar - zeker in een veranderende arbeidsmarkt - en maakt ook dat we steeds bestuurlijke ambities in balans moeten brengen en houden met én eventueel uitbreiden van onze capaciteit. Strategisch personeelsbeleid en -planning is hiervoor een belangrijk instrument dat de komende jaren verder uitgewerkt wordt. Het boeien en binden van kwalitatief goed personeel is één van de belangrijkste uitdagingen de komende jaren.

Informatisering & Automatisering Door de toenemende digitalisering is het zorgvuldig omgaan met de informatie en gegevens van inwoners (persoonsgegevens) en organisaties ook voor gemeenten van steeds groter belang. Uitval van computers, het zoek raken van gegevensbestanden of het door onbevoegden kennisnemen dan wel manipuleren van bepaalde gegevens kan ernstige gevolgen hebben voor de continuïteit van de dienstverlening. Een betrouwbare, beschikbare en correcte informatiehuishouding is essentieel voor de dienstverlening van gemeenten en de privacy van onze inwoners.

Ambities A. We streven ernaar om de goede financiële situatie te behouden dan wel te verbeteren. B. Het personeelsbestand van de gemeente is kwalitatief en kwantitatief in overeenstemming met haar taken. C. De gemeentelijke systemen voor Informatisering & Automatisering zijn robuust, dataveilig en toekomstbestendig.

6.1 Speerpunten Wat willen we bereiken? 6.01

We zijn terughoudend met het verhogen van de lasten voor onze inwoners.

6.02

We blijven investeren in het behoud van ons hoge voorzieningenniveau, met een realistische blik op mogelijkheden, onmogelijkheden en goed uit te leggen overwegingen. Onroerend Zaak Belasting is niet bij voorbaat sluitpost van de begroting. Er dient een balans te zijn tussen opbrengsten, kosten en het voorzieningenniveau in onze kernen.

6.03

De gemeente investeert - aangetoond door een goede onderbouwing - in het personeelsbestand en de bedrijfsvoering, zodat die in evenwicht zijn met de maatschappelijke opgaven en taken van deze tijd.

6.04

We sturen actief op het grondbedrijf vanuit een brede totaalblik (niet per project), met een goede balans tussen beleidsdoelstellingen en financiële positie.

6.05

We zetten in op verantwoord actief grondbeleid.

6.06

We streven naar meer kostendekkende heffingen en retributies.

6.07

De invoering van verblijfsbelasting wordt versneld ingevoerd per 2024.

6.08

We zoeken naar mogelijkheden om een herstructureringsfonds of een vereveningsfonds in het leven te roepen voor het realiseren van sociale woningbouw.

6.09

Er wordt gekeken naar de financiële en praktische mogelijkheden om rioolheffing te baseren op werkelijk waterverbruik.

Wat gaan we daar voor doen? 6.03

De gemeente investeert - aangetoond door een goede onderbouwing - in het personeelsbestand en de bedrijfsvoering, zodat die in evenwicht zijn met de maatschappelijke opgaven en taken van deze tijd. Doorontwikkeling ICT-programma Planning In 2023 behalen we de gestelde doelen uit het verlengde uitvoeringsplan. 12 - 2023 Daarnaast bepalen we de ambitie voor de toekomst en vertalen we deze in de Kadernota 2024 in concrete plannen.

6.2 Financiën Rekening

Begroting

Meerjarenbegroting

bedragen x 1.000

2021

2022

2023

2024

2025

2026

Lasten

-8.588

-9.100

-10.840

-10.352

-10.542

-10.584

Overhead

-7.706

-8.435

-9.297

-8.957

-9.063

-9.075

-810

-549

-1.510

-1.360

-1.436

-1.459

OZB woningen

-4

Treasury

-68

-113

-30

-32

-40

-46

39.861

45.048

45.072

45.533

45.603

43.172

Overige baten en lasten

Baten

Algemene uitkeringen en overige uitkeringen Gemeentefonds

33.086

38.356

38.302

38.792

38.700

36.153

Belastingen overig

Overhead

596

660

562

Overige baten en lasten

351

255

140

OZB niet-woningen

2.022

2.031

2.177

2.217

2.256

2.298

OZB woningen

3.615

3.597

3.808

3.880

3.953

4.027

163

122

Saldo van baten en lasten

31.273

35.948

34.232

35.181

35.062

32.588

Stortingen in reserves

-2.497

-1.383

-140

Onttrekkingen aan reserves

1.058

3.110

242

192

191

190

29.834

33.690

34.334

35.373

35.253

32.778

Treasury

Resultaat

Onderstaande tabel geeft de ontwikkeling van de begrotingssaldi weer. Begroting bedragen x € 1.000

