Agendabundel

De voornaamste gedachte achter deze activiteit is dat er in onze gemeente ook best veel inwoners zijn die minder digitaal toegankelijk zijn en in deze tijd eigenlijk alleen telefonisch met iemand in contact kunnen treden. Daarnaast is het idee dat inwoners – middels het verstrekken van een telefoonnummer voor een volgend gesprek – mee invulling geven aan Kerkrade in verbinding. Ook u kunt meedoen met Kerkrade in verbinding Ook wij, het bestuur van de gemeente Kerkrade, kunnen elkaar niet op de gebruikelijke wijze ontmoeten en begroeten in het nieuwe jaar. Wel kunt ook ú meedoen met de maand van de verbinding. Laat vooral aan uw eigen netwerk en achterban zien dat u de actie “Kerkrade in verbinding” een warm hart toedraagt. U kunt dit doen door de berichten over Kerkrade in verbinding op uw social media netwerk te delen en initiatieven die u kent of voorbij ziet komen een podium te geven met als kenmerkend item #KerkradeInVerbinding. En misschien kent u ook wel iemand die op 1 januari een telefonische nieuwjaarsgroet kan gebruiken..? Wij hopen op uw betrokkenheid en wunsje uuch freulieje Wainachte en e jelukzieëlig Nuijoar!

Het college,

De secretaris,

dr. T.P. Dassen-Housen

H.J.M. Coumans MPM.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 2

4.8 Raadsinformatiebrief d.d. 12 januari 2021 van Parkstad Limburg inzake Takendiscussie Stadsregio Parkstad Limburg. 1 2021-01-12 Raadsinformatiebrief inzake webinar Takendiscussie Stadsregio Parkstad Limburg 18_01_2021.pdf

Raadsinformatiebrief voor de gemeenteraadsleden van de Parkstadgemeenten. Heerlen, januari 2021 Onderwerp:

Takendiscussie Stadsregio Parkstad Limburg. Herijking taken en bevoegdheden, actualisering van de Gemeenschappelijke Regeling en bijbehorende begrotingseffecten.

Inleiding Aan het begin van het nieuwe decennium zijn er verschillende redenen om de regionale agenda voor Parkstad te actualiseren en de huidige Gemeenschappelijke Regeling (GR) Stadsregio Parkstad Limburg hierop aan te passen. Inclusief een daarbij passende organisatiestructuur en begroting. In de GR Parkstad Limburg zijn de samenwerkende gemeenten vertegenwoordigd via de Colleges van B&W. Via het College van B&W van uw gemeente wordt u als gemeenteraad binnenkort gevraagd om; 1. Uw College van B&W toestemming te geven wijzigingen in de GR door te voeren. 2. Kennis te nemen van de Strategische Agenda Parkstad Limburg 2021-2030. 3. Kennis te nemen van het document ‘taken en bevoegdheden van bestuurscommissies’,

gebaseerd op de tekst van het instellingsbesluit ten behoeve van de bestuurscommissies uit 2014. 4. Kennis te nemen van het gewijzigde ‘Blauwe Schema’. 5. Kennis te nemen van het voornemen van het Algemeen Bestuur (AB) van Parkstad Limburg om twee nieuwe bestuurscommissies in te stellen; een bestuurscommissie duurzaamheid en een bestuurscommissie sociaal economische structuurversterking en hierover uw zienswijze in de periode van 4 januari t/m 16 maart 2021 via het Dagelijks Bestuur (DB) aan het Algemeen Bestuur (AB) van Stadsregio Parkstad Limburg kenbaar te maken. 6. Kennis te nemen van de voorgestelde begrotingswijziging in het kader van de takendiscussie en hierover uw zienswijze in de periode van 4 januari t/m 16 maart 2021 bij het Dagelijks Bestuur van Stadsregio Parkstad Limburg kenbaar te maken. De bijbehorende onderliggende stukken heeft u inmiddels ontvangen of ontvangt u binnenkort van het College van B&W van uw gemeente. In deze Raadsinformatiebrief informeren wij u op hoofdlijnen over de voorgestelde wijzigingen in de GR, waarom een actualisering en aanpassing ervan gewenst is en welke de daaruit voortvloeiende consequenties zijn. In een webinar op maandag 18 januari 2021 (aanvang 19.00 uur – ca. 21.00 uur), waarvoor u eind 2020 al bent uitgenodigd, wordt een en ander door het bestuur en de directie van Stadsregio Parkstad toegelicht.

Er is dan ook de gelegenheid, om vragen te stellen. 1

Achtergrond Stadsregio Parkstad Limburg bestaat ruim 20 jaar. Deze samenwerking van de gemeenten in Parkstad is de afgelopen jaren succesvol geweest. Niet alleen in het binnenhalen van aanvullende geldstromen (Regio Deal, Europese subsidies), maar ook in het ontwikkelen van en het tussen gemeenten afstemmen en faciliteren van beleid en programma’s. Daarbij fungeert de Stadsregio Parkstad Limburg als verbinder naar stakeholders en vervult een voorbeeld- en trekkersrol in diverse Zuid-Limburgse opgaven. Het bindmiddel van de samenwerking is een gezamenlijk gedragen regionale agenda van de colleges, die op hoofdlijnen de koers van de regio voor de lange termijn bepaalt. In de afgelopen 20 jaar heeft Parkstad van een lijst met 36 prioriteiten in 2000 toegewerkt naar een samenhangende strategische agenda, die sinds 2007 drie keer is bijgesteld. De laatste keer in 2015. Een deel van de invulling en uitvoering van deze agenda is belegd bij de GR Parkstad Limburg maar geeft nadrukkelijk ook richting voor de koers van de individuele gemeenten. De agenda is tevens input voor de samenwerking (met andere overheden) in Zuid-Limburg, onze partners in de triple-helix en het Rijk. Aan het begin van het nieuwe decennium zijn er meerdere redenen om de regionale agenda te actualiseren en de huidige GR hierop aan te passen.

Enerzijds vanwege vernieuwing en doorontwikkeling van de regionale samenwerking door de beperkte uitbreiding van thema’s zoals die nu in de regionale agenda van Parkstad zijn opgenomen en anderzijds door de oproep, die met de toekenning van de Regio Deal Parkstad Limburg, vanuit het Rijk kwam om de bestuurs- en uitvoeringskracht in de regio te versterken. De nieuwe Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 is inmiddels aan de Colleges van B&W ter vaststelling voorgelegd. Toelichting Als onderlegger voor de besluitvorming over invulling en vormgeving van de aangepaste GR is er gewerkt aan een vernieuwing van de inhoud van de regionale beleidsagenda, die aansluit bij de veranderde uitgangspunten. Deze zijn geformuleerd en uitgewerkt in een ‘Strategische Agenda Parkstad 2021-2030’ voor de regio. Met een daarbij passende organisatiestructuur en begroting voor Stadsregio Parkstad. Om ook de taken en bevoegdheden van Stadsregio Parkstad Limburg hierop toe te snijden zijn marginale aanpassingen van de Gemeenschappelijke Regeling nodig.

Aanleiding tot aanpassing van de Gemeenschappelijke Regeling Stadsregio Parkstad Limburg Vernieuwing van de samenwerking Met de toekenning van de Regio Deal in 2018 kwam vanuit het Ministerie van BZK (Bijlage 1.) de nadrukkelijke oproep om de samenwerking te verdiepen en te verbreden om zo de regionale bestuurs- en uitvoeringskracht te versterken om de complexe opgaven beter in gezamenlijkheid te kunnen aanpakken. In een brief aan de Minister is een voorstel gedaan voor het verbreden en intensiveren van de samenwerking (Bijlage 2.). Volgend op de intenties van de Regio Deal zetten we in op een langjarige betrokkenheid van het Rijk bij Parkstad, uiteindelijk te vertalen in een nationaal programma zoals Rotterdam-Zuid.

