Begroting 2022-2025
Tekst van het document
22
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Trends en ontwikkelingen
Dienstverlening en Digitalisering Verwachtingen van de samenleving Diverse technologische en maatschappelijke ontwikkelingen veranderen de dienstverlening en de omgang van inwoners en ondernemers met de gemeente. De belangrijkste ontwikkelingen zijn dat inwoners verwachten dat de gemeente eenzelfde serviceniveau biedt als commerciële bedrijven. Ook wil men meedenken over en invloed hebben op oplossingen voor hun persoonlijke vraagstuk. Hierin verwachten ze een betrouwbare partner die samen met hen optrekt of begeleidt. Daarnaast willen en kunnen ze meer in eigen (online) regie zakendoen met de gemeente. Het fysieke bezoek aan het gemeentehuis, of van medewerkers aan klanten vermindert hierdoor. De maatregelen omtrent Covid-19 hebben deze ontwikkeling versneld. En tot slot kan de gemeente steeds beter informatie over wat klanten belangrijk vinden benutten om de dienstverlening in zijn algemeenheid te verbeteren en passend contact voor iedereen te bieden. Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer In 2022 treedt de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer in werking. Deze wet regelt onder meer dat inwoners en ondernemers hun zaken met de overheid altijd digitaal kunnen doen. De mogelijkheid om per post met de overheid te communiceren blijft.
De inwoners van De Wolden kunnen nu al voor bepaalde producten langs de digitale weg communiceren, maar dat wordt in 2022 een recht. In 2021 is de SWO gestart met de implementatie van deze wet.
Gemeente Hoogeveen
23
Programma's
Programmabegroting 2022-2025
Sociale pijler
Sociale pijler Blijven meedoen en talentontwikkeling Gezond en vitaal
Gemeente Hoogeveen
25
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Blijven meedoen en talentontwikkeling Verantwoordelijk wethouder: Werner ten Kate
Maatschappelijk effect Het programma Blijven meedoen en talentontwikkeling zet in op talentontwikkeling, jeugd en (financiële) zelfredzaamheid. Het programma staat voor investeren in de toekomst van jeugdigen en in de hele Hoogeveense samenleving er omheen. We werken vanuit kansen en talenten die we vormgeven in een verbindende aanpak. We willen mensen laten meedoen in de maatschappij, ook als ze dat door belemmeringen niet kunnen. Als het gaat om belemmeringen wegnemen, leggen we de prioriteit bij de sociale context van het kind en armoede/schulden. Als het daar misgaat, is dat vaak een belemmering om goed te kunnen meedoen aan de samenleving.
Reguliere werkzaamheden In onderstaande infographic wordt weergegeven welke werkzaamheden de gemeente uitvoert voor haar inwoners.
Effecten rapport Schone lei Schone lei en sturing op jeugdhulp Als college hebben we op basis van Schone lei stevig ingezet op meer sturing op de jeugdhulpkosten en de transformatie zoals bedoeld met de Jeugdwet.
26
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Het rapport Schone lei heeft geleid tot acties om te komen tot een herontwerp sociaal domein en tot een aangescherpte financiële opgave voor jeugdhulp. Daar zijn al de nodige stappen in gezet. Vanaf 2015 is de gemeente verantwoordelijk voor hulp aan kinderen en jongeren tot 18 jaar. Na de fase van transitie, werken we aan transformatie van de jeugdhulp. Door te transformeren willen we betere zorg bieden tegen lagere kosten. De financiële en de inhoudelijke opgave zijn even belangrijk. We willen dat gezinnen ondersteuning en hulp dichtbij kunnen vinden, zodat we zo vroeg mogelijk (potentiële) problemen kunnen signaleren en zware problematiek (en dus zware zorg) waar mogelijk kunnen voorkomen. Transformatie betekent ook normaliseren, de-medicaliseren, meer integraliteit en verbinding in het sociaal domein en het vergroten van de eigen kracht en eigen verantwoordelijkheid van kinderen en opvoeders. We doen dit door te kijken naar wat een kind nodig heeft, niet naar waar een gezin ‘recht op heeft’. We blijven het huidige aanbod doorontwikkelen, straks ook op basis van een heldere visie vanuit het herontwerp sociaal domein. We richten ons niet uitsluitend op het kind, maar juist op het kind in de omgeving van thuis, (voor)school en in de buurt. We werken samen met het sociale netwerk van gezinnen.
Ook werken we samen met vrijwilligersinitiatieven, onze professionele partners en binnen de gemeente (uitvoering, beleid en bestuur). Verder zetten we in op het versterken van de veiligheidsketen. Dit om huiselijk geweld zo snel mogelijk te signaleren en nog belangrijker: duurzaam te doen stoppen. Extra jeugdhulpmiddelen van het Rijk Daarnaast ageren we met andere gemeenten al jarenlang bij het rijk over het gebrek aan financiële middelen voor een goede uitvoering van de jeugdhulp. Een arbitragetraject heeft er dit voorjaar uiteindelijk toe geleid dat er extra middelen komen. Deze middelen komen met de opgave om de kosten jeugdhulp duurzaam terug te dringen. Voor 2022 rekenen we op 5,2 miljoen extra. In de tabel staat aangeven wat de ontwikkeling van deze extra middelen is. Het rijk gaat ervan uit dat de komende jaren een aantal hervormingen tot een verlaging van de jeugdhulpkosten zal leiden, via een nog met de VNG op te stellen Hervormingsagenda. Dat heeft tot gevolg dat de 5,2 miljoen stapsgewijs wordt verlaagd tot 2,5 miljoen in 2025. Daar staat natuurlijk wel tegenover dat de maatregelen ook daadwerkelijk effect moeten hebben op de uitgaven van de jeugdzorg. We hebben deze aannames door vertaald naar Hoogeveen en het verwachte verlagingseffect van de uitgaven (zie de tabel). Op een aantal punten hebben wij de verwachte verlaging al gerealiseerd.
Zo is het effect van de invoering van de POH-jeugd al eerder ingeboekt. Duidelijk is dat een en ander is gebaseerd op aannames. Met de VNG is afgesproken dat het effect van de voorgestelde maatregelen scherp gemonitord zal worden. Effect extra rijksmiddelen op begroting jeugdhulp Extra rijksmiddelen (netto) Effect op uitgaven als gevolg van maatregelen Rijk Extra middelen nieuwe woonplaatsbeginsel Netto positief effect begroting
Gemeente Hoogeveen
2022 5.113.000
2023 3.075.000
2024 2.815.000
2025 2.503.000
525.000
698.000
951.000
1.255.000
527.000 5.638.000
527.000 5.175.000
527.000 5.252.000
527.000 5.346.000
27
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
De extra rijksmiddelen voor 2023 en verder zijn nog niet hard omdat het nieuwe Kabinet erover gaat beslissen. Rijk, VNG en IPO (provincies hebben een toezicht-rol op gemeentelijke financiën) hebben de afspraak gemaakt dat gemeenten toch kunnen begroten op 75% van de extra middelen (hier de jaren 2023 t/m 2025). In de bovenstaande tabel hebben we de 75% toegepast. We voorzien dat het heel lastig wordt om via bezuinigingen taakstellingen in het sociaal domein de jaren 2023 en verder te realiseren. Verdere bezuinigingen in het sociaal domein in orde van grootte van (oplopend tot) € 7,5 miljoen zijn hoogst onwaarschijnlijk. Het Herontwerp, dat aan het begin van 2022 gereed gaat komen, gaat definitief duidelijkheid geven over wat financieel wel en niet mogelijk is, maar we zijn pessimistisch over de realiseerbaarheid van het totale bedrag. Van het netto positief effect (zie tabel) zijn in dit programma alleen het 'effect op de uitgaven als gevolg van maatregelen Rijk' verwerkt. De hogere rijksvergoeding maakt deel uit van de gemeentefondsuitkering. Door deze toevoeging van rijksmiddelen kan de situatie ontstaan dat we minder geld uitgeven aan jeugdhulp dan we aan rijksvergoeding binnenkrijgen.
