'verslag - Raad (23.05.2024)'

Waarschijnlijk zal het zo zijn bij de meeste mensen, een kierenjager komt, omdat bij bijvoorbeeld huizen van veel mensen het niet gaat om allerlei dure investeringen, die worden

namelijk door de woningbouwvereniging verricht, maar het gaat vaak om hele kleine adviezen die best wel veel kunnen opbrengen. Dan is een kierenjager beter dan een relatief duurdere, maar ook minder voor de hand liggende energiecoach. Dat gezegd. De heer Fkihi: Dank voor de aanvulling. De voorzitter: Dank voor de aanvulling. Mevrouw Spoek heeft ook een interruptie. Mevrouw Spoek-van Dinther: Dank u wel, voorzitter. Ik heb twee vragen voor de heer Fkihi. De eerste is: erkend DENK ook dat de middenklasse een hele grote groep is die op dit moment ook heel erg in armoede zit en dat deze regeling daar niet voor geldt? De tweede vraag is: zeker voor een partij als DENK ben ik heel benieuwd hoe zij kijken naar de inspanningsverplichting van de gemeente Helmond om statushouders aan het werk te krijgen, wat zij daarvan vinden? De voorzitter: Mijnheer Fkihi. De heer Fkihi: Dank u wel voorzitter. Om te antwoorden op de eerste vraag. De middenklasse, kijk we hebben als een van de oplossingen in het noodfonds, de koopkrachtfonds, hadden we de norm hebben we naar 130% verhoogd, dus dat was al een actie vanuit het college om in ieder geval die draagkrachtnorm te verhogen. Tuurlijk, we moeten de minima helpen en ik ben het ook met u eens, waar we ook de middenklasse kunnen helpen, moeten we dat ook vooral doen. Maar je moet ergens beginnen. En dit is een goed begin.

Ten aanzien van uw tweede vraag: ik vind niet dat wij dit onderwerp moeten kapen om een groep die het verdient om hier te zijn, na alles wat ze hebben meegemaakt, om die hier nu ter discussie te stellen en af te vragen in hoeverre zij aan het werk moet. Als wij ons willen inspannen om mensen aan het werk te zetten, dan moet dat niet alleen maar gaan over statushouders, maar over alle werkzoekenden. De voorzitter: Mevrouw Spoek. Mevrouw Spoek-van Dinther: Dank u wel, voorzitter. Eerste vraag laat ik even voor wat het is, het antwoord. Maar ik kaap helemaal geen onderwerp. Het is gewoon een realistisch beeld. Maar de heer Fkihi zet hier deze mensen weg als slachtoffers, terwijl heel veel echte vluchtelingen, die zijn juist heel sterk en krachtig en daarmee naar hier gekomen en die willen aan het werk. Het Sociaal Economisch Bureau ziet juist dat die mensen aan het werk willen en niet aan het werk komen of kunnen, omdat het met integratie en dat soort dingen niet goed gaan. Dus er wordt nu hier wederom een soort emotionele politiek bedreven, terwijl het hier gewoon om een hele realistische vraag gaat die past bij dit onderwerp. De voorzitter: Mijnheer Fkihi. De heer Fkihi: Voorzitter, volgens mij heeft mevrouw Spoek nooit door de Heistraat gelopen. Want als zij dat zou doen, dan zou ze zien dat er heel veel ondernemers van Syrische komaf zich hebben gevestigd.

Dat zij er alles aan doen om juist aan het werk te zetten. Ik vraag me af in hoeverre mevrouw Spoek dat kan, met echte cijfers kan aangeven in hoeverre in Helmond een grote groep statushouders zijn die niet aan het werk zijn. En in hoeverre dat bewust is. De voorzitter: Dames en heren, dit is buiten de orde. We gaan echt nu op het voorstel in en nu gaan we helemaal een zijpad bewandelen. Dus ik wil echt vragen om sec op het voorstel in te gaan.

Mevrouw Spoek-van Dinther: Ik snap het, maar een antwoord op de vraag was dan ook een mogelijkheid geweest en ik krijg wederom geen antwoord. Er worden weer emotionele dingen bijgehaald. Ik kom heel vaak op de Heistraat. Sterker nog, ik doe daar heel vaak mijn boodschappen. Hele fijne ondernemers om boodschappen bij te doen. Dus dit gaat helemaal niet over persoonlijke casussen. Dit gaat gewoon puur om statistieken, maar ik zal het hierbij laten. De voorzitter: Dank u wel. Dank u wel, mijnheer Fkihi. Ik geef het woord aan de heer Van den Boogaard en daarna aan de heer Kant. Mijnheer Van den Boogaard. De heer Van den Boogaard: Dank u wel, voorzitter. D66 Helmond is groot voorstander van een integraal armoedebeleid. Een beleid waarin wordt gekeken naar bewezen praktijken of best practices om zo te komen tot echte oplossingen voor het armoedeprobleem in Helmond. Een integraal armoedebeleid zal een duurzame inzet vergen, maar zal ook duurzame effecten hebben. In onze ogen is deze witgoedregeling een mooie en sympathieke regeling, maar lost het op de lange termijn minder op. Velen zullen blij zijn en ook dankbaar zijn met de nieuwe koelkast of wasmachine en dit zal ook zeker bijdragen aan het verlagen van de last door een verlaging van de energierekening. Maar er is wat ons betreft ook meer nodig om die armoede structureel en langjarig aan te pakken.

Voor deze regeling wordt geld ingezet vanuit de energiearmoede gelden, bedoeld om Helmond duurzamer en groener te maken. Wij zijn daarom ook verheugd dat de regeling is gekoppeld aan een beter energie label, we hadden begrepen dat dit terugkomt in de beleidsregels, zodat ook de regeling ook daadwerkelijk bijdraagt aan een energiezuiniger huishouden. Om dit nog extra te bekrachtigen zien wij een absolute meerwaarde in de koppeling van de regeling met de inzet van duurzaamheidscoaches of kierenjagers. Wij zullen dan ook zeker instemmen met het amendement van de VVD en PvdA, al hadden we wel graag gezien dat deze ook meer gekoppeld zouden zijn, zodat het een minder vrijblijvend karakter heeft. Wij kunnen instemmen met het raadsvoorstel. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Bogaard. Dan geef ik het woord aan de heer Kant, Van Kant. De heer Van der Kant: Van der Kant. Dank u wel voorzitter. Ik zal mijn bordje anders een beetje… De voorzitter: Van der Kant. Daar staat het beter. Van der Kant. De heer Van der Kant: Dank u wel. Voorzitter, de energiecrisis heeft veel economieën hard geraakt, waaronder die van Nederland, met een torenhoge inflatie als gevolg. Sinds 2024 is er officieel geen sprake meer van een energiecrisis. Hoewel de gevolgen ervan nu nog altijd merkbaar zijn. Zo zegt 60 procent van de Helmonders zich zorgen te maken over de toekomst van het geld.

Kan ik in de toekomst mijn rekeningen nog wel betalen? Deze witgoedregeling kan helpen om zorgen te verminderen en stimuleert bovendien verduurzaming. Dat er daarbij oog is voor het stimuleren van de lokale economie vinden wij een pre. Wij zullen daarom instemmen met dit voorstel en het amendement. Dank u wel. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Mahrou. De heer Mahrou: Dank u wel, voorzitter. Veel is al gezegd, maar toch onze complimenten betreffende de incidentele minimaregeling voor witgoed. Wij van GroenLinks staan volledig achter de uitwerking van deze regeling, die bedoeld is voor inwoners met een inkomen tot 130 procent van de bijstandsnorm. Wij zijn ervan overtuigd dat deze regeling een positieve bijdrage zal leveren aan de bestrijding van energiearmoede en het verduurzamen van huishoudens in Helmond. De energiecrisis en de hoge inflatie hebben veel huishoudens in Helmond in financiële problemen gebracht. Dit voorstel biedt een concrete oplossing door oude,

energieverslindende apparaten te vervangen door energiezuinige varianten, wat zowel de energiekosten voor huishoudens verlaagt als bijdraagt aan de klimaatdoelstellingen van onze gemeente. Wij zijn blij te zien dat er aandacht is voor duurzaamheid en dat er samengewerkt gaat worden met lokale ondernemers voor de uitvoering van deze regeling. Dit stimuleert niet alleen de lokale economie, maar zorgt er ook voor dat de inwoners van Helmond snel en efficiënt geholpen kunnen worden. GroenLinks Helmond wenst de betrokken partijen veel succes bij de uitvoering van deze belangrijke regeling. Samen werken we aan een duurzamer en socialer Helmond. En ook wij zullen van harte het ingediende amendement van de VVD steunen. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel voor uw bijdrage. Ik kijk even aan de zijde van de gemeenteraad of er in eerste termijn nog een bijdrage geleverd wil worden? Zo niet, dan geef ik wethouder De Vries het woord voor de beantwoording en de reactie op het ingediende amendement. De heer De Vries: Hij werkt. Dank u wel, voorzitter. Laat ik ook maar direct beginnen met dat amendement, omdat er veel fracties zijn die daar in ieder geval naar hebben verwezen en ook daar hun steun voor hebben uitgesproken. Voorzitter, een kort oordeel. Dit amendement is uitvoerbaar en ik laat het oordeel aan u als raad. Ik denk dat het een goede toevoeging kan zijn.

