01c Bijlage 5 - Milieueffectrapport

Omvang biodiversiteit: aantal en omvang leefgebied soorten

Gebruik ondergrond

Intensiviteit gebruik ondergrond

Aardkundige waarden

Aantasting aardkundige waarden

Waterkwaliteit

Waterkwaliteit (KRWnorm) grond- en oppervlaktewater

Wateroverlast

Aantal wateroverlastlocaties

Overstroming

Overstromingsrisico

Droogte

Droogterisico

54/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Indicator

Beoordeling

Hernieuwbare energie

Aandeel lokaal

Huidige

Autonome

situatie

ontwikkeling

Variant 1

Variant 2

Variant 3

opgewekte hernieuwbare/duurzame energie Energiegebruik

Energiebesparing

55/169

Kenmerk

4.2

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Toelichting beoordeling varianten

Tabel 4.5 Beoordeling en toelichting varianten per indicator Indicator

Passend woningaanbod

Gezondheidsbevordering

Variant 1

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Binnen dit ontwikkelscenario

Er is ruimte voor nieuwbouw,

In deze variant worden er meer woningen

worden extra woningen

bebouwing in het buitengebied

bijgebouwd voor starters, jonge gezinnen

bijgebouwd binnen de kernen. Er

wordt omgezet in woningen en

en senioren. Hierdoor komt er een meer

wordt in deze variant echter niet

er komen sociale huurwoningen

passende woningvoorraad voor de

benoemd voor welke

bij. Net als in variant 1 is niet

bevolking van Hilvarenbeek, wat ook een

doelgroepen er meer woningen

geduid voor welke doelgroepen

positief effect heeft op de doorstroom.

bij komen, waardoor het

er woningen bij komen,

Deze variant heeft daarmee een positieve

onduidelijk is in hoeverre er

waardoor het moeilijk te zeggen

invloed op de woningvoorraad.

sprake is van een positieve

is in hoeverre de passende

invloed.

woningvoorraad verbetert.

Er zijn geen plannen opgenomen

Nieuwe voorzieningen worden

Er worden meerdere woonzorgclusters

om het aantal speelplekken,

organisch bijgebouwd, verder

gerealiseerd. Verder wordt er actief

sportaccomodaties en recreatief

wordt er geen specifiek beleid

ingezet op het ontwikkelen van

groen en blauw te verbeteren.

benoemt dat invloed heeft op de

voorzieningen op het gebied van onder

mate waarin de omgeving

meer sport in elke kern en op plekken

uitnodigt tot bewegen.

waar de groei wordt ingezet. Naar verwachting zal daarom het aantal speelplekken, sportaccommodaties en recreatief groen en blauw ook verbeteren.

56/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Beschikbaarheid van

Hoewel er grootschalige

Er komen in deze variant

Er komen woonzorgclusters bij wat het

sociale voorzieningen

woonzorgclusters bijkomen in de

voorzieningen bij, mede gericht

voorzieningenniveau omhoog zou moeten

kernen Hilvarenbeek en Diessen

op ouderen, bedoeld om de

brengen. Daarnaast wordt er actief

is dit niet in de andere kernen,

sociale structuur te behouden.

ingezet op het ontwikkelen van

waardoor de afstand in deze

Nieuwe voorzieningen worden

voorzieningen op het gebied van onder

kernen niet verbetert. Naast de

organisch bijgebouwd, net als

meer zorg, ontmoeten en cultuur in elke

woonzorgclusters zijn er geen

woningbouwontwikkeling. Dit

kern. Daardoor zal de beschikbaarheid

plannen opgenomen om

geldt voor alle kernen. Daarom

van basisvoorzieningen op basis van deze

voorzieningen erbij te bouwen in

zullen er een aantal

variant verbeteren.

de kernen. Omdat er wel

voorzieningen in de grotere

woningen bijkomen neemt de

kernen bijkomen, wat zorgt voor

druk op de voorzieningen iets

een positief effect.

toe, die woningbouw vindt echter vooral plaats in de kernen Hilvarenbeek en Diessen, waardoor dit effect beperkt blijft.

57/169

Kenmerk Indicator

Luchtkwaliteit

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Doordat er minder autoverkeer

Er komen meer parkeerplekken

In de visie wordt gesteld dat de milieudruk

zal zijn, doordat er meer focus

bij, waardoor een lichte toename

van agrarische bedrijvigheid wordt

komt te liggen op de natuur en

van het autogebruik te

verminderd, wat waarschijnlijk tot meer

op het behoud van het

verwachten is. Ook wordt er

grondgebonden landbouw en minder

landschap, door de transitie naar

ruimte geboden voor

intensieve veehouderij zal leiden. Dit heeft

duurzame landbouw en doordat

kleinschalige uitbreiding van

postieve implicaties voor de CO2-uitstoot.

benoemd is dat schone lucht een

bedrijven. Naar verwachting zal

Hoewel er in de visie wordt gesteld dat de

prioriteit heeft in de kernen en

deze variant een negatieve

groei van autoverkeer wordt beperkt, komt

het buitengebied zal de uitstoot

invloed hebben op de

er meer recreatie en woningbouw bij, wat

van CO2 worden beperkt,

luchtkwaliteit.

een verkeersaantrekkende werking kan

waardoor verwacht wordt dat de

hebben. Daarnaast worden er weinig

luchtkwaliteit zal verbeteren.

alternatieven voor duurzame mobiliteit voorgesteld. Bovendien komen er meer bedrijventerreinen bij, wat een negatieve invloed heeft op de CO2-uitstoot. Daarom wordt luchtkwaliteit negatief beoordeeld.

58/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Geluid

Variant 2

advies

advies

Het is het streven van de

Doordat er ruimte wordt

gemeente om het aantal auto’s te /

Toelichting / aandachtspunt /

reduceren. Het is nog onduidelijk

Variant 3

Zoals hierboven is beschreven zal naar

gemaakt voor auto en parkeren /

Toelichting / aandachtspunt / advies

verwachting het autoverkeer toenemen /

zou er een kleine toename

doordat er een groei is van woningbouw

hoe de gemeente verwacht die

kunnen komen in het

en recreatie. Ook worden er weinig

afname voor elkaar te krijgen en

autogebruik, wat kan resulteren

alternatieve vormen van mobiliteit (zoals

of dit ook daadwerkelijk zal

in meer verkeerslawaai. Dit zal

openbaar vervoer) aangeboden. Daarom

gebeuren. De gemeente hoopt

echter beperkt zijn, omdat de

zal naar verwachting het verkeerslawaai

een afname te realiseren, onder

infrastructuur gelijk blijft en het in

toenemen.

andere door het reduceren van

deze variant slechts om kleine

parkeerplekken. Het geluidniveau

ontwikkelingen gaat. Bovendien

Het industrielawaai zal waarschijnlijk ook

neemt pas waarneembaar voor

moeten er 50% meer auto’s

toenemen, omdat er bedrijventerreinen

het menselijk gehoor af bij 3dB of

rijden om het verschil in geluid

bijkomen. Ook wordt in deze variant

meer, wat pas het geval is bij een

waarneembaar te laten zijn voor

grootschalige opwek van energie door

afname van meer dan 50% van

de mens.

windturbines voorgesteld.

het verkeer. Het industrielawaai zal in deze Doordat er geen nieuwe

variant naar verwachting niet

bedrijven of bedrijventerreinen bij

verder toenemen, omdat er

zullen komen en door

alleen kleinschalige uitbreiding

verduurzaming van

van de bedrijven zal

bedrijfsprocessen wordt verwacht

plaatsvinden. Het effect op

dat industrielawaai zal afnemen.

industruelawaai wordt daarom als neutraal beoordeeld.

59/169

Kenmerk Indicator

Stiltegebieden

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

De afname van wegverkeer zal

Een toename in het wegverkeer

Door de geplande groei van de gemeente

leiden tot minder geluid in de

zou mogelijk kunnen leiden tot

en bijvoorbeeld de ruimte die er komt voor

stiltegebieden. Dit is echter pas

een toename van de

uitbreiding van recreatie en festivals,

waarneembaar bij een afname

geluidbelasting op

wordt een toename van verkeer verwacht.

van 50%.

stiltegebieden, vooral aan de

Dit zal naar verwachting ook leiden tot

randen van die gebieden waar

een toename van geluidbelasting op

wegen nu al een lichte

stiltegebieden.

overschrijfding van de norm veroorzaken. Het geluidniveau neemt voor het menselijk gehoor pas waarneembaar toe bij 3dB of meer, wat pas het geval is bij een toename van meer dan 50% van het verkeer. De invloed van deze variant wordt daarom als beperkt beoordeeld.