Meerjarenbegroting

2023

2024

2025

2026

30.940

30.811

30.920

30.884

1e Tussenrapportage 2022

105

101

102

108

2e Tussenrapportage 2022

-43

-19

31.002

30.893

31.003

30.973

-733

-594

-673

-662

Bestaand beleid

-1.159

-982

Gemeentefonds

4.452

5.248

5.113

2.582

Dekkingsplan

393

417

438

551

Loon- & prijsontwikkeling

253

271

302

283

Kapitaallasten

-60

-57

-67

-83

Overige mutaties

186

176

118

116

34.334

35.373

35.253

32.778

Primitieve begroting 2022-2025

Startpositie Meerjarenbegroting 20232026 Nieuw beleid

Saldo Meerjarenbegroting 2023-2026

Toelichting financiële mutaties Onderstaande tabel laat de mutaties uit de Programmabegroting 2023 zien. Begroting

Meerjarenbegroting

bedragen x € 1.000

2023

2024

2025

2026

Nieuw beleid

-733

-594

-673

-662

Aanpassing Ontmoetingscentrum B&D Lasten

kredietvoorstel. Daarnaast is voor externe ondersteuning in dit project een eenmalig budget noodzakelijk van € 30.000. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 5 en 6.

Anticiperen op gevolgen hoge inflatie Lasten

-256

-274

-305

-285

-256

-274

-305

-285

De inflatie stijgt momenteel tot grote hoogte. Dit heeft waarschijnlijk tot gevolg dat de regulier als basis toegepaste prijsindexering voor het jaar 2023 van 1,6% voor diverse budgetten tot een tekort zal leiden. Om hier proactief op te anticiperen wordt voorgesteld om hiervoor een stelpost op te nemen ter grootte van € 350.000. Deze stelpost kan deels worden gedekt door een vanuit de meicirculaire 2022 niet geheel benutte eerder geraamde stelpost voor indexering.

Begroting 2023 GR Peelgemeenten Lasten

Externe ondersteuning voor onderzoek rioolheffing op basis van waterverbruik

-10

Lasten

-10

Voordat hier verdere besluitvorming en uitwerking aan kan worden gegeven, wordt door middel van een eenmalig budget van € 10.000 voor externe ondersteuning inzicht gegeven in de consequenties en vereiste van invoering.

Externe ondersteuning voor uitwerking scenario's milieustraat en dekkingsmogelijkheden Lasten

-15

Voordat hier verdere besluitvorming en uitwerking aan kan worden gegeven, wordt door middel van een eenmalig budget van € 15.000 voor externe ondersteuning inzicht gegeven in de consequenties en vereiste van invoering.

Externe ondersteuning voor versnelde invoering verblijfsbelasting Lasten

-25

Voordat hier verdere besluitvorming en uitwerking aan kan worden gegeven, wordt door middel van een eenmalig budget van € 25.000 voor externe ondersteuning inzicht gegeven in de consequenties en vereiste van invoering.

Externe ondersteuning voor woonvisie, woningmarktonderzoek en vereveningsfonds Lasten

-50

Voordat hier verdere besluitvorming en uitwerking aan kan worden gegeven, wordt door middel van een eenmalig budget van € 50.000 voor externe ondersteuning inzicht gegeven in de consequenties en vereiste van invoering. Naast de bevolkingsprognose van de provincie, vindt nu een schaalsprong plaats rond Brainport. Ook landelijk is de opdracht gegeven om meer woningen te realiseren. De prognose is niet langer actueel.

Formatie accommodatiebeleid/gebouwenbeheer/capaciteit verduurzaming vastgoed Lasten

-101

Er is een onderzoek uitgevoerd naar de borging van het totale aandachtsgebied accommodaties in de organisaties. De resultaten van het onderzoek komen er op neer dat er 1 fte nodig is voor accommodatiebeleid en 1 fte voor uitvoering van alle accommodatieprojecten. Hierin is ook besloten de benodigde structurele capaciteit voor het uitvoeringsprogramma verduurzaming gemeentelijk vastgoed. Het is de vraag of dit op termijn helemaal realistisch is, maar we starten hier nu wel mee. Hierbij is gerekend met € 89.000 voor 1 fte schaal 9 en € 97.000 voor 1 fte schaal 10. Gedeeltelijke dekking hiervoor ad € 85.000 kan worden gevonden door de inzet van de bestaande formatie voor disciplinaire vraagstukken uit begroting 2022.

