Document · PDF

Programmabegroting 2026-2029 HGV

Raadsavond 16 oktober 2025, gemeente HoogeveenBij agendapunt: Visie op programmabegroting 2026-202938.469 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

-1

650 Arbeidsparticipatie

-79

-20

672 Maatwerkdienstverlening 18-

-4

672A Jeugdhulp begeleiding

-2.068

672B Jeugdhulp behandeling

-322

673C Jeugdhulp met verblijf overig

-75

Gemeente Hoogeveen

02 Jeugdhulp en Participatie Product

Programmabegroting 2026-2029

Realisatie Begroting Begroting 2024 2025 2026 Bedragen x € 1.000

674C Gesloten plaatsing

Meerjarenbegroting 2027 2028 2029

-38

-3.968

-26.689

-27.429

-23.531

610 Samenkracht en burgerparticipatie

1.631

1.384

1.435

1.437

1.438

620 Wijkteams

6.634

2.423

2.403

2.383

630 Inkomensregelingen

6.108

6.100

6.290

6.454

6.455

640 Begeleide participatie

22.898

21.907

22.381

21.533

20.886

20.103

650 Arbeidsparticipatie

1.981

1.844

1.909

1.913

1.912

1.913

-3

672A Jeugdhulp begeleiding

4.952

672B Jeugdhulp behandeling

5.517

672C Jeugdhulp dagbesteding

796

672D Jeugdhulp zonder verblijf

408

673A Pleegzorg

994

673B Gezinsgericht

161

1.926

5.386

1.382

185

675A Jeugdhulp ambulant lokaal

930

878

675B Jeugdhulp ambulant regionaal

14.890

13.519

675C Jeugdhulp ambulant landelijk

676A Jeugdhulp met verblijf lokaal

1.827

1.783

676B Jeugdhulp met verblijf regionaal

6.235

5.774

676C Jeugdhulp met verblijf landelijk

679B PGB Jeugd

250

682A Jeugdhulpbescherming

1.202

1.187

1.151

682B Jeugdhulpreclassering

195

194

190

-1.268

710 Volksgezondheid

2.306

2.284

2.489

2.490

Saldo

64.657

60.278

60.637

59.940

59.291

58.512

692 Coördinatie en beleid jeugd Baten 080 Overige baten en lasten

622 Toegang en eerstelijnsvoorz Jeugd

672 Maatwerkdienstverlening 18-

673C Jeugdhulp met verblijf overig 674A Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf 674B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf 674C Gesloten plaatsing

692 Coördinatie en beleid jeugd

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029 Omschrijving

02 Jeugdhulp en Participatie

2026

2027

2028

2029

Lasten Mutaties vanuit Kadernota 2026-2029 620 Indexatie Welzijnswerk 620 Terugdraaien besparing op uitvoeringscoördinatie (UVC) 630 Inkomensregelingen 640 Ophogen budget Stark i.v.m. Rijksbijdrage WSW 6751/6761/6682 autonome ontwikkeling zorg in natura 710 Indexatie Jeugdgezondheidszorg

33 50 pm 1.322 1.000 91

33 50 pm 1.290 1.000 91

33 50 pm 749 1.000 91

33 50 pm 81 1.000 91

Aanvullende mutaties 620 Aanpassing periodieken Welzijnswerk 630 Inkomensregelingen 640 Ophogen budget Stark i.v.m. Rijksbijdrage WSW 640 Exploitatiebijdrage Stark 640 Impulsbudget Sociale Infrastructuur 640 Rijksbijdrage sociale Infrastructuur 640 Herontwerp Sociaal Domein 650 Arbeidsparticipatie 6751/6761/6682 autonome ontwikkeling zorg in natura 710 Indexatie gezondheidszorg

45 2.854 1.333 -971 237 97 507 45 700 -15

45 2.854 1.233 -859 237 105 507 45 700 -15

45 2.854 1.159 -898 237 112 507 45 700 -15

45 2.854 1.109 -971 237 120 507 45 700 -15

Totaal lasten

7.328

7.316

6.669

5.886

Baten Aanvullende mutaties 630 Inkomensregelingen 650 Arbeidsparticipatie

-3.179 -20

Totaal baten

-3.199

Saldo

4.129

4.117

3.470

2.687

Bedragen x € 1.000

“+" = nadeel, "-" = voordeel

Toelichting op de cijfers Lasten Mutaties vanuit kadernota 2026-2029 620 Indexatie welzijnswerk Op 1 augustus 2025 treedt een nieuwe cao Sociaal Werk in werking. De verwachting is dat dit leidt tot een stijging van de loonkosten. Voor de inflatie op basis van de CPI gaan we uit van een kostenstijging van € 215.000 verdeeld over verschillende programma's. De stijging voor dit programma bedraagt € 33.000. Dit bedrag kan nog veranderen bij de begroting 2026 wanneer het definitieve indexpercentage bekend is.

Gemeente Hoogeveen

02 Jeugdhulp en Participatie

Programmabegroting 2026-2029

620 Terugdraaien besparing op Uitvoeringscoördinatie (UVC) Gevolg van het programmaplan 'Herontwerp Sociaal Domein 2022-2025' was een besparing van € 50.000 op de SWW door het verminderen van de formatie voor UVC (uitvoeringscoördinatie). UVC bestond uit het uitvoeren van regie bij huishoudens met meervoudige problematiek. De gedachte achter de besparing was dat het Project Versterken Regie zou leiden tot een efficiëntere organisatie van de regiefunctie bij meervoudige problematiek. Het Project Versterken Regie heeft echter niet geleid tot minder vraag naar regievoering. We zien door verschillende maatschappelijke ontwikkelingen eerder een toename dan een afname van complexe meervoudige problematiek. Op 16 juli 2024 heeft het college daarom besloten om de ingeboekte bezuiniging terug te draaien en in de P&C-cyclus te verwerken. In de oorspronkelijke kadernota was deze mutatie verantwoord in Programma Gezond & Vitaal, terwijl het in dit programma thuishoort. 630 Ontwikkeling bijstand Op 2 juli 2024 kondigde het college in een raadbrief een onderzoek aan naar verdere mogelijkheden voor sociale activatie in Hoogeveen. Dit onderzoek is nog niet afgerond, waardoor nog onduidelijk is of hieruit initiatieven voortkomen die extra middelen vereisen. 640 Ophogen budget Stark i.v.m.

rijksbijdrage WSW In de (meerjaren)begroting was de gewijzigde rijksbijdrage op basis van de Meicirculaire 2024 nog niet meegenomen. In de septembercirculaire 2024 zijn de bedragen opnieuw gewijzigd. Dit betekent een stijging van het budget in de jaren 2026 tot en met 2029. Deze middelen zijn toegevoegd aan de algemene uitkering die we van het Rijk ontvangen. Volgens afspraak worden deze middelen doorbetaald aan Stark; per saldo is deze mutatie budget neutraal. Zorg in natura (ZIN) autonome ontwikkelingen jeugdzorg Op basis van de daadwerkelijke gerealiseerde kosten 2024 komt de verwachte stijging van de budgetten (op basis van de CPI 3,3%) voor 2026 uit op een verhoging van circa € 1.000.000. 710 Indexatie Jeugdgezondheidszorg GGD Voor de inflatie op basis van de CPI gaan we uit van een kostenstijging van € 91.000. Aanvullende mutaties 620 Aanpassing periodieken Welzijnswerk In de cao Sociaal Werk is opgenomen dat vanaf 1 januari 2025 de twee uitloop-periodieken (U1 en U2) reguliere periodieken worden. Dit betekent dat er per schaal 2 periodieknummers bij komen. Het salaris van een werknemer wordt jaarlijks verhoogd met één periodieknummer tot het maximum. Dat maximum wordt dus hoger. Dat betekent voor de SWW een extra loonstijging in 2025 en 2026 boven op de reguliere cao-loonstijging/inflatiecorrectie.

