Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Om als IJsselstein bij te dragen aan de opvang van deze mensen heeft de gemeente in samenwerking met partners, bedrijven en vrijwilligers het voormalige schoolgebouw “de Wenteltrap” aan Baden Powellweg in twee weken tijd om weten te bouwen tot een opvanglocatie voor ca. 50 Oekraïense ontheemden. Naast de gemeentelijke opvang verbleven Oekraïners bij ook particulieren, zo heeft de Jesus Revival gemeenschap ca. 13 mensen opgevangen in de Pauluskerk. Voor de Oekraïense vluchtelingen is naast onderdak gezorgd ook gezorgd voor o.a. leefgeld, sociale en juridische begeleiding, taallessen en scholing voor kinderen. Naast de stroom vluchtelingen uit de Oekraïne bleek te toestroom aan bij aanmeldcentrum Ter Apel zo hoog dat ze de druk niet meer aankonden. In de zomer van 2022 hebben hierdoor zelfs asielzoekers buiten moeten slapen. Op verzoek van het COA en de Veiligheidsregio heeft IJsselstein hierom een noodopvanglocatie in gereedheid gebracht om de druk in ter Apel te verzachten. Vanaf 12 december is sporthal de Oever in gereedheid gebracht om een slaapplek te bieden aan 100 asielzoekers voor een duur van 5 weken.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 53

Algemeen Wat willen we bereiken? Inwoners doen naar vermogen mee aan de samenleving

Wat gingen we hiervoor doen in Wat hebben we gedaan in 2022? 2022? Inwoners zijn zo lang en zoveel We gaan hiervoor verder invulling • Er is vervolg gegeven aan de uitwerking en mogelijk in staat om geven aan de ontwikkelopgaven uitvoering van het koersdocument Sociaal Domein zelfstandig, en waar nodig met zoals opgenomen in de Koers door o.a. het opstellen van de jeugdnota en hulp van anderen of de Sociaal Domein 2020-2022 en de uitvoeringsagenda’s. (gemeentelijke) overheid, hun aanbevelingen vanuit de Taskforce • Subsidieverlening t.b.v. behoud van algemene eigen leven te leiden en Jeugd/Wmo voorzieningen problemen op te lossen. • Verbeteren van samenwerking met de lokale maatschappelijke partners. • Relatiebeheer intensiveren met de huisartsen • Het team Sociaal domein zet in gesprekken in op eigen kracht, netwerk en normaliseren. • Doorontwikkeling team Sociaal domein 0-100 jaar Een aanbod van Jeugd Een nieuwe wijze van regionale Implementeren van de nieuwe • De regionale inkoop Wmo en jeugd is gestart en is en Wmo voorziening inkoop van voorzieningen en inkoop en de gevolgen voor het uitgewerkt in inkoopdocumenten t.b.v. de dat op efficiënte wijze regie hierop door het SociaalSociaal- en Jeugdteam op basis aanbesteding. aansluit op de en Jeugdteam die bijdraagt van de nieuwe inkoopstrategie. • Er is een kostprijsonderzoek uitgevoerd t.b.v.

de ondersteuningsbehoefte aan een beter aanbod voor de producten jeugdhulp De implementatie individuele van inwoners. inwoner en aan begeleiding, huishoudelijke ondersteuning, kostenbeheersing. hulpmiddelen is door het team Sociaal domein is gestart.

Jeugd Wat willen we bereiken? Ouders, opvoeders en jeugdigen die zorg nodig hebben, ontvangen deze zorg laagdrempelig en snel.

Beoogd effect 2022

Beoogd effect 2022 Ouders, opvoeders en jeugdigen weten waar zij ondersteuning kunnen vragen en worden snel geholpen. Er zijn geen wachttijden/wachtlijste n voor zorg en ondersteuning.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat gingen we hiervoor doen in 2022? Het Jeugdteam is er voor ouders en jeugdigen met een ondersteuningsvraag. Het team biedt een integrale aanpak en is laagdrempelig, inwoners kunnen direct terecht. Bepaalde basis dienstverlening wordt vanuit het team zelf gegeven indien nodig wordt meer specialistische hulp ingeschakeld.

Wat hebben we gedaan in 2022? • • • •

Het team Sociaal domein heeft ondersteuning geboden aan ouders en jeugdigen met een ondersteunings- en/of hulpvraag. Het team biedt een integrale aanpak en is laagdrempelig, inwoners kunnen direct terecht. Het team heeft zelf waar mogelijk hulp en ondersteuning geboden en zo nodig meer specialistische hulp ingeschakeld. In samenwerking met SAVE en samenwerkende gemeenten is gewerkt aan ketenversnelling en verbetering van de samenwerkingsafspraken ten behoeve van jeugdbescherming

Pagina 54

Wat willen we bereiken?

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Wat hebben we gedaan in 2022? • • •

Een goed en duurzaam stelsel van jeugdzorg.

De kosten van de jeugdzorg blijven op langere termijn binnen de hiervoor beschikbare budgetten waardoor het stelsel duurzaam is voor de toekomst.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

In 2022 gaan we verder uitwerking en invoering geven aan de reeds in 2019 gestarte exercities om te komen tot meer inzicht en handvatten voor kostenbeheersing. In 2019 is hiervoor zowel lokaal als regionaal een taskforce opgezet. De opgestelde maatregelen en plannen van aanpak voor kostenbeheersingsmaatregelen zullen in 2022 verder worden geïmplementeerd.

• • • • •

Doorontwikkeling en intensivering samenwerking van het regionaal omdenk- en expertteam Lekstroom ROEL. ROEL heeft samen met team Sociaal domein zorggedragen voor het realiseren van een doorbraak in zeer complexe casuïstiek Met de onderwijspartijen zijn afspraken gemaakt over de doorontwikkeling en uitvoering van de verbinding, afstemming en overstemming van inzet van jeugdhulp en onderwijs. Er is ingezet op verbetering van de samenwerking met huisartsen Er is een Samenwerkingsoverleg met lokale jeugdpartijen opgestart Het inkoopproces jeugdhulp is samen met de regiogemeenten, zorgaanbieders, ervaringsdeskundigen uitgewerkt Er is vervolg gegeven aan de kwartaalgesprekken m.b.t. intensief account-, contract en relatiebeheer met zorgaanbieders i.s.m. de regionale backoffice Lekstroom De gesprekken op landelijk, (boven)regionaal niveau zijn gevoerd over de hervormingsagenda jeugd en goede samenwerkingen (boven)regionaal voor specialistisch aanbod ten aanzien van beschikbaarheid, toegang en financiële beheersbaarheid).

Pagina 55

Wmo Wat willen we bereiken? Inwoners die zorg nodig hebben, ontvangen deze zorg laagdrempelig en snel.

Informele zorg, vrijwilligersnetwerken en algemene voorzieningen functioneren ter ondersteuning van formele zorg.

Voldoende geschikte woningen voor zelfstandig 'Beschermd Thuis' wonen, opvang voor daklozen, bieden van herstelfaciliteiten en passende ondersteuning

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Inwoners weten waar zij ondersteuning kunnen vragen en worden snel geholpen. Het streven is om wachttijden/wachtlijsten voor zorg en ondersteuning zoveel mogelijk te voorkomen. Mantelzorgers en vrijwilligers zijn voldoende bereid en in staat om (aanvullende) zorg en ondersteuning te bieden aan inwoners die dat nodig hebben.

Het Jeugd team is er voor alle inwoners met een ondersteuningsvraag. Het Jeugd team werkt samen met ondersteunende maatschappelijke- en zorgpartners, met gebruikmaking van het voorliggend veld. Het team biedt een integrale aanpak en is laagdrempelig. Inwoners kunnen direct terecht.

Persoonlijk en maatschappelijk herstel van kwetsbare inwoners met een psychiatrische achtergrond, verstandelijke beperking en of verslaving en toeleiding naar passende maatschappelijke participatie.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat hebben we gedaan in 2022? •

• De behoefte aan ondersteuning van mantelzorgers wordt standaard betrokken bij de zorg die vanuit het Jeugd team aan een inwoner met een ondersteuningsvraag wordt geboden. Jaarlijks wordt bij mantelzorgers de behoefte aan aanvullende ondersteuning onderzocht. De gemeente faciliteert de ondersteuning aan mantelzorgers met het Steunpunt Mantelzorg en activiteiten zoals de Mantelzorgwaardering. De lokale cadeaubon is ingevoerd in 2020 en een succes gebleken voor zowel mantelzorger als IJsselsteinse ondernemers waar de bon kon worden besteed. In 2022 ontwikkelen we in regionaal verband de mogelijkheden om dagbesteding op een andere manier in te richten met gebruikmaking van het voorliggend veld. Vanaf eind 2021 start hiertoe de eerste verkenning. In 2022 voeren we de acties uit van het plan ‘Opvang, wonen en herstel’, dat in 2021 is vastgesteld. Ook bereiden wij de doordecentralisatie van beschermd wonen per 1 januari 2023 voor.