Formatie Groene BOA Lasten

-43

De Tweede Kamer heeft structureel extra gelden vrijgemaakt om de handhaving in de gemeenten te versterken (inzet BOA's). Voor Laarbeek is via de meicirculaire 2022 gemeentefonds een budget van reeds € 33.000 structureel beschikbaar. Door dit budget nu met structureel € 10.000 aan te vullen kan een groene BOA in dienst genomen worden. In het bestuursakkoord is ook aangegeven dat wordt gezocht naar extra toezicht in het buitengebied door herschikking of aanstelling van een groene BOA. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 2 en 6.

Omgevingswet software Lasten

-10

Op 1 januari 2023 treedt naar verwachting de Omgevingswet in werking. De gemeente dient te beschikken over zgn. plan- en regelsoftware voor het publiceren van omgevingswetbesluiten en het maken van toepasbare regels. Voor deze pakketten samen worden structurele lasten geraamd van € 10.000 per jaar. Incidentele kosten à € 15.000 komen ten laste van het werkbudget Omgevingswet (reeds budget voor). Er is reeds een bedrag geraamd van € 50.000 incidenteel en € 20.000 structureel voor de Omgevingswet in het I&A-plan welke budgetten bestemd zijn voor VTH-software.

Ontwikkelingen I&A: automatisering Lasten

-55

Het betreft hier de formatieve vertaling van de nieuwe rollen automatisering op basis van de herijking ICT voor versterking van de helpdesk en werkplekbeheer. Het is onderdeel van de intergemeentelijke samenwerking met de gemeente Gemert-Bakel. Hier wordt gezamenlijk invulling aan gegeven.

Ontwikkelingen I&A: hosting & informatisering Lasten

-150

-100

-150

-100

Vertalen rapport Toekomstgerichte doorontwikkeling ICT met specifieke acties op: versterken kwaliteit en kwantiteit van servicedesk en werkplekbeheer (intern), netwerk- en systeembeheer hosten om kwaliteit te versterken en kwetsbaarheid te verminderen, rollen en verantwoordelijkheden informatiemanagement en functioneel beheer herijken. Om hier in 2023 vorm aan te kunnen geven is

budget nodig voor het verlengen van de inhuur, eventuele meerkosten hosting en invulling interne rollen op het gebied van informatisering en automatisering. Vandaar de hogere kosten in 2023.

Uitvoeringsbudget tbv inhuur expertise accommodatiebeleid Lasten

-65

Een structureel uitvoeringbudget is nodig om bij alle projecten op het gebied van accommodatiebeleid specifieke expertise in te huren.

Uitvoeringsprogramma Verduurzaming gemeentelijk vastgoed 2023-2030 Lasten

-18

-66

-74

-18

-66

-74

Vorming voorziening/reserve groenbeheer in combinatie met opstellen onderhoudsplan groen Lasten

-10

Instellen voorziening groenbeheer of reserve groenbeheer (afweging koppelen aan uitwerking scenario's). Voorgesteld wordt om uit de reserve 'kwaliteitsverbetering buitengebied' een bedrag van € 100.000 te oormerken om in te zetten voor een in te stellen nieuwe voorziening voor het groenbeheer. Daarbij is tevens een eenmalig budget noodzakelijk van € 10.000 voor externe ondersteuning om de verdere uitwerking in beeld te brengen. De budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 3 en 6.

Bestaand beleid Bijstelling formatie beleid Sociaal Domein (wettelijke taken) Lasten

-1.159

-982

-125

Om te voldoen aan onze wettelijke taken en ingezet beleid is het noodzakelijk om de formatie op te plussen met 1,3fte om onze basis op orde te krijgen.

Budget t.b.v. tijdelijke formatie PO/CISO Lasten

-84

De personele kosten 2023 voor PO/CISO bestaat uit uitbreiding van 0,72fte formatie om uitvoering te kunnen geven aan de wettelijke normering + doorrekening meerkosten inhuurconstructie. In de Kadernota 2024 zal een structureel voorstel worden gedaan voor 2024 en verder.

Budget uitwerking normenkader IBT inzake Informatie- en archiefbeheer Lasten

-120

Er is tijdelijke capaciteit nodig ter uitwerking van het normenkader IBT in de vorm van een opdracht aan een extern bedrijf / bureau. Tevens kunnen zij aan de slag met de informatiebeheerplannen en de migratie Esuite.

