1. Gebiedsperspectief Kromme IJsselgebied

ONTSLUITING OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande Bestaande ontsluiting, ontsluiting, inzetten geen op verlegging verbetering N210. fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

OV flinkONTSLUITING verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, Bestaande inzetten ontsluiting, op geen verlegging OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2. verbetering N210. fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het OMLEGGING N210 AAN DE gebied.

Binnen de bestaande structuur worden erven ingepast met een bandbreedte van 50 tot 200 woningen.

Aan WONINGBOUW stadsrand een nieuwBandbreedte woongebied 1000-1500 Aantal grotere Binnenclusters de bestaande van woningen structuur ontwikkelen met een bandbreedte langs de worden linten enerven op deingepast erven met met een bandvan 1000-1500 woningen. een bandbreedte van50 400-800 breedte van tot 200 woningen. +++ woningen.

WONINGBOUW Aan stadsrand een nieuw woongebied Aantal grotere Binnen clusters de bestaande van woningen structuur Bandbreedte 400-800 langs de linten en operven de erven met met een bandontwikkelen met een bandbreedte worden ingepast een bandbreedte vanvan 400-800 van 1000-1500 woningen. breedte 50 tot 200 woningen. ++ woningen.

Aan stadsrand een nieuw woongebied ontwikkelen met een bandbreedte van 1000-1500 woningen.

Aantal grotere clusters van woningen langs de linten en op de erven met een bandbreedte van 400-800 woningen.

Geen motor voor veranderingen of verbeteringen vanuit publieke investeringen.

FINANCIEEL Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging. +++

Motor voor Geen verbetering motor voor landveranderingen verbeteringen vanuiten publieke schap uitofwoningbouw, energie investeringen. waterberging.

FINANCIEEL Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging. ++

Motor voor verbetering Geen motorlandvoor veranderingen schap uit woningbouw, of verbeteringen energie vanuit en publieke waterberging. investeringen.

Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Robuuste maat van het parklandAANDACHTSPUNTEN schap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend Risico verdienmodel op verromelling, voor geen de controle boer, is de opontsluiting kwaliteit en voldoende? ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandAANDACHTSPUNTEN schap, drukte op Lekdijk.

Een sluitendRisico verdienmodel op verromelling, voor de geen controle op kwaliteit en ontwikkelingen. boer, is de ontsluiting voldoende?

Robuuste maat van het parklandschap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend verdienmodel voor de boer, is de ontsluiting voldoende?

!

!

+

RAND VAN HET GEBIED

+++

RECREATIE +

WONEN

NATUUR 0

+

Duurzame energiewinning binnen het raamwerk, kleinschalig en goed ingepast, met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

++

Bestaande ontsluiting, inzetten op verbetering fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

ONTSLUITING

IMPULS IN RECREATIEVE BESTEMMINGEN

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

0

AANDACHTSPUNTEN

PROJECTNAAM

3. NATUUR1.EN PRODUCTIELANDSCHAP RECREATIE

PROJECTNAAM

2. STADSRAND EN PARK

3. NATUUR EN RECREATIE

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

Natuur staat centraal in het versterken van boom-, water- en recreatieve structuren

Natuur staat Doorontwikkeling centraal in hetvan versterken de productie van binnen boom-, waterhet huidig en recreatieve karakter van structuren het landschap

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

Natuur staat centraal Doorontwikkeling in het versterken van de productie van binnen boom-, waterenhuidig recreatieve structuren het karakter van het landschap

Agrarische activiteit gericht op huidige bedrijvigheid. Met op termijn steeds minder, maar wel grotere bedrijven.

Kleinschalige LANDBOUW agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én voedselvoorziening voor bewoners + (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

AgrarischAgrarische gebruik (70%) activiteit zet ingericht op op productie huidige bouwmaterialen/voedsel, bedrijvigheid. Met op termijn overige 30% steeds omzetten minder,inmaar natuurontwel grotere bedrijven. wikkeling, waterberging en recreatie.

voedselvoorziening voor bewoners ++ (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

Kleinschalige LANDBOUW agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én

Agrarisch gebruik Agrarische (70%)activiteit zet in opgericht op Kleinschalige agrarische activiteit als productie bouwmaterialen/voedsel, onderdeel van recreatieve functie én huidige bedrijvigheid. Met op termijn WISSELEND AGRARISCH GEBRUIK overige 30%steeds omzetten in natuurontvoedselvoorziening voor bewoners minder, maar wel grotere BINNEN ROBUUST RAAMWERK (herenboeren/wijktuin/fruittuin). wikkeling, waterberging bedrijven. en recreatie.

Agrarisch gebruik (70%) zet in op productie bouwmaterialen/voedsel, overige 30% omzetten in natuurontwikkeling, waterberging en recreatie.

Enkel de bestaande tunnel verbeteren en een fiets-/wandelverbinding toevoegen ter hoogte van Klaphek.

FietsRECREATIE en wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen (sport, spel, ontspanning).

Fietsnetwerk Enkeluitbreiden, de bestaande doorwaadtunnel verbeteren baarheiden uiterwaarden een fiets-/wandelverbinding verbeteren, toehuidige bestemmingen ontsluiten. voegen ter hoogte van Klaphek. +++

Fiets- en RECREATIE wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen ++ (sport, spel, ontspanning).

FietsnetwerkEnkel uitbreiden, de bestaande doorwaadtunnel verbeteren baarheid uiterwaarden verbeteren, en een fiets-/wandelverbinding toehuidige bestemmingen voegen ter ontsluiten. hoogte van Klaphek.

Fietsnetwerk uitbreiden, doorwaadbaarheid uiterwaarden verbeteren, huidige bestemmingen ontsluiten.

Agrarisch natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen nieuwe verbindingen, wel inzet op natuurvriendelijke akkerranden.

NATUUR Parkgebied met ruimte voor recreatie en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en de Kromme IJssel+versterken en verbinden met elkaar.

Uitbreiding Agrarisch van natuurverbindingen natuurbeheer waarbij het (tussen bijvoorbeeld initiatief bij de Lopikerwaard boeren ligt. Geen en Kromme nieuwe IJssel), verbindingen, verdichten wel inzet op bosstructuren. natuurvriendelijke akkerranden.

NATUUR Parkgebied met ruimte voor recreatie Uitbreiding van Agrarisch natuurverbindingen natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en (tussen bijvoorbeeld Lopikerwaard verbindingen, wel inzet op de Kromme IJssel versterken en ver- +++ en Kromme nieuwe IJssel), verdichten natuurvriendelijke akkerranden. binden met elkaar. bosstructuren.

Parkgebied met ruimte voor recreatie Uitbreiding van natuurverbindingen en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en (tussen bijvoorbeeld Lopikerwaard NIEUWEenFIETSROUTES de Kromme IJssel versterken veren Kromme IJssel), verdichten binden met elkaar. bosstructuren.

Waterberging waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Vooral aan de randen, midden behoudt huidige karakter.

KLIMAAT Grote waterberging met bijvoorbeeld vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve ++ locaties.

De Kromme Waterberging IJssel gaatwaarbij meer meanhet initiatief bij deren ende krijgt boeren een ligt. stevigere Vooralwateraan de randen, midden behoudt bergingsfunctie, met nattehuidige natuurkarakter. in bergingsvelden.

KLIMAAT met bijvoorbeeld Grote waterberging vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve locaties. ++

De Kromme Waterberging IJssel gaat meer waarbij meanhet initiatief bij deren en krijgt de boeren een stevigere ligt. Vooral wateraan de randen, bergingsfunctie, midden metbehoudt natte natuur huidige in karakter. bergingsvelden.

Grote waterberging met bijvoorbeeld vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve locaties.

Initiatief bij agrariërs, maar met ruimtelijke voorwaarden vanuit de gemeente.

