Verslag - Raad 21 april 2022

Onze fractie hoopt vandaag van Thomas Tuerlings eindelijk duidelijk te krijgen op de volgende vragen, eventueel staat in zijn bijdrage, anders dan horen we dat nog wel in een los antwoord op die vraag. Waarom GroenLinks zo'n inhoudelijk gesprek constant heeft gedwarsboomd, terwijl in eigen gesprek met informateur hier wel op is gewezen. GroenLinks gaat graag tijdens het proces om tafel met de VVD en ook met Helder Helmond. Wat is er na het eerste gesprek verandert, waarom dit gesprek niet heeft plaatsgevonden? Waar was GroenLinks bang voor? Wat waren precies de blokkerende punten met de VVD? Heeft de heer Tuerlings het idee dat zijn partij zich enig moment constructief heeft opgesteld tegenover de variant met de drie grootste partijen. In ons gesprek op 8 april bleek al vrij snel duidelijk dat de variant voor de drie grootste partijen expliciet niet meer op tafel ligt volgens GroenLinks, terwijl vier dagen ervoor in de tussenrapportage nog wordt gesproken over deze variant. Wat heeft er zich afgespeeld in deze vier dagen? Waarom wil GroenLinks per se in machtsblok … In een machtsblok? Dit opmaken door steeds te verwijzen naar de tien, elf zetels. En dat is dan de verhoudingen binnen de drie plus één. Een verhouding in een mogelijk college. De twee wethouders die ze nu gaan leveren, wijst hier ook op.

Zijn zet zes wethouders niet veel beter uitlegbaar aan de stad? Is er überhaupt naar de interne organisatie gekeken of zeven wethouders wel werkbaar is? Het valt ons op dat in meerdere gemeentes grote lokale partijen of de VVD uit colleges zijn gezet voor een progressievere koers. Is hier bemoeienis geweest van landelijke partijtop GroenLinks? Hebben er familiebanden een rol gespeeld bij de totstandkoming van deze politie? Hoezo is ervoor gekozen om niet van alle gesprekken notulen te maken? Tot slot, welk rapportcijfer, ja de heer Stevens ... Volgens mij ben ik aan het woord. Ja, dit is de tweede keer al sorry, ja, in hoeverre moet ik dat serieus nemen? Welk rapportcijfer heeft de heer Tuerlings aan het formatieproces? Voorzitter nogmaals, onze fractie is niet contact met het verkiezingsproces onder leiding van informateur de heer Lintmeijer. Het hele proces is namelijk gefrustreerd door andere belevenissen, zoals hij zelf opschrijft, welke door de heer Lintmeijer zo zijn overgekomen. Dit valt allemaal op te maken uit de notulen. In diezelfde notulen lezen we terug dat de heer Lintmeijer zijn GroenLinks pet afzet en zo objectief mogelijk probeert te kijken waar de afzonderlijke fracties voor staan. Naar onze mening heeft de heer Lintmeijer deze GroenLinks pet constant opgehouden.

Allereerst het eindverslag, zo zou een gesprek met de drie grootste partijen niet mogelijk zijn omdat er grotere politiek inhoudelijke verschillen zouden zijn. En er zou weinig onderlinge bewegingsruimte zijn bij de VVD. Deze constateringen uit het eindverslag zijn ons nooit duidelijk gemaakt wat voor de volledige transparantie wel van essentieel belang is. Kon ons nou eindelijk duidelijk worden gemaakt, wat betreft bedoeld wordt met weinig onderlinge bewegingsruimte. Uit de notulen met de VVD met

formateur blijkt wat anders. Daarnaast spreekt de heer Lintmeijer na de tussenrapportage van onderzoeken van diverse varianten. Kan de heer Lintmeijer kenbaar maken wat hij precies mee bedoelt, want uit de notulen van 8 april bleek dat de variant met de drie grootste partijen geen optie meer was. In hoeverre is deze optie dan eigenlijk wel verkend? De heer Lintmeijer spreekt van coalitie dicht bij de burger staat en herkenbaar in de stad. En, citeer nogmaals zijn woorden, coalitie met steun van meer dan alleen coalitiepartijen. Hoe kan de heer Lintmeijer dit opschrijven in relatie tot het buitensluiten van de twee grootste … Of de nummer twee en de nummer drie en met de polarisatie in de raad die dit gaat veroorzaken? Tot slot, ik ga afronden voorzitter. Over het ondoorzichtige informatieproces. Los van het Ollongrennetje van het sturen van onze notulen naar de verkeerde de heer Rieter, merken we constant dat de heer Lintmeijer in andere belevenis heeft van gesprekken en gespreksverslagen. Gelukkig heeft onze fractie twee keer een schriftelijk schriftelijke reactie gegeven, waardoor we terug kunnen wijzen naar de feiten. Één, de heer Lintmeijer heeft namelijk meermaals benadrukt dat Helder Helmond een variant zou hebben afgewezen.