2

Een nieuwe Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 Om de koers voor de (door)ontwikkeling van bestaande regionale thema’s en opgaven te herformuleren, te actualiseren en van nieuwe focus te voorzien is een vernieuwde Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 voor de regio opgesteld. Daarbij bouwen we verder op de stappen die de afgelopen jaren zijn gezet in de formulering of wijziging van beleid, de vastgestelde uitvoeringsprogramma’s en de uitgevoerde of nog in uitvoering zijnde projecten. Daarnaast wordt, vanuit de brief Vlecken en in het verlengde van de Regio Deal, een drietal thema’s op het regionale schaalniveau verder vormgegeven; Duurzaamheid, Grensoverschrijdende Samenwerking (GROS) en Sociaaleconomische Structuurversterking (SES). Hierbij wordt opgemerkt dat de huidige regeling al voldoende basis biedt voor het instellen van een bestuurscommissie Duurzaamheid en het onderbrengen van het thema GROS bij het Dagelijks Bestuur. Om een en ander transparant een plaats te geven wordt deze gelegenheid benut om de betreffende begrippen aan het Blauwe Schema toe te voegen. •

Duurzaamheid De afgelopen jaren is er veel vooruitgang en resultaat geboekt binnen de, in PALET verankerde, energietransitie, dat via onder meer het Zonnepanelenproject Parkstad en de WoonWijzerWinkel tot uitvoering is gekomen. De verbreding naar duurzaamheid via de thema’s klimaatadaptatie, duurzame mobiliteit en circulaire economie is een organische ontwikkeling die reeds in gang is gezet en die nu wordt geformaliseerd.

•

Grensoverschrijdende Samenwerking In een regioagglomeratie die gescheiden wordt door een landsgrens is grensoverschrijdende samenwerking een doel op zich. Waar inwoners, bedrijven, bezoekers en goederen steeds minder grenzen ervaren, is de ambitie om deze grenzeloosheid werkelijkheid te laten worden binnen de (semi-)publieke sector.

•

Sociaal Economische Structuurversterking In het kader van de Regio Deal is meer aandacht ontstaan voor de diepgewortelde sociaaleconomische problematiek in de regio. Op drie elementaire aspecten die sterk bepalend zijn voor de (economische) potentie en kracht van een regio is de situatie van veel inwoners ondermaats, te weten: arbeidsparticipatie, onderwijsprestatie en gezondheid. De noodzaak is onderkend om op alle drie de thema’s fors in te grijpen door preventief (en curatief), langjarig en vanuit een samenhangende aanpak aan de slag te gaan. In regionaal verband gaat het hierbij concreet om de programma’s en projecten op het gebied van ‘Onderwijs-Arbeidsmarkt’ en binnen het onderwijs, de Gezonde Basisschool van de Toekomst, de Verlengde Schooldag en Kansrijke Start.

Schakelen tussen schalen In de Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 gaan we primair uit van eigen kracht en bogen we op gezamenlijke successen uit het verleden. De structurele uitwisseling en afstemming tussen verschillende schaalniveaus is daarbij van groot belang gebleken. Deze agenda is dan ook wederom input voor de samenwerking (met andere gemeenten) in Zuid-Limburg en de Euregio. Denk daarbij aan het opschalen van opgaven die zich in beginsel alleen manifesteren op lokaal niveau maar (naderhand) om een regionale benadering vragen. Of in de afstemming met de Middengebiedagenda waarin nieuwe, urgente opgaven vanuit de groene long zijn geformuleerd.

3

Een goede aansluiting op nieuwe, belangrijke trajecten in Zuid-Limburg zoals het NOVI (Nationale Omgevings Visie)-gebied, de Omgevingsagenda Zuid en Chemelot Circular Hub blijft onmisbaar om de strategische agenda tot een succes te maken. Dat geldt ook voor aanstaande majeure ontwikkelingen in Euregionaal perspectief zoals het Rheinisches Revier. Een krachtige ambitie met twee hoofdopgaven Als ambitie en doelstelling, die de kapstok zijn voor de regionale agenda van zowel de Stadsregio Parkstad als de Parkstad gemeenten gebruiken we de volgende formulering: •

Het realiseren van een brede welvaart in Parkstad: een vitale en leefbare regio met een krachtig economisch, fysiek en sociaal profiel, waarbij we streven naar een niveau van welvaart en welzijn op minimaal het gemiddelde Nederlandse niveau.

Parkstad ziet er, onder invloed van verschillende trends en ontwikkelingen, in 2025 anders uit dan nu. Om goed te kunnen inspelen op deze ontwikkelingen is het van belang hiervoor de juiste voorwaarden te bieden en die op adequate wijze in te vullen. De Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 beschrijft in hoofdlijnen hoe en met wie we de komende jaren invulling willen geven aan maatschappelijke opgaven en daarmee aan het versterken en ontwikkelen van de regio op langere termijn. Dat kunnen we als overheid nadrukkelijk niet alleen, maar zal in samenspel met ons netwerk vorm moeten krijgen. waarbij de blik van buiten onderdeel uitmaakt van het proces om te komen tot het definiëren van opgaven. Om in te kunnen spelen op de opgaven in Parkstad en de (structurele) ontwikkelingen die we de komende jaren op ons af zien komen, zetten we in op twee hoofdopgaven. Deze opgaven versterken enerzijds het economisch groeipotentieel en anderzijds de sociaaleconomische en fysieke structuur van de regio, zowel in het stedelijk als in het landelijk gebied. Als de twee hoofdopgaven voor Parkstad zien wij: •

Het realiseren van een duurzaam economisch groeipotentieel door het creëren van nieuw perspectief en het verzilveren van kansen, ook grensoverschrijdend

•

Het realiseren van leefbare en gezonde wijken en kernen, door het integreren van een sociale en fysieke aanpak op gebiedsniveau

Gezamenlijk dragen deze opgaven bij aan de overkoepelende doelstelling van de Strategische Agenda Parkstad in de periode 2021-2030, om te komen tot een duurzame economische, fysieke en sociale ontwikkeling, waardoor welvaart, welzijn, werkgelegenheid en voorzieningen zowel nu als ook op de langere termijn worden bevorderd en gewaarborgd. Kortom: een brede welvaart in Parkstad. Samenwerking als sleutel voor succes De Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 is het inhoudelijke kompas voor de Stadsregio Parkstad Limburg en de Parkstad gemeenten in de periode 2021-2030. In samenspraak met andere publieke en private partners uit de triple-helix, wordt de agenda verder opgewerkt.

4

De sleutel voor succes ligt primair in een stevige inhoudelijke ambitie, die leidend is, in combinatie met het vermogen om voor elke opgave samen te werken op het juiste schaalniveau - Parkstad, Zuid-Limburg, nationaal en Euregionaal - en met de juiste partners, publiek en privaat. Samenwerking is dus geen doel op zich maar is dienend aan de inhoudelijke opgaven in Parkstad en het realiseren van doelen uit de Strategische Agenda. De bijdrage aan de schaal van Zuid-Limburg leveren we primair via deze Parkstad-agenda, zoals we nu ook al doen voor belangrijke thema’s als wonen, ruimtelijke economie, vrijetijdseconomie en de Regionale Energiestrategie (RES); Parkstad als één van de fundamenten voor een robuust Zuid-Limburg. Voor een aantal thema’s is de samenwerking op de schaal van Zuid-Limburg georganiseerd, bijvoorbeeld onderwijs-arbeidsmarkt; voor een aantal andere thema’s (landbouw, landschap en toerisme) stemmen we af met het uitvoeringsprogramma Middengebied. Met deze Strategische Agenda Parkstad 2021-2030 spreken we bovendien de ambitie uit om, in het verlengde van de Regio Deal Parkstad, in te zetten op een langjarige betrokkenheid van het Rijk bij de Parkstad-agenda als opmaat naar een nationaal programma; en zo de gewenste brede trendbreuk in de overerving van hardnekkige sociaaleconomische achterstanden te realiseren.