Ik maak daarbij één kanttekening. Ik denk dat het goed is om ook de lokale cliëntenraad even te horen over dit voorstel. Wij hebben hen tot nu toe betrokken bij de uitwerking van deze regeling. Die regeling wordt nu, als u daar straks mee instemt, gewijzigd vastgesteld. En ik wil heel graag met hen in overleg hoe we daar dan ook het beste invulling aan kunnen gaan geven. Dat lijkt me wel zo zuiver, ook naar hen als meedenkers en als vertegenwoordigers van de doelgroep. Dan nog een aantal opmerkingen, voorzitter, waar ik graag nog even kort op in zou willen gaan. De VVD heeft het over de opeenstapeling bestaanszekerheid, werk moet lonen. Ik zou het ook mooi vinden als de VVD dat signaal landelijk afgeeft, want zover ik begrepen heb is uit de onderhandelingen nu het bevriezen van het minimumloon één van de opgaven die op tafel ligt. Als werk echt moet lonen, zou ik zeggen, laat dat minimumloon dan ook stijgen. Dus ik ga ervan uit dat u daarvoor nog uw landelijke lijntjes gaat benutten. En dan tot slot, voorzitter, een opmerking van Forum voor Democratie. Ik ben het met haar eens. Het systeem van de toeslagen is heel krom. Daar hebben we natuurlijk met z'n allen ook al jaren de wrange vruchten van kunnen plukken. Maar mevrouw Spoek stelt dat met deze maatregel de falende systemen worden ondersteund. En daar moet ik toch echt afstand van nemen.

Volgens mij steunen wij de inwoners met deze maatregel die juist de dupe zijn van dit falende systeem. De voorzitter: De heer Manders heeft een interruptie. De heer Manders: Omdat ik aangesproken werd, maar ik dacht dat het via de griffie ging, maar ik moet gewoon mijn knopje indrukken. Het gaat natuurlijk niet alleen om minimumloon, dat begrijpt u ook wel, het gaat om de belastingschijven. Dat is de reden waarom mensen die bijvoorbeeld eenendertigduizend euro verdienen minder netto overhouden dan mensen die achttienduizend tot vijfentwintigduizend euro verdienen. En dat heeft met belastingschijven te maken. We hebben het in de commissie ook over gehad. Dat is inderdaad iets wat landelijk geregeld moet worden. Maar dat is even los van het minimumloon. Dus je kunt zowel zorgen dat de koopkracht van mensen stijgt, zonder het minimumloon te verhogen. Dat wou ik even gezegd hebben. En daar zijn wij voor aan het pleiten, landelijk. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Spoek. Mevrouw Spoek-van Dinther: Dank u wel, voorzitter. Even reagerende op de wethouder. Ik ben het namelijk niet eens met het feit dat juist deze groep de dupe daarvan is. Zoals mijn betoog ook aangaf, is juist met name de middenklasse hiervan de dupe. En snap ik ook niet zo goed hoe we dat zo moeten zien. Het systeem faalt

inderdaad. Blij dat hij het daarmee eens is. Maar juist omdat het faalt, zijn de hardwerkende mensen degenen die daar het meest de dupe van worden. De voorzitter: Mijnheer De Vries. De heer De Vries: Dank u wel, voorzitter. Volgens mij is de doelgroep waar wij deze regeling voor inrichten juist wel de dupe van dat falende systeem. Het is niet voor niets dat wij nu met dit soort maatregelen moeten komen om dat te repareren. Neemt niet weg dat er mogelijk nog een groep is die boven die inkomensgrens zit, die daar ook last van heeft. Daar moet landelijk ook echt iets aan gebeuren. Daar ben ik met u en met de heer Manders geheel eens. Maar niets doen is volgens mij ook geen optie. Dus volgens mij moeten we deze maatregel nemen, de druk uit blijven oefenen op Den Haag. Mijnheer Manders, u heeft gelijk. Wat mij betreft is het dan een combinatie van beide, want we kunnen niet alleen het belastingsysteem herzien, maar wel minimumloon gaan bevriezen, want dan slaan we volgens mij ook de plank mis. Tot slot, nog even reagerend op de opmerking van D66. U wordt op uw wenken bediend, dat integrale armoedebeleid, ook structureel, langjarig, komt binnenkort in de commissie en dan spreek ik daar graag met u en alle andere commissieleden uiteraard over door. De voorzitter: Dank u wel. Dank u wel, wethouder De Vries. Kijk ik even naar de raad. Mevrouw Maráczi.

Mevrouw Maráczi: Ik had eigenlijk nog een opmerking van hardwerkende mensen. Mensen met 130 procent van het minimumloon zijn ook hardwerkende mensen. Dus het zijn niet allemaal mensen die in de bijstand zitten. De voorzitter: Dank u wel voor de toelichting. Anderen voor de tweede termijn? Wie nog voor de tweede termijn? Zo niet, mag ik dan met de stemming beginnen? Dan ga ik allereerst het amendement dat ingediend is in stemming brengen. Kan er gestemd worden met hand opsteken? Zo ja, wie is voor dit amendement? Mevrouw Koolen-van der Zee: Voorzitter, ik wilde even een stemverklaring. De voorzitter: U wilt een stemverklaring? Mevrouw Koolen-van der Zee: Ik had mijn knopje ingedrukt. Wij als Helder Helmond hebben ook in de commissie al ons tegen gestemd tegen het raadsvoorstel, mede door het 130 procent en de mensen hoger. Dat is inderdaad de middenklasse. Dus wij stemmen tegen het raadsvoorstel en tegen het amendement. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik over tot…Zijn er nog anderen die een stemverklaring willen afleggen? Nee? Dan wie is voor het amendement? Wie is tegen? Misschien is dat, tegen is Helder Helmond en Forum voor Democratie. Daarmee is het aangenomen. Dan breng ik het raadsvoorstel in stemming. Wie is voor het raadsvoorstel? Wie is tegen? Tegen is eveneens Helder Helmond en Forum voor Democratie en daarmee is het raadsvoorstel aangenomen.

Dat was raadsvoorstel 17. 19. Actualiseren verordening leerlingenvervoer Helmond De voorzitter: Dan hebben wij raadsvoorstel 18 als hamerstuk behandeld. Nu gaan we naar 19, actualisering verordening leerlingenvervoer in Helmond. Dat is raadsvoorstel 45. Wie kan ik daar het woord over geven? Mevrouw Brugmans, aan u het woord. Lukt het?

Mevrouw Brugmans-Aarts: Ja, ik moest alleen even mijn bijdrage weer opzoeken, mijn scherm was uit. Voorzitter, we zijn de wethouder en haar ambtelijke ondersteuning erkentelijk voor het open vizier dat ze getoond hebben tijdens het proces dat ten grondslag heeft gelegen aan deze eindversie van de verordening leerlingenvervoer. We zijn blij dat het in korte tijd gelukt is om tegemoet te komen aan de behoeftes en opmerkingen die zij zowel van de insprekers tijdens de opiniecommissie als met name van Helder Helmond en Lokaal sterk heeft ontvangen. Dit open vizier heeft het mogelijk gemaakt om dit belangrijke stuk in de versie te krijgen zoals deze vanavond voor ligt aan raad. Het stuk is nu namelijk een stuk leesbaarder geworden voor onze inwoners. We zijn blij dat alle relevante documenten zoals deze verordening, het beleidsplan en de benodigde documenten voor zowel het aanvragen als het wijzigen van leerlingenvervoer zo meteen op een vindbare plek gaan krijgen op de gemeentelijke site. Dit gaat ongetwijfeld voor veel rust zorgen voor iedereen die met leerlingenvervoer te maken hebben.

