raad 7 en 10 november 2022 begrotingsbehandeling

Wellicht is het een idee om met de raad, de woningcorporaties en onderzoekers een brainstormavond te organiseren waarop verschillende mogelijkheden aan bod kunnen komen en de in andere gemeenten opgedane ervaringen kunnen worden gedeeld. Groen. Buiten de eerdergenoemde plantjes zitten er ook veel plantjes tussen de tegels. Wij hopen tijdens ons bezoek aan het groenonderhoudsbedrijf te horen welke maatregelen dit in de nabije toekomst gaat nemen om de buitenruimte er weer strak te laten uitzien. Wij verzoeken de portefeuillehouder om bij een volgende aanbesteding met het dan gekozen groenonderhoudsbedrijf duidelijke prestatieafspraken te maken om te bereiken dat ons visitekaartje, wat de buitenruimte is, op een ordentelijke wijze zal worden onderhouden. Misschien is er te denken aan het invoeren van een 'bonus-malus'systeem, waarbij bij beter presteren een toeslag kan volgen en bij een wanprestatie een korting op het te betalen bedrag mogelijk is. Afvalbeleid. In de eerste termijn zijn de nieuwe inwerpzuilen die op de ondergrondse containers zijn geplaatst al door meerdere fracties genoemd. Ze zien er mooi en degelijk uit, maar het lijkt wel of bij iedere installatie 'kinderziektes' worden meegeleverd. Zoiets kan gebeuren, maar wel zou de afhandeling van klachten over storingen kunnen worden verbeterd.

Wie via Fixi een klacht meldt, krijgt nu 24 uur later het bericht dat de klacht in behandeling is genomen en dat er binnen 72 uur iemand naar de storing komt kijken. Dat betekent dat je vier dagen met je afval opgescheept kunt zitten. Dit is niet zo erg als je naar een andere inwerpzuil kunt gaan, maar het is wèl erg als alle inwerpzuilen dezelfde storing vertonen. Graag horen wij van de portefeuillehouder wat de contractuele doorlooptijd is tussen het via Fixi aanmelden van een storing op een inwerpzuil en het daadwerkelijk oplossen daarvan. Verder is het een wens van ons dat naast het geplande wekelijks ophalen van het PMD-afval er per winkelcentrum minimaal één PMD-container wordt gehandhaafd. In 2025 loopt de dienstverleningsovereenkomst met HVC af. In theorie zou dat betekenen dat er naar het inschakelen van een andere afvalverwerker zou kunnen worden gekeken, een afvalverwerker die misschien wel goedkoper is dan HVC, of die het afval verwerkt op een manier die beter bij onze gemeente past. De AVR in Rotterdam bijvoorbeeld heeft een scheidingsinstallatie in gebruik die drie tot vier keer meer plastic uit het afval haalt dan de inwoners doen. Wij zullen ons tegen die tijd goed moeten verdiepen in wat de diverse afvalverwerkers ons te bieden hebben, zowel op milieugebied als op financieel gebied.

Of zitten wij door de investeringen die wij nu doen wellicht vast aan HVC vanwege de constructie van de inwerpzuilen? Kan de portefeuillehouder ons garanderen dat wij de vrijheid zullen hebben om na het beëindigen van de bestaande dienstverleningsovereenkomst naar een andere afvalverwerker over te stappen als deze betere voorwaarden schept dan nu het geval is?

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

57

Duurzaamheid. Wij kijken uit naar de mogelijke oprichting van een energiefonds dat als doel zal hebben onze burgers bij het verduurzamen van hun woningen te ondersteunen. Economie. In de eerste termijn hebben wij genoten van heerlijke lekkernijen welke door een banketbakkerij in de regio waren gemaakt. Gelijktijdig werd er gesproken over het faillissement van twee Ambachtse filialen van bakkerij Van der Waal. Als wij de lokale economie willen steunen, moeten wij zulke producten toch bij Ambachtse ondernemers bestellen? Tijdens de vorige begrotingsbehandeling is dit punt ook al besproken; misschien kunnen wij hiervan beter een vast agendapunt maken. Het vorig jaar was het antwoord van de portefeuillehouder dat er wel was geprobeerd om met een lokale bakker afspraken te maken, maar dat dit niet was gelukt is en dat er nogmaals zou worden geprobeerd om tot zulke afspraken te komen. Graag hoor ik nu van hem wat er uit de daartoe gevoerde gesprekken is gekomen en waarom er deze keer weer niet voor de producten van een Ambachtse banketbakkerij is gekozen. Er wordt de laatste tijd regelmatig gediscussieerd over de hondenbelasting en het in stand houden hiervan, in ieder geval wat de hoogte ervan betreft. Met het feit dat er hondenbelasting wordt geheven, is te leven, maar zij moet dan wel overeenkomen met de werkelijk gemaakte kosten.

In heel het land, ook in de Drechtsteden, zie je de ene na de andere gemeente de hondenbelasting afschaffen. Het moet toch niet zo zijn dat de hond de melkkoe van de gemeente gaat worden? Het lijkt een leuk gebaar van de gemeente dat men nu voor het hebben van de tweede hond en volgende honden hetzelfde moet gaan betalen als voor de eerste hond, maar daarmee help je maar 158 hondenbezitters. De overige 1155 hondenbezitters gaan juist méér betalen. Het gemiddelde tarief dat een Drechtstedenaar voor de eerste hond betaalt, is € 52,13, terwijl men daarvoor in Ambacht € 134,76 gaat betalen. Dit moet veel minder kunnen zijn, want de structurele kosten zijn hier € 49,74 per hond, en tel je er bij wat de incidentele kosten in 2022 zijn en in 2023 zullen worden, dan kom je uit op € 75,65 per hond. Als het college vulling zoekt voor het gat dat in de begroting ontstaat wanneer aan elke hondenbezitter alleen de werkelijke kosten van een hond in rekening worden gebracht, hebben wij daarvoor wel een idee. In 2018 is door een aantal fracties een motie ingediend waarin werd verzocht een einde te maken aan reclame-uitingen in de openbare ruimte. Eén van de daarvoor aangevoerde redenen was dat het de gemeente financieel erg voor de wind ging. Men zou nu kunnen overwegen om op basis van goede afspraken weer reclame-uitingen in de openbare ruimte toe te staan.

Dit zou de gemeente een bedrag van minimaal € 53.000 opleveren. Veiligheid. Het verzoek van de portefeuillehouder aan de raad om aan het zich ook in Ambacht voordoen van overlast geen overdadige aandacht aan te geven, heeft op de social media veel losgemaakt. De fractie van de PvdA voelt zich hierdoor aangesproken. In haar algemene beschouwing was zij alleen met een feitenrelaas gekomen, verwachtend dat de portefeuillehouder in diens antwoord het nemen van maatregelen tegen de overlast en ter vergroting van de veiligheid zou aankondigen. Ik begon onze algemene beschouwing in tweede termijn met het voorlezen van een gedeelte van het veertig jaar geleden geschreven 'Ambachtse volkslied'. Ambacht is sindsdien in vele opzichten veranderd: wij hebben geen scheepssloperijen meer, er zijn bijna geen tuinders meer – sommigen willen wel een 'tuinderij' beginnen, maar mogen dat niet –, het aantal inwoners is verdubbeld, er zijn nieuwe woonwijken gebouwd en bestaande wijken zijn herbouwd, bestaande bedrijven zijn gegroeid, maar ook zijn er bedrijven verdwenen en er zijn vele nieuwe bedrijven ontstaan. Er is in veertig jaar dus veel veranderd. Misschien denkt u nu: 'Waarom heeft hij het telkens over die veertig jaar?' Dat komt doordat de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht over tien jaar haar 700-jarig bestaan zal vieren. 700 jaar een zelfstandig Hendrik-Ido-Ambacht is niet niks.