Dit klopt niet, we zijn niet op andere opties ingegaan, omdat we eerst maximaal de variant met de drie grootste wilden verkennen en we hoorden het nu net pas van GroenLinks, dat op 16 maart het al duidelijk was. Als we dat eerder hadden geweten, hadden we andere keuzes gemaakt. Twee. Er wordt gesuggereerd dat voor de drie plus één variant geen meerderheid is. Zowel GroenLinks onderhandelaars als de informateur geven dit aan, terwijl uit de verschillende gespreksverslagen is gebleken dat meerdere partijen hebben aangegeven daar toch wel voor open te staan. Dit klopt dus niet. Drie, zo spreekt de heer Lintmeijer tegen VVD dat we duurzaamheid niet belangrijk vinden, terwijl we dit duidelijk een van onze speerpunten noemen. Ook, klopt dus ook niet. Vier. De heer Lintmeijer zegt Helder Helmond heeft alleen aangegeven open te staan voor drie plus één. Helder Helmond wil geen behouden coalitie met zichzelf erin. Helder Helmond heeft geconcludeerd dat drie plus twee geen optie was. Alle is niet de waarheid. Vijf, de heer Lintmeijer, VVD heeft laten weten drie plus twee variant geen optie te vinden. Dit klopt ook niet. Zes. De heer Lintmeijer maakt later duidelijk dat hij bij de drie plus één variant alleen heeft gekeken naar de linkse partijen, omdat dit voor de hand ligt voor GroenLinks. Hoezo geen GroenLinks pet? Dit is wat ons betreft geen verkenner, maar formeren, en heel dubieus.

Zeven, uit de verschillende gesprekken bleek het daar een samenkomst met de drie grootste partijen te komen, zowel na eerste gesprek VVD als eerste gesprek Helder Helmond. De heer Lintmeijer heeft een andere beleving van dit gesprek lezen we terug uit de notulen. Dit is heel dubieus en heel relevant voor het proces. Als laatste, acht de heer Lintmeijer geeft aan echt zijn nek uitsteken bij andere partijen voor varianten met Helder Helmond erin, terwijl hij in eerste instantie aangaf bij ons dat hij bij ons als eerste aan het polsen was en daarna pas bij andere partijen wilden gaan navragen of dit wel mogelijk was, dus is ook heel dubieus. Als onze fractie dit allemaal op een rijtje zet, dan heeft de formateur duidelijk het proces gefrustreerd. Hoe kijkt de heer Lintmeijer terug op zijn eigen handelen? Is de formateur van mening dat hij zich ten alle tijde onafhankelijk heeft opgesteld? Onze conclusie, we betreuren het dat er niet gezocht is naar mogelijkheden om er samen met GroenLinks, VVD en Helder Helmond uit te komen. Dit is niet onderzocht door een andere beleving van de heer Lintmeijer en met die reden van tafel geveegd. Naast het ondoorzichtige proces maakt het voor ons onmogelijk om deze coalitie te steunen. De voorzitter: Dankjewel, zijn er nog andere die het woord willen voeren? Hebt u een vraag? Mevrouw Brouwers: Oh, nee, ik had even een opmerking.

Ik wilde eigenlijk alleen even opmerken dat ik de opmerking over eventuele familiebanden insinuaties nogal onsmakelijk vind persoonlijk. De voorzitter: Oké waarvan akte. De heer Vervoort. Ja, bijdrage.