We vertrouwen op de toezeggingen rondom het goede gesprek over passend vervoer van en naar school, het niet eerder toewijzen van opstapplaatsen alvorens hiervoor opnieuw gesproken wordt in de raad en dat we ouders van kinderen in het reguliere en speciaal basisonderwijs niet extra zullen gaan belasten met de financiële bijdrage. Zoals u van ons gewend bent, zullen we dit dossier met een gepaste, kritische blik blijven volgen, maar voor nu zijn we tevreden met datgene wat mogelijk was binnen de tijd die voorhanden was. We zullen dan ook zeer zeker instemmen met het voorstel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Brugmans. Dan geef ik het woord aan mevrouw Spierings. Heeft mevrouw Spoek een interruptie? Mevrouw Spoek-van Dinther: Korte aanvulling. Forum voor Democratie sluit zich volledig aan bij de woorden van mevrouw Brugmans en vindt het ook op zijn plek om mevrouw Brugmans en Breuer te danken voor hun inzet om dit goede werk zo goed te beoordelen. De voorzitter: Oké, dank u wel. Mevrouw Spierings. Mevrouw Spierings-Van Deursen: Dank u wel, voorzitter. Ik ga het verhaal van mevrouw Brugmans niet herhalen. Ook onze fractie is heel blij met alles wat er gebeurd is. Onze burgercommissielid mevrouw Breuer heeft vooral samen met mevrouw Brugmans en met onze wethouder gespard en gekeken en daar is dit voorstel uitgekomen waar de grote meerderheid zich in kan vinden.

Dus dank aan al die mensen die geholpen hebben, maar zeker ook aan de wethouder en de mensen die daarbij horen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Spierings. Dan geef ik het woord aan de heer Van de Brug, VVD. De heer Van de Brug: Dank u wel, voorzitter. Ja, er zijn al veel complimenten gemaakt. Ik sluit mij daar natuurlijk uiteraard bij aan. We hebben daar in de commissievergadering uitgebreid over gesproken. We hebben daar een technisch voorbehoud gemaakt, omdat nog wat dingen aangepast moeten worden. Mijn complimenten voor die aanpassing, want ze zijn heel transparant weergegeven wat er uiteindelijk nog veranderd is. En uiteraard kan ook de VVD-fractie volledig instemmen met dit voorstel. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Zo niet, dan geef ik wethouder Dortmans het woord. Dan mag u uw complimenten aanvaarden. Maar dat is moeilijk dat ik dat doe, dus ik vind dan dat de wethouder dat dan doet. Mevrouw Dortmans: Dank u wel voorzitter en dank u wel allen voor de mooie woorden van waardering en ik breng die complimenten met plezier over aan de ambtelijke ondersteuning die dit allemaal mede mogelijk heeft gemaakt. Dank u wel voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik kijken of er nog behoefte is aan een tweede termijn? Zo niet, kan ik dan overgaan tot stemming? Is er nog behoefte aan een stemverklaring? Nee. Wie is voor dit voorstel? Wie is tegen? Dan is het unaniem aangenomen. 20. Aanvragen aanvullend krediet meerkosten en geluidscherm brug Geldropseweg De voorzitter: Dan gaan wij naar agendapunt 20, de aanvragen van een aanvullend krediet meerkosten en geluidsscherm brug Geldropseweg. Volgens mij is er best wel wat voorbehoud gemaakt. Wie zou daar het woord over kunnen laten voeren? De heer Van Sas, GroenLinks. De heer Van Sas: Dank u wel, voorzitter. Er is al veel gezegd en geschreven over het voorliggende raadsvoorstel. Het raadsvoorstel bevat drie elementen en met twee van die drie onderdelen hebben we weinig moeite. Met de extra kosten voor leefbaarheidsmaatregelen hebben we niet zoveel moeite. De GroenLinks-fractie vindt leefkwaliteit van onze inwoners erg belangrijk en heeft het benodigde bedrag daar ook graag voor over. De onvoorziene kosten voor de fundering van de brug zijn jammer maar helaas. Deze kosten zijn niet vermijdbaar en ook niet verwijtbaar. Het benodigde bedrag voor de fundering is ongeveer 10 procent van het totale projectkosten, van de totale bouwkosten van de brug en dat lijkt geen raar bedrag.

Als deze kosten op voorhand al opgenomen waren in krediet had niemand daar praat over gemaakt. De kosten voor de sierbalk is een ander verhaal. We hebben in de commissievergadering al kunnen horen dat in de raad het breed gedragen gevoel leeft dat deze kosten niet in verhouding staan tot de totaalkosten van het project. Toch vloeit het advies van de welstandscommissie voort uit een door onze gemeenteraad vastgestelde welstandsnota. Dat deze wethouder op social media allerlei verwijten naar het hoofd geslingerd krijgt, vinden we dan ook niet terecht. Het is niet meer dan logisch dat de wethouder zich houdt aan het beleid dat in deze raad is vastgesteld. Toch vinden we dat ongeveer 20 procent van de bouwkosten, een half miljoen euro, uitgeven aan een sierbalk niet verkoopbaar is. Daarom willen we het voorliggende raadsvoorstel amenderen en het krediet voor de sierbalk niet toekennen. Omdat we door het onthouden van dit krediet het uitvoeren van het door deze raad vastgestelde welstandsbeleid onmogelijk maken, willen we het amendement samen laten gaan met de motie waarin we het college oproepen om met het voorliggende voorstel tot wijziging van de, om met een voorstel tot wijziging van de welstandsnota te komen om te voorkomen dat we in de toekomst opnieuw een onevenredig groot deel van een project aan esthetische aanpassingen uit moeten geven.

Ik heb zowel een amendement als een motie. Moet ik het dictum voorlezen? De voorzitter: Graag, allebei. U begint met het amendement? De heer Van Sas: Het dictum van het amendement verandert raadsvoorstel 43 als volgt: beslispunt 2 komt te vervallen. Er wordt dus geen krediet beschikbaar gesteld voor esthetische aanpassingen aan de brug. En beslispunt 4 als volgt te wijzigen: de kapitaallasten, rente plus aflossing, zesduizend zevenhonderdvijftig euro per jaar voor het aanvullende krediet, voor de constructieve meerkosten, beslissing 1, euro tweehonderdvijfentwintigduizend te dekken uit het hoofdproduct, 270, binnenhaven en waterwegen. Het amendement wordt mede ingediend, behalve door GroenLinks, ook door PvdA, 50PLUS, Forum, SP, D66, Lokaal Sterk en Mì Hellemonders. De voorzitter: Dank u wel. En dan hebt u nog een motie. De heer Van Sas: De motie, zoals aangekondigd in mijn bijdrage ook. Het dictum is heel kort: we vragen het college om burgemeester en wethouders om met een voorstel tot wijzing van de welstandsnota te komen om

meer recht te doen aan bovengenoemde overweging. Die overweging is wat ik net ook in mijn bijdrage genoemd heb. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dank u wel voor beide. Het is een amendement en een motie en beid zijn voldoende ondertekend en maken onderdeel uit van de beraadslaging. De heer Van Sas: Ik vergeet te melden, de motie is door dezelfde partijen ingediend als het amendement. De voorzitter: Helemaal super. Super. Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Van de Werff. De heer Van de Werff: Dank u wel, voorzitter. Dat de brug er komt staat als een pijl boven water. Maar het proces rammelt aan alle kanten en daarom het volgende. Wethouder, de commissiebijdrage van Helder Helmond ga ik niet overdoen. Jammer is wel dat u geen antwoord gaf op vragen zoals waarom een geïntegreerd sierelement vele malen duurder was. Vandaar onze schriftelijke technische vragen. Dank voor de antwoorden. Een week voor aanvang krijgen we wat duidelijkheid die het nog onduidelijker maakt. Enfin, afgelopen donderdag 16 mei ben ik naar de informatieavond over de brug geweest te Brandevoort. Deze avond was oorspronkelijk in januari gepland. Op deze chaotisch verlopen avond, waarover ik verder niet veel zal zeggen, ben ik toch wel voor verrassingen komen te staan die vragen oproepen. Een korte presentatie van projectleider BAM heeft onder andere die vragen veroorzaakt.

