Bijlage 1 - Jaarstukken 2024
Tekst van het document
De ouderen in Houten zijn zelfstandig, gezond en veerkrachtig Samen met inwoners, inwonersinitiatieven, vrijwillige en professionele organisaties hebben we in 2024 goede stappen gezet op verschillende agenda-onderdelen van de Ouderenagenda 2023-2026 “Vitaal oud(er) worden in Houten”. Het gaat om het faciliteren van inwoner-initiatieven, ketenaanpak valpreventie, activiteiten van het Sportpunt voor 50-plussers, overzicht van ontmoetingsplekken, samenwerking tussen formele en informele zorg, integraal en teamoverstijgend werken, een passend en sluitend aanbod van inkomensondersteuning voor ouderen met een laag inkomen en culturele activiteiten voor (kwetsbare) ouderen (zie ook thema thuis). Kinderen krijgen een kansrijke start Op scholen is meer aandacht voor leefstijl en gezondheid. Ten opzichte van vorig jaar, is een verdubbeling van aantal scholen zichtbaar dat meedoet aan de Gezonde Schoolaanpak. Van 6 scholen in schooljaar '23 - ‘24 naar 12 scholen (bo en vo) van dit schooljaar ('24 - ‘25). Jongeren ontwikkelen zich in een veelzijdige, gezonde en kansrijke omgeving Daarnaast hebben we jongeren via scholen kunnen bereiken door middel van een aanbod gastlessen gericht op bijvoorbeeld weerbaarheid, media, pesten, seksualiteit en middelengebruik.
De samenwerking tussen jongerenwerk en voortgezet onderwijs is verbeterd, waardoor meer verbinding is tussen onderwijs en de leefwereld van jongeren. Het percentage jongvolwassenen dat aangeeft dat ze (zeer) tevreden zijn met hun leven is ten opzichte van 2022 met 6% gestegen naar 85%; dit is conform de indicator. Global Goal 2, 3, 5, 9, 10, 11 en 17 Doelstellingen deelprogramma Gezondheid #
Doelstelling
1
Inwoners van Houten hebben een gezonde leefstijl, zijn fysiek gezond en mentaal weerbaar.
2
De ouderen in Houten zijn zelfstandig, gezond en veerkrachtig.
3
Kinderen krijgen een kansrijke start.
4
Jongeren ontwikkelen zich in een veelzijdige, gezonde en kansrijke omgeving.
Jaarstukken 2024
27
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Inwoners van Houten hebben een gezonde leefstijl, zijn fysiek gezond en mentaal weerbaar. We stimuleren bewegen voor iedereen, waarbij we speciale aandacht hebben voor bepaalde doelgroepen zoals ouderen, jeugd tussen de 12 en 18 jaar en Special Sports We zetten extra in op mentaal welbevinden en welzijn van inwoners door onder andere Welzijn op Recept, waarbij huisartsen patiënten doorverwijzen naar een welzijnsconsulent Met het Healthy Houten netwerk richten we ons op fit zijn, omgaan met alcohol, drugs en gamen en jezelf fijn voelen We geven uitvoering aan Sportakkoord II en zetten Topsport in als voorbeeld van een gezonde leefstijl De ouderen in Houten zijn zelfstandig, gezond en veerkrachtig. We bespreken tijdens de huisbezoeken bij 80-plussers de mogelijkheden voor een zelfstandig, gezond en veerkrachtig leven We ondersteunen mantelzorgers We waarderen mantelzorgers met het mantelzorgcompliment We dragen bij aan en veilige omgeving in en om het huis Kinderen krijgen een kansrijke start.
We versterken het netwerk rondom jonge kinderen en ouders We investeren in gezondheid en een veilige leefomgeving van kinderen We werken samen met de partners van de coalitie Kansrijke Start Houten Jongeren ontwikkelen zich in een veelzijdige, gezonde en kansrijke omgeving We voorzien jongeren van informatie die zij nodig hebben in elke leeftijdsfase, onder andere door de Kwikstart app We zorgen voor de juiste hulp bij het opgroeien naar zelfstandigheid voor kinderen en jongeren De hulp is laagdrempelig en hulpverleners werken goed samen voor onze jeugd We begeleiden jeugdigen, ouders en professionals bij het omgaan met stress- en prestatiedruk die jongeren ondervinden
Een aantal interventies uit het actieplan stress en prestatiedruk zijn voortijdig stopgezet vanwege te weinig aanmeldingen. Dit gold voor MDT Baas (gericht op ontmoeting en talentontwikkeling) en een training mentale weerbaarheid voor jongeren.
Binnen scholen en verenigingen werken we aan het voorkomen van ongezonde schoolstress en prestatiedruk
Jaarstukken 2024
28
Deelprogramma Saamhorigheid Wat hebben we bereikt? Inwoners staan klaar voor elkaar De sociale kracht binnen Houten is gelijk gebleven (7.7). We zien dat de sociale samenhang in de gemeente Houten is versterkt. 55 inwonersinitiatieven hebben een financiële ondersteuning vanuit het nieuwe Inwonersfonds gekregen. Dat zijn 15 aanvragen meer dan vorig jaar in “Ons Fonds"; zie de indicatoren. Dit zijn initiatieven op het gebied van welzijn, eenzaamheid, educatie, duurzaamheid, milieu en biodiversiteit. In 2024 zijn we ook gestart met Houten Samen, de plek waar inwoners terecht kunnen met een idee voor advies en ondersteuning en deze tot uitvoering kunnen brengen. De samenwerking tussen belangrijke maatschappelijke partners als Woonin, Van Houten & co en het sociaal team werpt concrete vruchten af. Zo kwam buurtbemiddeling-plus tot stand, buurtbemiddeling specifiek voor kwetsbare inwoners. Met een versterking tussen het informele en formele netwerk dragen we bij aan de sociale basis en daarmee aan een sterke en zorgzame samenleving in Houten. Mantelzorgers staan in hun kracht in het zorgen voor naasten Uit de Monitor Sociale Kracht 2023 komt naar voren dat het percentage overbelaste mantelzorgers is afgenomen. In Houten dragen de sterkste schouders ook zwaardere lasten. Mantelzorgers spelen daarin een belangrijke rol.
In 2024 is de visie op mantelzorgondersteuning opgesteld en de mantelzorgwaardering herijkt met een verspreide waardering over verschillende momenten in het jaar. Het ondersteuningsaanbod voor mantelzorgers is uitgebreid met de pilot Zorgoppas voor ouders van zorgintensieve kinderen (Hubs). De talenten van alle inwoners komen tot bloei De talenten van inwoners kwamen tot bloei doordat er veel culturele activiteiten hebben plaatsgevonden. Via het Cultuurfonds hebben wij in 2024 21 culturele projecten mede gefinancierd, hiervan zijn vier projecten door organisaties ingediend die nog niet eerder de weg naar het Cultuurfonds hebben gevonden. Projecten die ondersteuning kregen zijn bijvoorbeeld het project "Creatief op Leeftijd" en de Kunstfietsdagen. De projecten hebben bijgedragen aan actieve ontmoetingen tussen inwoners en aan het vergroten van sociale en cognitieve vaardigheden. Daarnaast is het Convenant Cultuuronderwijs verlengd. Hiermee wordt de samenwerking tussen alle Houtense schoolbesturen van het primair, voortgezet en speciaal onderwijs, Aan de Slinger, Kunst Centraal en de gemeente bekrachtigd. De Houtense scholen krijgen daarmee weer een gevarieerd aanbod aan cultuureducatie en de kinderen uit Houten krijgen de kans om op een diepgaande manier kennis te maken met kunst, cultuur en erfgoed.
Via de Jeugdpas Sport en Cultuur kunnen kinderen op een laagdrempelige manier kennis maken met actieve cultuurdeelname. Voor gezinnen die het financieel niet breed hebben biedt Stichting Leergeld en het Jeugdfonds Sport en Cultuur ondersteuning. In Theater Aan de Slinger is het tweede balkon gerealiseerd, nu kunnen nog meer bezoekers genieten van het aanbod. Iedereen doet onbeperkt mee In Houten willen we graag dat iedereen mee kan doen. We hebben daarom in 2024 op verschillende wijze gewerkt aan een inclusieve samenleving. Er kwam een nulmeting en verbeteradvies voor de toegankelijkheid van zes gemeentelijke gebouwen. Houten deed mee aan de Week voor Respect en zag een groei van 133% in het aantal bereikte leerlingen t.o.v. 2023. Coming-outdag en paarse vrijdag werden gevierd en daarmee bewustwording rondom de LHBTIQA+ gemeenschap versterkt. Global Goal 10 en 17 Doelstellingen deelprogramma Saamhorigheid #
Doelstelling
1
Inwoners staan klaar voor elkaar.