De extra loonstijging in 2025 is verwerk in de programmabegroting 2025-2028. De extra loonstijging in 2026 bedraagt 2,85%. Dat is een stijging van € 183.000 verdeeld over diverse programma’s. Voor dit programma bedraagt de stijging € 44.700. 630 Inkomensregelingen Op basis van de (nader) voorlopige beschikkingen van het Rijk van mei 2025 worden de bijstandsbudgetten (BUIG) aan zowel de baten- als de lastenkant bijgesteld. Aan de lastenkant is er sprake van een bijstelling van € 2.854.000 nadelig. Hiertegenover staat een voordeel op de baten van € 3.179.000. Per saldo resteert een voordeel van € 325.000.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

02 Jeugdhulp en Participatie

640 Ophogen budget Stark i.v.m. rijksbijdrage WSW In de meicirculaire 2025 is de rijksbijdrage WSW gewijzigd. Dit betekent een stijging ten opzichte van de bedragen waarmee rekening was gehouden in de kadernota 2026. Volgens afspraak worden deze middelen doorbetaald aan Stark. 640 Exploitatiebijdrage Stark De exploitatiebijdrage op grond van de beleidsbegroting van Stark is lager dan door ons begroot. Dit heeft met name te maken met een hogere productiviteit en winstmarge per uur bij Stark. We passen de gemeentebegroting hierop aan en verlagen de begrote bijdrage. 640 Impulsbudget Sociale Infrastructuur Gemeenten helpen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt via sociale ontwikkelbedrijven. Om deze ondersteuning te verbeteren, is er tot 2034 tijdelijk extra geld beschikbaar via een decentralisatie-uitkering (Impulsbudget). Het budget wordt verdeeld via regionale samenwerkingen. Hoogeveen ontvangt deze middelen vanwege het penvoerderschap voor Stark. Er wordt gewerkt aan een plan voor de besteding van de middelen gekoppeld aan de Toekomstvisie Stark. 640 Rijksbijdrage sociale infrastructuur Het Rijk heeft via de Meicirculaire 2025 extra middelen ter beschikking gesteld om extra werkplekken te kunnen faciliteren.

De werkplekken zijn bedoeld voor mensen die niet vallen onder beschut werk, maar wel zijn aangewezen op de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven voor hun ontwikkeling richting regulier werk of voor een tijdelijk vangnet. Gemeenten ontvangen structureel oplopend circa € 3.600 per plek. Voor Hoogeveen gaat het om € 97.000 in 2026 oplopend naar € 120.000 in 2029. Een voorstel voor besteding van deze middelen is in voorbereiding. Vooruitlopend daarop wordt de uitgaaf van deze middelen alvast begroot op dit taakveld. 640 Herontwerp Sociaal Domein In 2024 hebben we het herontwerp sociaal domein afgerond en hebben we de uitgevoerde interventies doorgevoerd in ons bestaande beleid. Drie interventies zijn hier centraal geboekt als lagere kosten, omdat dit sociaal domein brede interventies zijn. Dit betreft het samenvoegen van de functie regie, de sociale teams en het project Prowijz. Bij het afronden van het herontwerp sociaal domein kunnen we constateren dat de besparingen zijn verwerkt in de huidige prognose van de kosten in het sociaal domein. 650 Arbeidsparticipatie Op basis van de realisatiecijfers worden de kosten op dit taakveld € 45.000 hoger. Een deel van deze hogere kosten (€ 20.000 begeleidingskosten voor re-integratie van cliënten) kunnen echter ten laste worden gebracht van ESF-subsidies (zie ook batenkant) waardoor per saldo een stijging van € 25.000 overblijft.

6751/6761/6682 autonome ontwikkeling zorg in natura Bij de kadernota is uitgegaan van een indexeringspercentage van 3,3% (CPI-index). Voor de begroting wordt uitgegaan van 5,5%. Dit betreft een inschatting van het gemiddelde van de voorlopige en definitieve OVA-percentages in de afgelopen jaren. De prijsstijging komt hiermee in totaal uit op € 1.700.000, waarvan al € 1.000.000 is meegenomen bij de kadernota. 710 Indexatie Jeugdgezondheidszorg GGD Het budget wordt aangepast aan de actuele cijfers uit de meerjarenbegroting 2026 van de GGD.

Gemeente Hoogeveen

02 Jeugdhulp en Participatie

Programmabegroting 2026-2029

Baten Aanvullende mutaties 630 Inkomensregelingen Op basis van het (nader) voorlopig bijstandsbudget (BUIG) 2025 van mei 2025 stellen we zowel de baten als de lasten bij. Aan de batenkant is sprake van een bijstelling van € 3.179.000 voordelig. Per saldo resteert een voordeel van € 325.000. 650 Arbeidsparticipatie Een deel van de hogere begeleidingskosten voor re-integratie van cliënten kunnen ten laste worden gebracht van ESF-subsidies (zie ook lastenkant). Dit geeft een voordeel van € 20.000. Onzekerheden en risico's 620 Indexering Welzijnswerk De cao-onderhandelingen voor een nieuwe cao Sociaal Werk zijn vastgelopen. Verdere onderhandelingen zijn afgezegd tot september 2025. De looneis van de vakbonden is fors hoger dan de door ons gehanteerde CPI-index van 3,3% in de kadernota. Bij de cao-onderhandelingen wordt ook gekeken naar de compensatie die gemeenten van het Rijk ontvangen voor de kosten van het sociaal domein. Het is daarom mogelijk dat de totale kosten voor de SWW hoger uitvallen dan de gehanteerde CPIindex. 630 Inkomensregelingen Op 12 september 2024 bent u als raad geïnformeerd over de transformatie van GR GKB Drenthe naar een stichting. In 2025 loopt deze transformatie volop. Eventueel bijbehorende risico's zijn in deze begroting niet financieel verwerkt, maar vermelden wij hier als risico.

Wachtlijst beschut werken Er is momenteel sprake van een wachtlijst voor beschut werken. Het is aannemelijk dat hiervoor in de komende periode extra middelen nodig zullen zijn. Deze aanvullende kosten zijn nog niet in de begroting opgenomen, waardoor dit een financieel risico met zich meebrengt. We komen in hier in een later P&C-document op terug.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

03 Gezond en Vitaal

03 Gezond en Vitaal Verantwoordelijk wethouder: Mark Tuit

Maatschappelijk effect Onze inspanningen zijn erop gericht dat inwoners regie hebben over hun eigen leven en gezondheid, zelfredzaam zijn met hun sociaal netwerk, volwaardig meedoen aan de samenleving en dat ze elkaar daarbij helpen. En we zorgen ervoor dat we er als gemeente zijn en blijven voor mensen die hulp nodig hebben. We richten de openbare ruimte klimaatbestendig in, dat wil zeggen toegerust op het opvangen van de gevolgen van klimaatverandering (zoals extreme neerslag, droogte, hittestress e.d.). Ons waterbeheer en rioleringssysteem zijn robuust en toekomstbestendig. Om de klimaatveranderingen het hoofd te bieden, stimuleren we de biodiversiteit en zetten we in op minder verstening en meer groen, waarbij we plekken creëren die uitnodigen om elkaar te ontmoeten en om te bewegen. Door dat samen met de inwoners te doen, stimuleren we sociale samenhang in buurten en dorpen. Daarmee bevorderen we ook de mentale en fysieke gezondheid van onze inwoners.

Trends en ontwikkelingen Versterken van een inclusieve gemeenschap In Hoogeveen zetten we actief in op het versterken van een inclusieve samenleving waarin iedereen gelijkwaardig kan meedoen. Via de werkgroep 'Hoogeveen toegankelijk' (vroeger ALI) werken we aan een meer toegankelijke en inclusieve samenleving. We blijven onze deelname aan discriminatie.nl voortzetten om een onafhankelijke en laagdrempelige antidiscriminatievoorziening te waarborgen. Parallel hieraan onderzoeken we in 2025 hoe we deze voorziening kunnen versterken en mogelijk lokaler kunnen invullen. Onze samenwerking met de Soroptimisten Reestlanden rond Orange The World zal in 2026 worden voortgezet en geïntensiveerd, waarbij we streven naar meer bewustwording rondom geweld tegen vrouwen en meisjes. In het kader van de Drentse Regenboogweek werken we nauw samen met andere Drentse gemeenten. Hoogeveen organiseert een provinciale bijeenkomst waar Drentse gemeenten ervaringen en ideeën uitwisselen over LHBTIQ+-inclusie. Deze regionale samenwerking onderstreept onze ambitie om de krachten te bundelen voor een inclusief Drenthe. Net als in 2025 gaan we in 2026 diverse activiteiten uitvoeren die aandacht vragen voor de acceptatie en emancipatie van LHBTIQ+ personen.