•

•

• •

•

Het lokaal werkt samen met ondersteunende maatschappelijke- en zorgpartners, met gebruikmaking van het voorliggend veld. Het team biedt een integrale aanpak en is laagdrempelig Het steunpunt Mantelzorg heeft o.a. uitvoering gegeven aan: mantelzorgwaardering en ondersteuning aan mantelzorgers. De mogelijkheden om dagbesteding op een andere manier vorm te geven zijn verkend.

Er is uitvoering gegeven aan het plan Opvang, wonen en herstel. Voorbereidingen ingezet op regionaal en lokaal niveau m.b.t. de doordecentralisatie Beschermd Wonen (per 1-12024). Het plan Opvang, wonen en herstel is geactualiseerd en verlengd met twee jaar (2023 en 2024).

Pagina 56

Wat willen we bereiken? Een eenduidige lokale en regionale zorg(meld)structuur.

Inwoners die Huishoudelijke Ondersteuning of hulpmiddelen nodig hebben nodig hebben, ontvangen deze zorg laagdrempelig en snel. Inwoners die dat nodig hebben maken gebruik van collectief vervoer. Een optimale invulling van onafhankelijke clientondersteuning.

Een goed en adequaat aanbod van zorg en voorzieningen dat ouderen ondersteunt bij hun deelname aan de samenleving.

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Inwoners, maatschappelijke partners en politie weten waar zij incidenten m.b.t. verward gedrag, zorg en overlast kunnen melden. Huishoudelijke Ondersteuning en hulpmiddelen Wmo zijn beschikbaar voor inwoners die dit nodig hebben.

In 2022 worden de afspraken met betrekking tot de lokale en regionale zorg(meld)structuur voortgezet, mede op basis van een evaluatie die in 2022 is uitgevoerd.

•

Het meld- en adviespunt bezorgd bij GGD is ingericht

Het contract met de aanbieders Huishoudelijke Ondersteuning is ingaande 2022 verlengd.

•

De aanbesteding hulpmiddelen is afgerond en het contract huishoudelijke ondersteuning is verlengd

Collectief vervoer is beschikbaar voor inwoners die dit nodig hebben.

Begin 2022 zal het programma van eisen voor de nieuwe aanbesteding zijn opgesteld. Daarnaast wordt het contractmanagement ingericht en wordt de opdracht voor het Wmo-vervoer 2024 in de markt geplaatst door middel van een Europese aanbesteding. In 2022 geven we na besluitvorming verder invulling aan de onafhankelijke clientondersteuning.

•

Er is uitwerking gegeven aan procedure voor aanbesteding.

•

De Clientondersteuning is structureel beschikbaar gemaakt.

In 2022 geven we uitvoering aan het gezondheids- en seniorenbeleid "IJsselstein Gezond en Vitaal" dat in 2021 is vastgesteld en een looptijd heeft tot 2025. Hierin wordt ingezet op meedoen, ondersteuning en zorg. Waarbij vrijwilligerswerk, de voorliggende voorzieningen, mantelzorg en het verbeteren van de verbinding met welzijnsorganisaties en eerste- en tweedelijnszorg centraal staan.

•

Uitvoering gegeven aan de uitvoeringsagenda Gezond en Vitaal.

Onafhankelijke clientondersteuning is beschikbaar voor inwoners die hier gebruik van willen maken. Senioren doen zo lang en zo goed mogelijk zelfstandig mee in de samenleving.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat hebben we gedaan in 2022?

Pagina 57

Wat willen we bereiken? Ouderen blijven zo lang mogelijk zelfstandig wonen in de eigen buurt.

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Voldoende geschikte huisvesting en voorzieningen voor ouderen om langer zelfstandig in de buurt te kunnen wonen.

Het ondersteunen en faciliteren van maatschappelijke initiatieven op dit gebied zonder hierbij een regisserende of aanjaag rol te vervullen.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat hebben we gedaan in 2022? •

•

Uitvoering gegeven aan de prestatieafspraken 2020-2023 voor toegankelijke nieuwbouw (rollator toegankelijk). Bij renovaties van appartementencomplexen is onderzocht of toegankelijke appartementen voor ouderen kunnen worden gecreëerd. Ook is afgesproken om bij renovatie van woningcomplexen gezamenlijk te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om in de aansluitende openbare ruimte verbeteringen aan te brengen in de toegankelijkheid

Pagina 58

Werk en inkomen Wat willen we bereiken? Mensen nemen naar vermogen deel aan de samenleving en zijn financieel zelfredzaam

Beschutte werkplekken zijn beschikbaar voor inwoners die hierop zijn aangewezen

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt krijgen ondersteuning op maat die leidt tot plaatsing op werk.

We borgen de successen van de innovatieagenda WIL-gemeenten op basis van het in 2021 genomen richtinggevend besluit door de raad. We geven verder vorm aan de (lokale) werkdienstverlening voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Met als uitgangspunt integrale ondersteuning aan inwoners, beter benutten van lokale kansen en goede aansluiting bij de vraag van inwoners, de lokale situatie en prioriteiten. Beschut werk behouden in IJsselstein. Duurzaam realiseren van voldoende aanbod van werkplekken voor mensen die hierop zijn aangewezen met WerkwIJSS als belangrijkste aanbieder. Implementeren van de uitkomsten van de in 2021 gehouden Wsw-evaluatie. Herijken van de DVO afspraken Wsw tussen WIL-WerkwIJSS en gemeente voor de periode vanaf 1 januari 2023.

Mensen zijn naar vermogen aan de slag waar nodig binnen een beschutte werkomgeving waar zij werk verrichten dat past bij hun talenten en mogelijkheden.

Wat hebben we gedaan in 2022? •

• •

•

• •

•

inwoners met arbeidsbeperkingen of een afstand tot de arbeidsmarkt verrichten werk dat past bij hun talenten en mogelijkheden.

Mensen zijn naar vermogen aan de slag.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

• We continueren adequate dienstverlening (zoals een matchingsunit) om mensen zo snel mogelijk weer toe te leiden naar werk die t.g.v. van de crisis zonder werk zijn geraakt. • Begeleiden van inwoners naar werk (ervarings)plekken en garantiebanen. • Stimuleren en faciliteren van sociaal ondernemerschap, lokale projecten en

• • • •

We hebben uitvoering gegeven aan het jaarplan 2022 van het lokaal werkteam, hierin stonden juist de inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt centraal. 45 mensen zijn via het LWT uitgestroomd naar werk. Er is geïnvesteerd in het meedoen aan de samenleving en werkfit maken o.a. door het inzetten van een empowermenttraining. Door de werkcoaches van het LWT is gewerkt aan behoud van beschut werkplekken voor inwoners met een indicatie banenafspraak of nieuw beschut werk en het realiseren van nieuwe plaatsingen. Het aantal inwoners uit deze doelgroepen dat aan de slag is, o.a. bij WerkwIJSS, is toegenomen. De Uitvoeringsagenda Wsw is deels uitgevoerd o.a. ten aanzien van de inrichting medezeggenschap sw-medewerkers en verbeteren samenspel werkleiders en trajectbegeleiders. Financiële herijking van de DVO is uitgevoerd, voor inhoudelijke herijking zijn de gesprekken gestart. Begeleiding van inwoners naar werk via het LWT voor inwoners met een arbeidsbeperking. Via de Poort van WIL en het Matchingsteam zijn inwoners zo snel mogelijk geplaatst op regulier werk. Er is gebruik gemaakt van de mogelijkheden die de arbeidsmarktregio biedt. Door de inzet van Wess zijn opnieuw statushouders toegeleid naar werk en is een

Pagina 59

Wat willen we bereiken?

Het voorkomen of tegengaan van problematische schulden bij inwoners.