Wat geven we uit aan jeugdhulp Uitgaven jeugdhulp Verwachte uitgaven op basis van realisatie Af: Verwacht effect van maatregelen rijk Af: Taakstelling bezuiniging op basis van rapport Schone lei Voorgestelde aanpassingen van het budget om wachtlijsten weg te werken en de transformatie in gang te zetten Begroot uitgavenniveau jeugdhulp
2022
2023
2024
2025
21.825.000 -525.000
21.825.000 -698.000
21.825.000 -951.000
21.825.000 -1.255.000
-1.500.000
-2.500.000
-3.500.000
-4.500.000
830.000 20.630.000
740.000 19.135.000
740.000 17.797.000
740.000 16.392.000
Schone lei en onderwijshuisvesting Vanuit Schone lei is investeringsbudget begroot voor onderwijshuisvesting van het primair en speciaal onderwijs. Het heeft geleid tot een Integraal Huisvestingsplan (IHP, eind 2021 in besluitvorming). Het IHP heeft in 2021 nog niet geleid zoals wel gepland tot investeringen. Het overleg met de schoolbesturen heeft extra tijd gekost. Naar verwachting gaan de investeringen vanaf 2022 plaatsvinden, met een investeringsbudget van 5 miljoen (2.5 miljoen uit 2021 en 2.5 miljoen voor 2022). Zodra het IHP vastgesteld is, maken we het investeringsbudget concreter over de jaarschijven. Omdat er in 2021 geen gebruik is gemaakt van het investeringsbudget, schuift de investering door naar 2022. Zie hiervoor ook het overzicht van de investeringen. Vanuit Schone lei is daarnaast een taakstelling voor de gemeentelijke bijdrage aan de VO-scholen begroot voor 2021. Dit in verband met de ontwikkeling van leerlingaantallen, waar de bijdrage op gebaseerd is. De taakstelling is in 2021 niet gehaald omdat we nog in overleg zijn met de schoolbesturen over de ontstane situatie in de daling van het leerlingaantal. Op basis van deze gesprekken moet duidelijk worden of de taakstelling wordt gerealiseerd, wat dus nog onzeker is.
28
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Doelstellingen 1. We geven kinderen en jongeren alle kansen op een succesvolle en duurzame toekomst Wat willen we bereiken in 2022?
Alle kinderen en jongeren krijgen gelijke kansen om succesvol op te groeien. Hiertoe werken we samen in Jong Hoogeveen. Na inzet op agendering en het creëren van draagvlak en beweging, breekt in 2022 voor Jong Hoogeveen een fase aan waarin de focus verschuift naar versterken, borgen en verbinden. De prioriteiten voor de komend jaren liggen op • Versterken basis thuis-school-buurt • Gelijke kansen • Informeel leren • (Mentale) gezondheid • Financiën en armoede
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
Wat gaan we meten en hoe?
Gemeente Hoogeveen
Jong Hoogeveen is een gemeentelijk programma, een beweging en een samenwerking • Doelstellingen worden samen met betrokken partijen vastgesteld en nagestreefd. • Jongeren worden actief betrokken bij Jong Hoogeveen. • De Verbindende Aanpak is de pedagogische basis voor het werken met kinderen en jongeren. • De talenten en ambities van het kind staan centraal bij schooladviezen, ongeacht achtergrond, omgeving of gevolgen Covid-19. 1. Wij faciliteren dat kinderen en jongeren meepraten over diverse onderwerpen die hen raken en brengen in beeld wat hen bezighoudt. 2. In 2022 willen we minimaal 200 mensen extra getraind hebben in de Verbindende Aanpak (bovenop het aantal dat nu al getraind is) en de aanpak een structureel onderdeel maken van organisaties (minimaal 5) en wijken (minimaal 1). 3. Wij versterken en verbinden de extra NPO inzet (Nationaal Programma Onderwijs) van scholen school overstijgend. 4. We borgen de onderdelen van het programma Goede Start: Een sterke medisch-sociale zorgstructuur voor, tijdens en na de zwangerschap, het signaleren en verkennen van situaties die een gezonde groei en ontwikkeling van het kind in de weg staan en steun op maat. We bieden programma’s waar ouderschap en hechting worden gestimuleerd.
Voor de (middel)lange termijn volgen we welke effecten er zijn rondom deelname jeugdhulp, verhogen onderwijsniveau, gezondheid van jongeren, cijfers armoede. We gebruiken hiervoor bestaande monitors, zoals de onderwijsmonitor en de gezondheidscijfers van de GGD. In 2022 maken we deelname aan de verschillende activiteiten inzichtelijk en combineren we dat met de ervaringen van kinderen en jongeren (en eventueel hun ouders).
29
Programmabegroting 2022-2025
Financiële consequenties
Risico's en randvoorwaarden
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Vanuit het Nationaal Programma Onderwijs krijgen gemeenten middelen om leerlingen te helpen met de gevolgen van Covid-19. Voor Hoogeveen gaat het om € 1.100.000 tot en met schooljaar 2022-2023. Dit kan onder meer ingezet worden om bestaande initiatieven te bestendigen en om de extra inzet van het onderwijs te versterken en verbinden. Jong Hoogeveen is de afgelopen jaren uitgegroeid van idee en visie, via plannen en projecten naar een breed gedragen gezamenlijk programma. Onderwijs, welzijn, sport en zorg (h)erkennen de opgave en hebben zich verbonden aan Jong Hoogeveen. Gezamenlijk is uitgesproken dat het vergroten van kansen voor kinderen een lange adem zal vragen en de aanpak een jaar of twintig moet worden ingezet, voor een structureel effect op bijvoorbeeld het opleidings- of inkomensniveau.
2. Toekomstbestendig onderwijs Wat willen we bereiken in 2022?
1. 2. 3.
4.
5.
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1.
2.
3.
4.
5.
30
Het gemiddelde opleidingsniveau van jongeren in Hoogeveen is gelijk aan of hoger dan het gemiddelde Drentse niveau. We geven vorm aan een doorgaande ontwikkelingslijn voor kinderen van 0 tot 18 jaar. Het aantal jongeren dat is uitgevallen en terugkeert naar onderwijs verhogen naar 27% in 2024. Het aantal jongeren dat is uitgevallen en dat aan het werk is voor minimaal 12 uur per week verhogen naar 30% in 2024. Alle jongeren volgen onderwijs dat passend voor hen is, komen terecht op een duurzame arbeidsplek en krijgen hierbij ondersteuning wanneer dit nodig is, of zijn zelfredzaam naar vermogen. Onderwijshuisvesting passend bij de inhoudelijke onderwijsdoelen van de schoolbesturen: flexibel, gemakkelijk aan te passen aan ruimtebehoefte, passend bij onderwijsvormen in al zijn diversiteit, multifunctioneel, duurzaam en veilig, met aandacht voor een beheersbare exploitatie, faciliterend voor goede samenwerking. We zetten in samenwerking met de voorschoolse organisaties nog meer in op het voorkomen en vroegtijdig bestrijden van onderwijsachterstanden. We willen het bereik vergroten en de kwaliteit nog verder verhogen. Het verder vormgeven aan een digitale programmalijn door Bibliotheek Hoogeveen om inwoners ook op het gebied van digitalisering mee te laten doen in de samenleving.
We werken samen met het onderwijs, Bibliotheek Hoogeveen en het bedrijfsleven om jongeren te verleiden te kiezen voor kansrijke beroepen, zoals in de bouw, techniek, zorg, ICT en de hoogwaardige maakindustrie. Het Techniek Pact, de Ontdekhoek en de toekomstige IT-hub zijn middelen om onderwijs en bedrijfsleven dichter bij elkaar te brengen. Hoogeveen On Stage laat jongeren kennismaken met diverse beroepen. Met het beroepenfeest en de Doedag kunnen jongeren hun talenten en ambitie ontdekken. Samen met de scholen, schoolmaatschappelijk werk, samenwerkingsverbanden en overige partners inzetten op preventie of bij uitval/thuiszitten terugleiden naar school. Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
6.
