Begroting 2025
Tekst van het document
Afhankelijk van de besluitvorming van de Raad van State start in 2025 de bouw van Windpark Goyerbrug. De huidige ondersteuning van vrijwilligersorganisaties via de subsidieregeling Energietransitie loopt door in 2025. Bij de besluitvorming over het nieuwe Energieplan zal moeten worden besloten hoe we het bestaande budget daar zo goed mogelijk voor kunnen aanwenden en welke aanvullende financiering we kunnen vinden. Ook de inzet op circulariteit wordt gecontinueerd. In 2025 gaan we de inzamelmiddelen vervangen zoals in het Beheerplan Inzamelmiddelen is voorzien. Ook starten we met nieuwe contractpartijen voor de verwerking en transport van een groot deel van de afvalstromen van de milieustraat. Landschap en recreatie Om de cultuurhistorische waarde van het landschap te behouden en te verstreken, investeren wij in aanleg en herstel van (nieuwe) landschapselementen. Hierbij werken wij samen met het Provinciale Platform Groenblauwe Dooradering. Hiervoor zal voor de periode 2025 - 2028 een nieuwe samenwerkingsovereenkomst afgesloten worden. Bij alle activiteiten is het van belang dat er een evenwicht is tussen het aantal activiteiten en de impact die die activiteiten hebben op de leefbaarheid.
Daarnaast hebben wij te maken met een verwachte transitie in de landbouw in verband met de stikstofproblematiek, waardoor er voor een deel van de landbouw een ander verdienmodel moet worden gevonden. Daarbij kan recreatie ook een onderdeel vormen. Hierbij werken wij samen met de provincie en gemeenten in en om het Kromme Rijngebied in het kader van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG).
Begroting 2025
30
Recreatie wordt steeds belangrijker, vooral om dat direct in de eigen woonomgeving te kunnen doen. Daarom steken wij onder andere in op het beleefbaar en bereikbaar maken van de Hollandse Waterlinies, onder andere via het dijkversterkingsproject Sterke Lekdijk. Daarnaast worden recreatieve mogelijkheden binnen Houten zo goed mogelijk ontsloten. Belangrijk hierbij is dat de leefbaarheid in het buitengebied niet ten koste gaat van deze ontwikkelingen, maar dat er voldoende ruimte blijft voor onze agrariërs. Cultuurhistorie en archeologie In januari 2023 heeft de raad de Visie cultureel erfgoed vastgesteld waarmee richting wordt gegeven aan hoe wij met ons cultureel erfgoed om willen gaan. Het inzichtelijk maken van de samenhang en koppelkansen met andere beleidsterreinen is van belang omdat de gemeente met deze integrale aanpak dit kan inbedden in de Omgevingswet. Het onderdeel actualisatie van het monumentenbeleid is opgestart en wordt in 2025 afgerond. In 2025 en de jaren daarna wordt gekeken of de uitkomst van het onderzoek naar de mogelijkheden voor een vorm van een museum gerealiseerd kan worden. Dit kan bijvoorbeeld door het laten oprichten van een stichting, het laten opnemen van ruimte in de plannen van het Huis van Houten of op andere manieren.
Hiermee kunnen onze cultuurhistorische en archeologische waarden worden gekoesterd en benut en biedt dat een mogelijkheid om bezoekers te informeren over hun en onze geschiedenis.
Beleidskaders Retailvisie Houten 2015-2025 Woonvisie 2021-2030 Toekomstvisie Houten 2025 Beeldkwaliteitskader openbare ruimte : deze link werkt niet; stuk digitaal niet vindbaar Water- en rioleringsplan (WRP ) Energieplan Transitievisie warmte Regionale Energiestrategie Beleidsplan openbare laadinfrastructuur Visie Groen en Biodiversiteit Visie Cultureel Erfgoed Woondeal regio Utrecht - Utrecht10 Verbonden partijen zie paragraaf 1.4.7.2.
Deelprogramma's
Begroting 2025
31
Deelprogramma Wonen Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Voldoen aan de woningbehoefte voor sociale huur volgens de Woonvisie 2021-2030 en de doelgroepenverordening.
Wat gaan we daarvoor doen? In nauwe samenwerking met de woningbouwcorporatie tot 2040 1.550 sociale huurwoningen realiseren door nieuwbouw en transformatie. Hierop sturen wij middels de vastgestelde Prestatieafspraken 2024-2027, welke met Woonin zijn overeengekomen.
Doelstelling 2 Voldoen aan de woningbehoefte volgens Woonvisie 2021-2030 van 4.750 woningen tot 2040.
Wat gaan we daarvoor doen?
Gebiedsvisie Centrum, Molenzoom en Koppeling opleveren. Gebiedsvisie Houten-Oost opleveren. Opstellen van een Woonzorgvisie, waarin is beschreven hoe we aan de woningbehoefte van aandachtsgroepen (zoals senioren, mensen met een fysieke- of verstandelijke beperking) willen voldoen. Onze woningbouwplanning uitvoeren waarbij we naar verwachte de woningbouwopgave (zie tabel) realiseren.
Doelstelling 3 Bij het verdelen van woonruimte krijgen Houtenaren voorrang.
Wat gaan we daarvoor doen?
Inzetten op maximale toewijzing aan eigen inwoners en lokaal gebonden woningzoekenden conform wettelijke regelgeving, met een aanpassing van de regionale huisvestingsverordening van Houten en de beleidsregels woonruimteverdeling; In de huisvestingsverordening wordt het mogelijk gemaakt om ook voor betaalbare koop voorrangsregels toe te passen. In 2025 worden deze in beleidsregels uitgewerkt, ook voor specifieke doelgroepen.
Indicatoren Omschrijving
Bron
Realisatie 2021
2022
Raming 2023
2024
2025
Output indicatoren Nieuwe betaalbare koopwoningen
BAG
x
28
12
22
115
Nieuwe middenhuurwoningen
BAG
x
0
0
133
0
Begroting 2025
32
Nieuwe sociale huurwoningen
BAG/CBS/Woonin
0
116
26
26
0
De oplevering van sociale huur fluctueert van jaar tot jaar. De prognose voor 2025 is dat er geen sociale huurwoningen worden opgeleverd. Het doel in de woonvisie om tot 2040 30% sociale huur te realiseren staat onverminderd overeind. Nieuwe woningen
BAG/CBS
193
343
116
252
300
* Bij de doorontwikkeling van deze indicatoren wordt ook de volkshuisvesting betrokken. Outcome indicatoren Inschijfduur woningzoekenden in jaren
Woonin
9.1
9.7
CBS
378k
418k
6,2
14
9,3
9.3
6
11,8
BBV Indicatoren Gemiddelde WOZ waarde
Aantal nieuwe gebouwde woningen Basisregistratie per 1.000 woningen adressen en gebouwen
Demografisch druk in %
CBS
71,50%
73,10%
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
COELO
662,-
723,-
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
COELO
853,-
912,-
Begroting 2025
14,1
33
Deelprogramma Commerciële voorzieningen Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Vitale, toekomstbestendige (winkel)centra met minder leegstand.
Wat gaan we daarvoor doen?
Primair is voor het terugdringen van leegstand een rol weggelegd voor de eigenaar/verhuurder van het (winkel)vastgoed in de (winkel)centra. Wij ondersteunen en faciliteren hierin. Vanuit de 'Vitale Coalitie Centrum Houten’ werken we aan een vitaal en toekomstbestendig (winkel)centrum. Samen met inwoners, ondernemers en organisaties in het centrum stellen we momenteel een gebiedsvisie op voor het Centrum (en de Molenzoom en de Koppeling) - een stedenbouwkundige schets is hier onderdeel van - die begin 2025 aan de raad ter vaststelling wordt aangeboden. Deze zal na vaststelling verder worden uitgewerkt zodat we concreet aan de slag kunnen met de realisatie van het perspectief van dit toekomstbestendige centrum. De substantiële aanvraag voor middelen vanuit de Impulsaanpak Winkelgebieden die in de zomer van 2024 is ingediend, kan hier natuurlijk een flinke versnelling in teweeg brengen (uitsluitsel toekenning november 2024 verwacht). Verdere, forse vergroening van het centrum en sfeerverlichting maken hier onderdeel van uit. Daarnaast zetten we met de Vitale Coalitie en specifiek de Belangenvereniging Het Rond voor het centrum in op het organiseren van een effectieve en (kosten)efficiënte manier van centrummanagement om de uitrol van alle acties in het centrum goed te kunnen coördineren en uitrollen.