Beoogd effect 2022

Mensen krijgen de ondersteuning die zij nodig hebben waarmee de negatieve spiraal bij schulden zo snel mogelijk gekeerd of voorkomen wordt.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat gingen we hiervoor doen in 2022? vrijwilligersinitiatieven gericht op het organiseren van werk, werkervaring, leer-werktrajecten voor mensen die kunnen en willen werken. Lokaal via werkteam, regionaal via het Werkgevers Service Punt Lekstroom (WGSP) en de Utrechtse Werktafel. • We zorgen voor een goede aansluiting tussen school, werk of dagbesteding voor jongeren die uitstromen uit het Praktijkonderwijs en Voortgezet Speciaal Onderwijs. • We zorgen voor een adequaat ondersteuningsaanbod voor mensen met problematische schulden. Inwoners kunnen altijd snel terecht bij schuldhulpverlening. • Experimenteren met nieuwe vormen van ondersteuning i.p.v. bewind-voering. • Op basis van de opgedane ervaringen in 2021 de aanpak vroeg signalering verder optimaliseren. Alle inwoners met betalingsachterstanden bij vaste lasten leveranciers krijgen een aanbod van de gemeente. • Invulling geven aan aanbevelingen vanuit het in 2021 gehouden rekenkameronderzoek naar minimabeleid.

Wat hebben we gedaan in 2022?

• •

• • • •

•

eerste groepsgewijze leerwerktraject in de steigers gezet. Met Abrona is een aanpak ontwikkeld voor simpel switchen van beschut/wsw naar dagbesteding en andersom. Het Jongerenloket zorgt voor een goede aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt of dagbesteding voor de VSO/Pro jongeren samen met WIL en de LWTs is de dienstverlening eenduidiger en efficiënter ingericht. Uitvoering gegeven aan de bestaande schuldhulpverlening en de aanpak vroegsignalering. Samen met WIL is gewerkt aan het opzetten van (preventieve) ondersteuning voor ondernemers met schulden. WIL heeft een businesscase bewindvoering opgesteld In samenwerking met WIL en regiogemeenten is ingezet op meer communicatie naar minima om het gebruik van minimaregelingen, zoals de Energietoeslag 2022, te optimaliseren Project “aanpak (inkomens) ondersteunende maatregelen o.g.v. energiecrisis” is opgestart.

Pagina 60

Gezondheidszorg Wat willen we bereiken? Inwoners zijn in staat gezonde keuzes te kunnen maken m.b.t. gezond gewicht, bewegen en middelengebruik.

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022? Wat hebben we gedaan in 2022?

Inwoners maken gezonde keuzes ten aanzien van hun leefstijl.

• Uitvoering geven aan de nota “IJsselstein Gezond en Vitaal”. - Inzetten van programma’s die inwoners stimuleert gezond te eten, te bewegen en op een gezond gewicht te komen en te blijven. • Opstellen van een lokaal preventieakkoord. • Speeltuinen en accommodaties voor verenigingen waar kinderen aan deelnemen worden rookvrij. • Blijvend aanbieden van voorlichting en activiteiten die inwoners informeert en bewust maakt van de nadelen van alcohol- en drugsgebruik. • Scholen bekend maken met de Gezonde School-aanpak en de Gezonde School adviseur.

•

Realiseren van rookvrije speeltuinen is gestart. Dit gaat gelijktijdig met de speeltuinrenovatie

•

Inzet op JOGG thema: Gratis Bewegen door de buurtsportcoaches.

•

Blijvend aanbod van activiteiten om de maatschappelijke betrokkenheid van inwoners te vergroten.

• •

Opstellen en uitvoering van het lokaal preventieakkoord o.a.: Fittesten Wandelgroep voor inwoners met artrose/reuma Welzijn op recept Start uitrol Positieve gezondheid Alcohol- en drugsvoorlichting aan jongeren, ouders en docenten. Structureel Overleg tussen Gezonde school adviseur en Pulse Begeleiding 3 scholen door de Gezonde School adviseur. Het Cals college heeft zich gecertificeerd als Gezonde School. Week van de ontmoeting (Pulse) is georganiseerd. Er zijn doorlopende activiteiten t.b.v. bestrijding van eenzaamheid ingezet Er hebben 236 huisbezoeken plaatsgevonden bij IJsselsteiners van 75 jaar en ouder.

Eenzaamheid onder Voorkomen isolement inwoners wordt en eenzaamheid verminderd

• • • • • • • •

•

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 61

Volwasseneducatie Wat willen we Beoogd effect 2022 bereiken? Inwoners hebben Toename aantal taal-, voldoende taal-, reken- en digireken- en digitale vaardige inwoners in vaardigheden om IJsselstein. mee te kunnen doen aan de samenleving.

Wat gingen we hiervoor doen Wat hebben we gedaan in 2022? in 2022? Zorgen voor een passend • Door inzet van activiteiten en organiseren van samenwerkingen met (Nederlandse) taalaanbod voor lokale partijen is extra aandacht besteed aan het bereik van iedere inwoner van IJsselstein. In Nederlandstalige laaggeletterden; 2022 extra aandacht voor en • Voor vergroting van het bereik Nederlandstalige (NT1) inzet op: laaggeletterden is ingezet op persoonlijke aanpak door huis aan huis • Bereik Nederlandstalige bezoeken; laaggeletterden. • Professionals zijn getraind op herkenning van laaggeletterdheid • Vroegsignalering. • Gezinsgerichte benadering en extra aandacht voor preventie • Gezinsgerichte benadering • Extra inzet op digitaal-vaardigheden; en preventie. • Versteviging bekendheid en samenwerking; • Digitaal-vaardigheden. • Het taalhuis Lekstroom is officieel gecertificeerd; • Bekendheid en • Deze certificering laat zien dat het Taalhuis voldoende kwaliteit biedt samenwerking. en toekomstbestendig is.

Inburgering en Integratie Wat willen we Beoogd effect 2022 bereiken? Nieuwkomers doen Nieuwkomers zijn mee aan de zelfredzaam en samenleving. voldoende taalvaardig voor deelname aan de samenleving.

Wat gingen we hiervoor doen in 2022? Zorgen voor adequate eerste opvang en maatschappelijke begeleiding van inburgeraars / Zorgen voor adequate training van nieuw gehuisveste statushouders in IJsselstein, gericht op kennis (en naleven) van de kernwaarden en normen van onze samenleving / Zorgen voor passende toeleiding naar werk en inkomen.

Wat hebben we gedaan in 2022? • •

•

•

Voldoen aan de taakstelling

Gemeenten zijn verplicht een bepaald

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Gemeente en Provides zorgen in overleg met het COA voor geschikte huisvesting.

•

Alle nieuwkomers hebben begeleiding gekregen van vluchtelingenwerk. Aan de nieuwkomers die hiervoor in aanmerking kwamen zijn participatieverklaringstrajecten aangeboden gericht op kennis (en naleven) van de kernwaarden en normen van onze samenleving. Het programma Werk en Studie Statushouders (WESS) en ook de werkcoaches van de WIL hebben bijgedragen aan passende toeleiding naar werk en inkomen. 54 kandidaten zijn actief begeleid. Daarvan 35 (65%) bemiddeld naar werk, studie of stage. De eerste groepen nieuwkomers onder de nieuwe wet zijn van start gegaan bij de taalaanbieder Sagenn. Zij bieden taallessen voor statushouders in de B1- en Zroute. In 2022 is grote inzet gepleegd op het halen van de taakstelling. Helaas is hiermee de achterstand niet

Pagina 62

Wat willen we bereiken? huisvesting vergunninghouders .

Beoogd effect 2022

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

aantal statushouders per jaar te huisvesten.

Succesvolle inburgering van inburgerings plichtigen.

De gemeente IJsselstein is voldoende geëquipeerd voor de verantwoordelijkheden die de wet inburgering met zich meebrengt, en in staat de nieuwe gemeentelijke regierol op succesvolle wijze uit te voeren.

Met Provides zijn prestatieafspraken gemaakt ten aanzien van de huisvesting van nieuwkomers in IJsselstein. De in 2016/2017 ontstane achterstand in de realisatie taakstelling huisvesting vergunninghouders, is de afgelopen jaren grotendeels ingelopen. De taakstelling voor 2021 is meer dan verdubbeld t.o.v. de voorgaande jaren. Zeker in het licht van de toenemende druk op de woningmarkt wordt het een grote opgave te voldoen aan deze taakstelling. Vluchtelingenwerk is belast met de eerste opvang en maatschappelijke begeleiding van deze statushouders. Op 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet inburgering van kracht. In 2021 is een casusregisseur inburgering aangesteld. Naar verwachting zijn begin 2022 de verschillende leerroutes en andere verplichte onderdelen van inburgering ingekocht, procesafspraken gemaakt en een registratiesysteem operationeel. De casusregisseur inburgering zorgt voor een doorgaande lijn van begeleiding, vanuit het AZC naar huisvesting in de gemeente en inburgering.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Wat hebben we gedaan in 2022?