Budget voor Informatie- en archiefbeheer Lasten

-10

In het verleden zijn geen structurele middelen beschikbaar gesteld voor archief- en informatiebeheer, afgezien van de bijdrage aan het RHCe. De middelen zullen o.a. worden besteed aan ondersteunende werkzaamheden op gebied van e-depot, archiefbewerking en kleinschalige digitaliseringsprojecten. Voorgesteld wordt om hiervoor € 10.000 structureel op te nemen.

Expanderen automatiseringsbudget (onderhoudsbudgetten) Lasten

-20

De organisatie groeit en de vraagstukken worden complexer. Dit geeft zijn weerslag in de ICT technische mogelijkheden. De huidige budgetten zijn star en acteren niet mee op de bewegingen van de organisatie. Het huidige budget is niet toereikend meer en dient bijgesteld te worden.

Investering vervanging integraal beheersysteem openbare ruimte (BOR) Lasten

-32

Er dient een nieuwe aanbesteding gehouden te worden voor de vervanging van het huidige beheersysteem openbare ruimte voor de gemeenten Laarbeek én Gemert-Bakel. De geraamde kosten zijn op dit moment nog indicatief. Het feitelijk doorgaan van deze vervanging is mede afhankelijk van de vraag of Gemert-Bakel instemt met eenzelfde investering. Er wordt vooralsnog een investering gevraagd van € 150.000, waarvan de kapitaallasten drukken op het meerjarenperspectief. Met een budget voor de onderhoudsbijdrage was al rekening gehouden in het I&A-plan.

Personele ontwikkelingen: toekomstbestendige organisatie Lasten

-700

Het onderzoeksbureau heeft in opdracht van het management een formatie- en organisatieonderzoek uitgevoerd. Het rapport geeft bevindingen en aanbevelingen over versterking van de organisatie in het licht van bestendigheid richting de toekomst en goed werkgeverschap, voor een heroriëntatie van de organisatiestructuur en versterking van de bedrijfsvoering. Hiervoor wordt voorgesteld om structurele middelen als stelpost van € 700.000 beschikbaar te stellen. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de paragraaf bedrijfsvoering en het rapport van het onderzoeksbureau zelf.

Uitbreiding af te nemen inkoopcapaciteit Bizob Lasten

-85

De Bizob-inkoopkosten zijn al enige jaren hoger dan het beschikbare budget. Daarnaast is budgetverhoging noodzakelijk omdat een deel van het inkoopbudget werd overgedragen naar de GR Peelgemeenten.

Uitvoeringsbudget informatiebeveiliging Lasten

-15

Om de acties uit het vastgestelde uitvoeringsplan informatieveiligheid te kunnen uitvoeren is budget nodig. - Om de bewustwording van informatiebeveiliging en privacy binnen de organisatie te vergroten is het nodig om een phishingtest uit te voeren en een mystery guest in te schakelen. - Audits: ENSIA wordt jaarlijks uitgevoerd. Ook voor de uitvoering van de WPG audits is budget nodig. - Technische tools voor informatiebeveiliging. Voorgesteld wordt om hier structureel een budget van € 25.000 voor beschikbaar te stellen. Gedeeltelijke dekking hiervoor van € 10.000 kan plaatsvinden vanuit het budget bedrijfsvoering.

Vervangingsinvesteringen buitendienst Lasten

Ieder jaar opnieuw wordt beoordeeld wat aan vervangingsinvesteringen voor de buitendienst verricht moet worden. Voor 2023 worden 5 sneeuwploegen en 1 wegenschaaf vervangen. De totale investering bedraagt € 61.000. De totale kapitaallasten bedragen € 5.743. Deze worden gedekt door de beschikbare stelpost vervangingsinvesteringen en verloopt budgetneutraal in de (meerjaren)begroting 2023.

Gemeentefonds

4.452

5.248

5.113

2.582

Geraamd nadeel als gevolg van correctie septembercirculaire 2022 gemeentefonds

-240

Baten

Begin oktober is een update van de septembercirculaire 2022 van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) verschenen. De verwerking van de correctie heeft betrekking op een door het ministerie onjuist toegepaste berekening met betrekking tot de opgenomen WOZ-stijging. Hierdoor ontstaat een geraamd berekend financieel nadelig risico van 8 uitkeringspunten oftewel € 240.000 structureel. Deze correctie zal plaatsvinden in de decembercirculaire 2022. Hierop vooruitlopend wordt nu alvast hiermee rekening gehouden.