Tot slot stimuleren we ook in 2025 met het Evenementenfonds Houten passende evenementen in de centrumgebieden. Dit met als doel om de vitaliteit en levendigheid in winkelcentra te versterken.
Doelstelling 2 Meer horeca aantrekken waarbij een aantrekkelijk en divers horeca-aanbod ontstaat.
Wat gaan we daarvoor doen? In onze centrumgebieden levert de horeca een belangrijke bijdrage aan de vitaliteit en toekomstbestendigheid. In Houten hebben we relatief weinig horecavestigingen (in verhouding tot het aantal inwoners). In de afgelopen jaren is er meer horeca bijgekomen en is deze verhouding verbeterd. De groei is sinds de coronacrisis min of meer gestabiliseerd (eerst gedaald en later weer gegroeid). Voor 2025 verwachten wij verdere stabilisatie van het aantal horecavestigingen en wellicht een beperkte groei; steeds meer horecaondernemers grijpen nieuwe kansen na de coronaperiode. Voor eigenaren van winkelcentra (zoals Het Rond) is en blijft horeca interessant voor de aantrekkelijkheid en levendigheid van het centrum. We denken positief mee met (aanstaande) horecaondernemers over de mogelijkheden betreft horecavestigingen en terrassen en faciliteren hen zo goed mogelijk. Wij hebben gemerkt dat de verruiming van de terrassen positief heeft uitgepakt, zowel voor de horecaondernemers als voor de sfeer in de centra; door de verruiming werd de aanblik gezelliger en uitnodigend voor de bezoeker. Op basis van een uitvraag onder horecaondernemers is gebleken dat sommige horecaondernemers het terras graag structureel uitbreiden. Daarom geven we de uitgebreide terrassen, waar bij een aantal horecaondernemers specifiek in het centrum animo voor is, structureel vorm.
De laatste jaren vinden er steeds meer evenementen plaats op Het Rond; met de structurele uitbreiding van enkele terrassen gaat Het Rond (nog) meer bruisen.
Begroting 2025
34
Indicatoren Omschrijving
Bron
Realisatie 2021
2022
Raming 2023
2024
2025
Outcome indicatoren Aantal horeca-vestigingen in het centrum (Het Rond) op 1 januari
Provinciaal Arbeidsplaatsen Register
Leegstandspercentage Centrum Koopstromenonderzoek (Het Rond) Randstad (KSO)*
Begroting 2025
23
25
26
27
28
12%
15%
16%
17%
19%
35
Deelprogramma Leefomgeving Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Groen, verharding en water onderhouden conform de afgesproken beeldkwaliteit voor een schone functionele en veilige leefomgeving.
Wat gaan we daarvoor doen? Algemeen Het beheren en onderhouden van groenvoorzieningen (incl. begraafplaatsen), verharding en water conform het Beeldkwaliteitskader Openbare Ruimte, het Water en Rioleringsplan 20242027, het Bomenbeleidsplan en de Keur (bepalingen) van het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR). Uitvoeren van groot onderhoud en vervanging van het groen (bomen, grasvelden en plantsoenen), voet- en fietspaden en straatmeubilair conform het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) 2025-2029. (Zie voor de wegverharding, civieltechnische kunstwerken en verkeersregelinstallaties het deelprogramma Autoverkeer, doelstelling 3). Groen en biodiversiteit Opstellen van een meerjarenplan “groenblauwe verbindingen” samen met de klankbordgroep biodiversiteit. Het meerjarenplan is een nadere uitwerking van de "kansenkaart" uit de Visie Groen en Biodiversiteit uit 2020. Herijken van de groene hoofdstructuur van Houten. Inventariseren mogelijkheden om lijnhagen op bedrijventerreinen en langs fietspaden in woongebieden te vervangen door een biodiverser en mogelijk ook voordeliger alternatief. Bij losloopgebieden behouden we een goede afscheiding. Doorgaan met het omvormen van gazon naar kruidenrijk gras. Uitgebreider communiceren over nut en noodzaak.
Bij de Diepe Hoon wordt een parkje gerealiseerd met bomen, struiken, een natuurvriendelijke oever en inheemse planten, met medewerking van de ondernemers op deze locatie. Personeel werkzaam op het bedrijventerrein kan hier pauzeren. Het vergroten en beplanten van boomspiegels met het oog op de gewenste vergroening en het creëren van steppingstones voor insecten (zie ook Deelprogramma Duurzaamheid & energietransitie, doelstelling 3). Nieuwe door de gemeente beheerde ontsteningslocaties worden vaker ingezaaid met gras of een laagblijvend kruidenmengsel. Dit is minder arbeidsintensief dan plantsoenen met vaste planten en heesters. Bij zelfbeheer hebben bewoners altijd inspraak in de beplanting. Water en oevers Samen met HDSR een plan maken voor de bestrijding van de zeer schadelijke Amerikaanse rode rivierkreeft. De kreeft is zeer talrijk, ondermijnt oevers en heeft een nadelige invloed op waterfloraen fauna en op de waterkwaliteit. Samen met HDSR bestrijden we ongewenste waterplanten. Met name het vederkruid is een punt van zorg. Een natuurvriendelijke oever realiseren aan de Rijnpolder, met subsidie van HDSR. Zwerfvuil Organiseren/faciliteren/ondersteunen van opschoonacties met bewoners zoals maandelijkse zwerfvuilopruimacties door groepen buurtgenoten en landelijke opschoondagen alsmede het geven van gastlessen op scholen en aan statushouders over (zwerf)afval.
De groep Zwerfvuil Houten, die maandelijks in bijna alle wijken zwerfvuil opruimt, ontvangt twee keer per jaar alle benodigde materialen. Overige opschoonacties faciliteert de gemeente individueel. Vanuit de groep Zwerfvuil Houten worden scholen aangeschreven en worden gastlessen vanuit het Wereld Natuur Fonds aangeboden Er komt aandacht voor het juist aanbieden van afval tijdens de inburgeringscursus. Dit gebeurt via beeldende brochures, die ook aan anderen kunnen worden uitgedeeld.
Begroting 2025
36
In 2024 zijn er als proef 10 statiegeldringen op openbare prullenbakken geplaatst. In 2025 gaan we deze proef evalueren en kijken of we dit gaan uitbreiden. In samenwerking met de groep Zwerfvuil Houten bekijken we op welke manier we het probleem van peuken in de openbare ruimte kunnen tegengaan.
Doelstelling 2 Een adequaat en doelmatig beheer van de riolering, oppervlaktewater en grondwater voor een gezonde en klimaatrobuuste leefomgeving.
Wat gaan we daarvoor doen?
Uitvoering van het beheer (reiniging, inspectie en reparatie) en groot onderhoud en vervanging conform het Water- en Rioleringsplan 2024-2027. Voortzetting van de aanpak van risicolocaties wateroverlast (om te voorkomen dat er bij een extreme bui van 70 mm in één uur in 2040 nog schade kan ontstaan in panden). Actualisering van de klimaatverkenning (dit is een doorrekening van het watersysteem met een stresstest op basis van verschillende mogelijke extreme neerslag gebeurtenissen). We beoordelen opnieuw wat zinvol is om na 2025 te gaan doen om klimaatproof te worden. Het afkoppelen van minimaal 7.500 m2 verharding, het verwijderen van 1.250 m2 verharding en het aanbrengen van waterpasserende verharding op 50 parkeervakken. Bomen bijplanten voor de uitbreiding en verbetering van koelteplekken waar mensen kunnen vertoeven tijdens tropische dagen en/of voor meer schaduw op belangrijke langzaamverkeerroutes. Op verzoek van ondernemers komen er ongeveer 100 bomen bij op de Meidoornkade, Schalkwijkseweg en de Schaft. Bewoners en bedrijven stimuleren om klimaatadaptiemaatregelen uit te voeren door middel van: Verstrekken van subsidies vanuit de stimuleringsregelingen voor afkoppelen en aanleg groene daken.