Deze activiteiten die voortvloeien uit de Lokale Inclusie Agenda, zijn gericht op het creëren van een gemeenschap waarin iedereen zichzelf kan zijn en zich welkom voelt. Dit sluit aan bij onze bredere doelstelling om de mentale gezondheid van kwetsbare groepen te verbeteren en discriminatie actief tegen te gaan. Ontwikkelingen in het zorglandschap – wat betekent dit voor Hoogeveen? In 2022 heeft het Rijk verschillende akkoorden gesloten om de toegankelijkheid, bereikbaarheid en betaalbaarheid van zorg te verbeteren. Dit zijn het Integraal Zorgakkoord, het Gezond en Actief Leven Akkoord en het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen. Het kabinet Schoof heeft daarnaast twee nieuwe programma’s aangekondigd: het Aanvullend Zorg en Welzijns Akkoord en het Hoofdlijnen Akkoord Ouderenzorg. Het Aanvullend Zorg en Welzijns Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029

Akkoord bouwt voort op het Integraal Zorgakkoord en richt zich op resultaatverplichtingen in plaats van inspanningen. Dit akkoord verbreedt, intensiveert en concretiseert de huidige afspraken met als doel betere zorg en welzijn voor inwoners en het aanpakken van het tekort aan zorgpersoneel. Het Hoofdlijnen Akkoord Ouderenzorg is onderdeel van het Aanvullend Zorg en Welzijns Akkoord en maakt extra afspraken over de toekomst van ouderenzorg, zoals een sterke sociale basis, betere gegevensuitwisseling, oplossingen voor het tekort aan zorgpersoneel en minder administratieve lasten. Het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen wordt geïntegreerd in het Hoofdlijnen Akkoord Ouderenzorg, wat de impact vergroot. Ondanks de toenemende druk op het zorglandschap en de groeiende hoeveelheid akkoorden, blijven belangrijke vraagstukken zoals toegankelijkheid, betaalbaarheid en het tekort aan zorgpersoneel bestaan. In november 2024 stapte de Vereniging van Nederlandse Gemeenten uit het Integraal Zorgakkoord vanwege het gebrek aan structurele financiering en een gelijkwaardige positie voor gemeenten. Sinds februari is de Vereniging van Nederlandse Gemeenten weer aan tafel, met een gelijkwaardiger positie, maar structurele financiering is nog steeds niet in zicht. De uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord loopt tot eind 2026, met de eerste resultaten zichtbaar.

Het is echter onduidelijk hoe initiatieven zoals welzijn op recept en valpreventie na deze periode gefinancierd worden. Financiering voor thema’s als gezond gewicht eindigt zelfs al in 2025. De inzet en inspanningen vanuit de gemeente op leefstijl en preventie moeten lonen. Onze investeringen in preventie komen vooral ten goede aan de Zorgverzekeraar, terwijl de gemeente de financiering verzorgt. Dit zorgt voor een scheve verdeling binnen de verschillende akkoorden. Daarom is structurele financiering vanuit het Rijk belangrijk, in plaats van tijdelijke oplossingen. De nieuwe akkoorden zijn nog niet gereed, maar geven aan dat de ontwikkelingen in het zorglandschap niet snel genoeg gaan. Samen met de andere Drentse gemeenten wachten we op passende financiering vanuit het Rijk en ruimte voor lokaal maatwerk. Ondertussen blijven we stappen zetten met onze inwoners en partners om het Hoogeveens verhaal verder vorm te geven, met de uitbreiding van de werkwijze Domein Overstijgende Samenwerking (DOS), de Huizen van de Buurt en de plannen per school. Hierin staat talentontwikkeling, persoonlijke groei en omzien naar elkaar centraal. En dit doen we daar waar onze inwoners zijn: in scholen, dorpen, wijken en buurten. Wet integrale suïcidepreventie In Drenthe waren er de afgelopen jaren 50 tot 60 zelfdodingen.

Per 1 januari 2026 wordt suïcidepreventie een verplicht onderdeel van de Wet publieke gezondheid. Gemeenten zijn dan verplicht beleid op te stellen ter voorkoming van suïcides. Hiertoe worden middelen in het gemeentefonds gestort, waarvan het bedrag nog niet bekend is. De intentie is om dit beleid op te stellen samen met andere Drentse gemeenten binnen de Gezonde Marke. We richten suïcide-preventie op alle risicogroepen en sluiten aan op de lokale situatie. Toekomstbestendige mentale gezondheidszorg Binnen het samenwerkingsverband Gezonde Marke werken gemeenten, huisartsen, GGZ-aanbieders, zorgorganisaties, welzijnswerk, zorgverzekeraars en inwoners samen om de mentale gezondheidszorg in Drenthe toegankelijk, betaalbaar en kwalitatief toekomstbestendig te maken. De samenwerking is erop gericht dat inwoners in één keer de juiste zorg of ondersteuning op de juiste plek ontvangen, meer inwoners worden geholpen met hetzelfde aantal professionals en inwoners minder lang hoeven te wachten op zorg vanuit de behandel GGZ. Hiervoor worden in 2025 plannen opgesteld en transformatiemiddelen aangevraagd. Preventie- en handhavingsplan middelengebruik 2025-2029 In 2025 is het 'Preventie- en handhavingsplan middelengebruik 2025-2029' vastgesteld. Het doel is om de gezondheid en het welzijn van inwoners te bevorderen door middelengebruik te verminderen, met speciale aandacht voor jongeren.

Het plan is geïnspireerd door het IJslandse Model (Opgroeien 54

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

03 Gezond en Vitaal

in een Kansrijke Omgeving), een internationaal erkende aanpak die gericht is op het creëren van gezonde en ondersteunende omgevingen waarin jongeren zich optimaal kunnen ontwikkelen. Deze aanpak sluit aan bij ons programmaplan GALA en bij de Nota Jeugd Hoogeveen, waarin kansen voor jongeren en een gezonde leefomgeving centraal staan. Het preventie- en handhavingsplan wordt uitgewerkt in een uitvoeringsplan en in de periode 2025-2029 uitgevoerd. Uitbreiding DOS Zorgzame gemeenschappen en/of Domein Overstijgende Samenwerking (DOS) loopt in Hoogeveen ondertussen in drie gebieden. In Hollandscheveld, Elim en in de wijk Krakeel. In de laatste genoemde twee gebieden is de ontwikkeling in 2024 gestart en zien we de eerste resultaten. In 2025 is de ambitie om de werkwijze verder uit te breiden naar andere delen van de gemeente. Deze werkwijze zorgzame gemeenschappen zien we als belangrijk ingrediënt voor de koers van het Wmo-beleid en de vraagstukken rond het zorglandschap in Hoogeveen. Woonzorgdeal In samenwerking met de andere deelnemende gemeenten aan de Regio Deal Zuid- en Oost-Drenthe ontwikkelen we plannen ten behoeve van de uitvoering van onze woonzorgvisie. In deze plannen richten we ons op zelfstandig wonen voor kwetsbare inwoners en vitale en zorgzame wijken en buurten. We willen de ABCD-aanpak uitrollen naar andere wijken.

ABCD staat voor Asset Based Community Development en is een wetenschappelijk onderbouwde methode om vitale gemeenschappen op te bouwen. Senioren aan zet De inzet is om de komende jaren de bijeenkomsten 'senioren aan zet' van het Seniorenplatform te blijven ondersteunen. Deze bijeenkomsten van, voor en door senioren uit de gemeente Hoogeveen zijn goed bezocht en passen bij de ontwikkelingen in het sociaal domein. Het voornemen is om de subsidie aan het Seniorenplatform hiervoor te verhogen. In de begroting 2026 wordt dit voornemen budget neutraal verwerkt. Huis van de Buurt De vergrijzing, de toenemende zorgkosten en de krapte op de arbeidsmarkt in de zorg vragen om een andere manier van hulpverlening. Daarom hebben we op verschillende plekken verspreid over de gemeente 'Huizen van de Buurt' ingericht. Dat zijn plekken waar inwoners, vooral kwetsbare inwoners, kunnen komen voor sociale activiteiten en voor ondersteuning door lotgenoten, vrijwilligers en (welzijns)professionals. De ondersteuning vindt indien mogelijk plaats in groepsverband. De 'Huizen van de Buurt' versterken de veerkracht van kwetsbare inwoners en verlichten de zorgkosten. We blijven ons inzetten om inwoners met specifieke kwetsbaarheden samen te brengen in groepen die elkaar periodiek ontmoeten en ondersteunen.

Het gaat dan om groepen ouderen, inwoners met dementie, inwoners met psychische problematiek, inwoners met autisme, inwoners met een lichte verstandelijke beperking e.d. Indien nodig bieden we deze groepen ondersteuning door welzijnswerkers of medewerkers van zorgaanbieders. We versterken hiermee de veerkracht van kwetsbare inwoners en de samenleving. We werken zo aan normalisatie in twee richtingen. Richting kwetsbare inwoners: het is normaal om problemen te hebben en het is normaal om elkaar daarbij te helpen. Richting de samenleving: het is normaal dat kwetsbare inwoners in buurten wonen en dat er voor hen in de buurt mogelijkheden zijn voor ontmoeting en ondersteuning.

Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029

Welzijn: van individueel naar collectief We willen dat de inzet van de door ons gefinancierde maatschappelijke partners aansluit bij onze beleidsprioriteiten. Belangrijke leidende principes voor de inrichting van het sociaal domein zijn voor ons: het normaliseren van levensproblemen, goede algemene collectieve voorzieningen waarin inwoners elkaar helpen, daar zijn waar de mensen zijn, het versterken van de veerkracht van onze inwoners en binnen de financiële kaders blijven. Deze leidende principes en ook de groeiende vraag naar zorg en de krapte op de arbeidsmarkt vragen om een andere inrichting van de hulp en ondersteuning. Samen met de SWW hebben we geconcludeerd dat we moeten bewegen naar een meer collectief ondersteuningsaanbod samen met inwoners en andere maatschappelijke organisaties. Deze beweging is al ingezet met het inrichten van de Huizen van de Buurt, de Nota Jeugd en domeinoverstijgend samenwerken. Deze ontwikkeling moet worden verbreed en versterkt. Dit doen we samen met de SWW en zal leiden tot een verdere aanscherping van de opgave voor het welzijnswerk: minder projectmatig en meer programmatisch, concreter, meer focus en meer evidence- based. Inkoop Wmo begeleiding In 2026 wordt er gewerkt met nieuwe contracten voor Wmo-begeleiding als resultaat van het inkooptraject dat we in 2025 hebben doorlopen.

Bij deze inkoop doen we niet alleen een beroep op de aanbieders voor individuele maatwerk-indicaties, maar vragen we ook wat zij kunnen bijdragen aan de sociale basis (informele zorg, preventie en laagdrempelige basisvoorzieningen). We willen de beweging van individueel naar collectief en van geïndiceerd naar voorliggend versterken. Hiermee versterken we de brede beweging die we maken. De nieuwe inkoop zal leiden tot hogere tarieven en daarmee tot een stijging van de kosten. Dit is in de aanloop naar de aanbestedingen al benoemd in de P&C-cyclus. De afgelopen jaren is er slechts sprake geweest van een indexering op basis van vooraf afgesproken prijsindexcijfers. Voor deze nieuwe inkoop is een onafhankelijk kostprijsonderzoek gedaan. Dit leidt tot een behoorlijke stijging van de kosten voor de producten die vallen onder Wmo begeleiding. Beschermd Wonen We verwachten dat de invoering van het woonplaatsbeginsel wederom met een jaar wordt uitgesteld. Dat betekent dat de doordecentralisatie van beschermd wonen niet eerder start dan 1 januari 2027. Op 1 januari 2026 treden de nieuwe overeenkomsten Beschermd Wonen in werking. Naast klassiek beschermd wonen, kopen we vanaf dan ook de zogenoemde tussenvormen regionaal in. Met de tussenvormen verwachten we de duurdere vormen van Beschermd Wonen te kunnen voorkomen.

Gemeente Hoogeveen wil dat InterWonen ook regionaal wordt ingekocht als een tussenvorm. InterWonen is een product van het Leger des Heils dat wij nu subsidiëren. Bij InterWonen wonen inwoners die uitgestroomd zijn uit de maatschappelijke opvang of die dakloos dreigden te raken. Zie verder onder “Toelichting op de cijfers: mutaties”. Maatschappelijke Opvang In regionaal verband ontwikkelen we samen met centrumgemeente Assen het actieplan dakloosheid van opvang naar wonen. Dit zal de regionale uitwerking zijn van het 'Nationaal Actieplan Dakloosheid Eerst een Thuis'. In het nationaal actieplan heeft het Rijk de ambitie gesteld om dakloosheid in Nederland fors en structureel terug te dringen. Per ingang van 1 januari 2026 start het nieuwe contract voor de inloopvoorziening voor dak- en thuislozen. Het Leger des Heils gaat zich meer inzetten om de jongere groep dak- en thuislozen te bereiken en toe te leiden naar zorg. Deze extra inzet en aanpassing van de overeenkomst met de centrumgemeente Assen over de financiering van de inloopvoorziening, leidt tot een uitzetting van € 89.000. 56

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

03 Gezond en Vitaal

Paradijsvogelwoningen/skaeve huse In de woon(zorg)visie 2023-2026 staat dat we een pilot starten in samenwerking met de corporaties en zorgpartijen waarbij we vijf paradijsvogelwoningen in de vorm van tinyhomes realiseren voor mensen die onbegrepen gedrag vertonen. Deze mensen zorgen voor veel overlast in de wijk en leggen daarmee een grote druk op de leefbaarheid in de buurt. Door middel van de paradijsvogelwoningen kunnen we deze groep inwoners een rustige woonplek aanbieden buiten de reguliere woonwijk. We gaan in overleg met de gemeenten in het Bestuurlijk Overleg Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang over het realiseren van deze woonvormen voor de regio. We werken in 2026 de plannen uit met gemeenten, corporaties en zorgaanbieders. Governance zorg en veiligheid Het rapport 'Ontwikkeling van een integrale governance Zorg en Veiligheid in Drenthe en de organisatorische inbedding van het Zorg- en Veiligheidshuis Drenthe' (2023) is uitgewerkt in een voorstel. Hierin wordt aan de Gemeenschappelijke regeling van de GGD een kolom toegevoegd, gericht op sociale veiligheid met daarin o.a. het Drentse Zorg & Veiligheidshuis en Veilig Thuis Drenthe. In 2025 volgt hierover de besluitvorming in de Drentse gemeenteraden. Bij positieve besluitvorming treedt deze aangepaste gemeenschappelijke regeling onder de naam Samen Drenthe op 1 januari 2026 in werking.

GGD De GGD wil naar een robuuster basispakket met maatwerk voor de gemeenten. Wij sturen daarbij op een aansluiting bij onze beleidsprioriteiten op het sociaal domein. Dit betekent meer inzet aan de voorkant, zoals bij de plannen per school. Gezonde leefomgeving Met vijf gemeenten, de provincies Drenthe en Overijssel, GGD Drenthe, Sport Drenthe, IVN en Kunst en Cultuur Drenthe wordt gewerkt aan een subsidieaanvraag Gezonde Leefomgeving bij de Regio Deal Zuid- en Oost-Drenthe. Een aanvraag die enerzijds insteekt op het sturen op Brede Welvaart en Gezondheid in alle domeinen in de besluitvorming en anderzijds ruimte biedt voor een proeftuin in elke gemeente. Het gaat om het creëren van een omgeving waarin de keuzes voor groen en de inrichting van de openbare ruimte bijdragen aan gezondheid, bewegen en ontmoeten. Aanvalsplan biodiversiteit We ondersteunen initiatieven voor meer vergroening en biodiversiteit om binnen de leefomgeving te komen tot een groenblauw ecologisch netwerk. Enkele projecten die de komende jaren aandacht blijven vragen: • We transformeren plekken met zinloze verharding tot groene, leefbare en in de zomer koele plekken. In 2024 is vanuit een bewonersinitiatief het voorplein van De Magneet en het Jannes van der Sleedenhuis in Krakeel ontsteend en begin 2025 vergroend. Dit project is een voorbeeld voor andere locaties om te vergroenen.

We bereiden de vergroening van het plein van het Compagnieshuis in 2026 voor. De komende jaren is hiervoor in de begroting geld opgenomen. • Sinds 2025 bieden we een subsidie voor groene schoolpleinen tot en met 2028. De eerste scholen hebben al een aanvraag gedaan. De opening bij de eerste school (De Regenboog in De Weide) heeft al plaatsgevonden. Dit zal leiden tot meer mogelijkheden voor buitenspelen, bewegen en les krijgen in het groen. • Samen met onder andere Stichting Present, de woningcorporaties en De Smederijen geven we een vervolg aan Sociaal Tuinieren. Bij Sociaal Tuinieren knappen vrijwilligers tuinen op van ouderen en kwetsbare mensen die moeite hebben dit zelf te doen. De tuinen worden duurzaam en onderhoudsarm beplant. Vrijwilligers uit de wijk blijven de tuinen na de make-over onderhouden. Het doel van Sociaal tuinieren is sociale cohesie, eenzaamheid doorbreken, meer groen in de buurt, gezondheid, leefbaarheid en klimaatbestendigheid. De woningcorporaties hebben Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

•

Programmabegroting 2026-2029

afgesproken een paar projecten per jaar te ondersteunen. De gemeente let op koppelkansen om ook de openbare ruimte in de straat te vergroenen en biodiverser te maken. Op De Wieken verkennen we samen met Ondernemend Hoogeveen in 2025 de vergroening van een deel van het bedrijventerrein, op initiatief van een aantal enthousiaste bedrijven en het Alfa College. We verwachten dat we ook in de komende jaren hier een rol gaan spelen, in het kader van Toekomstbestendige bedrijventerreinen (zie ook bij programma Economie). Er is met geld van de provincie Drenthe een nulmeting gedaan naar de basiskwaliteit natuur in het landelijk gebied van de gemeente. We gaan deze beoordelen en vervolgstappen afwegen in 2026.