60/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Externe veiligheid

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Door geplande woningbouw in de

In deze variant zal er meer

Het bouwen van woningen langs

kernen kan de afstand tussen

worden gebouwd in de

doorgaande wegen kan ertoe leiden dat er

risicobronnen en gevoelige

buitengebieden. De meeste

meer woningen nabij een risicobron

functies (zoals woningen)

risicobronnen bevinden zich ook

komen, omdat sommige gebieden rondom

afnemen. Er zijn echter een

in de buitengebieden, waardoor

wegen 10-6 PR contouren hebben,

beperkt aantal geplande

de kans aanwezig is dat deze

waardoor het groepsrisico toeneemt. Er is

woningen in Hilvarenbeek,

woningen blootgesteld worden

dan ook sprake van een aandachtsgebied

waardoor het effect op externe

aan deze risicobronnen.

waarin maatregelen nodig zijn voor

veiligheid ook beperkt is.

Bedrijven hebben slechts de

nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast hebben

mogelijkheid om kleinschalig uit

windmolens risicocontouren, die mogelijk

te breiden en bedrijventerreinen

kunnen bijdragen aan een verhoogd

groeien ook niet. Doordat het

risico, .

slechts om kleinschalige groei van zowel woningbouw als bedrijvigheid gaat zal de externe veiligheid naar verwachting niet significant toe- of afnemen.

61/169

Kenmerk Indicator

Geur

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Er worden geen woningen

Door woningen te bouwen in de

Er worden kleine wijken nabij kernen en

bijgebouwd nabij gebieden waar

buitengebieden en langs de

rondom doorgaande wegen bijgebouwd.

veel geuremissie is. Ook wordt

randen van de kernen zal naar

Ontwikkelingen rondom de kernen zullen

door verduurzaming van de

verwachting een groter aantal

er niet toe leiden dat veel mensen worden

landbouw geur verbeterd. Meer

mensen worden blootgesteld

blootgesteld aan hoge geuremissies,

grondgebonden landbouw,

aan geuremissies, omdat er

omdat er rondom de kernen geen sprake

waardoor geurcontouren kleiner

meer woningen dichter bij de

is van een hoge GES. Tevens wordt in de

worden.

‘bron’ komen te staan. Ook

variant gesteld dat er ruimte is voor

worden er geen maatregelen

agrarische bedrijven om uit te breiden,

genomen om agrarische

indien er geen conflicten zijn met de

bedrijven te verduurzamen,

contouren van natuur en wonen. Al met al

waardoor de geuremissies ook

wordt de invloed van deze variant gezien

niet zullen afnemen.

als positief, omdat er rekening wordt gehouden met geurcontouren bij nieuwe ontwikkelingen.

62/169

Kenmerk Indicator

Hitte

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Door duurzame bedrijfsvoering

Er worden in deze variant geen

De grootschalige ontwikkelingen kunnen

en het vergroenen en

preventieve water en bodem

leiden tot verstening, wat weer kan leiden

verduurzamen van

gestuurde maatregelen

tot hittestress. Er is echter ook ruimte voor

bedrijventerreinen, groener

genomen, maar pas als dat echt

klimaatadaptieve maatregelen, die

landschap (meer bomen en

nodig is. Ook zijn er geen

hittestress kunnen voorkomen. Vandaar

heesters, groenstructuren,

specifieke maatregelen

dat deze variant een licht positieve invloed

ecopassages etc.) zal naar

benoemd om meer groen te

heeft.

verwachting het risico op

creëren, of andere maatregelen

hittestress afnemen.

die bijdragen aan het tegengaan of voorkomen van hittestress. Door de kleinschalige bouw is er wel wat meer ruimte voor groen en waterabsorptie en vindt er weinig verstening plaats, wat een licht positieve invloed heeft. De effecten zijn echter overwegend negatief.

63/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Landschappelijke

Door het afnemen van

De authentieke

Grootschalige opwek van energie (het

waarden

bebouwing en intensief gebruik in

landschapselementen en de

plaatsen van windturbines), nieuwe

het buitengebied, door

landschappelijke inpassing van

woningbouw (hoewel nabij kernen) en

bijvoorbeeld recreatieve

bebouwing krijgen meer

uitbreiding van bedrijven (en mogelijk van

voorzieningen, bedrijven,

aandacht en worden versterkt.

bedrijventerreinen) kunnen een negatieve

energieopwekking et cetera, zal

Dit heeft een positieve invloed

invloed hebben op de landschappelijke

naar verwachting de kwaliteit van

op de landschappelijke waarden.

waarden. Wel wordt in deze variant

landschap goed behouden

Authenticiteit gaat voor

erkend dat landschap het pareltje is van

kunnen blijven en mogelijk ook

bruikbaarheid. Hoewel er geen

de gemeente. De gemeente zet in op

verbeteren, door een groener en

grote woonwijken bijkomen kan

landschapsbeleving, wandelen, fietsen en

natter wordend landschap. Ook

nieuwbouw de kwaliteit van

recreatieve voorzieningen. Daarbij worden

besteedt de gemeente specifiek

landschappelijke waarden licht

landschapselementen ook versterkt.

aandacht aan cultuurhistorisch

aantasten, er wordt echter goed

waardevolle

gekeken naar de

landschapsstructuren.

landschappelijke inpassing van bebouwing.

64/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Cultuurhistorische

Het landschap is groener en

Cultuurhistorische waarden

Cultuurhistorische waarden zouden

waarden

natter en cultuurhistorisch

zullen goed bewaard blijven,

kunnen worden aangetast bij

waardevolle

omdat er bij wonen,

grootschalige groei van Hilvarenbeek. Er

landschapsstructuren zijn

bedrijvigheid en recreatie

zijn geen maatregelen opgenomen om

herkenbaar.

specifiek wordt gelet op het

cultuurhistorische waarden te

Daarnaast zijn er meer bomen en

instandhouden van de

beschermen.

meer gebiedseigen struiken

authenticiteit van Hilvarenbeek.

volgens historisch patroon.

Er komen ook geen grote

Cultuurhistorisch waardevolle

nieuwe woonwijken bij en

landschapsstructuren kunnen

kernen groeien niet aan elkaar.

goed bewaard blijven.

Bij nieuwbouw wordt rekening gehouden met het karakter van Hilvarenbeek.

Archeologie

Rondom de kernen ligt een

In de buitengebieden vindt er

Er is geen reden om aan te nemen dat

aantal gebieden van

vrijwel geen nieuwe bebouwing

archeologische waarden worden

archeologische waarde. Bij het

plaats, en dat is wel waar de

aangetast, tenzij er gebouwd wordt op

bouwen in de kernen zal goed op

meeste archeologische

plekken met een archeologische

archeologische waarden gelet

vindplaatsen liggen. Er wordt in

verwachtingswaarde.

moeten worden. Dit zijn echter

deze variant ‘een straatje erbij’

slechts kleine stukjes, waardoor

gebouwd. Daar waar aan de

negatieve invloed van de variant

randen van de kernen gebouwd

waarschijnlijk beperkt kan blijven.

gaat worden, moet wel rekening gehouden worden met archeologie.

65/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Bedrijventerreinen

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

In het buitengebied is geen

Er is ruimte voor kleinschalige

Er is ruimte voor uitbreiding van bedrijven

ruimte voor bedrijven. Ook is er

uitbreiding van bedrijven. Er

en ook voor de uitbreiding van

geen ruimte meer voor logistieke

wordt op gestuurd dat

bedrijventerreinen. Daarom heeft deze

bedrijven. Het totale

bedrijvigheid die past bij de

variant een positieve invloed op de

ruimtebeslag blijft in principe

identiteit van Hilvarenbeek wordt

beschikbaarheid van bedrijventerreinen.

gelijk. Hierdoor is er voor

aangetrokken en behouden,

bestaande of nieuwe bedrijven

zoals de maakindustrie. Er is

nauwelijks mogelijkheid om te

dus ruimte voor bedrijven om te

groeien. Aangezien er nu al

groeien en voor nieuwe

bedrijven zijn die zich willen

bedrijven om zich te vestigen.

vestigen en daar geen ruimte

Echter, dit gebeurt op

voor is, wordt dat heel lastig als

kleinschalige wijze. Zo komen er

het ruimtebeslag gelijk blijft. De

geen nieuwe bedrijventerreinen

enige manier voor huidige

bij. Er is daarom sprake van een

bedrijven om te groeien of

licht positieve invloed.

nieuwe bedrijven om zich te vestigen is als deze bedrijven ervoor zorgen dat de milieubelasting niet verder toeneemt. Zij kunnen dus alleen uitbreiden als zij verduurzamen.