Een passende en toegeruste organisatie Het spreekt voor zich dat, om voornoemde opgaven tot uitvoering te brengen en de ambities te kunnen realiseren de organisatie hierop toegerust moet zijn. Dit vraagt om beperkte heroriëntatie in invulling van taken en bevoegdheden en inrichting van zowel de ondersteunende als bestuurlijke organisatie van Stadsregio Parkstad Limburg. Hierbij wordt overigens exact hetzelfde pad bewandeld als in 2014; destijds is gekozen voor een pragmatische aanpak en niet voor het benoemen van concrete bevoegdheden per afzonderlijke bestuurscommissie. Deze lijn blijven we volgen. Feitelijk betreft het drie aanpassingen: 1. Instellen bestuurscommissie Duurzaamheid 2. Instellen bestuurscommissie SES (Sociaal Economische Structuurversterking) 3. Toevoegen thema GROS (Grensoverschrijdende Samenwerking) aan de portefeuille van het DB met daarbij als afgeleide vierde aanpassing; het samenvoegen van de bestaande Bestuurscommissie (BC) Ruimte met de BC Mobiliteit. Het instellen van een BC behoort tot de bevoegdheden van het AB waarbij, vóórdat definitief besloten wordt tot de instelling van een BC, de gemeenteraden van de Parkstadgemeenten de gelegenheid hebben gehad hun zienswijzen hierover ter kennis van het AB te brengen. Ad.1. De thema’s energie en duurzaamheid zijn lange tijd onderdeel geweest van de BC ‘Ruimte’.

Deze thema’s hebben een steeds prominentere rol binnen de BC gekregen en er heeft een informele afsplitsing c.q. opdeling plaatsgevonden. Dit mede vanwege het feit dat voor beide thema’ s bij de meeste gemeenten verschillende wethouders verantwoordelijk zijn. Door het feitelijk instellen van de BC Duurzaamheid wordt deze werkwijze geformaliseerd.

5

Ad.2. In het kader van de Regio Deal is er meer aandacht ontstaan voor de diepgewortelde sociaaleconomische problematiek in onze regio. Op drie elementaire aspecten die sterk bepalend zijn voor de (economische) potentie en kracht van een regio is de situatie binnen de grenzen van Parkstad Limburg van veel inwoners ondermaats. In het bijzonder gaat het hierbij om de arbeidsparticipatie, de onderwijsprestatie en de gezondheid. In regionaal verband wordt in deze gekozen om onder meer via programma’s zoals ‘Kansrijke Start’, de ‘Gezonde Basisschool van de Toekomst’, de ‘Verlengde Schooldag’ en vanuit het thema ‘Onderwijs-Arbeidsmarkt’ een trendbreuk te bewerkstelligen. Het is niet de bedoeling om een grote verschuiving in taken en verantwoordelijkheden te realiseren. We gaan vooral door met datgene waar we in het kader van de Regio Deal mee begonnen zijn op Parkstad niveau. Dit heeft met name te maken met de breedte van het werkveld en het groot aantal bestuurders, dat hierbij betrokken is. Daarom wordt bij het instellen van deze bestuurscommissie nadrukkelijk gekozen voor een ‘flexibele’ vertegenwoordiging vanuit de gemeenten. Inhoudende dat primair één bestuurder lid is van de BC SES, maar dat afhankelijk van de agenda en/of het thema een andere portefeuillehouder ook kan deelnemen. Ad.3.

Het thema GROS maakt als multidisciplinair begrip onderdeel uit van nagenoeg alle door Parkstad Limburg te behartigen belangen. Ook bestaat er een stuurgroep GROS. Door het DB is, mede vanwege het bestuurscommissie-overstijgende karakter, aangegeven het wenselijk te vinden dit thema bij het DB onder te brengen. Uitgesproken is werk te willen maken van het samenbrengen van de economie, de arbeidsmarkt en het onderwijs van de regio Parkstad met die van de Duitse regio’s (Kreis) Heinsberg, (Kreis) Düren en (Städteregion) Aachen. De grensoverschrijdende samenwerking heeft inmiddels een prominente plek gekregen binnen de Regio Deal Parkstad Limburg. De (tijdelijke) impuls van de Regio Deal wordt benut om dit thema verder aan te jagen. Personele implicaties uitbreiding taken Stadsregio Parkstad Limburg en effect op de Jaarbegroting. Door de uitbereiding van het aantal bestuurscommissies, het toevoegen van het thema GROS aan de portefeuille van het DB en de daarbij behorende inhoudelijke, coördinerende en beheersmatige werkzaamheden dient de huidige organisatie versterkt en uitgebreid te worden. Hierbij is ook voorzien, dat de situatie waarbij de directeur/secretaris van Stadsregio Parkstad ook secretarisprogrammamanager is van de BC Economie en Toerisme, niet meer wenselijk is en dat hiervoor additioneel een extra programma-manager wordt geworven.

De wijzigingen leiden tot een toename van de bedrijfslasten van Stadsregio Parkstad Limburg van in totaal € 564.781. In onderstaande tabel (figuur 1.) is het effect op de additioneel door de verschillende Parkstadgemeenten in te brengen bedragen voor het jaar 2021 weergegeven. Aangezien de besluitvorming van de takendiscussie pas plaatsvindt in april 2021, vindt de bijdrage in 2021 naar rato plaats (vanaf 1 juli, 6/12).

6

Figuur 1.

Om de hiervoor gepresenteerde uitbreiding in formatie en budget te effectueren is een begrotingswijziging nodig. Om deze te kunnen bekrachtigen worden de gemeenteraden van de parkstadgemeenten voorafgaand aan definitieve besluitvorming gelegenheid gegeven eigen zienswijzen in te brengen. Planning Maandag 18 januari 2021 24 februari 2021

Webinar gemeenteraden DB + AB Jaarplan 2021 zonder verwerking voorgestelde begrotingswijziging

januari/februari 2021

Gemeentelijke raadscommissies (op verzoek)

februari/maart 2021

Raadsbesluiten: akkoord gaan met begrotingswijziging PL en dit verwerken in de eigen gemeente begroting / zienswijze inbrengen instellen BC’s Duurzaamheid, GROS en SES

21 april 2021

DB + extra AB vaststellen gewijzigde begroting 2021 incl., gewijzigd jaarplan 2021 en instellen BC’s Duurzaamheid en SES en bekrachtigen beleggen GROS bij DB

7

4.9 7e Raadsinformatiebrief inzake Corona d.d. 12 januari 2021 van college van Kerkrade (21u0001580 1 21u0001580 7e raadsinformatiebrief corona ondertekend.pdf

Bestuursdienst Bezoekadres:

Aan de leden van de raad van de gemeente Kerkrade

Markt 33 Ambtenaar

J.W.H.M. Gulpen MA Telefoonnummer

14 045 Telefax

045-5676395 Zaaknummer

Uw brief van

Uw kenmerk

Onderwerp

Ons kenmerk

Datum

21u0001580 *21u0001580*

12 januari 2021

7e raadsinformatiebrief Corona Bijlage(n) 0

Geachte leden van de raad,

A. Inleiding In de 6e raadsinformatiebrief van 13 november 2020 werd gewag gemaakt van gunstige effecten van de per 4 november 2020 afgekondigde maatregelen ter beteugeling van de gevolgen van het coronavirus. Die positieve trend heeft zich niet voortgezet. In tegendeel, het virus heeft zich in een versneld tempo verspreid. Ziekenhuizen en verpleeghuizen krijgen er in een rap tempo veel patiënten bij. De zorg voor deze patiënten komt onder druk te staan. Het kabinet heeft om die reden besloten dat het geheel land vanaf dinsdag 15 december 2020 tot tenminste dinsdag 19 januari 2021 in een lockdown te gaan. Op 5 januari 2021 laat het RIVM via haar ‘Dashboard Coronavirus’ weten dat overtuigende effecten van de lockdown van 15 december 2020 vooralsnog uitblijven. Genoemde website (https://coronadashboard.rijksoverheid.nl/), welke tevens mede de basis is voor de verder in deze brief opgenomen informatie, biedt het meest recente inzicht van de ontwikkeling van het coronavirus in Nederland. Kortheidshalve verwijzen wij naar die compact en helder weergegeven informatie. De sombere constatering van die uitblijvende effecten wordt een klein beetje verzacht door de start van de vaccinatiecampagne in ons land op 6 januari 2021. Door deze start is er een klein beetje licht aan het einde van de tunnel. Die aankomende vaccinatie mag onze aandacht echter niet verslappen.