•

• • •

•

ingelopen en zelfs met 1 persoon toegenomen door de tekorten op de woningmarkt. In 2022 zijn initiatieven ontstaan om tot alternatieve woonvormen te vinden voor statushouders die bijdragen aan de taakstelling. Zo is het plan ontstaan statushouders te huisvesten in een om te bouwen school en in logeerwoningen van woningstichting Cazas. Hiervoor zijn in 2022 voorbereidende werkzaamheden gedaan en afspraken gemaakt, zodat begin 2023 ook daadwerkelijk de mensen hierin gehuisvest kunnen worden.

De wet is ingegaan en de eerste mensen zijn met begeleiding van de casusregisseur gestart onder de nieuwe inburgeringswet. Er is meer duidelijkheid gecreëerd over de verschillende leerroutes en er zijn afspraken gemaakt met de verschillende partners. Het ontzorgen bleek in huidige vorm nog niet uitvoerbaar. Met de Wil en vluchtelingwerk is daarom afgesproken in 2022 nog de oude werkwijze te hanteren. De taalaanbieder voor de B1-route en de Z-route is ingekocht. De inkoop van de onderwijsroute heeft regionaal vertraging opgelopen doordat bleek dat er onvoldoende middelen voor deze route beschikbaar waren gesteld. Er kon voor de Onderwijsroute maatwerk worden geboden, alleen viel er in 2022 nog geen statushouder onder deze route in IJsselstein.

Pagina 63

Wijkbewust werken Wat willen we Beoogd effect 2022 bereiken? Een positieve Bewoners participeren in beleid bijdrage aan het en initiatieven van de gemeente, woon- en en de gemeente participeert in leefklimaat in de initiatieven van bewoners. wijk. Partners in het wijkbewust werken (gemeente, bewoners, instellingen) werken samen aan vraagstukken en kansen van een gebied en versterken elkaar. Kansrijke initiatieven, uit, door of voor de wijk worden ondersteund. Met als uiteindelijk doel een positieve bijdrage aan het woonen leefklimaat in IJsselstein.

Wat gingen we hiervoor doen in 2022?

Wat hebben we gedaan in 2022?

Zorgdragen voor een goed functionerend " bewoners-adviesplatform", waarbij bewoners, gemeente en instellingen elkaar informeren over ontwikkelingen en voorgenomen ontwikkelingen op gebied van leefklimaat in de wijk of IJsselstein, en bespreken hoe participatie rondom die ontwikkelingen het beste vormgegeven kan worden. Jaarlijks wordt een vast bedrag aan bewonersinitiatievenbudget ter beschikking gesteld. Dit budget is bedoeld voor activiteiten die door bewoners georganiseerd worden en een positieve bijdrage leveren aan het woonplezier en de leefbaarheid in de buurt, wijk, IJsselstein. Iedere inwoner kan via de website aanvraag doen voor budget.

•

• •

Het gesprek over de rol, samenstelling en representatie binnen het bewonersadviesplatform (BAP) is gestart. Het initiatievenbudget is ingezet waarbij alle aanvragen die aan de criteria voldeden zijn toegekend. Er is ingezet op promotie, waardoor het initiatievenbudget beter is gevonden. Grotere initiatieven zijn waar mogelijk intern gekoppeld aan (lopende) projecten.

Verplichte beleidsindicatoren Programma Verplichte beleidsindicator

5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5

Banen Banen Netto arbeidsparticipatie Personen met bijstandsuitkeringen Aantal re-integratievoorzieningen Cliënten met een maatwerkarrangement % Kinderen in armoede (uitkeringsgezin) % Jeugdwerkloosheid Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdreclassering Jongeren met jeugdbescherming

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Eenheid

Tijdvak data

IJsselstein Gemiddelde van gemeenten met grootte tussen 25.000 en 50.000 inwoners 663,8 704 572,3 685,7 73,6% 70,4% 27,2 43,1 11,6 13,2

per 1.000 inwoners 15-64 jaar Per 1.000 inwoners 15-74 jaar % per 1.000 inwoners per 1.000 inwoners 15-74 jaar

2021 2021 2021 2021 2021

per 1.000 inwoners

2021

151

Gegevens niet beschikbaar

%

2021

5%

6%

% % van alle jongeren tot 18 jaar % %

2021 2022 2022 2022

1% 11,3% 0% 4,7%

2% 10,7% 1,2% 7,4%

Pagina 64

Wat heeft het gekost? Overzicht lasten en baten Overzicht Baten en lasten Programma 5: Inkomen, jeugd en Wmo Begroting 2022 primitief

Begroting 2022 na wijziging

Rekening 2022

Verschil Begr/Rek. 2022

Totaal Lasten

36.884.356

40.148.062

40.531.956

-383.894

Totaal Baten

-8.254.473

-9.081.593

-10.079.601

998.008

Saldo voor bestemming

28.629.883

31.066.469

30.452.355

614.114

Toevoegingen Reserves

17.581

47.581

47.581

-

Onttrekkingen Reserves

-194.662

-584.765

-516.975

-67.790

Saldo na bestemming

28.452.802

30.529.285

29.982.961

546.324

Toelichting op de belangrijkste verschillen t.o.v. begroting 2022 Onderwerp Programma 5. Inkomen, jeugd en Wmo Personeelslasten

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Verschil lasten 217.000

Verschil baten

Toelichting

In de paragraaf Bedrijfsvoering vindt u een centrale toelichting op de totale personeelslasten.

Pagina 65

Onderwerp Werk en inkomen

Verschil lasten 555.000

Verschil Toelichting baten -396.000 De uitgaven op BUIG waren lager dan begroot, door met name minder gebruik van de Bbz-regeling en hogere ontvangsten Tozo. Daar tegenover staat dat de BUIG uitkering die we vanuit het Rijk ontvangen naar beneden is bijgesteld. Dit geeft een nadeel van € 396.000 op de inkomsten, en een voordeel van € 396.000 op de uitgaven. Het budget voor ondernemersondersteuning is niet volledig benut. Dit komt doordat de gevolgen van de energiecrisis, hoge inflatie en terugbetaling van de belastingschulden eind 2022 het grootst waren en de vraag naar ondernemersondersteuning daarvoor laag. Daarom houden we € 287.000 over en stellen voor dit restant naar 2023 mee te nemen om ondersteuningstrajecten in een aangepaste vorm aan ondernemers te blijven bieden. Door de hoge inflatie is er meer inzet geweest op de inkomensondersteuning, schuldhulpverlening en minimaregelingen. Binnen de doelgroep WSW zijn door persoonlijke ontwikkelingen meer mensen binnen het beschut werk geplaatst. Vanwege deze ontwikkeling hebben we minder detacheringsvergoedingen ontvangen en zijn de (uitvoerings)kosten gestegen.

Jeugdzorg

-636.000

Op het budget Jeugdzorg zat in 2022 een taakstelling van ruim € 500.000. Daarnaast zagen we in 2022 een stijging van 4,1% op de cliëntaantallen. Hiermee zijn de kosten hoger uitgevallen dan begroot. Aan de andere kant zien we dat de stijging van de cliëntaantallen afvlakt. Ook is de taakstelling met ingang van 2023 komen te vervallen.

Wmo

-537.000

128.000 Ten opzichte van 2021 zien we een lichte stijging van de kosten voor de Wmo. De overschrijding wordt vooral veroorzaakt door de taakstelling in de begroting 2022 en stijgende kosten voor huishoudelijke hulp. Dit is het gevolg van een kostenstijging van 5% en een stijging van de absolute aantallen van 2,4%. Met ingang van 2023 is de taakstelling vervallen. De inkomsten eigen bijdrage vallen positief uit ten opzichte van de begroting.

Volksgezondheid

-150.000

Het nadeel op volksgezondheid komt voornamelijk doordat het Algemeen Bestuur van de GGDrU heeft besloten te stoppen met de ontwikkeling van

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 66

Onderwerp

Verschil lasten

Verschil baten

Toelichting de GGiD. Dit besluit heeft financiële gevolgen voor alle deelnemende gemeenten. Voor IJsselstein komt dit neer op een nadeel van € 139.000.