ENERGIE op alle daken, ruimte Zonnepanelen voor duurzame energiewinning aan randen en bij de RWZI. +

Duurzame Initiatief energiewinning bij agrariërs, binnen maar met het raamwerk, ruimtelijke kleinschalig voorwaarden en goed vanuit de ingepast,gemeente. met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

ENERGIE Zonnepanelen op alle daken, ruimte voor duurzame energiewinning aan randen en bij de RWZI. ++

Duurzame energiewinning Initiatief bij agrariërs, binnen maar met ruimtelijke voorwaarden het raamwerk, kleinschalig en goed vanuit de gemeente. ingepast, met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

Zonnepanelen op alle daken, ruimte Duurzame energiewinning binnen voor duurzame energiewinning aan het raamwerk, kleinschalig en goed STEVIG ingepast, RAAMWERK VAN randen en bij de RWZI. met aan deBOOMranden ruimere EN WATERSTRUCTUREN locaties t.o.v. model 2.

Bestaande ontsluiting, geen verlegging N210.

ONTSLUITING OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande Bestaande ontsluiting, ontsluiting, inzetten geen op verlegging verbetering N210. fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

OV flinkONTSLUITING verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, Bestaande inzetten ontsluiting, op geen verlegging verbetering N210. fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, inzetten op verbetering fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

Binnen de bestaande structuur worden erven ingepast met een bandbreedte van 50 tot 200 woningen.

Aan WONINGBOUW stadsrand een nieuwBandbreedte woongebied 1000-1500 Aantal grotere Binnenclusters de bestaande van woningen structuur ontwikkelen met een bandbreedte langs de worden linten enerven op deingepast erven met met een bandvan 1000-1500 woningen. een bandbreedte van50 400-800 breedte van tot 200 woningen. +++ woningen.

WONINGBOUW Aan stadsrand een nieuw woongebied Aantal grotere Binnen clusters de bestaande van woningen structuur Bandbreedte 400-800 worden ingepast ontwikkelen met een bandbreedte langs de linten en operven de erven met met een bandbreedte 50 tot 200 woningen. van 1000-1500 woningen. een bandbreedte vanvan 400-800 ++ woningen.

Aan stadsrand een nieuw woongebied ontwikkelen met een bandbreedte van 1000-1500 woningen.

Aantal grotere clusters van woningen langs de linten en op de erven met een bandbreedte van 400-800 woningen.

Geen motor voor veranderingen of verbeteringen vanuit publieke investeringen.

FINANCIEEL Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging. +++

Motor voor Geen verbetering motor voor landveranderingen verbeteringen vanuiten publieke schap uitofwoningbouw, energie investeringen. waterberging.

FINANCIEEL Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging. ++

Motor voor verbetering Geen motorlandvoor veranderingen of verbeteringen vanuit schap uit woningbouw, energie en publieke investeringen. waterberging.

Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Robuuste maat van het parklandAANDACHTSPUNTEN schap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend Risico verdienmodel op verromelling, voor geen de controle boer, is de opontsluiting kwaliteit en voldoende? ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandAANDACHTSPUNTEN schap, drukte op Lekdijk.

Een sluitendRisico verdienmodel op verromelling, voor de geen controle boer, is de ontsluiting voldoende? op kwaliteit en ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandschap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend verdienmodel voor de boer, is de ontsluiting voldoende?

+++

+

FINANCIEEL

!

3. NATUUR 1. PRODUCTIELANDSCHAP EN RECREATIE

Doorontwikkeling van de productie binnen het huidig karakter van het landschap

0

WONINGBOUW Bandbreedte 50 - 200

LANDBOUW

MODELLEN LANDSCHAPSPARK

PROJECTNAAM

2. STADSRAND LANDSCHAP MODEL 3 EN PARK

1. PRODUCTIELANDSCHAP

LANDBOUW

PARKLANDSCHAP MET VERSCHILLENDE ROUTES, PLEKKEN EN SFEREN

!

Risico op verromelling, beperkte controle op kwaliteit en ontwikkelingen.

INSPIRATIEBEELDEN

!

+

Fiets- en wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen (sport, spel, ontspanning).

UITBREIDING VAN NATUURVERBINDINGEN

IMPULS MET ENKELE RECREATIEVE BESTEMMINGEN

1. PRODUCTIELANDSCHAP

2. STADSRAND EN PARK

3. NATUUR EN RECREATIE

Doorontwikkeling van de productie binnen het huidig karakter van het landschap

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

Natuur staat centraal in het versterken van boom-, water- en recreatieve structuren

Agrarische activiteit gericht op huidige bedrijvigheid. Met op termijn steeds minder, maar wel grotere bedrijven.

Kleinschalige agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én voedselvoorziening voor bewoners (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

Agrarisch gebruik (70%) zet in op productie bouwmaterialen/voedsel, overige 30% omzetten in natuurontwikkeling, waterberging en recreatie.

LANDBOUW

Enkel de bestaande tunnel verbeteren en een fiets-/wandelverbinding toevoegen ter hoogte van Klaphek.

Fiets- en wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen (sport, spel, ontspanning).

Fietsnetwerk uitbreiden, doorwaadbaarheid uiterwaarden verbeteren, huidige bestemmingen ontsluiten.

RECREATIE

Agrarisch natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen nieuwe verbindingen, wel inzet op natuurvriendelijke akkerranden.

Parkgebied met ruimte voor recreatie en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en de Kromme IJssel versterken en verbinden met elkaar.

Uitbreiding van natuurverbindingen (tussen bijvoorbeeld Lopikerwaard en Kromme IJssel), verdichten bosstructuren.

NATUUR

Waterberging waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Vooral aan de randen, midden behoudt huidige karakter.

Grote waterberging met bijvoorbeeld vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve locaties.

De Kromme IJssel gaat meer meanderen en krijgt een stevigere waterbergingsfunctie, met natte natuur in bergingsvelden.

KLIMAAT

Initiatief bij agrariërs, maar met ruimtelijke voorwaarden vanuit de gemeente.

Zonnepanelen op alle daken, ruimte voor duurzame energiewinning aan randen en bij de RWZI.

Duurzame energiewinning binnen het raamwerk, kleinschalig en goed ingepast, met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

ENERGIE

Bestaande ontsluiting, geen verlegging N210.

OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, inzetten op verbetering fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

ONTSLUITING

LANDSCHAP

+

+++

+

++

+

NATUURWAARDE EN WATERBERGING IN KROMME IJSSEL

WONEN IN KLEINE CLUSTERS

LANDBOUW

Aan stadsrand een nieuw woongebied ontwikkelen met een bandbreedte van 1000-1500 woningen.

Aantal grotere clusters van woningen langs de linten en op de erven met een bandbreedte van 400-800 woningen.

WONINGBOUW

Geen motor voor veranderingen of verbeteringen vanuit publieke investeringen.

Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

FINANCIEEL

Bestaande verkavelingstructuur, open graslanden en fruitteelt worden zoveel mogelijk behouden

Oude dijken vormen de aders van het gebied, nieuwe woongebieden en groenstructuren op basis van verkavelingstructuur

Ruimtelijk versterken van oude dijken, energie en agrarisch gebruik geënt op verkavelingstructuur

CULTUURHISTORIE

Risico op verrommeling, geen controle op kwaliteit en ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandschap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend verdienmodel voor de boer, is de ontsluiting voldoende?

+++

+++

+

!

AANDACHTSPUNTEN

GEBIEDSATELIER #2 - 07-06-2022

MODELLEN KROMME IJSSEL PARK

1. PRODUCTIELANDSCHAP

2. STADSRAND EN PARK

3. NATUUR EN RECREATIE

Doorontwikkeling van de productie binnen het huidig karakter van het landschap

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

Natuur staat centraal in het versterken van boom-, water- en recreatieve structuren

Agrarische activiteit gericht op huidige bedrijvigheid. Met op termijn steeds minder, maar wel grotere bedrijven.

Kleinschalige agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én voedselvoorziening voor bewoners (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

Agrarisch gebruik (70%) zet in op productie bouwmaterialen/voedsel, overige 30% omzetten in natuurontwikkeling, waterberging en recreatie.

LANDBOUW

Enkel de bestaande tunnel verbeteren en een fiets-/wandelverbinding toevoegen ter hoogte van Klaphek.

Fiets- en wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen (sport, spel, ontspanning).

Fietsnetwerk uitbreiden, doorwaadbaarheid uiterwaarden verbeteren, huidige bestemmingen ontsluiten.