Verwerking meicirculaire 2022 gemeentefonds

3.888

4.880

5.541

2.319

Lasten

-627

Baten

4.515

5.507

6.168

2.946

De verwerking van de meicirculaire 2022 gemeentefonds laat over de jaren 2023 t/m 2026, ná diverse opgenomen bijstellingen, over alle jaren een budgettair voordeel zien. Daarbij is rekening is gehouden met bijstellingen op de volgende onderdelen: - BOA's Er wordt met ingang van 2022 extra structurele middelen ter grootte van € 33.000 beschikbaar gesteld voor extra capaciteit BOA's. - Indexeringen Om de huidige budgetten van lonen en prijzen in de begroting 2023 te kunnen indexeren worden hiervoor middelen afgezonderd om deze extra lasten te kunnen afdekken. - Inburgering Voor de bekostiging van de leerbaarheidstoets Inburgering worden m.i.v. 2023 extra structurele middelen beschikbaar gesteld ter grootte van € 5.000. - Systeemleren Voor de versterking van de dienstverlening gemeenten worden voor systeemleren m.i.v. 2023 extra structurele middelen beschikbaar gesteld ter grootte van € 6.000. - Wsw-middelen Hiervoor is over alle jaren heen een hoger budget beschikbaar gekomen waardoor meer middelen zullen moeten worden afgedragen aan Senzer. De diverse budgetbijstellingen leiden tot mutaties in de programma's 1, 2, 5 en 6.

Verwerking septembercirculaire 2022 Gemeentefonds Baten

804

608

-188

503

804

608

-188

503

Dekkingsplan Bijstelling ozb-opbrengst 2023 t/m 2025 o.b.v. 1,6% inflatie + 2026 eveneens 1,6% Baten

393

417

438

551

113

Bij de vaststelling van de begroting 2022 is besloten om de ozb-opbrengst te laten stijgen voor de jaren 2023 t/m 2025 met alleen een inflatiecorrectie, destijds gerekend met jaarlijks 1,5%. Gelet op de opgenomen financiële kaderstelling in de Kadernota 2023 met een prijsstijging van 1,6% dient deze opbrengst in de basis nu over deze periode eveneens te worden bijgesteld. Deze wordt nu voor het jaar 2026 eveneens aangevuld met 1,6% stijging ozb-opbrengst.

Indexering ozb-opbrengst 2023 gelijktrekken aan 4,12% inflatiecorrectie 2023 conform Septembercirculaire 2022 gemeentefonds Baten

142

145

148

142

145

148

Om de inflatiecorrectie gelijk op te laten lopen met de indexering van de inkomsten wordt nu voorgesteld om een percentage van 4,12% als inflatiecorrectie voor 2023 aan te houden voor de stijging van de opbrengst onroerende zaakbelastingen, Dit is dan in lijn met het inflatiecijfer (loon- en prijsindex) uit de Septembercirculaire 2022. Voor de jaren 2024 t/m 2026 blijft de toegepaste stijging van de ozb-opbrengst ongewijzigd gehandhaafd op 1,6%.

Vrijval risicobuffer herijking gemeentefonds Baten

200

In de begroting 2022 was een structurele risicobuffer opgenomen voor de effecten van de herijking van het gemeentefonds, omdat de financiële consequenties nog onzeker waren. Deze herijking vindt plaats en alle financiële consequenties zijn in beeld, waardoor het niet langer noodzakelijk is om deze buffer te handhaven. Voorgesteld wordt om deze te laten vrijvallen.

Vrijval structureel budget 'incidenteel nieuw beleid' Lasten

In het verleden is elk jaar een structureel bedrag van € 15.000 gereserveerd voor incidenteel nieuw beleid om nader af te wegen bij de kadernota en/of begroting. Dit oplopend structureel bedrag is de afgelopen jaren niet gebruikt. Voorgesteld wordt om dit beschikbaar budget structureel te laten vrijvallen als algemeen dekkingsmiddel.

6.3 Beleidsindicatoren gemiddelde gemeente < 25.000 inwoners

verplicht volgens BBV j/n

meet eenheid

actualiteit

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

2023

5,15

onbekend

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

2023

4,70

onbekend

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

nvt

niet gemeten

onbekend

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

2023

8,88

onbekend

Overhead

% van totale lasten

2023

10,68

onbekend

Beleidsindicator

Laarbeek

De beleidsindicatoren uit bovenstaande tabel hebben betrekking op 2023 en zijn voor andere gemeenten nog niet in alle gevallen bekend. Om toch een vergelijking te kunnen maken, is in het navolgende een aantal gegevens gepresenteerd uit de personeelsmonitor 2021 van het A&O-fonds.