We moeten waakzaam blijven en de door het kabinet afgekondigde maatregelen zonder meer blijven volgen. De combinatie van het volgen van de maatregelen en het voortschrijdende vaccinatieprogramma zal onze samenleving langzaam in betere tijden brengen, zo is de verwachting. Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 1

Deze volgende 7e raadsinformatiebrief informeert uw raad over de stand van zaken inzake de virusuitbraak per ultimo december 2020/begin januari 2021. Zoals in eerdere raadsinformatiebrieven aangegeven, vormt deze brief een onderdeel van een voortdurende cyclus van informatieverstrekking aan uw raad over de impact van de coronacrisis. Met het oog op de leesbaarheid is, zoveel als mogelijk, enkel nieuwe informatie opgenomen. Indien, via eerdere brieven, verstrekte informatie nog steeds actueel is, wordt in onderstaande tekst hiernaar verwezen. Vanwege de overzichtelijkheid is onderstaand een overzicht opgenomen van eerder toegezonden raadsinformatiebrieven en verdere brieven over de virusuitbraak. Datum 24 maart 2020

Reg. Nr.

Naam document 1e raadsinformatiebrief

28 april 2020

20u0025948

2e raadsinformatiebrief

20 mei 2020

20u0026567

Brief houdende specifieke informatie

3 juni 2020

21u0001580

3e raadsinformatiebrief

19 juni 2020

20u0028943

29 juni 2020

20u0029406

Antwoorden op art. 38 vragen. 4e raadsinformatiebrief

27 augustus 2020

20u0032867

Brief houdende specifieke informatie

7 oktober 2020

20u0035485

5e raadsinformatiebrief

13 november 2020

20u0037870

6e raadsinformatiebrief

Korte schets Eerste duiding aanpak en wijze van beheersing economische gevolgen. Aanzet tot structurering van informatievoorziening aan raad en geeft de stand van zaken einde april 2020 weer. De brief handelt over de veilige werkomstandigheden voor het bij de gemeente Kerkrade gedetacheerde WSP-personeel. De brief geeft de stand van zaken einde mei 2020 weer en introduceert verder de statistische Corona-monitor. De brief bevat de antwoorden op art. 38 vragen over de Coronacrisis. De brief geeft de stand van zaken einde juni 2020 weer. De brief schetst actuele ontwikkelingen rondom de lokale aanpak en de handhaving van overheidsmaatregelen. De brief geeft de stand van zaken einde september 2020 weer. De brief geeft de stand van zaken einde oktober 2020 weer.

Voor wat betreft de structurering van de informatie is de opzet van de vorige raadsinformatiebrieven zoveel als mogelijk aangehouden met dien verstande dat de informatie over de verschillende aandachtsvelden van gemeentelijk beleid wordt vooraf gegaan door kwantitatieve informatie over de impact van de Coronacrisis op de schaalgrootte van Kerkrade, de zogenaamde Corona-monitor. Corona-monitor Na de stand van zaken over de gevolgen van de coronapandemie voor de gemeente Kerkrade in de 6e raadsinformatiebrief van 13 november 2020 zijn bijna 2 maanden verstreken. Opgemerkt wordt dat de actualiteit van cijfers wordt bepaald door het moment van beschikbaar komen in de desbetreffende bronnen en de maximale personele capaciteit om op enig moment de statistische informatie te verzamelen, analyseren en presenteren. Thans wordt de monitor aangevuld met recente cijfers, welke voor een groot gedeelte betrekking hebben op de periode tot medio december 2020 met een tweetal uitzonderingen. De thema’s ‘Arbeidsmarkt’ en ‘Veiligheid’ geven, vanwege het moment van publicatie van de cijfers nog geen inzicht in de meest recente ontwikkeling op deze Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 2

terreinen. De cijfers met betrekking tot COVID-19 zijn op 5 januari 2021 nogmaals geactualiseerd. In deze 7e raadsinformatiebrief wordt de ingezette lijn met betrekking tot de in de vorige brief behandelde onderwerpen doorgetrokken, dus de tijdreeks krijgt steeds meer vorm. Covid-19 Door het RIVM worden dagelijks de meldingen van de GGD’s over het aantal vastgestelde besmettingen, in het ziekenhuis opgenomen patiënten en ten gevolge van de ziekte overleden patiënten bijgehouden. Voor het verkrijgen van inzicht in regionaal verband zijn de 3 andere gemeenten in het stedelijk gebied van de Stadsregio Parkstad Limburg in onderstaande tabel meegenomen. Voor een relatieve vergelijking met de landelijke ontwikkeling zijn ook de aantallen voor Nederland vermeld. Covid-19 Dashboard stand:

5-1-2021

gemeente positief geteste personen

Brunssum Heerlen

Kerkrade Landgraaf Nederland

aantal per 100.000 inwoners

1.146 4.120,3

3.196 3.670,8

1.545 3.377,5

1.490 3.978,5

834.064 4.791,2

opgenomen patiënten in ziekenhuis aantal per 100.000 inwoners

62 222,9

157 180,4

93 203,3

65 173,5

20.482 117,6

overleden patiënten

26 93,5

68 78,1

46 100,5

34 90,8

11.826 67,8

aantal per 100.000 inwoners

bron: RIVM

Grafisch kan een en ander als volgt worden gepresenteerd.

Binnen de Stadsregio Parkstad Limburg heeft de gemeente Kerkrade op 5 januari 2021, qua aantal positief geteste personen op de 100.000 inwoners, het laagste cijfer. Het aantal positief geteste personen is vanaf het begin van de tweede golf eind september 2020 met bijna 1.300 toegenomen, hetgeen bijna een verzesvoudiging betekent. Dit is Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 3

een duidelijke verslechtering van de situatie. Met het relatief aantal opgenomen patiënten bezet de gemeente Kerkrade na Brunssum de tweede plaats binnen het stedelijk gebied in Parkstad Limburg. Vanaf 21 september 2020 zijn er 29 patiënten uit Kerkrade opgenomen in het ziekenhuis en helaas 11 overleden patiënten met positieve uitslag in Kerkrade te betreuren. In vergelijking met de eerste golf in het voorjaar zijn er verhoudingsgewijs veel minder besmette personen in het ziekenhuis opgenomen en overleden aan de gevolgen van het virus. Wel wordt opgemerkt dat 1 op de 1.000 inwoners in de gemeente Kerkrade sinds het begin van de pandemie daadwerkelijk is overleden ten gevolge van het Covid-19-virus. Per 100.000 inwoners telt Nederland globaal 4.800 positief geteste personen, terwijl de gemeente Kerkrade met nog geen 3.400 relatief momenteel op rond 30% lager niveau ligt. Wel kent de gemeente Kerkrade sinds de uitbraak van het coronavirus eind februari 2020 relatief nog steeds duidelijk meer opnames en overlijdens dan landelijk. Bij de analyse van gegevens uit het dashboard over Covid-19 van het RIVM kan nog de volgende grafiek worden afgeleid. Deze grafiek laat de ontwikkeling van het aantal positief geteste personen, opgenomen patiënten in het ziekenhuis en overleden patiënten per week zien.

Deze ontwikkeling begint op 14 maart 2020 wanneer in de gemeente Kerkrade de eerste positief geteste persoon door de GGD wordt geregistreerd.

Ontwikkeling Covid-19 gemeente Kerkrade per week periode 9-3-2020 t/m 3-1-2021 (bron: RIVM) 200

aantal

150 100 50 0 11 13 15 17 19 21 23 25 27 29 31 33 35 37 39 41 43 45 47 49 51 53

week positief geteste personen

opgenomen patiënten in ziekenhuis

overleden patiënten

Tot medio april 2020 lopen de ontwikkelingen bij de 3 onderscheiden categorieën met een vertraging van telkens globaal 2 weken parallel. Van medio april tot medio mei 2020 blijft het aantal positief geteste personen op een niveau van gemiddeld 30 per week, echter het aantal opnames in het ziekenhuis in dezelfde periode is beduidend lager. Het aantal gestorven patiënten schommelt rond 5 per week in de periode half april tot half mei 2020. Vanaf dan tot begin juni 2020 zijn enkele positief geteste personen in elke week geregistreerd. In de periode medio juni tot begin augustus 2020 is geen enkele persoon positief getest. Na de eerste tekenen van een opleving van het coronavirus begin september 2020 is vanaf de eerste week van oktober een duidelijke stijging van het aantal besmettingen waargenomen. Vanaf medio oktober is het aantal positief geteste personen per week meer dan dubbel zo groot als tijdens de eerste golf in het voorjaar 2020. Na het bereiken van bijna 100 besmette personen in één week tijd tijdens de laatste dagen van oktober is Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 4

er een gestage daling tot rond 30 positief geteste personen eind november. Dit komt globaal overeen met het hoogste niveau tijdens de eerste golf. In de maand december is het aantal positief geteste personen omhoog gekatapulteerd naar een nieuw record van bijna 200 personen binnen één week in de periode rond kerstmis en de jaarwisseling. Het aantal in het ziekenhuis opgenomen patiënten en overleden personen blijft tot nu toe vrij laag in vergelijking met de aantallen tijdens de eerste golf. Vergelijking van het aantal positief geteste personen in verhouding tot het inwonertal tussen de gemeente Kerkrade en Nederland leidt tot de volgende grafiek. In deze grafiek wordt per 100.000 inwoners de ontwikkeling van de besmette personen vanaf het begin van de coronapandemie in Nederland gevolgd.