Communicatie over de gevolgen van klimaatverandering (bijvoorbeeld het project “Water en klimaat in je straat” voor basisscholen of door de inzet van de interactieve "wateroverlasttafel" bij evenementen) en concrete campagnes met maatregelen die particulieren kunnen treffen (bijvoorbeeld het NK Tegelwippen). Ophalen van overtollige tuinverharding met de tegeltaxi. Samen met de partners van het netwerk Water en Klimaat werken aan een doelmatig en duurzaam beheer in de afvalwaterketen. Gezamenlijk met HDSR en bewoners beoordelen van de waterkwaliteit op verschillende (ecoscan)locaties (Citizen Science).
Doelstelling 3 Goede en energiezuinige openbare verlichting ten behoeve van de verkeers- en sociale veiligheid.
Wat gaan we daarvoor doen?
Onderhoud en vervanging van de openbare verlichting conform het per 1 juli 2022 gestarte meerjarige vervangings- en onderhoudscontract en de Beleidsuitgangspunten en sfeerbeelden Openbare Verlichting (OVL) gemeente Houten (2021). Voortzetting van de vervanging van de openbare verlichting met als doel om in 2025 overal energiezuinige ledverlichting te hebben.
Doelstelling 4 Voldoende mogelijkheden voor sport, spel en bewegen voor alle leeftijden in de openbare ruimte.
Wat gaan we daarvoor doen?
Inspecties (3x per jaar) en onderhoud en vervanging (conform het MJOP 2024-2028) van speeltoestellen en sport- en spellocaties in de openbare ruimte.
Begroting 2025
37
Bij vervanging van speeltoestellen bepalen we in overleg met de buurt hoe de locatie het best kan worden ingericht. We ondersteunen initiatieven uit de samenleving om bijzondere (sportieve) sport- en spelvoorzieningen te realiseren waarbij we uitgaan van bekostiging door sponsoren.
Doelstelling 5 Meer participatie en zelf-organiserend vermogen van de samenleving bij beheer en herinrichting van de openbare ruimte.
Wat gaan we daarvoor doen?
Het ondersteunen van bewonersinitiatieven voor zelfbeheer en herinrichting van de openbare ruimte. Bewoners/bedrijven inspireren tot nieuwe initiatieven door voorlichting te geven over bestaande aansprekende voorbeelden zoals het kunstgrasveld bij basisschool de Wissel, omvorming gazon naar ontmoetingstuin met biodiverse beplanting bij de Wegenbouw, ontstenen en vergroenen van de Pruimengaarde. Inwoners verleiden om bestaande boomspiegels te verfraaien en te onderhouden met biodiverse beplanting.
Indicatoren Omschrijving
Bron
Realisatie
Raming
2021
2022
2023
87,5%
87,5%
87,5%
2024
2025
Outcome indicatoren Beeldkwaliteit openbare ruimte conform de norm
Twee jaarlijkse meting door extern bureau.
nvt
87,5%
Dit is een samengestelde indicator. Per gebiedstype (centrum, groenzone, bedrijventerrein en wonen) en per onderwerp (graslengte, kale plekken in plantsoenen, snoeibeeld, drijfvuil, onkruid op verharding en zwerfafval) bepalen in hoeverre het onderhoud voldoet aan de beeldkwaliteitsnorm.
Begroting 2025
38
Deelprogramma Gebiedsontwikkeling Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Het faciliteren van (particuliere) initiatieven van diverse aard en omvang volgens de Omgevingswet met bijbehorende kerninstrumenten.
Wat gaan we daarvoor doen?
We werken aan de Omgevingsvisie en stellen een bijbehorende milieueffectrapportage (MER) op. We werken door aan de ontwikkeling van het Omgevingsplan. We werken aan diverse initiatieven op het gebied van wonen, werken en detailhandel. We ontwikkelen digitale systemen door, zodat deze beter aansluiten bij de Omgevingswet.
Doelstelling 2 In het programma Bouwen voor Houten sturing geven aan de woningbouwopgave, zoals vastgelegd in de woonvisie: het toevoegen van 4750 woningen tot 2040 (ruim 260 woningen per jaar)
Wat gaan we daarvoor doen?
We maken een visie voor het centrum, De Molenzoom en De Koppeling, onderdeel daarvan is een ontwikkelstrategie. Hierbij zijn Houtens DNA, de Woonvisie en leidraad participatie uitgangspunt We stellen een gebiedsvisie op voor Houten Oost, onderdeel daarvan is een ontwikkelstrategie. We werken verder aan de ontwikkeling van de prioritaire locaties. We werken samen met de ontwikkelaars aan de woningbouwontwikkeling in Schalkwijk (de Grote Driehoek). Hierbij worden bewoners, provincie en belanghebbenden betrokkenen. We verwachten in 2025 een intentieovereenkomst en anterieure overeenkomst af te sluiten. In 2025 actualiseren we de nota kostenverhaal voor onze gebiedsontwikkelingen. We leveren een bijdrage aan de ontwikkeling van de regio Utrecht en zoeken actief verbinding met de buurgemeenten. Samenwerking met de regio, provincie en rijk zijn essentieel voor het realiseren van onze ruimtelijke opgaven en het verkrijgen van noodzakelijke subsidies. De gebiedsvisies worden gebruikt als input voor de Omgevingsvisie. Voor realisatie maken we gebruik van middelen die door provincie en Rijk ter beschikking worden gesteld en voeren hier verantwoording op.
Doelstelling 3 Behoud en ontwikkeling van Houten als economisch aantrekkelijke vestigingsplaats. Wat gaan we daarvoor doen? Met de komst van het Ondernemersfonds gaan we verder vormgeven aan het netwerk van bedrijvigheid in Houten. Door betere afspraken over bedrijfsterreinbeveiliging, het onderzoeken van oplossingen voor de benodigde energietransitie, het vergroenen van bedrijventerreinen, de intensivering van bedrijventerrein Doornkade, het zoeken naar last-mile oplossingen in de bereikbaarheid en het inspelen op kansen voor het bedrijfsleven op het gebied van innovatie en internationalisering, bevestigen we Houten als aantrekkelijke vestigingsplaats in de Utrechtse regio. We blijven in Houten zoeken naar optimaal ruimtegebruik van onze werklocaties en we zoeken (regionaal) naar schuifruimte.
Doelstelling 4 Behoud en ontwikkeling van een vitaal platteland met leefbare kernen.
Wat gaan we daarvoor doen?
Begroting 2025
39
We maken met behulp van participatie bouwstenen voor het Buitengebied, welke landen in de Omgevingsvisie. Er wordt een Agenda Buitengebied opgesteld om het buitengebied te ontwikkelen en te versterken. Voor het behoud van vitaliteit in ’t Goy worden er 54 woningen buiten de stedelijke contour gerealiseerd. Hiervoor stellen we een anterieure overeenkomst op.
Begroting 2025
40
Deelprogramma Duurzaamheid & energietransitie Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Energie: Houten wordt energieneutraal en klimaatneutraal in 2040. Alle energie die inwoners, bedrijven en instellingen samen verbruiken, wordt lokaal duurzaam opgewekt (100% lokale duurzame energie).
Wat gaan we daarvoor doen? Houten wordt energie- en klimaatneutraal in 2040. Alle energie die inwoners, bedrijven en instellingen dan samen verbruiken, wordt lokaal duurzaam opgewekt. We gebruiken dan ook geen aardgas meer. Een en ander betekent dat de output indicator duurzame energie in onderstaande tabel in 2040 op 100% moet uitkomen. De doelstelling is vastgelegd in het Energieplan 2020-2025. In dit plan, dat in 2020 door de raad is vastgesteld, staat aangegeven hoe wij in stappen van 5 jaar uiteindelijk in 2040 willen uitkomen op 100% energieneutraal. Voor 2025 is de doelstelling om uit te komen op 20%. In 2030 moet het percentage uitkomen op 40%, in 2035 op 80% en in 2040 op 100%. In 2024-2025 wordt het Energieplan geactualiseerd. Daarnaast is in maart 2021 door de raad de Transitievisie Warmte (TVW) vastgesteld. In dit plan wordt aangegeven welke stappen er gezet moeten worden om Houten in 2040 aardgas vrij te maken. Actualisatie van de TVW is voorzien in 2026. Ten slotte heeft de raad in oktober 2021 de Regionale Energiestrategie (RES) U16 1.0 vastgesteld. Daarin staat waar de opwek van grootschalige duurzame energie een plek krijgt en hoeveel dit moet opleveren in 2030. Over de volgende RES, de RES Herijking, wordt in 2025 een besluit genomen. Activiteiten in 2025 In 2025 nemen we vanuit bovenstaande beleidsplannen actie op de volgende onderdelen:
In 2025 worden de activiteiten ter uitvoering van het Energieplan 2020-2025 voortgezet. De gemeente ondersteunt hiermee lokale vrijwilligersorganisaties op het gebied van energie, verenigd aan de Energietafel Houten. De ondersteuning bestaat in 2025 uit de subsidieregeling 'Energietransitie' en bijdragen in de vorm van ondersteuning bij activiteiten. Dit is het laatste jaar van de subsidieregeling voor ondersteuning van de Energietafel. In 2024 zijn we gestart met de actualisatie van het Energieplan. Hierin verwerken we de adviezen en de routekaart van het Burgerberaad Energie 2040. We betrekken partijen van de Energietafel en andere stakeholders op het gebied van energie. Zoals besloten door de raad in juni 2024, onderzoeken we eerst het potentieel bij ondernemers en gaan we daarna aan de slag met de uitwerking van eventuele aanvullende voorstellen. Hierdoor vraagt de ontwikkeling van het Energieplan meer tijd dan eerder ingeschat. Het geactualiseerde Energieplan wordt rond de zomer van 2025 ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Bij de besluitvorming over het nieuwe Energieplan zal moeten worden besloten hoe we het bestaande budget daar zo goed mogelijk voor kunnen aanwenden en welke aanvullende financiering we kunnen vinden. Zodra er duidelijkheid is over de nieuwe rijksnormen voor windturbines, gaan we aan de slag met amendement 078-2022 (lokaal kader voor windmolens).