2
Mantelzorgers staan in hun kracht in het zorgen voor naasten.
3
De talenten van alle inwoners komen tot bloei.
Jaarstukken 2024
29
4
Iedereen doet onbeperkt mee.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Inwoners staan klaar voor elkaar. We ondersteunen inwoners die een actieve bijdrage leveren aan de samenleving door mee te denken, te adviseren en te verbinden Voor een financiële bijdrage zijn subsidies beschikbaar Inwoners die leefbaarheid in de buurt verbeteren ondersteunen we door in 2024 Ons Fonds om te vormen naar Het Inwonersfonds Mantelzorgers staan in hun kracht in het zorgen voor naasten. Om overbelasting te voorkomen bieden we ondersteuning aan mantelzorgers gericht op informatie, advies en begeleiding Mantelzorgers geven we de mantelzorgwaardering We werken samen met verschillende partners om onze mantelzorgers te ondersteunen De talenten van alle inwoners komen tot bloei. Met het Cultuurfonds stimuleren we culturele activiteiten om talenten van inwoners te ontwikkelen We verlengen het convenant Cultuuronderwijs om kinderen vroeg te laten kennismaken met theater en museum Iedereen doet onbeperkt mee. We stellen de aanpak Onbeperkt Meedoen op
Het budget voor inclusie is via een aantal regelingen beschikbaar. De aanpak Onbeperkt Meedoen heeft tot doel dit samen te brengen. Daarmee sturen we gelijk op aanvragen, activiteiten en verantwoording. Door wisseling van ambtelijke capaciteit hebben we dit moeten uitstellen.
Vanuit het fonds Onbeperkt Meedoen versterken we initiatieven die discriminatie en polarisatie voorkomen We geven een steuntje in de rug aan activiteiten die zorgen voor meer verbinding tussen inwoners van Houten met verschillende achtergronden Er wordt gewerkt aan het actieplan inclusie
Zie toelichting hierboven.
Jaarstukken 2024
Uitgesteld vanwege een tekort aan capaciteit.
30
Deelprogramma Leren en Werken Wat hebben we bereikt? In de begroting 2024 zijn drie belangrijke doelstellingen benoemd op het vlak van leren en werken. In verkorte vorm: bestaanszekerheid vergroten, deelname aan de samenleving vergroten en gelijke kansen voor alle kinderen. Bestaanszekerheid vergroten We willen dat mensen weten waar ze moeten zijn om te voorkomen dat geldzorgen en schulden onbeheersbaar worden om zo de bestaanszekerheid te vergroten en armoede te verminderen. Voor bestaanszekerheid zijn de volgende verplichte indicatoren opgenomen: Aantal kinderen dat gebruik maakt van het jeugdfonds sport en cultuur. Dat is in absolute zin gedaald. Als we het aantal toekenningen afzetten tegen de doelgroep die in aantal is afgenomen is het bereik licht verhoogd (zie hieronder). • Aantal toegekende aanvragen voor de individuele inkomenstoeslag. Dit aantal is licht gestegen. • Kinderen in uitkeringsgezin in % van kinderen tot 18 jaar. Deze verplichte BBV indicator wordt niet meer bijgehouden. Laatst bekende meting 2021. Deze indicatoren geven slechts een beperkt beeld van wat er op het gebied van bestaanszekerheid is bereikt. Om de raad een beter beeld te geven hebben wij onderstaande cijfers opgenomen: Tweejaarlijks actualiseren we de factsheet armoede-index (de nul-meting was in 2022 bij de herijking minimabeleid).
Voor 2024 blijkt dat er minder huishoudens / kinderen zijn onder het wettelijk sociaal minimum (WSM):
Een belangrijk thema in de begroting van 2024 was de toegankelijkheid van inkomensvoorzieningen om bestaansonzekerheid te verminderen. Dit kreeg in 2024 een extra impuls met de lancering van Ondernemer Centraal, Bereken Uw Recht en het organiseren van een financiële check. Het bereik van alle regelingen is gelijk gebleven of gestegen. Daarnaast zijn enkele verbeteringen doorgevoerd in de minimaregelingen: de doorlooptijden voor het aanvragen van bijzondere voorzieningen zijn verkort en Stichting Leergeld is gestart met een fietsenplan. Een opvallend signaal van bestaansonzekerheid in 2024 was dat statushouders kort na hun vestiging in Houten in financiële problemen raakten. Hierop is ingespeeld door ondersteuning en ontzorging voor deze groep te organiseren. Deelname aan de samenleving We willen mensen zonder inkomen ondersteunen, die belemmeringen ondervinden bij het vinden van werken of andere manieren om actief te deel te nemen aan de samenleving, aan het werk gaan of deelnemen aan de samenleving. Voor deelname aan de samenleving kunnen we slechts over een paar verplichte indicatoren rapporteren: • Aantal personen met bijstandsuitkering per 10.000 inwoners. Licht gestegen ten opzichte van 2024. De BBV-indicatoren geven helaas weinig zicht op de prestaties op dit onderdeel. Om de raad een beter beeld te geven hebben wij onderstaande cijfers opgenomen:
Jaarstukken 2024
31
• • •
Groei bijstandsbestand: van 612 naar 631 in 2024. Dit past in de landelijke trend. Er zijn in 2024 een aantal van 31 statushouders ingestroomd. En 52 mensen zijn uitgestroomd naar werk. Het aantal mensen met een indicatie banenafspraak is fors gestegen: van 114 aan het eind van 2023 tot 134 halverwege 2024. Opvallend is dat meer dan de helft van deze groep jonger is dan 27. Van deze groep zijn 47 mensen aan het werk. In Houten zijn 9 mensen met een advies beschut werk. Van deze groep zijn 5 mensen aan het werk. De andere 4 krijgen passende begeleiding.
We denken dat het inzichtelijk is voor de raad om jaarlijks in de jaarrekening inzicht te krijgen in de samenstelling van het bijstandsbestand (en de verschuiving daarin): • In Houten ontvangt 40% van de bijstandsgerechtigden al meer dan 5 jaar een uitkering. Dit is in lijn met het landelijke beeld. • In lijn met het landelijke beeld heeft ook de gemeente Houten veel bijstandsontvangers die ouder zijn dan 55 jaar. Als het gaat om jongere bijstandsontvangers (tot 35 jaar), zijn er in de gemeente Houten relatief veel. Dit is echter goed te verklaren: er worden in Houten in vergelijking met andere groepen veel jonge en alleenstaande statushouders gehuisvest vanwege het beschikbare woningaanbod en er zijn twee opvanglocaties van Timon waar jonge en alleenstaande vrouwen worden opgevangen. Ook op het gebied van talentontwikkeling zijn stappen gezet. In Houten waren er weinig laagdrempelige mogelijkheden om te starten met arbeidsontwikkeling; dat is essentieel voor mensen die na een lange periode van inactiviteit of moeilijke omstandigheden weer aan het werk willen. Na de opening van Werkschuur Nieuw Wulven in 2023, is in april 2024 de Was- en Strijkservice gestart. Deze groeide snel uit tot een belangrijke eerste stap in arbeidsontwikkeling. Daarnaast werd in 2024 een bedrijvendag georganiseerd om de samenwerking tussen bedrijven en arbeidsontwikkeling te versterken.
Hieruit zijn waardevolle initiatieven voortgekomen, die in 2025 verder worden uitgewerkt. Hiermee zijn concrete stappen gezet naar een Houtense aanpak voor arbeidsontwikkeling. Alle kinderen in Houten hebben gelijke kansen Over de verplichte indicatoren op dit thema zijn geen gegevens over 2024 beschikbaar. De BBV-indicatoren geven helaas geen zicht op de prestaties op dit onderdeel. Als alternatief zullen we in de jaarrekening 2025 cijfers opnemen over het aantal thuiszitters. Een essentieel onderdeel van talentontwikkeling is het verbeteren van de leeromstandigheden. Dit betekent onder andere het tijdig signaleren en aanpakken van problemen die het leren belemmeren, zoals taalvaardigheid. Om dit te ondersteunen, zijn in 2024 het Taalatelier (stimuleren Nederlandse Taal) en het Scholenteam (preventie op school) structureel geborgd na het wegvallen van de NPOmiddelen. Samen met alle schoolbesturen, kinderdagverblijven, Samenwerkingsverbanden en Sociaal Team is de visie Samenkracht ontwikkeld. In deze visie op Onderwijs en Zorg is de gezamenlijke inspanning vastgelegd om alle kinderen alle kansen te bieden. Doelstellingen deelprogramma Leren en werken # 1 2 3
Doelstelling We willen dat mensen weten waar ze moeten zijn om te voorkomen dat geldzorgen en schulden onbeheersbaar worden om zo de bestaanszekerheid te vergroten en armoede verminderen. We willen mensen zonder inkomen ondersteunen, die belemmeringen ondervinden bij het vinden van werken of andere manieren om actief te deel te nemen aan de samenleving, aan het werk gaan of deelnemen aan de samenleving. Alle kinderen in Houten hebben gelijke kansen.