Noodopvang vluchtelingen

-47.000

Inburgering

173.000

Mutaties reserves programma 5

1.259.605 Voor de noodopvang van vluchtelingen uit onder andere Oekraïne ontvangen we een Rijksbijdrage. Daarmee zijn al onze kosten gedekt. Voor de bijdrage wordt gerekend met normbedragen waarover we niet af hoeven te rekenen. Hiermee resteert een voordeel. Een deel van dit voordeel is gecompenseerd door een nadeel op de overheadkosten. De nieuwe wet inburgering is op 1 januari 2022 ingegaan. Het duurde echter enkele maanden voordat de eerste inburgeraars die onder de nieuwe wet vielen in IJsselstein aankwamen. Hierdoor is er een onderbesteding geweest op het inburgeringsbudget. Door een vertraging vanuit DUO konden pas vanaf eind maart statushouders aan de gemeente worden gekoppeld onder de nieuwe wet. Ook moesten we als gemeente, onder andere door de achterstand in huisvesting, nog statushouders huisvesten die onder de oude wet vielen. De kosten voor de taalscholen en andere vormen van begeleiding zijn hierdoor een stuk lager uitgevallen dan ingeschat. -68.000 Voor de toelichting verwijzen wij u naar hoofdstuk 6 van de Jaarrekening.

Investeringen Niet van toepassing.

Uitgestelde prestaties Uitgestelde prestaties

Bedrag

Ondernemersondersteuning

287.426

Totaal

287.426

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 67

3

Aanvullende informatie

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 68

3.1 Overhead Omschrijving programma Overhead bestaat uit de kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van primaire processen. Activiteiten die onder de overhead vallen, zijn grofweg in te delen in: ondersteunende teams (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken en financiën) en ondersteunende personen op de taakvelden (zoals activiteiten van leidinggevenden en het secretariaat).

Programma Verplichte beleidsindicator

Eenheid

IJsselstein 2021 IJsselstein 2022

1 Formatie 1 Bezetting 1 Apparaatskosten

Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner

1 Externe inhuur 1 Overhead

Kosten als % van (totale loonsom + totale kosten inhuur externen) % van totale lasten

Gemiddelde van gemeenten met grootte tussen 25.000 en 50.000 inwoners in 2022

4,8 4,3 268

4,8 4,6 288

Gegevens niet beschikbaar Gegevens niet beschikbaar Gegevens niet beschikbaar

9,7% 10,0%

12,59% 10,33%

Gegevens niet beschikbaar Gegevens niet beschikbaar

Wat heeft het gekost? Overzicht lasten en baten Overzicht Baten en lasten Programma 6: Overhead Begroting 2022 primitief

Begroting 2022 na wijziging

Rekening 2022

Verschil Begr/Rek. 2022

Totaal Lasten

8.082.736

9.318.865

9.611.573

-292.708

Totaal Baten

-577.063

-613.458

-1.294.106

680.648

Saldo voor bestemming

7.505.673

8.705.407

8.317.467

387.940

Toevoegingen Reserves

79.517

242.517

242.517

-

Onttrekkingen Reserves

-77.364

-796.348

-1.077.035

280.687

Saldo na bestemming

7.507.826

8.151.576

7.482.949

668.627

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 69

Toelichting op de belangrijkste verschillen t.o.v. begroting 2022 Onderwerp

Verschil lasten

Verschil baten

Toelichting

Programma 6. Overhead Centraal inhuurbudget

426.000

Het budget voor centrale inhuur bedraagt voor 2022 € 801.705. Dit bestaat uit een structureel budget van € 381.000 en € 420.619 incidenteel budget uit 2021. Het centraal inhuurbudget is bedoeld voor de doorontwikkeling van de organisatie en tijdelijke formatie. Niet voor reguliere vacatures. Die worden opgevangen binnen de reguliere vacatureruimte. In 2022 hebben we de op de markt beperkte beschikbare inhuurkrachten vooral ingezet op vacatures. Hierdoor zijn we in staat gebleven om de dienstverlening op peil te houden. Daarom is niet alle ruimte in het inhuurbudget gebruikt.

Personeelslasten

94.000

In de paragraaf bedrijfsvoering vindt u een centrale toelichting op de totale personeelslasten.

Kosten corona

-95.000

Voorziening verlofuren

-185.000

Boekenonderzoek BTW Belastingdienst

-652.000

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

84.000

In 2022 hebben ondernemers de extra kosten voor corona toegangsbewijzen vergoed gekregen. Deze ondersteuningsgelden hebben wij als Specifieke uitkering ontvangen van het Rijk. Het Besluit begroting en verantwoording (BBV) schrijft voor dat er een voorziening moet worden gevormd voor verlofuren die meerjarig gespaard mogen worden. Deze voorziening is in 2022 gevormd en zal jaarlijks worden getoetst.

500.500

In 2021 is de Belastingdienst gestart met het boekenonderzoek 2018 betreffende afgedragen BTW. Het onderzoek is in december 2022 afgerond. Hieruit is gebleken dat we per saldo een naheffing moeten betalen van € 151.000 over de jaren 2017 tot en met 2021.

Pagina 70

Onderwerp ICT

Mutaties reserves

Verschil lasten 97.000

Verschil baten

Toelichting In de begroting 2022 was de afwaardering van diverse ICT investering begroot. De verwachting was dat deze ICT investeringen in 2022 niet meer gebruikt zouden worden en vervroegd moesten worden afgeschreven. Maar doordat projecten uitlopen kunnen deze investeringen nog niet worden afgewaardeerd en worden deze volgens de normale afschrijvingstermijn afgeschreven. Daarnaast is bij de Decembernota 2021 de bijdrage ICT Gouda overgeboekt naar 2022 als uitgestelde prestatie. Dit had niet gemoeten, omdat er in 2022 geen uitgaven meer zijn.

399.000

In de raad van 13 april 2023 is de Nota Reserve en voorzieningen vastgesteld. Hierbij is ook besloten om de reserve Flankerend beleid vrij te laten vallen bij de jaarrekening 2022.

Investeringen Omschrijving Smartphones (2021)+indoordekking (2022)

Krediet totaal

Investering 2022 28.309

37.098

Uitgestelde prestaties Niet van toepassing.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 71

3.2 Algemene dekkingsmiddelen Omschrijving programma De algemene dekkingsmiddelen dienen als financiële dekking voor onze uitgaven. De besteding van deze inkomsten is niet aan een bepaald programma of doel gebonden.

Wat heeft het gekost? Overzicht lasten en baten Overzicht Baten en lasten Programma 7: Algemene dekkingsmiddelen Begroting 2022 primitief

Begroting 2022 na wijziging

Rekening 2022

Verschil Begr/Rek. 2022

Totaal Lasten

1.989.989

3.315.996

555.352

2.760.644

Totaal Baten

-59.745.452

-65.471.254

-66.181.961

710.707

Saldo voor bestemming

-57.755.463

-62.155.258

-65.626.609

3.471.351

Toevoegingen Reserves

74.267

574.267

574.267

-

Onttrekkingen Reserves

-

-10.731

-

-10.731

Saldo na bestemming

-57.681.196

-61.591.722

-65.052.342

3.460.620

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 72

Toelichting op de belangrijkste verschillen t.o.v. begroting 2022 Onderwerp

Verschil lasten

Programma 7. Algemene dekkingsmiddelen Baten onroerendezaakbelasting nietwoningen Algemene Uitkering

Verschil baten

Toelichting

84.000 De hogere opbrengst heeft te maken met opbrengsten uit oude jaren. 587.000 Begroot Algemene uitkering 2022 Stelpost Algemene uitkering Totaal excl. Decembercirculaire Werkelijk ontvangen incl. Decembercirculaire Meer ontvangen over 2022

59.988.058 157.385 60.145.443 60.732.616 587.173

In de decembercirculaire hebben we diverse bedragen ontvangen voor taakmutaties voor een bedrag van € 837.605. Deze worden pas in 2023 uitgegeven. Wij stellen u voor om de taakmutaties mee te nemen naar 2023. Stelpost algemeen

196.500

In de begroting is een stelpost opgenomen voor het wegvallen van te ontvangen rente op langlopende geldleningen aan derden bij vervroegde aflossing. In 2022 is geen vervroegde aflossing geweest, waardoor deze stelpost niet is gebruikt.

Stelpost Algemene uitkering

565.500

Bij de Decembernota 2021 hebben wij de geschrapte opschaalkorting van € 540.000 voor 2022 begroot als uitgaven op de stelpost corona voor onverwachte kosten. In 2022 hebben we voor € 60.628 aan corona kosten gemaakt in de diverse programma's. Deze kosten worden uit deze stelpost gedekt en het resterende budget valt vrij ten gunste van het saldo.