We onderzoeken de mogelijkheid om het windkader samen met omliggende gemeenten op te stellen. De startnotitie voor een windkader zal in 2025 aan de raad worden voorgelegd. We stellen nieuwe beleidsregels op voor kleine windmolens (boerderijmolens), omdat de bestaande regels in het bestemmingsplan niet voldoen. Het onderzoek dat in 2024 is uitgevoerd benutten we hierbij. Na afronding van alle vergunningprocedures voor zonnevelden (in 2024) gaan we in 2025 het beleidskader zonnevelden evalueren. Op grond van de evaluatie bepalen we of er nieuw beleid nodig is. Hierbij betrekken we de uitkomsten van het Burgerberaad Energie 2040. Netcongestie is een onderwerp dat ook in 2025 weer volop aandacht krijgt. Samen met !mpact Houten onderzoeken we de mogelijkheden van energiehubs1 op bedrijventerreinen. Stedin zoekt in overleg met de gemeente naar locaties om meer transformatorhuisjes te plaatsen, om problemen met het elektriciteitsnet bij woningen te voorkomen. In 2025 gaat de uitvoering van de huidige Transitievisie Warmte2 volop door. Energierijk Houten voert de isolatie aanpak voor de Oorden uit waarbij de wijkbewoners die financieel kwetsbaar zijn
Begroting 2025
41
extra gewezen worden op de subsidieregeling 'Isolatie koopwoningen Houten'. De eerste resultaten van deze isolatieaanpak worden verwacht in 2025. De subsidieregeling ‘Isolatie koopwoningen Houten’ voor inwoners met een kleine beurs en een slecht geïsoleerde woning is ook in 2025 beschikbaar. De subsidieregeling wordt mogelijk uitgebreid (dit is afhankelijk van een specifieke uitkering (Spuk). In de wijk de Polders zet de gemeente samen met inwoners en andere stakeholders de inspanningen voor het Polderplan voort. Naar verwachting wordt het plan over de wijze waarop de Polders afscheid neemt van aardgas eind 2025 afgerond en uiterlijk in het eerste kwartaal van 2026 ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Daarnaast evalueren we het proces van de selectie van de Polders om de ervaring te benutten bij de selectie van nieuwe wijken. In 2025 ronden we een verdiepend onderzoek af naar de (on)mogelijkheden van de aanwezige duurzame (collectieve) warmtebronnen in Houten. Dit onderzoek dient als input voor het opstellen van het Warmteprogramma. Het Warmteprogramma is de (verplichte) opvolger van de Transitievisie warmte en dient uiterlijk eind 2026 door de gemeenteraad te worden vastgesteld. We verwachten begin 2025 een vergunningsaanvraag te ontvangen van exploitant Eneco voor de verduurzaming van de warmtekrachtcentrale (WKC) Vijfwal.
De onderzoeken zijn nog niet afgerond, net als andere voorbereidingen. De gemeente en Eneco zijn hierover in gesprek. Voor het betrekken van inwoners binnen de Vijfwal werken we samen met Eneco. We bieden inwoners met verschillende activiteiten en subsidies hulp en informatie bij het verduurzamen van hun eigen woning. Daarvoor bestaan op dit moment verschillende kanalen, zoals duurzaamhouten.nl, jouwhuisslimmer.nl en de lokale energie-initiatieven. In 2025 gaan we deze ondersteuning stroomlijnen. Hiervoor benutten we de input die we in de Polders ophalen over de gewenste ondersteuning van inwoners. In 2025 ronden we de huidige aanpak Energiearmoede af. Op basis van een evaluatie en beschikbaarheid van financiële middelen is een vervolg vanaf 2026 aan de orde. De RES Herijking wordt in 2025 ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Vanuit Houten brengen we hier geen nieuwe projecten in. Afhankelijk van de besluitvorming van de Raad van State start in 2025 de bouw van Windpark Goyerbrug. De gemeente zal een windfonds ontwikkelen om omwonenden financieel mee te laten profiteren van de opbrengsten van het windpark. Als de Raad van State oordeelt dat de verleende vergunning moet worden aangepast of vernietigd, zal nieuwe besluitvorming door de gemeente aan de orde zijn.
Vanaf 2025 wordt van de gemeente een financiële bijdrage gevraagd voor deelname aan het provinciale Energie Diensten Centrum (EDC). Eind 2024 vraagt dit besluitvorming door de raad.
[1] Een energiehub is een lokale samenwerking tussen meerdere partijen op het gebied van energie. Deze partijen stemmen energieopwek, -opslag, -conversie en -verbruik op elkaar af. Daarmee ontlasten ze het elektriciteitsnet. [2] In 2026 krijgt de Transitievisie Warmte een opvolger. Met ingang van de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Wgiw) wijzigt de Omgevingswet en verandert de naam Transitievisie Warmte in Warmteprogramma.
Doelstelling 2 Kringlopen: Houten wil een circulaire stad worden, waarin materiaalkringlopen gesloten zijn. Dat betekent dat we meer afvalstromen hergebruiken. Hoe beter we ons afval scheiden, hoe beter dat lukt. Uiteindelijk is er dan geen restafval meer (0 kg).
Wat gaan we daarvoor doen?
Eind 2024 wordt een besluit genomen over de afvalinzameling per 1 januari 2027. Wanneer de keuze wordt om aan te sluiten bij een gemeenschappelijke regeling zal er in 2025 een onderzoek plaatsvinden. Eind 2024 kunnen we aan de hand van de keuze voor afvalinzameling per 2027 een besluit nemen om al dan niet door te gaan met de pilot GFT-inzameling bij hoogbouw. Bij een positief besluit start deze pilot in 2025. In 2025 gaan we de inzamelmiddelen vervangen zoals in het Beheerplan Inzamelmiddelen is voorzien. De aanbestedingen voor de afvalstromen van de milieustraat zijn in 2024 al opgestart, zodat we in 2025 kunnen starten met de nieuwe contractpartijen.
Begroting 2025
42
Samen met !MPACT Houten en andere lokale initiatieven stimuleren we de transitie naar een circulaire economie met activiteiten gericht op circulaire inkoopbesluiten bij bedrijven en inwoners. In 2025 wordt het actieplan Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI) verder uitgevoerd binnen de gemeentelijke organisatie. De focus ligt in 2025 op het organisatiebreed inbedden en actualiseren van de in 2024 opgestelde richtlijnen voor inkoopbesluiten.