66/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Agrarische bedrijvigheid

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

De variant ‘natuurlijk

Agrarische ondernemingen

Agrarische bedrijven hebben de

Hilvarenbeek’ laat zowel nieuw

krijgen de ruimte om

mogelijkheid om uit te breiden indien er

als bestaand agrarisch gebruik

nevenactiviteiten te ontplooien.

geen conflicten zijn met de contouren van

van grond toe, zolang er

Verder zijn er geen maatregelen

natuur en wonen. Dit heeft een licht

harmonie is tussen belasting en

die beschikbaarheid van grond

positieve invloed op de beschikbaarheid

belastbaarheid. Ook wordt er

voor agrarisch gebruik

van grond voor uitbreiding van bestaande

gestuurd op het vergroten van

beïnvloeden.

bedrijven.

het landgebruik per ondernemer. Verduurzaming

Er wordt ingezet op

Er zijn geen maatregelen

Er worden geen specifieke maatregelen

landbouw

kringlooplandbouw. Daarbij moet

beschreven die bijdragen aan de

genoemd om de landbouw te

agrarisch gebruik, nieuw en

verduurzaming van agrarische

verduurzamen. Wel wordt er genoemd dat

bestaand, passen bij de

bedrijven.

in specifieke gebieden de milieudruk van

ondergrond.

agrarische bedrijvigheid wordt verminderd. Dit betekent een licht positieve invloed van deze variant.

Verkeersveiligheid

Het terugdringen van het aantal

Door de verwachte toename van

Door de groei van de gemeente zal er

auto’s per huishouden zou er in

het aantal auto’s in deze visie,

mogelijk sprake zijn van een

principe toe moeten leiden dat er

gepaard met het niet aanpassen

verkeersaantrekkende werking en dus

minder verkeer is en daardoor

van de huidige infrastructuur, en

meer kans op ongelukken. Daarnaast is er

ook minder risico op

de voorziene vergrijzende

sprake van vergrijzing en zijn er geen

verkeersongevallen.

bevolking, zal deze variant een

maatregelen om de bestaande

negatieve invloed hebben op de

infrastructuur aan te passen, of nieuwe

verkeersveiligheid.

vervoersmiddelen aan te bieden. Daarom zal de invloed van deze variant negatief zijn op de verkeersveiligheid.

67/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Duurzame automobiliteit

Bereikbaarheid

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

In deze variant is wel rekening

Een toename in het aantal

Er wordt ingezet op het terugdringen van

gehouden met duurzamere

parkeerplekken en het

autogebruik. Er zijn echter geen concrete

vervoersmiddelen, maar niet met

autogebruik en geen gericht

maatregelen benoemd om het aantal

het verhogen van het percentage

beleid op meer elektrische

elektrische auto’s of laadpalen te

elektrische auto’s of

laadpalen of auto’s heeft een

vergroten.

oplaadvoorzieningen. Daarom

negatieve invloed op duurzame

scoort deze neutraal.

automobiliteit.

Door verbeterde deelmobiliteit,

Door geen verbeteringen in

Door bij nieuwbouwprojecten meteen aan

(snel)fietsverbindingen, openbaar

infrastructuur door te voeren,

te haken op openbaar vervoer-

vervoer en door een verminderde

terwijl verwacht wordt dat het

voorzieningen en fietssnelwegen is dit

congestie door minder auto’s zal

autogebruik zal toenemen, zal

positief voor de bereikbaarheid. Ook is het

de bereikbaarheid in deze variant

de bereikbaarheid slechter

de bedoeling om het aantal auto’s terug te

toenemen.

worden.

dringen, maar er worden geen extra maatregelen genoemd voor vervangende vervoerswijzen. Door de groei van Hilvarenbeek zal naar verwachting het wegverkeer juist toenemen. Per saldo wordt de invloed van deze variant als neutraal beoordeeld.

Recreatieaanbod

Uitbreiding van recreatief aanbod

Het aantal recreatieve

Er wordt ingezet op grootschalige

is niet mogelijk. Wel blijft huidig

mogelijkheden blijft bestaan en

ontwikkeling van het recreatief aanbod.

recreatief aanbod bestaan.

er is ook ruimte voor

Daarom scoort deze variant

kleinschalige groei. Daarom zal

neutraal.

deze variant naar verwachting een positieve invloed hebben op het recreatieaanbod.

68/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Natura 2000-gebieden

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Bestaande natuurgebieden

Er zijn geen specifieke

Natura 2000-gebieden kunnen aangetast

worden versterkt en er wordt een

maatregelen genomen om

worden door de toename van recreatieve

impuls gegeven aan

natuurgebieden te versterken.

activiteiten. Daarnaast kan door de

biodiversiteit. Er worden nieuwe

Doordat er echter sprake is van

grootschalige ontwikkelingen

groenstructuren aangelegd en

kleinschalige bouw (vooral

stikstofdepositie toenemen door een

eco- en faunapassages zorgen

rondom de kernen en een beetje

toename van bedrijvigheid en verkeer. Er

voor optimale uitwisseling tussen

in het buitengebied) zal dit naar

worden geen specifieke maatregelen

flora en fauna. Bovendien zorgt

verwachting natuurgebieden niet

genomen om natuurgebieden te

duurzame mobiliteit en duurzame

negatief beïnvloeden.

verbeteren.

landbouw voor minder stikstofemissie, wat ook positief is voor Natura 2000-gebieden. NNN-gebieden buiten

Bovenstaande onderbouwing

Er zijn geen specifieke

Dezelfde onderbouwing als voor Natura

N2000

geldt ook voor NNN-gebieden.

maatregelen genomen om

2000-gebieden geldt voor NNN-gebieden.

natuurgebieden te versterken. Een aantal NNN-gebieden bevinden zich rondom de kernen Hilvarenbeek en Diessen. Om aantasting van deze gebieden te voorkomen moet er dus goed op gelet worden dat bij de nieuwbouw nabij de kernen deze deze gebieden niet aangetast worden.

69/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Biodiversiteit

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

De biodiversiteit kan toenemen

Door de kleinschalige groei van

Er komt nieuwe bebouwing die

door eco- en faunapassages,

Hilvarenbeek blijft er ruimte voor

natuurinclusief is, met veel groen (zoals

groenstructuren en het

groen. Ook worden er

groene daken). Groene verbindingen

versterken van natuurgebieden.

houtwallen en hakbosjes

worden ook gerealiseerd. Een toename in

Ook worden natuurgebieden en

ontwikkeld, die de flora en fauna

recreatieve voorzieningen en bedrijvigheid

het buitengebied rustiger, omdat

moeten helpen. Er is echter

in het buitengebied kan echter ook leiden

het aantal recreanten afneemt.

geen specifiek beleid

tot een afname van de biodiversiteit.

opgenomen om de biodiversiteit en natuur te versterken. De invloed van deze variant op de biodiversiteit wordt beoordeeld als licht positief. Gebruik ondergrond

Door inbreiding komen er meer

Door de kleinschalige manier

De vele ontwikkelingen die plaatsvinden,

kabels en leidingen in de grond.

van bouwen, waarbij er ook

zorgen voor een toename van de drukte in

De drukte/intensiviteit wordt

buiten de bebouwde kom

de ondergrond.

groter in de grond. Dit betekent

aangebouwd kan worden, zal de

een negatieve invloed op het

drukte in de ondergrond niet

gebruik van de ondergrond, tenzij

significant toenemen. Ook wordt

er actief op wordt gestuurd om

er geen ruimte geboden aan

de ondergrond te structureren.

grootschalige energieopwek die de druk op de ondergrond zou kunnen vergroten. Desondanks zijn er geen maatregelen om de drukte in de ondergrond te verbeteren, waardoor de invloed van deze variant op het gebruik van de ondergrond neutraal is.