Daarnaast ondersteunen we vier initiatieven in het landelijk gebied van Hoogeveen: • Boerenlandvogels Alteveer Landschapsbeheer Drenthe werkt met vrijwilligers aan o.a. de bescherming van weidevogels. In Drenthe vindt in het Hunzedal en Drostendiep weidevogelbeheer bij agrariërs plaats. Daarnaast is er een derde geschikt gebied bij Alteveer waar op 17 hectare met inrichtings- en beheersmaatregelen goede resultaten worden behaald. Van 2025 tot 2027 ondersteunen we een uitbreidingsplan van 20 tot 25 hectare. • Bloemrijke akkers We nemen sinds 2024 deel aan het project ‘Bloemrijke akkers’ van ‘Agrarische Natuur Drenthe’ (AND). De bloemrijke akkerranden blijken een waardevolle aanvulling voor meer vergroening en biodiversiteit. In 2026 nemen we opnieuw deel, op basis van een evaluatie van de resultaten van 2025. • Kruidenrijk grasland Voor het initiatief ‘Kruidenrijk grasland’ hebben we de AND voor 2025 een subsidie verleend uit het budget landelijk gebied vanuit het programma Ruimtelijke ordening en Sport. Een evaluatie zal uitwijzen of en hoe dit een vervolg krijgt in 2026. • Bosontwikkeling bij Hollandscheveld In 2026 of later verwachten we bos ter grootte van zestien voetbalvelden te kunnen verwelkomen in de omgeving van Hollandscheveld. De gemeente heeft hierin een rol rond de vergunningverlening.

Grondeigenaren willen agrarische percelen veranderen in bos met ondersteuning van de provincie, die een opgave heeft meer bos te realiseren.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

03 Gezond en Vitaal

Reguliere werkzaamheden

Doelstellingen 1.

Versterken van de sociale basis samen met inwoners en maatschappelijke partners. De sociale basis bestaat uit wat bewoners met en voor elkaar doen, preventieve activiteiten die de gezondheid en mentale weerbaarheid bevorderen en laagdrempelige basisvoorzieningen. Wat willen we bereiken in 2026? 1. Een inclusieve samenleving waar ook kwetsbare inwoners zo zelfstandig mogelijk aan kunnen meedoen. 2. De omgevingskracht en informele zorg versterken (ondersteuning door vrijwilligers en mantelzorgers). 3. Samen met partners een passend en dekkend aanbod aan preventieve activiteiten en algemene voorliggende voorzieningen voor kwetsbare inwoners realiseren. Die activiteiten en voorzieningen moeten aantoonbaar effectief zijn om geïndiceerde maatwerkvoorzieningen te voorkomen waar dit kan. Wat gaan we daarvoor doen in 2026? Inclusieve samenleving 1. Uitvoering van de afspraken in het VN-verdrag Handicap: - De Werkgroep Agenda Lokale Inclusie stelt jaarlijks actiepunten op en voert deze uit. - Aandacht voor het onderwerp inclusie (zoals beschreven in het VN-verdrag) in de gemeentelijke (visie op) dienstverlening en relevantie beleidsontwikkelingen. - Aandacht voor diversiteit en lhbtiq. Versterken omgevingskracht 1. Vrijwilligers Hoogeveen faciliteren om vrijwilligers te werven, te bemiddelen en hun deskundigheid te vergroten Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029 (vrijwilligerscolleges). 2. Continueren van Mantelzorg-Vitaal, het subsidiebudget vrijwillige thuishulp en de ondersteuning van de informele zorg door de SWW.

Wat gaan we meten en hoe?

Preventie en algemene voorzieningen 1. Inrichten en aanbieden van de preventieketen Valpreventie door sportfunctionarissen. 2. Uitvoering van een lokaal actieprogramma Eén Tegen Eenzaamheid gericht op het signaleren en doorbreken van eenzaamheid onder ouderen. Dit samen met een lokale coalitie van zorgaanbieders, ouderenorganisaties en welzijnswerk. 3. De Huizen van de Buurt uitbreiden: op meer plekken steunpunten inrichten waar inwoners terecht kunnen met vragen en op meer plekken sociale activiteiten initiëren voor kwetsbare inwoners. De 'huizen van de buurt' bieden onder meer: - ondersteuning voor kwetsbare inwoners met mentale, sociale, financiële en praktische vragen. Dit mede ter vervanging van lichte vormen van Wmo-begeleiding; - ontmoetings- en herstelactiviteiten voor en met (psychisch) kwetsbare inwoners. Dit mede ter vervanging van een deel van Wmo-dagbesteding. 4. Samen met de SWW het welzijnswerk (her)inrichten om de toenemende vraag naar ondersteuning en ontmoeting te kunnen opvangen. Meer specifiek: - De ‘Opgave welzijnswerk’ actualiseren. - In ontwikkelsessies met de SWW een impuls geven aan de beweging van individuele ondersteuning en zorg naar meer collectieve ondersteuningsvormen. 5. Oprichting en continuering van groepen dagontmoeting voor kwetsbare ouderen die niet kunnen deelnemen aan reguliere ontspannings- en ontmoetingsactiviteiten.

Waar mogelijk deze aanbieden in de 'huizen van de buurt'. 6. Behoud van De Bij en stimuleren van het gebruik van De Bij door Wmo-cliënten. 7. Stimuleren van de samenwerking tussen partners in de sociale basis (sport, cultuur, gezondheid, welzijn, Smederijen, onderwijs, kinderopvang etc.). Versterken omgevingskracht • Aantal koppelingen tussen vrijwilligers en vrijwilligersklussen/ -werk in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal vrijwilligerscolleges en unieke deelnemers aan vrijwilligerscolleges in 2026 in vergelijking met 2025. • Het gebruik van mantelzorgondersteuning en MantelzorgVitaal in 2026 in vergelijking met 2025. • Het aantal gesubsidieerde bijeenkomsten en hulpcontacten van vrijwillige thuishulporganisaties in 2026 in vergelijking met 2025. Preventie en algemene voorzieningen • Het percentage thuiswonende ouderen waarbij een inschatting is gemaakt van het valrisico. • Het percentage gescreende ouderen dat een training valpreventie heeft gevolgd.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

Risico's en randvoorwaarden

03 Gezond en Vitaal • Aantal 'huizen van de buurt' in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal senioren dat gebruik heeft gemaakt van sociale activiteiten van de SWW in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal senioren dat gebruik maakt van dagontmoeting in 2026 in vergelijking met 2025. • Gebruik en resultaat van het algemeen maatschappelijk werk in 2026 in vergelijking met 2025. • Gebruik en resultaat van cliëntondersteuning in 2026 in vergelijking met 2025. • Gebruik van stadsbus De Bij in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal Wmo meldingen dat niet heeft geleid tot een maatwerkvoorziening maar tot inzet van eigen kracht of eigen netwerk of tot een verwijzing naar een algemene voorziening. • Door de vergrijzing neemt het aantal kwetsbare inwoners toe en het aantal mantelzorgers af. Hiermee komt de sociale basis in toenemende mate onder druk te staan. • De tekorten aan arbeidskrachten in de zorg en de stijgende zorgkosten leiden tot een groter beroep op de algemene voorzieningen en de informele zorg in de sociale basis. • De opgaven voor de combinatiefuncties cultuur en sport vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord zijn aanvullend en gaan deels hand in hand met de huidige opgaven binnen het cultuur- en sportbeleid. Voor de combinatiefuncties geldt een gemeentelijke cofinanciering van 60%.