RECREATIE

Agrarisch natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen nieuwe verbindingen, wel inzet op natuurvriendelijke akkerranden.

Parkgebied met ruimte voor recreatie en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en de Kromme IJssel versterken en verbinden met elkaar.

Uitbreiding van natuurverbindingen (tussen bijvoorbeeld Lopikerwaard en Kromme IJssel), verdichten bosstructuren.

NATUUR

Waterberging waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Vooral aan de randen, midden behoudt huidige karakter.

Grote waterberging met bijvoorbeeld vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve locaties.

De Kromme IJssel gaat meer meanderen en krijgt een stevigere waterbergingsfunctie, met natte natuur in bergingsvelden.

KLIMAAT

Initiatief bij agrariërs, maar met ruimtelijke voorwaarden vanuit de gemeente.

Zonnepanelen op alle daken, ruimte voor duurzame energiewinning aan randen en bij de RWZI.

Duurzame energiewinning binnen het raamwerk, kleinschalig en goed ingepast, met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

ENERGIE

Bestaande ontsluiting, geen verlegging N210.

OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, inzetten op verbetering fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

ONTSLUITING

+++

Binnen de bestaande structuur worden erven ingepast met een bandbreedte van 50 tot 200 woningen.

WONEN

De Kromme IJssel gaat meer meanderen en krijgt een stevigere waterbergingsfunctie, met natte natuur in bergingsvelden.

GEBIEDSATELIER #2 - 07-06-2022

MODELLEN KROMME IJSSEL PARK

0

MODELLEN LANDSCHAPSPARK

Kleinschalige LANDBOUW agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én voedselvoorziening voor bewoners + (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

GEBIEDSATELIER #2 - 07-06-2022

LANDSCHAP

MODELLEN LANDSCHAPSPARK

Agrarisch natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen nieuwe verbindingen, wel inzet op natuurvriendelijke akkerranden.

INSPIRATIEBEELDEN

MODELLEN KROMME IJSSEL PARK

FIETSTUNNEL UITNODIGENDER MAKEN

PROJECTNAAM

Enkel de bestaande tunnel verbeteren en een fiets-/wandelverbinding toevoegen ter hoogte van Klaphek.

Risico op verromelling, beperkte controle op kwaliteit en ontwikkelingen.

3. NATUUR1.EN PRODUCTIELANDSCHAP RECREATIE

GROEN-BLAUW

FIETSTUNNEL UITNODIGENDER MAKEN

Agrarische activiteit gericht op huidige bedrijvigheid. Met op termijn steeds minder, maar wel grotere bedrijven.

+++

+

FINANCIEEL

!

3. NATUUR 1. PRODUCTIELANDSCHAP EN RECREATIE

NIEUWE GROENE STADSRAND

OV-VERBINDING LANGS NIEUWE STADSRAND

Doorontwikkeling van de productie binnen het huidig karakter van het landschap

0

WONINGBOUW Bandbreedte 50 - 200

LANDBOUW

2. STADSRAND LANDSCHAP MODEL 3 EN PARK

1. PRODUCTIELANDSCHAP

LANDBOUW

WONEN

MODELLEN LANDSCHAPSPARK

PROJECTNAAM

RUIMTE VOOR NATUUR EN WATERBERGING

NIEUWE VERBINDING MET IJSSELBOS EN PARK OUDEGEIN

PARKLANDSCHAP MET FIETS- EN WANDELROUTES, VERBLIJFPLEKKEN EN DIVERSE SFEREN

GROEN-BLAUW

LANDSCHAP

++

++

+++

++

++

1. PRODUCTIELANDSCHAP

2. STADSRAND EN PARK

3. NATUUR EN RECREATIE

Doorontwikkeling van de productie binnen het huidig karakter van het landschap

Afwisseling tussen wonen en landschap, parklandschap met paden en plekken

Natuur staat centraal in het versterken van boom-, water- en recreatieve structuren

Agrarische activiteit gericht op huidige bedrijvigheid. Met op termijn steeds minder, maar wel grotere bedrijven.

Kleinschalige agrarische activiteit als onderdeel van recreatieve functie én voedselvoorziening voor bewoners (herenboeren/wijktuin/fruittuin).

Agrarisch gebruik (70%) zet in op productie bouwmaterialen/voedsel, overige 30% omzetten in natuurontwikkeling, waterberging en recreatie.

Enkel de bestaande tunnel verbeteren en een fiets-/wandelverbinding toevoegen ter hoogte van Klaphek.

Fiets- en wandelnetwerk flink uitbreiden, plekken maken, verbinding Park Oudegein, bestemmingen toevoegen (sport, spel, ontspanning).

Fietsnetwerk uitbreiden, doorwaadbaarheid uiterwaarden verbeteren, huidige bestemmingen ontsluiten.

Agrarisch natuurbeheer waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Geen nieuwe verbindingen, wel inzet op natuurvriendelijke akkerranden.

Parkgebied met ruimte voor recreatie en natuur. Lekdijk, uiterwaarden en de Kromme IJssel versterken en verbinden met elkaar.

Uitbreiding van natuurverbindingen (tussen bijvoorbeeld Lopikerwaard en Kromme IJssel), verdichten bosstructuren.

Waterberging waarbij het initiatief bij de boeren ligt. Vooral aan de randen, midden behoudt huidige karakter.

Grote waterberging met bijvoorbeeld vloeivelden of een nieuwe rivierarm combineren met recreatieve locaties.

De Kromme IJssel gaat meer meanderen en krijgt een stevigere waterbergingsfunctie, met natte natuur in bergingsvelden.

Initiatief bij agrariërs, maar met ruimtelijke voorwaarden vanuit de gemeente.

Zonnepanelen op alle daken, ruimte voor duurzame energiewinning aan randen en bij de RWZI.

Duurzame energiewinning binnen het raamwerk, kleinschalig en goed ingepast, met aan de randen ruimere locaties t.o.v. model 2.

Bestaande ontsluiting, geen verlegging N210.

OV flink verbeteren, meer buslijnen en een nieuwe route N210 richting A2.

Bestaande ontsluiting, inzetten op verbetering fietsnetwerk, bouwen langs de bestaande wegen in het gebied.

Binnen de bestaande structuur worden erven ingepast met een bandbreedte van 50 tot 200 woningen.

Aan stadsrand een nieuw woongebied ontwikkelen met een bandbreedte van 1000-1500 woningen.

Aantal grotere clusters van woningen langs de linten en op de erven met een bandbreedte van 400-800 woningen.

Geen motor voor veranderingen of verbeteringen vanuit publieke investeringen.

Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Bestaande verkavelingstructuur, open graslanden en fruitteelt worden zoveel mogelijk behouden

Oude dijken vormen de aders van het gebied, nieuwe woongebieden en groenstructuren op basis van verkavelingstructuur

Ruimtelijk versterken van oude dijken, energie en agrarisch gebruik geënt op verkavelingstructuur

Risico op verrommeling, geen controle op kwaliteit en ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandschap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend verdienmodel voor de boer, is de ontsluiting voldoende?

+

Binnen de bestaande structuur worden erven ingepast met een bandbreedte van 50 tot 200 woningen.

Aan stadsrand een nieuw woongebied ontwikkelen met een bandbreedte van 1000-1500 woningen.

Aantal grotere clusters van woningen langs de linten en op de erven met een bandbreedte van 400-800 woningen.

WONINGBOUW

Geen motor voor veranderingen of verbeteringen vanuit publieke investeringen.

Grote motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

Motor voor verbetering landschap uit woningbouw, energie en waterberging.

FINANCIEEL

Bestaande verkavelingstructuur, open graslanden en fruitteelt worden zoveel mogelijk behouden

Oude dijken vormen de aders van het gebied, nieuwe woongebieden en groenstructuren op basis van verkavelingstructuur

Ruimtelijk versterken van oude dijken, energie en agrarisch gebruik geënt op verkavelingstructuur

CULTUURHISTORIE

Risico op verrommeling, geen controle op kwaliteit en ontwikkelingen.

Robuuste maat van het parklandschap, drukte op Lekdijk.