Zoals gezegd, is indertijd het 650jarig bestaan van de gemeente groots gevierd. Wat zou het nu toch mooi zijn als wij dit over tien jaar ook met het 700-jarig bestaan van Hendrik-Ido-Ambacht zouden kunnen doen! Hopelijk ziet de wereld er dan rooskleuriger uit dan thans het geval is. De fractie van de PvdA wil het college nu vragen om in dezen het initiatief te nemen door een werkgroep samen te stellen die ervoor kan zorgen dat over tien jaar voor, door en met alle inwoners van Ambacht ook het 700-jarig bestaan van Hendrik-

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

58

Ido-Ambacht groots zal kunnen worden gevierd. Dat dit veel tijd en geld zal kosten, weten wij allemaal en daarom stellen wij voor dat de gemeente voor die viering vanaf nu jaarlijks en tot en met 2032 voor iedere inwoner € 1 gaat sparen. Afsluitend en terugkomend op de begroting: wij gaan akkoord met het voorliggende raadsvoorstel. Wij bedanken de griffie en de ambtenaren voor hun inzet en ondersteuning. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Mijnheer de voorzitter. "Heb uw naaste lief als uzelf " – deze mooie Bijbelse opdracht geldt wat het CDA betreft op alle terreinen van het menselijk bestaan en vindt dus ook haar doorwerking in onze politiek. Wat wens je minimaal voor jezelf als je van jezelf houdt? Dat zijn onder andere voldoende voedsel, warmte en kunnen meedoen. Dit zijn de voorwaarden voor het bereiken van geluk en welzijn, het onderwerp waarmee onze eerste termijn begon. Geluk en welzijn wensen wij alle mensen toe. "Heb uw naaste lief als uzelf " – wat mooi dat deze Bijbelse opdracht in Ambacht door velen breed wordt gedragen en in praktijk gebracht. Vanmiddag hebben wij dit nog mogen ervaren: veel raadsleden hebben geholpen bij het in het kader van de mantelzorgdag rondbrengen van bloemetjes. Wij hopen dat velen van hen de volgende week ook aanwezig zullen zijn als in De Blije Borgh poffertjes zullen worden uitgedeeld.

In de eerste termijn hebben alle partijen aangegeven zich te willen inspannen voor het zo veel mogelijk ondersteunen van inwoners die met de huidige hoge kosten worstelen en er daardoor moeite mee hebben – uiteraard een ieder op zijn eigen manier – om in hun basisbehoeften te voorzien. Het gaat nu naast het verlenen van noodhulp om het aan inwoners geven van doelgerichte ondersteuning om tot minder energieverbruik te komen en zo ook op lange termijn hun kosten omlaag te brengen. Dat brengt mij gelijk bij de eerste vraag. In de eerste termijn hebben wij de wethouder gevraagd te komen met plannen van aanpak ter uitvoering van de energietransitie en in het bijzonder de isolatie van huizen. Hiervoor zijn door het rijk subsidies beschikbaar gesteld welke deels eind 2023 moeten zijn uitgegeven; gebeurt dat niet, dan moeten ze worden teruggestort. De termijn hiervoor is dus kort en vandaar ons verzoek om de plannen voor de besteding van deze gelden uiterlijk in het eerste kwartaal van 2023 aan de raad te presenteren, zodat de uitvoering daarvan nog in hetzelfde kalenderjaar haalbaar zal zijn. Uit het antwoord van de wethouder bleek wel dat er aan het opstellen van die plannen wordt gewerkt – daarmee zijn wij heel blij –, maar hij zei niet aan welke termijn hij denkt wat de uitvoering ervan betreft.

Graag horen wij nu van hem of hij kan bevestigen dat deze plannen inderdaad uiterlijk in het eerste kwartaal van 2023 aan de raad zullen worden voorgelegd. Terug naar de Bijbelse opdracht: "Heb uw naaste lief als uzelf." Op veel plaatsen en zeker ook in kerken en door de voedselbank wordt deze opdracht in praktijk gebracht. De voedselbank kan daarbij rekenen op ruimhartige ondersteuning in natura en financiën van vele inwoners van en ondernemers in ons dorp. Daardoor kunnen vrijwilligers inmiddels weer elke week 103 pakketten met levensmiddelen uitdelen aan degenen die deze ondersteuning hard nodig hebben. Zeer verbaasd waren wij dan ook over het antwoord van de wethouder op de vraag welke oplossing hij voor het afvalafvoerprobleem van de betrokken organisaties heeft, wetend dat de gemeente een dankbaar gebruik van hun diensten maakt. Denk behalve aan de voedselbank aan Hulp in Praktijk, de warme ontmoetingsruimten, de bijdragen aan de opvang van asielzoekers etc. Juridisch vallen een voedselbank en de kerken inderdaad onder de bedrijven en moeten zij het afvoeren van hun afval zelf regelen, maar particuliere afvalophaaldiensten zijn veel te duur; de kosten daarvan staan ook niet in verhouding tot de kleine hoeveelheden afval.

Een container plaatsen waarin gedurende het gehele jaar al het afval ongescheiden kan worden gedeponeerd, staat haaks op het streven van onze gemeente en ook van deze organisaties naar goede afvalscheiding, om nog maar te zwijgen over de overlast die daarmee gepaard kan gaan. Dat zijns dus geen reële oplossingen. De enige andere oplossing is nu dat vrijwilligers de volle afvalzakken meenemen naar huis – meestal op de fiets – en daar afvoeren, maar dat kan toch niet de bedoeling zijn, zo menen wij. Kerken en de voedselbank willen een fair tarief betalen voor een ook voor hen werkbare manier van afvalinzameling. Na deze toelichting te hebben gegeven horen wij graag van de wethouder of hij bereid is om samen met de betrokkenen te zoeken

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

59

naar een voor allen werkbare en betaalbare oplossing. Wat ons betreft, zou hun afvalinzameling op eenzelfde manier kunnen worden geregeld als dit voor de scholen is gedaan: werken met een afvalpas, met een afrekening voor het aantal aangeleverde zakken grijs afval aan het eind van het jaar. Dat lijkt ons fair en werkbaar. Wij horen graag zijn reactie hierop. Wellicht ten overvloede: naar ons idee kent elk nieuw systeem onvoorziene situaties die vragen om een passende oplossing. Het is daarbij zaak om het probleem vanuit de situatie van de betrokkenen te bekijken, met een ruime blik op de mogelijkheden die het systeem biedt. Daarbij behoren ons inziens de regels dienend te zijn aan het doel, want alleen dan is een systeem werkbaar en acceptabel. Om ons niet alleen op het college te richten, maar ook op het debat met andere partijen wil ik nu een opmerking maken aan het adres van de PvdA. Deze deed in eerste termijn de oproep om de voedselbank op neutraal terrein te huisvesten. Die oproep verbaasde ons, al heeft zij dit geluid al vaker laten horen, en daarom kom ik nu met de volgende toelichting. De voedselbank is zo'n vijftien jaar geleden opgericht door het IDB, het Interkerkelijk Diaconaal Beraad. Zij draait volledig op vrijwilligers, mensen die vrijwel allen een kerkelijke binding hebben, en wordt niet door de gemeente gesubsidieerd.

Het is dus heel logisch dat de voedselbank onderdak heeft gevonden in een kerk, die de ruimte hiervoor kosteloos ter beschikking stelt. Met de inmiddels 103 voedselpakketten die wekelijks in Ambacht worden uitgedeeld, is het wel een heel belangrijke voorziening geworden, maar geen geméentelijke voorziening. De gemeente gaat er dus ook niet over. De gebruikers van de voedselbank hebben geen enkele moeite met de situering daarvan in de kerk De Open Hof. Zij maken daar gebruik van de zijingang en krijgen een warme ontvangst met een kop koffie of, indien gewenst, een kop thee. De heer Van der Wulp: Ik moet nu even interrumperen, want wij zijn tot de orde geroepen over het begrip 'voedselbank'. Voedselbanken bestaan al lang en zijn in veel andere gemeenten wel degelijk opgericht door gemeentelijke instanties of zelfs gemeenten zelf, bijvoorbeeld door Alblasserdam. In de vorige raadsperiode heb ik de betrokken wethouder van Alblasserdam wat cynisch gefeliciteerd naar aanleiding van het krantenbericht dat hij met het doorknippen van een lint had gezorgd voor een feestelijke opening van een uitbreiding van de voedselbank aldaar. Ik heb hem toen gezegd dat hij het als portefeuillehouder eigenlijk beschamend zou moeten vinden dat er een voedselbank nódig was. Nadat hij mij hierover nog even had toegesproken, heeft hij mij hierin uiteindelijk gelijk gegeven.