70/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Aardkundige waarden

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

In hoeverre de aardkundige

Er wordt niet verwacht dat er

Mits er niet op de breuklijnen gebouwd

waarden worden aangetast is

intensief gebruik wordt gemaakt

gaat worden is een aantasting van

afhankelijk van waar de

van de bodem, bijvoorbeeld in

aardkundige waarden niet te verwachten.

woningen worden gepland. Om

de vorm van grootschalige

aantasting te beperken, zal

energieopwek. Wel zullen er

woningbouw zoveel mogelijk op

woningen bijkomen, ook buiten

plekken moeten gebeuren in

de bebouwde kom. In die

gebieden die niet aardkundig

gebieden is echter geen sprake

waardevol zijn.

van aardkundige waarden (mits er niet op de breuklijnen gebouwd gaat worden) en daarom is een aantasting van aardkundige waarden ook niet voorzien.

Waterkwaliteit

Bodem en water is maximaal

Er zijn geen maatregelen

Er worden geen specifieke maatregelen

sturend. Verder is er niet expliciet

opgenomen in de visie om de

genomen om de waterkwaliteit te

vermeld hoe de waterkwaliteit in

waterkwaliteit te verbeteren.

verbeteren, waardoor deze naar

de gemeente kan worden

verwachting nog verder zal afnemen door

verbeterd.

alle bovengenoemde groei van activiteiten. Bedrijvigheid en recreatie kan leiden tot afval en vervuiling van waterlichamen, en woningbouw kan leiden tot verhoogde afvoer van regenwater en veranderingen in de natuurlijke omgeving van waterlichamen.

71/169

Kenmerk Indicator

Wateroverlast

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Er wordt zoveel mogelijk ruimte

Door de kleinschalige bouw kan

Actief vergroenen helpt bij het tegengaan

geboden voor waterabsorptie

er nog steeds waterabsorptie

van wateroverlast, omdat vegetatie leidt

door het plaatsen van bomen en

plaatsvinden, waardoor de

tot waterabsorptie en de groei van

heesters. Dat heeft een positieve

situatie in ieder geval niet zal

vegetatie die erosie tegengaat en de

invloed op wateroverlast, omdat

verslechteren. Het plaatsen van

bodem sterk houdt. De negatieve effecten

bomen water op nemen,

houtwallen en hakbosjes kan

van de grootschalige activiteiten kunnen

vasthouden en verdampen.

ook helpen bij het beperken van

beperkt worden door deze maatregelen te

wateroverlast, omdat die water

nemen.

kunnen vasthouden en daarmee de waterstromen kunnen reguleren. Overstroming

Er zijn in deze variant geen

Er zijn in deze variant geen

Er zijn in deze variant geen maatregelen

maatregelen benoemd om het

maatregelen benoemd om het

benoemd om het risico rondom

risico rondom

risico rondom

overstromingsgebieden aan te pakken.

overstromingsgebieden aan te

overstromingsgebieden aan te

Door grootschalige uitbreiding is er een

pakken. Het overstromingsrisico

pakken. Tegelijkertijd zal de

iets grotere kans dat er activiteiten in

zal in ieder geval ook niet

woningbouw aan de rand van de

overstromingsgebieden zullen plaats

verslechteren, omdat er

kernen er niet voor zorgen dat er

vinden, zoals woningbouw langs

binnenstedelijk wordt ontwikkeld,

meer woningen in gebieden met

doorgaande wegen of uitbreiding van

waardoor er geen nieuwe

overstromingsrisico bijkomen.

festivals.

woningen komen in gebieden die overstromingsgevoelig zijn.

72/169

Kenmerk Indicator

Droogte

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Het nemen van klimaatadaptieve

Door kleinschalige groei van

Door grootschalige bouwactiviteiten en

maatregelen zorgen ervoor dat

Hilvarenbeek vindt er op kleine

verdwijnen van groen zou de

de consequenties van

schaal verstening plaats. Ook

grondwaterstand niet goed beheerd

klimaatverandering, zoals

gaat deze variant niet in op

kunnen worden, wat leidt tot droogte.

droogte, worden tegen gegaan.

water en bodem sturend; pas als

De vele ontwikkelingen zorgen voor een

Zo zorgt water en bodem sturend

het als hinderlijk wordt ervaren,

achteruitgang van het water- en

voor een verbetering van de

worden er maatregelen

bodemsysteem. Door de ontwikkelingen

wateropslag in de bodem, het

genomen. Met de verwachte

verdwijnt er groen. Ook zorgen

bevorderen van regeneratie van

klimaatverandering wordt het

uitbreidingen van de landbouw, die mogen

grondwater, en het verminderen

droogterisico groter. Wel kan er

uitbreiden zolang er geen conlifct is met

van waterverlies door erosie.

groen blijven bestaan en vindt er

natuur en wonen, voor

Daarnaast zorgen een

waterabsorptie plaats, onder

grondwateronttrekkingen. Echter wordt er

verbeterde wateropslag en

andere door het plaatsen van

goed ingespeeld op klimaatadaptieve

groenstructuren voor een

houtwallen en hakbosjes.

maatregelen, om nadelige gevolgen te

groener en natter landschap. Dit

Vanwege dit laatste punt scoort

beperken. Zo vindt er actieve vergroening

draagt bij aan het behoud van de

deze variant slechts licht

plaats.

natuurlijke vegetatie die

negatief.

essentieel is voor het vasthouden van vocht en het verminderen van droogte-effecten. Deze variant beperkt het droogterisico en wordt daarom positief beoordeeld.

73/169

Kenmerk Indicator

R003-1293162CNC-V01-sla-NL Variant 1 Toelichting / aandachtspunt /

Hernieuwbare energie

Variant 2

Toelichting / aandachtspunt /

Variant 3

Toelichting / aandachtspunt / advies

advies

advies

Er wordt in deze variant

Energieopwek wordt kleinschalig

Er wordt ingezet op grootschalige opwek

uitgegaan van grootschalige

ingepast. Daarom zal naar

van energie, met windturbines en zonne-

opwek tegenover kleinschalige

verwachting het aandeel lokaal

energie. Daardoor zal het aandeel

opwek. Daarom zal naar

opgewekte duurzame energie

opgewekte energie verbeteren.

verwachting het aandeel lokaal

slechts licht positief toenemen.

opgewekte duurzame energie toenemen. Er is echter geen specifiek beleid opgenomen om de opwek van energie vorm te geven. Energiegebruik

Ook voor energiebesparing is

Voor energiebesparing zijn geen

Voor energiebesparing zijn geen

geen specifiek beleid

specifieke maatregelen

specifieke maatregelen opgenomen in

opgenomen.

opgenomen in deze variant. Wel

deze variant.

komen er meer inwoners bij die zorgen voor meer energieverbruik. Daarom scoort energiebesparing in deze variant negatief.

74/169

Kenmerk

4.3

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Van varianten naar omgevingsvisie

De gemeente Hilvarenbeek is, door het iteratieve proces van de omgevingsvisie en het plan-MER en op basis van de varianten gekomen tot de keuzes en ambities in de omgevingsvisie. De inhoud van de visie staat beschreven in hoofdstuk 3. Hier staat kort uitgelegd hoe de varianten zijn gebruikt om tot keuzes te komen in de visie. In de varianten zijn drie uiteenlopende toekomstbeelden opgesteld: natuurlijk Hilvarenbeek, authentiek Hilvarenbeek en groeiend Hilvarenbeek. Deze toekomstbeelden zijn besproken met de samenleving, de partners en de gemeenteraad. Aan de hand van wat daaruit is opgehaald, is een nieuwe variant opgesteld. Deze variant bevat onderdelen van alle drie de toekomstbeelden, maar lijkt het meeste op groeiend Hilvarenbeek en heeft de naam Samen Gezond Groeien gekregen. Met deze variant, zoals die is beschreven in de omgevingsvisie, wordt ingezet op groei en gezondheid, zonder het authentieke, dorpse karakter daarbij uit het oog te verliezen.