Het uitgangspunt is om binnen de financiële kaders van het Gezond en Actief Leven Akkoord te blijven. Omdat de opgave nog in ontwikkeling is, kan het zijn dat er aanvullende financiering nodig is. • De beweging van zorg naar gezondheid zorgt voor extra inzet die wordt gefinancierd uit tijdelijke middelen (bijvoorbeeld DOS/zorgzame gemeenschappen of welzijn op recept uit het GALA). Binnen de Gezonde Marke wordt ingezet op enerzijds gesprekken met zorgverzekeraar/zorgkantoor en anderzijds op een lobby richting Rijk om structurele financiering te krijgen voor deze taken. Het is de vraag of en in hoeverre dit lukt.

Kwetsbare inwoners ontvangen de ondersteuning en zorg die ze nodig hebben (maatwerkvoorzieningen als vangnet) waarbij gewerkt wordt vanuit het principe positieve gezondheid aan 'normaliseren' en duurzame oplossingen. Wat willen we bereiken in 2026? 1. Meervoudige vragen van huishoudens beantwoorden in samenhang (integraal), domeinoverstijgend en optimaal gebruik makend van de sociale basis. Bij elk huishouden dat ondersteuning ontvangt, is duidelijk bij wie de regie ligt. 2. Een sluitende en transparante zorginfrastructuur behouden/ realiseren, samen met zorgverzekeraars en zorgaanbieders. Wat gaan we daarvoor doen in 2026? Integraal werken 1. Vragen van inwoners voor een voorziening in het sociaal domein indien nodig integraal beantwoorden. Hiervoor is bij de afdeling D&A een multidisciplinair domeinoverstijgend team ingericht (Prowijz). 2. Verbinding leggen tussen de Huizen van de Buurt, zorgzame gemeenschappen (DOS) en de ABCD-methode. Dit, gericht op het bieden van ondersteuning en zorg aan kwetsbare inwoners over de grenzen van wettelijke domeinen heen (Wmo, Zvw en Wlz). 3. De sociale wijkteams versterken en doorontwikkelen: - Ggz deskundigheid (incl. verslavingszorg) wordt toegevoegd Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029 aan de teams. - Er worden afspraken gemaakt en vastgelegd over gegevensdeling. 4. De kernteams bij de huisartsenpraktijken die kwetsbare ouderen signaleren en die (preventieve) ondersteuning op maat bieden, continueren. 5. De werkwijze Welzijn op Recept toepassen in alle huisartsenpraktijken. Hierbij wordt een welzijnscoach vanuit de SWW gekoppeld aan een praktijk. 6. Het Optimaal Leven team verankeren en doorontwikkelen. Het Optimaal Leven Team Hoogeveen/De Wolden biedt ondersteuning en zorg op maat op alle levensdomeinen voor inwoners met ernstige psychiatrische problemen. De doorontwikkeling is mede gericht op meer gebruik maken van de sociale basis. 7. Verbinding leggen tussen huisartsenzorg, ggz en sociaal domein om onnodig gebruik van de ggz te voorkomen en de wachttijden voor inwoners die een ggz-behandeling nodig hebben te verminderen of te overbruggen. 8. Doorontwikkelen van Domeinoverstijgend Samenwerken (DOS)/Zorgzame Gemeenschappen in minimaal 3 gebieden.

Wat gaan we meten en hoe?

Sluitende zorginfrastructuur 1. Uitvoeren van de Woonzorgvisie 2023-2026. 2. Uitvoeren van het Convenant Dementievriendelijk Drenthe. 3. UItvoeren van de regiovisie Veilig Thuis Drenthe. 4. Inzet van herstelgerichte hulp: gerichte fysiotherapie waardoor ouderen tot 60% van hun spierkracht terugkrijgen waarmee inzet van Wmo-maatwerkvoorzieningen zoveel mogelijk worden voorkomen of uitgesteld. 5 Met partners in de Gezonde Marke de mentale gezondheidszorg in Drenthe toegankelijk, betaalbaar en kwalitatief toekomstbestendig maken. 6. Verder voorbereiden van en vooruitlopen op de doordecentralisatie en transformatie van beschermd wonen (bw) en maatschappelijke opvang (mo). 7. Blijven inzetten op zo volwaardig mogelijke ziekenhuiszorg in onze regio. Integraal werken • Aantal casussen in de verschillende sociale wijkteams in 2026 in vergelijking met 2025. • Cliënten in zorg bij het Optimaal Leven Team Hoogeveen/De Wolden in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal behandelde casussen door de welzijnscoaches in 2026 in vergelijking met 2025. • Aantal geïncludeerden in de zorgzame gemeenschappen/DOS gebieden. Sluitende zorginfrastructuur • Gebruik van de Wmo, beschermd wonen en maatschappelijke opvang en Interwonen in 2026 in vergelijking met 2025.

• Aantal inwoners met verward gedrag dat beoordeeld is op de Spoedpoli, aantal meldingen van personen waar mensen zich zorgen over maken (oggz-meldingen) en aantal verkennende onderzoeken in het kader van de Wvggz in 2026 in vergelijking met 2025.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

Risico's en randvoorwaarden

03 Gezond en Vitaal • Aantal cliënten doorgeleid vanuit de Wmo naar de Wlz in 2026 in vergelijking met 2025. • Het beroep op de Wmo is voor een belangrijk deel afhankelijk van niet te beïnvloeden externe factoren zoals vergrijzing. Daarnaast leiden de tekorten aan arbeidskrachten in de zorg en de stijgende zorgkosten tot een verschuiving van Zvw en Wlz naar de Wmo. • In de financiële vertaling van het programmaplan ‘Herontwerp Sociaal Domein’ wordt een besparing voorzien door het inrichten van wat we nu 'Huizen van de Buurt' noemen. De besparing moet het gevolg zijn van minder indicaties Wmobegeleiding licht en Wmo-dagbesteding licht. Nog niet overal zijn 'Huizen van de Buurt' ingericht en tot volledige wasdom gekomen. Dit vraagt ook een andere mindset en andere manier van werken bij de Wmo en bij de SWW. Dit heeft tijd nodig. Het is daarom de vraag of de voorziene besparing volledig kan worden gerealiseerd. • De beweging van zorg naar gezondheid zorgt voor extra inspanningen bij gemeenten die worden gefinancierd uit tijdelijke middelen (bijvoorbeeld DOS/Zorgzame Gemeenschappen of Welzijn op Recept uit het GALA). Binnen de Gezonde Marke wordt ingezet op enerzijds gesprekken met zorgverzekeraar/zorgkantoor en anderzijds op een lobby richting Rijk om structurele financiering te krijgen voor deze taken. Het is de vraag of en hoeverre dit lukt.

Inwoners voelen zich zo gezond mogelijk en voeren regie op hun eigen gezondheid.

Wat willen we bereiken in 2026?

Wat gaan we daarvoor doen in 2026?

Gemeente Hoogeveen

1. De leefstijl van inwoners verbeteren en de leefomgeving gezonder maken. 2. Gezondheidsachterstanden van groepen inwoners inlopen: groepen inwoners met gezondheidsachterstanden leven langer in goede gezondheid. 3. Mentaal welbevinden en sociale relaties versterken. 4. Inwoners worden vitaal ouder. 1. In het kader van GALA: • Doorontwikkelen van de samenwerking in het programma Goede Start (coalitie rond geboortezorg). • Versterken van de gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) en de aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen (zoals het programma Kidslife). • Continueren van het programma vitaal ouder worden (valpreventie). • Uitvoeren van het programma Welzijn op Recept. 2. Het dekkend netwerk van AED's in stand houden en inwoners stimuleren burgerhulpverlener te worden, zodat inwoners met hartfalen zo snel mogelijk worden gereanimeerd. 3. Het gebruik van de gespreksmethodiek Positieve Gezondheid stimuleren onder professionals. 4. Signaleren van inwoners met onvoldoende eigen regie of die zich in een kwetsbare situatie bevinden (o.a. eenzaam, psychische problemen) en hen ondersteuning bieden of verwijzen. 5. Samen met andere Drentse gemeenten binnen de Gezonde Marke beleid opstellen gericht op het voorkomen van suïcide en een start maken met de uitvoering van dat beleid. 63

03 Gezond en Vitaal

Wat gaan we meten en hoe?