Buiten dat ben ik voor het principe dat iedereen die een voedselpakket wil komen afhalen, dit in een openbare ruimte moet kunnen doen. Er zijn mensen die wel zo'n pakket nodig zouden hebben, maar daartoe geen kerk willen moeten betreden. Je kunt zeggen dat dit aan henzelf ligt en dat ook zij degenen zijn die daaronder lijden, maar je zou óók kunnen zeggen dat de gemeente zèlf het functioneren van de voedselbank zou moeten gaan regelen. Zij zou de kerken hiermee dan niet behoeven op te schepen, kerken die, nu het aantal gebruikers van de voedselbank is verdubbeld, wellicht spoedig tot het in gebruik nemen van méér kerkelijke ruimten zullen worden genoodzaakt. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Ik wil hierop graag reageren. De voedselbank in Ambacht bestaat gelukkig –'gelukkig' in die zin dat hiermee mensen in nood kunnen worden geholpen – al ruim vijftien jaar. Met uw stelling dat het heel akelig is dat er een voedselbank nódig is, ben ik het volledig eens, en zo kennen wij elkaar ook. Inmiddels zijn er heel recent twee vrijwilligers bij gekomen die geen kerkelijke binding hebben en zij hebben op uw oproep gereageerd, maar het oprichten van de voedselbank is door de kerken geïnitieerd en georganiseerd en dus is het logisch dat de voedselbank ook in een kerk is gesitueerd. Er wordt geen geld van de gemeente in gestopt, de ruimten zijn kosteloos beschikbaar gesteld.

De bezoekers van de voedselbank zijn met name mensen met een moslim-achtergrond en zij hebben er helemaal geen moeite mee dat de voedselbank in een kerk is gevestigd. Sterker nog: zij vinden dat heel fijn, want zij dragen die kerk een zeer warm hart toe. Ik denk ook dat de kerken en hun gebouwen als min of meer openbare plekken zijn te beschouwen, plekken waar iedereen, ongeacht zijn of haar geloofsovertuiging, welkom is. Dat geldt zeker voor De Open Hof. Uit navraag die ik naar aanleiding van uw oproep heb gedaan, is mij gebleken dat het

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

60

noch bij de voedselbank zelf noch bij degenen die mensen naar de voedselbank verwijzen bekend is dat er ooit iemand bezwaar tegen de locatie van de voedselbank heeft gemaakt. Ik weet dat u al een heel aantal jaren geleden met één persoon aankwam die er wèl moeite mee had, maar voor zover wij weten, is het bij die persoon gebleven. Ik wil nu iets vertellen over de toekomst van de voedselbank in Hendrik-Ido-Ambacht, want er komt al heel snel een wijziging in haar situatie. De voedselbank is nu onderdeel van een landelijke organisatie en behoort tot de afdeling Rotterdam van die organisatie. Daar vandaan ontvangt zij de producten, waaronder producten van in Ambacht gevestigde bedrijven; ze zijn in Rotterdam gesorteerd en in kratten verpakt en vervolgens door een bus van Lucrasoft naar Ambacht gebracht. Zo gaat het nog maar één jaar. De voedselbank H.I. Ambacht behoeft nu nog maar een vijf- of zestal verse producten aan die pakketten toe te voegen, waarna deze kunnen worden uitgedeeld. Vanaf 2024 zal de voedselbank geheel op eigen benen komen te staan, zodat er dan meer opslagruimte en meer koel- en vriesvoorzieningen benodigd zullen zijn. De gesprekken met de wethouder over de mogelijkheden in dezen zijn heel recent gestart.

Waar de voedselbank in de nieuwe situatie zal worden gesitueerd, is nog geheel onduidelijk, maar ook wat de kerken betreft, zal de keuze vooral afhangen van de praktische mogelijkheden en de kosten. De kerken claimen de voedselbank niet, maar omdat zij als een initiatief vanuit de kerken is ontstaan, is het logisch dat zij ook een plek in een kerk heeft gekregen. Voor de gemeente is dat heel waardevol, want de pakketten worden nu uitgedeeld zonder dat dit haar geld kost. De heer Van der Wulp: … (Deze interruptie is door een technische oorzaak niet op de geluidsopname terechtgekomen. Not.) Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Nee, ik stel u niet in het gelijk. De heer Van der Wulp: Ik begrijp dat u het wel met onze fractie eens bent dat het uitgiftepunt van de voedselbank eigenlijk niet in een kerkelijke ruimte moet zitten, maar in een neutrale ruimte, ook bedenkend dat er nu meer opslagruimte moet gaan komen en er koelcellen e.d. zullen moeten worden ingericht. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Nee, dat heb ik óók niet gezegd, nadrukkelijk niet. U gaat mijn woorden nu geheel verkeerd interpreteren. De heer Van der Wulp: Maar misschien hebt u dit wel bedoeld. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Nee, ook dat niet. De kerken kunnen dit, als het nodig is, uitstekend aan, maar het is natuurlijk wel fijn als er in dezen in samenwerking kan worden opgetrokken.

De gemeente verwijst namelijk heel veel mensen naar de voedselbank. Ik vind het heel normaal dat je hierover een goed en inhoudelijk gesprek met elkaar aangaat, en dat is wat er nu gebeurt. De heer Van der Wulp: Ik dank u voor uw betoog. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: U ook bedankt. Ten slotte. Wij leven in onzekere tijden, maar wij zijn ervan overtuigd dat wij met gezamenlijk optrekken de problemen het hoofd kunnen bieden. In ket kader van de bestuurscultuur is al vaak gezegd dat wij het debat niet uit de weg moeten gaan – zojuist hebben wij dit inderdaad niet gedaan – , maar juist het debat moeten voeren, zodat alle geledingen in onze samenleving worden gehoord. Het is samen de schouders zetten onder het via de democratische weg oplossen van problemen. Dat geldt voor de burgers en voor elk bestuurlijk niveau, dus ook voor onze gemeente. Samen moeten wij het debat voeren, komen tot bij voorkeur breed gedragen besluiten en deze vervolgens samen uitvoeren, met waar nodig het geven van een uitleg daarover, dit alles zonder de samenleving te polariseren.

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

61

Wij moeten juist het tegenovergestelde doen: het is onze taak mensen te verbinden, hoe verschillend wij ook zijn. Alleen samen en strevend naar verbinding zijn wij sterk, ook in Ambacht, heeft een ieder zijn eigen plaats en kan een ieder meedoen. Dit laatste, kunnen meedoen, is essentieel voor een menswaardig bestaan en voor geluk. Kortom: wij zijn ervan overtuigd dat samenleven alleen tot geluk en welzijn voor iedereen kan leiden wanneer iedereen niet alleen kan meedóen, maar ook echt meetèlt en dus gezien en gehoord wordt, en wanneer wij in het democratisch proces samen bepalen hoe het 'samen leven' in ons dorp wordt vormgegeven. Dat betekent dat besturen van onderaf begint en de inwoners centraal stelt. Voor ons als politici en volksvertegenwoordigers betekent dit dat luisteren naar de inwoners voorop staat, ècht luisteren naar wat hen bezighoudt en naar de kansen die zij zien. Dat moet onzes inziens de basis voor het in deze raadszaal te bepalen beleid zijn, evenals voor het met elkaar aangaan van het debat. De voorliggende begroting is hierop gebaseerd. Uit de woordvoeringen in eerste termijn kwam naar voren dat wij ons als politieke partijen met vrijwel dezelfde grote thema's bezighouden – ik zal ze nu niet alle herhalen – en dat er ondanks accentverschillen over de meeste onderwerpen van betekenis geen grote meningsverschillen bestaan.

