Verslag raad 9 november 2021
Tekst van het document
Het Galan-onderzoek, veiligheidsonderzoek, van vorig jaar staat nog ver in ons geheugen. Dat onderzoek bevestigt eigenlijk het gevoel wat de afgelopen jaren steeds meer naar voren is gekomen. Concluderend werd vastgesteld dat er een veiligheidscrisis is in Helmond. Helmond, een stad met om en nabij 90.000 inwoners heeft namelijk een veiligheidsvraagstuk en problematiek van meer dan het dubbele aantal inwoners. De aanbevelingen logen er niet om. Er moest fors worden geïnvesteerd in de veiligheid en leefbaarheid van onze mooie stad. We zien in de begroting gelukkig terug dat er ook wordt geïnvesteerd op het onderdeel veiligheid en handhaving, maar wat Helder Helmond betreft, is dit nog te weinig en doet dat geen recht aan de aanbevelingen van het zojuist genoemde onderzoek. In onze ogen dienen … De voorzitter: Sorry, mijnheer Rieter. Een interruptie door de heer Selten. De heer Selten: Ja, misschien was ik te vroeg, voorzitter, maar volgens mij heb ik deze vraag eerder gesteld aan een andere partij vanavond. Dient u dan ook een amendement in om hier meer geld voor vrij te maken?
De heer M. Rieter: Ja, is inderdaad dezelfde vraag en kan ik hetzelfde antwoord op geven. Kijk, we hebben hier allemaal betoog en we kunnen heel veel benoemen. Ik heb de heer Stevens net ook gehoord over zijn paradepaardje, dan wel brug. Daar heb ik ook geen motie van gezien. Kijk, we kunnen dan wel zeggen van ja dient hij er nog wel een amendement voor in. Nee, maar dit is wel onze visie hoe wij daar op kijken en die willen wij graag aan jullie mededelen. Dus dat. Dat zal zeker ook een rol spelen in ons verkiezingsprogramma. We zijn daarom heel erg benieuwd naar de opinie van de burgemeester over het daadwerkelijke bedrag wat het college investeert in veiligheid, in vergelijking met de kraakheldere aanbevelingen van het Galanonderzoek. Moeten we hierin niet veel meer slagen maken? Helder Helmond maakt zich op dit moment veel zorgen, terwijl we een sirene horen. Dat is op zich wel tekenend. Ook van het Rijk krijgen we daarvoor financiën. Naast gelden voor het sociaal domein en hoe gaan we deze gelden besteden? Dat is voor ons nog een vraag. Daarnaast vindt onze fractie het curieus om ineens negen beslispunten vast te stellen, terwijl alles verweven is eigenlijk in het eerste beslispunt. In onze opinie is het daarom ook maar een beslispunt, want het instemmen voor het eerste beslispunt, stem je gelijk ook de rest vast. Graag een reactie.
Voorzitter, lang verhaal kort ziet Helder Helmond veel terug in de begroting mee kunnen leven, maar desondanks hebben we toch onze bedenkingen over een aantal zaken, die voor ons essentieel zijn. In onze ogen moet een stad als Helmond veel ambitieuzer zijn qua bestuurlijke vernieuwing en zijn we aan onze stand verplicht om forser te investeren qua veiligheid en handhaving. We zijn daarom erg benieuwd naar onze oproep en zullen de antwoorden op onze vragen kritisch in ogenschouw nemen, alvorens Helder Helmond een beslissing maakt om voor of tegen deze begroting te stemmen. Tot zover de bijdrage Helder Helmond. Zoals gezegd, we hebben een motie. Die motie zal ik even afgeven. De voorzitter: Ja, dank u wel. Zijn er intussen nog reacties op de bijdrage? Ja, de heer Tuerlings en mevrouw Bach. De heer Tuerlings: Ja, dank u wel, voorzitter. Een suggestie voor de heer Rieter. Het is namelijk mogelijk om met een amendement … De heer M. Rieter: Dat is flauw hoor. De heer Tuerlings: Nee, ik wil gewoon een tip geven. Het is mogelijk om met een amendement de beslispunten van de begroting samen te voegen tot één beslispunt. De heer M. Rieter: Oh zo, op die manier. Ja, oké. De heer Tuerlings: Dat zou kunnen. De heer M. Rieter: Ik dacht je gaat mij even tippen dat we een amendement kunnen indienen. Nee, nee.
De heer Tuerlings: Nee, het was een oprechte suggestie van als u dat raar vindt om negen beslispunten te nemen, kunt u ze met een amendement samenvoegen. De heer M. Rieter: Ja, precies. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bach. Mevrouw Bach-Smits: Dank u wel, voorzitter. Ja, ik wilde eigenlijk even inhaken op mevrouw Peijs. Het zijn zeker niet alleen de sociaal mindere wijken die geen wijkraad hebben of waar weinig gedaan wordt. Ik heb een
afspraak morgen in Brandevoort, in het Brandpunt. Daar kon ik eigenlijk niks van terugvinden tot 2018, maar voor de jeugd wordt er blijkbaar wel heel goed gezorgd, maar voor de ouderen iets minder. Ik hoop dat ik daar morgenmiddag toch goede dingen op kan doen. Ik wil zeker niet Brandevoort als een sociaal mindere wijk zien, want dat is het absoluut niet. Maar misschien ook wel de corona. De voorzitter: Dank u wel. Dat is een constatering. De heer Rieter nog reactie? Ja. De heer M. Rieter: Ja, niet een reactie na deze interruptie. Meer gewoon van ja, we hebben de motie inwonersbegroting … Ja, die komt nu. Dus die wou ik even toelichten. Kan dat? De voorzitter: Nou, kijk, u hebt het eigenlijk toegelicht in uw bijdrage en we hebben eigenlijk de afspraak, er wordt ingediend en ik zal het dictum zal ik voorlezen. Dus zeg maar wat u verzoekt aan het college. Alle raadsleden krijgen de totale motie op hun NOTU box, op hun scherm zeg maar. Dus dat is eigenlijk wat we afgesproken hebben. Doen we eigenlijk voor iedereen. De heer M. Rieter: Of u het dictum voorleest of ik, dat maakt dan ook niet uit. De voorzitter: Ah, nee, maar het gaat om het dictum. Dus dan doen we bij iedereen hetzelfde.
Het gaat om de motie inwonersbegroting voor Helmond en verzoekt het college volgend jaar met een uitgewerkt voorstel te komen voor de begrotingsbehandeling van komend jaar in 2022, dus de begroting van 2023. Dan voor het opstellen van een inwonersbegroting voor delen, al dan niet van de gemeentelijke begroting, waarbij ook wordt gekeken naar mogelijkheden voor de verschillende wijken en de buurten die onze stad rijk is. Dat is dus het verzoek. Dat is de motie, voldoende ondertekend, maakt deel uit van de beraadslagingen. Mevrouw Maráczi, tot slot. Mevrouw Maráczi: Ja, ik heb daar wel een vraag over, want met dit dictum vraagt u ons eigenlijk een beslissing te nemen voor een volgende raad. Daar gaat dan de volgende raad over. Dan zitten hier andere mensen als wij nu. Dus wij gaan nu iets beslissen waar een andere raad straks, of college uit moet gaan voeren. De voorzitter: De heer Rieter. De heer M. Rieter: Ja, maar volgens mij kan dat toch gewoon. Ik bedoel, er is toch heel veel vandaag gezegd wat ook een volgende raad mee van doen is? Dus uiteindelijk roepen we gewoon het college op, want er wordt zo heel veel meegegeven aan het college. Ook aan een volgend college, ook om dingen mee te nemen. Dus volgens mij kan dat heel goed.
Je kan natuurlijk wel zeggen van ja, daar zit dan een nieuwe raad, die wil dan anders werken, maar ik denk dat juist ook verschillende onderzoeken laat zien dat we juist moeten investeren in die inwonersparticipatie. Dat juist ook wij als deze raad daar ook heel goed een beslissing over kunnen nemen. Ik wou toch even toevoegen dat we geïnspireerd zijn door onze collega-raadsleden uit Eindhoven, van de D66. De voorzitter: Dank u wel. Voldoende voor wat betreft dit punt? Ja. Dan wil ik iedereen bedanken voor de bijdragen voor de inbreng. We zijn aanbeland bij de pauze. We willen dus een korte pauze hebben we nu ingelast. We hebben het als volgt afgesproken. We beginnen achteraan, bovenaan gaan de mensen lopen. We willen anderhalve meter afstand willen we zeker in acht nemen. We hopen dat u dat ook gaat doen. We hebben tien minuten pauze. Dus enige voortgang. Mogen wij enige stilte in de zaal betrachten? We willen graag verder gaan. Anders lopen we te ver buiten de tijd. Mevrouw Spierings, namens Lokaal sterk, zal haar betoog aanvangen. Dank u wel.