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties
Risico's en randvoorwaarden
Jongeren in een kwetsbare onderwijspositie ontvangen ondersteuning waar nodig om op een passende (vervolg)plek te komen, zoals mbo-onderwijs, werk, of (arbeidsmatige) dagbesteding. 7. We ronden een nieuw Integraal Huisvestingsplan onderwijshuisvesting PO en SO af en starten de uitvoering. 1. Het inzichtelijk maken van het opleidingsniveau in Hoogeveen in vergelijking met Drenthe en Nederland gebeurt via de Drentse Onderwijsmonitor. 2. In de 'Peutermonitor' en in het VVE-onderzoek van de Onderwijsinspectie wordt getoond hoe het gaat met onderwijsachterstanden en de inzet op dat terrein. 3. In de jaarverslagen van leerplicht en het RMC worden de percentages voortijdig schoolverlaters en thuiszitters gemonitord. 4. De situatie van jongeren in kwetsbare positie wordt inzichtelijke gemaakt via het jaarverslag RMC en de Drentse onderwijsmonitor. Middelen 'voortijdig schoolverlaten' en ‘jongeren in kwetsbare positie’ en onderwijsachterstanden/VVE zijn geoormerkte middelen vanuit het rijk. De overige activiteiten worden gefinancierd op basis van de huidige begroting. Het is van belang goed te blijven investeren in de samenwerking met partners, omdat de gemeente bij het realiseren van deze doelstellingen afhankelijk is van de samenwerking met kinderopvang, onderwijs en andere partijen. Goede Start activiteiten: 2022 is het laatste jaar met rijkssteun vanuit Kansen voor de Veenkoloniën.
Er is voor het onderdeel prenatale huisbezoeken al wel dekking na 2022, via de Wet publieke gezondheid en het gemeentefonds.
3.Iedereen moet mee kunnen doen in de samenleving Wat willen we bereiken in 2022?
1. 2. 3.
4.
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1. 2.
3. 4.
Gemeente Hoogeveen
We zorgen ervoor dat inwoners met problematische schulden adequate ondersteuning ontvangen. Zo min mogelijk kinderen en jongeren groeien op met de negatieve effecten van armoede. We identificeren en leiden laaggeletterde inwoners toe naar een passende scholing van hun basisvaardigheden (waaronder taalverhoging) op basis van hun leerdoel. We zetten in op samenwerking met het maatschappelijk middenveld om inwoners met financiële problemen en/of schulden tijdig in beeld te krijgen. We zetten in op het motiveren van mensen met schulden om zo snel mogelijk hulp te zoeken (erger voorkomen). We zorgen door onder andere Stichting Leergeld en het Jeugdfonds Sport en Cultuur in te zetten dat kinderen ondanks de financiële thuissituatie toch kunnen meedoen. We praten met kinderen en jongeren over ideeën om de negatieve effecten van opgroeien in armoede te beperken. We verstevigen de kwaliteit van het Taalhuis door een regiocoördinator uit de arbeidsmarktregio en een certificeringstraject.
31
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
5.
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties
Risico's en randvoorwaarden
Samen met de Hoogeveense alliantiepartners screenen we met name autochtone Nederlandse cliënten op laaggeletterdheid en leiden hen als dat nodig is toe naar het Taalhuis. Ook zetten we in op een verbreding van het aanbod van (in)formele opleidingen voor taalverhoging van laaggeletterden, onder andere door intensievere taaltrajecten in combinatie met de inzet van taalvrijwilligers. 6. De bibliotheek Hoogeveen ontwikkelt zich door tot een sociaal maatschappelijke bibliotheek, de bibliotheek als ‘Hulp om de hoek’. Inwoners krijgen hierbij hulp op het gebied van taalvaardigheid en digitale vaardigheden. 7. Samen met maatschappelijk partners pakken we bestaande schuldenproblematiek onder inwoners aan. We lossen ze op of, bij complexere zaken, verwijzen we door naar tweedelijns professionele instanties. 8. We geven uitvoering aan vroegsignalering en ontvangen hiervoor signalen van vaste partners. 9. We bieden ondernemers met problematische schulden ondersteuning. Dit doen we samen met organisaties die hierin gespecialiseerd zijn. 1. We monitoren het aantal mensen dat schuldhulp ontvangt, zowel professioneel als vrijwillig. 2. We registreren welk aandeel van schuldhulptrajecten succesvol wordt afgerond. 3. We meten het aantal deelnemers aan taalverhoging en het aantal afgeronde taaltrajecten.
Het preventiebudget schuldhulpverlening dient boven de € 90.000 die in de kadernota staat vermeld, nogmaals met € 30.000 te worden verhoogd. Deze middelen, die worden ingezet voor de uitvoering van nieuwe wettelijke taken binnen de Wgs 2021, hebben betrekking op volgende uitgaven: • € 10.000 voor het bekostigen van het registratiesysteem Vindplaats van Schulden bij de BKR. De middelen zijn bestemd voor de SWO die als organisatie dit product afneemt. • € 30.000 voor extra personele inzet bij het uitvoeren van vroegsignalering. • € 80.000 voor het bekostigen van schuldhulpverlening aan ondernemers. Het is van belang goed te blijven investeren in de samenwerking met partners, omdat de gemeente bij het realiseren van deze doelstellingen afhankelijk is van de samenwerking met Hoogeveense organisaties binnen het sociaal domein. Schuldhulpverlening Het Centraal Plan Bureau verwacht voor 2022 een economische groei van 3%. Ook voor het huidige jaar zijn de cijfers positief en is een daling in de werkloosheid zichtbaar. In 2020 werd er nog alom gevreesd voor een recessie als gevolg van de Covid-19 pandemie. Nu blijkt dat deze angst niet geheel terecht was. Een grote toename in het aantal inwoners dat last heeft van armoede en schulden is daarmee dan ook niet gelijk te verwachten. Toch dient de gemeente scherp te blijven op een toename van schulden onder bepaalde doelgroepen.
Hierbij houden we in het bijzonder oog voor jongeren, zelfstandigen en flexwerkers. Ook inwoners die gebruik maken van Covid-19 steunmaatregelen vormen een potentiële risicogroep.
32
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
4. Kinderen en jongeren groeien gezond en veilig op in Hoogeveen Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
Wat gaan we meten en hoe?
Gemeente Hoogeveen
1.
Als ondersteuning nodig is, richten we ons op: a. betere ondersteuning in de eigen omgeving van thuisschool-buurt tegen betaalbare kosten en b. op minder verwijzingen naar tweedelijns jeugdhulp. 2. Als hulp nodig is, wegen we ook de context van het gezin mee: voor welk probleem is eerst aandacht nodig? 3. Als jeugdhulp nodig is dan richten we ons op het gezin en de omgeving. Wat kunnen ouders (of hun netwerk) zelf en wat is daarnaast nog nodig om uiteindelijk zelf weer verder te kunnen? Jeugdhulp bieden we zo gewoon en nabij mogelijk aan. We zetten ook in op het versterken van het netwerk. 1. We beperken de instroom bij lichte problematiek. We werken met categorieën problematiek waarbij we per groep een specifieke aanpak organiseren. We monitoren de effecten gedurende de inzet van jeugdhulp op de afgesproken doelen. Daarmee willen we tijdige uitstroom bevorderen. 2. Per januari 2022 starten we met een aangescherpte verordening en beleidsregels. 3. We versterken de samenwerking met de huisartsen en optimaliseren de inzet van de POH-jeugd. 4. We versterken het partnerschap met de (grootste) zorgaanbieders ten einde de transformatiedoelen te realiseren. 5. We herijken het aanbod voor het jonge kind (2-6 jaar) waarbij normaliseren de insteek is. 6. We versterken de samenwerking onderwijs-ondersteuningjeugdhulp.
Daarvoor gaan we een ontwikkelagenda onderwijsjeugdhulp opstellen samen met onze interne en externe partners. 7. We brengen een stevige focus aan ten aanzien van preventie en richten de activiteiten meer op de Hoogeveense problematiek die achter de jeugdhulpaanvragen schuilt. Daarmee versterken we het voorveld in de basis thuis-schoolbuurt. Bij preventie steken we in op: doen wat werkt. 8. We zetten de stichting Buurtgezinnen in voor informele ondersteuning aan gezinnen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken in hun eigen omgeving van een ander gezin. 9. We gaan door met de 1000 dagen aanpak onder de naam Moeders van Hoogeveen. 10. We versterken de samenwerking en aansluiting met de wijkteams. 11. We werken verder aan een brede ontwikkelagenda jeugdhulp om de jeugdhulp te versterken en de kosten te verlagen. We meten het aantal jeugdigen dat gebruik maakt van jeugdhulp en we volgen de kosten van een traject per kind en de ontwikkeling daarin. Via ons eigen dashboard krijgen we zo nog beter zicht op de ontwikkelingen rondom jeugdhulp en de mate waarin we de doelstellingen bereiken. Met de zes andere gemeenten in Zuidwest Drenthe stellen we gezamenlijk een financial en dataspecialist aan voor een beter inzicht, strakkere sturing en betere controle of we de beoogde doelen bereiken. De kwaliteit en de effectiviteit van de geboden hulp maken onderdeel uit van de evaluatie.