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Jaarstukken 2024
32
Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
We willen dat mensen weten waar ze moeten zijn om te voorkomen dat geldzorgen en schulden onbeheersbaar worden om zo de bestaanszekerheid te vergroten en armoede verminderen. We zorgen dat we inwoners met geldzorgen vroeg in beeld hebben We zetten in op het vereenvoudigen van aanvragen voor de bijzondere bijstand We gaan in gesprek met ervaringsdeskundigen We zorgen met onze partners voor een laagdrempelige toegang voor het praten over schulden en het aanvragen van minimaregelingen Als gevolg van de herijking minimaregelingen en de extra inzet leggen we de lat qua ambities in de prestatie-indicatoren hoger We willen mensen zonder inkomen ondersteunen, die belemmeringen ondervinden bij het vinden van werken of andere manieren om actief te deel te nemen aan de samenleving, aan het werk gaan of deelnemen aan de samenleving. Via de Houtense werktafel zetten we samen met partners in op werk/participatie. We zetten specifiek in op Jongeren (met en zonder uitkering), (ex-) inburgeraars, Mensen met een indicatie baan-afspraak, nieuw beschut en mensen met GGZproblematiek In Op Koers werken we gestructureerd samen met de inwoner en betrokken partijen voor mensen met multiproblematiek Inburgeraars ondersteunen we met taalonderwijs, op het gebied van inkomen, maatschappelijke begeleiding en intensieve ondersteuning naar werk.
We organiseren een goede start voor iedere inburgeraar Alle kinderen in Houten hebben gelijke kansen. Samen met stichting Leergeld en het Jeugdfonds Sport en Cultuur ontwikkelen we o.a. de sportieve en culturele talenten van kinderen uit gezinnen met een lager inkomen Voor jonge kinderen met een achterstand bieden we vroeg- en voorschoolse educatie Met het Taalatelier ondersteunen we kinderen die het Nederlands nog niet goed beheersen Met de Ondersteuningsteams op scholen bieden we de juiste hulp als het nodig is
Jaarstukken 2024
33
Deelprogramma Thuis Wat hebben we bereikt? In Houten wonen we veilig, comfortabel en zelfstandig Zo lang mogelijk veilig, prettig (en zo zelfstandig als mogelijk) thuis wonen in een prettige en sociale omgeving is ons hoofddoel. Dit vraagt vooral om bewustwording, acceptatie en advies. Samen met inwoners, inwonersinitiatieven, vrijwillige en professionele organisaties hebben we in 2024 goede stappen gezet op verschillende agenda-onderdelen van de Ouderenagenda 2023-2026 “Vitaal oud(er) worden in Houten”. Daarnaast is er hulp en ondersteuning aanwezig voor de inwoners die het niet zelf meer redden. Binnen de gemeente wordt, op een wederzijdse manier, nauw samengewerkt tussen de verschillende betrokken disciplines in het ruimtelijk en sociaal domein om ons hoofddoel te bereiken. Het gaat enerzijds om het realiseren van ruimtelijke plannen zoals de gebiedsvisies voor Centrum, De Molenzoom, De Koppeling (CMK) en Houten Oost. Anderzijds is het ruimtelijk domein betrokken bij het opstellen van de Woonzorgvisie i.o. Op deze wijze worden de ruimtelijke consequenties van de huisvestingsopgaven voor ouderen en andere aandachtsgroepen concreet gemaakt in de verschillende gebieden in Houten. Dit is een voorwaarde om veilig, comfortabel en thuis wonen in de toekomst mogelijk te maken. Iedereen woont in een veilige wijk waar inwoners elkaar accepteren en naar elkaar omkijken.
Een veilige wijk waar inwoners elkaar accepteren en naar elkaar omkijken is voor mensen met een psychische kwetsbaarheid extra belangrijk. Door de decentralisatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang en de extramuralisering van zorg, wonen steeds meer mensen die voorheen in instellingen verbleven nu in reguliere woningen met begeleiding in bestaande wijken. In 2024 is Enik verhuisd naar de Meerkoet in de wijk de Weides. De Meerkoet is hiervoor verbouwd. In deze kleinschalige locatie is de relatie met het opbouwwerk van Van Houten&co veel directer waardoor initiatieven beter van de grond kunnen komen. Kinderen groeien thuis op Uit de cijfers blijkt dat het percentage jongeren met jeugdbescherming in percentage van alle jongeren tot 18 jaar gelijk is gebleven. Het percentage jongeren met jeugdhulp is in vergelijking met alle jongeren tot 18 jaar licht afgenomen (zie indicator). Veilig thuis opgroeien vraagt om de aanpak van kindermishandeling en huiselijk geweld. Binnen de regio Lekstroom zijn er trainingen georganiseerd om uniform met het gezin en samenwerkingspartners te praten over (on)veiligheid en prioriteit te geven aan de directe onveiligheid. Deze methodiek zorgt ervoor dat de kans op terugval in oude gedragspatronen zoveel mogelijk wordt voorkomen.
Daarnaast wordt het Sociaal Team Houten geschoold om verdiepend in kaart te brengen welke problemen er spelen bij een inwoner of gezin en welke zorg hiervoor effectief is in te zetten. Ook worden alle jeugdprofessionals geschoold als Aandachtsfunctionaris Huiselijk Geweld en Kindermishandeling omdat het signaleren en bespreken van onveiligheid landelijk gezien prioriteit heeft. Deze twee aanpakken zorgen ervoor dat professionals betere handvatten hebben om inwoners te horen in hun zorgen, samen in kaart brengen van problemen die direct aangepakt moeten worden en ook effectieve begeleiding te kunnen geven. In de komende 3 jaar worden zowel Wmo- als Jeugdprofessionals hierin geschoold. Daarnaast zijn 16 gezinnen - waarbij sprake was van overbelasting – ondersteund door een steungezin via Buurtgezinnen. In het kader van het regionale project Relatie- en scheidingsdesk is een nieuw spreekuur ingericht, met als doel inwoners die met scheiding of een moeizame partnerrelatie te maken hebben te ondersteunen in dit proces. Niet alleen voor de partners zelf is ondersteuning helpend, ook voor eventueel aanwezige kinderen is het niet laten escaleren van een scheiding van groot belang. Kinderen van gescheiden ouders, met name geëscaleerde scheidingen, zijn fors oververtegenwoordigd in de jeugdhulp. Het spreekuur is een succes gebleken.
Medio 2024 is de frequentie van het spreekuur verhoogd van eens per twee weken naar wekelijks. Ook is ingezet op andere vormen van ondersteuning bij scheiding, zoals diverse maatjesprojecten, goede online informatievoorziening en scholing in het onderwerp voor onze jongerenwerkers en Sociaal Teamleden.
Jaarstukken 2024
34
Zorg is goed en betaalbaar voor jong en oud Het ontwikkelen van groepsactiviteiten draagt bij aan een afname van het aantal cliënten met een maatwerkarrangement WMO. In 2024 330 cliënten per 10.000 inwoners, dit is een afname van 30 cliënten per 10.000 inwoners, zoals benoemd bij de indicatoren. Het Sociaal Team Houten heeft in 2024 gewerkt aan het ontwikkelen van groepswerk zodat inwoners sneller geholpen kunnen worden en met lotgenoten in contact komen. Ook werd gewerkt aan het ontwikkelen van e-health ter ondersteuning van de begeleiding of ter overbrugging van de wachtlijst. Er wordt gekeken naar problematiek waar voorlichting (oftwel psycho-educatie) op gegeven kan worden en inwoners ook direct in contact gebracht kunnen worden met vrijwilligersorganisaties en het welzijnswerk. Denk aan inwoners met autisme of ouders die opvoedproblemen ervaren. Om ervoor te zorgen dat betaalbare zorg van goede kwaliteit overeind blijft, is de ondersteuning naar zelfredzaamheid structureel geborgd in de opdracht van het Sociaal Team. Het Sociaal Plein heeft zich dit jaar doorontwikkeld, ondanks de onzekerheid over de huisvesting van het Huis van Houten. Het aantal bezoekers stijgt en het aantal openingsuren wordt uitgebreid. Er zal in 2025 meer bekendheid worden gegeven aan het Sociaal Plein zodat het nog beter gevonden kan worden. Doelstellingen deelprogramma Thuis #
Doelstelling
1
In Houten wonen we veilig, comfortabel en zelfstandig.