Risico's en randvoorwaarden

6. Ondersteunen van wijk-/dorpsinitiatieven die gezondheid bevorderen van inwoners in een kwetsbare situatie (in cocreatie). 7. Het realiseren van een 'gezonde buurt' in de wijk Wolfsbos in het kader van het landelijk programma Gezonde Buurten. Hierin wordt samen met inwoner, IVN, JOGG en Jantje Beton gewerkt aan een groene omgeving die uitnodigt tot spel, ontmoeting, bewegen en tot rust komen. 8. Het uitvoeren van het plan 'Regio Zuid- en Oost Drenthe - Het Scandinavië van Nederland'. Vanuit dit programma wordt met een wijk of dorp gewerkt aan het ontwikkelen van een gezonde leefomgeving. 9. Versterken van de gezondheidsvaardigheden van inwoners. 10. Uitvoeren van het Hoogeveense Sportakkoord. 11. Uitvoeren van een totaalaanpak mentale gezondheid op de twee reguliere scholen voor Voortgezet Onderwijs. 12. Samen met partners en jongeren een aanpak mentale gezondheid ontwikkelen op het Voortgezet Speciaal Onderwijs en het Alfacollege. 13. Ontwikkelen en uitvoeren van een uitvoeringsagenda van het 'Preventie- en Handhavingsplan Middelengebruik 2025-2029'. • In het Gezond en Actief Leven Programma 2023-2026 staat beschreven hoe we de voortgang van het programma meten. • De voortgang van de opgaven wordt gemonitord via GGD gezondheidsmonitoren voor jeugd, volwassenen en ouderen en op waarstaatjegemeente.nl.

• Om de doelen te behalen is medewerking van maatschappelijke partijen essentieel. Ook structurele financiering is noodzakelijk. • Voor het uitvoeren van het programma 'Regio Zuid- en OostDrenthe - Het Scandinavië van Nederland ' is financiering nodig vanuit de Regio Deal Zuid- en Oost-Drenthe.

Klimaatrobuust

Wat willen we bereiken in 2026?

Wat gaan we daarvoor doen in 2026?

Programmabegroting 2026-2029

In 2050 is Hoogeveen een klimaatbestendige gemeente met een veilig, mooi, gezond en duurzaam watersysteem (samenhangend geheel van oppervlaktewater, grondwater, waterkeringen en kunstwerken). Schade ten gevolge van wateroverlast en hittestress is beperkt. 1. Uitvoering van het Riolering- en Waterprogramma (RWP). Enkele speerpunten voor 2026: • Doorlopend uitvoeren van rioolinspecties. • Grootschalig inwinnen en verbeteren van data en systeeminzicht. • Vernieuwen areaal en waar mogelijk afkoppelen/ ontvlechten afvalwater en hemelwater. • Aanpassing omgevingsplan t.a.v. hemelwater en aansluitingen. • Klimaatadaptatie/beter omgaan met extreme buien. 2. Uitvoeren van de Lokale Adaptatiestrategie en Uitvoeringsagenda (LAS-LUA). Waaronder het werken aan de maatlat gebouwde omgeving (in Fluvius verband), hitteplannen en het verbeteren van de subsidieregeling ‘tuinsubsidie’.

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

Wat gaan we meten en hoe?

Risico's en randvoorwaarden

03 Gezond en Vitaal 3. Voortzetten en intensiveren van de regionale samenwerking Fluvius op het gebied van (afval)waterketen en klimaatadaptatie. We sluiten aan bij het landelijke Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie en de bijbehorende monitoringscyclus. Aanvullend beschikken we over data die inzicht geven in verharding/ vergroening binnen het stedelijke gebied. • Personele onderbezetting waardoor de LAS-LUA en het RWP niet (goed) kunnen worden uitgevoerd en bestaande achterstanden verder oplopen. • Prijsstijgingen en steeds groter wordende opgaven maken de financiële afwegingen die moeten worden gemaakt complexer. • Het vinden van voldoende cofinanciering vanuit het RWP en LAS-LUA voor het realiseren van de projecten die zijn gesubsidieerd vanuit de Impulsregeling Klimaatadaptatie. • Klimaatadaptatie is een thema dat meerdere beleidsvelden raakt. Verankering in alle relevante beleidsvelden en programma’s is noodzakelijk (zoals ruimtelijke ordening, sociaal domein). Hier hebben we in de adaptatiestrategie aandacht voor en borging vindt ook deels plaats via het integraal beleid openbare ruimte (IBOR). • Om onze buitenruimte duurzamer en klimaatrobuuster in te richten moeten we aanpassingen aan de riolering aangrijpen én deze integraal afwegen met de andere opgaven en belangen in de buitenruimte.

Het inzetten van de (beheer) systemen bij het integraal bijeenbrengen van opgaven en belangen in de buitenruimte moet beter. Daarnaast is integraal programmeren een uitdaging. Deze aspecten zijn randvoorwaardelijk voor het succesvol uitvoeren van het RWP en de LAS/LUA.

Meer biodiversiteit

Wat willen we bereiken in 2026?

Wat gaan we daarvoor doen in 2026?

Gemeente Hoogeveen

1. Een betere openbare ruimte: integrale oplossingen voor biodiversiteit, klimaatadaptatie, ontmoeting, gezondheid en meer gebruik van de ruimte. 2. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties stimuleren om tuinen, terreinen en panden te vergroenen. 1. Pilots evalueren in de openbare ruimte met extensief maaien en groenreconstructies en de lessen toepassen voor een uitrol. 2. Het plein voor het Compagnieshuis vergroenen. 3. Doorgaan met NK Tegelwippen en de Tegeltaxi. 4. Stimuleren en ondersteunen van Initiatieven van inwoners en partners met behulp van de tuinsubsidie en een stimuleringsregeling biodiversiteit. 5. Scholen ondersteunen met een subsidie voor vergroening van schoolpleinen. 6. Agrariërs ondersteunen met een bijdrage voor kruidenrijk grasland, bloemrijke akkers en boerenlandvogels. 7. Doorgaan met acties sociaal tuinieren waarbij tuinen worden vergroend in samenwerking met bewoners, vrijwilligers en wijkbeheer. 8. Een nulmeting naar de basiskwaliteit van de natuur beoordelen en vervolgstappen afwegen. 9. Communicatie inzetten voor bewustwording van en motivatie voor de kracht van groen. 65

03 Gezond en Vitaal

Wat gaan we meten en hoe?

Risico's en randvoorwaarden 6.

Programmabegroting 2026-2029 10. Communicatie inzetten om het groenbeheer van de gemeente toe te lichten. • De kwantiteit van het areaal groen wordt bijgehouden. Op basis hiervan kan worden bepaald of er meer groen is gerealiseerd in Hoogeveen. • Ook het sortiment van het groen wordt geregistreerd. Op basis hiervan kan worden bepaald of het aanbod groen gevarieerder is geworden. • De biodiversiteit wordt gemonitord op locaties waar minder gemaaid wordt.

Het behouden en versterken van de waarde van het landschap

Wat willen we bereiken in 2026? Wat gaan we daarvoor doen in

2026?

Wat gaan we meten en hoe? Risico's en randvoorwaarden

1. Gemeentedekkende netwerken die (via streekbeheer) het landschap en de natuur samen onderhouden en behouden voor inwoners, bezoekers, planten en dieren (biodiversiteit). 1. De bestaande netwerken beheren en bewonersgroepen uit de nog ontbrekende dorpen opstarten. 2. De in de afgelopen jaren opgestarte groepen in het veenontginningsgebied verder begeleiden. • Het aantal actieve netwerken in de gemeente Hoogeveen. • Voldoende participatie van inwoners.

Verbonden partijen De volgende verbonden partij draagt bij aan uitvoering van dit programma en het realiseren van de programmadoelen: - Gemeenschappelijke regeling Gemeentelijke Gezondheidsdienst Drenthe (GGD). Voor meer informatie over de wijze waarop en het financiële belang wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen. Begrotingspost-subsidie Een belangrijke begrotingspost-subsidie is de subsidie aan de Stichting Welzijnswerk Hoogeveen. Op basis van de subsidiebeschikking 2025 en met de in deze begroting opgenomen index van 3,3% bedraagt de subsidie aan de SWW in 2026 in totaal € 6.619.000.