33
Programmabegroting 2022-2025
Financiële consequenties
Risico's en randvoorwaarden
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Het Rijk heeft extra middelen toegekend waarbij erkend is dat er te weinig middelen waren toegekend voor de uitvoering van de Jeugdwet. De uitgaven zullen dan ook eerst toenemen doordat we deze middelen o.a. gaan benutten om uiteindelijk de Jeugdwet effectiever te maken en duurzaam de kosten terug te dringen. Bovendien ligt er nu, als gevolg van Covid-19, eerst een forse opgave om de crisissituaties en GGZ-problematiek het hoofd te bieden en de reguliere zorg weer te kunnen bieden. 1. Voldoende formatie en expertise om de doorontwikkeling vorm te geven. 2. Met ingang van 1 januari 2022 wordt het nieuwe woonplaatsbeginsel ingevoerd. Hierdoor verandert de verantwoordelijke gemeente voor circa 20.000 jeugdigen. In 2022 wordt het budget, in de algemene uitkering, bepaald op basis van het zorggebruik in 2020, maar in 2023 zal het budget verdeeld worden op basis van een objectief verdeelmodel. Het effect dat dit zal hebben op de beschikbare middelen in 2023 en verder is een risico. 3. Op basis van de huidige informatie zullen de tarieven jeugdzorg met ingang van 1 januari 2022 worden geïndexeerd met 0,49%. Er is een risico dat dit percentage de komende periode nog wijzigt. 4. Vanuit de jeugdhulpregio Drenthe moet Spoed4jeugd aanbesteed worden. Er is een risico dat deze kosten hoger uitvallen.
Wat kost het? Product (Bedragen x 1000)
Realisatie Begroting Begroting
Meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0
0
0
0
0
0
410 Openbaar basisonderwijs
66
49
49
49
49
49
420 Onderwijshuisvesting
6.834
5.549
5.387
5.402
5.314
5.427
430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
3.287
4.786
4.885
4.883
4.885
4.755
530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct
200
167
168
167
168
168
560 Media
1.865
1.685
1.786
1.686
1.686
1.686
610 Samenkracht en burgerparticipatie
1.691
1.753
1.573
1.576
1.418
1.418
620 Wijkteams
1.003
1.011
1.024
1.024
1.024
1.024
947
744
788
788
788
788
671 Maatwerkdienstverlening 18+
1.144
754
865
865
865
865
672 Maatwerkdienstverlening 18-
20.028
18.088
18.409
16.916
15.574
14.172
682 Geëscaleerde zorg 18-
2.621
2.841
2.836
2.835
2.836
2.836
710 Volksgezondheid
1.680
1.847
1.905
1.904
1.905
1.905
Totaal lasten
41.365
39.275
39.675
38.095
36.511
35.092
Lasten
630 Inkomensregelingen
34
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Product (Bedragen x 1000)
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Realisatie Begroting Begroting
Meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
080 Overige baten en lasten
0
0
0
0
0
0
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0
1
1
1
1
1
410 Openbaar basisonderwijs
0
0
0
0
0
0
420 Onderwijshuisvesting
2.042
281
264
264
264
264
430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
2.162
2.536
2.433
2.433
2.433
2.303
0
0
0
0
0
0
560 Media
100
0
100
0
0
0
610 Samenkracht en burgerparticipatie
28
0
0
0
0
0
620 Wijkteams
0
0
0
0
0
0
630 Inkomensregelingen
9
0
0
0
0
0
671 Maatwerkdienstverlening 18+
0
0
0
0
0
0
672 Maatwerkdienstverlening 18-
668
0
872
0
0
0
682 Geëscaleerde zorg 18-
0
0
0
0
0
0
710 Volksgezondheid
5
0
0
0
0
0
5.013
2.818
3.670
2.698
2.698
2.568
080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
0
-1
-1
-1
-1
-1
410 Openbaar basisonderwijs
66
49
49
49
49
49
420 Onderwijshuisvesting
4.791
5.268
5.123
5.138
5.050
5.163
430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
1.125
2.250
2.452
2.450
2.452
2.452
Baten
530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct
Totaal baten Saldi
530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct
200
167
168
167
168
168
560 Media
1.765
1.685
1.686
1.686
1.686
1.686
610 Samenkracht en burgerparticipatie
1.664
1.753
1.573
1.576
1.418
1.418
620 Wijkteams
1.003
1.011
1.024
1.024
1.024
1.024
938
744
788
788
788
788
671 Maatwerkdienstverlening 18+
1.144
754
865
865
865
865
672 Maatwerkdienstverlening 18-
19.361
18.088
17.537
16.916
15.574
14.172
682 Geëscaleerde zorg 18-
2.621
2.841
2.836
2.835
2.836
2.836
710 Volksgezondheid
1.675
1.847
1.905
1.904
1.905
1.905
Totaal saldi
36.351
36.458
36.005
35.397
33.813
32.524
630 Inkomensregelingen
Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan uitvoering van dit programma en het realiseren van de programmadoelen: - bibliotheek Hoogeveen - gemeenschappelijke regeling Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) - gemeenschappelijke Regeling GKB Drenthe Voor meer informatie over de wijze waarop en het financiële belang wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen. Gemeente Hoogeveen
35
Programmabegroting 2022-2025
Blijven meedoen en talentontwikkeling
Verplichte beleidsindicatoren Indicator Voortijdige schoolverlaters totaal (vo+mbo) Absoluut verzuim leerlingen
Relatief verzuim leerlingen
Jongeren met jeugdhulp
36
Eenheid % per 1.000 leerplichtige leerlingen per 1.000 leerplichtige leerlingen % van alle jongeren tot 18 jaar
Periode schooljaar 2018-2019 schooljaar 2018-2019
Hoogeveen 0,6
Drenthe 1,8
Nederland 2,4
0,6
0,7
2,4
Schooljaar 2018-2019
20,0
21,0
26,0
2020
13,5
13,3
11,9
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
Gezond en vitaal Verantwoordelijk wethouder: Werner ten Kate: sport Janita Tabak: zorg en welzijn
Maatschappelijk effect Met het programma Gezond en vitaal stimuleren we een gezonde en actieve leefstijl bij al onze inwoners en in het bijzonder bij kwetsbare inwoners. Verder ondersteunen we kwetsbare volwassenen om zo lang mogelijk en zo zelfstandig mogelijk te kunnen deelnemen aan de samenleving. Ook stimuleren we de samenleving om hulp en ondersteuning te bieden aan kwetsbare inwoners.
Reguliere werkzaamheden Onder het programma Gezond en vitaal vallen de volgende diensten en voorzieningen: • welzijnswerk: algemeen maatschappelijk werk en opbouwwerk • informele zorg: mantelzorg en vrijwillige thuishulp (hulp en ondersteuning door vrijwilligers) • vrijwilligerswerk • cliëntondersteuning: advies en hulp bij het aanvragen en organiseren van de zorg • Wmo: huishoudelijke hulp, begeleiding en dagbesteding • beschermd wonen • maatschappelijke opvang: voorzieningen voor dak- en thuislozen • volksgezondheid: GGD • sport • zorg: ouderenzorg, gehandicaptenzorg, geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg, huisartsenzorg en ziekenhuiszorg Een deel van deze voorzieningen en diensten wordt volledig gefinancierd door de gemeente. Een deel wordt gedeeltelijk gefinancierd door de gemeente of op een andere wijze ondersteund door de gemeente. En met een deel van de voorzieningen en diensten (zorg) wordt samengewerkt.