Mevrouw Spierings: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, collega raadsleden, wethouders en toehoorders online. We behandelen vandaag de begroting 2022 en de meerjarenbegroting 2022-2025. Zoals ook bij de vorige begrotingen in deze raadsperiode is de kernboodschap positief. Het is een sluitende begroting en ons weerstandsvermogen geeft aan dat we nog steeds voldoende vet op onze botten hebben. Dat is fijn, omdat er dan ook middelen beschikbaar blijven voor eventueel nieuwe ontwikkelingen. Dit is de laatste begrotingsbehandeling van deze periode. Immers, in maart 2022 zijn er weer verkiezingen. Gelukkig hebben we in deze raadsperiode, ondanks alle corona perikelen, wel op diverse terreinen door gepakt. Kijk naar sporten beleefcampus de Braak, het nieuwe zwembad dat gebouwd gaat worden, ons nieuwe huis voor de stad en de nieuwe sociale teams die vanaf 2022 aan de slag gaan. Helaas zijn er nog niet van corona af, maar bij tegenslagen leer jezelf en elkaar beter kennen. De sterktes en de zwakke plekken in onze samenleving laten zich duidelijker zien en juist dat vergt een zorgzame overheid. Dat, voorzitter, is het centrale thema van onze bijdrage. De zorg voor haar inwoners is, en dat vinden we allemaal, een kerntaak van de gemeente. Twee hoofdpunten, zo u wilt pijnpunten, zijn veiligheid en de tweedeling.
Veiligheid is een absolute voorwaarde voor de leefbaarheid en dus van cruciaal belang. De thermometer geeft niet aan dat wat betreft het veiligheidsgevoel alles in orde is. Kijk bijvoorbeeld naar de omgeving van de Ameideflat, Koninginnehof en de aanhoudende vuurwerkoverlast. Het lijkt wel of gezag en respect het verliezen van de overlast en criminele bedoelingen. We weten dat dit een landelijk probleem is, maar het speelt zeker ook in onze stad Helmond. Het blijft triest te constateren dat geweld, ondermijning en cybercriminaliteit steeds verder oprukken. Ondanks goedbedoelde pogingen is het heel moeilijk te stoppen. De tweedeling neemt nauwelijks af. Het lijkt erop dat de sterke schouders nog sterker worden en de zwakke nog zwakker. Het is stuitend om te zien dat instellingen als hulpdienstverlening, Stichting leergeld, Voedselbank en super sociaal nog steeds hard nodig zijn. Daar komt de ellende van corona, en voor sommigen de toeslagenaffaire nog bovenop. Mensen maken zich zorgen of ze in de toekomst nog wel een passende, betaalbare woning kunnen krijgen. Gelukkig treffen we als gemeente in dit verband een aantal zorgzame maatregelen, maar het is en blijft zaak dat we de kwetsbaren in onze samenleving goed volgen en beschermen, want dat mensen in sommige wijken tot wel zeven jaar korter leven, kunnen we niet accepteren. Het maakt dus wel degelijk uit waar je wieg staat.
Iedereen heeft bijvoorbeeld recht op goede scholing, zodat we in de toekomst laaggeletterdheid nauwelijks nog zullen terugzien. Ook de zorg voor inclusiviteit is een heet hangijzer. We roepen beleidsmatig dat iedereen moet kunnen meedoen, rondkomen en vooruitkomen. In de praktijk werkt dit soms toch anders. Er zijn nog barrières. Fijn dat het college het VN verdrag handicap ter hand heeft genomen. Binnen het college en de ambtelijke organisatie is op dit verdrag ingezet. Inwoners worden betrokken om zo tot een zo toegankelijk mogelijke stad te komen. Veel beleidsmaatregelen worden nu langs deze meetlat gelegd. Zo wordt onze stad nog toegankelijker voor mensen met een beperking. Het gaat met kleine stapjes, maar we gaan vooruit. Uiteraard moeten wij hier als raad ook alert op zijn. Het zou fijn zijn als er financiële middelen komen voor kleine aanpassingen die voor mensen met een handicap een grote verbetering zijn. Nu lopen deze ideeën vaak vast op financiën. Zeker als er wijzigingen zijn op bestaande locaties. Hiervoor dienen wij een motie in, samen met een aantal andere partijen. We hebben in de voorjaarsnota gevraagd om een fietsenstalling onder c.q. bij het nieuwe zwembad, zodat iedereen zijn of haar vervoermiddel veilig kan stallen, denk aan elektrische fietsen, scootmobielen, aankoppelbikes.
We willen graag dat iedereen gebruik kan maken van het zwembad en de omliggende campus de Braak en dan wordt zo’n voorziening er zeker bij. Wethouder, kunt u ons aangeven hoe de stand van zaken is? De zorg voor onze verenigingen en de vele vrijwilligers staat bij Lokaal sterk hoog in het vaandel. Vrijwilligers zijn en blijven het cement van onze samenleving, die verdienen onze waardering, maar kijk ook eens naar de accommodaties. De privatisering heeft de verenigingen zelf verantwoordelijk gemaakt voor hun spullen. Levert dat het gewenste resultaat op. Zijn accommodaties goed onderhouden? Of raken ze in verval, doordat verenigingen niet beschikken over voldoende middelen om de zaak goed te beheren? Is bekend hoe de staat van de geprivatiseerde accommodaties is en hoe de
onderhoudsplannen eruit ziet? Hoe groot is de accommodatie knelpuntenpot? Is dat nog voldoende? De vraag naar hulp binnen het sociaal domein blijft groeien. Het Rijk heeft ook ingezien dat gemeenten de bijbehorende kosten niet allemaal kunnen dragen. Daarom zijn er extra financiële middelen toegekend voor 2022. Er ligt voor de gemeente wel een opgave om de uitgaven voor jeugdzorg beter beheersbaar te maken en te zorgen dat de hulp die wordt verleend effectief is. Ook is de verwachting dat de loonkostensubsidie, die in Helmond veel wordt toegepast, onderdeel wordt van de BUIG-middelen en deze zullen dan naar verwachting ook positief worden bijgesteld. Wethouder, is hier al iets meer over bekend? Betrekken voor 2022 een bedrag van 100 duizend euro extra uit voor veiligheid en handhaving. Tevens komt er de komende jaren 200 duizend euro per jaar bij voor extra capaciteit bij de afdeling veiligheid en naleving. Is dit wel voldoende? Rapporten hebben ons laten zien dat we nog heel veel meer moeten investeren in veiligheid en handhaving. Het is een begin wat ons betreft. Een goed voorbeeld is de stad maar in de binnenstad. Voorzitter, ik ben vanmiddag op pad geweest met twee van onze mensen van handhaving, samen met de heer Van der Burgt. Wat een goed werk verrichten zij. Ze zijn ogen en oren in de wijken en zien wat er gebeurt.
Wij zouden bij het maken van beleid wat vaker gebruik moeten maken van hun kennis. Ook hebben we een kijkje mogen nemen op de locaties waar de camera’s worden uitgelezen. Wat een verademing vergeleken met een paar jaar geleden. Zo’n heldere beelden, daar kunnen we iets mee. Wat ons betreft mag er veel meer plaatsen gebruik worden gemaakt van camera’s. Dit zou het veiligheidsgevoel van inwoners vergroten, maar ook zie je dan welke overlast er is. Veel inwoners vragen hier om. We weten ook dat zaken dan verplaatsen, maar als er op meer plekken camera’s komen, kan de crimineel of dealer bijna nergens meer naartoe zonder gezien te worden. Voorzitter, ook vragen we aandacht voor voldoende betaalbare woningen in onze stad. We spreken veel mensen die op zoek zijn naar woonruimte, maar omdat er weinig doorstroommogelijkheden zijn, vinden bijvoorbeeld onze jongeren nauwelijks nog een woning om zelfstandig een toekomst op te bouwen. We bouwen al heel veel in de stad, maar we blijven hier blijvende aandacht voor vragen. De re-integratie van werkloze inwoners is een zaak van Senzer en een zorg voor ons. We vragen daarom te kijken naar de menselijke maat. Als mensen al meerdere keren zijn opgeroepen om te kijken of ze echt verdiencapaciteit hebben en steeds te horen krijgen dat het niet lukt, dat ze niet geschikt zijn, dat voelt niet goed.