Stelpost loon/prijsstijging

1.079.000

De stelpost loon/prijsstijgingen dekt de prijsstijgingen in de andere programma's.

Stelpost onvoorziene risico's

1.000.000

In de begroting is vanaf 2022 een stelpost voor onvoorziene risico's opgenomen om eventuele tekorten in de begroting op te kunnen vangen. Vanaf de Q1 rapportage is deze ingezet om eventuele tegenvallers op andere programma's op te vangen.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 73

Investeringen Niet van toepassing.

Uitgestelde prestaties Uitgestelde prestaties Taakmutaties december circulaire

Bedrag 248.418

Taakmutatie energietoeslag

589.187

Totaal

837.605

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 74

3.3 Onvoorzien Omschrijving programma De post onvoorzien is om onvoorziene uitgaven op te kunnen vangen. Het gaat hierbij om onvoorziene, onvoorziene, onvermijdbare en onuitstelbare kosten.

Wat heeft het gekost? Overzicht lasten en baten Overzicht Baten en lasten Programma 8: Onvoorzien Begroting 2022 primitief Begroting 2022 na wijziging

Rekening 2022

Verschil Begr/Rek. 2022

Totaal Lasten

40.450

40.450

-

40.450

Totaal Baten

-

-

-

-

Saldo voor bestemming

40.450

40.450

0

40.450

Toevoegingen Reserves

-

-

-

-

Onttrekkingen Reserves

-

-

-

-

Saldo na bestemming

40.450

40.450

0

40.450

Toelichting op de belangrijkste verschillen t.o.v. begroting 2022 De post onvoorzien is in 2022 niet ingezet.

Investeringen Niet van toepassing.

Uitgestelde prestaties Niet van toepassing.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 75

3.4 Vennootschapsbelasting Omschrijving programma Vanaf 1 januari 2016 dienen gemeenten (en andere overheden) vennootschapsbelasting (vpb) te betalen over de winst die ze met hun ondernemingsactiviteiten maken. Voor onze gemeente zijn deze activiteiten beperkt zijn en voornamelijk betrekking hebben op de grondexploitaties.

Wat heeft het gekost? Overzicht lasten en baten Overzicht Baten en lasten Programma 9: VPB Begroting 2022 primitief

Begroting 2022 na wijziging

Rekening 2022

Verschil Begr/Rek. 2022

Totaal Lasten

-

-

-38.709

38.709

Totaal Baten

-

-

-

-

Saldo voor bestemming

0

0

-38.709

38.709

Toevoegingen Reserves

-

-

-

-

Onttrekkingen Reserves

-

-

-

-

Saldo na bestemming

0

0

-38.709

38.709

Toelichting op de belangrijkste verschillen t.o.v. begroting 2022 Gezien de geringe verschillen binnen dit taakveld, lichten wij deze niet nader toe.

Investeringen Niet van toepassing.

Uitgestelde prestaties Niet van toepassing.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 76

4

Paragrafen

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 77

4.1 Lokale heffingen Algemeen In deze paragraaf wordt een beeld gegeven van de ontwikkeling van de gemeentelijke belastingen. Hierna volgt eerst een samenvatting van de ontwikkeling van de lokale belastingdruk. Hierna worden de ontwikkelingen in de volgende belastingsoorten toegelicht: - Onroerendezaakbelastingen (OZB); - Hondenbelasting; - Afvalstoffenheffing; - Rioolheffingen; - Marktgelden; - Begraafrechten; - Leges. En tot slot gaan we in op het kwijtscheldingsbeleid en de onbenutte belastingcapaciteit. Ontwikkeling lokale lastendruk: Omschrijving Bedragen in euro's OZB Woningen Afvalstoffenheffing (meerpersoonshuishouden) Rioolheffing (meerpersoonshuishouden) Totaal Gemiddelde alle gemeenten voorgaande jaar Kengetal belastingcapaciteit (BBV)

2020

2021

258,36 324,24 279,93 862,53 753,00 114,50%

263,01 364,77 294,00 921,78 776,00 118,80%

2022 Verschil t.o.v. 2021 in € in % 4,21 267,22 27,72 392,49 4,70 298,70 36,63 958,41 37,00 813,00 117,90%

1,6 7,6 1,6 3,97 4,8 -0,90%

Het kengetal belastingcapaciteit, dat op grond van het gewijzigde BBV dient te worden berekend, geeft aan hoe de lasten van de voornaamste lokale belastingen zich ontwikkelen ten opzichte van het landelijk gemiddelde. De lasten in het jaar worden afgezet tegen de gemiddelde landelijke lasten van het voorgaande jaar. Als een gemeente het landelijk gemiddelde volgt, dan is in dit kengetal de prijsontwikkeling zichtbaar. In 2022 zijn de totale lasten van de gemeente IJsselstein minder hard gestegen dan het landelijk gemiddelde. Ontwikkeling lokale lasten: ranglijst COELO Door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) wordt jaarlijks een Atlas lokale lasten gepresenteerd. Over het jaar 2022 staat de gemeente IJsselstein in deze atlas op positie 282 van de 354 (eigenaar/bewoner meerpersoonshuishouden) gemeenten. In 2021 was dit positie 301 van de 370. Hiermee is onze positie verbeterd. Hoe lager de notering hoe lager onze woonlasten zijn ten opzichte van andere gemeenten.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 78

Belastingen Onroerendezaakbelasting De grondslag voor de aanslagen onroerendezaakbelastingen is de vastgestelde waarde, (WOZ-waarde) van de onroerende zaak. Bij het bepalen van de tarieven die in december 2021 in de belastingverordening worden opgenomen, wordt gerekend met de meest recente verwachting van de waardeontwikkeling. Onroerendezaakbelasting Belastingjaar Verschil t.o.v. 2021 2021 2022 in € in % OZB baten woningen 3.683.302 3.877.410 194.108 5,3% OZB baten niet-woningen 1.312.737 1.385.520 72.783 5,5% Totaal opbrengst 4.996.039 5.262.929 266.890 5,3% Onroerendezaakbelasting Gebruikers, niet woningen Eigenaren, woningen Eigenaren, niet woningen

Belastingjaar 2021 0,1467 0,0832 0,1829

2022 0,1490 0,0783 0,1858

Hondenbelasting De hondenbelasting wordt geheven van degene die houder is van een hond. In het Coalitieprogramma 2022 is besloten de hondenbelasting vanaf 2023 af te schaffen. In deze jaarrekening is de kostendekkendheid van de hondenbelasting als volgt: Hondenbelasting Rekening Begroting Realisatie Saldo 2021 2022 2022 2022 Kosten taakveld 83.647 64.008 65.725 -1.717 Netto kosten product 83.647 64.008 65.725 -1.717 Toe te rekenen kosten: Overhead 0 0 0 Btw 3.487 11.095 7.365 3.730 Uitgaven taakveld 87.134 75.103 73.090 2.013 Opbrengst heffingen 83.382 75.103 58.365 16.738 Dekkingspercentage 96% 100% 80% Parkeerbelasting Parkeerbelasting wordt geheven in het door de Raad aangewezen gebied in en rond het centrum van de Gemeente Ijsselstein. Hieronder volgt een overzicht van de gerealiseerde baten.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 79

Parkeerexploitatie Straatparkeren Terreinparkeren Totaal opbrengst

Rekening 2021 685.251 135.556 820.807

Begroting 2022 1.309.644 147.317 1.456.961

Realisatie 2022 820.907 167.433 988.340

Saldo 2022 -488.737 20.116 -468.621

Heffingen en rechten Heffingen en rechten mogen conform de BBV richtlijnen (Wijzigingsbesluit BBV 5 maart 2016) niet meer dan kostendekkend zijn. Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing wordt geheven van de bewoner van een eigendom, waarbij huishoudelijke afvalstoffen worden opgehaald. Er is sprake van een tariefdifferentiatie naar gezinsverhouding. Voor 2022 zagen we namelijk een stijging van het tarief door hogere verwerkingskosten, structureel hogere kosten RMN i.v.m. het bedrijfsvoering tekort dat in 2020 is geconstateerd en vervroegde investeringen die de RMN heeft gedaan conform het afvalbeleidsplan om op termijn de verwerkingskosten te kunnen verlagen. Afvalstoffenheffing Belastingjaar Verschil t.o.v. 2021 (bedragen in €) Tarief eenpersoonshuishouden Tarief Meerpersoonshuishouden