Een sluitend verdienmodel voor de boer, is de ontsluiting voldoende?

++

++

++

!

AANDACHTSPUNTEN

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSATELIER 3&4

34

NAAR EEN GEBIEDSPERSPECTIEF

De laatste twee gebiedsateliers richtten zich op de concepten die de bureaus ontwikkelden op basis van de uitkomsten van de analyse en twee gebiedsateliers. Deelnemers konden hierop reageren en de uitkomsten daarvan zijn verwerkt in het uiteindelijke gebiedsperspectief, welke in het volgende hoofdstuk wordt beschreven.

3 NOVEMBER 2022

3. GEBIEDSPERSPECTIEF

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

36

We lopen door het Kromme IJsselgebied in 2040. Het gebied is meer dan ooit een plek geworden waar de IJsselsteiner de ruimte heeft om te ondernemen, te verblijven, te wonen en te genieten. In het gebied zijn wonen, groen en water sterk verweven. Het gebied biedt ruimte aan nieuwe inwoners en ondernemerschap, waarbij versterking van het natuurlijke landschap en lokale voedselproductie een cruciale rol spelen, maar het stimuleert ook andere verbrede verdienmodellen voor agrariërs, zoals zorg, educatie, recreatie en de productie van duurzame bouwmaterialen. Nieuwe, groene woonmilieus met verschillende woningtypen verbinden op kwalitatief hoogwaardige manier de stad met het prachtige landschap. IJsselstein is een nieuwe stadsrand en visitekaartje rijker. Verschillende sferen, routes, plekken en de waterrijke natuur langs de Kromme IJssel wisselen elkaar af en vormen, in samenspel met Park Oudegein en de uiterwaarden van de Lek, de groene longen van het stedelijk gebied. Langs de A2-zone wordt op verschillende manieren duurzame energie opgewekt voor de IJsselsteiners. Het gebied biedt de verschillende gebruikers op deze manier niet alleen meer perspectief, het levert ook op verschillende aspecten een belangrijke bijdrage aan een gezonde en toekomstbestendige gemeente en regio. 3 NOVEMBER 2022

1. SCHEG TUSSEN STAD EN LAND

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

37

Het fundament onder het gebiedsperspectief is de ontwikkeling van een zogenoemde Kromme IJsselscheg, rondom de Kromme IJssel, waar landschap, natuur en bebouwing samenkomen en elkaar versterken. Een dergelijke scheg biedt het ruimtelijke antwoord op de vraag hoe je verschillende ontwikkelingen in samenhang kunt oppakken, zonder het bestaande, cultuurhistorisch waardevolle landschap tekort te doen. De ontwikkelingen borduren juist voort het bestaande landschap. De scheg functioneert als markante, landschappelijke grens waarin tegelijkertijd een essentiële schakel ontstaat voor waterberging, natuurversterking, klimaatadaptatie en ruimte voor recreatie. De Kromme IJssel krijgt een ruimere loop en vormt de hoofdstructuur in het gebied. De scheg kenmerkt zich door een overgang van een recreatief parkbos, naar een halfopen cultuurhistorisch en romantisch landschap met spannende en afwisselende doorzichten rondom de Kromme IJssel en richting cultuurhistorische iconen zoals het Klaphek en het Zendstation, naar een open landschap met lange zichten in het veenweidegebied, dat uiteindelijk verbonden is met het Groene Hart.

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

38

Hiermee ontstaat er een aantrekkelijk en robuust landschap(spark) - qua grootte (ca 240 hectare) vergelijkbaar binnen de regio Utrecht met Landgoed Amelisweerd en het Máximapark - met diverse recreatieve, waterbergende en natuurversterkende functies, maar waar ook kleinschalige ontwikkelingen op de erven, vrijkomende agrarische percelen en in bestaande clusters langs de Lekdijk tot de mogelijkheden behoren. Langs de Radiolaan, inspelend op de ontwikkelingen van de dorpsrand van Lopikerkapel en onderscheidend van de stadsrand, past kleinschalige lintbebouwing bij het landschap van de rivierkom.

3 NOVEMBER 2022

2. GROENE LONG VOOR DE STAD

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

39

De Kromme IJsselscheg staat niet op zichzelf en is ook van betekenis voor stad en regio. De scheg gaat zich ontwikkelen tot een groene long voor de stad. Dit betekent dat er meer ruimte komt voor natuur en bijzondere flora en fauna, waarmee de biodiversiteit wordt vergroot. Het gebied is een uitloopgebied voor Nieuwegein en IJsselstein en levert schone en frisse lucht. Op warme dagen zorgt het door de robuuste groene structuur voor verkoeling om zo hittestress tegen te gaan. De Kromme IJssel krijgt meer ruimte en er zijn plekken waar water tijdens piekbuien geborgen kan worden, zodat het in droge periodes juist weer kan worden benut. Zo is het gebied als het ware een spons voor schoon water, dat in de directe omgeving kan worden gebruikt. Om het landschap(spark) open te houden vindt energieopwekking plaats op de daken in bestaand gebied en in de nieuwe stadsrand, langs grote infrastructuur en bij de rioolwaterzuiveringsinstallatie. Op die manier draagt het gebied bij aan een schonere energievoorziening binnen de regio en is het zoveel mogelijk vervlochten met bestaande en nieuwe bebouwing. Tot slot krijgt de landbouw een hernieuwde plek in het gebied (zie het intermezzo op de volgende pagina), waarmee het nog steeds een dragende functie vervult voor de beleving van het landschap en het landgebruik, maar dan in een nieuw jasje en mét perspectief voor de agrariërs.

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

40

Ruimte voor de agrariërs Het overgrote deel van het Kromme IJsselgebied bestaat op dit moment uit agrarisch gras- en hier en daar bouwland. Verschillende agrariërs hebben tijdens de gebiedsateliers aangegeven geen toekomst te zien in hun bedrijf binnen de huidige omstandigheden, bijvoorbeeld door gebrek aan opvolging of doordat schaalvergroting wordt gezien als de enige kans op een haalbare voortzetting van het bedrijf. Het maatschappelijk debat rondom de houdbaarheid van ons voedselsysteem roert zich hevig en de EU scherpt de wetgeving rondom biodiversiteit, natuurbescherming en waterkwaliteit steeds verder aan. Dit betekent echter niet dat de boer hier geen toekomst heeft. Integendeel. Bij de ontwikkeling van het Kromme IJsselgebied komt er een grotere focus te liggen op het verduurzamen van de landbouw en het versterken van de lokale natuur- en recreatieve waarden en functies. Juist agrariërs spelen een sleutelrol in deze ontwikkeling. Zij krijgen binnen het gebiedsperspectief dan ook de ruimte om de bovengenoemde transitie naar eigen inzicht vorm te geven en om nieuwe verdienmodellen te creëren, zowel op de erven als op het productiegebied.

Denk bijvoorbeeld aan gemengde bedrijven (akkerbouw en extensieve veeteelt) om de kringloop op het erf te sluiten, combinaties met korte ketens en beleving in/door de directe omgeving (zoals Nieuw Slagmaat in Bunnik), woon-zorgcombinaties en de teelt van bouwmaterialen (zoals hennep, vlas en boomsoorten).

3 NOVEMBER 2022

3. STAD-LAND VERBINDINGEN

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

41

De verbinding, aanhechting en toegankelijkheid van het Kromme IJsselgebied is, mede door de verstedelijking en de komst van de N210, niet optimaal geweest. Met het ontwikkelen van het gebied ontstaat er bovendien een veranderende en extra mobiliteitsvraag en daarmee druk op de bestaande infrastructuur. Belangrijk onderdeel van het gebiedsperspectief vormt daarom de verbetering van de stad-land verbindingen met en binnen het gebied. Daarbij liggen er kansen om ook aan te haken bij de regionale en lokale ambities om vorm te geven aan een gezonde leefomgeving en gezond stedelijk leven. Concreet betekent dit dat de voetganger en fietser volop de ruimte krijgen in het Kromme IJsselgebied, alsmede in de verbinding met de kern IJsselstein, de Lopikerwaard, de Lekdijk en Nieuwegein. Er liggen kansen om fietsverbindingen en wandelroutes te verbeteren of uit te breiden, zoals met nieuwe noord-zuidverbindingen om het gebied beter aan te laten sluiten op de binnenstad en door een fijnmaziger (recreatief) netwerk te laten ontstaan. Op die manier wordt het gebied toegankelijker voor inwoners uit IJsselstein, Nieuwegein en Lopik om niet alleen te fietsen maar ook te hardlopen, een rondje te wandelen of de hond uit te laten. Ook netwerken voor skeeleren, paardrijden of mountainbiken kunnen worden onderzocht, aangezien het gebied een enorme rijkdom aan gebruikers kent.