Op een van de eerste dia's stond dat maart 2023 de bouw van de brug aan BAM werd gegund. Ook stond er dat er na onderzoek in mei 2023 de conclusie werd getrokken dat alles moest worden gesloopt, inclusief de pijlers. Toen was tevens bekend dat er moest worden geboord in plaats van heien. Samen met de geluidsverminderende maatregelen ging het een jaar geleden al over een kleine vijf ton waar men overheen ging, wethouder. Had u niet eerder de raad hierover moeten informeren, in plaats van drie weken voor aanvang van de werkzaamheden? Op een andere dia waren de impressies te zien van de nieuwe brug, vanuit allerlei standpunten. De brug zag eruit als een normaal viaduct over een snelweg. Bij navraag bleken er de composieten sierelementen al op te zitten. De honderdvijftig mensen in de zaal hadden er niks van gezien van die elementen, ook niks gehoord over die elementen, omdat ze gewoon niet zichtbaar waren. Waarom hebben wij deze impressies niet kunnen zien tijdens de commissie? Dan hadden we meteen kunnen zien dat die vijf ton voor deze elementen exorbitant hoog was. We zitten nu naar de impressies te kijken bij de extra vragen die wij gesteld hebben. Dank u wel, mijnheer Van den Boogaard, voor de impressietekeningen.

Waarom heeft u in de commissievergadering geen deskundigen ingezet, terwijl die wel aanwezig waren op de informatieavond? Zowel de BAM als gemeente waren goed vertegenwoordigd met allerlei experts. Zo'n toevoeging verheldert het beeld heel erg goed, wethouder. De informatieavond was drie weken voor aanvang van de werkzaamheden. Meer dan 95 procent van de mensen kwam over de omleidingsproblemen met heel veel vragen. Eén groot bedrijf voor leerlingenvervoer zit helemaal klem. Hij krijgt de leerlingen niet op tijd op school. Er werd heel slecht gecommuniceerd blijkbaar. Is dit nou participatie? Was deze avond tijdig genoeg, wethouder? Wethouder, zijn de composieten sierelementen al besteed aan een ontwerper en een opdrachtnemer? Ja of nee? Waar is de boomeffect-rapportage met betrekking tot sloop- en bouwwerkzaamheden? Want er staan nogal wat monumentale bomen op die plek. En als laatste, in het begeleidend schrijven van dit agendapunt staat bijna nergens een datum genoemd bij belangrijke punten. Dit in tegenstelling tot de infoavond. Daar was een tijdlijn en dat is opmerkelijk. En nu in de antwoorden van de technische vragen staan nog meer data. Vooral de bijlage van de jurist is interessant. Een geïnteresseerde opdrachtnemer haakte af vanwege de verwachte risico's.

Welke risico's, wethouder? Met veel interesse wachten wij als Helder Helmond op de antwoorden van deze vragen en zullen we hierop anticiperen. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Ik geef het woord aan de heer Mol.

De heer Mol: Dank u wel, voorzitter. Sierbalk op brug voor half miljoen stuit op onbegrip. Dat was de tekst in het ED van zaterdag 11 mei, jongsleden. maar liefst vijfhonderdtweeduizend euro voor een esthetische aanpassing. Een aanpassing die niet eens ten goede komt aan de functionaliteit. Daarbij komt dat maar weinig mensen deze aanpassing zullen zien. Kortom, zonde van het geld. Dit noemen wij bij 50PLUS geld over de balk smijten. En daar doen wij niet aan mee. Wij kunnen deze vijfhonderdtweeduizend euro goed besteden voor onder andere het bestrijden en bespreekbaar maken van eenzaamheid onder onze ouderen. Daarom zullen wij dan ook de motie en het amendement van GroenLinks steunen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dank u wel, mijnheer Mol. Dan geef ik het woord aan de heer Heller. De heer Heller: Dank u wel, voorzitter. Beste Helmonders, het voorliggende raadsvoorstel om ook hier weer extra geld ter beschikking te stellen, roept bij de fractie van Forum voor Democratie vragen op. Voorafgaand aan de behandeling in de adviescommissie zijn er al vragen ingediend, maar ook die beantwoording leidde weer tot meer vragen. Dat de aanbesteding van dit project geen schoonheidsprijs verdient, is al een conclusie geweest in de adviescommissie. We zijn ook blij dat de andere fracties inzien dat we als gemeenteraad even goed moeten inzoomen bij dit project.

Als pas na de gunning blijkt dat er hele hoge extra kosten zijn voor de fundering en de sloop van de huidige brugpijlers, zegt dat iets over de kwaliteit van het voorwerk. De aanpassing in het kader van de leefkwaliteit, oftewel de geluidswering, behoeft voor ons geen verdere uitleg. Maar dan lezen we dat voor esthetische aanpassingen, lees een sierbalk, waar eigenlijk niemand zicht op heeft, inderdaad vijfhonderdtweeduizend euro extra nodig is. Al in de adviescommissie vroeg Forum voor Democratie zich af van welke planeet de bedenker hier vanaf afkomstig was. Ook andere fracties waren hierover niet amused, wat ook prima is verwoord in het Eindhovens Dagblad. Hoeveel geloof verdient een welstandscommissie die zo'n advies uitbrengt? Ook wordt er wederom uitgegaan van een toe te kennen subsidie vanuit het regionale uitvoeringsprogramma Brainport. En als deze subsidie niet volgt, dan zal er nogmaals een verzoek komen voor honderdzesentachtigduizend euro extra. In de adviescommissie probeerde de wethouder zijn voorkeur om het advies van de welstandscommissie niet naast zich neer te leggen te verdedigen. Want het zou een precedent scheppen voor toekomstige projecten. De gemeente zou dan het verkeerde voorbeeld geven als opdrachtgever. Maar voorzitter, een projectontwikkelaar betaalt een project uit eigen portemonnee, terwijl de gemeente betaalt met het geld van de belastingbetaler.

Daar mogen we dus gerust voorzichtig mee omgaan, anders raken we aan lager wal. Forum voor Democratie is blij met het amendement waarmee GroenLinks een brug slaat naar de rest van de gemeenteraad. We dienen het amendement graag mee in, ook met de andere fracties, want de passage over de sierbalk is niet met droge ogen te verkopen. Over de motie herziening van de welstandscommissie wordt ook door ons positief gedacht, want het raadsvoorstel in deze huidige vorm is voor Democratie echt een brug te ver. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de heer Peters, CDA. Daarna de heer De Mare. Kaartje niet vergeten. De heer Peters: Voorzitter, dank u wel. Wij staan hier vanavond om een belangrijke kwestie te bespreken, die van groot belang is voor onze gemeente. Het gaat om de vervanging van de brug over de Geldropseweg en de aanzienlijke overschrijding van het budget met maar liefst 40 procent. In eerste instantie werd voor dit project een begroting van 2,4 miljoen goedgekeurd. Dit bedrag was gebaseerd op analyses en schattingen van de kosten. Echter, nu wordt ons gevraagd om een aanvullend krediet goed te keuren omdat de werkelijke kosten veel hoger blijken te zijn. Deze overschrijding roept ernstige vragen bij mijn fractie op over het beheer en de controle van de financiële middelen van onze gemeente.