5 Beoordeling effecten van de omgevingsvisie Dit hoofdstuk beschrijft de effecten van de omgevingsvisie (de samengestelde ‘voorkeursvariant’) op de leefomgeving. In deze beoordeling is het doelbereik nog niet meegenomen. Oftewel in hoeverre de ambities uit de omgevingsvisie ook echt uitvoerbaar zijn is in deze stap nog niet getoetst. Dit komt aan bod in hoofdstuk 8 van dit plan-MER. De methode van de effectbeoordeling is toegelicht in paragraaf 2.1.

5.1

Wonen in Hilvarenbeek6

5.1.1

Wonen

Thema

Wonen

Indicator

Huidige

Autonome

Invloed

situatie

ontwikkeling

Omgevingsvisie

Passend woningaanbod

6

De indeling in vier hoofdthema’s in dit hoofdstuk is gebaseerd op de vier kernthema’s zoals de gemeente die in haar eigen Foto van de Leefomgeving heeft gekoppeld aan de Global Goals

75/169

Kenmerk

5.1.1.1

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Passend woningaanbod

Themagerichte uitwerking Er worden in de visie verschillende maatregelen genomen die zowel positieve als licht negatieve effecten hebben op een passend woningaanbod. In de visie wordt er plaats geboden voor de groei van woningen. Er komen nieuwe woningen bij in de kernen en aan de randen van de kernen. In totaal is er een woningbouwopgave van 585 woningen. De woningbouwlocaties worden gerealiseerd in de kernen Hilvarenbeek, Diessen, Biest-Houtakker, Haghorst, Esbeek en Baarschot. In de visie zijn ook zoekgebieden opgenomen voor woningbouw aan de randen van de kernen. Bij die zoekgebieden kunnen er beperkingen zijn vanuit milieucontouren van bijvoorbeeld agrarische bedrijven of geluidscontouren van doorgaande wegen, waardoor deze plannen nog niet zeker zijn. Er komt bovendien ruimte voor woningen voor senioren, wat gehoor geeft aan de vergrijzende bevolking van Hilvarenbeek. Bovendien komen er betaalbare starterswoningen in of aan de randen van de kernen. Dit geeft de jongere generatie een prikkel om in de gemeente te blijven wonen, wat ook nodig is omdat zij bijvoorbeeld mantelzorg kunnen bieden. Verder wordt er bij wooncomplexen diversiteit geboden in koop- en huuraanbod en worden verschillende generaties gemengd. Dit zorgt voor een gevarieerd woningaanbod. Daarnaast worden initiatieven van woningdelen en woningsplitsen geboden.

Er wordt ook kavelsplitsing toegepast om kleinere levensloopbestendige woningen op kleinere kavels te bouwen. Deze maatregelen bieden mogelijkheden voor senioren, alleenstaanden en jongeren om een woning te krijgen, wat positief is voor de woningvoorraad. Bovendien worden starterswoningen, kleine appartementen, tiny houses, woningen voor arbeidsmigranten, seniorenwoningen en sociale huurwoningen gebouwd. Dit geeft een mix aan mogelijkheden voor verschillende doelgroepen. Ook is de ambitie gesteld dat 30% van de nieuw te realiseren woningen sociale huur zal worden, wat mogelijkheden biedt voor jongeren en ouderen en zorgt voor een goede doorstroom. Het sluit echter niet volledig aan bij de lokale vraag naar sociale huurwoningen. Er wordt meer gefocust op de regionale component van de woningmarkt en de huisvesting van aandachtsgroepen, zodat er regionaal beter uitvoering kan worden gegeven aan de opgave om te komen tot een evenwichtige regionale spreiding van meer betaalbare woningen. Verder komt er veel aandacht voor ouderen en kwetsbaren, zoals seniorenwoningen en woonzorgvoorzieningen. Ook komen er woon-zorgcomplexen in de twee grootste kernen: Hilvarenbeek en Diessen. Woon-zorgcomplexen zijn vooral kleinschalige initiatieven, bestaande uit mantelzorgwoningen. Dit biedt extra mogelijkheden voor de vergrijzende bevolking van Hilvarenbeek.

76/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

In de visie is geen expliciete aandacht voor woningen voor de leeftijdsgroepen die tussen starters en senioren in zitten, zoals mensen van middelbare leeftijd of gezinnen. Het is belangrijk dat ook voor die doelgroepen woningen beschikbaar komen, bijvoorbeeld in verband met de doorstroom in de gemeente. Gebiedsgerichte uitwerking In het afwegingskader wordt er in woongebieden voor een grote ambitie gekozen voor het realiseren van voldoende passend woningaanbod voor de jongere generatie. Ook wordt er gekeken naar het realiseren van zorgwoningen in de kernen. Zoals eerder gesteld is er een woningbouwopgave van 585 woningen in de gemeente. Hiervoor komen woningbouwplannen voor Hilvarenbeek, Diessen, Haghorst, Esbeek, Baarschot en Biest-Houtakker. Dit zal dus voornamelijk in woongebieden gerealiseerd worden en is positief voor de woningvoorraad. In natuurgebieden en op bedrijventerreinen worden geen woningen gerealiseerd. Wel zijn er mogelijkheden voor woonzorgvoorzieningen in het agrarisch buitengebied. De nadruk ligt hier echter niet op wonen. Conclusie Al met al heeft de visie vooral een positieve invloed op een passend woningaanbod, maar ook een licht negatieve invloed omdat bepaalde doelgroepen niet expliciet terugkomen in de visie.

5.2

Sociaal en zorgzaam Hilvarenbeek

5.2.1

Gezondheid en voorzieningen

Thema

Indicator

Gezondheid en

Huidige

Autonome

Invloed

situatie

ontwikkeling

Omgevingsvisie

Gezondheidsbevordering

voorzieningen Beschikbaarheid sociale voorzieningen

5.2.1.1

Gezondheidsbevordering

Themagerichte uitwerking In de visie worden verschillende maatregelen voor gezondheidsbevordering beschreven. Zoals eerder genoemd worden er verschillende vergroenende maatregelen genomen in de visie. Groenblauwe structuren worden verder ontwikkeld, er komt meer natuur op bestaande plekken, en er wordt natuurinclusief gebouwd. Deze maatregelen zorgen voor een groene omgeving die uitnodigt om naar buiten te gaan om te bewegen, sporten en spelen.

77/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Gezond leven wordt gestimuleerd door fietsen, lopen, en het gebruik van openbaar vervoer te bevorderen en autogebruik te verminderen. Er worden bijvoorbeeld wandel-, fiets- en mountainbikeroutes en routes voor ruitersport aangelegd. Ook worden snellere fietsverbindingen aangelegd. Daarnaast worden cultuurhistorische structuren en elementen toeristisch ontsloten via wandel- en fietsroutes en wordt recreatie en toerisme nabij en in de dorpskernen gerealiseerd. Dit stimuleert toeristen en bewoners van Hilvarenbeek om te fietsen en te wandelen in plaats van met de auto te gaan. Bovendien wordt recreatie en toerisme nabij en in de dorpskernen gerealiseerd. De nabijheid van recreatie en toerisme nodigt dit uit tot actieve vormen van mobiliteit, zoals fietsen en wandelen. Verder worden er in de openbare ruimte ontmoetingsplekken geboden, waarbij sport ook actief wordt gestimuleerd. Daarnaast worden voldoende kwalitatieve en toegankelijke (sport)voorzieningen voor iedereen gewaarborgd. Gebiedsgerichte uitwerking Er worden geen gebiedsgerichte maatregelen genomen voor duurzame automobiliteit. Conclusie De effectbeoordeling voor de indicator gezondheidsbevordering wordt beoordeeld als positief. 5.2.1.2

Beschikbaarheid sociale voorzieningen

Themagerichte uitwerking In de visie worden verschillende maatregelen genomen voor de beschikbaarheid van sociale voorzieningen. Ten eerste zet de gemeente in op groei van het aantal maatschappelijke voorzieningen, zoals huisartsen, apotheken, en buurtcentra. Er wordt gestuurd op een passend aanbod van voorzieningen voor verschillende doelgroepen. Er worden ook woonzorgvoorzieningen gebouwd voor ouderen en kwetsbaren, waarbij ook rekening wordt gehouden met de afstand tot essentiële voorzieningen zoals een supermarkt. Er worden geen woningen of voorzieningen gerealiseerd op plaatsen die moeilijk bereikbaar zijn vanuit de kernen Daarnaast worden de mogelijkheden voor woon-zorgcomplexen onderzocht in Hilvarenbeek en Diessen, evenals in vrijkomende agrarische bebouwing (VAB’s). Deze kernen hebben veel voorzieningen, wat positief is voor de afstand tot basisvoorzieningen. Verder wordt er onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor woon-zorgcomplexen in VAB’s. Er ligt een concreet verzoek voor de realisatie van een woonzorgvoorziening op een te saneren en al gedeeltelijk gesaneerd agrarisch bedrijf, De Wederloop.