Positief geteste personen (bron: RIVM) 450 400

per 100.000 inwoners

350 300 250 200

gemeente Kerkrade

150

Nederland

100 50 0 9 11 13 15 17 19 21 23 25 27 29 31 33 35 37 39 41 43 45 47 49 51 53

week

Tijdens de eerste golf in het voorjaar 2020 kende de gemeente Kerkrade relatief meer positief geteste personen dan Nederland. Medio april bereikte Kerkrade gemiddeld 70 tot 75 positief geteste personen op 100.000 inwoners per week. Vanaf begin september wordt zowel op gemeentelijk als landelijk niveau een toename geconstateerd na een betrekkelijk rustige zomerperiode. Bij de tweede golf in het najaar 2020 is er in Nederland een explosieve toename tot maximaal 400 positief geteste personen per 100.000 inwoners in de laatste week van oktober; de gemeente Kerkrade bleef met ruim 200 personen duidelijk gunstiger. Nadien verminderde in Nederland en Kerkrade het relatieve aantal tot eind november. Echter vanaf begin december wordt in de gemeente Kerkrade een scherpe stijging waargenomen tot rond 425 positief geteste personen rond Kerstmis. Daarmee evenaart Kerkrade de situatie in Nederland. De laatste week van 2020 daalt relatief het cijfer in Kerkrade enigszins tot 410 per 100.000 inwoners, doch blijft duidelijk achter bij de sterke afname in Nederland tot 335. Sterfte Naast de overleden mensen van wie is vastgesteld dat zij besmet waren met het Covid19 virus, zijn er ook inwoners overleden die waarschijnlijk het virus bij zich droegen, maar niet als zodanig geregistreerd waren.

Voor het verkrijgen van inzicht in het verloop van de overlijdens onder de niet-geteste personen wordt door het CBS het totaal aantal sterfgevallen per week bijgehouden. Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 5

Hierbij wordt gekeken naar de zgn. ‘oversterfte’. Dit begrip geeft aan dat de waargenomen sterfte hoger is dan verwacht in vergelijking met een eerdere referentieperiode, bijvoorbeeld een overeenkomstige periode in het voorafgaande jaar. Door het aantal overledenen in de eerste 50 weken in 2020 te vergelijken met de overeenkomstige periode verleden jaar wordt een indicatie verkregen van de oversterfte ten gevolge van de corona-uitbraak.

Sterfte gemeente Kerkrade (bron: CBS) 35

overledenen

30 25 20 15 10 5 0 1

3

5

7

9

11 13 15 17 19 21 23 25 27 29 31 33 35 37 39 41 43 45 47 49

week 2019

*) voorlopige

2020*

De geringe aantallen overledenen per week in Kerkrade laten een sterke fluctuatie van het aantal sterfgevallen in elke week zien. Om deze toevalsfactor enigszins uit te vlakken is gekozen voor het voortschrijdend gemiddelde van telkens 4 weken in 2019 en 2020.

Verhouding sterfte gemeente Kerkrade 2020* t.o.v. 2019 (voortschrijdend gemiddelde per 4 weken) 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50

bron:

weken

Vanaf week 13 schiet het verhoudingsgetal naar 2,00 door, hetgeen erop duidt dat eind maart 2020 en de gehele maand april 2020 het aantal overledenen globaal dubbel zo hoog was t.o.v. dezelfde periode in 2019. Begin mei is een kentering waar te nemen en zet een geleidelijke daling in, hetgeen het resultaat is van de inspanning van de mensen om de ‘intelligente lockdown’ na te leven. Tot begin juli 2020 is de oversterfte verder Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 6

47 t/m 50

45 t/m 48

43 t/m 46

41 t/m 44

39 t/m 42

37 t/m 40

35 t/m 38

33 t/m 36

31 t/m 34

29 t/m 32

27 t/m 30

25 t/m 28

23 t/m 26

21 t/m 24

19 t/m 22

17 t/m 20

15 t/m 18

13 t/m 16

11 t/m 14

9 t/m 12

5 t/m 8

7 t/m 10

3 t/m 6

1 t/m 4

0,00

afgenomen en heeft er toe geleid dat het verhoudingsgetal verder gedaald is tot het niveau van voor de uitbraak van het coronavirus. De versoepeling van de maatregelen in de maanden mei, juni en juli heeft niet geleid tot een opleving van de oversterfte. Gedurende de maand augustus wordt tijdelijk geconstateerd dat het verhoudingscijfer hoger dan 1 is, hetgeen een gevolg is van de lagere sterfte in 2019. Na de landelijke uitbraak van de tweede golf eind september is er tot nu toe geen sprake van oversterfte in Kerkrade. Opvallend genoeg blijft de verhouding in november en december positief, ondanks de hoge besmettingsgraad in dezelfde maanden. Spreiding IC-patiënten Voor een goed begrip over de structuur gelegen achter de spreiding van IC-patiënten binnen Nederland wordt summier uitleg van de organisatie van de intensive care binnen de nationale gezondheidszorg gegeven. Voor het registreren van de data over alle IC-afdelingen in Nederland is de Stichting Nationale Intensive Care Evaluatie (NICE) actief met als doel het monitoren en optimaliseren van de kwaliteit van de zorg aan IC-patiënten. Deze stichting verzamelt data over de IC-zorg in Nederland, doch de publicatie van het aantal IC-patiënten naar woonplaats is niet geoorloofd. Op hun website wordt de volgende toelichting verstrekt.

Is de COVID-19 data die jullie publiceren ook beschikbaar per ziekenhuis? De COVID-19 data per ziekenhuis is niet openbaar beschikbaar. Vanwege onze contracten met de ziekenhuizen zijn wij niet bevoegd om de aantal opnamen per IC of IC regio naar buiten te brengen. Elders op onze website vindt u meer informatie over privacy en transparantie. Op regionaal niveau wordt door de ziekenhuizen en andere ketenpartners in de acute zorg samengewerkt in het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) met een spilfunctie voor het ziekenhuis met een traumazorgcentrum. In de provincie Limburg is daartoe het Netwerk Acute Zorg Limburg (NAZL) actief, waarbij het academisch ziekenhuis Maastricht UMC+ als kartrekker fungeert voor de samenwerking met alle Limburgse ziekenhuizen in de provincie Limburg. Het NAZL heeft de taak om binnen de provincie Limburg de spreiding van de patiënten met acute zorg over de ziekenhuizen te regelen. Dus in eerste instantie wordt de opvang van Covid-19 patiënten binnen elke regio i.c. de provincie Limburg geregeld. In maart 2020, bij het uitbreken van de pandemie, ontstond behoefte om de toestroom van Covid-19 patiënten bij de afzonderlijke ROAZ-regio’s landelijk te reguleren. Daartoe is op 27 maart 2020 het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS) opgestart om de bovenregionale spreiding van Covid-19 patiënten te coördineren en aan te sturen.