Effecten rapport Schone lei De bezuinigingen die in 2021 zijn ingeboekt op basis van het rapport Schone lei zijn grotendeels gerealiseerd. Voor de "paradigmashift" die in het rapport staat wordt een programmaplan herontwerp sociaal domein opgesteld voor de periode 2022-2025. Met het programmaplan geven we ook invulling aan de wettelijke verplichting om periodiek een beleidsplan vast te stellen waarin beschreven staat welk beleid met betrekking tot maatschappelijke ondersteuning het gemeentebestuur moet voeren (artikel 2.1.2 Wmo 2015). De totale bezuinigingstaakstelling op het sociaal domein in het rapport Schone lei loopt op naar € 8 miljoen in 2025. Dit komt bovenop de bezuinigingsrondes in 2019, 2020 en 2021. Daarbij zijn alle uitgaven tegen het licht gehouden en is besloten tot ingrijpende besparingen. Voor het programma Gezond en vitaal geldt dat alle bezuinigingen zijn gerealiseerd of in uitvoering zijn. Inwoners die een beroep doen op de Wmo worden zoveel mogelijk verwezen naar voorliggende voorzieningen: informele zorg, maatschappelijk werk en dagontmoeting. We verstrekken alleen een maatwerkvoorziening als het niet anders kan. Gemeente Hoogeveen
37
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
Bestaande indicaties worden regelmatig opnieuw bekeken en indien mogelijk beëindigd of afgeschaald. Wanneer bij cliënten het zorgvolume sterk toeneemt, wordt actief ingezet op een uitstroom richting de Wlz. Verdere versobering van de maatwerkvoorzieningen zou een bedreiging zijn van onze wettelijke plicht. Ook het werken met budgetplafonds/wachtlijsten is geen goede optie. We zijn namelijk wettelijk verplicht om te voldoen aan bepaalde afhandelingstermijn. Als een afhandelingstermijn overschreden wordt, kunnen inwoners een beroep doen op de Wet Dwangsom. Verdere bezuinigingen op de wettelijk verplichte maatwerkvoorzieningen is daarom niet mogelijk. Verder bezuinigen vraagt om ingrijpende keuzes aangaande de niet-wettelijke voorzieningen. Het betreft dan vooral de voorliggende voorzieningen en preventieactiviteiten. Ingrijpen in deze voorzieningen kan op korte termijn leiden tot een besparing, maar kan op lange termijn leiden tot meer kosten. Het programmaplan herontwerp sociaal domein moet inzicht geven in deze keuzes en de consequenties.
Doelstellingen Doelstelling 1: Inwoners kunnen zo lang mogelijk in de eigen leefomgeving blijven wonen, eigen regie blijven voeren en optimaal participeren. Wat willen we bereiken in 2022?
1. 2.
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
38
Kwetsbare inwoners eerder signaleren en integraal op maat ondersteunen. Kwetsbare inwoners zoveel mogelijk gebruik laten maken van algemene voorzieningen. De sociale teams die zijn ingericht in de 5 Smederijgebieden toerusten om kwetsbare inwoners tijdig te signaleren, hulp en ondersteuning aan deze inwoners af te stemmen en indien mogelijk voorliggende wijkvoorzieningen voor deze inwoners in te initiëren. Continueren van de kernteams bij de huisartsenpraktijken die kwetsbare ouderen signaleren en die (preventieve) ondersteuning op maat bieden. Optimaal Leven verankeren binnen het reguliere zorgaanbod en de reguliere zorgfinanciering. Het Optimaal Leven Team De Wolden Hoogeveen biedt ondersteuning en zorg op maat op alle levensdomeinen voor inwoners met ernstige psychiatrische problematiek. Continueren van de sluitende Drentse keten voor inwoners met verward gedrag, waaronder psycholance, Spoedpoli en uitvoering van de Wvggz. Experimenteren met het bieden van ondersteuning en zorg over de grenzen van wettelijke domeinen (Wmo, Zvw, Wlz) heen (Domein overstijgend Samenwerken Hollandscheveld). Uitvoering van een lokaal actieprogramma Eén Tegen Eenzaamheid gericht op het signaleren en doorbreken van eenzaamheid onder ouderen samen met een lokale coalitie van zorgaanbieders, ouderenorganisaties en welzijnswerk.
Extra activiteiten aanbieden aan (psychisch) kwetsbare inwoners ter bevordering van het psychisch welbevinden en de sociale contacten. Dit, om de gevolgen van de Covid-19 maatregelen op het sociaal en mentaal welzijn van kwetsbare inwoners te dempen en structurele schade van de maatregelen zoveel mogelijk te voorkomen. Uitvoering geven aan het Convenant Dementievriendelijk Drenthe. Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
9.
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties
Gemeente Hoogeveen
Behoud van De Bij en stimuleren van het gebruik van De Bij door Wmo-cliënten. 10. Stimuleren van de oprichting en continuering van groepen dagontmoeting voor kwetsbare ouderen die niet kunnen deelnemen aan reguliere ontspannings- en ontmoetingsactiviteiten. 11. Bevorderen dat meer gebruik wordt gemaakt van kortdurende ondersteuning door SWW en de informele zorg en minder van Wmo-maatwerkvoorzieningen. 12. Uitvoeren van de Agenda Lokale Inclusie (A.L.I.) die erop gericht is om alle informatie, producten, voorzieningen, diensten en ruimten toegankelijk en bruikbaar te maken voor iedereen, dus ook voor mensen met een beperking. De uitvoering geschiedt door een werkgroep van betrokkenen en vrijwilligers. 13. Uitvoering geven aan de regiovisie Veilig Thuis Drenthe (zie programma Veilig Hoogeveen). • Aantal behandelde casussen in de sociale teams, de kernteams bij de huisartsen en het Optimaal Leven Team (aantal gesignaleerde/ingebrachte casussen en aantal opgestelde individuele integrale hulpverleningsplannen) in 2022 in vergelijking met 2021. • Aantal meldingen van personen met verward gedrag en aantal opnames in de Spoedpoli in 2022 in vergelijking met 2021. • Aantal meldingen, zorgmachtigingen en verkennende onderzoeken Wvggz met behulp van een Drents monitor Wvggz. • Evaluatie van de experimenten op het gebied van ondersteuning en zorg.
• Evaluatie van het actieprogramma Eén Tegen Eenzaamheid. • Evaluatie van de extra activiteiten voor (psychisch) kwetsbare inwoners ter bevordering van het psychisch welbevinden en de sociale contacten. • Aantal senioren dat gebruik maakt van dagontmoeting in 2022 in vergelijking met 2021. • Aantal (kortdurende) hulpverleningstrajecten bij SWW in 2022 in vergelijking met 2021. • Aantal Wmo-meldingen dat niet heeft geleid tot een maatvoorziening maar tot ondersteuning door SWW of informele zorg. • Voor de uitvoering van het actieprogramma Eén Tegen Eenzaamheid wordt gebruik gemaakt van eenmalige middelen voor het bestrijden van eenzaamheid bij ouderen uit het ‘Steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl’ (4e compensatiepakket Covid-19). • Voor de extra activiteiten aan (psychisch) kwetsbare inwoners wordt gebruik gemaakt van eenmalige middelen voor extra begeleiding en ondersteuning voor deze doelgroep in het 'Steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl’ (4e compensatiepakket Covid-19). • Uitvoering van de Agenda Lokale Inclusie kost € 12.000 per jaar. • Het budget voor hulp aan de pleger van huiselijk geweld en voor uitvoering van de Wet tijdelijk huisverbod moet worden verhoogd met € 14.000.
39
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal •
•
•
Risico's en randvoorwaarden
•
Voor regionale samenwerking op het gebied van ondersteuning en zorg wordt een budget ingericht van € 18.000. We gaan uit van een loonontwikkeling van 1,72% in de welzijnssector. Dat is een stijging van € 46.000 voor Gezond en vitaal. Het risico bestaat dat borging van Optimaal Leven nog tijdelijk extra begeleiding/coördinatie vraagt omdat de aanpak een cultuurverandering bij de participerende organisaties vereist. Dit kan leiden tot een verzoek om een financiële bijdrage. Vooralsnog stellen we ons op het standpunt dat financiering binnen de bestaande financiële kaders mogelijk moet zijn. Het risico bestaat dat een beroep wordt gedaan op de gemeente voor financiering van de activiteiten voor ouderen en kwetsbare inwoners na 2022. Bij het opzetten van de activiteiten moet worden toegewerkt naar financiële zelfstandigheid.
Doelstelling 2: Versterking van de samenredzaamheid Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1. 2. 3. 1. 2. 3. 4.
Wat gaan we meten en hoe?