78/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Naast positieve effecten zijn er ook negatieve effecten. Er wordt verwacht dat de druk op de voorzieningen zal toenemen door de toename van het aantal inwoners in de gemeente. Verder wordt er vooral aan de randen van de kernen gebouwd, wat resulteert in een grotere afstand tot bestaande voorzieningen. Bovendien worden er geen nieuwe voorzieningen toegevoegd of gestimuleerd aan de randen van de kernen. Ook worden er geen nieuwe voorzieningen toegevoegd of gestimuleerd in de minder grote kernen met al weinig voorzieningen zoals BiestHoutakker en Haghorst. Naar verwachting zullen hierdoor meer mensen uit de kleinere kernen te maken hebben met een grotere afstand tot de voorzieningen in de hoofdkernen. Er zullen daardoor relatief minder voorzieningen beschikbaar zijn. Gebiedsgerichte uitwerking Er wordt in de woongebieden en centrumgebieden iets meer ingezet op zorg voor ouderen en kwetsbaren. Op bedrijventerreinen en in natuurgebieden is dit niet aan de orde. In het agrarisch buitengebied is er geen focus op voorzieningen, maar de gemeente staat wel open voor mogelijkheden van woonzorgvoorzieningen. In de centrumgebieden worden publiekstrekkende bedrijven, zoals detailhandel en horeca, gestimuleerd. Dit draagt bij aan de levendigheid en aantrekkelijkheid van de gemeente.

Conclusie De omgevingsvisie heeft een licht positieve invloed en een licht negatieve invloed op de beschikbaarheid van sociale voorzieningen. 5.2.2

Leefomgeving

Thema

Leefomgeving

Indicator

Huidige

Autonome

Invloed

situatie

ontwikkeling

Omgevingsvisie

Luchtkwaliteit

Geluid /

/

Stiltegebieden

Omgevingsveiligheid

Geur

Hitte

79/169

Kenmerk

5.2.2.1

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Luchtkwaliteit

Themagerichte uitwerking Er wordt ingezet op het terugdringen van CO2-uitstoot en stikstofuitstoot. Om te beginnen worden bedrijven, huishoudens en voorzieningen gestimuleerd om te verduurzamen. Zo wordt de energietransitie gesteund, waarbij de overstap van fossiele brandstoffen naar duurzame bronnen van warmte en energie wordt gemaakt. Het uiteindelijke doel is om in 2050 volledig aardgasvrij te zijn. Om dit te realiseren worden woningen geïsoleerd en wordt de BENG-norm (Bijna Energie Neutraal Gebouw) gehanteerd. In het kader hiervan worden alternatieve warmtebronnen onderzocht en worden de constante ontwikkelingen rondom warmte-alternatieven nauwlettend in de gaten gehouden. Dit heeft een positief effect op de luchtkwaliteit doordat het gebruik van duurzame energiebronnen de uitstoot van schadelijke stoffen vermindert. Ook houtstook wordt niet meer toegestaan. Daarnaast wordt er ingezet op duurzame vormen van mobiliteit, zoals fietsen, wandelen en openbaar vervoer, die kunnen bijdragen aan een verbetering van de luchtkwaliteit. Dit doet de gemeente door (snel)fietsverbindingen te realiseren, door deelmobiliteit uit te breiden, en door optimalisatie van het openbaar vervoer. Echter, is niet duidelijk wat er met optimalisatie van het openbaar vervoer wordt bedoeld.

Het is de bedoeling dat mensen daardoor minder snel in de auto stappen, wat zorgt voor minder uitstoot van broeikasgassen. Er is ruimte voor duurzame en natuurvriendelijke agrarische bedrijven, waarbij er geen negatieve invloed mag zijn op de leefomgeving. Agrarische bedrijven kunnen uitbreiden onder voorwaarden, waarbij er een positieve invloed moet zijn op de leefomgeving. Ook grootschalige landbouw wordt kritisch beoordeeld. Van agrariërs wordt verwacht dat zij gebruikmaken van de best beschikbare technieken om de kwaliteit van de leefomgeving zo min mogelijk te belasten. Zo wordt de afhankelijkheid van chemische gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest verminderd en worden emissiearme bemestingstechnieken gebruikt. Dit is ook positief voor de luchtkwaliteit. Overbemesting kan namelijk leiden tot uitstoot van stikstof en traditionele bemestingstechnieken kunnen leiden tot uitstoot van ammoniak. Chemische gewasbeschermingsmiddelen kunnen vluchtige organische stoffen uitstoten. Bovendien wordt er een bufferzone van 250 m ingesteld rond Natura 2000-gebieden waarbinnen minder activiteiten mogen plaatsvinden om de stikstofuitstoot te verminderen. Er zijn ook negatieve effecten op de luchtkwaliteit. De toename van het aantal woningen leidt tot een groei van de bevolking en daarmee ook tot een toename van het verkeer, wat kan leiden tot een verhoogde uitstoot van broeikasgassen.

80/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Bovendien heeft de ontwikkeling van recreatie en toerisme en het aanbieden van evenementen mogelijk een verkeersaantrekkende werking, wat negatief is voor de luchtkwaliteit. Dit effect kan echter beperkt blijven als recreanten en toeristen zich binnen de gemeente met name op de fiets (of te voet) voortbewegen, wat wordt gestimuleerd door het aanleggen van regionale fietsnetwerken. Bovendien dragen de verschillende vergroenende maatregelen van de visie bij aan verbeteren van de luchtkwaliteit. Zo wordt er bij nieuwbouw voor gezorgd dat de buitenruimte de natuurlijke kwaliteiten van de leefomgeving versterkt. Daarnaast wordt er natuurinclusief gebouwd en ingericht, waarbij rekening wordt gehouden met de natuur bij nieuwbouw. Op bestaande locaties wordt er meer groen aangelegd en bedrijventerreinen worden vergroend. Ook worden er groenblauwe structuren aangelegd en wordt er gestreefd naar een groenblauwe dooradering van 10%, waardoor er koelteplekken zijn voor tijden van hitte. Deze maatregelen dragen bij aan het verlagen van de temperatuur binnen de kernen. Daarnaast komen er ook bedrijventerreinen bij, waarbij ook bedrijven met hogere milieucategorieën worden toegestaan, wat mogelijk resulteert in meer uitstoot van schadelijke stoffen. Bij de uitbreiding van bedrijventerreinen wordt er wel gestuurd op het gelijk houden van de milieubelasting.

De bedrijventerreinen mogen alleen uitbreiden als er sprake is van mitigatie en compensatie van het landschap, vergroening, verduurzaming, biodiversiteit en klimaatadaptatie. Dit kan het effect op luchtkwaliteit enigszins beperken. Toch zal er een negatief effect zijn op de luchtkwaliteit. Bedrijven met een hogere milieucategorie hebben namelijk vaak een grotere productiecapaciteit en gebruiken meer grondstoffen en energie. Ook zijn zulke bedrijven vaak afhankelijk van het gebruik van fossiele brandstoffen zoals steenkool, olie en gas. Daarnaast zorgen dergelijke bedrijven vaak voor luchtvervuiling door de uitstoot van industriële processen, zoals chemische reacties, verbranding van afvalstoffen en het gebruik van oplosmiddelen. Dit kan leiden tot een hogere uitstoot van vervuilende stoffen zoals fijnstof, stikstofoxiden, zwaveldioxide en vluchtige organische stoffen. Bovendien zorgen bedrijven voor een verkeersaantrekkende werking door het transport, wat ook weer negatief kan bijdragen aan luchtkwaliteit. Gebiedsgerichte uitwerking In woon- en centrumgebieden wordt in het milieumengpaneel7 ook ingezet op een middelhoge ambitie. In woongebieden en centrumgebieden wordt ingezet op actieve mobiliteit. Echter, binnen die gebieden worden ook nieuwe woongebieden toegevoegd. In Hilvarenbeek, Diessen, BiestHoutakker, Haghorst en Esbeek worden binnen de kernen woningen gerealiseerd.