Beleidsdocumenten • • • • • • • • • • • • 66

Uitvoeringsagenda GALA Hoogeveen 2024/2025 (2024) Gezond en Actief Leven Programma 2023-2026 (2023) Programmaplan Herontwerp Sociaal Domein 2022-2025 (2022) Opgave Welzijnswerk 2023-2025 (2022) En Ze Leefden Nog Lang En Gezond. Nota Volksgezondheid 2023-2027 (2022) Visie gemeentelijke rol ten aanzien van vrijwilligers(werk) (2016) Vinden, Verbinden en Versterken. Nota Informele Zorg (2015) Preventie- en handhavingsplan middelengebruik 2025-2029 Groenblauw voor jou en volgende generaties. Aanvalsplan Vergroening en biodiversiteit (2023) Lokale adaptatiestrategie (LAS) en uitvoeringsagenda (LUA) 2023 - 2028 (2023) Riolerings- en Waterprogramma 2023 – 2028 (2022) Grondwaterbeleidsplan 2012 Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029

03 Gezond en Vitaal

Verplichte beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Jaar Hoogeveen Drenthe Nederland Bron

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

per 10.000 inwoners

2024

Indicator

Omschrijving

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo-gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten.

860

815

720

CBS - Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein Wmo

Wat kost het? Product

Realisatie Begroting Begroting

Meerjarenbegroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

110 Crisisbeheersing en Brandweer

510 Sportbeleid en activering

181

103

570 Openbaar groen en (openlucht)recr.

130

136

125

610 Samenkracht en burgerparticipatie

3.959

4.627

4.852

4.055

620 Wijkteams

1.218

621 Toegang en eerstelijnsvoorz WMO

504

518

622 Toegang en eerstelijnsvoorz Jeugd

736

722

382

424

660 Maatwerkvoorziening (Wmo)

3.276

3.722

3.667

3.656

3.648

3.761

671 Maatwerkdienstverlening 18+

671A Huishoudelijke hulp (WMO)

9.931

10.370

11.120

11.414

12.073

671B Begeleiding (WMO)

5.953

5.799

6.903

6.984

7.538

671C Dagbesteding (WMO)

2.632

2.838

3.162

3.197

3.169

672C Jeugdhulp dagbesteding

Bedragen x € 1.000 080 Overige baten en lasten

630 Inkomensregelingen

247

679A PGB WMO

512

525

681A Beschermd wonen (WMO) 681B Maatschappelijke- en vrouwenopvang 691 Coördinatie en beleid WMO

344

444

466

487

4.178

4.383

4.395

4.394

4.397

710 Volksgezondheid

766

1.321

1.127

861

3.439

3.291

3.155

3.192

3.200

3.411

113

32.170 -464

39.098 -451

41.328 -372

40.650 0

41.872 0

42.217 0

570 Openbaar groen en (openlucht)recr.

-30

610 Samenkracht en burgerparticipatie

-414

-344

-803

-1

720 Riolering 740 Milieubeheer Lasten 510 Sportbeleid en activering

620 Wijkteams Gemeente Hoogeveen

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029

Product

Realisatie Begroting Begroting Bedragen x € 1.000

621 Toegang en eerstelijnsvoorz WMO 630 Inkomensregelingen

Meerjarenbegroting

2024 0

2025 0

2026 0

2027 0

2028 0

2029 0

-2

660 Maatwerkvoorziening (Wmo)

-78

671A Huishoudelijke hulp (WMO)

-840

-530

-575

-4

672C Jeugdhulp dagbesteding

-236

681A Beschermd wonen (WMO) 681B Maatschappelijke- en vrouwenopvang 691 Coördinatie en beleid WMO

-2.596

-1.607

-20

-243

-231

-653

-379

-266

720 Riolering

-5.292

-6.112

-5.546

-5.595

-5.615

-5.869

Baten

-10.610

-9.666

-7.814

-6.421

-6.441

-6.696

080 Overige baten en lasten

110 Crisisbeheersing en Brandweer

510 Sportbeleid en activering

-375

-270

-269

570 Openbaar groen en (openlucht)recr.

100

136

125

610 Samenkracht en burgerparticipatie

3.544

4.282

4.049

4.055

620 Wijkteams

1.217

504

518

671B Begeleiding (WMO)

710 Volksgezondheid

621 Toegang en eerstelijnsvoorz WMO 622 Toegang en eerstelijnsvoorz Jeugd

736

722

381

424

660 Maatwerkvoorziening (Wmo)

3.198

3.722

3.667

3.656

3.648

3.761

671 Maatwerkdienstverlening 18+

671A Huishoudelijke hulp (WMO)

9.092

9.840

10.545

10.839

11.498

671B Begeleiding (WMO)

5.949

5.799

6.903

6.984

7.538

671C Dagbesteding (WMO)

2.632

2.838

3.162

3.197

3.169

672C Jeugdhulp dagbesteding

679A PGB WMO

512

525

-2.559

-1.594

-7

101

212

235

256

4.178

4.383

4.395

4.394

4.397

113

942

861

-1.853

-2.821

-2.391

-2.403

-2.414

-2.459

113

21.561

29.432

33.514

34.229

35.431

35.522

630 Inkomensregelingen

681A Beschermd wonen (WMO) 681B Maatschappelijke- en vrouwenopvang 691 Coördinatie en beleid WMO 710 Volksgezondheid 720 Riolering 740 Milieubeheer Saldo

Gemeente Hoogeveen

Programmabegroting 2026-2029 Omschrijving

03 Gezond en Vitaal

2026

2027

2028

2029

Lasten Mutaties vanuit Kadernota 2026-2029 570 Overheveling budget groene inwonersinitiatieven biodiversiteit 610 Indexatie Welzijnswerk 610 Antidiscriminatie voorziening 610 Overige subsidies 620 Indexatie VTD Huiselijk geweld (GGD) 671.1 Indexering tarieven Wmo huishoudelijke hulp 671.2 Indexering tarieven Wmo begeleiding 671.3 Indexering tarieven Wmo dagbesteding 660 en 671.1,2,3 Vergrijzing Wmo 681 Vrouwenopvang

-15 137 20 -507 21 348 173 90 -572 113

-15 137 20 -507 21 348 173 90 -176 135

-15 137 20 -507 21 348 173 90 0 156

Aanvullende mutaties 610 Interwonen 610 Indexatie welzijnswerk 660 Indexering tarieven voorzieningen/ Wmo vervoer 671.1 Indexering tarieven Wmo huishoudelijke hulp 671.2 Indexering tarieven Wmo begeleiding 671.3 Indexering tarieven Wmo dagbesteding 671.2 Aanbesteding tarieven Wmo begeleiding 671.3 Aanbesteding tarieven Wmo dagbesteding 671.1-3 Vergrijzing Wmo 672 inloopvoorziening dak- en thuislozen 710 Indexatie gezondheidszorg (GGD) 720 Riolering

535 113 113 233 116 60 591 322 0 89 69 24

113 113 233 116 60 591 322 0 89 69 24

113 113 233 116 60 591 322 1.001 89 69 24

113 113 233 116 60 591 322 1.114 89 69 24

2.073

1.956

3.154

3.267

Baten Mutaties vanuit Kadernota 2026-2029 660 Eigen bijdrage

-45

Aanvullende mutaties 610 Interwonen 720 Riolering

-535 603

354

259

309

214

-41

2.096

2.265

3.368

3.226

Bedragen x € 1.000

Totaal lasten

Totaal baten Saldo

Gemeente Hoogeveen

“+" = nadeel, "-" = voordeel

03 Gezond en Vitaal

Programmabegroting 2026-2029

Toelichting op de cijfers Lasten Mutaties vanuit kadernota 2026-2029 570 Overheveling budget groene inwonersinitiatieven biodiversiteit In de begroting is een bedrag van € 15.000 opgenomen in programma Gezond en Vitaal voor groene inwonersinitiatieven biodiversiteit. De inzet hiervan loopt via de wijkbeheerders. Omdat Service Wijkbeheer onder Aantrekkelijk wonen en woonomgeving valt, wordt dit bedrag naar dat programma overgeheveld. 610 Indexatie welzijnswerk Op 1 augustus 2025 treedt een nieuwe cao Sociaal Werk in werking. De verwachting is dat dit leidt tot een stijging van de loonkosten. Voor de inflatie op basis van de CPI gaan we uit van een kostenstijging van € 215.000 verdeeld over verschillende programma's. De stijging voor Gezond & Vitaal bedraagt € 137.000. Dit bedrag kan nog veranderen bij de begroting 2026 wanneer het definitieve indexpercentage bekend is. 610 Antidiscriminatie voorziening De begroting voor dit onderdeel moet voor de komende jaren structureel worden opgehoogd vanwege een significante toename van het aantal discriminatiemeldingen in Hoogeveen. Op grond van de Wet gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen (Wga) zijn we verplicht om een laagdrempelige en onafhankelijke antidiscriminatievoorziening te bieden. Hiervoor is een nieuw contract afgesloten met CMO STAMM/Discriminatie.nl Drenthe.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16040544/1