De heer Vervoort: Voorzitter, om de vier jaar zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Dit zou een feest moeten zijn voor onze democratie, voor een onze inwoners, politieke vertegenwoordigers en alle overige betrokkenen. Is dat ook zo? Vier jaar geleden was de opkomst in Helmond helaas amper 42%. De laagste opkomst in geheel Nederland. De burgemeester heeft er echt alles aan gedaan om het tij te keren. Helmond is weliswaar geen laatste, maar het aantal uitgebrachte stemmen is wederom gezakt tot 39,3%. Hoe komt dat? Luisteren we wel naar onze inwoners? Vier jaar geleden werden wij als CDA als tweede partij met 24 stemmen minder als … Door de winnaar GroenLinks aan de kant gezet. Hebben we hier iets geleerd? Nee, want wederom worden de winnende partijen de nummers twee en drie ook aan de kant gezet. En waarom? De heer Van Dijk: Voorzitter mag ik even een interruptie plegen? De voorzitter: De heer van dijk. De heer Van Dijk: U benoemt dat zo en u geeft een terecht beeld wat destijds gespeeld heeft. Maar ik kan u dezelfde vraag stellen, acht jaar geleden, toen wij opeens naar vijf zetels gingen en u ons totaal niet aan tafel heeft gevraagd. Dus wat maakt nu het verschil met inzicht van toen en nu? De voorzitter: De heer Vervoort. De heer Vervoort: Ik ben bij die vergadering acht jaar geleden niet betrokken geweest, dus ik durf het niet te zeggen.

Ik kan het, ik moet u het antwoord schuldig blijven. Ik durf het echt niet te zeggen. Verder met mijn betoog. Als we de Helmonders bij de politiek willen betrekken, moeten we onze burgers serieus nemen. Wij veroorzaken als politiek zelf de problemen door niet naar onze kiezers te luisteren. Tevens is er een bestuurscultuur ontstaan dat alles wordt dichtgetimmerd. Alles wat we van tevoren afgestemd wordt binnen het college en binnen de coalitie. De voorzitter: Mevrouw Wijnands heeft een interruptie. Mevrouw Wijnands: Ja, mag ik u vragen, mijnheer Vervoort, op welke wijze we nu niet naar de kiezers hebben geluisterd als er een coalitie wordt gevormd van een meerderheid? De heer Vervoort: Wat ik heb aangegeven… De voorzitter: De heer Vervoort. De heer Vervoort: Dat de kiezer heel duidelijk een signaal heeft gegeven dat hier in Helmond drie partijen veruit de grootste zijn en dat er geen inhoudelijk gesprek is plaatsgevonden wat ik heb gehoord hier vanavond en dat vinden wij teleurstellend. Wij begrijpen als er een inhoudelijk grote discussie is geweest met de drie partijen en ze zeggen, we komen samen inhoudelijk niet verder. Dat er naar andere mogelijkheden worden gekeken, maar dat is in onze beleving zien de beraadslaging absoluut niet gebeurd. De voorzitter: Mevrouw Wijnands.

Mevrouw Wijnands: Ja ik vind echt het principe dat u de kiezer nu tekortdoet, want de kiezer stemt éen keer en die stemt op een partij en of een partij nou één zetel krijgt op vijf zetels heeft die ene kiezer uitge… Aangegeven op welke partij die wil stemmen. En onze een partij met twee zetels is net zoveel waard in meerderheid dan een partij van vijf zetels.

De heer Vervoort: Als u met de inwoners van Helmond spreekt, of met de kiezers spreekt, is dat niet het antwoord wat u krijgt van de kiezer. Dat is weer misschien uw interpretatie van u, maar De kiezer denkt er wel anders over want die kan het namelijk niet uitleggen dat die partijen… Mevrouw Wijnands: Voorzitter, sorry, maar ik met u nu niet in debat, maar ik wil… De voorzitter: Mevrouw Wijnands. Mevrouw Wijnands: Ja, sorry. De voorzitter: U laat de heer Vervoort eerst uitspreken en dan geef ik u het woord, de heer Vervoort. En dan krijgt u het woord. De heer Vervoort: Ik heb aangegeven als u het debat aangaat met de kiezers, dan zouden de kiezers zeggen van nou, is hier, we voelen ons tekort gedaan, wij gaan niet naar de stembus. Want ze doen toch precies wat ze zelf verder. En dat is niet hoe het in elkaar zit. De voorzitter: Mevrouw Wijnands. Nee? Dan… De heer Stevens: Interruptie voorzitter. De voorzitter: De heer Stevens. De heer Stevens: U heeft U trekt wel een hele grote broek aan, want u bent van vijf naar drie gegaan en u weet het allemaal van de kiezer? De heer Vervoort: Dat weet ik en daarom hebben wij ook een kleine broek aangedaan. Wij hebben niet gezegd dat wij bij het college bij de drie aan willen sluiten. We hebben … Er komt weinig verder in onze bijdrage. Maar dat zal u direct horen. De heer: Voorzitter? De voorzitter: De heer Heller.