Indicatoren Omschrijving
Bron
Realisatie
Raming
2021
2022
2023
2024
2025
45.164
51.305
60.906
62.000
64.000
nnb
nnb
nnb
15%
20%
Output indicatoren Aantal zonnepanelen op grote daken (systemen > kWp)
Analyse zonnepanelen RES U16
Percentage duurzame energie ten Klimaatmonitor opzichte van totale energieverbruik RWS (doel = 100%) (samengesteld uit verschillende indicatoren)
Cijfers voor de laatste jaren (2020-2023) zijn nog niet beschikbaar vanuit de Klimaatmonitor. Energiecijfers in de Klimaatmonitor komen circa 2 jaar na afronding van een kalenderjaar beschikbaar. De cijfers worden ook continu geactualiseerd naar de best beschikbare informatie. Daardoor kan ook een eerder gerapporteerd percentage in de loop der tijd wijzigen. Outcome indicatoren CO2 uitstoot (in kton, excl. auto (snel)wegen)
Klimaatmonotor RWS
nnb
nnb
nnb
145
135
Cijfers voor recente jaren (2020-2023) zijn nog niet beschikbaar via de Klimaatmonitor. Energiecijfers in de Klimaatmonitor komen circa 2 jaar na afronding van een kalenderjaar beschikbaar. De cijfers worden ook continu geactualiseerd naar de best beschikbare informatie. Daardoor kan ook een eerder gerapporteerd cijfer in de loop der tijd wijzigen. BBV Indicatoren Omvang huishoudelijk restafval kg/inwoners
CBS
136
127
127
130
130
Achter de komma is de hoeveelheid restafval per inwoner licht gedaald: van 127,2 naar 126,5 kg. In de afgeronde cijfers is deze daling niet meer zichtbaar. Hernieuwbare elektriciteit in %
RWS
36,9%
52,2%
nnb
50%
66%
Energiecijfers in de Klimaatmonitor komen circa 2 jaar na afronding van een kalenderjaar beschikbaar. De cijfers worden ook continu geactualiseerd naar de best beschikbare informatie. Daardoor kan ook een eerder gerapporteerd percentage in de loop der tijd wijzigen.
Begroting 2025
43
Deelprogramma Landschap en recreatie Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Behouden van een aantrekkelijk buitengebied door in te zetten op versterking van landschap en natuurwaarden.
Wat gaan we daarvoor doen? Particulieren en agrariërs adviseren over de cultuurhistorische waarde van het landschap en de mogelijkheden voor aanleg en herstel van landschapselementen. Voor 2025 gaan we uit van ongeveer 10 nieuwe locaties waarbij aanplant van nieuwe landschapselementen plaatsvindt. Hierbij werken wij samen met het Provinciale Platform Groenblauwe Dooradering. Hiervoor zal voor de periode 2025 - 2028 een nieuwe samenwerkingsovereenkomst afgesloten worden. Advisering over inpassing van flora- en faunawaarden bij ruimtelijke ontwikkelingen in de gemeente. Hiermee wordt voor een belangrijk deel invulling gegeven aan de gemeentelijke taken met betrekking tot de Wet Natuurbescherming die op 1 januari opgegaan in de Omgevingswet. In 2023 is het soortenmanagementplan (SMP) gebouw-bewonende soorten (vleermuizen, gierzwaluw en huismus) aanbesteed en het onderzoek daarvoor gestart. Oplevering en vaststelling van het SMP is gepland voor eerste kwartaal 2025. We maken ons hard voor versterking van de weidevogelpopulatie op het Eiland van Schalkwijk en andere kansrijke locaties binnen de gemeente.
Hiervoor overleggen wij actief met grondeigenaren en gebruikers, de stichting Weidevogelbeheer Eiland van Schalkwijk, de agrarische natuurvereniging BoerenNatuur Utrecht Oost en de provincie Utrecht om de oppervlakte weidevogelgebied te vergroten (via onder andere subsidies) en de kwaliteit daarvan te verbeteren. Binnen de regionale samenwerkingsverbanden U16/Groen en Landschap en daarbinnen Groen Groeit Mee, bijdragen aan realisatie van een gezamenlijk ontwikkelbeeld voor de regio met bijpassende realisatiestrategie door participatie in Groen Groeit Mee. De gemeente Houten doet mee aan de pilot Kromme Rijn Linielandschap (KRLL) waarvoor in 2024 een ontwikkelperspectief ontwikkeld is. Hierbij is het KRLL in vier deelgebieden verdeeld. Hopelijk kunnen in 2025 de eerste projecten in het veld uitgevoerd worden. Belangrijk bij alle ontwikkelingen in het buitengebied is dat wij bij het versterken van de leefbaarheid in het buitengebied ontwikkelingen van natuur en toerisme niet ten koste mogen gaan van leefbaarheid in het buitengebied. Inwoners worden betrokken bij deze ontwikkelingen. We willen de leefbaarheid van het buitengebied behouden en versterken. We hechten veel waarde aan het landelijke, agrarische en dorpse karakter van het buitengebied van Houten.
We streven daarom naar samenhang en evenwicht tussen wonen, recreatieve activiteiten, landbouw en andere economische activiteiten en mobiliteit. We willen dat de schaal van activiteiten aansluit bij het landelijke en dorpse karakter van het buitengebied. Hiervoor stellen we de Agenda Buitengebied op. Dit is een ambitiedocument om Houtense opgaven in beeld te brengen en aan te sluiten op de landelijke, provinciale, regionale en lokale plannen, ambities, beleid en wet- en regelgeving. De Agenda Buitengebied zal bestaan uit bouwstenen voor het omgevingsvisieproces.
Doelstelling 2 Ontwikkeling, beheer en promotie van toeristische-recreatieve voorzieningen in de gemeente (zoals terreinen, routes en initiatieven) in Houten en in de regio.
Wat gaan we daarvoor doen? Bij deze doelstelling is sprake van een actieve inzet op een veelheid van terreinen: In algemene zin bijdragen aan het versterken van promotie van recreatie en toerisme binnen de gemeente en de regio met informatievoorziening door de VVV Kromme Rijnsteek.
Begroting 2025
44
Hiervoor worden de volgende activiteiten georganiseerd: - zoeken naar twee locaties voor mobiele informatiezuilen en die up to date houden - vertegenwoordiging van Houten in Visit Utrecht Region - voeren van campagne via social media om toeristen te trekken naar Kromme Rijnstreek - ontwikkelen en verspreiden folders en brochures met wandel- en fietsroutes - contacten met de pers over bovenstaande - samenwerken met Stichting ter promotie van Eiland van Schalkwijk - ondersteunen en bijdragen aan organisatie van allerhande regionale activiteiten voor recreanten. Bij alle activiteiten is het van belang dat er een evenwicht is tussen het aantal activiteiten en de impact die die activiteiten hebben op de leefbaarheid. Hier moet een evenwicht in worden gevonden. Anderzijds hebben wij ook te maken met een verwachte transitie in de landbouw in verband met de stikstofproblematiek. Hiervoor zal het nodig zijn dat voor een deel van de landbouw een ander verdienmodel wordt gevonden. Daarbij kan recreatie ook een onderdeel vormen. Dit is een worsteling waar wij nog lang niet uit zijn en waar nog veel vooral met het gebied over moet worden gesproken. Hierbij werken wij samen met de provincie en gemeenten in en om het Kromme Rijngebied in het kader van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG).
Ondanks het bericht dat de regering stopt met het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG), heeft de Provincie Utrecht aangeven door te gaan met het bereiken van de doelen van het UPLG, daar heeft de provincie ook middelen voor. In dat kader zijn wij als gemeente Houten al gestart met het opstellen van een Agenda Buitengebied waarin de ambities van het college gaan worden vertaald. In het kader van het opstellen van deze Agenda is informatie uit vooral het buitengebied worden opgehaald welke kansen en mogelijkheden er liggen, maar zullen ook inwoners uit de kern van Houten hiervoor worden geconsulteerd. Deze Agenda Buitengebied wordt in de raad van december 2024 door de raad behandeld zodat op basis van die Agenda in 2025 gestart kan worden met de voornemens uit deze Agenda. In samenwerking met 15 regiogemeenten en de marketingorganisaties van de gemeenten, bijdragen aan de regiostrategie (inter)nationaal toerisme en uitvoering geven aan het marketingplan (dat onder meer inzet op online vindbaarheid en campagnes voor specifieke doelgroepen) Deelname aan het Recreatieschap Stichtse Groenlanden die regionale recreatieterreinen beheert en onderhoudt binnen in onze gemeente en in de regio. Het feitelijke beheer en onderhoud van de regionale recreatieterreinen wordt uitgevoerd door Staatsbosbeheer (SBB) in opdracht van SGL.