Deze ontwikkelingen kunnen een verkeersaantrekkende werking hebben. Dit is negatief voor de luchtkwaliteit vanwege de uitstoot van broeikasgassen.

7

Het milieumengpaneel is een onderdeel in de gebiedsgerichte uitwerking van de Omgevingsvisie, waarin duidelijk wordt gemaakt of er sprake is van een lage, middelhoge of hoge ambitie voor verschillende milieuaspecten.

81/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Bij het milieumengpaneel wordt er lager ingezet op luchtkwaliteit dan in de andere deelgebieden. Bedrijven met een hogere milieucategorie kunnen zich vestigen op bedrijventerreinen. Naast de mogelijk verkeersaantrekkende werking van deze bedrijven, stoten deze bedrijven ook schadelijke stoffen uit. Dit is negatief voor de luchtkwaliteit. In natuurgebieden wordt wel ingezet op een middelhoge tot hoge ambitie voor luchtkwaliteit in het milieumengpaneel. In de natuurgebieden wordt de milieubelasting beperkt tot een minimum door strengere regels te hanteren in omliggende gebieden voor bijvoorbeeld stikstof. Rondom Natura 2000-gebieden is daarom ook een buffer van 250 m opgenomen waarbinnen bepaalde activiteiten niet of beperkt mogelijk zijn om de natuur te beschermen. In agrarisch buitengebied wordt er voor lucht een middelhoge ambitie gehanteerd voor de luchtkwaliteit bij het mengpaneel. Er worden hier ook geen maatregelen genomen. Agrariërs krijgen de ruimte om hun activiteiten uit te breiden. Hoewel zij de best beschikbare technieken moeten toepassen, kan dit nadelig zijn voor de luchtkwaliteit. Conclusie Al met al heeft de omgevingsvisie een licht positieve invloed op de indicator luchtkwaliteit en een licht negatieve invloed. 5.2.2.2

Geluid

Themagerichte uitwerking Verkeerslawaai Zoals op de visiekaart is te zien worden woningen vooral binnen de kernen gerealiseerd. De beschrijving van de HSAO laat zien dat verkeerslawaai het meest wordt ervaren rondom de N269 en de N395. Er is een aantal woningbouwplannen dat wordt gerealiseerd rondom deze wegen. Daarnaast leidt de toename van het aantal woningen en bedrijven tot een groei van de bevolking en een toename van het verkeer, wat resulteert in meer wegverkeerslawaai. Dit effect wordt enigszins beperkt door binnen de kernen woningen en bedrijven te realiseren en door in te zetten op duurzamere vormen van mobiliteit, zoals wandelen, fietsen en openbaar vervoer. Deze vormen van mobiliteit genereren minder verkeerslawaai dan auto’s. Bovendien worden laadpalen voor elektrische voertuigen uitgebreid op basis van de behoefte. Er zal een laadpalenbeleid volgen om dit verder uit te werken. Elektrificering van voertuigen zorgt in ieder geval voor minder motorgeluid. Bovendien zorgt het ontwikkelen van recreatie en toerisme in- en nabij de dorpskernen voor een toename van (auto)verkeer, wat negatief kan zijn voor de geluidsbelasting. Dit effect kan echter beperkt blijven als recreanten en toeristen zich binnen de gemeente met name op de fiets (of te voet) voortbewegen, wat wordt gestimuleerd door het aanleggen van regionale fietsnetwerken.

82/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Verder worden er in de visie diverse maatregelen voor vergroening genomen. Verkeerslawaai kan worden beperkt door vergroening. Voldoende dichte vegetatie kan het geluid goed verstrooien en beplanting kan groene bufferzones creëren tussen geluidsbronnen en gevoelige gebieden. Industrielawaai Wat betreft industrielawaai, worden er geen nieuwe bedrijven met een hogere milieucategorie in woongebieden zelf gerealiseerd, maar wel naast woongebieden. Bedrijven met een hoge milieucategorie kunnen grootschalige productieprocessen hebben of werken met zware machines, wat kan resulteren in meer geluidsproductie en overlast van industrielawaai in woongebieden. Dit ligt echter aan het soort bedrijven dat zich hier zal vestigen, waardoor dit momenteel niet met zekerheid kan worden gezegd. Hoewel er bedrijven met hogere milieucategorieën bijkomen, wordt er bij de uitbreiding van bedrijventerreinen rekening gehouden met het gelijk houden van de milieubelasting. Hierdoor zal het negatieve effect mogelijk beperkt worden. Algemeen De zoeklocatie voor windmolens nabij de kern Haghorst kunnen leiden tot een toename van geluidsbelasting in deze kern. Daarnaast is er voor grootschalige evenementen met een bovenregionale functie ruimte in Beekse Bergen, wat kan leiden tot extra geluidsoverlast in deze gebieden. Echter, dit was voor de visie ook al mogelijk, waardoor dit effect beperkt zal zijn.

Gebiedsgerichte uitwerking In centrumgebieden is er meer geluid door horeca en evenementen dan in woongebieden. Voor deze gebieden is al beleid vastgesteld, waardoor in de visie geen extra maatregelen zijn genomen. Voor woongebieden zijn in de visie ook geen maatregelen genomen, hoewel het milieumengpaneel een middelhoge ambitie voor geluid laat zien. Ook voor bedrijventerreinen zijn er geen specifieke maatregelen beschreven om geluidsoverlast te verminderen. Dit zal naar verwachting leiden tot geluidsoverlast in woongebieden die grenzen aan deze bedrijventerreinen, vooral omdat de bedrijventerreinen vaak direct naast de kernen liggen. In natuurgebieden wordt geluidsoverlast wel beperkt en laat het milieumengpaneel een hoge ambitie zien. Er wordt echter niet gespecificeerd welke maatregelen hiertoe worden genomen. In het agrarisch buitengebied wordt niet actief gestuurd op het verlagen van de milieubelasting; per deelgebied wordt gekeken hoe de milieubelasting gelijk kan blijven. Ook hier is er voor geluid een lage ambitie in het mengpaneel. Conclusie De omgevingsvisie heeft een negatieve en een licht positieve invloed op verkeerslawaai. En een licht negatieve invloed op industrielawaai.

83/169

Kenmerk

5.2.2.3

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Stiltegebieden

Themagerichte uitwerking In de HSAO is te zien dat de meeste stiltegebieden nabij natuurgebieden liggen. In de visie wordt gesteld dat de milieudruk en belastende bedrijfsactiviteiten worden verminderd in kwetsbare natuurgebieden en vlakbij woningbouw, wat dus positief is voor die stiltegebieden. Uit de HSAO blijkt dat langs de randen van de stiltegebieden op plekken de geluidswaarde van 40 dB beperkt wordt overschreden. Door de ontwikkeling van woningen, bedrijven en voorzieningen zal het verkeer toenemen, waardoor dit effect vergroot zal worden. Daarnaast is op de omgevingsvisiekaart te zien dat er een zoekgebied is voor windmolens nabij een stiltegebied, wat kan zorgen voor een te hoge geluidsbelasting op dit gebied. Gebiedsgerichte uitwerking Voor stiltegebieden zijn er geen specifieke gebiedsgerichte maatregelen benoemd. Conclusie Al met al heeft de omgevingsvisie een licht negatieve invloed op stiltegebieden. 5.2.2.4

Omgevingsveiligheid

Themagerichte uitwerking In de omgevingsvisie wordt er ruimte geboden voor de groei van woningen en bedrijven. Bedrijventerreinen in de nabijheid van de woonkernen Hilvarenbeek, Diessen en Esbeek worden uitgebreid. Daarnaast worden er meer woningen toegevoegd binnen de kernen en wordt er gebruikgemaakt van kavelsplitsing en woningdelen waardoor het aantal inwoners zal toenemen. Bij zwaardere bedrijven kunnen activiteiten plaatsvinden waardoor een groepsrisico ontstaat en/of die tot aanwijzing van een aandachtsgebied leiden. Dit kan ook het geval zijn bij infrastructuur, zoals buisleidingen. Hoe meer mensen in het aandachtsgebied wonen, hoe groter het groepsrisico kan zijn. Een aandachtsgebied geeft aan waar rekening gehouden moet worden met het scenario ‘explosie’, ‘brand’ en/of ‘gifwolk’. Dat betekent dat bij nieuwe ontwikkelingen, zoals woningbouw, aandacht moet zijn voor het beschermen van mensen en gebouwen binnen een aandachtsgebied en dat de gemeente moet afwegen of ontwikkelingen binnen een aandachtsgebied wel passend zijn, ook gelet op het groepsrisico. Bedrijven met hogere milieucategorieën hebben vaak grotere PR-contouren8, omdat deze categorieën aangeven dat deze bedrijven een groter risico hebben op het vrijkomen van gevaarlijke stoffen.