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

Daarnaast is er ruimte om nieuwe, maar kleinschalige bestemmingen en verblijfsplekken in het gebied toe te voegen, zoals een kleine zwemplek, een theetuin en een bed & breakfast. Om het autoverkeer in het gebied te beperken zal bij woningbouwontwikkeling ingezet worden op de volle breedte van mobiliteitsconcepten, zoals openbaar vervoer en deelmobiliteit. Dat biedt mogelijkheden om in het gebied een lage parkeernorm aan te houden, waarmee meer ruimte ontstaat voor een groene en natuurlijke leefomgeving. Ook de N210 verdient nadere aandacht en onderzoek

42

als belangrijke aanrijroute richting het gebied. Vertrekpunt is om het huidige tracé - bij voorkeur vooruitlopend op de ontwikkeling van het gebied - slimmer in te richten en te benutten voor verschillende vervoersmodaliteiten en met overstappunten, al dan niet in de vorm van gescheiden (parallel)wegen. Ook bieden extra gescheiden oversteekmogelijkheden kansen om het gebied beter te verbinden met de rest van IJsselstein. Omlegging van de N210 biedt weinig meerwaarde en zal een grote nadelige impact hebben op de kwaliteit en beleefbaarheid van het landschap.

3 NOVEMBER 2022

4. EEN NIEUWE, OPENBARE STADSRAND

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

43

De behoefte aan woningbouw is groot in IJsselstein en de regio Utrecht. De gemeente, maar ook stakeholders en een belangrijk deel van de betrokkenen bij de ateliers hebben bij aanvang van het proces aangegeven dat het belangrijk is om de mogelijkheden voor woningbouw in het gebied mee te nemen. Omdat landschapsontwikkeling het uitgangspunt is, zal de verhouding tussen onbebouwd en bebouwd gebied ongeveer 80-85% (190-205 ha) en 15-20% (35-50 ha) bedragen en zal woningbouw aan de noordrand van het gebied worden ingepast, om zo het centraal gelegen en cultuurhistorisch waardeerde landschap rondom de Kromme IJssel vrij te houden van nieuwe bebouwing. Ook binnen de bouwvelden is een gebalanceerde verhouding tussen onbebouwd en bebouwd gebied een essentiële regel om de groene kwaliteit van het gebied te waarborgen en te kunnen versterken. De stedenbouwkundige invulling kan binnen het concept en binnen de gedefinieerde bouwvelden variëren van kleinstedelijk wonen (45 woningen per ha ) tot suburbaan (30 woningen per ha) en landelijk wonen (15 woningen per ha) waardoor er voor verschillende doelgroepen gebouwd kan worden.

Als deze gradiënt in woningdichtheid in een gelijke verhouding van 1/3 zou worden ingevuld, rekening houdend met milieucontouren (zoals geur en geluid), dan kunnen er in het voor woningbouw te bestemmen plangebied grofweg tussen de 1.000 en 1.400 woningen worden gebouwd. Deze woningbouwaantallen geven een richting, maar uiteraard kan in de stedenbouwkundige uitwerking bepaald worden of een hogere of lagere dichtheid past bij de behoeften van dat moment en welke compenserende maatregelen er nodig zijn ten aanzien van de mileu contouren. De bouwvlakken zoals op de kaart aangegeven laten de maximale bebouwingsruimte zien: minder hectare bebouwen is mogelijk, meer niet. 3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

44

De bebouwing vormt een openbare en soms ook markante grens en een kwalitatief hoogwaardige voorkant naar de scheg. Deze groene stadsrand fungeert tegelijkertijd als verkoelende buffer tegen hittestress en is voor iedereen bruikbaar en toegankelijk. Stad en landschap ontmoeten elkaar en worden verbonden, achterkanten worden daarom voorkomen. De stadsrand vormt daarmee een poort en verbinding tussen het landschap en het stedelijke IJsselstein. Bestaande voorzieningen in het centrum en het Zenderpark liggen op fietsafstand. Afhankelijk van de uiteindelijke woningbouwprogrammering (omvang en samenstelling) en fasering kunnen op kleine schaal maatschappelijke of commerciële voorzieningen in het plangebied gerealiseerd worden. Uit de woonvisie en de uitkomsten van de gebiedsateliers blijkt er behoefte te zijn aan woningen en woonmilieus voor verschillende doelgroepen, maar primair en vooral op korte termijn voor starters, jonge huishoudens en senioren. Alsmede aan betaalbare woningen (goedkope koop, sociale huur). Het ligt daarom voor de hand om vanuit deze behoefte in de eerste fase aantrekkelijke typologieën voor kleinere huishoudens te realiseren, zoals gestapelde en collectieve woonvormen, of kleine grondgebonden concepten.

De stedenbouwkundige opzet en ontwikkelstrategie dient echter rekening te houden met een wijzigende woningbehoefte en de uitdrukkelijke wens van de samenleving om er een gemêleerde wijk van te maken, voor jong en oud en elke beurs. Belangrijk aandachtspunt is de behoefte om in woonconcepten en architectuur IJsselstein en de regio zoveel mogelijk te verrijken en daarmee te voorzien van een complementair aanbod.

3 NOVEMBER 2022

WOONMILIEUS VOOR VERSCHILLENDE DOELGROEPEN

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

45

3 NOVEMBER 2022

INSPIRATIE VOOR WOONMILIEUS

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

46

Ter inspiratie zijn hier een aantal voorbeelden met verschillende dichtheden op een rij gezet. De uitdaging voor de nieuwe stadsrand ligt - gezien de variatie aan doelgroepen in het realiseren van een landschappelijk woonmilieu met een grotere variatie aan woningtypologieën, zoals appartementen, beneden-bovenwoningen of kleine grondgebonden woningen zoals rug-aanrugwoningen.

LANDELIJK WONEN

SUBURBAAN WONEN

De Piekenhoef, Berghem

Geworteld wonen, Rijswijk

Woonwijk als verbindende schakel tussen

CPO-project met eengezinswoningen,

Berghem en het omliggende bosgebied, waarbij

appartementen en een gezamenlijke schuur om

klimaatadaptief ontwerp een hoofdrol speelt.

te werken en te hobbyen. Gesitueerd op een

Het waterbergingssysteem heeft aan de basis

eigen landgoed met een grote (moes)tuin waar

gelegen van het stedenbouwkundig plan,

zelf groenten en fruit worden geproduceerd.

waarbij vijf grote wadi's in het woongebied zijn opgenomen om de wijk groen te houden en verdroging van de bodem tegen te gaan. 3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

47

SUBURBAAN WONEN

KLEINSTEDELIJK WONEN

STEDELIJK WONEN

EVA Lanxmeer, Culemborg

De Deeltuin, Utrecht

SET, IJburg

Duurzame wijk binnen een ecologisch

Duurzaam woonblok rondom een collectieve

Modulair en circulair woongebouw dat

raamwerk van energie, water, landschap en

tuin als verlengstuk van compacte privetuinen.

betaalbare huisvesting biedt voor jongeren en

mobiliteit. De sociale cohesie en betrokkenheid

Het project heeft als doel de deeleconomie te

statushouders. Zowel in de openbare ruimte als

van bewoners is daarnaast een belangrijke

stimuleren tussen bewoners, zoals het delen

op elke verdieping zijn er gemeenschappelijke

peiler in dit plan, waarbij de zonering van de

van een oppas, tuinman, buitenspeelgoed,

ruimtes die door de bewoners zelf

buitenruimte een cruciale rol speelt (prive,

boormachine en bakfiets.