Daarnaast zorgen wij voor goede informatievoorziening over deze recreatieterreinen. In samenwerking met gebiedspartners verbeteren van de stad-land verbindingen en het recreatieve netwerk voor wandelen en fietsen, bijvoorbeeld in verband met het Omgevingsprogramma Recreatie en Toerisme. Hiervoor is Groen Groeit Mee een belangrijke Pijler. Samen met het Routebureau (voorheen onderdeel van SGL) worden de recreatieve wandel- en fietspaden onderhouden, verbetert en uitgebreid. Hierbij wordt gezorgd dat deze aansluiting vinden aan paden in de regio. Hierover wordt actief gecommuniceerd. Ook Landschap Erfgoed Utrecht heeft hierin een rol vanwege het beheer en onderhoud van wandelpaden, zogenaamde klompenpaden. Faciliteren van ondernemersinitiatieven die bijdragen aan de recreatieve aantrekkelijkheid van de gemeente en het buitengebied in het bijzonder. Naar aanleiding van de bijschrijving van de Hollandse Waterlinies als Werelderfgoed bij UNESCO het beleefbaar en bereikbaar maken van deze Hollandse Waterlinies in samenwerking met de beheerders van deze forten en de provincie Utrecht, met diverse projecten, routes en arrangementen (hier ligt ook een link met archeologie en cultuurhistorie en het project Sterke Veilige Lekdijk). Hierbij is het van belang dat wij ondernemers op de forten faciliteren om hun fort open te stellen voor toeristen.
Dat is nodig die te trekken zodat het beheer en onderhoud van de forten kan worden gefinancierd. Op het Eiland van Schalkwijk, en met name de Stelling van Honswijk, heeft dat nodig om als UNESCO Werelderfgoed te kunnen overleven.
Begroting 2025
45
Deelprogramma Cultuurhistorie en archeologie Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Behouden en beschermen van cultuurhistorische waarden (monumenten, archeologie en landschap).
Wat gaan we daarvoor doen? Een goede inbedding en bescherming van cultuurhistorie en archeologie in ruimtelijke planningsprocessen. Toetsing van archeologische offertes, Plannen van Aanpak, Plannen van Eisen, rapporten, het maken van selectiebesluiten, het toetsen van archeologie in omgevingsplannen, het actief onderhouden van contacten met de RCE over rijksmonumenten. Dit alles gebaseerd op wet- en regelgeving waaronder de Omgevingswet en Erfgoedwet. Hierover wordt actief gecommuniceerd binnen de gemeente. De Commissie Ruimtelijke Kwaliteit speelt hierin een belangrijke rol. In januari 2023 heeft de Raad de Visie cultureel erfgoed aangenomen waarin is beschreven hoe wij in Houten met ons cultureel erfgoed om willen gaan. Het gaat hierbij om het historische landschap, archeologie, groen erfgoed en (steden)bouwkunst. Het inzichtelijk maken van de samenhang en koppelkansen met andere beleidsterreinen is van belang omdat de gemeente met deze integrale aanpak dit kan inbedden in de Omgevingswet. Het onderdeel actualisatie van het monumentenbeleid is opgestart en wordt in 2025 afgerond.
Doelstelling 2 Het draagvlak voor cultuurhistorie vergroten door cultuurhistorie zichtbaar en beleefbaar te maken.
Wat gaan we daarvoor doen? Ondersteuning van vrijwilligers die de Open Monumentendag organiseren, wordt jaarlijks door de gemeente financieel ondersteund en gefaciliteerd (promotie, drukwerk, faciliteren). In de Visie cultureel erfgoed zijn in dit kader verschillende acties opgenomen: - opstellen van een cultuurhistorische waardenkaart (vaststellen en publiceren) - inventariseren en opstellen beheerplan van de gemeentelijke collectie - opzetten revolverend fonds en randvoorwaarden daarvoor opstellen Een goede cultuurhistorische waardenkaart is input voor de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. Dit wordt in 2025 afgerond waarbij ook groen erfgoed wordt meegenomen. Het beheerplan voor de gemeentelijke collectie is grotendeels gereed en zal in 2025 worden afgerond. Het revolverend fonds wordt omgezet naar een vorm van een instandhoudingssubsidie. Dit kan in 2025 vastgesteld worden en in werking treden. In 2025 en de jaren daarna wordt gekeken of de uitkomst van het onderzoek naar de mogelijkheden voor een vorm van een museum gerealiseerd kan worden. Dit kan bijvoorbeeld door het laten oprichten van een stichting, het laten opnemen van ruimte in de plannen van het Huis van Houten of op andere manieren.
Hiermee kunnen onze cultuurhistorische en archeologische waarden worden koesteren en benut en biedt dat een mogelijkheid om bezoekers te informeren over hun en onze geschiedenis. Daarnaast kan cultureel erfgoed een aanleiding zijn voor recreatie om daarmee ook toeristen te trekken en door daar goed over te communiceren, heb te spreiden over een groter gebied waardoor ongewenste drukte wordt beperkt. Het inzetten van de archeologische werkgroep bij ruimtelijke ontwikkelingen waarbij hun rol vooral educatief en publieksgericht wordt. Het bevorderen van kennis over en waardering voor archeologie bij de inwoners van Houten, onder meer door het organiseren van archeologische tentoonstellingen en door het geven van voorlichting op scholen. De archeologische werkgroep beschikt over leskisten die hiervoor kunnen worden ingezet. Dat zal worden uitgebreid. Uitwerken mogelijkheden om de Inundatiesluis bij fort Honswijk weer zichtbaar en beleefbaar te maken. Dat als onderdeel van het project dijkversterking Sterke Lekdijk. De Raad heeft hiervoor krediet beschikbaar gesteld en is geïnformeerd via een raadsvoorstel dat in november 2023
Begroting 2025
46
vastgesteld. Planning is dat de dijkversterking in het voorjaar van 2026 start waarbij het vrijgraven van de inlaatsluis daar een onderdeel van vormt. Fort Honswijk is grotendeels overgedragen in erfpacht aan de Stichting Honswijk. Vervolgens heeft de Stichting een exploitant gevonden die het fort gaat exploiteren. Hiervoor is een nieuwe Omgevingsvergunning nodig voor het kunnen uitvoeren van haar activiteiten. De eerste stap in deze procedure is gepland te zetten in het najaar van 2024. Als gemeente willen wij de Stichting en de exploitant daarbij faciliteren. Met betrekking tot de Hollandse Waterlinies in het algemeen staat in de interim omgevingsverordening van de Provincie Utrecht dat de uitzonderlijke universele waarde van dit Werelderfgoed niet mag worden aangetast. De provincie heeft daarvoor per gebied een Gebiedsanalyse opgesteld waarin inzicht wordt gegeven waar en hoe de kernkwaliteiten zich manifesteren in het gebied en wat de samenhang daarvan is. Op basis daarvan kunnen (ruimtelijke) ontwikkelingen worden beoordelen om daarmee de duurzaam in stand houding te bewerkstelligd. Deze Gebiedsanalyses dienen beter onder de aandacht te worden gebracht bij eigenaren van grond en ook bij hun ruimtelijke adviseurs. Hier wil de gemeente samen met de provincie meer publiciteit aan geven zodat duidelijker wordt welke ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk zijn.
Wat mag het kosten? x € 1.000 Programma
Begroting 2025
Deelprogramma
Lasten
Baten
Saldo
25.112
22.841
-2.271
923
149
-774
Duurzaamheid & energietransitie
9.437
8.314
-1.122
Leefomgeving
10.035
5.161
-4.874
Programmabrede kosten
79
0
-79
Landschap en recreatie
582
16
-565
1.924
1.079
-846
389
15
-374
Saldo van baten en lasten programma
48.481
37.574
-10.906
Mutaties reserves
1.237
969
-268
Totaal resultaat programma
49.718
38.544
-11.174
Duurzame leefomgeving Gebiedsinrichting Commerciële voorzieningen en horeca
Cultuurhistorie en archeologie Woningen
In de financiële begroting is een overzicht opgenomen van lasten en baten per (deel)programma op basis van: Rekening 2023 Begroting 2024 primitief Begroting 2024 (na wijziging) Begroting 2025 De Verschillenanalyse bij het overzicht van lasten en baten per (deel)programma, licht de verschillen op programmaniveau toe tussen de begroting 2025 en de begroting 2024 (primitief). De bijlage Programma, deelprogramma en product geeft aan welke producten onder de (deel)programma’s vallen. De bijlage Overzicht collegeleden toont welk collegelid verantwoordelijk is voor de verschillende portefeuilles.