Ook D66 heeft dit vanavond geconstateerd. Op onze vragen is door het college uitgebreid ingegaan, waarvoor dank, en de meeste antwoorden stemden ons ook tot tevredenheid. Zo staat de problematiek van ondernemers scherp op het netvlies, net als de verkeersveiligheid en het woningtekort voor vooral starters op de woningmarkt en ouderen, om enkele voorbeelden te noemen. Wij kijken uit naar de komende commissiebesprekingen over deze onderwerpen. Ik wil afsluiten met een herhaling van de mooie Bijbelse opdracht: "Heb uw naaste lief als uzelf." Dat is voor ons in de politiek: de inwoner centraal stellen, echt naar die inwoner luisteren en kansen benutten. Wij wensen een ieder veel geluk. Wethouder Flach had helemaal gelijk toen hij vaststelde dat het land Bhutan niet in de lijst van gelukkigste landen ter wereld staat, maar als hij die lijst zou corrigeren voor het inkomen per hoofd van de bevolking, zou hij zien dat Bhutan er door zijn andere manier van opstellen bijzonder goed uit komt. Het amendement van de fractie van EVA over de hondenbelasting vinden wij heel sympathiek, maar wij gaan het niet ondersteunen, teneinde de wethouder de ruimte te geven om met een integraal hondenbeleid te komen, een onderwerp dat op niet te lange termijn in de commissie zal kunnen worden bediscussieerd. De heer Doevendans: Mijnheer de voorzitter.

Op deze tweede avond van de begrotingsbehandeling doen wij ook een tweede poging om de meerderheid van de raad achter ons amendement te krijgen. In de e-mailronde die aan de indiening ervan is voorafgegaan – wij wilden het namelijk graag namens de gehele gemeenteraad kunnen indienen –, verklaarden de coalitiepartijen zich er al snel tegen, zoals ook de PvdA constateerde. Wel noemden zij allen het amendement sympathiek, wat op zichzelf mooi is. Helaas lijkt het er nu op dat wij ook onvoldoende argumenten hebben kunnen vinden om wel de òppositiepartijen aan onze kant te krijgen, en dat vinden wij natuurlijk spijtig. Wij vragen ons nu af waarom de andere partijen niet met dit amendement willen instemmen, want zij alle hebben in hun bijdragen gerefereerd aan de armoede die op ons afkomt en zijn ingegaan op de vraag wat wij daaraan lokaal zouden kunnen doen; misschien vormt de VVD in dezen een uitzondering, aangezien die partij de oplossing met name op nationaal niveau zoekt. Ik citeer nu wat letterlijke teksten uit de bijdragen van andere partijen: SGP/ChristenUnie: "De fractie van de SGP-ChristenUnie vindt het haar plicht om te zorgen voor de naaste en om naar elkaar om te zien.

Wij rekenen erop dat de regels die er zijn om de minima te ondersteunen ruimhartig worden toegepast." Gemeente Belangen: "Behalve uiteraard de minima komen thans ook degenen met een hoger inkomen, dat normaliter toereikend is om in alle behoeften te voorzien, in de problemen; ook zij zien het armoedespook op zich afkomen. Gemeente Belangen maakt zich grote zorgen."

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

62

CDA: "Als gemeente zijn wij op veel terreinen gebonden aan en afhankelijk van landelijke besluiten, maar binnen de ruimte die er wèl voor ons is, kunnen wij nog keuzes maken. Voor het CDA staat hierbij het bevorderen van het geluk en het welzijn van de inwoners van Ambacht voorop, nu en in de toekomst." en iets verderop: "Het rijk staat als eerste aan de lat, maar als deze onvoldoende over de brug komt of te laat, zijn we er als gemeente om onze inwoners te ondersteunen waar mogelijk. Het kàn niet zo zijn dat kinderen en ouders in de kou komen te staan. Laten wij er samen voor zorgen dat niemand buiten de boot valt." PvdA: "…maar het bedrag zou voor huishoudens die het financieel moeilijk hebben slechts een druppel op een gloeiende plaat zijn, terwijl het nauwelijks iets zou betekenen voor de portemonnee van de rijkere Ambachters. Dit laatste geldt overigens ook voor de teruggave van de € 63. Wij zouden er in deze tijd goed aan doen om een begrotingsoverschot geheel of gedeeltelijk te reserveren of te labelen voor het storten daarvan in een gemeentelijk crisis- of noodfonds." D66: "De bekende Ambachtse uitdrukking dat niemand tussen wal en schip mag vallen, is hierbij van toepassing.

Deze mensen tegemoetkomen met eventueel het gebruik van gemeentelijke financiële middelen zullen wij als D66 zeker steunen." EVA: "…die voor onze inwoners nadelige gevolgen heeft in de vorm van stijgende energiekosten en een toeneming van de inflatie. Rijk en gemeente zullen de inwoners die hierdoor in de knel komen de helpende hand moeten bieden." Iemand die als neutrale buitenstaander al deze teksten zou hebben aangehoord, zou na lezing van ons amendement tot de conclusie komen dat dit in de verhouding van 20 : 3 zou worden aangenomen. Naar onze indruk gaat dit echter niet gebeuren. De heer Van den Wollenberg: In onze algemene beschouwing hebben wij gezegd: "Bovendien zou het aan de inwoners uitkeren van het gemeentelijk begrotingsresultaat volgens de Ambachtse VVD onverstandig zijn. Het kan wellicht tijdelijk een beperkte financiële verlichting bieden, maar zal geen structurele oplossing betekenen." Het is jammer dat u dit niet hebt genoemd. Dat is wel gebeurd in een Facebook-bericht van u, want daarin hebt u gezegd dat wij voor een structurele oplossing waren, en dat blijft zo. Wij kijken naar het rijk voor geld, maar lokaal streven wij naar een structurele oplossing. De heer Doevendans: Uiteraard ben ik het geheel met u eens dat de belangrijkste oplossing vanuit het rijk zal moeten komen, want als gemeente hebben wij daarvoor helaas geen geld.

Alleen zeggen wij: 'Kijk niet alleen naar het rijk, maar ook naar wat je lokaal kunt doen', en dat is precies de strekking van ons amendement. Mevrouw Van der Hee-Pasterkamp: Ik wil u eerst heel hartelijk danken voor de citaten uit onze algemene beschouwing in eerste termijn. Die citaten geven exact weer om welke redenen wij niet met uw amendement akkoord gaan, redenen die ik in de eerste termijn dus al heb verwoord. Wij willen heel graag maatwerk voor degenen die echt hulp nodig hebben en niet een aan iedereen toe te kennen algemene uitkering, aangezien er dan tevens veel geld zal gaan naar mensen die het niet nodig hebben. Voor ons geldt dus: onze inwoners ondersteunen en voor hen alles doen wat mogelijk is, maar er geen Sinterklaaspakket van maken. Ook – heel belangrijk voor ons – willen wij niet nu al het geld uitgeven, want dan zullen wij straks, als er nog veel grótere problemen op ons afkomen, met lege handen staan. Zoek dus naar structurele oplossingen, zoals ook de VVD bepleitte. Gebruik daarvoor een deel van het geld voor het geven van noodhulp en kom voorts met structurele oplossingen, zodat wij ook op langere termijn voor iedereen de kosten beheersbaar kunnen houden.

Mevrouw Gommans-Dane: Ook uit onze algemene beschouwing heeft de heer Doevendans geciteerd en daaruit kon hij al hebben begrepen dat wij de inwoners natuurlijk willen steunen, maar dit wel met de jùiste inwoners willen doen. Wij moeten dus heel zorgvuldig te werk gaan en niet met hagel gaan schieten, hopend dat zo iedereen iets uit de grote pot zal krijgen. Dat zou niet eerlijk zijn,

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

63

want er zijn mensen die het geld veel harder nodig hebben dan anderen. Als er zorgvuldig te werk wordt gegaan, zal dat altijd kunnen worden gesteund, ook door ons. De heer Doevendans: Dank u wel. Ik wacht de stemming over ons amendement nu met veel belangstelling af. Je kunt in je coalitieprogramma wel honderdduizend keer het woord 'samen' gebruiken, maar wat is dat waard? Wij zijn oorspronkelijk op het in het amendement verwoorde idee gebracht doordat er in Dordrecht onder regie van een CDA-wethouder voor is gekozen om de inwoners als eenmalig extraatje € 75 per huishouden te geven. In het AD valt daarover te lezen dat die € 75 niet alleen dient als compensatie voor de stijging van de lokale lasten, maar ook wel degelijk als een eenmalige vergoeding voor gestegen prijzen van vooral energie en boodschappen. Dit komt precies overeen met de strekking van ons amendement. Het zal toch niet gebeuren dat wij hier vanavond tot de conclusie moeten komen dat het college en de gemeenteraad van Dordrecht socialer zijn dan wij in Hendrik-Ido-Ambacht? Dat laten wij ons toch niet gebeuren? Wat er in Dordrecht wordt gedaan, is precies wat wij ook voor Hendrik-Ido-Ambacht beogen. Het college heeft van ons amendement gezegd dat het niet doelmatig zou zijn. Blijkbaar is dat in Dordrecht niet een probleem, zodat de vraag rijst hoe dit in Ambacht wèl een probleem kan zijn.