Als deze mensen zich wel heel verdienstelijk maken voor onze maatschappij, via bijvoorbeeld vrijwilligerswerk, laat dit dan ook gelden als uitstroom. De diverse vrijwilligersorganisaties kunnen niet zonder hen en het geeft deze mensen een gevoel dat ze er toch echt toe doen in onze maatschappij. Wethouder, hoe kijkt u hier tegenaan? Ook stippen we nog even de verkeersveiligheid aan in onze stad. Er zijn blijkbaar een aantal plekken waar meer dan gemiddeld zaken fout gaan en ongelukken en bijna ongelukken gebeuren. Wij vragen het college deze plekken eens goed in kaart te brengen en te kijken wat er kan op korte termijn, misschien met kleine aanpassingen, om dit op te lossen. Een voorbeeld is bijvoorbeeld de weg door de Rijpel, waar al een aantal keer mensen betrokken zijn geweest die op het moment van het ongeval niet eens aan het verkeer deelnamen, maar toch schade aan hun voertuig hebben. Lokaal sterk is verheugd dat de woonlasten voor onze inwoners maar marginaal stijgen. Wel zijn we benieuwd naar de totale resultaten van een volledig jaar Diftar.
Hoe hebben we het gedaan als gemeente? Zijn er veel meer afvaldumpingen bijvoorbeeld? Voorzitter, Lokaal sterk is zich ervan bewust dat er nog veel meer zaken spelen in onze gemeente, energietransitie, ons centrumen kernwinkelgebied, onze bedrijventerreinen, onze culturele sector, onze zorg voor de ondernemers die het moeilijk hebben door de coronacrisis. Ook allemaal zeer belangrijke zaken. We zijn een ambitieuze stad en bij al die ambitie wordt een voldoende groot en adequaat ambtenarencorps. Hopelijk kunnen we snel alle vacatures invullen, zodat we weer op volle kracht verder kunnen. Tenslotte is er nog, last but not least, de zorg voor elkaar, refereerden al meerderen aan. Laten we samen in goede harmonie werken aan een nog beter Helmond. Dat vergt collegialiteit en respect. Het goede voorbeeld moet immers van de overheid, van onszelf dus, komen. Pas dan krijgen we van onze inwoners ook respect en vertrouwen terug. Tot zover, voorzitter.
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Spierings. Is er behoefte aan een reactie op de bijdrage van mevrouw Spierings? Zo niet, dank u wel. De fractie van Lokaal sterk met anderen hebben één motie ingediend. Het betreft een motiebudget kleine incidentele acties, ingevolge inclusiviteit en het VN verdrag handicap. Het dictum luidt als volgt: verzoekt het college ten behoeve van deze kleine aanpassingen, op advies van de werkgroep VN verdrag, een inclusiviteitsbudget in te richten, ten bedrage van vijftienduizend euro. Dit bedrag ten laste te leggen van de financiële middelen uit het sociaal domein. Dank. Voldoende ondertekend, maakt deel uit van de beraadslagingen. Wij komen bij de heer Mol en hij zal spreken namens de fractie 50PLUS. De heer Mol, ook voor u tien minuten. De heer Mol: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, de bijdrage van de fractie 50PLUS Helmond voor de behandeling van de begroting 2022 beperkt zich tot een aantal hoofdthema’s, met daaraan gekoppeld enkele concrete voorbeelden. Belangrijke thema’s zoals het college die ook in de inleiding van deze begroting heeft opgenomen. Allereerst wil de fractie dank zeggen voor de adequate beantwoording van de technische vragen. Het antwoord op onze vraag over BSD geeft nog aanleiding voor een vervolgvraag.
Het mogelijk afsplitsen van de grondexploitatie Brandevoort II is onderdeel van de besluitvorming rondom de nieuwe planologische en financiële kaders van BSD. Voor het BSD deel van de nieuwe grondexploitatie zou de netto contante waarde met acht miljoen verslechteren. Is deze besluitvorming nog voor het einde van dit jaar gepland, zodat een en ander nog moet worden meegenomen in de jaarrekening 2021? Of wordt deze besluitvorming doorgeschoven naar volgend jaar, de nieuwe bestuursperiode? Voorzitter, waarschijnlijk wel het belangrijkste thema waar we gezamenlijk ons over moeten blijven buigen, is de tweedeling en dan vooral het tegengaan daarvan. Zeker geen gemakkelijke klus. Dat wordt keer op keer duidelijk. Als fractie hebben we respect voor de wijze waarop het college en daarmee ook de raad dit maatschappelijke probleem te lijf is gegaan en gaat. Toch willen we het college vragen om alert te zijn op de positie van ouderen. Specifiek ouderen met een AOW uitkering en mogelijk nog een heel klein pensioentje. Wij uitten deze zorg vanwege de heilloze weg die bewandeld wordt door het opperhoofd van de Nederlandse Bank met het onzalige plan om over waarde van huizen op te nemen in box drie van de inkomstenbelasting. Triest. Als deze plannen werkelijkheid worden, in combinatie met de pensioenachterstanden, die er al zijn, dan zal het druk worden bij het loket van de gemeente.
Duurzaamheid gaat zeker niet voorbij aan de intenties van de politieke partijen 50PLUS. Meerdere malen heeft de fractie 50PLUS Helmond te kennen gegeven veel belang te hechten aan beleid en acties op dit terrein. Het college schrijft de verwachting uit dat het onderwerp in de komende jaren nog hoger op allerlei agenda’s zal staan. Dat is ook onze verwachting en dat zal ook moeten, want anders spreken we in de toekomst over Helmond aan zee. Het bevreemdt ons echter dat het college de vraag impliceert dat Helmond ook mee moet willen gaan in meer aandacht. Naar ons inzicht is het geen kwestie van willen. We kunnen in de raad verschillen van inzicht als het gaat om de uitvoering, maar er mag volgens ons geen onduidelijkheid bestaan over de pure noodzaak. Voorzitter, hoe ziet Helmond er uit in 2040? Zowel in de commissie, als in de raad heeft de fractie zijn steun gegeven aan de plannen met betrekking tot de woningbouw en de inrichting van het stadscentrum. Vanzelfsprekend met de nodige aantekeningen. Als het gaat om de optie van de doorstroom van ouderen ten gunste van onze jongeren, om deze adequate huisvesting te realiseren. Als fractie hebben we nog geen droom over Helmond 2040. Veel is nog niet duidelijk en dan verval je vaak in dagdromen en dat schiet niet op. We hopen dat we in de volgende bestuursperiode Helmond in 2040 beter op ons netvlies krijgen.
Voor de periode van nu, in dit verband, dat de fractie aandacht vragen voor enkele items. Het is ons een doorn in het oog dat de oude bibliotheek er nog steeds onbewoond bijstaat. De fractie heeft over de situatie van de oude bieb een aantal keren vragen gesteld, maar het inhoudelijke resultaat is tot nu toe achterwege gebleven. We hebben overwogen om dit als een technische vraag op te voeren, maar hebben toch gemeend dat nu aan de orde te stellen. De markt is goed opgeknapt, maar de leegstand van de bieb en ook het pand naast de ANWB stort onze fractie enorm. Mijn partij is niet op religieuze gronden gevestigd,
maar ik durf je wel het volgende te stellen. College, in hemelsnaam onderneem actie om deze panden, al is het maar met een tijdelijke functie, een actieve plek op de markt te laten zijn. Voorzitter, meedoen is van belang, van belang voor iedereen. Participatie is misschien wel het toverwoord, maar dat is communicatie ook. Dat laatste aspect staat naar ons idee onder druk. Meerdere keren zijn er over knelpunten benoemd en niet alleen onze fractie. Een recent voorbeeld hebben we in de vorm van het vraag en antwoord op tafel gelegd. De vraag aan inwoners om mee te doen aan maatschappelijke ontwikkelingen moet gepaard gaan met duidelijke communicatie. In de afgelopen jaren is dat vaak spaak gelopen. Wij willen het college vragen medicatie met onze inwoners en hogere prioriteit toe te kennen. De arbeidsmarkt voor ouderen is nog steeds niet florissant. Te weinig wordt er gebruik gemaakt van ervaringen van ouderen in het arbeidsproces. Een van de methoden om daarin verandering te brengen heeft deze fractie eerder aan de orde gesteld. Inclusief het moment van het aanbieden van de motie is het vandaag maar liefst de vijfde keer dat we aandacht vragen voor het resultaat van de unaniem door de raad aangenomen motie open hiring. Niks mee gedaan. Bewust hebben we als fractie daar geen technische vraag gesteld. Graag.