Bij het begin van de tweede golf eind september is het LCPS gereactiveerd na de relatieve rust aan het IC-front tijdens de versoepeling van de regels in de zomermaanden. Op de website van LCPS is vanaf 21 september 2020 het aantal patiënten verplaatst tussen de ROAZ-regio’s in kaart gebracht. Hierbij zij aangetekend dat het aantal ICpatiënten die verplaatst worden tussen ziekenhuizen binnen de regio niet meegerekend zijn. Het aantal tussen Limburgse ziekenhuizen verplaatste IC-patiënten is vooralsnog niet gepubliceerd.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 7

Uit bovenstaand diagram kan worden afgeleid dat in de periode 21 september 2020 t/m 6 januari 2021 vanuit de provincie Limburg 3 patiënten naar elders zijn verplaatst. Daarentegen zijn door de Limburgse ziekenhuizen op hun IC-afdelingen 47 patiënten afkomstig van buiten de provincie Limburg opgenomen. Verder hebben klinieken in Limburg nog eens 231 patiënten van buiten de regio opgevangen. Verdere informatie over de locatie van opvang ontbreekt. Impact economie De coronapandemie heeft zijn weerslag op de economische activiteiten. Vooral de sectoren met relatief veel contacten met mensen zijn de dupe. Voor het peilen van de actuele economische situatie zijn er op gemeenteniveau weinig cijfers voorhanden. Op hoger schaalniveau bijvoorbeeld per Corop-gebied, provincie en landelijk, worden door periodieke onderzoeken de actuele ontwikkelingen gevolgd. Op gemeenteniveau geeft voorlopig één indicator een aanwijzing voor de economische situatie, nl. het aantal faillissementen. Uitgesproken faillissementen Corop-gebied Zuid Limburg

Uitgesproken faillissementen gemeente Kerkrade

maand

maand

2019

2020

januari februari maart april mei juni juli augustus september oktober

14 7 14 13 12 4 9 10 10 13

14 9 11 14 13 8 3 5 9* 4*

jan. t/m okt.

106

90

jaar

132

bron: CBS *) (nader) voorlopig cijfer

januari februari maart april mei juni juli augustus september oktober november december

2019 3 1 3 1 3 -

2020 5 1 1 2 4 1 - *

bron:

- Centraal Insolventieregister - Faillissementen.com *) stand per 8 december 2020

Terwijl in de maanden januari en februari van dit jaar in de gemeente Kerkrade geen enkel faillissement is uitgesproken, zijn sinds de uitbraak van het coronavirus vanaf maart t/m 2 december 2020 14 rechtspersonen failliet verklaard. Na het faillissement van Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 8

het hotel en congrescentrum Abdij Rolduc BV (hotel - restaurant) in april van dit jaar, is Laura Metaal Eygelshoven eind september het tweede middelgroot bedrijf in de gemeente Kerkrade dat failliet verklaard wordt. Daarbij hebben circa 60 werknemers hun baan verloren. Het aantal uitgesproken faillissementen binnen Zuid-Limburg in 2019 en 2020 ontloopt in het 1e halfjaar elkaar weinig, terwijl vanaf de maand juli het aantal failliet verklaarde rechtspersonen in 2020 duidelijk gunstiger is dan in 2019. Waarschijnlijk kan deze ontwikkeling worden toegeschreven aan het uitgebreide steunpakket van de landelijke overheid om de gevolgen van de pandemie voor de bedrijven te verzachten. In de komende maanden zullen door de versobering van de huidige steunmaatregelen voor het behoud van werkgelegenheid naar verwachting meer ondernemers failliet kunnen gaan. Onderstaand worden de faillissementen binnen de gemeente Kerkrade over de jaren 2019 en 2020 visueel weergegeven.

Uitgesproken faillissementen gemeente Kerkrade (bron: Centraal Insolventieregister/Faillissementen.com) 6

faillissementen

5 4 3

2019 2020

2 1 0

Arbeidsmarkt De uitbraak van het Covid-19 virus eind februari/begin maart 2020 heeft geleid tot drastische maatregelen van de landelijke overheid ter beteugeling van het virus. Echter deze ingreep heeft zijn weerslag op de arbeidsmarkt, waar veel beroepssectoren hun arbeid sterk zagen terugvallen. Dit heeft vanaf maart 2020 tot verlies van arbeidsplaatsen en navenant tot een toename van de werkloosheid geleid. Dit manifesteert zich vooral bij de WW-uitkeringen. In de gemeente Kerkrade is deze ontwikkeling ook zichtbaar. Voor Nederland, provincie Limburg, arbeidsmarktregio Zuid-Limburg en gemeente Kerkrade wordt de ontwikkeling van het percentage WW-uitkeringen in verhouding tot de beroepsbevolking in 2020 per maand gevolgd.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 9

WW-uitkeringen 2020 (bron: UWV) 4,1

% beroepsbevolking

3,9 3,7 3,5

Kerkrade

3,3

Zuid-Limburg

3,1

Limburg

2,9

Nederland

2,7 2,5

Over de gehele linie is er tussen februari en juni 2020 sprake van een duidelijke stijging van het percentage WW-uitkeringen in relatie tot de beroepsbevolking. In juni en juli blijft het landelijk percentage WW-uitkeringen stabiel op 3,3% en is vanaf augustus met 0,3% gedaald. Nagenoeg dezelfde ontwikkeling wordt t/m oktober ook geconstateerd in het Corop-gebied Zuid-Limburg en de provincie Limburg. Alleen de gemeente Kerkrade vertoont in de maanden mei en juni nog een duidelijke stijging van het percentage van 3,7% naar 4,0%. In de maanden juli t/m oktober 2020 is het percentage voor de gemeente Kerkrade beduidend gedaald en vertoont een dubbel zo grote afname in vergelijking met de regionale, provinciale en landelijke ontwikkeling. Voor het inzichtelijk maken van de ontwikkeling in de maanden vanaf de ‘intelligente lockdown’ op 16 maart jl. wordt de procentuele mutatie van het aantal WW-uitkeringen van de ene op de andere maand weergegeven.

WW-uitkeringen 2020 (bron: UWV) 20,0 15,0 10,0

%

5,0

Kerkrade

0,0

Zuid-Limburg -5,0

Limburg

-10,0

Nederland

mutatie huidige maand t.o.v. vorige maand

Hieruit kan worden afgeleid dat na de aanvankelijke forse vermeerdering van het aantal WW-uitkeringen in Kerkrade gedurende de maanden maart t/m juni met circa 30% in juli nauwelijks sprake is van mutatie ten opzichte van de vorige maand. Nadien is het Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 10

aantal WW-uitkeringen met circa 17,5% verminderd in vergelijking met het hoge niveau in de maanden juni en juli. Hiermee volgt Kerkrade met enige vertraging de ontwikkeling op regionaal, provinciaal en landelijk niveau, echter de daling van het aantal WW-uitkeringen is in Kerkrade scherper dan op de andere niveaus. Het aantal WW-uitkeringen in Kerkrade is sinds de ‘intelligente lockdown’ in maart met 7% gestegen, terwijl landelijk de toename meer dan dubbel zo hoog was. Wanneer de ontwikkeling van de WW-uitkeringen in de maanden januari t/m oktober 2020 wordt vergeleken met de overeenkomstige periode van één jaar eerder dan wordt het volgende beeld zichtbaar.

WW-uitkeringen 2020 (bron: UWV) 50,0 40,0 30,0

%

20,0

Kerkrade

10,0

Zuid-Limburg

0,0 -10,0

Limburg

-20,0

Nederland

mutatie t.o.v. zelfde maand vorig jaar

In de maanden januari en februari 2020 lag het niveau van het aantal WW-uitkeringen duidelijk lager dan in dezelfde maanden van 2019. De omslag van het niveau tekent zich af in maart 2020, want dan is het aantal uitkeringen nagenoeg gelijk. Vanaf april 2020 is het aantal uitkeringen fors toegenomen in vergelijking met de overeenkomstige maanden in 2019. Na een stijging van 26% in april 2020 is nadien het percentage voor Kerkrade verder gegroeid naar rond 45% in juni en juli. Tussen februari en juli is het aantal WW-uitkeringen in Kerkrade met meer dan 200 toegenomen. Echter vanaf augustus wordt een omslag geconstateerd en verminderd de toename van het aantal uitkeringen tot minder dan 25% ten opzichte van oktober 2019. In absolute zin is het aantal WW-uitkeringen in Kerkrade de laatste 3 maanden met ruim 150 gedaald. In Nederland is de toename minder sterk geweest, nl. met bijna 20% in de maand oktober 2020 ten opzichte van één jaar eerder. Min of meer dezelfde mate van stijging is ook op regionaal en provinciaal niveau geconstateerd. De toename in gemeente Kerkrade is ietwat hoger dan landelijk. Over de hele linie kan de forse groei van de WW-uitkeringen worden verklaard doordat in de periode maart t/m juli in 2020 sprake is van een toename, terwijl in dezelfde periode in 2019 het aantal uitkeringen daalde.