In onze zienswijze had de wethouder eerder kennis van de aanstaande overschrijding en had de gemeenteraad eerder aangesloten dienen te worden hierop. Het

is van cruciaal belang om te begrijpen hoe en waarom deze aanstaande overschrijding heeft kunnen gebeuren. Zijn er onvoorziene omstandigheden geweest die deze extra kosten rechtvaardigen? Wij begrijpen dat gedurende het verder vooronderzoek is gebleken dat er meer geld nodig is ten behoeve van de constructie van de brug. Die kunnen wij billijken. Ook de extra kosten die bijdragen aan de leefkwaliteit voor de omwonenden kunnen wij begrijpen. Maar had de wethouder niet veel eerder aan de bel moeten trekken? Wij denken van wel. En we zijn van mening dat de actieve informatieplicht, zoals deze in de gemeentewet is opgenomen, door de wethouder is geschonden. Klap op de vuurpijl is de aanvullende vraag van een half miljoen voor esthetische aanpassingen aan de brug en het risico dat de aangevraagde subsidie van honderdzesentachtigduizend euro bij de Brainportregio er ook niet gaan komen. Bij dit raadsvoorstel wordt dus nog een slag om de arm gehouden over dat laatste bedrag. In de aanvullende vragen die door een aantal fracties, waaronder die van mij zijn gesteld, blijkt uit de antwoorden dat slechts één aannemer uiteindelijk ingeschreven heeft op dit project. Uiteindelijk is de opdracht ook aan deze firma gegund.

In de behandeling in de commissievergadering hebben wij geen duidelijkheid gekregen over het feit of er ook andere aannemers hadden ingeschreven als zij geweten hadden dat de meerkosten, waarvoor nu een aanvullend krediet wordt gevraagd, zonder meer worden toegekend. De vraag is ons inziens gerechtvaardigd: is deze aanbesteding niet gewoon mislukt en onzorgvuldig gegaan? Dan het meest hete hangijzer in dit dossier. Een half miljoen extra voor esthetische aanpassingen en het schermen met het advies van de Commissie ruimtelijke kwaliteit. Het is een advies van de commissie en het college of de raad kan dit advies naast zich neerleggen. Zeker als we bezien om welk bedrag het gaat. Het college, lees de gemeenteraad, kan het advies met redenen omkleed naast zich neerleggen. Het argument van de wethouder dat na een dergelijk besluit iedere aannemer kan komen met aanpassingen, is er in onze beleving aan de haren bij gesleept. Wij leggen deze argumentatie dan ook ferm naast ons neer. Er zijn al meerdere gevallen geweest waarbij het advies van de Commissie ruimtelijke kwaliteit, toen nog welstandscommissie geheten, terzijde is gelegd. De inwoners van Helmond verdienen duidelijkheid en transparantie over de besteding van hun belastinggeld.

Het is onze plicht als gemeenteraad om ervoor te zorgen dat er verantwoord en efficiënt wordt omgegaan met de financiële middelen die aan ons zijn toevertrouwd. Een overschrijding van 40 procent is simpelweg onacceptabel zonder een grondige en bevredigende verklaring. Die missen wij op een aantal onderdelen en dat stemt ons ongelukkig. Tot zover in eerste instantie. De voorzitter: Dank u wel, de heer De Mare. De heer De Mare: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, als een infrastructureel project, zoals een brug, moet worden gebouwd of zoals in dit geval moet worden herbouwd, kan men kiezen om eerst een volledig ontwerp te maken en daarna de uitvoering aan te besteden of om al eerder een zogenaamd design and build contract aan te besteden. Over de voor- en nadelen van beide werkwijzen kan uren worden gesproken en laten we dat vandaag maar niet doen. Maar opgemerkt moet worden dat behalve een aantal voordelen, die tweede methode wel het nadeel heeft dat er bij zo'n vroege aanbesteding vaak nog diverse onzekerheden bestaan, die dus bij een uitwerking niet aan de aannemer kunnen worden toegerekend. Voorzitter, vanuit die gedachte kunnen wij instemmen met het verstrekken van extra deelkredieten voor de constructieve uitwerking van de brugpijlers en voor de geluidswerende maatregelen. Dat kan die aannemer niet worden aangerekend.

Maar ten aanzien van het deelkrediet voor de esthetische aanpassingen ligt het anders. Voorzitter, zoals velen weten maak ik zelf al vele jaren uit van een Commissie ruimtelijke kwaliteit in een andere gemeente. Ik ken zelfs een aantal leden van de Helmondse commissie persoonlijk. Ik wil nadrukkelijk stellen dat ik geen oordeel heb over het eerste afgekeurde ontwerp of over het duurdere later goedgekeurde ontwerp. Ik ken ze beide niet, behalve de foto in het ED van vanmorgen. En ik vind het ook niet op de weg van een gemeenteraad liggen om het oordeel van een vakinhoudelijke commissie ter discussie te stellen. Daartoe ontbreekt ons

simpelweg de kennis. Voorzitter, wat in dit geval wel pijnlijk duidelijk is geworden, is dat men, het uitvoeringsteam, er tot nu toe blijkbaar niet in is geslaagd om een esthetisch wel acceptabele ontwerpoplossing voor deze brug te bedenken die slechts acceptabele meerkosten met zich mee zou brengen. En wat wij als gemeenteraad wel kunnen stellen, is dat 20 procent van de bouwkosten voor esthetische aanpassingen simpelweg een onacceptabele besteding van gemeenschapsgeld zou betekenen. De heer Heller heeft die formulering het eerst gebruikt en daar ben ik het mee eens. Vandaar dat wij het amendement van GroenLinks, om dat deelkrediet niet ter beschikking stellen, mede indienen. Bovendien dienen wij ook mee met GroenLinks een motie in om nader te onderzoeken of er in de welstandsnota, die overigens binnenkort anders zal gaan heten, een bepaling kan worden opgenomen dat in zulke gevallen het advies van een Commissie van de ruimtelijke kwaliteit kan afwijken. Ik ben het overigens met de heer Peters eens dat, dat al mogelijk is, maar we willen dat dan graag wat explicieter noemen naar aanleiding van deze casus. We moeten ook stellen, de commissie heeft tenslotte alleen het mandaat om naar aspecten van ruimtelijke kwaliteit te kijken en het college en wij als raad moeten ook andere factoren in onze keuzes meenemen.

Voorzitter, er zijn door andere fracties ook allerlei vragen gesteld over wat er vervolgens allemaal zou moeten gaan gebeuren. Die vinden wij heel erg interessant, maar nu nog even niet. Als deze raad, zoals we het horen, vermoedelijk in zeer grote meerderheid dit deelkrediet niet ter beschikking gaat stellen, ontstaat een nieuwe situatie waarvan de wethouder de consequenties maar eens goed op een rijtje zal moeten zetten. Wij wensen hem daar veel succes bij. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Er is een interruptie. Mijnheer Boetzkes. De heer Boetzkes: Voorzitter, dank u wel. Ik heb een vraag. De heer De Mare geeft al aan dat hij lid is van een andere ruimtelijke kwaliteitscommissie. Dus ik kan hem die vraag wellicht als specialist stellen. Maar is het advies van de ruimtelijke adviescommissie bindend? Of kan het college dat ook naast zich neerleggen? Omdat zij wel die kennis die wij als gemeenteraad, zoals u net terecht aangeeft, niet heeft. Ja, daar wel overwogen en onderbouwd van afwijken? De voorzitter: Mijnheer De Mare. De heer De Mare: Ja, dat heb ik net gezegd en dat erken ik ook wat de heer Peters zegt. Een Commissie ruimtelijke kwaliteit is een adviescommissie en het is anders dan bijvoorbeeld de toetsing van de constructieve veiligheid van een gebouw, is niet een volstrekt 100 procent dwingend advies. Een college kan daar gemotiveerd van afwijken.