Voorzitter, verschillende aspecten van fysieke veiligheid staan bij de fractie 50PLUS Helmond op de agenda. In de bijdrage voor de voorjaarsnota hebben we gevraagd naar de situatie rond de veiligheid van het spoor in onze stad. In deze begroting zien we daar niets van terug en derhalve maken we daar nog een keer de vraag hierbij concreet. Wij leggen de vraag bij het college neer of de gemeentelijke overheid enig zicht heeft op die gevaren en zijn we als bestuur ingericht op het voorkomen van ongevallen en het bestrijden ervan? Daarnaast vinden we veiligheid parkeergarages zorgelijk, in relatie tot het stallen en opladen van elektrische auto’s. De meeste branden bij elektrische auto’s ontstaan bij het laadproces. Daarnaast vragen wij ons ook af hoe we in de stad omgaan met het verouderd materiaal van zonnepanelen en accu’s. Duurzaamheid is een groot goed. Dat hebben we eerder betoogd, maar we moeten ook oog hebben voor de risico’s. De fractie 50PLUS wil daarom graag samen met het CDA een motie indienen. Tot zover, in eerste instantie. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Mol. Eén motie en de heer Stevens wil reageren op uw betoog. Daar geef ik zo dadelijk ook even de gelegenheid voor. Ja, mijnheer Stevens, gaat uw gang. De heer Stevens: Ja, maar een hele korte vraag hoor, voorzitter.
U heeft twee onderwerpen die met elektriciteit te maken hebben, maar toch zijn ze totaal verschillend. De een, die begrijp ik heel goed, met die auto’s en die accu’s. Er zijn ook al branden geweest. Die andere, die vind ik daar eigenlijk niet zo bijpassen. Waarom heeft u ze niet uit elkaar getrokken? Want ik heb nu … Ik ben nu een beetje in een spagaat. Het ene gedeelte vind ik heel goed en het andere gedeelte daar kan ik niet zoveel mee. Daar weet ik ook te weinig vanaf. Ze weten er wel wat van af, maar het past ergens niet bij elkaar, is mijn gevoel. De heer Mol: Maar u bedoelt nu de combinatie van elektrische auto’s opladen en de zonnepanelen? De heer Stevens: Ja. De heer Mol: Ja, omdat het allebei elektrisch is en allebei aan vervanging toe is en we daar straks wel mee zitten, want de eerste zonnepanelen onder andere, die worden al vervangen en die komen op de grote hoop. Waar komen ze terecht en wat gaan we ermee doen? Datzelfde geldt voor de accu’s van de auto, de Tesla. De heer Stevens: Nee, ja, dan begrijp ik het misschien verkeerd. Ik dacht dat de auto’s die nu opgeladen worden in de parkeergarages dat daar spontaan wat kan gebeuren. Dus dingen die in gebruik zijn, is wat anders als dingen die afgeschreven zijn en verwerkt moeten worden. Dus het is wel allebei elektrisch, maar in mijn gevoel zijn het twee verschillende problemen.
Dan kan ik ze niet goed vatten in één motie.
De heer Mol: Maar begrijp ik dan goed als we dat zouden aanpassen, dat u dan wel voor onze motie gaat stemmen? De heer Stevens: Nou, in ieder geval van één van de twee. De heer Mol: Welke heeft uw voorkeur? De heer Stevens: Nou, ik vind die van die auto’s wel heel sympathiek. De heer Mol: Ja. Wij zijn autoliefhebber allebei, hè, daarom. De heer Stevens: Maar daar is het gevaar denk ik ook een stuk groter, want omdat dat nu daadwerkelijk auto’s worden opgeladen en als het daar dus fout gaat, dan hebben we midden in het centrum echt een groot probleem en alle auto’s die daar geparkeerd staan. Dat wordt dagelijks gedaan en dat probleem zie ik veel, als veel urgenter dan dat andere probleem. Ik vind het echt twee verschillende problemen. Twee verschillende onderwerpen. De voorzitter: Ik wil wel even bundelen, mijnheer Mol. De heer Manders over hetzelfde punt denk ik en de heer Van Lierop. Dan gaan we het even bundelen. De heer Manders: Er zijn namelijk wettelijk volgens mij nog helemaal geen veiligheidsbouw besluiten, zijn nog niet aangepast op basis van die elektrische auto’s die opgeladen worden. De minister is wel van plan om dat bij nieuwbouw toe te passen. Dus in die zin vraag ik mij af in hoeverre zijn hier niet afhankelijk van landelijke wetgeving om dit voor elkaar te krijgen? De voorzitter: Ja en de heer Van Lierop. Dan doen we het meteen even bundelen.
De heer Van Lierop. De heer Van Lierop: Dank u wel, voorzitter. Ja, ik neem aan dat jullie contact hebben gehad met de brandweer, want dat lijkt me de eerst aangewezen club om eens te vragen van hoe zit het nou? Maar wat me wel triggert en ja daarom sluit ik me ook wel graag aan bij de woorden van de heer Stevens, de tweede bullet point zou je eigenlijk suggereren dat het dus al volop gebeurt in Helmond, hè. Die opslag en verwerking van de afval van verouderd materiaal. Hoe staat het hiermee in Helmond dan? De voorzitter: Dank u wel. De heer Mol. De heer Mol: Wij hebben, of ik heb diverse tv-programma’s bekeken, waar dus deskundigen hun verhaaltje deden en daar ben ik zo ontzettend van geschrokken wat er dan gebeurt. Als een auto tijdens het laadproces in brand vliegt. Wat daar met appartementen boven zo’n garage gebeuren, dat ik het mijzelf heb aangetrokken. Ik heb ook zoiets we moeten niet wachten. Ik bedoel, straks gaat het een keer fout en dan zeggen we hadden we maar wat sneller opgetreden. Dat is eigenlijk de reden dat ik daar nu mee kom. De voorzitter: Dank u wel. Voldoende? Of nog iets toevoeging? De heer Mol: En u had de vraag wat er nu gebeurt met de zonnepanelen die over zijn of versleten zijn? De accu’s. Ja, zegt u het maar.
De heer Van Lierop: Ik wil niet vervelend zijn, mevrouw, mijnheer Mol, maar … Ja, ik raak al van slag, je merkt het al. Maar u brengt hier die motie in en dan mag je toch aannemen dat u er even onderzoek naar gedaan hebt? De heer Mol: Er zijn accu’s die komen op een grote stapel te liggen op een autokerkhof, om het zo maar te zeggen. Er zijn accu’s die worden naar China verscheept, om daar uit elkaar gehaald te worden. Dus het is niet echt lekker wat er nu mee gebeurt. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Maráczi, op dit punt? Mevrouw Maráczi: Ja, dan wil ik ook even op aanhaken, want dan snap ik het ook niet meer helemaal. Dan denk ik, om het hier staat, is dat we inzicht gaan krijgen, maar kunt u dan niet eerst gaan vragen van hoe gaan we die dingen opslaan? Of wat zijn we van plan om dat te doen? De heer Mol: Dat is een goede, maar voor ons en voor mij was deze discussie al heel waardevol en die is nou ontstaan. De voorzitter: Dank u wel. Ja, de heer Van der Burgt. De heer Van der Burgt: Voorzitter, ja de heer Mol maakt het er allemaal niet duidelijker op. Ik snap zijn eerste punt. Dat is een aandachtspunt, maar ik kan mij niet voorstellen en ik zie uit naar het antwoord van het college. Ik kan mij niet voorstellen dat de brandweer dat niet in beeld heeft. Dus die brandveiligheid die zou wel degelijk aan de orde geweest zijn.