Het verschil is tussen augustus en oktober verkleind door stabilisatie van het aantal WW-uitkeringen in 2019, terwijl deze in 2020 daalde. Van de verscheidene kenmerken van de uitkeringsgerechtigden in de Werkloosheidswet geeft de verdeling naar leeftijdsgroep relevante informatie. De overige kenmerken hebben een onderverdeling die voor de gemeente Kerkrade bemoeilijkt om voor elk Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 11

onderdeel het aantal uitkeringen te vermelden vanwege het ontbreken van voldoende aantal waarnemingen. Indien een onderdeel minder dan 10 personen telt, wordt bij het betreffende onderdeel het aantal om privacy-redenen niet vermeld. De relatieve mutatie van het aantal WW-uitkeringen per leeftijdsgroep aan het eind van de eerste 3 kwartalen in 2020 t.o.v. één kwartaal eerder wordt in de volgende grafiek gepresenteerd. Daarnaast is de ontwikkeling in de maand oktober weergegeven.

WW-uitkeringen mutatie t.o.v. einde voorgaand kwartaal/maand (%)

(bron: UWV) 100,0 80,0 60,0 40,0

Kerkrade

20,0

Zuid-Limburg

0,0

Limburg

-20,0

Nederland

-40,0 I 2020

II III okt. I 2020 II III okt. I 2020 II III okt. 2020 2020 2020 2020 2020 2020 2020 2020 2020 < 27 jaar

27 - 50 jaar

≥ 50 jaar

De grootste procentuele toename van het aantal WW-uitkeringen in het eerste halfjaar 2020 vindt plaats bij de jonge beroepsbevolking tot 27 jaar. Daarbij wordt geconstateerd dat de procentuele stijging in de gemeente Kerkrade in het 1e kwartaal achterblijft bij de regionale, provinciale en landelijke ontwikkeling. In het 2e kwartaal is de relatieve toename in Kerkrade weliswaar sterker dan in de regio Zuid-Limburg en de provincie Limburg, doch blijft achter ten opzichte van de landelijke toename. In het 3e kwartaal wordt in het algemeen een daling van het aantal WW-uitkeringen waargenomen; relatief kent de gemeente Kerkrade een zwakkere afname dan regionaal, provinciaal en landelijk. Daarentegen wordt in oktober voor de gemeente Kerkrade een sterkere daling dan op de hogere niveaus geconstateerd. Daarbij zullen de genomen maatregelen van de rijksoverheid om het verlies van arbeidsplaatsen te beteugelen door het verstrekken van geldelijke steun een rol spelen. De leeftijdsgroepen 27 tot 50 jaar alsmede 50 jaar en ouder nemen beduidend minder sterk toe. In het eerste halfjaar van 2020 stijgt bij de leeftijdsgroep 27 tot 50 jaar het aantal WW-uitkeringen in de gemeente Kerkrade met bijna 60%, terwijl regionaal, provinciaal en landelijk de toename zich beperkt tot ruim een derde. Bij de personen van 50 jaar en ouder is de groei van de WW-uitkeringen nog geringer.

In het derde kwartaal vindt in beide leeftijdsgroepen een kentering plaats naar een lichte afname van het aantal WW-uitkeringen. Deze trend zet zich in oktober door, behalve landelijk alwaar een lichte toename plaats vindt. Daarbij is de vermindering in de gemeente Kerkrade duidelijk sterker. De minder sterke toename van de WW-uitkeringen bij personen jonger dan 27 jaar in Kerkrade dan landelijk kan als volgt worden geïllustreerd en toegelicht.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 12

(bron: UWV, CBS) 80 60 40 20 0 -20 -40

3 2,5 2 1,5 1 0,5 0

Kerkrade, mutatie

Nederland, mutatie

Kerkrade, niveau

Nederland, niveau

Eind februari 2020 telde de gemeente Kerkrade 69 jongeren tot 27 jaar met een WWuitkering. Gerelateerd aan de bevolking van 15 tot 27 jaar heeft 1,4% een uitkering. Nederland telde bijna 18.000 jongeren met een WW-uitkering, hetgeen 0,7% van de groep jongeren tussen 15 en 27 jaar omvat. Tot juni 2020 is de werkloosheid onder jongeren tot 27 jaar zowel in de gemeente Kerkrade als in Nederland elke maand gestegen ten opzichte van de vorige maand. Vanaf juli neemt het aantal WW-uitkeringen enigszins af. Terwijl in de gemeente Kerkrade de procentuele toename tussen februari en oktober 2020, dankzij de forse vermindering van het aantal WW-uitkeringen in oktober, beperkt blijft tot minder dan 15%, zijn in Nederland de uitkeringen met meer dan 60% in de afgelopen 8 maanden gestegen. Echter de uitgangspositie van de gemeente Kerkrade aan het begin van de coronacrisis was relatief veel ongunstiger. Het niveau in Kerkrade was in februari 2020 2 keer zo hoog als in Nederland (1,4% versus 0,7%). Mobiliteit De wereldwijde pandemie heeft de firma Google doen besluiten om een deel van hun data te delen. Aan de hand van hun verzamelde data is de mobiliteit van personen naar hun reisdoel in kaart gebracht door het tonen van de geconstateerde afwijking ten opzichte van het reguliere beeld. Voor de periode vanaf 15 februari 2020 tot de meest recent gepubliceerde data van 1 december jl.

is de procentuele afwijking van de basislijn berekend en als open data beschikbaar gesteld. Deze data geven inzicht hoe mensen hun gedrag hebben veranderd naar aanleiding van het beleid om de coronacrisis onder controle te krijgen. Daarbij worden de bewegingstrends in de loop van de tijd bijgehouden voor verschillende locaties zoals detailhandel en recreatie, supermarkten en apotheken, parken, ov-stations alsmede werk- en woonlocaties. Bij de onderscheiden locatie ‘parken’ zijn voor de weken 34, 35 en 36 geen gegevens door de firma Google gepubliceerd, terwijl de cijfers voor de weken 32, 33 en 37 gebaseerd zijn op deels ontbrekende gegevens. Bij de interpretatie van de getoonde percentages afwijking t.o.v. het reguliere beeld dient opgemerkt te worden dat de weken 8 t/m 11 de periode voor de afgekondigde maatregelen van de overheid in het kader van de ‘intelligente lockdown’ op 16 maart 2020 omvat. De weken 12 t/m 19 is de periode van 16 maart t/m 10 mei 2020 met allerlei restricties ten aanzien van de bewegingsvrijheid van de bevolking. Vanaf 11 mei Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 13

in % van bevolking van 15 tot 27 jaar

mutatie t.o.v. einde voorgaande maand (%)

Uitkeringsgerechtigden WW jonger dan 27 jaar, 2020

2020 worden in de daaropvolgende weken de geldende beperkingen enigszins versoepeld dan wel opgeheven. Daarnaast wordt inzicht verkregen in de effecten van het verder afschalen van de maatregelen in het kader van de lockdown op 1 juni en begin juli 2020. De consequenties van deze overheidsmaatregelen kunnen in de weken 20 t/m 39 worden gevolgd. Vanaf week 40 zijn door de landelijke toename van het aantal besmettingen enkele beperkende maatregelen door de overheid ingesteld. De voortdurende stijging van de besmettingen in Nederland heeft op 14 oktober jl. geleid tot het instellen van een ‘gedeeltelijke lockdown’. De effecten van deze stap in de bestrijding van het coronavirus worden zichtbaar vanaf week 42. Het onvoldoende uitblijven van een gewenste afname van het aantal besmettingen heeft geleid tot een tijdelijke verzwaring van de regels voor de duur van 2 weken ingaande 4 november 2020. In de weken 45 t/m 47 waren ook de theaters musea, dierentuinen enz. dicht. De afwijking in de beweging van mensen is gepubliceerd tot het niveau van sub-regio in elk land i.c. per provincie in Nederland; hieronder wordt de situatie in de provincie Limburg geschetst.