Het aantal risicobronnen met een PR-contour neemt mogelijk toe, omdat er op bedrijventerreinen bedrijven worden gerealiseerd met een hogere milieucategorie. Binnen deze contour zijn geen kwetsbare/zeer kwetsbare objecten (zoals ziekenhuizen) toegestaan en daar moet dan ook rekening mee worden gehouden bij nieuwe ontwikkelingen. 8

Het plaatsgebonden risico (PR) is de kans per jaar dat een persoon die onafgebroken en onbeschermd op een plaats langs een transportroute verblijft, komt te overlijden als gevolg van een incident met het vervoer van gevaarlijke stoffen.

84/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Verder wordt er na 2030 een verkenning gedaan voor clustering van windmolens boven nieuw te ontwikkelen bos. Het plaatsen van windmolens kan echter een risico op het gebied van externe veiligheid met zich meebrengen, aangezien windmolens een veiligheidscontour hebben. Dit moet in overweging worden genomen, vooral in verband met de afstand tot woonbebouwing. Gebiedsgerichte uitwerking In woongebieden en op bedrijventerreinen geldt een basisambitie voor omgevingsveiligheid. Voor deze gebieden worden geen specifieke maatregelen genomen. In centrumgebieden wordt een middelhoge ambitie vastgesteld, maar het is niet duidelijk welke maatregelen hiervoor worden genomen. Voor natuurgebieden en het agrarisch buitengebied is er eveneens sprake van een basisambitie, maar worden er geen maatregelen benoemd voor het behalen van deze ambitie. In deze gebieden zijn minder risicobronnen aanwezig, waardoor maatregelen niet direct nodig zijn. Conclusie Al met al heeft de omgevingsvisie een licht negatieve invloed op de indicator omgevingsveiligheid. 5.2.2.5

Geur

Themagerichte uitwerking In de visie wordt er ingezet op het beperken van geuroverlast. Van agrariërs wordt verwacht dat zij gebruik maken van de best beschikbare technieken om de kwaliteit van de leefomgeving zo min mogelijk te belasten. In de visie wordt ingezet op het verminderen van de afhankelijkheid van kunstmest en het gebruiken van emissiearme bemestingstechnieken en chemische gewasbeschermingsmiddelen. Het gebruik van de best beschikbare technieken door agrariërs heeft verschillende voordelen als het gaat om het verminderen van geuroverlast. Ten eerste helpt het verminderen van de afhankelijkheid van kunstmest om de geurproductie te verminderen. Kunstmest kan namelijk een sterke en onaangename geur verspreiden. Door het gebruik van alternatieve methoden, zoals organische meststoffen, kan de geurhinder worden verminderd. Daarnaast zorgen emissiearme bemestingstechnieken ervoor dat de mest gelijkmatig en op een gecontroleerde manier wordt verspreid, waardoor de kans op geuroverlast wordt verminderd. Ook het gebruik van chemische gewasbeschermingsmiddelen kan leiden tot geurhinder. Door over te stappen op milieuvriendelijkere en minder geurende alternatieven, wordt de kans op geuroverlast verminderd. Ook wordt in kwetsbare natuurgebieden en nabij woningbouw de milieudruk van belastende bedrijfsactiviteiten verminderd.

Hieronder valt ook geur, waardoor dit waarschijnlijk een positief effect heeft op geurhinder. Bovendien wordt geuroverlast beperkt door nieuwe initiatieven die leiden tot een verhoogde geurbelasting in bepaalde gebieden niet toe te staan.

85/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

Aan de andere kant worden er bedrijven met een hoge milieucategorie toegevoegd nabij de woonkernen. Dit kan zorgen voor extra geuroverlast. In de visie wordt echter duidelijk gesteld dat bij uitbreiding van bedrijvigheid aan mitigatie en compensatie zal worden gedaan van het landschap, vergroening, verduurzaming, biodiversiteit en klimaatadaptatie. Ook moet bij uitbreiding van bedrijventerreinen de milieubelasting gelijk blijven. Hierdoor zal dit effect waarschijnlijk beperkt zijn. Daarnaast is op de omgevingsvisiekaart te zien dat er woningen worden bijgebouwd op plekken waar al sprake is van geuroverlast. Hierdoor zal het aantal geurgehinderden in die gebieden verder toenemen. Gebiedsgerichte uitwerking In woongebieden en centrumgebieden is de ambitie om overlast door geur te verminderen hoog, hiertoe worden bijvoorbeeld beperkingen aan agrariërs opgelegd. Vanwege de ligging van de natuurgebieden nabij agrarische gebieden wordt hier iets meer geurhinder geaccepteerd, maar nooit meer dan de wettelijk toegestane waarden. Voor het agrarisch buitengebied en bedrijventerreinen wordt een middelhoge ambitie gehanteerd voor geur. Conclusie Al met al heeft de omgevingsvisie een zowel een positieve als een licht negatieve invloed op de indicator geur. 5.2.2.6

Hitte

Themagerichte uitwerking Er zijn zowel positieve als negatieve effecten van de omgevingsvisie op de indicator hitte. De gemeente Hilvarenbeek neemt verschillende vergroenende maatregelen in haar visie. Zo wordt er bij nieuwbouw voor gezorgd dat de buitenruimte de natuurlijke kwaliteiten van de leefomgeving versterkt. Daarnaast wordt er natuurinclusief gebouwd en ingericht, waarbij rekening wordt gehouden met de natuur bij nieuwbouw. Op bestaande locaties wordt er meer groen aangelegd en bedrijventerreinen worden vergroend. Ook worden er groenblauwe structuren aangelegd en wordt er gestreefd naar een groenblauwe dooradering van 10%, waardoor er koelteplekken zijn voor tijden van hitte. Deze maatregelen dragen bij aan het verlagen van de temperatuur binnen de kernen. Door het aanleggen van groene ruimtes ontstaat er schaduw en kan water verdampen, wat resulteert in een lagere omgevingstemperatuur. Dit is positief voor de indicator hitte.

86/169

Kenmerk

R003-1293162CNC-V01-sla-NL

In de visie wordt er ingezet op het vergroten van het waterbergend vermogen door minder verharding toe te passen en ruimte te maken voor meer en groter groen. Ook worden er groenblauwe structuren en waterbergende voorzieningen aangelegd en worden A-watergangen verondiept. Dit heeft een positief effect op hitte. Water kan namelijk fungeren als natuurlijk koelsysteem. Tijdens warme periodes kan het water warmte opnemen en vasthouden, waardoor de omgevingstemperatuur wordt verlaagd. Op die manier ontstaan er een soort 'koelteplekken'. Bovendien kan waterverdamping vanuit deze opslaggebieden zorgen voor verkoeling, vergelijkbaar met het effect van zweten op ons lichaam. Er zijn ook negatieve effecten van de visie op hitte. De verschillende ontwikkelingen op het gebied van recreatie, woningen en bedrijven kunnen een verkeersaantrekkende werking hebben. Anderzijds kan dit effect door focus op duurzame mobiliteit, modal shift en bouwen binnen de kernen (nabijheid) waarschijnlijk beperkt blijven. Hilvarenbeek blijft echter een autoafhankelijke gemeente. De komst van nieuwe woningen en bedrijventerreinen kan bovendien leiden tot een toename van hittestress. Nieuwe bebouwing en verharding zorgen voor een groter oppervlak dat warmte vasthoudt en zorgen voor minder ruimte voor groen. Betonnen en asfalt oppervlakken absorberen en houden warmte vast.