Ik denk dat het college daar straks wel een antwoord op heeft … De heer Mol: Ja wel, de brandweer … Sorry. De brandweer kan het wel weten, alleen er wordt gewoon nu geladen in de parkeergarage onder een appartementencomplex. Dus het gaat gewoon door. De heer Van der Burgt: Ja, maar u hebt het over de risico’s die daaraan vast zitten en terecht hebt u over de risico’s, maar ik kan mij niet voorstellen dat dat niet in beeld is. Dus laten we daar het college straks een antwoord op geven, maar punt twee. Dat is de zonnepanelen en de accu’s, die recycling, dat kan niet elke gemeente oppakken. Dat zal regionaal of landelijk opgepakt moeten worden en ik twijfel er niet aan dat dat gebeurt. De heer Mol: Dan wil ik dat graag horen van het college. De voorzitter: Dank u wel. Dan Martijn Rieter. De heer M. Rieter: Ja, korte vraag. De heer Mol had het net over de communicatie. Inwoners moeten meer prioriteit worden gegeven. Onze fractie die juicht dat ook toe en wij brainstormen er ook wel eens over, maar kan de heer Mol dan aangeven wat er concreet moet veranderen daarin in Helmond? Daar zijn we wel benieuwd naar. De heer Mol: Wilt u het nog een keer herhalen en iets harder praten? Want u praat heel zacht en ik ben nou alweer 56, dus … De heer M. Rieter: Oké, 56. Ja, oké. Nou, ik had het over … U had het over de communicatie inwoners meer prioriteit geven.
Wij als fractie juichen het toe en wij brainstormen daar ook wel eens over, maar kan u
concreet aangeven wat u daarin, in welke richting u zit te denken en waren de gemeente dus daarin stappen kan zetten? Dat was mijn vraag, heeft u hem gehoord? De heer Mol: Ja, nu wel. Ik denk dat we gewoon eens … En daar maken wij ons ook schuldig aan. Niet alleen met de verkiezingen de stad ingaan, maar ook de hele periode van vier jaar ons gezicht laten zien. Dat zou de mensen al plezierig vinden en dat hoort ook bij communicatie en dat hoort ook bij participatie. Mensen meenemen, mensen betrekken bij de politiek, mensen betrekken bij Helmond. De voorzitter: Dank u wel. Dan tot slot, de motie wil ik toch even het dictum voorlezen. De motie betreft brandveiligheid bij gebruik van nieuwe technologieën en vraagt het college om een rapportage aan de raad op te leveren over staat van brandveiligheid parkeergarages in Helmond gerelateerd aan het stallen en opladen van elektrische auto’s. Het tweede punt is: inzicht in hoeverre opslag en verwerking van verouderd materiaal zoals zonnepanelen en accu’s de veiligheid van burgers in het geding brengt. Voldoende ondertekend, maakt deel uit van de beraadslaging. Dank u wel, mijnheer Mol. Dan komen we bij de Partij van de Arbeid en dat is mevrouw Peijs. Mevrouw Peijs: Dank u wel, voorzitter. In de basis onderschrijft de PvdA aan de lijnen die deze coalitie heeft ingezet. Dat zal geen verrassing zijn.
Het verkleinen van de verschillen in onze stad en Helmond ontwikkelen op een duurzame manier. Tegenover die hoofdlijnen willen wij toch een paar observaties maken, want er is nogal wat gaande in Nederland en ook in Helmond. Onze uitdagingen nemen alleen maar toe. Het leven wordt duurder en duurder. De inflatie, hebben we kunnen lezen afgelopen week, is historisch hoog. Een basisvoorziening als een warm huis is door de enorme groei van de gasprijzen niet meer voor iedere Helmonder weggelegd. Bij steeds meer Helmonders gaat de verwarming noodgedwongen op 18 graden. Ze zitten ‘s avonds met een dekentje om op de bank. Ook boodschappen worden bijvoorbeeld steeds duurder. Steeds meer Helmonders ontvangen liever geen bezoek meer, omdat ze niet meer kunnen voorzien in een warm huis en in een koekje bij de koffie. Was het maar een sterk verhaal, maar het is echt zo. Daartegenover staat, en de heer Mol refereerde er net ook al aan, dat de pensioenen bijvoorbeeld sinds 2009 al nauwelijks meer zijn geïndexeerd en ook het veertien euro minimum uurloon is echt nog geen gemeengoed. Het is pas echt afgelopen week volgens mij zelfs in de cao’s van de overheid geregeld. In diverse belangrijke sectoren in onze samenleving zijn zoveel lang openstaande vacatures dat het onze kwaliteit van samenleven onder druk zet.
In de zorg, in het onderwijs, in het welzijnswerk, in de bouw, in de ambachten en ook de gemeente Helmond hebben het moeilijk om aan medewerkers te komen. Een betaalbare woning, is al vaak genoeg aan gerefereerd, is niet meer te vinden. Inmiddels is niet alleen de koopwoning meer per opbod alleen maar te verkrijgen, maar zelfs voor een huurhuis word je tegenwoordig verondersteld op te bieden. Het klimaat verandert sneller en sneller. Weersextremen die we eigenlijk pas over tientallen jaren hadden verwacht, komen nu al voor. Ook in Helmond hebben we met flink wat wateroverlast te maken gehad, al viel het nog mee in vergelijking met een paar kilometer verderop. Dan vraagt de PvdA zich echt af is al maar doordrukken op economische groei de oplossing voor deze problemen? Moeten we wel maar blijven inzetten groeien, groeien, groeien als onze basis, onze fundamenten niet eens meer op orde zijn. De heer Tuerlings refereerde eraan in zijn bijdrage. Hij zei: groei vergroot automatisch onze draagkracht.
We vragen ons toch wel vaker af is dat wel zo? Of zeggen we dat om onszelf te overtuigen dat er geen alternatief is? En ik stel het hier nadrukkelijk allemaal als vraag, want ook wij realiseren ons maar al te goed dat het geen makkelijke vraag is en met zeker ook geen makkelijk en eenduidig antwoord, maar wat wij wel weten, is dat wij hier als Helmondse politiek richting en na de gemeenteraadsverkiezingen serieus over moeten nadenken. De reden waarom wij ook de motie van GroenLinks over de impactanalyses zullen ondersteunen. Terug naar de begroting 2022-2025, want daar zijn we vandaag voor bij elkaar. Zoals gezegd in de basis onderschrijft de PvdA
de lijnen daarin. We steunen dan ook de investeringen die daar een bijdrage aan leveren. Het is goed dat door de noodzakelijke correctie vanuit het rijk binnen het sociaal domein werd dat ook op een verantwoorde manier kunnen. Wij zijn blij dat we in een gemeenteleven waar er geïnvesteerd wordt in de mensen en in de stad. Maar zoals u van mijn fractie gewend bent inmiddels, hebben we ook nog een aantal aanscherpingen. Het tegengaan van de maatschappelijke tweedeling is een zaak van lange adem, staat in de begroting. Dat is waar, maar veel van ons hebben die lange adem niet. Het wordt urgenter en urgenter dat we hiermee aan de slag gaan. Het uit de hand lopen van de gasprijzen laat maar weer eens zien hoe belangrijk de energietransitie daarbij is en vooral hoe belangrijk het is dat iedereen daaraan mee kan doen. We zijn erg blij met de concrete plannen van het college met betrekking tot de aanpak van energie armoede. We realiseren ons terdege dat Helmond hiermee voorop loopt, zowel voor wat betreft de doelgroep. Tot 150 procent van het minimum is echt wel een brede doelgroep, als waar het gaat om de actiegerichtheid. Hiermee dragen we in Helmond bij aan de oplossing voor de oorzaak en plakken we geen pleisters. Maar energiearmoede is niet met deze eenmalige impuls opgelost.
De komende jaren blijft een investering hierop bitter noodzakelijk en hoe dan ook zal het onze gemeente nog veel geld gaan kosten. In dat kader vinden wij het dan ook ongepast om het ozb tarief voor de huizenbezitter extra naar beneden bij te stellen, zoals het college aanvullend eigenlijk voorstelde afgelopen woensdag. Wij stellen voor in 2022 eenmalig af te wijken van ons tarievenbeleid en de eenmalige extra ozb baat van 650 duizend euro in te zetten om de maatschappelijke tweedeling te verkleinen door te investeren in de energietransitie en verduurzaming, bijvoorbeeld … De voorzitter: Mevrouw … Nou, ik zie een interruptie van mevrouw Janssen. Publieke tribune, dan komt de hengel in beeld als het goed is. Mevrouw Janssen-Jansen: Mevrouw Peijs, bent u er zich van bewust dat als u de ozb verhoogt, dat dan dat via het aangiftebiljet bij je inkomen wordt geteld van je huis en dat je dan ook nog extra belasting aan de rijksoverheid moet afdragen? Mevrouw Peijs: Voorzitter, daar ben ik mij zeer van bewust. Ik ben mij er ook van bewust dat de reden is waarom wij de ozb corrigeren, is omdat de waarde van de huizen zo ontzettend veel is gestegen en daarmee ook het vermogen van huizenbezitters, want daarom corrigeren we. Dus wij vinden dat niet in verhouding tot de opgave die we hebben rondom de energietransitie.