• •
Financiële consequenties Risico's en randvoorwaarden
•
Behoud van mantelzorg. Stimuleren van vrijwillige thuishulp. Toename van noaberhulp. Continueren van mantelzorgondersteuning in de SWW-teams en de multidisciplinaire teams bij huisartsen. Continueren van het aanbod van Mantelzorg-Vitaal. Continueren van het subsidiebudget voor vrijwillige thuishulp en de ondersteuning van vrijwillige thuishulp door SWW. Professionele ondersteuning bieden aan initiatieven van buurten dorpsbewoners op het gebied van noaberhulp. De ondersteuning wordt geleverd door SWW en De Smederijen. Het gebruik van mantelzorgondersteuning en MantelzorgVitaal in 2022 in vergelijking met 2021. Het aantal gesubsidieerde bijeenkomsten en hulpcontacten van vrijwillige thuishulporganisaties in 2022 in vergelijking met 2021. Door de vergrijzing neemt het aantal kwetsbare inwoners toe en het aantal mantelzorgers af. Dit zet de informele zorg in toenemende mate onder druk.
Doelstelling 3: Degelijk sociaal vangnet dichtbij en op maat Wat willen we bereiken in 2022?
1. 2.
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1.
2.
40
Bieden van maatwerkvoorzieningen gericht op vooruitgang en zelfredzaamheid. Bieden van beschermd wonen en maatschappelijke opvang gericht op zelfredzaamheid en doorstroom naar zelfstandig wonen. Continueren van de methodiek van de omgekeerde toets bij de Wmo waarbij niet alleen wordt gekeken naar de vraag, maar vooral naar wat iemand nodig heeft. Tijdige doorgeleiding van kwetsbare inwoners van de Wmo naar de Wlz. Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
3.
4.
Wat gaan we meten en hoe?
• • • •
Financiële consequenties
• • • •
• •
•
•
Risico's en randvoorwaarden
•
•
•
Gemeente Hoogeveen
Voorbereiden van de regiosplitsing, doordecentralisatie en transformatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Continuering van het project Interwonen dat een combinatie biedt van wonen en begeleiding aan thuislozen en marginaal gehuisvesten. Gebruik van de Wmo, beschermd wonen en maatschappelijke opvang en Interwonen in 2022 in vergelijking met 2021. Doorstroom van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en Interwonen naar zelfstandig wonen (met begeleiding). Aantal doorgeleidingen van de Wmo naar de Wlz in 2022 in vergelijking met 2021. Inventarisatie en analyse van het bestaande aanbod aan beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Cliëntondersteuning is €4.000 duurder door loon- en prijsindex. Het subsidiebudget voor de Adviesraad Sociaal Domein wordt verhoogd met € 500 om te kunnen voldoen aan de aanvraag. Voortzetting van het project Interwonen vraagt een uitzetting van € 150.000. Borging van de crisisopvang voor inwoners met een verstandelijke beperking vraagt om een structurele budgetruimte van € 17.000. Volumegroei in het Wmo-vervoer leidt tot een kostenstijging van € 60.000. Huishoudelijke hulp wordt € 480.000 duurder als gevolg van tariefstijging, volumegroei en minder besparing door het nieuwe normenkader. Wmo-begeleiding wordt € 365.000 lager door minder uitgaven voor PGB begeleiding, ondanks de volumegroei en tariefstijging bij WMO begeleiding.
De financiële doordecentralisatie beschermd wonen per 1 januari 2023 vraagt mogelijk om een nieuwe aanbesteding voor de regio Zuidwest Drenthe. Hiervoor moet procesmanagement worden ingehuurd ter waarde van € 120.000 (maximaal € 51.000 voor Hoogeveen). Het beroep op de Wmo is voor een belangrijk deel afhankelijk van niet te beïnvloeden externe factoren zoals vergrijzing en rijksbeleid. Bij huishoudelijke hulp en Wmo begeleiding gaan we uit van een lagere groei van het zorgvolume dan de VNG adviseert. Uitgangspunt zijn de realisatiecijfers 2021. Het risico bestaat dat de zorgvraag sneller stijgt dan in 2021. Zo bestaat de kans dat inwoners door de Covid-19 crisis geen zorg hebben aangevraagd en dit in 2022 alsnog zullen doen. De afgelopen jaren konden we rekenen op een overschot op beschermd wonen. Als gevolg van een toename van de vraag naar beschermd wonen verwachten we in 2022 geen overschot en bestaat de mogelijkheid van een tekort. De regiosplitsing en transformatie zijn mede gericht op kostenbeheersing door het bevorderen van de doorstroom van beschermd wonen naar zelfstandig wonen met begeleiding.
41
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
Doelstelling 4: Volledige en kwalitatief goede zorgketen van preventie tot medisch specialistische zorg Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
Wat gaan we meten en hoe? Financiële consequenties
1.
Niet de aandoening centraal, maar de hele mens in zijn sociale context. 2. Ondersteuning en zorg zo toegankelijk en dichtbij mogelijk. 3. Behoud van goede ziekenhuiszorg in Hoogeveen. 1. Bevorderen van een dekkend netwerk van AED's en burgerhulpverleners zodat inwoners met hartfalen zo snel mogelijk worden gereanimeerd. 2. Continueren en versterken van sluitende ketens van ondersteuning en zorg voor kwetsbare ouderen (kernteams integrale ouderenzorg), inwoners met psychische en sociale problemen (sociale teams en Optimaal Leven Team) en inwoners met verward gedrag. 3. Experimenteren met het bieden van ondersteuning en zorg over de grenzen van wettelijke domeinen (Wmo, Zvw, Wlz) heen. 4. Blijven inzetten op zo volwaardig mogelijke ziekenhuiszorg in onze regio. 5. Deelname aan de provinciale zorgtafels. Zie doelstelling 1. • Voor toegang tot en het gebruik van de zorgdata van de Gemeentezorgspiegel van Vektis wordt € 4.000 uitgetrokken.
Risico's en randvoorwaarden
Doelstelling 5: Versterking van het vrijwilligerswerk Wat willen we bereiken in 2022? Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
Wat gaan we meten en hoe?
Behoud en zo mogelijk uitbreiding van het vrijwilligerswerk. 1. Waar nodig bieden van de helpende hand op basis van de visie 'Gemeentelijke rol ten aanzien van vrijwilligers(werk)'. 2. VrijwilligersHoogeveen faciliteren om vrijwilligers te werven, te bemiddelen en hun deskundigheid te vergroten (vrijwilligerscolleges). • Aantal matches van vrijwilligers aan vrijwilligersklussen/-werk in 2022 in vergelijking met 2021. • Deelname aan vrijwilligerscolleges in 2022 in vergelijking met 2021.
Financiële consequenties Risico's en randvoorwaarden
Doelstelling 6: Een gezonde en actieve leefstijl, in het bijzonder van kwetsbare groepen Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
1. 2. 3. 4. 1. 2.
3.
42
Minimaal voldoen aan de landelijke beweegrichtlijnen. Ondersteunen van talentvolle sporters en topsport. Beschikken over voldoende, kwalitatief goede en toekomstbestendige sportvoorzieningen. Stimuleren van een gezonde leefstijl voor iedereen. Planvorming over de afronding van het project Bentinckspark. Zwembad De Dolfijn voor minimaal 5 jaar openhouden en het onderhoud op orde houden. Ook maken we een plan van aanpak voor de toekomst van het zwembad in Hoogeveen. Opstellen nota volksgezondheid 2022-2026. Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
4.
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties
Risico's en randvoorwaarden
Gemeente Hoogeveen
Uitvoering geven aan het 'Hoogeveens Sportakkoord' en het 'Hoogeveense Preventieakkoord'. 5. Een voorstel opstellen over het al dan niet continueren van de inzet van sportfunctionarissen. Hierbij betrekken we de nieuwe landelijke afspraken die vanaf 2023 van kracht zijn. 6. Renoveren van diverse afgeschreven kunstgrasvelden voetbal in het Bentinckspark en veld 1 van de hockeyvelden. 7. Eind 2022 verlopen de beheersovereenkomsten voor de buitensport. We werken een voorstel uit hoe we omgaan met het beheer van de opstallen van de buitensportaccommodaties vanaf 2023. 8. Gezondheidsplan Krakeel integreren in het activiteitenaanbod in Krakeel en uitvoeren, met aandacht voor het vergroten van gezondheidsvaardigheden. 9. Onvoorziene inspecties kinderopvang. • We verantwoorden jaarlijks via een jaarrapportage de output van het Hoogeveens Sportakkoord. Vierjaarlijks geven we inzicht in: - hoeverre inwoners van Hoogeveen voldoen aan de beweegrichtlijnen; - de sportdeelname van Hoogeveners; - de vitaliteit van Hoogeveense sportaanbieders. Voor het meten van beweegrichtlijnen en sportdeelname sluiten we aan bij landelijke onderzoeken van het sportakkoord en de Drentse gezondheidsmonitor (GGD). • Leefstijl en welbevinden van de inwoners middels de Drentse gezondheidsmonitor (GGD). • In 2022 is € 45.000 benodigd om diverse sportvloeren te renoveren of te vervangen.