6.4 Investeringen Onderstaande tabel geeft de investeringen voor het begrotingsjaar 2023 weer. bedragen x € 1.000

Bruto krediet

Vervanging integraal beheersysteem openbare ruimte (BOR) 2023

150.000

Vervanging hardware 2023

154.000

Vervanging software 2023

85.000

Vervanging 5 sneeuwploegen/1 wegenschaaf 2023

61.000

Verduurzaming gemeentehuis 2023

996.000

Bijdrage derden

Netto krediet

Paragrafen 1 Lokale heffingen Geraamde belastinginkomsten (en overige heffingen) In onderstaande tabel is aangegeven wat de geraamde inkomsten voor het jaar 2023 tot en met 2026 zijn: Begroting bedragen x € 1.000

Meerjarenbegroting

2023

2024

2025

2026

592

694

Onroerendezaakbelasting

5.985

6.097

6.209

6.325

Afvalstoffenheffing

2.014

2.015

Rioolheffing

2.427

Leges

Reclamebelasting Totaal Lokale heffingen

11.045 11.259 11.371 11.487

1.1 Beleidsuitgangspunten Binnen de gemeente Laarbeek gelden de volgende lokale heffingen: 1. Onroerendezaakbelasting 2. Rioolheffing 3. Afvalstoffenheffing 4. Leges 5. Reclamebelasting 6. Markt- en staangelden De raad stelt de verordeningen jaarlijks vast en de Belastingsamenwerking Oost-Brabant (BSOB) zorgt vervolgens voor de uitvoering, zoals het opleggen en innen van de aanslagen. Dat geldt niet voor de leges en markt- en staangelden, de heffing daarvan verloopt rechtstreeks via de gemeente. Een nadere toelichting op het beleid is te vinden in de Nota lokale heffingen. Deze is op 17 september 2015 door de raad vastgesteld. Daarnaast zijn de actuele verordeningen te vinden via www.overheid.nl.

1.2 Overzicht lokale heffingen 1.2.1 Onroerendezaakbelasting Onder de naam ‘Onroerendezaakbelasting’ wordt een belasting geheven van de eigenaren en gebruikers van alle binnen de gemeente gelegen niet-woningen en van de eigenaren van de woningen. Uitgegaan wordt van de waarde welke als gevolg van de Wet Waardering Onroerende Zaken (Wet WOZ) is vastgesteld. Jaarlijks vindt een algehele hertaxatie plaats. Naar de waarde peildatum 1 januari 2022 wordt een nieuwe waarde vastgesteld. Deze waarde geldt voor het heffingsjaar 2023.

De volgende beleidsuitgangspunten worden toegepast bij de berekening van de OZB-tarieven: • OZB is algemeen dekkingsmiddel, er is geen relatie te leggen met de bijhorende kosten. • Tariefdifferentiatie (gebruik bedrijven, eigendom bedrijven en eigendom woningen). • Trendmatige opbrengststijging met een jaarlijks inflatiepercentage om voorzieningen in de vier kernen te handhaven. • Extra stijging OZB opbrengst alleen als de economische situatie hiertoe aanleiding geeft. • Belastingtarieven worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad.

1.2.2 Rioolheffing De volgende beleidsuitgangspunten worden toegepast bij de berekening van de tarieven rioolheffing: • Kostendekkende heffing, alle uitgaven die betrekking hebben op riolering en watertaken worden gecompenseerd met de rioolheffing. • Tariefdifferentiatie woningen en bedrijven. Tarief bedrijven volgens staffel als drinkwaterafname groter is dan 500 m3 per jaar. • Bij de berekening wordt rekening gehouden met BTW en overheadkosten. • Belastingtarieven worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad. • Trendmatige opbrengsten stijging met 3,61% op basis van het gemeentelijk rioleringsplan (GRP) 2019-2023. • De tariefstijging in 2023 bedraagt per saldo 7,73 % ten opzichte van het tarief rioolheffing 2022. • Voor deze heffing is kwijtschelding mogelijk. • De rioolheffing heeft het karakter van een bestemmingsheffing, bedoeld om alle kosten voor noodzakelijk geachte (collectieve) maatregelen ten aanzien van riolering, hemelwater en grondwater te kunnen verhalen. Omdat het een bestemmingsheffing is, hoeft in de relatie tot de belastingplichtige geen sprake te zijn van een rechtstreekse tegenprestatie in de vorm van een verleende dienst of een voorziening waarvan de belastingplichtige gebruik maakt. • De rioolheffing wordt geheven op basis van de uitgangspunten zoals die zijn opgenomen in het GRP 2019-2023 (raadsbesluit: 6 december 2018).