Dus ja, we realiseren ons dat we aan een aantal Helmonders vragen om wat extra bij te dragen, maar daarmee kunnen we onze stad versterken en wij geloven er heel erg in dat wij als Helmond zo sterk zijn als onze zwakste schakels. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Janssen, aanvullende reactie en mevrouw Spierings. Mevrouw Janssen-Jansen: Het klinkt natuurlijk heel sympathiek om maar zestien euro bij te dragen, maar als je dus dat verdisconteerd aan het einde van het jaar op je aangiftebiljet, kost je dat gewoon 380 euro ofzo extra aan belasting. Dus ik denk dat je daar dan ook het eerlijke verhaal bij moet vertellen. Dat ook iemand die een klein huis heeft, die van 250 duizend euro betaalt, dan naar drie ton gaat. Die is niet blij aan het einde van het jaar, want dat kost geen zestien euro, dat kost plus die andere gelden erbij, hè. Dus dat moet je dan ook wel meenemen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Spierings, hetzelfde punt. Mevrouw Spierings: Ja, even over hetzelfde onderwerp. Er zijn natuurlijk ook heel veel mensen in Helmond die een eigen huis hebben. Die blijven daar en dan is iedere maand de hypotheek en alles kunnen betalen en ook die gaan wij dus dan nu een verhoging voorleggen. Ik denk dat dat niet … De hele sterke schouders, die zullen
er waarschijnlijk inderdaad weinig van merken, maar er zijn ook heel veel mensen in de stad met een eigen woning die hier ook aan moeten gaan bijbetalen. Terwijl ze eigenlijk misschien zelfs het geld van de energietransitie nodig hebben. Dus ik vind het een lastige. De voorzitter: De heer Van der Burgt en mevrouw Meulenbroek. De heer Van der Burgt. De heer Van der Burgt: Dank u wel, voorzitter. Ik vind, u heeft de mond vol van het leven wordt duurder, energie wordt duurder, boodschappen worden duurder. Ik voorspel dat de voedselcrisis die komt er ook aan, dus dat is voor mij ook al duidelijk. En dan gaat u … Dan gaat het voorbeeld maar eens noemen, en oudere die toevallig zijn geld in zijn stenen, in een huis heeft zitten, die ook nog eens met zijn pensioen gekort wordt. Dan gaat u ook nog een extra ozb verhoging daarop aan toevoegen. Ik kan het niet plaatsen, voorzitter. De voorzitter: Ik zal het even bundelen, dan kunt u dadelijk … Mevrouw Meulenbroek. Mevrouw Meulenbroek: Dank u wel, voorzitter. Ja, mijn interruptie gaat meer naar de collega’s van de VVD. Ik denk dat het principe wat hier uitgedragen wordt toch echt is: de sterkste schouders kunnen wat dragen. Bij mevrouw Janssen heb ik ook weer een vraag en dat doen we vanavond … Of dat hebben we vandaag wel meer in de raad gedaan.
Er wordt nu weer echt op incidenten een bedrag genoemd, van twintig euro naar 380 euro belasting gaan. Ik weet niet of mevrouw Janssen fiscalist is, maar ik vind dat we elkaar daarmee op het verkeerde been zetten en dat wij wel gewoon bij de hoofdlijn moeten blijven. Inderdaad het leven wordt duurder en ja, zestien euro is erbij. Misschien dat we als huizenbezitters dan nog wel wat meer moeten betalen, maar dat doet niet af aan het principe. Ik vind niet dat we met rare getallen moeten gaan goochelen. Of ze nu waar zijn of niet, wij kunnen dat niet controleren. De voorzitter: Dank u wel. De heer De Mare zie ik bij de interruptiemicrofoon? De heer De Mare: Dank u wel, voorzitter. Ja, ik vroeg mij al even af. Ik wilde daar even op reageren. Wij stellen niet voor om de ozb te verhogen, mevrouw Janssen. Dus beide belastingaangifte de ozb, daar gaan wij niet over. Wij gaan er over, over … Oh, sorry, de WOZ-waarde stellen wij niet voor om te verhogen. Dat is wat je bij je belastingen tegenkomt. Wij stellen voor om de gemeentelijke ozb iets minder te verhogen. Laat ik het zo zeggen. Het gaat alleen maar om het feit dat de WOZ-waarde harder stijgt dan de inflatie. Dus met andere woorden, mensen die een eigen woning hebben, die worden relatief rijker dan mensen die alleen met de inflatiecorrectie hun inkomen zien stijgen of hun vermogen zien stijgen.
Vervolgens wordt de ozb gekort, wordt verminderd om te zorgen dat de totale lasten voor mensen met het inflatiepercentage stijgen. Dus met andere woorden, dat klopt eigenlijk niet. Ik zie de wethouder knikken. Volgens ons gaat het erom, dat mensen die al meer vermogen krijgen, dat die vervolgens wel ietsje, 1,4 promille van dat vermogen kunnen bijdragen aan een OZ-waarde en daar niet voor hoeven te worden gecompenseerd. Dan kan je wat doen voor mensen die wel een eigen huis hebben, maar heel weinig geld te besteden hebben. Dank u wel. De voorzitter: Nou, een reactie van mevrouw Janssen en dan gaan we dadelijk ook naar de wethouder. Mevrouw Janssen-Jansen: Ja, het ging er mij met name om … De voorzitter: Oh, sorry, naar mevrouw Peijs, neem mij niet kwalijk. Mevrouw Jassen-Jansen: Het ging er mij met name om dat je ook mensen pakt die dus een huis hebben van 250 duizend wat nu in één keer naar 300 duizend gaat. Die krijgen dus wel van de belastingdienst, want hij kan
niet zien of dat je wel weinig geld … Het wordt namelijk gekoppeld aan de ozb, de waarde van je huis wordt gekoppeld aan de ozb, toch? De voorzitter: Ja, het wordt wel een discussie op detailniveau. Ik hoop dat jullie … Ik wil hem best voeren hoor. Mijnheer Vervoort nog op dit punt? De heer Vervoort: Ja, het CDA vindt het wel een sympathieke motie, maar er zijn ook veel mensen met een eigen woning die ook zwaar in de financiële problemen, ook onder andere door de dure energie het gehele gebeuren en alles wat erbij komt. Dus we hebben er een probleem bij om deze motie in ieder geval te ondersteunen. Zeker gezien ook de andere gevolgen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Lierop en dan de heer Manders. De heer Van Lierop: Dank u wel, voorzitter. Het is in dit geval toch wel een amendement, maar dat even vooropgesteld. Wij begrijpen de gedachten die de PvdA hiermee heeft. Alleen ik moet eerlijk zeggen, wij hebben er zelf ook wat moeite mee dat we hem erg laat hebben gekregen, omdat we toch wel het idee hebben dat het een behoorlijke impact heeft. Inderdaad huizenbezitters … Er zijn gewoon een hele hoop huizenbezitters die onlangs op de top hebben moeten kopen. Dus dat valt nogal tegen.
We vragen ons ook af heeft de PvdA inmiddels contact gehad met de woningbouwverenigingen, wat dat voor effect heeft voor de huurders? Want als we wel hebben … Kijk, in 2013 zijn er al een paar partijen geweest die een vervelende beslissing in Den Haag hebben moeten nemen, die de huurders heel veel geld kostte. Wij zouden het toch wel heel vervelend vinden als het weer heel slecht gaat uitpakken voor de huurders. Verder is het zo dat natuurlijk het bedrijfsleven … Er zijn natuurlijk vaak ook eigenaren en gebruiker. Het zijn er een hele hoop extra kosten die wel eens ten koste zouden kunnen gaan voor wat eigenlijk het doel is van uw amendement. Maar ja, ik ben heel benieuwd ook hoe de wethouder, of althans het college hier tegenover staat. De voorzitter: Dank u wel. De heer Manders. De heer Manders: Dank u wel, voorzitter. Geld van een huis wat in waarde stijgt zit in steen en dat ze niet in iets wat je kunt gebruiken en uit kunt geven. Wij zien het als een gewone ordinaire belastingverhoging. Het huis als melkkoe, we hadden de auto als melkkoe. Hier komt het huis weer bij. WOZ-waarde, daar hebben wij geen invloed op. Dat is iets wat de markt bepaalt, maar we hebben wel invloed op het tarief, het ozb tarief. We hebben heel duidelijk in de coalitie afgesproken, staat ook in het coalitieakkoord, dat we in deze periode geen stijging van het ozb tarief krijgen.