geprogrammeerd zijn, waardoor een levendige

gemeenschappelijk, parkachtig openbaar en

en hechte gemeenschap ontstaat.

stadslandbouw). 3 NOVEMBER 2022

5. BEBOUWING EN GROEN GROEIEN SAMEN

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

48

Tot slot is een belangrijk uitgangspunt in het gebiedsperspectief het principe ‘groen groeit kwalitatief mee met bebouwing’. Dat betekent dat ontwikkelingen op het gebied van woningbouw of functieverandering altijd hand in hand samen gaan met verbetering en investeringen in het landschap en de ontwikkeling van de Kromme IJsselscheg. Zo gaat de eerste fase van woningbouwontwikkeling in de centrale woonvlek samen met het versterken van de scheg, zoals de boomstructuur en het versterken van de verbindingen tussen de verschillende ecologisch waardevolle percelen. In een volgende fase, gelijktijdig met de ontwikkeling van de tweede fase woningbouw, kan bijvoorbeeld het versterken van het recreatieve netwerk centraal staan. Tegelijk met de woningbouwontwikkeling staat de ontwikkeling van het landschapspark centraal, inclusief het opstellen van een beheerconstructie. Deze gefaseerde en gezamenlijke aanpak vraagt om brede coalities van overheden, waterschap, markt, ondernemers en gebiedsbewoners en slimme financieringsconstructies waarbij op gebiedsniveau een verevening plaatsvindt van geldstromen, opbrengsten en kosten. Dat hoeft overigens niet per se te betekenen dat landschapsontwikkeling uit woningbouw bekostigd hoeft te worden. Ook investeringen in klimaatadaptatie, natuur, recreatie en de energie- en landbouwtransitie kunnen gekoppeld worden aan andere gebiedsopgaven.

Het verdient de aanbeveling om dit in het vervolgtraject nader te verkennen.

3 NOVEMBER 2022

ROBUUSTE GROENE RAND

3 NOVEMBER 2022

VISIEKAART GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

COLLAGE VAN SFEREN IN HET KROMME IJSSELGEBIED

4. VERVOLG Het gebiedsperspectief is het resultaat van een interactief denk- en ontwikkelproces met inwoners en partijen uit het gebied en ambtelijke professionals. Het is een eerste stap in het vormgeven aan een toekomstbestendig Kromme IJsselgebied. Er zullen nog verschillende stappen moeten worden gezet en de transformatie en ontwikkelingen in het gebied zullen gefaseerd plaatsvinden. Het gebiedsperspectief en de ontwikkelrichtingen daarbinnen bieden inwoners, initiatiefnemers, het stadsbestuur en de gemeenteraad een stip op de horizon en een houvast om samen de vervolgstappen nader uit te werken. Het vervolg op dit gebiedsperspectief is een landschappelijke, stedenbouwkundige en programmatische (landbouw, wonen, voorzieningen, economie en mobiliteit) uitwerking en een verdiepende milieuonderzoek naar de mogelijkheden en beperkingen, voor het hele gebied. Het ligt voor de hand dit proces voort te zetten door middel van de gebiedsateliers en opgave- en gebiedscoalities te vormen met de betrokken overheden (gemeente IJsselstein, de provincie Utrecht, buurgemeenten, Rijkswaterstaat), maatschappelijke (nuts)organisaties (waterschap HDSR, woningcorporaties, etcetera) en de eigenaren, inwoners en ondernemers van het gebied.

Tegelijkertijd kunnen mogelijkheden voor financieringsconstructies zoals een gebiedsfonds worden verkend, om investeringen in landschap, vastgoed en infrastructuur alsmede van overheden, maatschappelijke partijen, markt en particulieren in samenhang te beschouwen. Voor de uitvoering van het gebiedsperspectief is het namelijk van groot belang dat investeringen in het kader van woningbouw, infrastructuur, waterzuivering, klimaatadaptatie of de energietransitie ook worden ingezet voor de versterking van het unieke landschap met haar cultuurhistorische en natuurwaarden. Randvoorwaardelijke daarbij is een gezamenlijke afspraak tussen de provincie en gemeente over de toekomst van de N210, mobiliteit in de regio en woningbouwopgave in het gebied. De Omgevingswet geeft de gemeente tot slot mogelijkheden om voor het Kromme IJsselgebied een gebiedsprogramma te ontwikkelen en om daarmee ook een basis te leggen onder een gebiedseigen afwegingskader, omgevingsplan, gebiedsgerichte samenwerking en het kostenverhaal.

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

53

3 NOVEMBER 2022

ALGEMEEN GERAADPLEEGDE BRONNEN 1. Gemeente IJsselstein (2021). Omgevingsvisie IJsselstein. Behoud én ontwikkeling. Bron: https://ijsselstein.raadsinformatie.nl/

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

54

provincie%20Utrecht%20PS%2010%20maart%202021_ INTERACTIEF.pdf.

document/10726967/1/Omgevingsvisie+IJsselstein+%281%29. 8. Regio U16 (2021). Integraal Ruimtelijk Perspectief 2021-2040. 2. Historische Kring IJsselstein en TLU Landschapsarchitecten

Gezond leven in een stedelijke regio voor iedereen. Bron:

(2020). Landschap van de Kromme IJssel. Bron: https://www.

https://www.utrecht10.nl/wp-content/uploads/2022/05/

hkij.nl/images/documenten/Folder_Landschap_van_de_

Integraal_Ruimtelijk_Perspectief_Utrecht_IRP_2021-2040.pdf.

Kromme_IJssel_november_2020.pdf. 9. Provincie Utrecht (2022). Strategisch bosbeleid: meer en 3. Gemeente IJsselstein en RUIMTEVOLK (2022).

beter bos voor Utrecht. Bron: https://www.provincie-

Toekomstperspectief IJsselstein 2040: wat wil

utrecht.nl/sites/default/files/2022-04/Strategisch%20

IJsselstein? Bron: https://ijsselstein.raadsinformatie.nl/

bosbeleid%2C%20meer%20en%20beter%20bos%20voor%20

document/11371376/1/Toekomstperspectief+2040.

Utrecht.pdf.

4. Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard

10. Gemeente IJsselstein (2020). Propositie Vitaal IJsselstein.

(2022). Griendcultuur. Bron: https://rhcrijnstreek.nl/bronnen/

Ruimtelijk onderzoek vitalisering IJsselstein door

lokale-historie/lopik/jaarsveld/griendcultuur/.

woningontwikkeling binnen landschappelijk raamwerk. Bron: https://ijsselstein.raadsinformatie.nl/document/8992944/1/

5. HydroLogic (2016). Slim Watermanagement Hollandse IJssel.

Rapport_IJsselstein_Vitaal.

Bron: https://www.slimwatermanagement.nl/publish/ pages/153688/rmm_2016_rapport_systeembeschrijving_en_ strategieen_hollandse_ijssel.pdf.

11. Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (2021). Sterke Lekdijk: Jaarsveld - Vreeswijk. Bron: https://www.hdsr.nl/ publish/pages/113160/folder_nota_kansrijke_oplossingen_

6. BIJ12 (2022). Haagbeuken- en essenbos. Bron: https://www.

jaarsveld-vreeswijk.pdf

bij12.nl/onderwerpen/natuur-en-landschap/index-natuuren-landschap/natuurtypen/n14-vochtige-bossen/n14-03haagbeuken-en-essenbos/.

12. Gemeente IJsselstein (2021). Toets- en afwegingskader duurzame energie IJsselstein. Bron: https:// ijsselstein.raadsinformatie.nl/document/10025955/1/

7. Provincie Utrecht (2021). Omgevingsvisie Provincie Utrecht

Toets+en+afwegingskader+duurzame+energie+IJsselstein

(2021). Bron: https://omgevingswet.provincie-utrecht.nl/ sites/omgevingswet/files/2021-03/Omgevingsvisie%20 3 NOVEMBER 2022

BIJLAGEN A. B. C. D.