Hoofdregel bij het kostenverhaal is dat de kosten via de heffing mogen worden verhaald die worden gemaakt ter nakoming van de zorgplichten.

Berekening kostendekkendheid

Begroting

Rekening

Rioolheffing

2023

2022

2021

Netto kosten taakveld

1.604

1.397

1.195

1.349

Overhead

582

587

603

BTW

241

247

237

173

Totale kosten

2.427

2.231

2.035

2.125

Opbrengst heffingen

2.427

2.231

2.034

2.125

Dekkingspercentage

100%

Toe te rekenen kosten:

1.2.3 Afvalstoffenheffing De volgende beleidsuitgangspunten worden toegepast bij de berekening van de afvaltarieven: • Kostendekkende heffing, alle uitgaven die betrekking hebben op afvalinzameling en verwerking worden gecompenseerd met de afvalstoffenheffing. • Bij de tarief berekening wordt rekening gehouden met BTW en overheadkosten. • Belastingtarieven worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad. • Voor deze heffing is een kwijtschelding mogelijk tot een bedrag van € 270,98 (2022).

Berekening kostendekkendheid

Begroting

Rekening

Afvalstoffenheffing

2023

2022

2021

Netto kosten taakveld

1.610

1.682

1.832

1.366

323

Totale kosten

2.014

2.087

2.232

1.766

Opbrengst heffingen

2.014

2.087

2.231

2.037

Dekkingspercentage

100%

115%

Toe te rekenen kosten:

Overhead BTW

1.2.4 Leges Het beleid is erop gericht om de komende jaren te streven naar verdergaande maximale kostendekking. Bij het toepassen van de verhogingen zullen tevens vergelijkende tarieven in omliggende gemeenten in ogenschouw worden genomen. De volgende beleidsuitgangspunten worden toegepast bij de berekening van de legestarieven: • Jaarlijkse toename van de leges opbrengst. Index op basis van de begroting. • Leges zijn diensten, werkelijke opbrengst is afhankelijk van het aantal gevraagde diensten. • Bij de tariefberekening wordt geen rekening gehouden met BTW en overheadkosten. • Leges worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad. • Voor bepaalde leges geldt een wettelijke maximale tariefstelling. Indien het berekende tarief hoger is dan wettelijk is toegestaan, wordt het wettelijke maximumtarief toegepast. • Voor leges is geen kwijtschelding mogelijk. • Als uitgangspunt geldt dat de bouwleges jaarlijks worden verhoogd met 2% en de overige leges worden jaarlijks verhoogd met 5%, voor zover mogelijk. De daling van de kostendekkendheid zoals in de tabel hieronder gepresenteerd hangt samen met de bijstelling van de bouwleges zoals genoemd in programma 3. Als bijzondere omstandigheid geldt dat de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2023 een onzekere factor is.

Op het moment van schrijven is besluitvorming in de Eerste Kamer gepland op 8 november 2022. De inwerkingtreding zal effect hebben op de te verwachten legesopbrengsten. Deze effecten zijn als risico opgenomen in de paragraaf "Weerstandsvermogen en risicobeheersing".

Berekening kostendekkendheid

Begroting

Rekening

Leges

2023

2022

2021

Totale netto kosten

1.784

1.829

1.714

1.888

Opbrengst leges

592

1.125

1.107

1.141

Dekkingspercentage

33%

62%

65%

60%

1.2.5 Reclamebelasting Reclamebelasting wordt sinds 2015 opgelegd in het winkelgebied Piet van Thielplein. Vanaf 2020 is daar het winkelgebied Heuvelplein aan toegevoegd. De belasting is ingevoerd op verzoek van de ondernemersvereniging. Doel van de heffing is om alle winkeliers mee te laten betalen aan de verdere ontwikkeling van het gebied. Welke maatregelen genomen worden, hangt af van de wensen van de ondernemersvereniging. De volgende beleidsuitgangspunten zijn toegepast bij de berekening van de reclamebelasting: • Het heffingsgebied betreft winkelgebied Piet van Thielplein en Heuvelplein. • 100% doorbetaling van de werkelijke opbrengst. • Bij de tarief berekening wordt geen rekening gehouden met BTW en overheadkosten. • Belastingtarieven worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad, dit kan ook betekenen dat verordeningen van oude jaren niet geactualiseerd worden. • Voor reclamebelasting is geen kwijtschelding mogelijk.