Aan de wethouder vragen wij nu of hij straks nog even wil toelichten waarom ons amendement niet doelmatig zou zijn, of wil aangeven dat het het collége is dat dit vindt; misschien zijn dat twee verschillende dingen. Wanneer het om het doelmatigheidsaspect gaat, hebben wij er geen probleem mee als u de voorgestelde tegemoetkoming in de vorm van bijvoorbeeld een Coronavoucher giet – want het werken met zulke vouchers was blijkbaar wèl doelmatig –, of het een andere naam geeft, zoals een verduurzamingsbudget, want daarmee zal óók iedereen happy zijn. Er zijn dus best mogelijkheden, als je het maar wìlt. Wij gaan nu in op zaken die ons in de algemene beschouwingen van de andere partijen zijn opgevallen en op vragen die zij aan ons hebben gesteld. De fractie van Gemeente Belangen heeft in haar bijdrage in eerste termijn een aantal punten genoemd die wij als van ons afkomstig herkenden. Ik noem de locaties waarin inwoners zich even kunnen warmen en een kop koffie kunnen drinken, het trachten te voorkomen dat wij in Ambacht opvang voor 'veiligelanders' moeten regelen – de schriftelijke vragen die wij hierover hadden gesteld, hebben dat resultaat helaas niet gehad – en de rode lijn van de financiële ellende waarin de rijksoverheid ons allen stort, een constatering die door alle partijen breed is gedragen.

Als wij het niet beter zouden weten, lijkt dit alles er op dat Gemeente Belangen op een fusie met onze partij afstevent. De heer Nugteren: U vindt dat wij u hebben nagedaan, zoals met het noemen van locaties waarin mensen zich kunnen warmen en een kopje koffie kunnen drinken, maar de motie die u hierover onlangs indiende en door uzelf als 'een motie vreemd aan de orde van de dag' is aangeduid, kwam eigenlijk als mosterd na de maaltijd, want het college had daarin al voorzien. Dat u nu zegt dat wij met dezelfde punten zijn gekomen als uw fractie noem ik vrij apart. De heer Doevendans: Dit is jammer; ik had verwacht dat u zou ingaan op mijn opmerking over een mogelijke fusie! Wat wij van Gemeentebelangen ook goed vonden, is dat die fractie zich expliciet uitsprak – overigens net als de VVD-fractie en wethouder Oelfke – voor de mogelijkheid om ook het organiseren van op zondag te houden evenementen toe te staan. Wij hebben al gesprekken gevoerd met de organisatie van het Foodtruckfestival en met het circus en weten dus dat beide inderdaad graag op de zondag in Ambacht aanwezig willen zijn. Het moet hiermee dus helemaal goed komen; wij hebben er vertrouwen in en zijn er ook blij mee. Wij vonden het een goede opmerking van de fractie van de VVD dat er bij het bepalen van de vaste lasten voor afvalverwerking onderscheid zou kunnen worden gemaakt in de aantallen gezinsleden.

Dit werd door de wethouders Flach en Lafleur echter helaas vrij vlot afgeraden, maar in een dualistisch stelsel mag de VVD hierover natuurlijk een motie indienen. Als beginnend fractievoorzitter

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

64

van de VVD zou de heer Van den Wollenberg nu – wij moedigen hem daartoe aan – zijn tanden kunnen laten zien, zijn rug recht houden en proberen dit voor elkaar te krijgen. Wanneer hij dit zou doen, zou hij daarbij waarschijnlijk op onze steun kunnen rekenen. De fractie van D66 zei teleurgesteld te zijn dat het gesprek met de exploitant over de zondagsopenstelling van het binnenbad zo lang duurt. Dat zij dit zo voelt, is natuurlijk uitermate terecht, want het duurt inderdaad veel te lang. Bovendien kregen wij maandagavond uit het antwoord van de wethouder het beeld – 'Wij moeten eerst dit en dat en moeten ook nog een collegewerkprogramma maken'– dat er sprake is van uitstel. Wij hopen dat dit niet het geval is, maar het kwam maandagavond wel zo bij ons over. Wethouder Van Die zei voorts dat er met de exploitant van het zwembad in gesprek moet worden gegaan over de vraag wat de zondagsopenstelling van het binnenbad moet betekenen voor de subsidiëring, maar misschien is dat helemaal niet nodig, namelijk als de exploitatie van het binnenbad op zondag rond kan worden gekregen, zodat er geen subsidie voor nodig zal zijn. De wethouder moet dus niet de fout maken om vóór de betrokken ondernemer te denken, maar moet mèt die ondernemer gaan praten. Een vraag van D66 aan alle andere partijen was hoe zij zouden denken over het gaan realiseren van hoogbouw in het gebied van de Noordoevers.

De wethouder heeft geantwoord dat die mogelijkheid niet meer aan de orde kan komen, aangezien het bouwplan van de projectontwikkelaar al ver gevorderd is. Die projectontwikkelaar gaat er daarom nu zelf over of hij wel of niet aan de wens van D66 wil voldoen. Wij zijn echter heel concreet en zeggen – dit staat ook in ons verkiezingsprogramma – dat Realistisch Ambacht geen nieuwe hoogbouw wil. Mevrouw Gommans-Dane: Wat is uw bezwaar tegen realisering van hoogbouw aan de Noord? Dat u er tegen zou zijn als er ergens in De Volgerlanden een leuk plekje voor hoogbouw zou zijn gevonden, kan ik mij indenken, want ook wij zouden daar tegen zijn, maar de waterkant aan de Noord is een heel ander gebied. Wat is er bezwaarlijk aan om daar eventueel in meer lagen dan de afgesproken zes te gaan bouwen? De heer Doevendans: Wij houden ervan om zoiets beleidsmatig aan te passen. Het aantal van zes bouwlagen vinden wij eigenlijk al aan de hoge kant; wij hadden liever gezien dat het maximum op vier woonlagen zou zijn bepaald. Bovendien is wat u wenst niet relevant, want de projectontwikkelaar heeft de grond al gekocht en er een plan voor gemaakt dat niet hoger gaat dan zes bouwlagen. Mevrouw Gommans-Dane: Misschien zou het kunnen gebeuren op het stuk dat er buiten dat plan nog over is. Wij horen dit vanavond graag van de portefeuillehouder.

Wij roepen allemaal dat er wat moet gebeuren om tot het bouwen van woningen voor jongeren te komen, maar waar dat zou kunnen gebeuren en op welke wijze en wanneer kan niemand zeggen. De jongeren van nu zullen in 2050 een leeftijd hebben bereikt waarop zij aan zulke woningen geen behoefte meer hebben. Het gaat er om dat wij nu met elkaar heel goed onder ogen zien dat de jongeren – en ook de ouderen – een goede kans verdienen om een mooie en betaalbare woning te verwerven. De gemeente is niet armlastig en zou dus best met een tegemoetkoming kunnen komen, bijvoorbeeld wat de grondprijs betreft. Ik vind dat er niet te gemakkelijk berustend moet worden gezegd: 'Het bouwplan voor dit gebied is al klaar', want het is vaker gebeurd dat een plan werd veranderd of aangepast. Laten wij nu op zijn minst bekijken wat er op het overblijvende stuk grond zou kunnen gebeuren. De heer Doevendans: Het staat u vrij om met de projectontwikkelaar te gaan praten en hem te vragen of hij bereid zou zijn de te bouwen woningen zodanig aan te passen dat zij voor bewoning door jongeren en ouderen geschikter zouden kunnen worden gemaakt. Dit is niet meer aan de gemeente. Mevrouw Gommans-Dane: Ik vind dit een wat gemakkelijk antwoord.