2
Iedereen woont in een veilige wijk waar inwoners elkaar accepteren en naar elkaar omkijken.
3
Kinderen groeien thuis op.
4
Zorg is goed en betaalbaar van jong tot oud.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
In Houten wonen we veilig, comfortabel en zelfstandig. Wij zetten in op voldoende passende woningen, ontmoeting in de buurt en de mogelijkheid voor gezond bewegen zodat inwoners langer zelfstandig kunnen wonen Vanwege de toename van 85-plussers met dementie informeren we onze inwoners over de noodzaak om de woning tijdig aan te passen Wooncoaches begeleiden ouderen om de woning veilig te maken We streven naar voldoende woningen voor ouderen
Er is gewerkt aan het opstellen van een Woonzorgvisie als uitwerking en aanvulling op de woonvisie 2021-2030. Dit deden we in samenwerking met verschillende gemeentelijke teams. Ook haalden we ideeën en adviezen op bij inwoners, inwonersinitiatieven, vrijwillige en professionele organisaties over hoe wij samen wonen en zorg toekomstbestendig kunnen maken in Houten.
We ondersteunen waar nodig ouderen met een laag inkomen om mee te doen in de samenleving
Jaarstukken 2024
35
Iedereen woont in een veilige wijk waar inwoners elkaar accepteren en naar elkaar omkijken. Met het Sociaal Team signaleren we huiselijk geweld en kindermishandeling, maken het bespreekbaar en creëren we veiligheid in een gezin/huishouden. Professionals bij het Sociaal Team zijn getraind in het herkennen van signalen van onveiligheid. Daarnaast worden ook andere professionals (waaronder het onderwijs en de kinderopvang) en betrokken vrijwilligers getraind op het herkennen en melden van mishandeling, financiële uitbuiting en huiselijk geweld Bij ernstige zorgen over de veiligheid en gezondheid van inwoners, jong en oud, hebben we professionele hulp. Daarvoor werken wij samen met Samen Veilig Midden Nederland (Veilig Thuis en SAVE) Vanwege de landelijke ontwikkelingen in de jeugd- en gezinsbescherming zal mogelijk de taakverdeling tussen het Sociaal Team, Veilig Thuis en SAVE ook veranderen. Wij zorgen dat voor onze inwoners in onveiligheid dat taken en verantwoordelijkheden ten alle tijden duidelijk zijn en er snel gehandeld wordt Kinderen groeien thuis op.
We zoeken naar ondersteuning in de eigen familie, vrienden en buurtgenoten bij vragen over opvoeden en opgroeien Wanneer het noodzakelijk is, organiseren we de hulp zo dicht als mogelijk bij huis en staat het kind centraal Samen het hulpverleners versterken we het gewone leven rond kinderen, zetten we in op hulp in het eigen netwerk en begeleiden we jongeren naar volwassenheid Wanneer een veilig en gezond thuis niet kan, bieden we een nieuw thuis. Daarvoor versterken we pleegouders door netwerkbijeenkomsten te organiseren zodat kennis en ervaring wordt gedeeld. Zorg is goed en betaalbaar van jong tot oud. We bieden ondersteuning voor onze inwoners wanneer nodig De businesscase begeleiding wordt uitgevoerd We werken samen met onze partners jeugdhulp We bepalen op basis van een kostenonderzoek hoe we tot een meer transparante bekostiging komen
Samen met de gecontracteerde combinatie van zorgaanbieders is de bekostigingssystematiek van begeleiding bij verblijf verbeterd. Bij de andere vormen van jeugdhulp was daar geen reden voor.
We bepalen op basis van een evaluatie hoe het Sociaal Plein verder ontwikkelt
Jaarstukken 2024
36
Programma Samen Leven - Wat heeft het gekost? (Bedragen x €1000)
Deelprogramma's 01.
Primitieve Rekening begroting 2023 2024
Begroting na wijziging 2024
Verschil begroting na wijziging vs Rekening rekening 2024 2024
Samen Leven
lasten 01.01
Gezondheid
14.277
15.934
15.067
14.512
555
01.02
Saamhorigheid
15.873
18.181
20.937
17.294
3.642
01.03
Leren en werken
36.630
35.493
39.193
40.431
-1.238
01.04
Thuis
376
975
563
510
53
01.99
Programmabrede kosten
0
105
-60
0
-60
67.156
70.688
75.700
72.748
2.952
Totaal lasten baten 01.01
Gezondheid
2.784
1.891
2.072
2.025
-47
01.02
Saamhorigheid
1.973
711
3.092
2.938
-154
01.03
Leren en werken
9.851
9.304
11.086
11.794
707
01.04
Thuis
436
826
263
246
-18
01.99
Programmabrede kosten
0
0
0
0
0
15.044
12.731
16.513
17.003
489
52.112
57.957
59.186
55.746
-3.441
Totaal baten Saldo baten en lasten Mutaties reserves 01.99
Dotaties
198
0
1.111
1.111
0
01.99
Onttrekkingen
102
29
364
277
-87
Saldo mutaties reserves
96
-29
747
834
87
52.207
57.927
59.933
56.580
Saldo Samen Leven
Verklaring
Verschil lasten
3.354
Verschil baten
Baten en Lasten 01.01 Gezondheid - gestegen kosten maatschappelijke partners
01.01 Gezondheid: Diverse verschillen < 150.000 01.01 Gezondheid: Diverse verschillen < 150.000 (o.a. binnensportaccommodaties, regeling tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten en collectieve zorgverzekering minima)
Jaarstukken 2024
196
0
0
-47
359
0
37
01.02 Saamhorigheid - afwikkeling boekwaarde Huis van Houten: Op 27 september 2024 is de raad geïnformeerd in een RIB (851063) dat de verhuizing van de huidige gebruikers van het Huis van Houten naar een tijdelijke locatie voorlopig moet worden uitgesteld. De financiële consequenties daarvan zijn in de laatste begrotingswijziging van 2025 (de slotwijziging) opgenomen. Daarin is niet opgenomen de consequenties voor de begrote afboeking van de boekwaarde van het bestaande pand Huis van Houten. Deze stond in 2024 begroot voor € 2.455.000 en zou ten laste worden gebracht van de beklemde algemene reserve. Door de geschetste ontwikkelingen vindt dit op een later moment plaats. Dat betekent dat er een onderschrijding is van de lasten van € 2.455.000, maar dat ook de begrote onttrekking aan de beklemde algemene reserve van € 2.455.000 leidt tot een onderschrijding van de baten. Per saldo is dit neutraal.
2.455
0
01.02 Saamhorigheid - Sociaal Team: Het jaar 2024 is voor de Stichting Sociaal Team met een positief saldo afgesloten. Als gevolg hiervan stort het Sociaal Team € 405.285 van de bijdrage terug aan de gemeente Houten. Het positieve saldo is voornamelijk veroorzaakt doordat de werkelijke personeelsbezetting lager uitkwam dan begroot. Dit verschil in de FTE werd veroorzaakt door personeelsverloop en krapte op de arbeidsmarkt; inmiddels is de personeelsbezetting weer op orde. Daarnaast was er in de begroting geen rekening gehouden met ontvangen ziekengelden van het UWV inzake de wet WAZO (Wet Arbeid en Zorg) en hieraan gekoppeld opnamen van ouderschapsverlof.
405
0
01.02 Saamhorigheid: Diverse verschillen < 150.000 (o.a. Houtense werktafel, Op Koers, huisvesting sociaal culturele centra, inburgering, toegerekende overheadkosten)
782
0
01.02 Saamhorigheid: Diverse verschillen < 150.000 (o.a. inburgering en huisvesting sociaal culturele centra)
0
-154
01.03 Leren en werken - Bijstand voor zelfstandigen (BBZ): Er hebben minder inwoners gebruik gemaakt van de BBZ.
212
0
01.03 Leren en werken - Bijstandsverlening en inkomensvoorziening: De afwijking op de lasten BUIG (Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten) zit niet zo zeer op hogere aantallen, maar is een gevolg van een rekenfout bij de WIL. Dit wordt nader toegelicht bij de behandeling van het jaarverslag van de WIL.