Wij vinden dat naar aanleiding van deze casus dat wel wat explicieter mag worden benoemd in een nieuwe, want er moet sowieso een nieuwe, wat nu een welstandsnota heet, dat moet sinds de Omgevingswet een nota ruimtelijke kwaliteit gaan worden en dat het daar wel wat explicieter in mag worden genoemd. Dat is de reden van die motie, maar inderdaad vinden wij dat ervan kan worden afgeweken. De voorzitter: Mijnheer Boetzkes. De heer Boetzkes: Voorzitter, is daarmee die motie niet wat te veel? Er had gewoon afgeweken kunnen worden. Die motie staat dus feitelijk los van de situatie hier, als ik dat zo mag interpreteren. De voorzitter: Mijnheer De Mare. De heer De Mare: Klopt, de motie is in mijn optiek naar aanleiding van. Het is inderdaad, het is in principe al mogelijk om van het advies af te wijken, maar we willen dat graag met de heer Van Sas en met anderen wat

explicieter benoemd hebben, dat het ook duidelijker is voor mensen en dat u dat niet in een raadsvergadering hoeft na te vragen tot twee keer toe. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van de Werff, interruptie. De heer Van de Werff: Mijnheer De Mare…Dank u wel voorzitter. Mijnheer De Mare, was u op de hoogte van het feit dat al in mei 2023 bekend was dat er geboord moest worden in plaats van heien, dat de pijlers helemaal gesloopt moesten worden en dat de geluidswerende schermen er zouden komen, oftewel kosten van vierhonderdvijftigduizend toen al bekend waren? Was u daarvan op de hoogte? De voorzitter: Mijnheer de Mare. De heer De Mare: Nee, daar was ik niet van op de hoogte. Ik heb de raadstukken gelezen, maar u heeft een presentatie bijgewoond die ik niet ken. Dus daar was ik niet van op de hoogte. Ik heb begrepen dat die extra kosten bekend zijn geworden na de aanbesteding als onderdeel van dat design and build contract. Maar op welk moment dat in de afgelopen periode is geweest, is mij niet bekend. De voorzitter: Oké. Dank u wel. Dank u wel, mijnheer De Mare. Dan geef ik het woord aan de heer Van Geel. De heer Van Geel: Ja, er is al heel veel gezegd en ook tijdens de commissievergadering waren wij als D66 ook vrij uitgesproken over de sierlijst. Er werd ons immers gevraagd om met een behoorlijk bedrag over de brug te komen.

Dat ging ons dus inderdaad iets te ver om daar meteen in mee te gaan. Naar aanleiding van de hele discussie hebben wij ook meegesproken en hebben wij mede ondertekend de motie en het amendement dat ingediend is. Het gaat om gemeenschapsgeld. Omdat het om gemeenschapsgeld gaat, moeten wij als gemeenteraad die afweging kunnen maken. Wat mij betreft doen we die ook. Het lijkt erop dat we dat in meerderheid gaan doen. Waar ik me wel van wil distantiëren is, er is een design and build methode gekozen, daar kun je van alles van vinden qua aanbesteding en die kun je ook gaan evalueren. Maar dat heeft inderdaad, dat brengt bepaalde spanningsvelden met zich mee en kan dus ook met zich meebrengen dat achteraf je kosten pas gaat zien die je van tevoren nog niet wist. En dan kun je ervoor kiezen om die twee uit elkaar te trekken. Eerst ontwerpen en dan pas aanbesteden. Dan heb je meer zekerheid over dat bedrag. Er is nu eenmaal voor deze systematiek gekozen. Begrijpelijk dus dat als daar iets uit voortkomt, dat wij daarmee geconfronteerd worden als gemeenteraad. Daar hebben we dus ook wat minder problemen mee. Het gaat meer kosten, maar dat zijn logische keuzes geweest. Dus alleen eigenlijk die sierlijst, daar zijn wij het niet mee eens en voor de rest kunnen wij ermee leven hoe het gegaan is. De voorzitter: Dank u wel. De heer Boetzkes en dan de heer Peters.

Mijnheer Boetzkes, een interruptie. De heer Boetzkes: Voorzitter, dank u wel. Ik hoorde de heer Van Geel net een paar keer zeggen dat wij als gemeenteraad die overwegingen moeten kunnen maken. We hebben net gehoord van de heer De Mare, dat ook het college die overweging had kunnen maken. Wie vindt u in deze situatie dat die overweging moet maken? De voorzitter: Mijnheer Van Geel. De heer Van Geel: Ik ben van mening, en de wethouder heeft ook in de commissie aangegeven dat hij die mening ook toegedaan is, dat je niet zomaar precedent kunt gaan scheppen wat betreft het afwijken van dit soort adviezen. Dus je wil dat niet te vaak doen. Om die reden heeft de wethouder ook voor gekozen om niet

van af te wijken. Dat is een keuze. Je kunt zeggen: het college had die keuze ook had kunnen maken om wel af te wijken. Ik vind het wel zuiver dat wij als gemeenteraad dus ook op de rem kunnen trappen op dit soort momenten. En ja, het ligt ook bij ons, we hebben een budgetrecht. De voorzitter: Dank u. Mijnheer Boetzkes nog. De heer Boetzkes: Voorzitter, ik hoor nu een aantal keren wat de wethouder denkt en zo. Ik denk dat hij dat direct zelf allemaal wel aan ons gaat vertellen. Ik ben vooral geïnteresseerd. Dit gaat om een gigantisch bedrag. Wat u zelf aangeeft, het is gemeenschapsgeld. Ik denk dat prima het college, onderbouwd, laat het duidelijk zijn, is net ook in het betoog van de heer De Mare aangegeven dat het niet zomaar kan, is niet zomaar naast…Goed onderbouwd, hier neer had kunnen leggen: dit is ontzettend veel geld en juist het ‘…’ kunnen om dit niet te doen. Toch heeft het college, deze wethouder ergens anders voor gekozen. Wat vindt u dat de juiste procedure zou zijn in dit geval? De voorzitter: Mijnheer Van Geel, kort. De heer Van Geel: Daarop kan ik antwoorden dat ik de wethouder niet ben en die keuze dus ook niet aan mij is. Dus ja, dit is echt een afweging die door het college gemaakt wordt en wij kunnen daar van alles van vinden vervolgens als gemeenteraad en dat vinden wij ook. Dus dat vind ik zuiver. De voorzitter: Toch, ik begrijp het.

De heer Boetzkes: Voorzitter, excuus, maar het is erg moeilijk een discussie met de gemeenteraad voeren als de gemeenteraad naar het college gaat wijzen. Ik vraag het juist. U bent, u zit in de gemeenteraad. U moet hier een mening over vormen. Maar goed, ik zal ophouden, voorzitter, want dit gaat tot niks leiden. De voorzitter: Nou, ik zeg het toch even. De heer Van Geel heeft gewoon mee die motie ondertekend. Dus volgens mij heeft hij duidelijk aangegeven wat hij vindt. Dus ik geef het woord aan de heer Peters voor een interruptie aan de heer Van Geel. De heer Peters: Ja, hij doet het. Dank u wel, voorzitter. Hoorde ik de heer Van Geel nu zeggen: als het gaat over de tijdvolgordelijkheid, dat het tijdstip waarop de wethouder nu naar de raad komt, op tijd is? Of bent u met mij van mening dat de Gemeentewet en de actieve informatieplicht in deze is geschonden? Want dat vond ik toch wel een curieuze opmerking. Of heb ik hem niet goed begrepen? De voorzitter: Mijnheer Van Geel. De heer Van Geel: Ja, de vraag altijd met dit soort trajecten is: op welk moment is definitief? Want je gaat altijd nog kijken van: kunnen we nog iets aanpassen? Er kan eerder al het idee zijn van: oké, we moeten deze dingen allemaal gaan doen. Wanneer is het pakket totaal? Wanneer kun je echt naar de gemeenteraad ermee? En dat is niet op het moment dat het voor het eerst duidelijk wordt.

Dus ik laat dit ook echt aan de wethouder om hier verder op te antwoorden. Maar je kunt stellen dat het laat is, maar om dat zeker te weten, moet je in het hele proces meegelopen hebben. En ik heb niet in de keuken kunnen kijken bij de ambtenaren. De voorzitter: Mijnheer Peters. De heer Peters: Dank u wel voorzitter. Ik stel vast dat ik geen antwoord krijg op de vraag die ik stel.