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

65

De heer Doevendans: Misschien moet ik het antwoord op uw vraag aan de wethouder overlaten, want hij gaat erover. De fractie van EVA heeft alle andere partijen gevraagd of zij het fair vinden dat hondenbezitters méér aan lokale belastingen betalen dan niet-hondenbezitters; dit is waarop de vraag concreet neerkomt. Het gaat er dan om dat, in tegenstelling tot het verleden, de hondenbelasting momenteel niet als een doelbelasting wordt gezien. Het is natuurlijk niet fair dat hondenbezitters méér aan lokale belastingen betalen dan niet-hondenbezitters. De oproep van EVA om van de hondenbelasting weer een echte doelbelasting te maken, zodat daarmee niet méér wordt binnengehaald dan er aan het hondenbeleid wordt uitgegeven, ondersteunen wij dus van harte. Er zal, als dit gebeurt, inderdaad een gat – of een gaatje, het is maar hoe je het ziet – in de begroting ontstaan, en dat zul je dan op een andere manier moeten dichten, maar dan wel in solidariteit, dus door de gehele bevolking, zodat de rekening niet meer bij alleen de hondenbezitters wordt neergelegd. Wethouder Flach liet weten dat de kosten die de gemeente vanwege het verplicht overstappen naar een andere en veel duurdere gasleverancier heeft moeten maken, door het rijk zullen worden vergoed.

Onze vraag hierbij is of die vergoeding ook door SOL Villa Ambacht zal worden ontvangen, want ook zij moest naar een andere gasleverancier overgaan. Volgens de heer Flach is er sprake van een verschil tussen wat ik vroeger over het financieel beleid van de gemeente dacht en wat ik daarover nu heb opgemerkt. Hierop moet ik met een 'nee' en een 'ja' antwoorden. 'Nee', want het verschil is niet zo groot als hij denkt. In het verleden heb ik immers vaak genoeg gezegd dat ik graag zou zien dat er tot een structurele lastenverlichting voor onze inwoners zou worden gekomen. Ons amendement ligt dus heel goed in het verlengde daarvan. 'Ja', omdat ik er op dit moment iets anders over denk, daar nood wetten breekt. Wij leven thans in nood; er worden door het nationale beleid zó veel mensen in de richting van armoede geduwd dat wij wat extra's moeten doen. Ik vind dan ook dat wij als gemeente inderdaad wel wat meer mogen gaan uitgeven. Een vraag van de wethouder was of ons amendement voor 2023 geldt. Dat is zeker het geval. Op zijn vraag of daarmee andere plannen niet in gevaar zullen komen, is mijn antwoord: zeker niet, want het gaat om een begrotingsoverschot en ik ga ervan uit dat de wethouder er in zijn plannen niet al van was uitgegaan dat er van dit overschot gebruik gemaakt zou gaan worden; het is een extraatje.

Bij aanneming en uitvoering van ons amendement zal de algemene reserve ook niet afnemen; er komt alleen niet iets bij, zodat deze reserve blijft zoals zij nu is. Wij kunnen ons dus het uitvoeren van dit amendement gemakkelijk veroorloven. Voor plannen geldt hetzelfde als altijd: het college komt met plannen en geeft aan hoe het de financiële dekking daarvan ziet, en de gemeenteraad stemt daarmee vervolgens wel of niet in. Het door de wethouder bedoelde verschil zie ik dus niet zo. Volgens wethouder Flach bevindt het voorzieningenniveau van Hendrik-Ido-Ambacht zich in de top-10. Dit verbaasde ons, want wij hebben het idee dat dit een heel stuk beter zou kunnen worden. Hierop ontvangen wij dan ook graag een toelichting. In wat wethouder Lafleur over de afvalplannen zei, viel het ons op dat hij een heel goede basishouding heeft omrent de invoering van het recycletarief. Er bestaat bereidheid om vragen van inwoners over het nieuwe systeem goed af te handelen; zij kunnen de gemeente bellen of mailen wanneer zij willen. Het wekelijks gaan ophalen van het plasticafval vinden wij een goed plan, waarbij wij overigens wel de vraag hebben waarom wij hiermee nog wachten en er niet al nu mee beginnen.

Verder zei wethouder Lafleur – en dat verbaasde ons – dat er problemen schijnen te zijn bij het gebruik van met name de groene bakken, ook omdat er inwoners zijn die proberen er te grote stukken groen of bomen in te duwen. Wij vragen ons nu af wat het verschil is met de hùidige bakken, want ik neem aan dat met de komst van de nieuwe bakken het gedrag van de mensen niet verandert. Zou het geschetste probleem zich dan niet ook al nu moeten voordoen? Met betrekking tot energiesubsidies verzoeken wij wethouder Lafleur te bezien of het mogelijk is om ten behoeve van de inwoners te komen met een overzicht van de diverse subsidiemogelijkheden welke er momenteel zijn, zowel lokaal en regionaal als landelijk. Wij denken dan aan kleine vergoedingen van de kosten van het isoleren van woningen, maar ook aan de kosten van grote

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

66

verbouwingen waarbij muren en daken etc. worden aangepakt. Het moet voor de inwoners duidelijk worden waar zij wàt kunnen aanvragen en hóe zij dat kunnen doen. Aan de burgemeester hadden wij wat vragen gesteld over de opvang van asielzoekers, maar wij kregen niet de indruk dat zij echt werden beantwoord. Daarom herhaal ik ze nu: - Wat zijn de verwachtingen over de opvang van asielzoekers en statushouders in 2023? - Hoe gaan wij om met het landelijke VVD-dwang-en-drang-beleid? Het toneelstukje van de VVDfractie in de Tweede Kamer over dit onderwerp is inmiddels afgelopen: zij is met de nieuwe wet akkoord gegaan. - Hoe zit het met de opvang van de Oekraïners? Blijven zij langer op de asielboot en hoe lang kan dit worden volgehouden, of moeten er andere voorzieningen komen? - Hoe gaan wij om met de gymzaal aan de Weteringsingel die nu voor de opvang wordt gebruikt? Hierbij willen wij opmerken die gymzaal niet te zien als een dependance van de opvang in Dordrecht. Hendrik-Ido-Ambacht is een autonome gemeente en moet dat vooral ook blijven. In de richting van een afronding gaande, kom ik bij het onderwerp van de subsidies. Ik heb begrepen dat het de bedoeling is dat ik onze motie hierover al in het kader van de algemene beschouwingen indien, maar dat zij bij een ander agendapunt in stemming zal worden gebracht; als ik dit mis heb, corrigeert u mij wel.

Wethouder Van Die zei dat wij bij het subsidieplafond rekening meten houden met het feit dat momenteel nog alle financiële transacties van Hi5Ambacht worden meegerekend bij de bepaling van dat plafond, maar dat een groot deel daarvan via derden zal worden betaald. Het ging om € 128.000. Daarmee liep hij eigenlijk vooruit op de zo meteen in te dienen motie. Hij ging er terecht vanuit dat wij de stijging van het subsidieplafond onder de 3 % willen houden. Ook in 2020 en 2021 bestond er met betrekking tot Hi5Ambacht echter al zo'n constructie. Ik citeer: "Als gemeentelijke bijdrage is in de begroting 2020 – 2022 een bedrag van € 185.173 opgenomen. Overige bijdragen komen uit de rijksmiddelen, Impuls Brede School, en van maatschappelijke partners." Dat was dus hetzelfde verhaal, wat betekent dat je het subsidieplafond van 2020 – 2022 wel degelijk kunt vergelijken met dat van 2020 – 2023. De feiten zeggen nu dat het voor 2020 – 2022 afgesproken subsidieplafond € 6.734.543 bedroeg, en als je dat bedrag met 3 % indexeert, kom je uit op € 6.936.579. Het subsidieplafond dat nu in het voorstel onder nr. 6 wordt genoemd, is echter veel hoger, namelijk € 7.132.058, een overschrijding met bijna € 200.000, dus nog meer dan de eerdergenoemde overschrijding van € 128.000 in de subsidie voor Hi5Ambacht.