Dat is in onderhandelingen uit onderhandeld. Daar zijn andere zaken voor teruggegeven. Dat is een evenwichtig geheel geworden en u gaat er nu eigenlijk van zeggen: nou, dat is voor ons niet zo belangrijk, daar gaan we gewoon een verhoging in. Daar past de VVD in ieder geval voor. De voorzitter: Dank u wel. Nog anderen op dit punt? Ja, de heer De Mare tot slot en dan gaan we naar mevrouw Peijs, want die heeft al lang staan wachten. De heer De Mare: De heer Manders noemt het ordinair gebruiken van het huis als melkkoe, dan is de heer Manders misschien ook voorstander van het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek, want dan moet je natuurlijk een huis evenredig als elk ander vermogen beschouwen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. We gaan naar mevrouw Peijs.
Mevrouw Peijs: Dank u wel, voorzitter. Nou, mooi om te zien hoe we zelf wel met elkaar kunnen debatteren over een voorgenomen lastenverzwaring van gemiddeld zestien euro per jaar voor 41 duizend huizenbezitters in Helmond. Zestien euro per jaar is, ik zeg het maar even, één euro vijfentwintig per maand. Daarvoor koop je nog geen kroket bij Kees Kroket, maar … Eén twintig, ik zag het vanochtend nog. Wat ons betreft als PvdA, als wij met elkaar de mond vol hebben van dat wij die maatschappelijke tweedeling willen verkleinen dan is dit wat ons betreft politiek gezien inderdaad een hele goede om te pakken. De heer Tuerlings gaf in zijn bijdrage een sneer naar onze minister-president die in Glasgow weliswaar mooie woorden had, maar toen hij ergens zijn naam moest schrijven toen ontbrak het hem aan actie, actie, actie. Dan kijk ik nu ook aan, bent u in deze coalitie ook die persoon, bent u ook onze Mark Rutte die de mond vol heeft van het verkleinen van de maatschappelijke tweedeling en inzetten op de energiearmoede, maar als u hier nu uw naam kunt zetten om hier 650 duizend euro te investeren, juist in die mensen die mevrouw Spierings noemt.
Die mensen die moeite hebben om hun hypotheek te betalen, die nu moeite hebben om hun energielasten te betalen vanwege die uit de hand lopende … Die mensen … Wij kunnen nu vijftig extra huishoudens helpen met duurzaamheidsmaatregelen met deze ieniemienie ingreep. De voorzitter: Ik wil de heer Tuerlings de gelegenheid geven om te reageren als u dat wilt. Dan gaan we naar mevrouw Spierings. De heer Tuerlings: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik zag hem al aankomen. Ik wil mijzelf in geen enkele manier vergelijken met onze demissionair premier. Ideologisch gezien vind ik het amendement sympathiek. De lijn die ervan uitgaat dat we door een kleine toegift van alle inwoners van Helmond, dat we daarmee grote problemen aan kunnen pakken. Die lijn vind ik ook sympathiek. We hebben in het coalitieakkoord, wat ook mijn partij heeft ondertekend, hebben we afgesproken dat de ozb deze periode niet gaat stijgen. Die afspraak, daar sta ik nog steeds achter. Ik vind dit wel een hele valide knop om aan te draaien richting de komende onderhandelingen, als we deze gepaard kunnen laten gaan met een lastenverlichting op andere vlakken, zodat we de inwoners die die zestien euro wel broodnodig hebben, liever niet een kroket, maar een brood of andere gezonde voeding, maar dan moet het gepaard gaan met andere aanvullende maatregelen.
Dan kan dit niet op zichzelf staan als één knop waar we aan draaien, maar dan moet dit het totaalpakket zijn knoppen waar we aan draaien, zodat de sterke schouders ook de zwaardere lasten dragen. Zodat de inwoners die het op dit moment moeilijk hebben, dat die op alle mogelijke manieren ontzien worden. Maar ik ben het wel met u eens dat sterke schouders meer lasten mogen dragen. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we nog naar mevrouw Spierings en de heer Van der Burgt dan tot slot op dit punt. Mevrouw Spierings: Ja, heel even dan reagerend op wat mevrouw Peijs zei. Dan gaan we die mensen dus een koekje van eigen deeg geven, want ik heb een eigen huis. Ik kan het allemaal net betalen, maar ik kom ook in aanmerking voor energiearmoede en al die dingen. Dus ik ben eigenlijk mijn eigen potje aan het worden. Dat vind ik ook geen reële opstelling. De voorzitter: De heer Van der Burgt, tot slot. De heer Van der Burgt: Ja, voorzitter, mevrouw Peijs die probeert het klein te houden, maar dat gaat niet. Kijk, mevrouw Peijs zegt zelf, en daar komt ze niet op terug, ze geeft zelf aan de boodschappen worden duurder, het gas is, de energierekening stijgt. Daar gaan we … De pensioenen zijn niet mee gestegen, misschien wel gekort bij verschillende mensen. Daar gaan we juist, dan noem ik de ouderen, die juist dat geldt in het huisje
hebben zitten, die gaan we nog een keer extra bij belasten. Nee, mevrouw Peijs. Als dat de richting van de Partij van de Arbeid is, dan zit u helemaal verkeerd. De voorzitter: Dank u wel. Hier mag politiek bedreven worden, dus dat mag iedereen. Mevrouw Peijs, gaat uw gang. Mevrouw Peijs: Ja, dank u wel, voorzitter. Graag, nou ja, ik voel dat wij het hier fundamenteel met elkaar oneens zijn en ik kan alleen maar tegen de heer Tuerlings zeggen: als u dit in een volgende periode inderdaad zo graag wil regelen, dan weet u wie u aan de onderhandelingstafel moet uitnodigen. Ik ga verder met mijn betoog. In het kader van het verkleinen van de maatschappelijke tweedeling ook nog het volgende. Op dit moment voor de wethouder De Vries gesprekken met de partnergemeenten uit de arbeidsmarktregio over hoe de overgebleven corona compensatiemiddelen in te zetten. De TONK hebben we het dan heel concreet over. Wat ons betreft worden deze niet toegevoegd aan de algemene middelen, maar blijven deze behouden voor de doelgroep, voor minima, voor huishoudens met een inkomensterugval. Hiervoor dienen wij, samen met nou inmiddels nagenoeg alle fracties in de gemeenteraad, een motie in. Mijn volgende punt. Duurzame ontwikkeling. Dat is niet iets voor de verre toekomst, maar het wordt ook steeds urgenter en urgenter en dat hebben we vandaag al vaker gebeurd.
Ik refereerde al aan de wateroverlast van afgelopen zomer, maar ook de droogte en de hittestress van de voorgaande jaren laten zien dat we echt moeten doorpakken. Het vraagt veel van de overheid om mensen hier van te doordringen, want het zal soms betekenen dat we onze levensstijl wat moeten bijstellen en dat het voor sommige mensen her en der ook inderdaad wat duurder zal worden, maar als de lasten dan maar eerlijk verdeeld zijn wat ons betreft. Maar, als wij met elkaar democratisch hebben vastgesteld dat we niet alleen een regionale energie-opgave hebben, maar daar bovenop ook nog een lokale, dan moeten we daarin wel actie ondernemen met elkaar. Dat vinden wij nog wel een beetje tegenvallen als we kijken naar de afgelopen periode. We hebben hier vandaag al een heleboel successen gehoord van de afgelopen periode. Als het gaat over die duurzame ontwikkeling, dan zien we fantastisch mooie plannen en ambitieuze plannen, maar van concrete acties hebben we nog te weinig teruggezien. Bijvoorbeeld de nagenoeg unaniem aangenomen motie tot het realiseren van publieke zonnevelden. We zien er geen woord meer over terug in deze begroting. Hoe staat het ermee? Hetzelfde geldt voor concrete plannen op het gebied van windenergie en warmtetransitie. Opnieuw, hoe staat het ermee? En dan, van ambitie de realisatie. Hier wringt het dus wat ons betreft wel een beetje.