De voorzitter: Dank u wel, dank u wel. Mevrouw Maráczi, u had ook nog een opmerking? Mevrouw Maráczi: Ja, ik weet niet of hij er nu nog toe doet, maar ik vond het eigenlijk een beetje een vreemde discussie, want volgens mij gaf de heer Van Geel ook gewoon keurig antwoord. Volgens mij is het zo dat wij als raad altijd als laatste aan zet zijn. De voorzitter: Dank u wel voor de toevoeging. Dan geef ik het woord aan de heer Van de brug, VVD. De heer Van de Brug: Dank u wel, voorzitter. Na tachtig jaar is deze brug aan de Geldropseweg over het Eindhovens Kanaal toe aan een facelift. We kunnen daarbij niet om het feit heen dat het botoxgehalte hierin wel flink uit de klauwen loopt. Het staat voor de VVD-fractie als een paal boven water dat er iets aan deze brug moet gebeuren. Dat is voor ons geen issue. Wat wel een issue is, is het feit dat ook in dit dossier de participatie ver te zoeken is, terwijl dit college daar de mond vol van heeft. Op 16 mei jongsleden is er een bijeenkomst georganiseerd voor de wijk Brandevoort en Mierlo door de gemeenten Geldrop-Mierlo en Helmond. Inwoners voelden zich enigszins overvallen, omdat de werkzaamheden al op 5 juni gaan starten. En de inwoners niet het gevoel hadden dat er serieus iets met hun bezwaren en vragen gedaan werd. Zelfs op 16 mei konden simpele vragen van de bewoners niet beantwoord worden.

Van enige afstemming tussen de gemeenten Geldrop-Mierlo en Helmond lijkt ook al geen sprake als het gaat om bijvoorbeeld de omleidingsroutes die niet goed doordacht zijn en geheid tot een verkeersinfarct gaan leiden. Wethouder Van de Laar uit Geldrop-Mierlo geeft zelf in de commissievergadering van 4 maart jongsleden aan dat alle wegen gaan vastlopen. Dat geeft vertrouwen. Voorzitter, een sierlijst van een half miljoen. Ik dacht dat we een brug gingen bestellen, geen complete sierkunstgalerij. Dit gaat de VVD-fractie dan ook veel te ver en staat niet in verhouding tot het oorspronkelijke aanbestedingsbedrag. Voorzitter, dan kom ik tot de aanbestedingsprocedure an sich. Waar dit zo'n makkelijk dossier had kunnen zijn, gaat hier alles fout wat er ook maar fout kan gaan. Op 21 april 2023 wordt op de website van infrasite.nl al gepubliceerd dat de gunning voor vervangen van de brug van het Geldropseweg over het Eindhovens Kanaal gegund is aan BAM Infra. Uit de antwoorden op de schriftelijke vragen van de fracties Helder Helmond en CDA blijkt dat de aannemer intussen al gestart is met de uitvoering van deze werkzaamheden, inclusief het meerwerk, en dat het intrekken van deze opdracht een flinke kostenpost voor de gemeente met zich mee zou gaan brengen. Voorzitter, als dat allemaal zo is, dan vraagt de VVD zich af welke keuze we als raad eigenlijk wel hebben vandaag.

Voor ons gevoel staan we met de rug tegen de muur, omdat deze wethouder de overeenkomsten al heeft gesloten. Voordat de raad daar nog iets van heeft kunnen vinden of überhaupt financiële middelen voor beschikbaar heeft gesteld. Volgens mij is de raad kaderstellend en niet wethouder Bonte. Voorzitter, deze brug stamt uit het jaar 1937 en is vele jaren in bezit van de gemeente en beheer van de gemeente Helmond. Daarnaast is er in 2012 al een onderzoek naar de sterkte van de brug gedaan. Intussen zijn we weer twaalf jaar verder en daarmee zou je toch kunnen veronderstellen dat we genoeg tijd hebben gehad om alle technische details van de huidige brug voldoende in beeld te hebben om daarmee te kunnen bepalen welke maatregelen we moeten treffen om deze brug ook voor de toekomst veilig te laten zijn. Het is werkelijk te absurd voor worden dat pas na de aanbestedingsprocedure duidelijk wordt dat de door de gemeente opgeleverde constructieve beschouwingen onjuist zijn.

Als deze basisgegevens al niet op orde zijn, ondanks vele jaren die we daar de tijd voor hebben gehad, hoe kan er dan überhaupt sprake zijn van het juist doorlopen van een aanbestedingsprocedure? En moeten wij ons zorgen gaan maken over het gemeentelijke technisch inzicht bij andere bruggen die onze stad rijk is? En wellicht op de lange termijn moeten we worden vervangen, zoals bijvoorbeeld de Kasteel-Traverse, ik noem er maar eentje. Zouden de overige vier afgehaakte partijen wellicht een prijs hebben afgegeven als alle feiten, inclusief een correct bouwbudget, wel juist op tafel had gelegen? Zou dit uiteindelijk nog verschil hebben gemaakt voor de totale aanneemsom? De bouwer is geselecteerd op

basis van zogenaamde groene criteria. Die houden in dat zoveel mogelijk onderdelen van de oude brug hergebruikt worden. Aangezien dat uiteindelijk nu niet gaat gebeuren, vragen we ons af of dit wellicht ook een extra drempel voor de andere aanbieder was om uiteindelijk aan de voorzijde al niet mee te dingen aan deze opdracht? Allemaal vragen waar we vermoedelijk vanavond geen antwoord op gaan krijgen. Al medio 2023 mei was u als wethouder op de hoogte van het feit dat er meer werk aan zat te komen en u heeft zelfs de aannemer al opdracht gegeven om extra werkzaamheden uit te voeren. Het is verbazingwekkend dan te noemen dat het college pas op 20 maart 2024 akkoord is gegaan met het daarbij extra benodigde budget en dat wij als raad er een jaar later, twee weken voor de feitelijke wegafsluiting, pas iets van mogen vinden. Het voelt als even tekenen bij het kruisje. Voorzitter, wij voelen ons niet serieus genomen door deze wethouder en vinden dit echt brokkelwerk ten top. Tot zover in eerste instantie. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van de Brug. Dan kijk ik even aan de zijde van de gemeenteraad of er nog iets in te brengen is in eerste termijn? Zo niet, dan zou ik graag wethouder Bonte willen vragen om te reageren op de inbrengen. Wethouder Bonte. De heer Bonte: Voorzitter, dank u wel. Ik zou graag willen beginnen met het maken van een groot compliment.

Een groot compliment aan u en een groot compliment in het bijzonder aan de heer Van Sas. Want ik kan bekennen dat de knoop die veel van u in uw maag hadden over de half miljoen kosten die we zouden moeten maken voor een esthetische verfraaiing van de brug, dat die knoop bij mij en bij collega's in het college ook in de maag zat. We hebben daar uitgebreid met elkaar over gesproken in de adviescommissie en het dilemma, althans het dilemma wat zich bij mij voordeed en ook bij het college is: wij snappen de knoop die bij veel van u op de maag ligt, maar we zitten wel met het probleem dat als wij hier een uitzondering gaan maken, dat projectontwikkelaars die ook moeten voldoen aan de uitgangspunten van uw eigen welstandsvisie en aan de adviezen van de welstandscommissie, die vaak ook tegen meerkosten aanlopen vanwege aanpassingen in hun ontwerp. Ik ben van mening, en veel van u hebben dat in de commissievergadering ook gedeeld, dat wij niet met twee maten zouden mogen meten. Vandaar mijn grote compliment in uw richting en in het bijzonder van de richting van de heer Van Sas, want u heeft de oplossing gevonden om met dit ingewikkelde dilemma om te gaan. Aan de ene kant een amendement te maken op het voorstel wat er ligt, waarin u zegt: we maken een uitzondering en besparen een half miljoen gemeenschapsgeld.