2021

2022

bedrag

In %

189,54 364,77

203,95 392,49

14,41 27,72

7,6% 7,6%

In de jaarrekening is een actuele berekening van de kostendekkendheid van de tarieven opgenomen. Voor de afvalstoffenheffing is deze als volgt: Afvalstoffenheffing Rekening Begroting Rekening 2021 2022 2022 Kosten taakveld 4.322.635 4.246.620 4.672.243 Inkomsten taakveld (excl. heffingen) 0 0 Netto kosten product 4.322.635 4.246.620 4.672.243 Toe te rekenen kosten: Overhead 41.527 4.994 12.309 Btw 853.631 856.774 928.929 Uitgaven taakveld 5.217.793 5.108.388 5.613.481 Opbrengst heffing inclusief vrijval egalisatiereserve 4.413.361 4.924.126 4.748.271 Dekkingspercentage 85% 96% 85%

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Saldo 2022 -425.623 0 -425.623 -7.315 -72.155 -505.093 -175.855

Pagina 80

Toelichting: Het kostendekkingspercentage voor afval bedraagt op basis van de baten en lasten 85%. Het tekort dienen wij te onttrekken aan de egalisatiereserve afvalstoffenheffing. Hier zit € 18.000 in. Deze zullen wij in zijn geheel onttrekken en hierdoor is de egalisatiereserve leeg. Het overige tekort vangen wij op in het resultaat van de jaarrekening. Rioolheffing De rioolheffing wordt geheven van de gebruiker van een eigendom dat direct of indirect is aangesloten op het gemeentelijke rioolstelsel. De rioolheffing werd in 2022 in rekening gebracht door de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR). De tarieven worden periodiek her-berekend op basis van het Gemeentelijk Rioleringsplan. In 2022 is conform het nieuw vastgestelde GRP een tariefstijging van 1.6% doorgevoerd. Rioolheffing woningen Belastingjaar Verschil t.o.v. 2022 Bedragen in euro's 2021 2022 in € in % 1,6% Eenpersoonshuishouden 139,80 142,04 2,24 1,6% Meerpersoonshuishouden 294,00 298,70 4,70 In de jaarrekening is een actuele berekening van de kostendekkendheid van de tarieven opgenomen. Voor de rioolheffing is deze als volgt: Rioolheffing Rekening Begroting Rekening 2021 2022 2022 Kosten taakveld 3.171.113 3.280.349 3.042.162 Inkomsten taakveld (excl.

heffingen) Netto kosten product 3.171.113 3.280.349 3.042.162 Toe te rekenen kosten: Overhead 160.993 143.012 141.225 Btw 588.346 624.786 591.172 Uitgaven taakveld 3.920.452 4.048.147 3.774.559 Opbrengst heffing 3.446.465 3.888.057 3.641.613 Dekkingspercentage 88% 96% 96%

Saldo 2022 238.187 238.187 -108.934 13.397 273.588 -246.444

Toelichting: Het kostendekkingspercentage voor riolering bedraagt op basis van de baten en lasten 96% en is gebaseerd op de huidige GRP. Het dekkingstekort onttrekken wij uit de egalisatiereserve rioolheffing.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 81

Marktgelden Marktgelden worden geheven voor het huren van een kraam op de wekelijkse marktdag op vrijdag. Marktgelden Rekening 2021 Kosten taakveld 82.560 Netto kosten product 82.560 Toe te rekenen kosten: Overhead 29.664 Btw 14.971 Uitgaven taakveld 127.195 Opbrengst heffingen 39.560 Dekkingspercentage 31%

Begroting 2022 43.991 43.991 12.503 3.185 59.679 40.102 67%

Realisatie 2022 62.289 62.289 23.802 9.560 95.651 37.904 40%

Saldo 2022 -34.283 -34.283 -11.071 -9.678 -55.032 17.204

Begraafrechten Begraafrechten worden geheven voor het verlenen van vergunningen voor het delven, bijzettingen in- en onderhoud van graven. In deze jaarrekening is een actuele berekening van de kostendekkendheid van de tarieven opgenomen. Voor de begraafrechten is deze als volgt: Begraafrechten Rekening Begroting Realisatie 2021 2022 2022 Kosten taakveld 362.573 380.210 396.502 Netto kosten product 362.573 380.210 396.502 Toe te rekenen kosten: Overhead 0 0 Btw 75.606 69.489 79.105 Uitgaven taakveld 438.179 449.699 475.608 Opbrengst heffingen 234.894 274.705 208.325 Dekkingspercentage 54% 61% 44%

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Saldo 2022 -16.292 -16.292 0 -9.616 -25.908 66.380

Pagina 82

Leges De leges worden geheven voor specifieke door de gemeente verstrekte individuele diensten. Voorbeelden hiervan zijn: het verstrekken van paspoorten, voltrekken van huwelijken en afgeven van bouwvergunningen. Er zijn meer dan honderd verschillende diensten en tarieven. In deze jaarrekening is een actuele berekening van de kostendekkendheid van de tarieven opgenomen. Voor de leges burgerzaken is deze als volgt: Leges burgerzaken en APV Rekening Begroting Realisatie Saldo 2021 2022 2022 2022 Kosten taakveld 511.371 510.278 560.608 -50.330 Netto kosten product 511.371 510.278 560.608 -50.330 Toe te rekenen kosten: Overhead 148.671 175.997 150.918 25.079 Btw 8.454 6.828 9.687 -2.859 Uitgaven taakveld 668.496 693.103 721.213 -28.110 Opbrengst heffingen 477.944 416.157 530.597 -114.440 Dekkingspercentage 71% 60% 74% In deze jaarrekening is een actuele berekening van de kostendekkendheid van de tarieven opgenomen.

Voor de omgevingsvergunningen is deze als volgt: Leges Omgevingsvergunning Rekening Begroting Realisatie Saldo 2021 2022 2022 2022 Kosten taakveld 1.306.010 903.100 1.179.822 -276.722 Netto kosten product 1.306.010 903.100 1.179.822 -276.722 Toe te rekenen kosten: Overhead 134.488 77.189 88.232 -11.043 Btw 14.608 142.135 190.440 -48.305 Uitgaven taakveld 1.455.106 1.122.424 1.458.494 -336.070 Opbrengst heffingen 463.998 709.828 357.296 352.532 Dekkingspercentage 32% 63% 24% Op dit moment loopt er een onafhankelijk onderzoek naar de kostendekkendheid van de legestarieven. We zullen de uitkomsten hiervan betrekken in de planning en control cyclus. Kwijtscheldingsbeleid Als een belastingschuldige als gevolg van financiële omstandigheden niet in staat is een belastingaanslag geheel of gedeeltelijk te betalen, kan op verzoek gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De normen voor het behandelen van kwijtscheldingsverzoeken worden bepaald door de rijksoverheid. Volgens de Rijksnormen wordt beoordeeld of iemand in aanmerking komt voor kwijtschelding. Kwijtschelding wordt verleend met betrekking tot de volgende gemeentelijke belastingsoorten: Onroerendezaakbelastingen, afvalstoffenheffing, hondenbelasting (uitsluitend 1e hond) en de rioolheffingen.

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 83

De kwijtscheldingen maken deel uit van het minimabeleid, dat onderdeel is van programma Inkomen, jeugd en Wmo. Kwijtscheldingen worden meegenomen bij het bepalen van de heffingen, omdat daar het uitgangspunt van volledige kostendekkendheid geldt. Bij de onroerendezaakbelastingen en de hondenbelasting spelen de lasten geen directe rol bij het bepalen van de tarieven. Het kwijtscheldingsbeleid wordt uitgevoerd door de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR). Zij maken voor het gebruik van de automatische kwijtscheldingen gebruik van het Inlichtingenbureau van de VNG. Dit bureau geeft een advies of een huishouden in aanmerking komt voor kwijtschelding. Is het advies positief dan ontvangt dit huishouden automatisch kwijtschelding. De huishoudens die niet voor automatische kwijtschelding in aanmerking komen, kunnen nog een afzonderlijk verzoek hiertoe indienen bij BSR. Kwijtscheldingen Totaal bedrag