1.2.6 Markt- en staangelden Markt- en staangelden zijn vergoedingen die de gemeente vraagt voor het in gebruik geven van gemeentegrond voor private doeleinden. De mate van kostendekkendheid speelt geen rol bij deze heffing. Het gaat om beperkte opbrengsten die gerealiseerd worden door het ter beschikking stellen van gemeentegrond voor private doelen. De volgende beleidsuitgangspunten worden toegepast bij de berekening van de markt- & staangeld-tarieven: • Stabiele prijzen, geen indexering om zoveel mogelijk kraamhouders te behouden voor de markt in Laarbeek. • Bij de tarief berekening wordt geen rekening gehouden BTW en overheadkosten. • Belastingtarieven worden voor het begin van het kalenderjaar vastgesteld door de gemeenteraad, dit kan ook betekenen dat verordeningen van oude jaren niet geactualiseerd worden. • Voor markt- & staangeld is geen kwijtschelding mogelijk.

1.3 Lokale lastendruk Aanduiding lokale Belastingdruk per woonruimte In onderstaande tabel wordt een beeld gegeven van de lokale lastendruk per meerpersoonshuishouden in vergelijking tot omliggende gemeenten op basis van gegevens uit 2022. In relatie tot het goede voorzieningenniveau binnen onze gemeente is het positief om te constateren dat de woonlasten op een gemiddeld niveau liggen.

Gemiddelde woonlasten meerpersoonshuishoudens omliggende gemeenten

Bron: Coelo 2022 Atlas van de lokale heffingen De gegevens van andere gemeenten over 2023 zijn nog niet bekend, dus een vergelijking op basis van de tarieven 2023 is op het moment van schrijven niet mogelijk.

werkelijk 2021

Berekening lokale belastingdruk Uitgangspunten:

Gemiddelde WOZ waarde

raming 2022 .

299.000

raming 2023 .

339.000

. Aantal containerledigingen afval:

Grijs 140 ltr GFT 140 ltr

4 6

. Ontwikkeling lastendruk:

OZB

371

387

Rioolheffing Afvalstoffenheffing

209 194

220 200

237 194

774

791

817

Saldo

Voor het samenstellen van de bovenstaande tabel zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • De weergegeven WOZ-waarden zijn de gemiddelde WOZ-waarden voor de gemeente Laarbeek op basis van het CBS. Voor het begrotingsjaar is uitgegaan van dezelfde waarde als het huidige jaar. • De lastenberekening over 2021 en 2022 zijn gebaseerd op de vastgestelde tarieven in de betreffende jaren. De aannames voor de tarifering in 2023 zijn hieronder toegelicht. • Voor het OZB tarief is in het begrotingsjaar een stijging van 4,12% toegepast. De daadwerkelijke tariefbepaling moet nog plaatsvinden en hangt onder andere af van de bepaling van het totaal aan WOZ-waarden door BSOB. In december 2022 vindt de besluitvorming over de tarieven plaats. Dat geldt ook voor de tarieven afvalstoffenheffing en rioolheffing.

• •

Voor de rioolheffing is een stijging van 7,73% toegepast, gebaseerd op GRP 20192023 (3,61%) en de inflatiecorrectie (4,12%). Op basis van de meest recente gegevens zijn de lasten en baten binnen het taakveld Afval geactualiseerd. De inschatting is dat ±€ 60.000 minder baten benodigd zijn om tot een sluitende afvalbegroting te komen. Dat is mogelijk te realiseren met een daling van het vastrecht van ongeveer € 6. Dat is ter indicatie voor 2023 in de bovenstaande tabel verwerkt. In december vindt de besluitvorming door de raad plaats over de definitieve tariefstelling. Het gehanteerde aantal container ledigingen is gebaseerd op het gemiddeld aantal verwachte ledigingen in 2022 van de 140 liter rest en GFT containers. De lokale berekening van de belastingdruk wijkt af van de berekening door Coelo. Dat komt onder andere omdat Coelo vanaf 2022 de gemiddelde woz-waarde van koopwoningen hanteert, in plaats van het gemiddelde van koop- en huurwoningen samen. Dat wijkt af van eerdere versies van de Coelo Atlas van de lokale lasten. Het CBS publiceert op het moment van schrijven alleen het gemiddelde van koop- en huurwoningen samen. Daarom is dat als bron voor bovenstaande tabel gehanteerd, dat is ook in lijn met de methodiek in voorgaande jaren.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Laarbeek&id=fb21a8c6-39d2-47a3-9292-f9dc29f9e1da