Begroting 2025
47
Programma Goede bereikbaarheid Omschrijving programma Bereikbaarheid en mobiliteit ‘Fietsstad in héél Houten’ We zorgen voor goede bereikbaarheid van, naar en in de gemeente Houten. Dat geldt voor alle vormen van vervoer, met de fiets, lopend, het openbaar vervoer en de auto. Houten blijft fietsgemeente nummer één van Nederland. Daarom verbeteren en verbreden we waar mogelijk bestaande fietspaden. Knelpunten pakken we aan. Ook werken we aan nieuwe of betere doorgaande regionale fietsroutes. We zetten onze lobby voor een volledige aansluiting op de A12 door. Daarnaast is een betere bereikbaarheid per bus nodig. We voeren geen betaald parkeren in op parkeerplekken in de openbare ruimte. In het buitengebied gelden specifieke uitdagingen rond verkeer en vervoer. Veel fietspaden en wegen zijn in kwaliteit achteruitgegaan. Daar gaan we iets aan doen. Daarnaast geven we door het uitvoeren van een verkennend onderzoek uitvoering aan de lang gekoesterde wens toe te werken naar een vrijliggend fietspad tussen ’t Goy en de Goyerbrug. Ten slotte starten we met een onderzoek naar de (on)mogelijkheden om te werken met camerapoorten t.b.v. tegengaan van gebiedsvreemd verkeer. Houten staat bekend om zijn bijzondere ruimtelijke structuur, waarin de nadruk ligt op woon- en leefkwaliteit met veel ruimte voor fietsers en voetgangers.
De bereikbaarheid van Houten is goed: een sterke fietsstructuur, twee treinstations, een rondweg om de kern Houten en aansluitingen op de snelwegen in de buurt. Kenmerkend voor 't Goy, Schalkwijk, Tull en 't Waal is dat de hoeveelheid verkeer beperkt is, maar dat de gebruikers van de wegen heel divers zijn, van landbouwverkeer tot vrachtverkeer, lokaal verkeer en bezoekers en recreatieverkeer van buiten de kernen. In het programma Goede bereikbaarheid wordt benoemd wat de Houtense ambities zijn om de goede bereikbaarheid van de gemeente Houten per auto, fiets en openbaar vervoer te behouden. Bij goede bereikbaarheid hoort een (weg)infrastructuur met bijbehorende voorzieningen, die qua functionaliteit en kwaliteit voorziet in de behoefte van de gebruikers, met oog voor de verkeersveiligheid, geluidskwaliteit en luchtkwaliteit. Regionale ontwikkelingen Mobiliteit is een regionale aangelegenheid. In regionaal verband besteden we in de overleggen met Rijkswaterstaat, de provincie, U10 (regionaal samenwerkingsverband), NS, ProRail, U-OV en de regiogemeenten continu aandacht aan de belangen van onze eigen gemeente en van de regio. Na vaststelling van de gebiedsvisies voor CMK gaan starten met de mobiliteitsprojecten die horen bij de woningbouw opgaven. Hiervoor zetten we de verkregen middelen via het BO MIRT voor in. Daar zullen we de komende 10 jaar mee bezig zijn.
We starten met: - Kruispunt N410-Binnenweg-Rondweg; - Onderzoek naar optimalisaties station/knooppunt Houten; Een verdere prioritering is nog niet bekeken en is afhankelijk van de inhoud van de vast te stellen visies en de uitkomsten van het onderzoek naar de regiopoort Houten. Bestedingsplan mobiliteit en bereikbaarheid De circa 50 projecten met betrekking tot mobiliteit en bereikbaarheid zijn opgenomen in het Bestedingsplan mobiliteit en bereikbaarheid. De actualisatie van het bestedingsplan mobiliteit en bereikbaarheid is gepland voor medio 2025, waarbij financiële ruimte wordt gecreëerd voor de mobiliteitsambities uit het collegeprogramma. In dit meerjarenplan wordt mede in verband met het bepekte budget aan eigen middelen een prioritering aangegeven afhankelijk van de te verwachten bijdrage van Rijk en/of Provincie. De opzet van het bestedingsplan geeft ruimte om bij nieuwe ontwikkelingen of inzichten opnieuw af te wegen of de huidige prioritering nog steeds de juiste is. Concreter zicht op invulling van de woningbouwambities van Houten is een voorbeeld van een nieuw inzicht waardoor de prioritering kan wijzigen. Mobiliteit in omgevingsvisie Het mobiliteitsbeleid van Houten moet worden ondergebracht in de omgevingsvisie. Dit krijgt verder vorm in 2025.
Begroting 2025
48
Vanuit het bestaand beleid en de ambities in het collegeprogramma is een set indicatoren opgesteld om het beoogd maatschappelijk effect inzichtelijk te maken. Deze indicatoren vindt u verderop op in deze toelichting. Voor de verplichte BBV-indicatoren hebben we waar mogelijk een raming opgenomen. Programma Goede bereikbaarheid bestaat uit de volgende deelprogramma's: Mobiliteitsbeleid Autoverkeer Fietsverkeer Openbaar vervoer Verkeersveiligheid Vanuit het bestaand beleid en de ambities in het collegeprogramma is een set indicatoren opgesteld om het beoogd maatschappelijk effect inzichtelijk te maken. Deze indicatoren vindt u verderop op in deze toelichting.
Overzicht relevante beleidskaders Toekomstvisie Houten 2025 Parkeervisie Houten 2021 Nota Parkeernormen Houten 2021 Startnotitie Groot Onderhoud en vervanging BOR 2014-2054 KMobiliteitsvisie Uitvoeringsprogramma Fiets Realisatieplan Fiets Uitvoeringsprogramma knooppunten Mobiliteitsvisie Eiland van Schalkwijk (2017) Bestedingsplan mobiliteit en bereikbaarheid (2019)
U10 beleid: Regionale fietsvisie 2.0 Toekomstbeeld OV Integraal Ruimtelijk Perspectief Kaders vervolgtraject programma BOR Utrecht Nabij Regionaal mobiliteitsprogramma 1.0
Provinciaal beleid: Bereikbaarheidsprogramma provincie 2024-2029
Overzicht verbonden partijen Bij dit programma zijn geen verbonden partijen betrokken.
Indicatoren Omschrijving
Bron
Realisatie 2021
2022
Raming 2023
2024
2025
Output indicatoren Aantal kilometer verbeterde fietsinfrastructuur
Eigen metingen
0,4
0,4
0
2
2
Hier wordt bedoeld nieuwe/verbeterde fietsinfrastructuur waarbij het voor de fietser beter wordt in het kader van herinrichting van een weg (bijvoorbeeld omzetten in een fietsstraat, aanleg nieuwe fietssuggestiestroken of een heel nieuw fietspad. Regulier onderhoud telt hier niet in mee.
Begroting 2025
49
Aantal ritten met AutoMaatje
Eigen metingen
1.135
1.521
2185
2.220
2500
2.394
6.388
7.605
7.600
8.500
x
x
2
3
3
97%
98%
97%
98%
98%
Verkeersbureau (1x per 4 jaar)
x
22%
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
extern bureau (even jaren), eigen inschatting (oneven jaren)
nb
nb
13,60%
12,60%
10,5%
Stand van zaken 2024 bijgewerkt t/m april 2024 Aantal ritten met electrische golfkarretjes
Stichting Vervoer Houten
Jaarcijfers 2024 bijgewerkt t/m april 2024. Toepassing toolbox communityaanpak
Eigen metingen
Dit is de stand van zaken augustus 2024. Outcome indicatoren % Inwoners dat tevreden is over de Monitor Sociale fietsroutes in Houten Kracht
% parkeerlocaties met bezettingsgraad >= 90% Raming 2026: < 25%. % verharding met een slechte (D-) kwaliteit
Een hoger % verharding met D-kwaliteit door achterstallig onderhoud. In de loop van 2023 is een inhaalslag gestart die doorloopt in 2024. Realisatie 2024 is bijgewerkt t/m augustus 2024. Aantal fietsers per dag op 2 meetpunten
Eigen metingen
2.264
5.279
5604
5700
5800
De tellingen van 2021 zijn van de niet representatieve maand januari. Dit waren de eerste resultaten van deze meetpunten. Bovendien was er in 2021 aanzienlijk minder woon-/werkverkeer door Corona. Dit verklaart het lage aantal voor 2021.