De heer Heller: Ja, ja eventjes ter ondersteuning van het verhaal van de heer Vervoort. Als we eventjes kijken naar de zetelverdeling en naar de coalitie zoals die nu wordt voorgesteld, dan ligt de balans bij dit mogelijk toekomstig college op min twee. En de beide oppositiepartijen op plus vier. Dus als we dan kijken naar een verkiezingstendens, dan geef ik de heer Vervoort gelijk. De voorzitter: Dank u wel, de heer De Vries. De heer De Vries: Ja voorzitter, als we kijken hoe de kiezer gesproken heeft en we tellen de zetels, dan zitten bij de coalitie op twintig en bij de oppositie op zeventien. Dus zo kunnen we ook bekijken. Maar in vervolg, ik spreek ook mensen op straat. Er zijn mensen die hebben gezegd, dat is een rare combinatie. Daar hebben ze mij ook op aangesproken. Er zijn ook mensen die zeggen, nou de meerderheid is een meerderheid. Ik vind het heel vervelend dat hier een beeld wordt neergezet, alsof alle inwoners het niet eens zijn met een verhaal wat u niet welbevallig is. En volgens mij moeten we die zuiverheid hier wel behouden.

De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Ja, ik vind het wel grappig dat de heer Stevens noemt dat er een grote broek wordt aangetrokken omdat hij van vijf naar drie is gegaan, maar daar zit hij nou in dit college, in het mogelijke nieuwe college zitten alleen maar vier verliezers hè? Dus als er iemand een grote broek aantrekt, dan zijn het wel deelnemers van het college. En daarnaast wil ik ook nog even zeggen dat ik het ook tekenend vind hè van partijen om te zeggen van ja, we hebben de meerderheid met zijn allen, dus dit is dan … Dit is … Dit doet recht aan de verkiezingsuitslag. En dan kan de heer De Vries wel zeggen van hij spreekt wat mensen … En natuurlijk ik geloof ook echt wel dat er een aantal, dat er zeker mensen zijn die ook achter deze college willen staan, maar een heel deel van de stad die spreekt er echt schande van. En dit is ook de reden dat over vier jaar nog minder mensen willen stemmen. Ja, het is ook weer zittende macht die denkt alweer van och, is dat zo? Over vier jaar worden jullie weer afgerekend. Punt. De voorzitter: Mevrouw Meulenbroek. Mevrouw Meulenbroek: Sorry voorzitter, ja, we kunnen inderdaad door blijven gaan zoals mijnheer De Vries ook zei. We kunnen ook zeggen, we hebben nu heel veel partijen, dus het is een bredere vertegenwoordiging. Je kunt eindeloos variatie blijven maken en de kiezer heeft inderdaad gesproken.

En er moet vooral een werkbare coalitie komen. De voorzitter: Mevrouw Wijnands. Mevrouw Wijnands: Ja, dank u wel voorzitter. Waar ik echt moeite mee heb, is het feit dat een stem op een partij die van twee naar drie zetels gaat meer waard zou zijn dan stem op partij die van vier naar drie zetels gaat. Dat zijn allebei twee partijen met drie zetels. De voorzitter: Oké de heer Vervoort. De heer Vervoort: Ik heb duidelijk aangegeven dat de stad in onze beleving duidelijk signaal heeft gegeven dat wij hier drie grote partijen hebben en wij vinden het gewoon jammer dat dat echt niet is onderzocht. De heer Stevens: Ter interruptie, nog een keer voorzitter. De voorzitter: Ja, de heer Stevens. De heer Stevens: Ik wil dan toch een lans breken voor Forum, want Forum heeft … Is de grootste winnaar. De grootste winnaar in deze stad en die kiezers zet u nou ook buitenboord? Toch? De heer Vervoort: Ik wil… De heer Stevens: Als u de redenering volgt, dan moet je zonder ‘…’ van een partij moet je zeggen, ja, misschien moeten ze meedoen. De heer Vervoort: U probeert een richting in te gaan die ik niet gezegd heb. Ik heb gezegd dat een stad hier een heel duidelijk signaal heeft aangegeven dat hier drie partijen zwaar de meerderheid hebben. Vervolgens gaan we van vijf vallen we terug naar drie en dan is het CDA nog eens één van de drie erbij.

En wij vinden het gewoon jammer dat die kiezers nu niet vertegenwoordigd worden in het college. Dat heb ik aangegeven.