-463
0
01.03 Leren en werken - Bijstandsverlening en inkomensvoorziening: De baten voor BUIG worden geraamd op basis van BUIG prognoses van het Rijk. Deze bedragen zijn nog niet bekend bij het opstellen van de Houtense begroting.
0
827
01.03 Leren en werken - Bijzondere bijstand: Voor inkomensondersteuning waren er minder aanvragen dan WIL verwacht had. Er was met name een stijging in aanvragen statushouders verwacht maar deze bleef uit. Het aantal aanvragen is moeilijk voorspelbaar.
0
152
Jaarstukken 2024
38
01.03 Leren en werken - Minimabeleid:
153
0
01.03 Leren en werken - Toegerekende overheadkosten (doorbelaste kostenplaatsen): Tijdens het opstellen van de begroting worden de kostenplaatsen op basis van voorcalculatie aan de producten doorbelast. Als gevolg van de regels Besluit begroting en verantwoording (BBV) worden de kostenplaatsen bij de jaarrekening op basis van de werkelijke kosten (salarissen en inhuur van derden) doorbelast aan de producten.
181
0
01.03 Leren en werken - Zorg in natura (ZIN) jeugd: Binnen de T3 prognose voor uitgave ZIN Jeugd is gebleken dat er een begrotingsoverschrijding is van 1,4 miljoen. N.a.v. de T2rapportage is de begroting voor 2024 al opgehoogd, maar dit blijkt onvoldoende te zijn geweest. In 2024 is er op meerdere inkoopsegmenten (Ambulant en Gezinsvormen) meer zorg beschikt en gedeclareerd dan er op basis van cliëntaantallen en zorgomvang vooraf begroot is. Er is een enorme toename aan kosten per cliënt gemaakt op de Specialistische Geestelijke Gezondheidszorg (SGGZ) en op de Begeleiding Midden en Zwaar. Dit heeft te maken met de complexiteit van problematiek bij cliënten, grotere inzet van ambulante hulpverlening om thuiszitters richting onderwijs te krijgen, maar ook om cliënten langer thuis te laten wonen. Daarnaast heeft de vierkant financiering van Gezinsvormen onvoldoende begroot voor de grotere inzet ambulante zorginzet (denk aan GGZ behandeling of begeleiding om crisis te voorkomen) die de cliënten binnen dit segment nodig hadden.
-1.406
0
01.03 Leren en werken: Diverse verschillen < 150.000 (o.a. onderwijshuisvesting, BBZ, onderwijs achterstandenbeleid)
0
-272
01.03 Leren en werken: Diverse verschillen < 150.000 (o.a. voordeel bij kinderopvang doelgroepen en PGB jeugd, nadeel bij uitvoeringskosten Werk en Inkomen)
84
0
01.04 Thuis Diverse verschillen < 150.000
53
0
Ondernemer Centraal (60k voordeel): Aanvankelijk was er een budget van €39.000 vastgesteld voor Ondernemer Centraal. Halverwege het jaar ontstond de verwachting dat dit bedrag onvoldoende zou zijn, waarop werd besloten tot een budgetverhoging. Later bleek echter dat deze inschatting was gebaseerd op onjuiste informatie, waardoor de verhoging niet noodzakelijk was geweest. Basisdienstverlening Schuldhulpverlening (47k voordeel): De basisdienstverlening schuldhulpverlening is sinds 2024 een nieuwe beleidsontwikkeling. In samenwerking met WIL is onderzocht welke onderdelen van deze dienstverlening direct in 2024 geïmplementeerd konden worden en welke onderdelen een langere termijn vergen. Om deze reden is een beperkt deel van de nieuw ontvangen structurele middelen ingezet. SPUK gedupeerden toeslagenproblematiek (21k voordeel): Binnen de SPUK wordt gewerkt met normbedragen op basis van bandbreedtes in het aantal gedupeerden. Gemeente Houten valt in de categorie van 50-100 gedupeerden en ontvangt op basis daarvan normbedragen voor de werkzaamheden voor de consulent brede ondersteuning. De daadwerkelijk gemaakte kosten liggen echter lager dan het ontvangen normbedrag. Overigen (25k)
Jaarstukken 2024
39
0
-18
-60
0
1
0
0
1
2.952
489
01.99 Programmabrede kosten - onttrekking reserves: De kosten voor intensivering aanpak statushouders zijn opgevangen binnen de begroting van de Houtense werktafel. Halverwege 2024 is een verkeerde inschatting gemaakt dat hiervoor extra incidentele middelen vanuit de bestemmingsreserve Programma Transities in Samenhang voor nodig waren.
0
-87
Subtotaal Reserves
0
-87
2.952
402
01.99 Programmabrede kosten Diverse verschillen < 150.000 Afronding
Subtotaal Baten en Lasten
Reserves
Totaal (+ voordeel / - nadeel)
Jaarstukken 2024
40
Programma Duurzame leefomgeving Inleiding Houten is een gemeente waar veel mensen willen wonen. Samen met onze partners werken we daarom aan de ruimtelijke opgaven, waarbij er gelijktijdig uitvoering wordt geven aan onze Woonvisie 2021-2030. • In 2024 zijn er in Houten 218 woningen toegevoegd, waarvan 190 gelijkvloerse appartementen en 28 eengezinswoningen. •
We hebben in 2024 66% betaalbare woningen opgeleverd, waarvan 26 sociale huurwoningen
•
We hebben gewerkt aan de gebiedsvisies voor Centrum, Molenzoom en de Koppeling en voor Oost, die in 2025 worden afgerond.
•
Voor de opgaven van het centrum is er vanuit de regeling Impuls Aanpak Centrum gebieden een mooie subsidie van ongeveer 2 miljoen euro binnengehaald.
•
De Agenda Buitengebied is vastgesteld. Deze Agenda bevat een perspectief voor het buitengebied, wat een mooie en gedragen richting geeft voor de toekomst.
De visies en de Agenda Buitengebied dienen als input voor de Omgevingsvisie. In 2024 is er gewerkt aan de eerste fase van de Omgevingsvisie, het omgevingspalet. Voor Castellum geldt dat het plein Piazza in 2024 een nieuwe, frisse, groene uitstraling heeft gekregen, waarbij tevens fietsparkeervoorzieningen zijn toegevoegd. Vanuit duurzaamheid hebben we aan diverse ambities gewerkt • In 2024 werd in de wijk De Polders het proces gestart om inwoners te betrekken bij de keuze voor een duurzaam warmtealternatief. •
Om de uitvoering van de transitievisie warmte te versnellen en meer inwoners te ontzorgen bij het verduurzamen van hun woning, wordt naast samenwerking met lokale partijen ook de kracht van regionale samenwerking benut. De lokale aanpak ging ook door, waarbij met behulp van de Fixbrigade en EnergieRijk Houten 103 woningen zijn verduurzaamd met kleine energiebesparende maatregelen.
•
Ook op de aanbodzijde van duurzame energie zijn in 2024 stappen gezet, zo werd afgelopen jaar zonneveld Van Dijk gebouwd. Het zonneveld van Oosterlaak kon als gevolg van netcongestie niet worden gebouwd in 2024.
•
Op het gebied van circulariteit is in 2024 het actieplan Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven & Inkopen (MVOI) in uitvoering genomen. Een concreet resultaat hiervan was de inkoop van de Fairphone voor (nieuwe) medewerkers. Het huishoudelijk afval contract met de huidige inzamelaar loopt in 2026 af, wat de reden was om in 2024 Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN) te vragen een proces voor toetreding van onze gemeente op te starten, zodat de gescheiden afvalinzameling vanaf 2027 gewaarborgd is.
Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte is uitgevoerd volgens het vastgestelde beeldkwaliteitskader. Voor het thema Groen en biodiversiteit is samen met de Klankbordgroep biodiversiteit (KBG) het uitvoeringsplan 2024 gerealiseerd. Er is een begin gemaakt met de vertaling van de "kansenkaart" uit de visie groen en biodiversiteit in een meerjarenplan met concrete acties voor de komende jaren. Ook is extra aandacht geweest voor 103 bewoners initiatieven in 2024. In veel gevallen betrof het de omzetting van verharding naar groen. Er zijn 82 zelfbeheerovereenkomsten ondertekend. Naar aanleiding van een motie van de raad was er in 2024 een boomspiegelactie. Bewoners hebben daarbij 71 boomspiegels in zelfbeheer genomen. In regionaal verband hebben we op het gebied van landschap een samenwerkingsovereenkomst getekend voor het Kromme Rijn Linielandschap om te komen tot een goede gebiedsgerichte samenwerking voor dit pilot-gebied vanuit Groen Groeit Mee. Verder is 2024 een nieuwe samenwerkingsovereenkomst Groenblauwe Dooradering afgesloten waarbij naast houtige landschapselementen ook meer ingezet gaat worden op water gerelateerde landschapselementen
Jaarstukken 2024
41
(zoals natuurvriendelijke oevers).In relatie met Agenda Buitengebied en de samenwerking in het Kromme Rijn Linielandschap is onderzocht en geïnventariseerd welke mogelijkheden er zijn voor recreatie in het buitengebied van Houten. We hebben in 2024 het uitvoeringsprogramma van de Visie Cultureel erfgoed gevolgd, met speciale aandacht voor het behoud en beheer van het gemeentelijke erfgoed. Ter voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet is de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit opgericht. Daarbij zijn 2 nieuwe leden geworven met kennis op het gebied van kunst- of architectuurhistorie en van (lokaal en regionaal) historisch landschap.
Overzicht relevante beleidskaders Retailvisie Houten 2015-2025 Woonvisie 2016-2025 Woonvisie 2021-2030 Toekomstvisie Houten 2025 Collegeprogramma 2018-2022: Duurzaam, ondernemend en dichtbij! Collegeprogramma 2022-2026: Samen me inwoners bouwen aan een toekomstbestendig Houten. Beeldkwaliteitskader openbare ruimte Water- en rioleringsplan (WRP) Energieplan Transitievisie Warmte Regionale Energiestrategie Visie Groen en Biodiversiteit Klimaatadaptieplan Actieplan Circulaire Economie Beleidskader zonnevelden
Provinciaal beleid https://www.provincie-utrecht.nl/onderwerpen/ruimtelijke-ontwikkeling/regionale-programmeringwonen-en-werken Groen Groeit Mee | provincie Utrecht (provincie-utrecht.nl) Omgevingsvisie provincie Utrecht - Plannenviewer Provincie Utrecht (provincie-utrecht.nl) Omgevingsverordening | provincie Utrecht (provincie-utrecht.nl)
U10 beleid: IRP - Integraal ruimtelijk programma Utrecht Nabij Regionaal MobiliteitsProgramma 1.0 (RMP 1.0) Regionale Energiestrategie U16 | Energie Regio Utrecht
Overzicht verbonden partijen • • •
Samenwerking in de U16 aan de Regionale Energie Strategie. Regionale samenwerking met U-thuis. Afval Verwijdering Utrecht (AVU)
Het programma bestaat uit de volgende deelprogramma's: • • • • • • •
Wonen Commerciële voorzieningen Leefomgeving Gebiedsontwikkeling Duurzaamheid en energietransitie Landschap en recreatie Cultuurhistorie en archeologie
Jaarstukken 2024
42
Deelprogramma Wonen Wat hebben we bereikt? In 2024 zijn er 218 woningen toegevoegd, waarvan 190 gelijkvloerse appartementen en 28 eengezinswoningen. Daarmee komt het totaal aantal gerealiseerde woningen in de periode van de woonvisie, gerekend vanaf 2022, uit op 677 woningen. Als we de opgave tot 2040 van 4750 woningen evenredig over de jaren verdelen, hadden dit 750 woningen moeten zijn. We verwachten dat we de komende jaren een inhaalslag gaan maken na vaststelling van de gebiedsvisie CMK. In 2024 heeft de oplevering van Lindeoord geleid tot 26 nieuwbouw sociale huur appartementen. Dit betreft 12% van de totale nieuwbouw. Daarmee komt aandeel sociale huurwoningen van woningcorporaties uit op ruim 23%. Door het inzetten van buurtvoorrang bij Lindeoord zijn er 19 woningzoekenden (73%) uit Noord West gehuisvest. Meer dan 90% van de nieuwe huurders komt uit Houten. Door het vaststellen van de eerste wijzigingsverordening van de regionale huisvestingsverordening gemeente Houten 2023 is het nu mogelijk om voor 50% van de betaalbare nieuwbouwkoopwoningen voorrang en rangorde vast te stellen. Ook moet 100% van de kopers voldoen aan een inkomenseis, zodat huishoudens met een middeninkomen meer kans hebben. Dit geldt nu al voor 323 woningen in de projecten KPN-gebouw en De Knik (=Randhoeve 221).
Hoe de volgorde en rangorde tot stand komt is uitgewerkt in de beleidsregels woonruimteverdeling 2024. In ‘t Goy wordt een experiment uitgewerkt voor voorrang voor woningzoekenden met een economisch en maatschappelijke binding aan die kern. Global Goal 11 Doelstellingen deelprogramma Wonen #
Doelstelling
1
Voldoen aan de woningbehoefte voor sociale huur volgens de Woonvisie 2021-2030 en de doelgroepenverordening.
2
Voldoen aan de woningbehoefte volgens Woonvisie 2021-2030 van 4.750 woningen tot 2040.
3
Bij het verdelen van woonruimte krijgen Houtenaren voorrang.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Voldoen aan de woningbehoefte voor sociale huur volgens de Woonvisie 2021-2030 en de doelgroepenverordening. In nauwe samenwerking met de woningbouwcorporatie tot 2040 1.550 sociale huurwoningen realiseren door nieuwbouw en transformatie
De afgelopen jaren zijn er relatief weinig sociale huurwoningen opgeleverd. Om in 2040 1550 sociale huurwoningen te kunnen realiseren is een inhaalslag nodig. We werken op dit moment aan instrumenten en beleid om hier harder op sturen. GG11
Voldoen aan de woningbehoefte volgens Woonvisie 2021-2030 van 4.750 woningen tot 2040. Programmatisch oppakken van de gebiedsontwikkelingen centrum, De Molenzoom en De Koppeling, Houten-Vinex, Houten-Oost en Grote Driehoek in Schalkwijk. Opstellen bouwstenen buitengebied voor de Omgevingsvisie en een agenda buitengebied
Jaarstukken 2024
GG11, GG3, GG4, GG7
GG14, GG7, GG11, GG15, GG3, GG8, GG9
43
Bij het verdelen van woonruimte krijgen Houtenaren voorrang. Afspraken maken met ontwikkelaars Maximaal inzetten op toewijzing aan eigen inwoners en lokaal gebonden woningzoekenden conform mogelijkheden in landelijke wettelijke regelgeving
Omschrijving
Bron
GG11
Realisatie 2021
2022
2023
Raming
Realisatie
2024
2024
Output indicatoren Nieuwe betaalbare koopwoningen
BAG
x
28
12
22
11
Nieuwe middenhuurwoningen
BAG
x
0
0
133
109
Nieuwe sociale huurwoningen
BAG/CBS/Woonin
0
116
26
BAG/CBS
193
343
116
252
218
Woonin
9.1
9.7
9,3
9.3
12,1
Nieuwe woningen
26
Outcome indicatoren Inschijfduur woningzoekenden in jaren
De toename van de inschrijftijd is te verklaren door meer toewijzingen aan senioren, met lange inschrijftijd (20 jaar of meer is niet uitzonderlijk) en door krapte op de woningmarkt. Bij factoren dragen in gelijke mate bij aan deze toename. BBV indicatoren Aantal nieuwe gebouwde woningen Basisregistratie per 1.000 woningen adressen en gebouwen
6,2
14
6
10,2
73,10%
75,50%
Nog onbekend
Demografisch druk in %
CBS
71,50%
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
COELO
662,-
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
COELO
853,-
912,- Koper 950, Huurder 471
Gemiddelde WOZ waarde
CBS
378k
418k
Jaarstukken 2024
723,- Koper 756, Huurder 277
501k
Koper 808, Huurder 307 Koper 1023 , Huurder 521 Nog onbekend
44
Deelprogramma Commerciële voorzieningen Wat hebben we bereikt? Voor de leefbaarheid van Houten werken we aan aantrekkelijke commerciële voorzieningen zoals winkels, dienstverlening, culturele voorzieningen en horeca. In navolging van het Plan van Aanpak ‘versterking vitaliteit centrum Houten’ - gericht op een compact, toekomstbestendig, vitaal en aantrekkelijk centrum - hebben we in samenspraak met onze inwoners en ondernemers gewerkt aan een schets voor het centrum waarin ook aantrekkelijke commerciële voorzieningen een plek hebben. Deze schets wordt momenteel vertaald naar een gebiedsvisie voor het Centrum (en de Molenzoom en de Koppeling). Met de eind 2024 toegekende subsidie vanuit de Impulsaanpak Winkelgebieden kunnen we de komende jaren concreet aan de slag. Door externe omstandigheden zijn er in 2024 meer winkels in het centrum gestopt dan verwacht, daarom is het leegstandspercentage toegenomen naar 18%. Voor Castellum geldt dat het plein Piazza in 2024 een nieuwe, frisse, groene uitstraling heeft gekregen waarbij tevens fietsparkeervoorzieningen zijn toegevoegd. Global Goal 8 en 9 Doelstellingen deelprogramma Commerciële voorzieningen #
Doelstelling
1
Vitale, toekomstbestendige (winkel)centra met minder leegstand.