Maar aan de andere kant ook gelijk de oproep om een aanpassing te doen in de welstandsnota om te voorkomen dat zulk soort situaties in de toekomst ook optreden. Ik vind dat een prima combinatie. Zo voorkomen we precedentwerking, maar lossen we ook het probleem op en het ongemakkelijke gevoel waar we eigenlijk allemaal mee zaten. De voorzitter: Ik zie een interruptie. Mijnheer Van de Werff. De heer Van de Werff: Dank u wel, voorzitter. Wethouder, ik vind dit echt een verhaaltje van wc-eend. Verder wil ik er geen woorden aan vuil maken. De voorzitter: Waarvan akte. U vervolgt uw betoog. De heer Bonte: Ja, dan ga ik gelijk in op de andere vragen die ook door onder andere de heer Van de Werff zijn gesteld. U geeft een aantal terechte vragen weer. Een aantal daarvan zijn natuurlijk in de commissie ook al gesteld. CDA heeft ook een aantal technische vragen gesteld, dus ik zou daar geen dubbelingen in willen doen, maar u stelt ook een aantal aanvullende vragen. Een daarvan is: er was toch al veel eerder duidelijk, zelfs in mei ‘23 al, dat de kosten hoger zouden worden? In mei ‘23 was onder andere ook, werd al zichtbaar dat die fundering waarvan we hoopten dat die hergebruikt zou kunnen worden, dat dat waarschijnlijk niet het geval

zou zijn. En u heeft daar gelijk in. Dus vanaf mei ‘23 is er in de loop der tijd aan het licht gekomen dat er meer kosten zaten aan te komen. De voorzitter: Ik zie een interruptie van de heer Manders. De heer Manders: Dank u wel voorzitter. Ik heb eigenlijk een vraag naar aanleiding van uw complimenten naar de heer Van Sas, dat het dus toch opgelost kan worden en dat in combinatie met de opmerking van het CDA, dat het college gewoon het advies van de commissie naast zich neer had gelegd. Mijn vraag is: op dit moment, zijn er nu al kosten gemaakt voor die composiet sierbalk? Ik kan me voorstellen dat de aannemer, omdat we twee weken voor aanvang zitten, het composiet al heeft ingekocht, misschien de vorm al heeft laten maken. Of is het inderdaad zo dat door dat geweldige amendement van de heer Van Sas, waar u complimenten aan gaf, dat we die kosten nu echt niet gaan maken? Dat is denk ik een essentiële vraag. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Bonte. De heer Bonte: Als uw vraag is: is de sierbalk al besteld? Daar is het antwoord nee op, want daar bent u aan zet. Er zijn natuurlijk wel kosten gemaakt in de verschillende ontwerpen die er gemaakt zijn. In overleg met de welstandscommissie, daar zijn op eerdere ontwerpen, dat heeft u ook in de beantwoording van de vragen kunnen zien en in uw raadsinformatiebrief, daar zijn natuurlijk kosten gemaakt.

Maar de half miljoen die we extra zouden moeten besteden aan het maken, het construeren van zo'n sierbalk, die zijn nog niet gemaakt. Dus daar heeft u de keuze om daar al of niet voor te gaan. Dan de heer Van de Werf die ook vragen heeft en ook anderen van u over de informatieavond. Vorige week is een informatieavond georganiseerd, druk bezocht en de heer Van de Werf die vraagt: waarom nu pas een informatieavond? Het is niet voor het eerst dat wij met omwonenden over de brug en de omgeving van de brug in gesprek zijn. We zijn al meer dan anderhalf jaar met omwonenden in gesprek. Daar zijn onder andere ook de maatregelen, waar we ook extra krediet voor aanvragen, rond geluidswering zijn daar uit voortgekomen. Dit is een avond die voor de hele brede omgeving is georganiseerd. Onder andere ook voor de inwoners van Mierlo. Om ze vooral ook te informeren over: wat gebeurt er tijdens de werkzaamheden van de brug. En hoe vinden dan de omleidingen plaats. De voorzitter: Interruptie van de heer Van de Werff. De heer Van de Werff: Dank u wel voorzitter. Wethouder, ik was aanwezig bij die avond en onder de indruk dat er ongeveer honderdtachtig mensen binnen zaten waarvan 95 procent vragen had over de omleidingen, de slechte communicatie. Het was een chaotische avond waarbij alleen maar excuses aan werden geboden door de sprekers, geen oplossingen werden gegeven.

En zoals ik al zei: deze avond was al in januari gepland en is nu pas uitgevoerd. Twee weken voor de eerste sloopwerkzaamheden. Dat noem ik eigenlijk alleen maar schande. De voorzitter: U vervolgt uw betoog. De heer Bonte: Ja, dan heeft de heer Van de Werff ook een vraag gesteld over het aanbestedingsproces en dan in het bijzonder andere potentiële gegadigden die zijn afgehaakt. En u vraagt zich eigenlijk af van: wat zijn de redenen daarvoor geweest? We hebben daarin ook de beantwoording op de vraag van het CDA, meen ik, en de correspondentie van de aanbestedingsjurist die voor ons ook heeft meegekeken, hebben we ook in beeld gebracht wat zijn nou de redenen geweest? Bij navraag bij de vier partijen die zijn afgehaakt, dat is eigenlijk een diversiteit aan redenen. Onder andere te weinig personeel zelf aanwezig om de werkzaamheden uit te voeren. Of een te volle portefeuille. Hangt een beetje met elkaar samen. Dus met andere

werkzaamheden bezig. Het voorzien van problemen met het behoud van de onderbouw. Dus dat is een van de aannemers die zegt: we zien daar risico's. Of überhaupt een te laag budget. Dus ze vonden dat wij te weinig betaalden voor de werkzaamheden die de aannemer uit zou moeten voeren. De voorzitter: Mijnheer Van de Werff. De heer Van de Werff: Dan heb ik twee vragen aan u. Ten eerste: wat vindt u ervan dat de aanbestedingsjurist in haar schrijven zelf zegt: de raad zal het voorstel wel aannemen? Dat is één. En bij diezelfde aanbestedingsjurist staat dat één partij inderdaad vanwege voorziene problemen afhaakt en dat zijn de pijlers. Mijnheer Bonte, wat vindt u ervan dat de partij afhaakt vanwege de pijlers? Die had dus mee kunnen doen als van tevoren dat mooi bekend was geweest. De voorzitter: De heer Bonte, daarna interruptie van de heer Vervoort. De heer Bonte: Op uw eerste punt, volgens mij heeft de aanbestedingsjurist nadrukkelijk aangegeven dat de werkzaamheden ook onder voorbehoud van instemming van de raad zijn. Dat is nadrukkelijk ook in het schrijven benoemd. Er staat wel: de verwachting, verwachting, geloof ik zoiets, is dat de raad instemt, maar daarna staat er nadrukkelijk benoemd dat er nog besluitvorming in de raad plaats moet vinden en afhankelijk daarvan ook de werkzaamheden plaatsvinden. Dus zeker voor een jurist is dat heel netjes geformuleerd.

Dan uw punt over die pijlers. Dat hebben we natuurlijk in de aanbesteding aan de voorkant ook meegegeven. We hebben een eerste inschatting gemaakt en ook de hoop uitgesproken als gemeente dat die pijlers zo mogelijk hergebruikt zouden kunnen worden. Maar we wisten zelf, dat was ook onderdeel van dat design and construct, aanbestedingsprincipe, dat dat uiteindelijk door de geselecteerde aannemer nog in beeld gebracht zou moeten worden. Overigens BAM had daar, toen ze inschreef, zelf ook al twijfels bij. Dus die had ook al twijfels van: ja, kunnen die pijlers echt hergebruikt worden? Een van de andere inschrijvers had diezelfde twijfels en dat is ook mede reden geweest waarom ze uiteindelijk niet hebben ingeschreven. De voorzitter: Een vervolgvraag hierop en daarna de heer Vervoort. De heer Van de Werff: Dank u wel, voorzitter. Nu hoor ik het weer, die pijlers. Die pijlers waren vorig jaar al bekend, inclusief de geluidsverminderende maatregelen ter waarde van 4,5 ton. Bent u niet te laat met het informeren van de raad? Ja of nee? De voorzitter: Mijnheer Bonte. De heer Bonte: Uw vraag ging net over het aanbestedingsproces, dus dat was voor de start van de aanbesteding niet bekend. Wij informeren u op het moment dat wij ook zekerheid over het totaal hadden, dus op die drie verschillende onderdelen, wat daar de te verwachten meerkosten zijn.

En dat is ook het moment waarop we u om een kredietaanvraag vragen. U bent aan zet, want u heeft het budgetrecht. En uiteindelijk is het aan u om de keuze te maken of u dat extra budget uittrekt. Als u dat niet doet, dan vinden op zo'n onderdeel de werkzaamheden ook niet plaats. Dus als u bijvoorbeeld zegt: die extra kosten voor geluidswerende maatregelen, daar willen we geen krediet voor uittrekken. Dan maken we die kosten niet. Als u zegt voor, en daar ligt een amendement wat breed ondersteund is, voor die composieten voorzetbalk willen wij geen kosten maken, dan maken we die kosten niet en dan komt die voorzetbalk er niet. De voorzitter: Mijnheer Van de Werff.