• Voor continuering van zwembad De Dolfijn zijn extra onderhoudsbudgetten opgenomen van in totaal € 50.000 in 2022 en € 20.000 per jaar in 2023, 2024 en 2025. • Als het AB van de GGD ondanks bezwaren van Hoogeveen akkoord gaat met het opnemen van een budget van € 130.000 voor organisatieontwikkeling, betekent dat voor Hoogeveen een uitzetting van € 14.000. • Het Hoogeveens Sportakkoord wordt uitgevoerd door de sportfunctionarissen. Voor de uitvoering van het sportstimuleringsbeleid is de inzet van de sportfunctionarissen vereist. • Landelijk zijn er op diverse terreinen problemen in het leveren van voldoende bouwstoffen en materialen. Het niet tijdig kunnen krijgen van materialen vormt een risico in het tijdig vervangen van kunstgrasvelden. Ook staan prijzen hierdoor onder druk waardoor de begrote vervangingsmiddelen mogelijk niet toereikend zijn. • Kunstgrasvelden worden periodiek geïnspecteerd en op basis daarvan wordt een vervangingsplanning gemaakt. Uit een nieuwe inspectie kan blijken dat een veld toch eerder dan verwacht wordt afgekeurd en dus ook eerder vervangen moet worden.
43
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
Wat kost het? Product (Bedragen x 1000)
Realisatie Begroting Begroting
Meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
110 Crisisbeheersing en brandweer
12
17
17
17
17
17
510 Sportbeleid en activering
691
728
670
669
670
670
520 Sportaccommodaties
5.722
6.245
6.299
6.235
6.266
6.426
610 Samenkracht en burgerparticipatie
3.186
3.541
3.098
3.098
3.098
3.098
589
585
598
586
582
582
Lasten
620 Wijkteams 660 Maatwerkvoorziening (Wmo)
3.044
3.298
3.474
3.656
3.855
4.066
671 Maatwerkdienstverlening 18+
17.770
17.905
17.201
16.951
16.750
15.750
681 Geëscaleerde zorg 18+
789
759
818
766
767
767
710 Volksgezondheid
570
591
623
609
609
609
32.373
33.669
32.799
32.588
32.614
31.986
080 Overige baten en lasten
0
0
0
0
0
0
110 Crisisbeheersing en brandweer
0
0
0
0
0
0
510 Sportbeleid en activering
39
60
0
0
0
0
Totaal lasten Baten
520 Sportaccommodaties
1.337
1.417
1.840
1.852
1.910
1.910
610 Samenkracht en burgerparticipatie
194
196
0
0
0
0
620 Wijkteams
12
0
0
0
0
0
660 Maatwerkvoorziening (Wmo)
40
0
0
0
0
0
671 Maatwerkdienstverlening 18+
447
530
530
530
530
530
681 Geëscaleerde zorg 18+
678
477
210
210
210
210
710 Volksgezondheid
32
0
0
0
0
0
2.779
2.679
2.580
2.593
2.651
2.651
Totaal baten Saldi 080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
110 Crisisbeheersing en brandweer
12
17
17
17
17
17
510 Sportbeleid en activering
652
668
670
669
670
670
520 Sportaccommodaties
4.385
4.828
4.459
4.382
4.355
4.516
610 Samenkracht en burgerparticipatie
2.992
3.345
3.098
3.098
3.098
3.098
577
585
598
586
582
582
660 Maatwerkvoorziening (Wmo)
3.003
3.298
3.474
3.656
3.855
4.066
671 Maatwerkdienstverlening 18+
17.323
17.375
16.671
16.421
16.220
15.220
681 Geëscaleerde zorg 18+
110
283
608
556
557
557
710 Volksgezondheid
539
591
623
609
609
609
29.594
30.989
30.219
29.995
29.964
29.335
620 Wijkteams
Totaal saldi
44
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Gezond en vitaal
Verbonden partijen De volgende verbonden partij en subsidierelaties dragen bij aan uitvoering van dit programma en het realiseren van de programmadoelen: • Gemeenschappelijke regeling Gemeentelijke Gezondheidsdienst Drenthe (GGD) • Stichting Welzijnswerk (SWW) Voor meer informatie over de wijze waarop en het financiële belang wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen.
Verplichte beleidsindicatoren Indicator Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement Huishouders met een maatwerkarrangement Wmo Niet-sporters
Gemeente Hoogeveen
Eenheid per 1.000 inwoners per 1.000 huishouders %
Hoogeveen
Drenthe
Nederland
81
69
65
167
136
123
56,7
55,1
48,7
45
Programmabegroting 2022-2025
Economische pijler
Economische pijler Werken aan werk Bruisend Hoogeveen
Gemeente Hoogeveen
47
Programmabegroting 2022-2025
Werken aan werk
Werken aan werk Verantwoordelijk wethouder: Jan Zwiers
Maatschappelijk effect Het programma Werken aan werk streeft naar een evenwichtige arbeidsmarkt en succesvol ondernemerschap. We stimuleren dat inwoners werk hebben en hun werk kunnen behouden. We stimuleren de lokale economie en ondersteunen bedrijven gericht met hulpvragen die ze aan ons stellen. Samen met ondernemers proberen we een passend aanbod aan werkgelegenheid te realiseren. Voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt proberen we een passend aanbod te doen naar werk of sociaal-maatschappelijke activiteiten. Waar nodig zetten we voorzieningen in zoals loonkostensubsidies, jobcoaches en beschut werk.
Reguliere werkzaamheden In onderstaande infographic wordt weergegeven welke werkzaamheden de gemeente uitvoert voor haar inwoners.
Effecten rapport Schone lei In het rapport Schone lei is de koers ingezet voor een paradigmashift in het sociaal domein. De uitwerking hiervan is inmiddels gestart via een breed, programma-overstijgend traject onder de noemer herinrichting sociaal domein. In dat kader herijken we de beleidskaders voor participatiebeleid.
48
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Werken aan werk
Doelstellingen 1. Voorkomen en beperken van de werkloosheid Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties Risico's en randvoorwaarden
Gemeente Hoogeveen
1.
We willen dat zo weinig mogelijk inwoners gebruik hoeven te maken van bijstand. Dit betekent zoveel mogelijk uitstroom maar ook zo weinig mogelijk instroom. Hierbinnen is voorkomen van jeugdwerkloosheid een belangrijk speerpunt. 2. We streven naar een inclusieve arbeidsmarkt waar iedereen naar vermogen kan meedoen hetzij via een reguliere arbeidsplaats dan wel via een alternatief als beschut werk, baanafspraak banen of arbeidsmatige dagbesteding. 3. We willen dat de uitstroom die gerealiseerd wordt van duurzame aard is om terugkeer in de uitkering te voorkomen. 1. We zetten in op het wegnemen van belemmeringen die participatie voorkomen (schulden, gezinsstabiliteit, verslaving etc.). 2. We laten mensen om- en bijscholen naar kansrijke beroepen. 3. We begeleiden mensen van werk naar werk, naast de reguliere begeleiding van uitkering naar werk, om instroom te voorkomen. 4. Voor de doelgroep jongeren zetten we in op het Kans traject. 5. We zijn onderdeel van de Arbeidsmarktregio Drenthe, de accountmanagers werken vanuit Werkgeversservicepunt Drenthe als netwerkorganisatie samen. 6. De begeleiding van statushouders naar werk en/of participatie krijgt, met oog op de nieuwe inburgeringswet en de extra instroom van statushouders in 2022, meer aandacht. 7. We werken samen met het onderwijs, het bedrijfsleven en onze partners in de regio. 1.