Proces tijdlijn  Ambtelijke ateliers (2x) Gebiedsateliers (4x) Enquêtes (2x)

55

56 57 58 62

3 NOVEMBER 2022

A. PROCES TIJDLIJN

56

3 NOVEMBER 2022

B. AMBTELIJKE ATELIERS

57

3 NOVEMBER 2022

C. GEBIEDSATELIERS

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

58

Gebiedsatelier #1 Tijdstip: Locatie:

22 april 2022, 19.00 - 21.00 uur Het Zendstation, Lopikerkapel

Wonen, bereikbaarheid & voorzieningen Opbrengst geeltjes: • Kans: natuur & woningbouw. • Kans wonen tussen driehoek en lage dijk. • Kans wonen aan de stadsrand. • Zorgboerderij kan. • Wonen is belangrijk voor de ondernemers van IJsselstein. • Niet helemaal volbouwen. • Andere functies dan wonen kan hier wel. • Wonen alleen hier als het echt nergens anders kan. Voorzieningen moeten daar ook goed aanwezig zijn. • Je wilt ook bouwen voor de omgeving van IJsselstein. • Prioritering binnen IJsselstein, deze locatie is laatste optie. • Andere locaties bouwen is gemakkelijker. • Andere locaties zijn beter. • Binnen “rode contour” bouwen. • Focus op starters en sociale woningen. • Woningen voor starters, luxere woningen en ouderen, die zijn ook belangrijk voor de binnenstad van IJsselstein. • Starters woningen. • Laagbouw / starterswoningen vanuit de verstedelijking. • Doorstroming zodat starters woningen vrij komen. • Focus op doorstroming. • Wonen kleinschalig en lintbebouwing. • Verschillende woonvormen zijn nodig! • Denk na over de doelgroep. Wonen is een containerbegrip. • Verbinding van (grootschalig) wonen naar IJsselstein is belangrijk. • Wat gaan de mensen die er wonen doen in het gebied? • Het moet zorgvuldig! • Voorstanders van bouwen willen kleinschalig. • Geen woonwijken, er zijn misschien andere betere locaties in IJsselstein. • Woningen op afstand van het Klaphek.

• Niet wonen in het midden van het gebied. • Geen woningbouw. • Mijns inziens geen woningen bouwen. • Zonder woningbouw. • Sociaal bouwen haalbaar? Dure grond. • Woningen zullen altijd duurder segment worden, dat lost de woningnood minimaal op. • Meer ruimte dicht op IJsselstein, niet in het zuiden.

• • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Kans voor woningen eventueel achter het Zendstation. Woningen vanaf het stedelijk gebied, naar de Lek met inachtneming van de natuur. Zorgvuldig en lintbebouwing. Zorgvuldigheid is van belang voor woningbouw. Geen hoogbouw, bouwstijl moet passend zijn bij het landschap. Watervoorziening is belangrijk. N210: verkeerslicht in plaats van rotonde. N210 omlegging bij A2. N210 niet dwars door gebied. N210 vanaf Westfort langs de A2. Omlegging N210: mensen verschillen van mening. Door industrie heen ‘s avonds sociaal veilig maken. Weg langs sportvelden en ontsluit je alle bedrijven. Cultuurhistorie prioriteren. Faciliteiten voor wandelaars en fietsers! Groen/blauwe functies. Water is belangrijk. Bereikbaarheid moet echt beter! Wijktuin met voedselverbouw. Wijktuin: groente/kruiden en vrijwilligers Bed & breakfast Recreatieve impulsen Vrije gevoel van het landschap is erg belangrijk, want de openheid is goed voor je mentale gezondheid. Passend in agrarische landschap bouwen. Variatie van woningen: vrije sector volop!

Recreatie, landbouw & bedrijvigheid Opbrengst geeltjes: • Cultuurhistorische structuur Kromme IJssel versterken! • Fietspaden en wandelpaden verbeteren langs de Kromme IJssel. • Meer wandel- en fietspaden. • Lage gebieden voor waterberging inrichten. • Noord ook onderzoeken. • Opties: - Recreatiegebied > wie onderhoudt het? - Duurzame landbouw - Wateropvang? • Optie verbinding met A2 bij De Kroon is van tafel. • Onderzoek opnieuw de noodzaak van omleggen N210.

• • • • • • • • •

Er moet een alternatief komen voor de stoppende boeren. Huidige landbouw zit knel; combinatie met recreatie zien agrariërs minder zitten. Landbouw die er nog zit ziet geen toekomst meer voor zichzelf. Stankcirkels/spuitzones knelt met wandelpaden. Schaalvergroting en technische precisie → fruitteelt heeft geen toekomst. Recreatie lastig te combineren met huidige landbouw. Om haalbare schaal voor fruitteelt te hebben, heb je het volledige plangebied nodig. Meer wandelpaden, geen dagrecreatie. Fietsroutes door boerenland is niet aantrekkelijk.

Energie, natuur & water Opbrengst geeltjes: • Gebied is kwaliteit voor heel IJsselstein. • Geen energie/zonneparken in natuurpark. • Geen windmolens! • Zonnevelden eerst in grootschalig landschap. • Zonnevelden kunnen rondom de zendmast. • Energie > zonnepanelen op gebouwen en niet als zonnepark in de natuur. • Duurzame energie kan bij de waterzuiveringsinstallatie. • Als er toch windmolens in IJsselstein moeten komen, zoek dan in Noord-West IJsselstein. Daar is genoeg ruimte voor inpassing zonder hinder voor wonen en werken. Past niet bij kleinschaligheid. • Om de waarde van het natuurhistorisch landschap te bewaren kan je eigenlijk maar weinig veranderen. Schaal en locatie zijn heel beperkt. • Maak de oude loop [van de Kromme IJssel] zichtbaar. Vertel het verhaal. • Hoofdwaterloop van de Kromme IJssel versterken + natuur. • Tropisch regenwoud. • Kromme IJssel is een kwaliteit. • Natuur > jaagpad herstellen. • Boomgaard is er niet meer, belang van de gemeenschap. • Historische verbintenis is geen reden voor een park. • Totaalvisie ontbreekt. • Helikopterview ontbreekt. Mijn inziens bouwen in bebouwde kom. 3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

59

Gebiedsatelier #2 Tijdstip: Locatie:

7 juni 2022, 19.00 - 21.00 uur Het Zendstation, Lopikerkapel

Model 1: Productielandschap van de 21ste eeuw Wat spreekt u aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Minste verandering • Clusters aan de linten • Doorzichten • Bestaande contouren blijven • Landschap blijft • Landbouw blijft, lekker traditioneel. • Goede aan dit plan is dat er geen nieuwe aansluiting komt vanaf de N210 • De openheid vanaf de Kromme IJssel • Woningtypen passen bij de linten en erven • Behoud omgeving in “modern” jasje • Openheid landschap • Industrie geur —> weinig woningen in de buurt (realistisch) Wat spreekt u niet aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Woningen te duur voor jongeren/starters • De zonnepanelen zijn lelijk in het landschap. Leg ze op daken van het industriegebied.

• Auto’s en motoren worden niet gehinderd, waardoor de Hogebiezendijk een racebaan wordt • Te dure woningen • Te weinig woningbouw voor starters • Te versnipperde landschap delen • Woningen te exclusief • Dit biedt geen toekomst voor jongeren • Te weinig woningen en te duur • Te veel zonnevelden • Zeer slecht plan, veel te veel versnipperd • Geen starterswoningen aan de rand van IJsselstein • Te weinig woningen, en te duur • Geen waterbuffers / natura 2000 • Te weinig woningbouw • Te veel versnippering • Nog steeds te kleinschalig voor landbouw • De bestaande wegen zijn niet breed genoeg, ook al komen er maar enkele woningen bij • Geen waterbuffers • Goede (landbouw)grond moet geen natuur worden (Hogebiezendijk - Lage Dijk)

• • • • • • • • • • • •

Te weinig woningbouw (1.500 in de Woonvisie) Conservatief, behoudend Risico op versnippering Woningbouw is te verspreid Kijk voor starterswoningen dichtbij de stadsrand Te weinig diversiteit in woningtypen, moet geen eenzijdig woningaanbod zijn. Dit is geen antwoord op de vraag uit de markt Uitzicht woning weg, moet niet ingebouwd worden (Lagedijk 27) Aan +/- 50-100 woningen heb je niks Fiets- en wandelnetwerk kan uitgebreid worden richting Lopik Eventueel meer woningen in de driehoek Industrie geurhinder, kun je niet bouwen Landschap te agrarisch karakter