2
Meer horeca aantrekken, waarbij een aantrekkelijk en divers horeca-aanbod ontstaat.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Vitale, toekomstbestendige (winkel)centra met minder leegstand. Vanuit ‘Vitale Coalitie Centrum’ ondersteunen en faciliteren wij GG8 het terugdringen van leegstand. Dit doen we o.a. door kansen te verkennen om leegstaand winkelvastgoed een herbestemming te geven zoals bijvoorbeeld woningen We gaan na hoe we tot een gezonde mix van winkels, horeca GG8 en andere (dienstverlenende) bedrijvigheid van het centrum kunnen komen We voeren het Plan van Aanpak ‘Versterking Vitaliteit Centrum’ GG8 (2023) uit GG8, GG11 Met bewoners, ondernemers en vastgoedeigenaren in onze centrumgebieden verkennen we de mogelijkheden om de buitenruimte aantrekkelijker, leefbaarder en veiliger te maken GG9 We stellen een plan op voor herinrichting (met o.a. betere fietsparkeervoorzieningen) en vergroening van het plein Piazza in Castellum, Uitvoering is gepland in 2024. GG8 Met het Evenementenfonds Houten stimuleren we passende evenementen, ook in de centrumgebieden. Meer horeca aantrekken waarbij een aantrekkelijk en divers horeca-aanbod ontstaat. We denken positief mee met (aanstaande) horecaondernemers over de mogelijkheden voor horecavestigingen en terrassen en faciliteren hen zo goed mogelijk We bieden horecaondernemers een extra steun in de rug door de mogelijkheid te bieden om structureel hun terras te verruimen en verwarmde terrassen te realiseren mits deze met duurzame energie worden verwarmd
Jaarstukken 2024
GG8
GG8
45
Omschrijving
Bron
Realisatie 2021
2022
Raming Realisatie 2023
2024
2024
Voor dit programma zijn geen Output indicatoren geformuleerd Outcome indicatoren Aantal horeca-vestigingen in het centrum (Het Rond) op 1 januari
Provinciaal Arbeidsplaatsen Register
Leegstandspercentage Centrum Koopstromenonderzoek (Het Rond) Randstad (KSO)*
23
25
26
27
27
12%
15%
16%
16%
18%
Voor dit programma zijn geen BBV indicatoren geformuleerd
Jaarstukken 2024
46
Deelprogramma Leefomgeving Wat hebben we bereikt? Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte is uitgevoerd volgens het beeldkwaliteitskader zoals dat door de raad is vastgesteld. Groen en biodiversiteit Samen met de Klankbordgroep biodiversiteit (KBG) hebben we het uitvoeringsplan 2024 gerealiseerd: • Er is een begin gemaakt met de vertaling van de "kansenkaart" uit de visie groen en biodiversiteit in een meerjarenplan met concrete acties voor de komende jaren. De eerste contacten met onder andere Prorail, HDSR en RWS zijn gelegd om te kijken in hoeverre de ambities gezamenlijk kunnen worden opgepakt. • Op een aantal locaties, met name langs watergangen, is veel minder intensief gemaaid (van 30 keer naar 1 keer per jaar). Inheemse planten kunnen zo tot ontwikkeling komen. Door het maaisel te ruimen voorkomen we dat de grond opnieuw wordt bemest: de mooiste bloemen groeien immers op arme grond. Bij het maaien laten we 30% staan, zodat insecten daar kunnen fourageren en schuilen. • De groenaannemer heeft via een app bewoners actief voorgelicht over de planning en de aanpak van het maaiwerk. Het aantal meldingen bij de gemeente is hierdoor flink teruggelopen. • Samen met Houtense Bijzaken zijn in het buitengebied wilde hagen en struiken, die waardevol zijn voor bijen en andere inheemse dieren, geplant.
• Ter vergroening van fietstunnel De Staart zijn hangplanten en heesters geplant. Met boomstammen is ook het eerste deel van een faunapassage voor kleine zoogdieren en amfibieën in de tunnel aangelegd. • Bewoners konden dit jaar met korting een insectenhotel van de Krachtfabriek kopen. De actie was een groot succes: er zijn maar liefst 170 hotels verkocht. • De Milieuwerkgroep Houten voerde een monitoring uit bij De Staart en trof daarbij een zeldzame niet-stekende solitaire wesp aan (euodynerus dantici). • Enkele paddenpoelen zijn gereinigd. Kritische opmerkingen daarover van bewoners ("kaalslag") zijn beantwoord via de website en social media. GG14
GG15
Water- en Rioleringsplan (WRP) • We reinigden 54.952 meter hoofdriool en inspecteerden 3.106 meter leiding visueel; • We reinigden 21.400 meter drainageleiding, 18.250 gemeentelijke straat- en trottoirkolken en 3.333 meter lijnafwateringen; • 1.008 meter aan watergangen is uitgebaggerd. • De 356 mechanisch elektrische installaties gekoppeld aan het gemeentelijk waterbeheer zijn onderhouden en gereinigd. 10 pompen en de schakelkasten van 9 tunnelgemalen zijn vervangen. De rioolgemalen Achterdijk en Rietdijk zijn gerenoveerd en verbeterd. Klimaatadaptatie • In het kader van klimaatadaptatie zijn 6 projecten uitgevoerd waarbij 29.352 m2 verharding is afgekoppeld van de vuilwater riolering. Hiermee zijn 2 ris:Eicovolle locaties voor waterschade bij extreme neerslag gesaneerd. • Bij Cultuurhuis Schoneveld, het Zoetwatermeer en de Loericker Stee zijn 17 bomen bijgeplant voor het creëren van een koelteplek. Op verzoek van ondernemers zijn extra bomen geplant op de Doornkade. • In 2024 heeft Houten de tweede plaats behaald bij het Nationaal Kampioenschap Tegelwippen in de categorie middelgrote gemeenten. Op 25 locaties zijn 56.287 tegels (ruim 5.000 m2) verwijderd. • Door ontstening zijn nieuwe plantsoenen ontstaan op diverse locaties zoals Het Rond/Onderdoor, Het Wed en Piazza.
Twee middengeleiders op de Rondweg (bij Het Water en bij De Rede) zijn ingezaaid met een laagblijvend kruidenmengsel In totaal ging het om ongeveer 4500 m2.
Jaarstukken 2024
47
•
Samen met HDSR zijn natuurvriendelijke oevers aangelegd in 't Goy en langs de Loodsboot. ,
Global Goal 13, 14 en 15
Verlichting • In 2024 is een groot deel van de conventionele verlichting vervangen door LED. In 2025 volgt het resterende deel. GG7, GG13 Asfalt Wij voerden verschillende onderhoudswerkzaamheden aan de asfaltverharding uit zoals de reconstructie van voetpaden en het asfalteren van De Staart, de Rondweg (tussen de wijk het Mos en De Koppeling), kruisingsvlakken aan de Jhr. Ramweg en een deel van de Achterdijk. Op meer dan 200 wegvakken is klein- of groot onderhoud uitgevoerd aan de elementenverharding. Bewonersinitiatieven Wijkcoördinatie ondersteunde vorig jaar 103 bewonersinitiatieven. In veel gevallen betrof het de omzetting van verharding naar groen. Er zijn 82 zelfbeheerovereenkomsten ondertekend. Naar aanleiding van een motie van de raad was er in 2024 een boomspiegelactie. Bewoners hebben daarbij 71 boomspiegels in zelfbeheer genomen. Doelstellingen deelprogramma Leefomgeving # 1 2
Doelstelling Groen, verharding en water onderhouden conform de afgesproken beeldkwaliteit voor een schone functionele en veilige leefomgeving. Een adequaat en doelmatig beheer van de riolering, oppervlaktewater en grondwater voor een gezonde en klimaatrobuuste leefomgeving.
3
Goede en energiezuinige openbare verlichting ten behoeve van de verkeers- en sociale veiligheid.