Relatieve afwijking reisbeweging naar locatie in Limburg (bron: Google Mobility Report) 300 240 180

% 120 60 0 -60 8

10

12

14

16

18

20

22

24

retail and recreation parks workplaces

26

28 30 week

32

34

36

38

40

42

44

46

48

grocery and pharmacy transit stations residential

Na het ingaan van de ‘intelligente lockdown’ wordt geconstateerd dat de reisbewegingen naar werklocatie, ov-stations alsmede detailhandel en recreatie direct praktisch gehalveerd is en daarna een tendens tot herstel vertonen. Na het afschalen van de maatregelen in het kader van de lockdown begin juli is bij detailhandel en recreatie sprake van gemiddeld 10% meer beweging in de periode juli tot medio september. Nadien vertoont de relatieve afwijking van de reisbewegingen een dalende tendens tot ruim 20% minder dan de reguliere trend medio oktober 2020. Na het invoeren van de ‘gedeeltelijke lockdown’ is het bezoek aan de winkels verder gezakt naar gemiddeld 30% minder dan regulier in de eerste weken van november 2020 en heeft zich enigszins hersteld tot ruim 20% minder dan regulier in de laatste week van november. Vanaf de 2e/3e week in september slaat de stijgende lijn bij de reisbewegingen naar werklocatie en ov-stations om in een daling. Na medio oktober 2020 zijn er beduidend minder reisbewegingen, bij het reizen naar werklocatie globaal 15% en ov-stations met rond 35% afname. Het bezoek aan de supermarkt en drogisterij is licht verminderd en varieert tussen 0 en min 20% in de weken na 15 maart 2020. Vanaf medio mei is het bezoek aan de supermarkt en drogisterij weer nagenoeg terug gekomen op het reguliere niveau vóór de corona-uitbraak.

Na het ingaan van de ‘gedeeltelijke lockdown’ is een lichte afname van Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 14

het bezoek aan de supermarkten waar te nemen, echter eind november is deze afname teniet gedaan. De bewegingen rond de woonlocatie zijn enigszins gestegen en blijven 10 tot 15% meer reisbewegingen registreren tot eind mei 2020. Nadien zwakken de bewegingen rond de woonlocatie af tot gemiddeld bijna 5% meer beweging dan het reguliere patroon vanaf juni jl. Sinds eind september nemen relatief de reisbewegingen weer enigszins toe tot 8%. De beweging naar parken vertoont over de gehele periode na de lockdown continu een stijgende trend. Na 11 mei 2020 is het aantal bewegingen naar parken explosief gestegen tot 3 keer zoveel reisbewegingen eind juli en begin augustus. Dit zeer hoge niveau kan worden toegeschreven aan het verblijf van vakantiegangers in en het bezoek van dagjesmensen aan de provincie Limburg. De laatste weken zijn de reisbewegingen naar parken drastisch afgenomen, doch begin oktober is de relatieve afwijking van het reguliere patroon nog steeds 50% hoger. In november is een verdere daling van de reisbewegingen tot rond 20% in de laatste week van november. Veiligheid Naast de economische impact heeft de coronapandemie ook invloed op andere maatschappelijke terreinen o.a. op de veiligheid. De politie publiceert voor elke maand het aantal geregistreerde misdrijven naar categorie.

De vergelijking van de maandcijfers t/m oktober 2020 laat met dezelfde maand vorig jaar het volgende beeld zien.

Geregistreerde misdrijven per 1.000 inwoners

(bron: Politie Nederland, CBS) 6,50 6,00 5,50 5,00 4,50 4,00 3,50 3,00

gemeente Kerkrade 2019 gemeente Kerkrade 2020 Nederland 2019 Nederland 2020

maand

Zowel in de gemeente Kerkrade als op landelijk niveau wordt voor de maanden maart en april 2020 een duidelijke afname van het promillage geregistreerde misdrijven waargenomen. Wel kent Kerkrade over de hele linie relatief een hoger aantal misdrijven dan het landelijk gemiddelde, hetgeen toegeschreven kan worden aan de ligging van de gemeente in een sterk stedelijk gebied. Tussen mei en juli 2020 is een duidelijke toename van het promillage misdrijven in de gemeente Kerkrade geconstateerd. Vanaf augustus 2020 schommelt het aantal geregistreerde misdrijven rond 5 per duizend inwoners, terwijl landelijk circa 4 misdrijven per duizend inwoners wordt waargenomen. Terwijl in september 2019 een verdere afname van het promillage misdrijven wordt geconstateerd, stijgt dit promillage in september dit jaar. Een tegengestelde ontwikkeling vindt plaats in oktober: in 2020 een daling en voor 2019 een forse toename. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de sterke fluctuatie van maand op maand beïnvloed wordt door de kleine aantallen misdrijven op gemeentelijk niveau. Landelijk schommelt het promillage vanaf mei 2020 rond het niveau van één jaar eerder. Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 15

De daling van de misdrijven in maart en april 2020 vindt niet in gelijke mate over alle categorieën plaats. Van 4 relevante categorieën wordt de toe- dan wel afname in januari t/m oktober 2020 in vergelijking met dezelfde maanden één jaar eerder bekeken.

Geregistreerde misdrijven januari t/m oktober (bron: Politie Nederland, CBS)

mutatie 2020 t.o.v. 2019 (%)

60,0 50,0 40,0 30,0

gemeente Kerkrade 20,0

Nederland 10,0 0,0 -10,0 diefstal/inbraak

gewelds- en zedendelicten

illegale handel

verkeersveiligheid

In de gemeente Kerkrade is het aantal diefstallen en inbraken in de maanden januari t/m oktober 2020 circa 8% hoger dan in dezelfde periode één jaar eerder, terwijl landelijk bijna 10% minder diefstallen plaatsvonden. De gewelds- en zedendelicten zijn zowel in de gemeente Kerkrade als in Nederland in de eerste 10 maanden van 2020 vrijwel op hetzelfde niveau gebleven ten opzichte van vorig jaar. De illegale handel van drugs is landelijk en voor Kerkrade dit jaar fors gegroeid tegenover 2019. Het aantal registraties van illegale handel is binnen onze gemeente met ruim 50% gestegen, terwijl in Nederland de toename nog geen 40% bedraagt. Het aantal verkeersmisdrijven is in de maanden januari t/m oktober 2020 in de gemeente Kerkrade rond 7% lager dan verleden jaar. In gelijke tred vertoont de landelijke ontwikkeling eveneens een daling van de verkeersmisdrijven. Naast de misdrijven spelen ook de meldingen van overlast bij het beleven van onveiligheid door de burgers een belangrijke rol. Voor de maanden januari t/m oktober 2020 worden de meldingen in de gemeente Kerkrade en Nederland vergeleken met dezelfde maanden één jaar eerder.

Postbus 600 6460 AP Kerkrade Telefoon 045 – 567 67 67 Telefax 045 – 567 63 95

E-mail gemeentehuis@kerkrade.nl IBAN NL49 BNGH 0285 0044 84 BIC BNGHNL2G 16

Meldingen overlast excl. overlast door verwarde persoon (bron: Politie Nederland, CBS) 3,50 per 1.000 inwoners

3,00 2,50 2,00

gemeente Kerkrade 2019

1,50

gemeente Kerkrade 2020

1,00

Nederland 2019

0,50

Nederland 2020

0,00

maand Vanaf maart 2020 is er sprake van meer meldingen in zowel gemeente Kerkrade als Nederland van overlast ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar. De gemeente Kerkrade kent relatief meer meldingen per 1.000 inwoners dan Nederland; dit hangt vermoedelijke samen met de sterk verstedelijkte omgeving in de regio. Het aantal meldingen per 1.000 inwoners houdt in 2020 in de gemeente Kerkrade in grove lijnen gelijke tred met de landelijke ontwikkeling. In de maanden augustus, september en oktober kent de gemeente Kerkrade een voortdurende daling van het aantal meldingen van overlast per 1.000 inwoners, terwijl Nederland in september pas afneemt na een lichte stijging in augustus. Naar categorie van overlast is de mutatie van de maanden januari t/m oktober 2020 ten opzichte van dezelfde periode één jaar eerder in onderstaande grafiek weergegeven. Vanwege het ontbreken van de aantallen personen bij de categorie overlast door verward persoon voor de maanden juli t/m oktober 2020, beperkt bij deze groep de vergelijking zich tot het eerste halfjaar.