We monitoren maandelijks de in- en uitstroom van het aantal bijstandsgerechtigden. 2. We monitoren dagelijks het vacature aanbod lokaal en regionaal, om goed zicht te houden op de kansen op de arbeidsmarkt. 3. We meten het effect van onze trajecten om te kijken of deze leiden tot de beoogde arbeidsparticipatie. 4. We monitoren de uitkomsten van de projecten binnen de arbeidsmarktregio voor onze gemeente. De rijksbijdrage BUIG is toereikend om de uitgaven aan bijstandsuitkeringen te voldoen. • Voor de doelgroep nieuw beschut werk is een wachtlijst. Hoe langer mensen op deze wachtlijst staan, hoe lastiger het is om op enig moment weer aan het werk te gaan. • Wie zien dat Covid-19 effect heeft op de leerlingen in het onderwijs doordat ze vaker digitaal les moeten volgen. Dit kan leiden tot extra uitval van leerlingen, die vervolgens een beroep gaan doen op de bijstand. • De inspanning om duurzame uitstroom te realiseren is in het algemeen hoger bij nieuwe instroom in de bijstand. Dit komt onder andere doordat er vaak sprake is van meerdere belemmeringen waardoor er intensievere begeleiding nodig is om uit te stromen. • Het nieuwe participatiebeleid moet vastgesteld worden. Het scheppen van nieuwe beleidskaders verhoogt de kans dat wij onze doelstellingen voor 2022 kunnen bereiken.
49
Programmabegroting 2022-2025
Werken aan werk •
•
We zetten in op hoogwaardige handhaving. We verstrekken een uitkering aan inwoners die daar recht op hebben en niet langer dan strikt noodzakelijk. Naast recht op een uitkering bestaan er ook plichten. Fraude met uitkeringen ondermijnt het draagvlak van het socialezekerheidsstelsel en in 2022 gaan we door actief te handhaven misbruik bestrijden. Wanneer plichten niet worden nagekomen en er is sprake van oneigenlijk gebruik of misbruik van de uitkering dan treden we op en gaan we handhaven. In heel Nederland gaan steeds meer geluiden op dat de beschikbaar gestelde rijksmiddelen voor de wet inburgering onvoldoende zijn om de benodigde trajecten in te kunnen kopen. Hoe dit voor Hoogeveen uitpakt is momenteel onduidelijk, omdat het aanbestedingstraject nog loopt.
2. Een stimulerend ondernemersklimaat en een versterking van de economische structuur Wat willen we bereiken in 2022?
Wat gaan we daarvoor doen in 2022?
50
1.
Samen met ondernemers werken we aan opgaven om Hoogeveen economisch aantrekkelijk te houden. We delen dit eigenaarschap. Ondernemers weten accountmanagers te vinden; accountmanagers spelen in op de gestelde vragen. 2. Versterken van het vestigingsklimaat in Hoogeveen en de regio, zodat het goed ondernemen is in Hoogeveen. 3. Verbeteren arbeidsmarkt door nauwe samenwerking met bedrijven, onderwijs en gemeente. 4. Verkoop beschikbare bedrijfskavels. 5. Economische structuurversterking in Hoogeveen en de regio; verschillende disciplines /partners worden samengebracht. Het duurzaam samenbrengen van bijvoorbeeld onderwijs, ondernemers en de overheid maken de economie veerkrachtiger en bieden een goede basis voor innovaties en kennisuitwisseling. 6. Behouden en stimuleren van werkgelegenheid. 1. Uitvoeren van het economisch actieprogramma. 2. Bedrijfsbezoeken met college en wethouders. 3. Signaleren en inspelen op individuele en collectieve vraagstukken van bedrijven. 4. Uitvoering geven aan de regionale programma’s (Dutch TechZone en Regio Zwolle) op basis van de vastgestelde notitie ‘regionale samenwerking en lobby’. 5. Uitvoering geven aan Regiodeal Zuid- en Oost-Drenthe pijler werk. 6. Verkoop- en begeleiding vestiging/uitbreiding/verplaatsing. 7. Bevorderen clustervorming en samenwerking in Hoogeveen en regio. 8.
Actief samen werken met onderwijs, bedrijfsleven en partners in de regio. 9. Samen met ondernemers in gesprek over de toekomstbestendigheid van de bedrijventerreinen. 10. Samen met de betrokken partners maken we de IT-Hub operationeel.
Gemeente Hoogeveen
Programmabegroting 2022-2025
Wat gaan we meten en hoe?
Financiële consequenties Risico's en randvoorwaarden
Werken aan werk
5. 1 Bijhouden hoeveel vestigingsbegeleiding trajecten zijn uitgevoerd. 5. 2 Bijhouden verkochte m2. 7. 1 Stimuleren/organiseren 12 bijeenkomsten. 7. 2 Het accountteam bezoekt x aantal bedrijven per jaar. • • •
•
•
Accountmanagement op orde Voldoende uitvoeringsbudget om in te kunnen spelen op (nieuwe) ontwikkelingen en vragen. Voor succesvolle economische structuurversterking en om in aanmerking te komen voor provinciale/Rijks middelen, is een regionale samenwerking noodzakelijk. Vooraf bedachte doelen kunnen door ingrijpende ontwikkelingen doorkruist worden. De positie van Hoogeveen als 1 van de 4 sterke steden van Drenthe komt onder druk te staan. Een sterke marketing en economische profilering van Hoogeveen is van groot belang om de werkgelegenheid te helpen aanjagen. De behoefte aan ondersteuning van de overheid aan bedrijven neemt toe.
Wat kost het? Product (Bedragen x 1000)
Realisatie Begroting Begroting
Meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
18
57
57
57
57
57
Lasten 050 Treasury 080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
310 Economische ontwikkeling
649
2.228
999
998
999
749
320 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
3.581
1.835
1.030
1.029
1.620
1.004
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
1.240
1.930
1.244
835
810
810
340 Economische promotie
544
500
510
509
510
510
630 Inkomensregelingen
26.051
21.836
23.095
22.912
23.369
23.370
640 Begeleide participatie
22.785
21.774
21.096
20.156
19.495
18.995
650 Arbeidsparticipatie
1.708
1.405
1.419
1.567
1.569
1.569
Totaal lasten
56.577
51.566
49.451
48.064
48.430
47.065
2.528
2.528
2.528
2.528
2.528
2.528
080 Overige baten en lasten
0
0
0
0
0
0
310 Economische ontwikkeling
199
1.404
0
0
0
0
320 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
3.665
2.297
1.226
1.226
1.817
1.201
292
959
481
301
301
301
9
6
6
6
6
6
630 Inkomensregelingen
23.767
18.993
20.574
20.396
20.849
20.850
640 Begeleide participatie
491
0
0
0
0
0
650 Arbeidsparticipatie
155
0
0
0
0
0
31.106
26.186
24.816
24.457
25.501
24.887
Baten 050 Treasury
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling 340 Economische promotie
Totaal baten
Gemeente Hoogeveen
51
Programmabegroting 2022-2025
Werken aan werk
Product
Realisatie Begroting Begroting
(Bedragen x 1000)
Meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Saldi 050 Treasury
-2.509
-2.470
-2.471
-2.471
-2.471
-2.471
080 Overige baten en lasten
0
1
1
1
1
1
310 Economische ontwikkeling
450
824
999
998
999
749
320 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
-84
-462
-196
-197
-197
-197
330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling
949
971
762
533
509
509
340 Economische promotie
535
494
503
502
503
503
630 Inkomensregelingen
2.284
2.843
2.520
2.516
2.520
2.520
640 Begeleide participatie
22.294
21.774
21.096
20.156
19.495
18.995
650 Arbeidsparticipatie
1.552
1.405
1.419
1.567
1.569
1.569
Totaal saldi
25.471
25.380
24.635
23.606
22.929
22.178
Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan uitvoering van dit programma en het realiseren van de programmadoelen: Stark en NV Rendo. Voor meer informatie over de wijze waarop en het financiële belang wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden partijen.
Verplichte beleidsindicatoren Indicator Banen
Periode 2020
Hoogeveen 842,1
Drenthe 730,7
Nederland 795,9
2020
131,6
145,9
158,4
Netto arbeidsparticipatie
Eenheid per 1.000 inwoners 15-65 jaar per 1.000 inwoners 15-65 jaar %
2020
67,7
66,4
68,4
Functiemenging
%
2020
53,5
49,9
53,2
Aantal reintegratievoorzieningen* Bijstandsuitkering
per 1.000 inwoners 15-65 jaar per 1.000 inwoners 18 jaar en ouder
2020
351,6
244,6
202
2020
39,2
39,8
46,0
Vestigingen
* Elke bijstandsgerechtigde heeft een re-integratievoorziening die is vastgelegd in een trajectplan. In het trajectplan is vastgelegd wat de cliënt gaat doen om belemmeringen weg te nemen die arbeidsparticipatie in de weg staat of welke stappen worden genomen om te participeren.
52
Gemeente Hoogeveen