4
Voldoende mogelijkheden voor sport, spel en bewegen voor alle leeftijden in de openbare ruimte.
5
Meer participatie en zelf-organiserend vermogen van de samenleving bij beheer en herinrichting van de openbare ruimte.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Groen, verharding en water onderhouden conform de afgesproken beeldkwaliteit voor een schone functionele en veilige leefomgeving. Het beheren en onderhouden van groenvoorzieningen (incl. begraafplaatsen), verharding en water Voor de beeldkwaliteit van onkruid op verharding geldt weer een B-niveau (in plaats van het in 2021 ingestelde C-niveau)
In plaats van een B-niveau is helaas een C-niveau gerealiseerd, onder andere door het extreem natte weer. Begin 2025 wordt een evaluatie uitgevoerd en bekijken we hoe dit beter kan.
Uitvoeren van groot onderhoud en vervanging van het groen (bomen, grasvelden en plantsoenen), voet- en fietspaden en straatmeubilair Bomen bijplanten voor de uitbreiding en verbetering van koelteplekken waar mensen kunnen vertoeven tijdens tropische dagen
Jaarstukken 2024
48
Organiseren/faciliteren/ondersteunen van opschoonacties met bewoners zoals maandelijkse zwerfvuilopruimacties door groepen buurtgenoten en landelijke opschoondagen alsmede het geven van gastlessen op scholen en aan statushouders over (zwerf)afval
De SUP (single use plastic) vergoeding van € 2,42 per inwoner is in de plaats gekomen van de zwerfvuilvergoeding, maar de uitbetaling is nog niet gestart. Dit heeft tot vertraging geleid bij o.a. de voorlichting aan vluchtelingen en een campagne tegen afvaldumpingen.
De uitvoering van maatregelen naar aanleiding van de Visie Groen en Biodiversiteit. Aan het begin van het jaar stellen we een uitvoeringsplan op in overleg met de Klankbordgroep biodiversiteit Het vergroten en beplanten van boomspiegels met het oog op de gewenste vergroening en het creëren van steppingstones voor insecten We bestrijden in nauwe samenwerking met het Waterschap explosief woekerende exotische (water)planten zoals vederkruid. In bermen bestrijden we de Japanse duizendknoop en Reuzenberenklauw Bij de bestrijding van ziekten en plagen (zoals eikenprocessierupsen, spinselmot en luizen) gebruiken we uitsluitend biologische methoden. Rupsen worden bijvoorbeeld weggezogen Een adequaat en doelmatig beheer van de riolering, oppervlaktewater en grondwater voor een gezonde en klimaatrobuuste leefomgeving. Uitvoering van het beheer (reiniging, inspectie en reparatie) en groot onderhoud en vervanging Voortzetting aanpak risicolocaties wateroverlast Het afkoppelen van minimaal 7.500 m2 verharding, het verwijderen van 1.250 m2 verharding en het aanbrengen van waterpasserende verharding op 50 parkeervakken Subsidies verstrekken vanuit de stimuleringsregelingen voor afkoppelen en aanleg groene daken. Ophalen van overtollige tuinverharding met de tegeltaxi Communicatie over de gevolgen van klimaatverandering en concrete campagnes met maatregelen, die particulieren kunnen treffen.
Bijvoorbeeld het NK Tegelwippen Samen met de partners van het netwerk Water en Klimaat werken aan een doelmatig en duurzaam beheer in de afvalwaterketen Gezamenlijk met HDSR en bewoners beoordelen van de waterkwaliteit op verschillende (ecoscan)locaties (Citizen Science) Goede en energiezuinige openbare verlichting ten behoeve van de verkeers- en sociale veiligheid. Onderhoud en vervanging van de openbare verlichting Voortzetting van de vervanging van de openbare verlichting Voldoende mogelijkheden voor sport, spel en bewegen voor alle leeftijden in de openbare ruimte. Inspecties (3x per jaar) en onderhoud en vervanging van speeltoestellen en sport- en spellocaties in de openbare ruimte Bij vervanging van speeltoestellen bepalen we in overleg met de buurt hoe de locatie het best kan worden ingericht We stimuleren en ondersteunen initiatieven uit de samenleving om bijzondere (sportieve) sport- en spelvoorzieningen te realiseren Meer participatie en zelf-organiserend vermogen van de samenleving bij beheer en herinrichting van de openbare ruimte.
Jaarstukken 2024
49
Het ondersteunen van bewonersinitiatieven voor zelfbeheer en herinrichting van de openbare ruimte Bewoners/bedrijven inspireren tot nieuwe initiatieven door communicatie over bestaande aansprekende voorbeelden zoals het voedselbos Kristalwater, bloembollen Heemcamp en de aanplant van heesters op de Vijfwal
Omschrijving
Bron
Realisatie 2021
2022
2023
Raming
Realisatie
2024
2024
Voor dit programma zijn geen Output indicatoren geformuleerd Outcome indicatoren Beeldkwaliteit openbare ruimte conform de norm
Twee jaarlijkse meting door extern bureau.
87,5%
87,5%
87,5%
100%
Geen meting uitgevoerd
Dit is een samengestelde indicator. Op basis van metingen per gebiedstype (centrum, groenzone, bedrijventerrein en wonen) en per onderwerp (graslengte, kale plekken in plantsoenen, snoeibeeld, drijfvuil, onkruid op verharding en zwerfafval) wordt bepaald in hoeverre het onderhoud voldoet aan de beeldkwaliteitsnorm. Volgens afspraak vindt er vanaf 2023 alleen in de oneven jaren een meting plaats. De raming voor 2024 was al opgesteld voordat deze afspraak was gemaakt. Voor dit programma zijn geen BBV indicatoren geformuleerd
Jaarstukken 2024
50
Deelprogramma Gebiedsontwikkeling Wat hebben we bereikt? De Woonvisie, in 2021 vastgesteld, is het uitgangspunt voor gebiedsontwikkeling. Het doel is om in de periode tot 2040 4.750 woningen toe te voegen om de natuurlijke groei van het inwoneraantal van Houten op te vangen. Dit is een toename van ongeveer 25% ten opzichte van de bestaande woningvoorraad in 2021. GG3, GG7, GG8, GG9, GG11, GG13 De huidige woningbouwproductie vanuit Houten Vinex zit in de afrondende fase (tot 2026). Voor ons liggen de herstructurerings- en transformatieopgaven in Centrum, Molenzoom en Koppeling en de verkenning om te bouwen in Oost (tot 2040). Doelstellingen deelprogramma Gebiedsontwikkeling #
Doelstelling
1
Het blijvend faciliteren van (particuliere) initiatieven van diverse aard en omvang.
2
In het programma Bouwen voor Houten sturing geven aan de nieuwe woningbouwopgave zoals vastgelegd in de woonvisie: het toevoegen van 4750 woningen tot 2040 (ruim 260 woningen per jaar = 1 woning per werkdag).
3
Behoud en ontwikkeling van Houten als economisch aantrekkelijke vestigingsplaats
4
Behoud en ontwikkeling van een vitaal platteland met leefbare kernen.
5
In de geest van de Omgevingswet werken met de kerninstrumenten van de wet
Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat gaan we daarvoor doen?
Voortgang
Toelichting
Het blijvend faciliteren van (particuliere) initiatieven van diverse aard en omvang We werken we aan gemiddeld 70 lopende initiatieven op het terrein van wonen, werken en detailhandel We gaan verder met het afbouwen van Houten-Vinex
GG8, GG11 GG11
In het programma Bouwen voor Houten sturing geven aan de nieuwe woningbouwopgave zoals vastgelegd in de woonvisie: het toevoegen van 4750 woningen tot 2040 (ruim 260 woningen per jaar = 1 woning per werkdag). We gebruiken het vastgestelde Houtens DNA en de Woonvisie als basis voor doorontwikkeling van de gebieden We werken verder aan de kavel paspoorten voor 6 van de 7 prioritaire locaties die versneld gerealiseerd gaan worden We werken aan een stedenbouwkundig programma van eisen voor het centrum, De Molenzoom en De Koppeling, onderdeel daarvan is een ontwikkelstrategie We stellen een gebiedsvisie op voor Houten Oost, onderdeel daarvan is een ontwikkelstrategie. Ondersteunend daaraan werken we aan de modernisering van het grondbeleid We zetten volop in op participatie conform onze leidraad participatie We leveren een bijdrage aan de ontwikkeling van de regio Utrecht en zoeken actief verbinding met de buurgemeenten We borgen de ruimtelijke kwaliteit door in samenwerking met een groep van experts uit de samenleving schetsen op te stellen