Ons heel fundamentele punt is nu dat wij als gemeenteraad het hoogste orgaan in deze gemeente zijn. Wij hebben drie taken: de volksvertegenwoordigende taak, de kaderstellende taak en de controlerende taak. Het gaat ons met name om die kaderstellende taak. Wij vinden dat, doordat het indexatiepercentage niet 3 %, maar 5,9 % bedraagt, het college zich niet heeft gehouden aan wat de raad in juli 2022 heeft vastgesteld. Toen heeft de raad namelijk in meerderheid besloten dat het subsidieplafond met niet meer dan 3 % zou mogen stijgen. Puur en alleen al vanuit de drie genoemde taken zou het betrokken voorstel van tafel moeten worden gehaald, omdat het college hiermee niet voldoet aan door de raad gestelde kaders.

De motie met als titel: "Subsidies en taken gemeenteraad: kaderstelling en controle" luidt als volgt " De raad van de gemeente Hendrik-Ido-Ambacht, in vergadering bijeen op 7 en 10 november 2022, gelezen het raadsvoorstel vaststelling subsidieplafond 2023 en voorlopige vaststelling subsidieplafond 2024, overwegende dat: • twee van de belangrijkste taken van de gemeenteraad het stellen van kaders en het controleren van het college zijn, • in de raadsvergadering van 4 juli 2022 het kader is vastgesteld dat het subsidieplafond geïndexeerd wordt met 3 procent, • subsidieaanvragers hiermee dus rekening hebben moeten houden, constateert dat: • het voorgestelde subsidieplafond van € 7.132.058 voor 2023 vèr boven de 3 % indexatie ligt (het stijgingspercentage is namelijk 5,9), • het college zich hiermee niet houdt aan de door de gemeenteraad vastgestelde kaders,

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

67

draagt het college op om de subsidieplannen te herzien, zodat het subsidieplafond voor 2023 wèl binnen de 3 % indexatie blijft, en gaat over tot de orde van de dag." Deze motie is ondertekend door de leden van de fractie van Realistisch Ambacht. De heer Van den Wollenberg: U gebruikte daarnet grote woorden om de huidige situatie in Hendrik-Ido-Ambacht te duiden – zoals 'Ambacht is in nood, wij moeten geld uitdelen om alle Ambachters te steunen' –, maar kijkend naar de economische ontwikkelingen en vooruitzichten constateer ik dat u nu plotseling met een bezuinigingsvoorstel betreffende een maatschappelijke partner komt. Dat is dan toch wel een beetje vreemd, vindt u ook niet? De heer Doevendans: Ik vind dit een vreemde opmerking, want ik kom helemaal niet met een bezuinigingsvoorstel. Ik zeg dat de raad in deze gemeente een democratische rol heeft te spelen, waaronder de kaderstellende rol, en in dat verband is in juli gezegd dat het subsidieplafond met niet meer dan 3 % zou kunnen worden verhoogd. Het college had daar binnen moeten blijven. Ik ben nu niet bezig met bezuinigen, want als ik dat had gedaan, had ik gezegd dat de stijging van de subsidies mìnder dan 3 % had moeten zijn. Thans zeg ik dat de stijging tot die 3 % moet worden teruggebracht, omdat wij met ons allen dàt hebben afgesproken. Het college had niet tot een hóger percentage mogen besluiten.

De heer Van den Wollenberg: In feite bent u wèl bezig met te bezuinigen, want toen met de in juli vastgestelde kadernota tot een indexatie van 3 % werd besloten… De heer Doevendans: Inderdaad maar een paar maanden geleden. De heer Van den Wollenberg: Dat gebeurde in een tijd waarin de inflatie 5 tot 6 % bedroeg. In de afgelopen maanden is zij opgelopen tot 12 à 14 % en de verwachting is dat dit een structureel effect gaat hebben. Het college heeft gezegd: 'Laten wij, gezien die ontwikkeling, wat extra ruimte reserveren. Die ruimte behoeft niet te worden opgemaakt, maar mag worden gebruikt als de maatschappelijke partners er behoefte aan hebben om de extra kosten waarmee zij te maken hebben te kunnen opvangen.' U zegt nu dat dit niet mag, terwijl u net als wij allen ziet dat de kosten stijgen. In feite wilt u dus dat de maatschappelijke partners minder geld krijgen en daarmee stelt u voor om te gaan bezuinigen. Het geld van die maatschappelijke partners gaat zo immers in de toekomst eerder op zijn. De heer Doevendans: Ik houd mij aan de afspraak die wij hebben gemaakt. In het besluit van juli 2022 staat klip en klaar dat de indexatie 3 % zal bedragen. Dat er armslag en ruimte nodig is, zoals u zegt, staat niet in dat besluit.

Als het onvoldoende is, mag het college wat mij betreft met een aanvullend voorstel komen, zodat wij het daarover als raad kunnen gaan hebben, maar nù moet het college ervoor zorgen dat er binnen de afgesproken 3 % wordt gebleven. De heer Van den Wollenberg: Er staat nu juist een voorstel van het college op de agenda om het percentage te wijzigen en daarmee stemmen wij straks al dan niet in. Ik constateer nu dat u graag wilt vasthouden aan de financiële situatie in de eerste helft van dit jaar en dat is dan uw keuze. Wij kijken graag constructief naar de toekomst. De heer Van der Wulp: Ik ben het voor een groot deel met de heer Van den Wollenberg eens. Er moet in een aantal zaken nog verduidelijking van de kant van de portefeuillehouder komen. Aan het subsidieplafond gaan sleutelen vinden wij helemaal niet erg, want in de raadsvergadering van juli is tevens gezegd dat wij het hoge voorzieningenniveau in Ambacht willen handhaven. Je kunt je afvragen wat er in onze gemeente niet meer zou kunnen gebeuren als het percentage van de indexatie

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

68

niet zou worden verhoogd. Als er een fundamentele keuze moet worden gemaakt, zijn wij voor het in deze tijd in stand houden van dat voorzieningenniveau. Dat kost uiteraard geld en daarom zouden wij het in juli bepaalde kader, dat niet in beton is gegoten, moeten gaan heroverwegen. 'Bezuinigen' is in deze tijd een raar woord, vooral als het om subsidies gaat, want de gemeente is daarmee in het algemeen al niet erg scheutig. Ik wil niet namens de wethouder een antwoord geven, maar ik denk dat, als er tot een bijstelling wordt gekomen – nog niet eens overeenkomend met het huidige percentage van de inflatie –, deze vooral bedoeld is om het voorzieningenniveau op peil te houden. Wij zouden dus best wel voor het verhogen van het indexatiepercentage kunnen zijn. Er moet natuurlijk ook een reactie van de wethouder komen. De heer Doevendans: Ik zal de motie bij u indienen, mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Ik stel vast dat de motie aan de vormvereisten voldoet en dus mede onderwerp van de beraadslagingen kan uitmaken. De heer Van den Wollenberg: Mijnheer de voorzitter. Ik hoop dat het feit dat ik nu mijn laptop gebruik op een instemmende knik van mevrouw Gommans kan rekenen. Inleiding.

De Ambachtse VVD is heel tevreden te hebben vernomen dat het college gehoor geeft aan de oproepen om mede-Ambachters, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke partners die het financieel moeilijk hebben te ondersteunen. Wij zien de concrete plannen hiertoe graag spoedig tegemoet, zodat wij snel en effectief actie kunnen ondernemen om Ambachters te steunen. Opvang Oekraïense vluchtelingen. De Ambachtse VVD is voorts heel tevreden dat de burgemeester het voor elkaar heeft gekregen dat de overschrijding van het budget voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen volledig door het rijk wordt gedekt. Eerder gaf hij aan dat er sprake was van een verzoek van het rijk om in te stemmen met een verlenging van deze opvang. Op onze vraag daarover is hij niet ingegaan. Kan hij nu toelichten wat de status van dit verzoek is nu de aanvankelijk bestaande financiële hindernis is weggenomen? Openbare orde. De burgemeester riep op om als raad niet te veel aandacht te schenken aan het zich in de gemeente voordoen van overlast, omdat dit het gevoel onder inwoners dàt zij overlast ondervinden ten onrechte zou kunnen versterken. De Ambachtse VVD realiseert zich dat het gevoel van veiligheid een cijfermatig en een subjectief element bevat. De cijfers zijn weliswaar gunstiger dan voorheen, maar dat kan ook het gevolg zijn van minder meldingsbereidheid.