Rekening 2021 360.838

Begroting 2022 335.000

Realisatie 2022 345.777

Saldo 2022 -10.777

Onbenutte belastingcapaciteit OZB De onbenutte belastingcapaciteit bestaat uit de extra middelen die gegenereerd kunnen worden door de tarieven van de gemeentelijke heffingen te verhogen tot het wettelijk toegestane maximum. De onbenutte belastingcapaciteit kan worden berekend door de maximaal toegestane belastingbaten/-tarieven te vergelijken met de belastingbaten/-tarieven in de gemeente. Voor de maximale tarieven wordt gebruik gemaakt van de normen voor het zogeheten artikel 12 beleid. Een gemeente met een artikel 12 status is een Nederlandse gemeente die onder financiële curatele is gesteld door het Rijk vanwege een structureel slechte financiële situatie. Deze gemeenten moeten hun tarieven verhogen tot een ‘redelijk peil eigen heffingen’, willen zij in aanmerking kunnen komen voor rijkssteun. Onbenutte belastingcapaciteit Omschrijving 2022 WOZ-waarden (in €) per 1-1-2021 5.276.000.000 Maximale OZB-opbrengst (Norm art.12: 0,1800% van de WOZ-waarde) Af: geraamde OZB-opbrengst 2023 Onbenutte belastingcapaciteit

9.496.800 5.262.930 4.233.870

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 84

4.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding De paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing geeft inzicht in de ontwikkeling van het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen van een gemeente is het vermogen om financiële risico’s op te kunnen vangen. De gemeente IJsselstein wil voorkomen dat iedere niet begrote financiële tegenvaller zou moeten lijden tot bezuinigingen. Daarnaast wil de gemeente geen onnodig hoge financiële buffers aanhouden. Voor de beoordeling van het weerstandsvermogen zijn twee elementen van belang: • De beschikbare weerstandscapaciteit: de middelen waarover de gemeente beschikt om niet begrote kosten te dekken die onverwachts en substantieel zijn; • De aanwezige risico’s: de risico’s die de gemeente loopt waarbij gekeken wordt naar zowel de kans dat deze risico’s zich voor zullen doen en het schadebedrag dat met het voordoen ontstaat. Beide elementen worden in de deze paragraaf uitgewerkt en worden twee keer per jaar, bij het opstellen van de begroting en jaarrekening, geactualiseerd. In de paragraaf zijn verder ook de kengetallen opgenomen die op grond van het BBV voorgeschreven zijn. Doel van deze kengetallen is eenvoudig inzicht te krijgen in de financiële positie van de gemeente.

Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit kent twee vormen: • Incidentele weerstandscapaciteit • Structurele weerstandscapaciteit Beide vormen worden hieronder toegelicht. Incidentele weerstandscapaciteit Dit betreft het (incidentele) vermogen om calamiteiten eenmalig op te kunnen vangen zonder dat deze invloed heeft op de voortzetting van taken. Het valt samen met ontwikkeling van de algemene reserve en de reserve decentralisaties. Beide reserves hebben als doel risico’s op te vangen. Onderstaand een overzicht van de verwachte ontwikkeling van deze reserves: Incidentele weerstandscapaciteit (in € ) Algemene reserve Saldo per begin van het boekjaar (Geraamde) mutaties via de reguliere exploitaties (Geraamde) resultaat verkoop bedrijvenparkontwikkeling de Kroon (Geraamde) mutaties via de balans/resultaatbestemming Saldo per einde van het betreffende boekjaar

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

2021

2022

2023

2024

2025

5.393.703 -480.227 -1.502.282 3.411.194

3.411.194 120.000 1.744.241 5.275.435

5.275.435 1.781.291 3.746.058 10.802.784

10.802.784 663.729 11.466.513

11.466.513 230.782 11.697.295

Pagina 85

Incidentele weerstandscapaciteit (in € ) Reserve decentralisaties Saldo per begin van het boekjaar Geraamde mutaties via de reguliere exploitaties Geraamde mutaties via de balans/resultaatbestemming Saldo per einde van het betreffende boekjaar Totaal incidentele weerstandscapaciteit per eind boekjaar

2021

2022

2023

2024

2025

1.412.424 117.105 1.529.529

1.529.529 -180.833 470.471 1.819.167

1.819.167 1.819.167

1.819.167 1.819.167

1.819.167 1.819.167

4.940.723

7.094.602

12.621.951

13.285.680

13.516.462

-

Naast de genoemde algemene en decentralisatie reserve beschikt de gemeente ook nog over een aantal ‘stille’ reserves. Denk hierbij aan vastgoed, gronden en aandelen. Deze zijn niet meegenomen in de omvang van de incidentele weerstandscapaciteit omdat deze reserves niet direct in geld omgezet kunnen worden omdat vastgoed en de gronden in gebruik zijn. De structurele weerstandscapaciteit Dit zijn de middelen die permanent ingezet kunnen worden om tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken. Dit is de (potentiële) financiële ruimte voor de gemeente. De structurele weerstandscapaciteit bestaat uit drie onderdelen: 1. De onbenutte belastingcapaciteit inzake de onroerendezaakbelasting (OZB). Dit is het verschil tussen de tarieven zoals wij deze als gemeente hanteren en het normtarief voor zogenaamde artikel 12-gemeenten. 2. De stelpost onvoorzien. 3. De stelpost budgetrisico’s voor het beheer van de openbare ruimte, gevolgen van de invoering van de omgevingswet en de bedrijfsvoering in algemene zin. Structurele weerstandscapaciteit (in €) Onbenutte belastingcapaciteit OZB

Boekjaar 2022

Boekjaar 2023

Boekjaar 2024

Boekjaar 2025

4.233.870

4.233.870

4.233.870

4.233.870

Stelpost onvoorzien

40.450

40.450

40.450

40.450

Stelpost budget risico’s

141.415

138.601

200.374

219.703

4.415.735

4.412.921

4.474.694

4.494.023

Totaal structurele weerstandscapaciteit per boekjaar

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Pagina 86

Risico’s Voor een correcte en actuele inschatting van de benodigde weerstandscapaciteit worden de risico’s periodiek geactualiseerd. Wij kiezen ervoor dit bij zowel de begroting als de jaarrekening te doen. De voor deze paragraaf relevante risico’s moeten een financiële omvang hebben van € 100 k of hoger. Deze risico’s worden hieronder toegelicht. De gemeente IJsselstein hanteert de volgende criteria voor een risico: -

Er moet sprake zijn van oorzaak en gevolg; De kans dat een gebeurtenis zich voordoet en de mate waarin het gevolg zich voordoet zijn onzeker; Er moet sprake zijn van enige mate van voorkennis; Het risico moet een bedreiging/belemmering vormen voor het bereiken van de beleidsdoelstellingen; Het risico moet financieel kwantificeerbaar zijn.

Benodigde weerstandscapaciteit Hierna zijn de risico’s per programma weergegeven en toegelicht waarvan het risicobedrag groter dan € 100.000 is. Risico’s

Beheersmaatregelen

Programma Wonen en ruimte Leningen aan Cazas Ter financiering van grote Door het contract dat is gesloten woningbouwprojecten heeft met het Waarborgfonds Sociale de gemeente in het verleden Woningbouw (WSW) kan Cazas diverse leningen verstrekt zelfstandig leningen aantrekken aan Cazas (voorheen onder waarborging van het WSW. Provides). Voor de De gemeente verstrekt daarom geldleningen zijn geen geen nieuwe leningen meer aan hypothecaire zekerheden Cazas. Het WSW beoordeelt verlangd door de gemeente. jaarlijks de financiële positie van Cazas. Hierin geeft het WSW aan of Cazas voldoet aan de eisen van kredietwaardigheid conform het reglement van deelneming Waarborgfonds. Per 2021 is er ook een nieuwe achtervangovereenkomst met het

Jaarstukken 2022 gemeente IJsselstein

Terugblik 2022

Het WSW beoordeelt jaarlijks de financiële positie van Cazas. Hierin geeft het WSW aan of Cazas voldoet aan de eisen van kredietwaardigheid conform het reglement van deelneming Waarborgfonds. Cazas is voornemens bestaande leningen via ons als gemeente vervroegd af te lossen en direct bij de BNG nieuwe leningen af te sluiten. Hierdoor is het

Kans

Bruto bedrag

In %

In €

1

11.345.000

Netto (kans x bruto) In €

113.000

Pagina 87

Risico’s

Leges omgevingsvergunningen Invoering van de omgevingswet per 2022 heeft invloed op de heffing van leges voor omgevingsvergunningen. Er komen minder vergunningplichten en onduidelijk is of dit ook wordt gecompenseerd door minder inzet en dus minder kosten. Daarnaast zijn bouwactiviteiten vanwege de PFAS-problematiek vertraagd en is ook hier risico dat de wendbaarheid van de inzet minder groot is en dit niet opgevangen kan