Begroting 2025
50
Deelprogramma Mobiliteitsbeleid Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Het deelprogramma Mobiliteitsbeleid heeft tot doel om bij te dragen aan een vitale, duurzame en leefbare samenleving.
Wat gaan we daarvoor doen? Een vitale duurzame en leefbare samenleving wordt gecreëerd door een samenhangend systeem van mobiliteitsnetwerken. Hieronder vallen infrastructuur en diensten zoals de busverbindingen en aanbod van deelauto’s. Deze samenhangende mobiliteitsnetwerken dragen bij aan de volgende vijf ambities:
Goede bereikbaarheid voor auto, fiets, ov en lopen Stimuleren duurzame vormen van vervoer Beperken van overlast door verkeer Verschillende vormen van vervoer voor iedereen toegankelijk. Veilig verkeer voor iedereen.
De doelstellingen bij de deelprogramma’s zijn gebaseerd op deze vijf ambities. Verkeersveiligheid is een randvoorwaarde en toegevoegd aan het programma Goede bereikbaarheid en beschreven bij het deelprogramma verkeersveiligheid. Veel van deze ambities zijn afhankelijk van de ontwikkelingen in de regio. De meeste verplaatsingen van en naar Houten vinden plaats binnen de regio. Vanuit mobiliteit leveren we input aan diverse regionale projecten (zoals het programma U-Ned, de regionale mobiliteitsstrategie, knooppunten ontwikkeling en regionale parkeerstrategie) en lokale ruimtelijke plannen. Daarnaast brengen we onze ambities in in het traject omtrent de omgevingsvisie, zodat ook in de omgevingswet het mobiliteitsbeleid geborgd is.
Begroting 2025
51
Deelprogramma Autoverkeer Wat willen we bereiken? Doelstelling 1 Goed functionerende rondweg.
Wat gaan we daarvoor doen?
We vervangen 16 verkeersregelautomaten; vrijwel alle automaten zijn aan het einde van de technische levensduur. Het streven is dat alle automaten eind 2025 zijn vervangen door moderne automaten. Op basis van het verkeersmodel doen we nader onderzoek naar de impact van woningbouw op de doorstroming van de Rondweg en De Koppeling. Benodigde aanpassingen worden in beeld gebracht. We waarborgen dat alle mobiliteitsthema's, waaronder de doorstroming van autoverkeer, goed worden meegenomen in de omgevingsvisie.
Doelstelling 2 Goed functionerende aansluitingen op het landelijke hoofdwegennet.
Wat gaan we daarvoor doen? We zetten proactief op de agenda onze wens voor een volledige aansluiting op de A12 t.h.v. Bunnik, zoals in 2018 bestuurlijk afgesproken in de bestuursovereenkomst integraal maatregelpakket buitengebied Bunnik-Houten. Dit doen we in gesprekken met de provincie, regio en RWS. De provincie heeft in het voorjaar van 2021 namelijk besloten vooralsnog niet verder te gaan met de voorbereidingen van de aansluiting op de A12, onder andere vanwege de hoge kosten en de vraag of de huidige invulling voldoende toekomstvast is, gezien alle ruimtelijke ontwikkelingen in de regio. Wij blijven de aansluiting A12 samen met Bunnik op de agenda plaatsen, gezien deze aansluiting positieve effecten heeft op de leefbaarheid en veiligheid in het Kromme Rijn gebied/ Het ontwerp voor het kruispunt N410-Binnenweg-Rondweg stellen we definitief vast, zodat we in 2026 de werkzaamheden kunnen uitvoeren. De subsidie voor de aanpassingen voor dit kruispunt is toegekend door de provincie Utrecht. Tracébesluit A27/A12 Ring Utrecht Wij blijven participeren in de overleggen met Rijkswaterstaat, provincies en gemeenten over de A27/A12 Ring Utrecht en verbreding A27 Houten-Hooipolder. De Raad van State heeft op 31 mei 2024 per brief de datum (data) bekend gemaakt van de zitting voor het Tracébesluit Ring Utrecht. De zitting zal op 19, 20 en 21 november 2024 plaatsvinden.
De verwachting is dat er mogelijk eind 2024 een onherroepelijk Tracébesluit Ring Utrecht is. De werkzaamheden kunnen dan starten in 2025. Alternatief Ring Utrecht (ARU) Het Rijk heeft de kans geboden om een alternatief te ontwikkelen voor het Tracébesluit Ring Utrecht en daarmee de geplande uitbreiding van de bak van de A27 bij Amelisweerd te voorkomen. De gemeente Utrecht en provincie Utrecht hebben sinds begin 2022 aan een alternatief voor het Tracébesluit, de regio waaronder Houten, zijn betrokken bij het mogelijke alternatief. Het ARU is eind december 2023 aangeboden aan de Minister van IenW. Op dit moment is niet duidelijk hoe de nieuwe minister en Tweede Kamer aankijken tegen dit alternatief. Verbreding van de A27 tussen Houten en Hooipolder Een ander Rijksproject waarbij Houten betrokken is, is de verbreding van de A27 tussen Houten en Hooipolder. Het Tracébesluit A27 Houten Hooipolder is onherroepelijk. Tussen 2024 en 2031 zijn er flinke werkzaamheden aan de weg, bruggen, viaducten en andere A27onderdelen. Rijkswaterstaat legt 47 kilometer extra rij- en spitsstroken aan en vernieuwt 3 bruggen, verbreden 1 brug en leggen andere op- en afritten aan. In totaal is het te verbreden traject ca. 47 km
Begroting 2025
52
lang. De werkzaamheden aan de verbreding van de A27 tussen Houten en knooppunt Hooipolder zijn inmiddels in januari 2024 officieel gestart met een eerste schop in de grond door de minister. Wij zijn zowel bestuurlijk als ambtelijk nauw betrokken bij de uitvoering. Zodoende is het mogelijk tijdig de Houtense belangen onder de aandacht te brengen.
Doelstelling 3 Een weginfrastructuur met bijhorende voorzieningen die voorziet in de behoefte van gebruikers.
Wat gaan we daarvoor doen?
Uitvoeren van klein en groot onderhoud en vervanging van de wegverhardingen en de civieltechnische kunstwerken conform het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) 2025-2029. In dit kader wordt de komende jaren getracht het aandeel (slechte) D-kwaliteit van de verharding te verkleinen tot 5% of minder. In 2025 staat 36.004 m2 asfalt op de rol om aan te pakken. Het gaat om de volgende werkzaamheden: Kooikerspad (deel), Geerpad, Kapelleweg, Korte Uitweg, Groeneweg, bedrijventerrein Meidoornkade (geheel) en de Schonauwenseweg (deel). Wat betreft de elementenverharding richten we ons in 2025 op De Campen, het Oude Dorp, De Tuinen, De Erven, De Molens, De Sloten, De Gaarden, De Akkers, De Oorden en De Hoeven. Wij gebruiken bestratingsmaterialen die voor minimaal 15% gerecycled zijn. Bij asfaltwegen bestaat minimaal 60% van de onderlaag en 30% van de tussenlaag uit gerecycled materiaal. Het gebruik van elektrische auto’s stimuleren door voldoende openbare laadpalen in de openbare ruimte te plaatsen. Bestaande locaties blijven monitoren en indien nodig uit breiden, met meer participatie dan voorheen. In het kader van het dijkversterkingstraject Sterke Lekdijk voert HDSR de regie over dit project. HDSR heeft haar partners de mogelijkheid gegeven mee te liften met deze dijkversterking met eigen projecten als onderdeel van haar eigen dijkversterkingsproject; zogenaamde meekoppelprojecten.
Eén van de meekoppelprojecten is de wegverbreding en weginrichting van het wegvak van de gemeentegrens van Nieuwegein tot aan de parkeerplaats van Fort Honswijk. De raad van de gemeente Houten heeft hiervoor eind 2023 budget beschikbaar gesteld. Daarnaast dienen nog subsidies van de provincie en het rijk te worden aangevraagd wanneer dat mogelijk is. Planning is te starten met de werkzaamheden in het voorjaar van 2026. Het monitoren van de nieuwe verkeersregelinstallaties (VRI’s) door middel van het analyseren van klachten en eigen bevindingen. Waar nodig en mogelijk vinden aan de VRI’s kleinschalige regeltechnische aanpassingen plaats.