Wat men in elk geval in De Volgerlanden meermaals per week ervaart, is dat het vuurwerkseizoen alweer begonnen is. Wellicht wordt dit niet veelvuldig gemeld, maar dat maakt deze overlast niet subjectief. De Ambachtse VVD blijft dus voor een effectieve aanpak daarvan, waarbij zij nadrukkelijk ook een rol voor de ouders van de vuurwerk afstekende kinderen weggelegd ziet; de opvoeding begint immers thuis. In welke mate worden die ouders daadwerkelijk bij de aanpak van jeugd- en vuurwerkoverlast betrokken? In het verleden schreef de burgemeester nog wel eens een brief aan de ouders van kinderen in de groepen 7 en 8 om hun verantwoordelijkheid te onderstrepen. De Ambachtse VVD vraagt of de burgemeester bereid is om dit opnieuw te doen en dit ook structureel te maken. Duurzaamheidsleningen. Wat de verduurzaming betreft, zijn wij blij dat de portefeuillehouder het idee om met de mogelijkheid van lokale duurzaamheidsleningen te komen wil omarmen. Dat moet natuurlijk wel op de bestaande landelijke en provinciale regelingen op dit gebied worden afgestemd, opdat er sprake zal zijn van een aanvullende maatregel en niet van een overlappende maatregel. Daarmee komt voor Ambachters de verduurzaming van woningen en bedrijven binnen handbereik en kunnen de energierekeningen effectief en structureel worden gereduceerd.

Het is daarbij ook zaak de Ambachters proactief te informeren over de bestaande – en straks ook de nieuwe – mogelijkheden om aanspraak te maken op regelingen en subsidies. Hoe wil de portefeuil-

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

69

lehouder dat aanpakken? Wellicht is het mogelijk daarbij meteen ook onder de aandacht te brengen hoe inwoners met de energie- en afvalcoaches in contact kunnen treden. De portefeuillehouder zei op dit moment te weinig personeel te hebben om de opgaven voortvarend te kunnen uitvoeren. De Ambachtse VVD vraagt zich nu af, gezien de urgentie van de vraagstukken, op welke termijn er concrete plannen en stappen te verwachten zijn. Vaste component in het afvaltarief. Wij zijn tevreden met de steun van zowel de wethouder van financiën als de wethouder van duurzaamheid voor ons voorstel om de verdeling van de vaste component in het afvaltarief in de raad te gaan bespreken. Het advies van wethouder Lafleur om dit onderwerp eind 2024 of in 2025 te agenderen is schappelijk. Op die manier voorkomen wij nieuwe onduidelijkheid bij de inwoners en kunnen wij te zijner tijd beschikken over de data die nodig zijn om het debat te kunnen voeren. Bij dit onderwerp dank ik de heer Doevendans voor zijn complimenteuze constatering dat ik het als beginnend fractievoorzitter in onze eerste algemene beschouwing voor elkaar heb gekregen om van twee wethouders een toezegging te krijgen. Afschaffing bouwvrijstelling.

De wethouder zei dat de recente uitspraak van de Raad van State tot afschaffing van de bouwvrijstelling de uitvoering van de geplande bouwprojecten gaat vertragen en nu nog onbekende neveneffecten kan hebben. Omdat deze algemene beschouwingen zich niet lenen voor het ingaan op precieze details verzoekt de Ambachtse VVD hem om de raad hierover spoedig en per project schriftelijk te informeren en dit ook te doen zodra zich met betrekking tot die dossiers ontwikkelingen voordoen. Op die manier kan de raad nauwlettend volgen wat er op dit belangrijke gebied gebeurt en daarin zo nodig bijsturen. Verkeer en buitenruimte. Het stemt de Ambachtse VVD tevreden te hebben vernomen dat de portefeuillehouder werk maakt van het vergroten van de verkeersveiligheid op de Laan van Welhorst en tegelijkertijd in brede zin aandacht houdt voor de verkeersveiligheid in geheel Ambacht. Streven naar verkeersveiligheid moet voor alle verkeersdeelnemers vanzelfsprekend zijn. Daarnaast stelde de portefeuillehouder veel in het verschiet. Zo worden de verzakkingen in de Amandelgaarde en de Bramengaarde aangepakt en worden er stappen gezet om het kwaliteitsniveau van de buitenruimte en de riolering te verhogen. Naar het genomen worden van deze concrete stappen zien wij uit. Huisartsen. Voor het in Ambacht prettig kunnen wonen is het bestaan van toegankelijke gezondheidszorg essentieel.

In Ambacht is het ontbreken van voldoende huisartsen een duidelijk knelpunt in het zorgaanbod. De portefeuillehouder heeft eerder al eens aangegeven zich voor het oplossen van dit probleem in te spannen, maar huisartsen niet te kunnen dwingen om zich in Ambacht te vestigen. De Ambachtse VVD constateert dat zorgverzekeraars op grond van de zorgverzekeringwet verplicht zijn om de zorg die in het basispakket zit, waaronder het hebben van een huisarts, aan alle verzekerden beschikbaar te stellen. Daarom moet in Nederland ook iedereen verzekerd zijn. Zij hebben dus de plicht om in het tekort aan huisartsen in Ambacht te voorzien. De Ambachtse VVD verzoekt de portefeuillehouder daarom om de huidige situatie in Ambacht bij de zorgverzekeraars aanhangig te maken en hen eventueel uit te nodigen om in de raadszaal te komen toelichten waarom onze inwoners deze vorm van basiszorg thans niet kunnen afnemen. Hondenbelasting. De fractie van EVA vroeg ons waarom de belasting voor één hond het volgend jaar met € 8 stijgt. Dat komt natuurlijk door de indexatie, zoals de wethouder ook al heeft toegelicht. Het tarief voor elke volgende hond daalt in 2023 met grofweg € 75. Daarnaast verzocht EVA alle fracties te duiden hoe zij over het innen van hondenbelasting denken. De Ambachtse VVD vindt het innen van hondenbelasting een onrechtvaardige wijze van het als gemeente genereren van inkomsten.

Anderzijds leveren honden kosten voor de gemeenschap op, zoals voor de aanleg en het onderhoud van uitlaatplaatsen en het opruimen van hondenpoep. Met een oog op de financiële onzekerheid na 2026 vindt de Ambachtse VVD het voor nu dan ook te verantwoorden dat hondeneigenaren de kosten van de

Vergadering van 7 en 10 november 2022.

70

openbare faciliteiten voor honden dragen, straks dus door het betalen van een gelijk tarief per hond. Recent bleek het bestaan van een onbalans tussen de inkomsten van de hondenbelasting en de uitgaven van de gemeente voor het bedoelde onderhoud en de reiniging. Dit is nu een aandachtspunt en de wethouder heeft al toegezegd dat dit op korte termijn in het kader van het integrale hondenbeleid zal worden bekeken. Er is wel gezegd dat de hondenbelasting moet worden afgeschaft, maar hierbij moet men ook wel kijken naar wat de gemeente ten behoeve van de hondenbezitters doet en of dat op het gewenste niveau gebeurt dan wel moet worden geïntensiveerd. De heer Scheurwater: Het is een prachtig verhaal dat er een nieuw hondenbeleid komt en dat er zicht wordt gehouden op wat er in dat verband gaat gebeuren, maar dit is wel een gemakkelijke manier om mijn amendement opzij te zetten. Hoe lang gaat het dan bovendien wel duren voordat er wat gaat veranderen? Op dit moment betalen hondenbezitters te veel voor de uitvoering van de taken van de gemeente die met het hondenbezit te maken hebben. De gemeente houdt er dus geld aan over, een situatie die al jaren bestaat. De wethouder zal straks wel zeggen dat dit niet altijd het geval is en dat wij moeten afwachten hoe het verder zal gaan, maar dat hoorde ik het college al zeggen toen ik in 1982 voor het eerst in de raad kwam.