Hoe realistisch zijn alle geformuleerde plannen als je bedenkt dat wij, maar ook vele sectoren met ons, grote problemen hebben met capaciteit. Wij met ambtelijke capaciteit, maar ook de vele vacatures om ons heen. En als we de basis, de fundamenten nog niet voor iedereen op orde hebben. De PvdA zou graag in het overdrachtsdossier heel duidelijk opgenomen zien op welke thema’s knelpunten zitten op dat vlak. Onze afweging zal als volgt gemaakt worden, en dat zal u niet verrassen, draagt een ambitie bij aan het daadwerkelijk verkleinen van de maatschappelijke tweedeling en draagt het bij aan onze vastgestelde duurzaamheidsambities. Dan tot slot nog een hartenkreet met betrekking tot het thema in verbinding met de samenleving en velen van ons hebben er gelukkig al aan gerefereerd. Het college kondigt aan begin 2022 te komen met een nieuw participatiebeleid, met als doel meer vertrouwen en begrip tussen gemeente en inwoners. Helaas laten recente rapporten zien dat het vertrouwen in de verschillende overheidslagen in Nederland de afgelopen jaren enorm is afgenomen. Als ik kijk wat er in Den Haag allemaal gebeurt de laatste tijd, dan snap ik dat sentiment ook nog wel een beetje. Helaas straalt dat ook af op Helmond. Als overheid moeten wij zowel staan onze eigen democratisch vastgestelde ambities, als voor het geven van een stem aan iedereen.
Dus ook aan degene die het moeilijk vinden hun stem te laten horen. Hoe we dat participatiebeleid gaan invullen, wordt superbelangrijk en we horen graag meer over de eerste plannen hiertoe van het college. Dank u wel, voorzitter,
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Peijs. Er komt een motie en jawel, een amendement. Het amendement betreft de hogere ozb baten inzetten voor uitbreiden proef verduurzamen woningen. Het dictum luidt als volgt: raadsbesluit 72, beslispunt 1d gewijzigd voorstel, verordening onroerend zakenbelasting Helmond 22 te schrappen en het oorspronkelijke voorstel dus zonder de correctie naar de daadwerkelijke waardestijging te handhaven. Ten tweede de extra opbrengsten te oormerken voor uitbreiding van proeven om de energietransitie te bevorderen en de energiearmoede te bestrijden. Is voldoende ondertekend, zal deel uitmaken van de beraadslagingen en dan komen we bij de motie. Motie is de verruiming tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten, de zogenaamde TONK-regeling en die roept het college op de resterende TONK-middelen niet te laten vrijvallen aan de algemene middelen, om de resterende TONK-middelen primair beschikbaar te houden voor de doelgroep huishoudens die hulp en ondersteuning nodig hebben, om te kunnen meedoen, rondkomen of eruit komen, eendachtig de kadernota sociaal domein en ten derde daarvoor regionaal en lokaal de mogelijkheden te onderzoeken van duurzaam effectieve maatregelen. Ten vierde, de raad hierover zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk 1 februari 2022 te informeren. Is ruim ondertekend en maakt deel uit van de beraadslagingen. Dank u wel.
Dan, ik neem aan dat daar geen opmerkingen meer over zijn. Dan gaan we verder naar de volgende spreker. Die is vertrokken. De heer Van Lierop. Oh, sorry, neem mij niet kwalijk. Oh, oh, oh, sorry. Mijnheer Van Lierop, gaat u gerust uw gang. De heer Van Lierop: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, beste collega’s en kijkers online. Vandaag beleven we een bijzonder moment met elkaar. De huidige coalitie biedt voor de laatste keer een begroting aan die van 2022. Reden voor plan! om terug te blikken en vooruit te kijken. In onze terugblik hebben wij ons de vraag gesteld: stel dat wij de huidige coalitie zouden mogen beoordelen. Hoe zou het rapportcijfer er dan uitzien? Wat ons betreft zou het rapport vooral plussen kennen, en maar weinig minnen. Hiermee geven we een oprecht gemeend compliment aan de coalitie. En natuurlijk waren wij geregeld kritisch. Denk aan de extra investeringen die onder invloed van covid-19 in de stad gedaan zijn. We juichten deze extra investeringen toe, maar wij hadden ervoor gekozen deze middelen wat anders in te zetten. Tegelijkertijd past daarbij een hand in eigen boezem. Als raad hadden we hier ook veel meer invloed aan de voorkant willen en moeten hebben. Deze coalitie heeft ervoor gezorgd, al ging het niet zonder slag of stoot, dat het nieuwe huis voor de stad, het sport- en beleefcampus De Braak er ging komen. Een prachtig resultaat.
Een belangrijk speerpunt van deze coalitie zijn de inspanningen om alle Helmondse inwoners te laten meedoen, rondkomen en vooruit komen. Deze ambities, waar wij volledig achter staan, ging en gaat gepaard met forse investeringen. Echter, na bijna vier jaar vinden wij de vraag legitiem: hebben we hier voldoende bereikt? En nog belangrijker: hebben we de mensen om wie het zou moeten gaan afdoende bereikt? Hebben we voldoende gekeken of de inzet van middelen hiertoe ook de effecten opleverde die we voor ogen hadden? Te veel inwoners vinden op de een of andere manier immers nog te weinig aansluiting. Wat plan! betreft zal ook de volgende coalitie zich moeten blijven inzetten, om een integrale aanpak voor deze groep stadsgenoten. Wij vinden dat daar, zowel voor bestuur als raad, betere tools bij horen. Er is namelijk nauwelijks een heldere lijn te vinden in respectievelijk de kadernota, de voorjaarsnota, ‘…’, jaarverantwoording en begroting. De programma’s worden in alle stukken onvoldoende eenduidig gerapporteerd, waardoor het haast ondoenlijk is het bepalen of de beoogde effecten van doelstellingen van de programma’s in een bepaalde periode behaald zijn. En of daarom voldoende legitieme gronden zijn om de bijbehorende budgetten aan te passen. Door deze wijze rapporteren is het voor de raad geen sinecure om haar taak naar behoren te vervullen.
Dat moet wat ons betreft een volgende periode echt veranderd worden. In dit kader, en dat is niet bedoeld als sneer, verbaast het ons niet dat er zich geen één inwoner gemeld heeft voor de hooravond begroting. We staan als politiek al ver van onze inwoners af en de wijze van rapporteren over onze verantwoordingen naar de stad, schrikt mensen eerder af dan dat ze uitnodigt. Een belangrijk onderwerp is ook veiligheid en handhaving. De extra investeringen die gedaan zijn, zijn niet voldoende voor een beter gevoel van veiligheid. Als voorbeeld de grote overlast van het
afsteken van vuurwerk voor zowel mensen als dieren. Al weken worden diverse wijken geterroriseerd door forse knallen. Niet alleen in de avond, maar ook overdag. Voor ons staat als een paal boven water dat afspraken die wij als samenleving met elkaar maken ook nageleefd moeten worden. Tegen die inwoners die menen deze afspraken aan hun laars te kunnen lappen, en daarmee continu een gevoel van onveiligheid bij anderen veroorzaken, mag wat ons betreft bikkelhard opgetreden worden. Wij roepen een volgend college dan ook op hier nog harder op in te zetten. U weet dat wij ons met u zorgen maken over de digitale transformatie en ontwikkelingen in de jeugdzorg. We hebben wat dat laatste onderwerp betreft vertrouwen in de huidige wethouder. En we spreken hierbij de wens uit dat zij zich in haar samenwerking met alle stakeholders, ook buiten de heilige huisjes durft te begeven. Het wiel hoeft immers niet steeds opnieuw uitgevonden te worden. Een kijkje in de andere domeinen, binnen de gezondheidszorg, kan verfrissend werken. Zoals de meeste collega’s hebben ook wij een aantal zaken opgehaald in de stad ten behoeve van het verkiezingsprogramma. Een van de ergernissen is het openbaar vervoer, of beter gezegd het gebrek hieraan. Als wij een autonoom centrum willen omarmen, zullen we meer aandacht moeten geven aan de bereikbaarheid daarvan.