Model 2: Productielandschap van de 21ste eeuw Wat spreekt u aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Woningen sluiten aan op bestaand stedelijk gebied • Woningen concentreren aan rand van het gebied • Alle onderdelen verhouden zich goed tot elkaar • Je kan verschillende woningtypen kwijt die inspelen op de markt • Financiële haalbaarheid is hier het meest realistisch, ook in relatie tot de betaalbaarheid van de woningen • Combinatie wonen, recreatie, natuur (robuust) • Bouwen voor senioren en starters! • Idee: herenboerderij om in voedsel te voorzien ipv recreatie\ • Waterbuffer → wel natuur, geen recreatie • Woningen, maar dan wel voor starters (ook mengen). Starters zijn een grote/brede doelgroep, met een daadkrachtig inkomen, maar geen vier ton. • Voldoende woningen! • Veel woningen vooral voor inwonende IJsselsteiners • Ik ben voor dit plan • Veel woningen, vertier, park etc, zwemwatertjes • Diversiteit in woningtypen mogelijk, dus inspelen op behoefte uit de markt • Starters woningen / focus op starters • Beste kans voor vitaliteit • Jongeren blijven in eigen stad • Huizen bouwen tussen Hogebiezendijk en Lage dijk • Let op: driehoek woningbouw aan meest westelijke kant van dit

• • • • • • •

model is nu ingetekend in het laagstgelegen gebied Let op: bij de aansluiting op Park Oudegein zijn waterkeringen van belang Toevoegen van ruiterpaden, er zijn veel maneges en stallingen aan de rand van het gebied Model biedt kansen om verschillende mobiliteitsopgaven (breder dan alleen dit gebied) op hoger niveau te doordenken Doorzetten landschappelijke kwaliteit Hoge Biezendijk + Biezendijk is nu een racebaan, dus pluspunt in dit model Uitbreiding van landschapspark richting Lopik Stijl Hoef en Haag, landelijk wonen

Wat spreekt u niet aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Wonen in de geurlijn van Westfort (industrie) • Woningbouw hier veel te grootschalig • 500 woningen is passender, dit aantal is te hoog • De omlegging van de N210 is het allerslechtst aan dit model • Gevaar dat de N210 te dicht langs huizen komt • De N210 ligt hier op de verkeerde plek • Parklandschap, kan hier niet huidig terrein blijven • Nog steeds te weinig woningen (kijk naar de Woonvisie, we moeten meer! → 3.000) • Blokkendozen :( Te veel hoogbouw • Ontsluiting? • Niet reageren op plannen, eerst kwaliteiten van het gebied versterken • Dichte bebossing verpest de openheid van het landschap en de mooie zonsondergang vanuit Klaphek • Gebouwen te dicht op Zendstation, meer open naar het oosten! • Woningen nabij industrie (Westfort) / niet tegen industriegebied aan bouwen • De nieuwe aansluiting van de provinciale weg • Sluit liever aan op de plannen van Rijnenburg, onderzoek dit • Natura2000 is hier niet realistisch i.v.m. industrie en de stikstofbeperkingen

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

2.3

Model 3: Natuurlijk en recreatief landschap

Wat spreekt u aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Mooie woon- en werklandschappen • Combi van natuur, recreatie en duurzaamheid. • Cultuurhistorische waarden kunnen worden ingepland • Woningaanbod “passend” bij gebied • Woningbouw in clusters = meer groen en collectiviteit • Fijn: aandacht voor fiets- en wandelpaden • Minste verandering in het landschap. Waarom zou je alles wegdoen wat mooi is? • Clusters van voorzieningen • De buffer voor het water is goed • Veel natuurwaarde behouden, zo weinig mogelijk veranderingen • Geen verplaatsing of aansluiting van de provinciale weg • Goede plek voor zonneparken • Model houdt rekening met waterkeringen om de Kromme IJssel Wat spreekt u niet aan in dit model? Opbrengst geeltjes: • Recreatie in dit gebied botst met de natuurwaarden • Je mag niet bouwen bij de waterzuivering • Blokken met clusterwoningen moeten dichter bij de huidige bebouwde kom.

Wel starterswoningen in de buurt van het centrum • Geen energieveld bij de waterzuivering nodig • Geen woningen bij vogelgebied • Versnippering van de bebouwing en het landschap • Veel mobiliteit van en naar voorzieningen (drukte) • Al die zonnevelden, bah • Versnipperd wonen is een kort jarenplan → 10 jaar verder en de vitaliteit is weg • Kans op meer woningbouw • Waarschijnlijk te weinig diversiteit in woningtypen, lees: vraag uit de markt • Betaalbare woningen? • Rechte lijnen = hard rijden • Beetje half model • Teveel eilanden zonnepanelen • Woningbouw te versnipperd • Te weinig woningen in dit model • Te voorzichtig en wordt te exclusief qua woningbouw • Onduidelijk hoog, dit wordt maximaal twee lagen

60

•

Aantallen woning goed, maar beter clusteren aan noordzijde, verspreiding mobiliteit door gebied • Er zijn al genoeg recreatieplassen in de buurt • Mag je hier wel woningen bouwen zo dicht bij de varkensslachterij? Model 4 concept : Focus op Natura 2000 / Natuurnetwerk Nederland Deze groep ontstond op verzoek van een aantal aanwezigen tijdens het atelier. Dit model is niet ontworpen door de bureaus. Uitgangspunt: maak van het gebied een natuurgebied en ken de status van N2000/NNN toe. Versterk de cultuurhistorische waarden. Geleverde input: • Boerenbedrijven veranderen, zoek nieuwe manieren om te overleven • De bedrijventerreinen transformeren, niet hier • Bouwen binnen de blauwe contouren van 1500 woningen • Versterk de waarden van de IJssel en de Lek in verbinding met de Kromme IJssel • Benoem de kwaliteiten van het gebied en versterk ze • Opknappen paden langs Kromme/Enge IJssel • Aanwijzen als natuurgebied • Woningbouw tegenhouden voelt egoïstisch. Zo veel mogelijk sfeer behouden van het huidige gebied. Laagbouw • Karakteristiek gebied is de IJsseldelta met verkaveling, boskamers passen hier niet • Geen zonne-energie velden • Geen windmolens

3 NOVEMBER 2022

GEBIEDSPERSPECTIEF KROMME IJSSELGEBIED

61

Gebiedsatelier #3

Gebiedsatelier #4

Tijdstip: Locatie:

Tijdstip: Locatie:

6 juli 2022, 19.00 - 21.00 uur Het Zendstation, Lopikerkapel

Opbrengst geeltjes per bouwsteen: Bouwsteen 1: Groene scheg tussen stad en land • Geen input Bouwsteen 2: Groene long voor de stad: • Waar wordt energie opgewekt? In de vorige sessie (met de modellen) was dit duidelijker ingetekend • Wind langs de A2 is de minst slechte optie • Is het realistisch om dit landschap te onderhouden met een middenmodel aantal woningen? Bouwsteen 3: Gevarieerd recreatief gebruik: • Meer recreatieve verbindingen spreekt aan • Verkeersgevoeligheid Bouwsteen 4: Nieuwe stadsranden: • Meer richting het westen passen ook goed dijkwoningen • Woningen nu tegen industrie en N210 aan; hoe voorkom je geluidsoverlast? • Wat doen we met ontsluiting en het energienetwerk? • Groen moet meer door de bebouwing heen gevlochten zijn • Tram door het gebied kan best; betekent minder auto’s, meer bewegingsvrijheid • Druk op de N210 is nu al groot; aandacht voor ontsluiting ontbreekt in bouwsteen • Geluidsoverlast + veiligheid N210 is nu al een groot probleem • N210 > mobiliteitsonderzoek verbreding = haalbaar • Waar zijn de voorzieningen? Nodig bij zo’n groot aantal woningen. School, kinderopvang, supermarkt etc. ontbreekt • Supermarkt, huisarts, school, winkels etc.