De voorzitter: De heer De Mare. De heer De Mare: Voorzitter, ik hoorde de heer Vervoort zeggen dat drie partijen zwaar de meerderheid hebben. Kunt u dat cijfermatig uitleggen? Want ik kan me namelijk wel voorstellen ‘…’ De heer Vervoort: Ga ik geen antwoord op geven. De heer De Mare: Nee maar serieus, u zegt, drie partijen hebben zwaar de meerderheid en de mensen die u spreekt tegen de stad vinden dat allemaal. Andere partijen spreken misschien andere mensen in de stad, die hebben, zoals de heer mevrouw Wijnands heeft gezegd, die stemmen zijn exact evenveel waard. De voorzitter: Heer Vervoort. De heer Vervoort: Ik wil het hierbij laten. Ik wil hier niet over kunnen discussiëren van, maar het was hier in Helmond een duidelijk verschil tussen partij van zeven zetels, zes zetels of vijf zetels en er dan een gat valt van drie zetels. Dat vind ik in mijn beleving een groot verschil. Voorzitter, ik wilde verder gaan met de inhoud. Als het nou, ja. Dus ik had aangegeven, ruimte voor een debat is ook niet mogelijk. Dit is alleen geen Helmonds probleem, maar het is ook helaas een landelijk probleem. Kijk maar eens naar de toeslagenaffaire. Door deze gedragingen hebben steeds meer mensen geen vertrouwen meer in de politiek. Het is dus niet vreemd dat de kiezer de politiek de rug toekeert. Dan naar het formatie- of informatieproces.

We hebben een positief gesprek gehad met de informateur op 24 maart jongstleden. Ons advies aan de informateur was duidelijk. De kiezer heeft gesproken en onze duiding hieraan is dat er wordt onderzocht of er een wil is om tot een samenwerking te komen tussen GroenLinks, VVD en Helder Helmond. Bij een positief resultaat kan en mag er een beroep worden gedaan op het CDA om bestuursverantwoordelijkheid te nemen. Indien gewenst. In dat gesprek gaf de informateur duidelijk aan dat er een krachtig en stabiel bestuur nodig is. Zeker in deze onzekere tijd. Volgens de informateur zou het CDA wel passen. Het CDA is immers een echte bestuurderspartij. Dan krijgen we een verzoek van de informateur om een vervolggesprek dat plaatsvindt op 5 april met informateur, de heer Tuerlings en mevrouw Dortmans. Dit was wederom een positief gesprek. In dat gesprek gaf de informateur duidelijk aan dat er met twee van de drie partijen wel een goede basis ligt. Er kwam wederom een verzoek of het CDA hieraan zijn steun wilde geven en hierop hebben wij wederom positief op gereageerd. Tot onze verbijstering kreeg ik op 8 april om vijf over half zeven een telefoontje van een journalist dat het CDA gaat deelnemen aan linkse coalitie. Mijn reactie hierop, hier is met ons nooit over gesproken, dus het is grote onzin. Daags erna, zaterdag zat u in dit gebouw.

Ik hoorde in de wandelgangen een collega zeggen, het is jammer dat het is mislukt. De heer Stevens: Ter interruptie voorzitter. Ik heb een vraagje. De voorzitter: Ja, de heer Stevens. De heer Stevens: Maar misschien heeft u net al genoemd hoor, dat ik het even gemist hebt. U bent gebeld door een journalist en heeft u toen gevraagd waar die journalist die informatie vandaan had? De heer Vervoort: Dat heeft hij duidelijk een drie keer toe aanleiding aangegeven van een zeer betrouwbare bron. De heer Stevens: Ja, maar wie?

De heer Vervoort: Een bron geeft een journalist nooit prijs. De heer Stevens: Nee oké, maar u heeft dat gevraagd en u bent ervan uitgegaan dat dat waarheid was. Dus. De voorzitter: Nou, oké, de heer Vervoort. De heer Vervoort: Zondag 10 april kregen wij als CDA het verzoek of wij willen toetreden bij GroenLinks, SP, D66, Lokaal Sterk, P van de A en de opmerking dat 50 Plus heeft afgehaakt om mee te besturen. Ik heb aangegeven dat wij als CDA maandag laten weten wat wij besluiten. Tevens gaf ik al aan in dat gesprek dat het wel heel links is en dat er niet wordt geluisterd naar de kiezer. Maandag morgen gaf ik aan als het CDA niet wil deelnemen aan deze mogelijke combinatie. Ik heb nog een vraag, buiten andere een vragen aan de informateur. We hebben notulen ontvangen van de eerste gesprekken, maar we missen de overige notulen of gespreksverslagen van de vervolggesprekken. Graag zouden wij die ook allemaal willen zien. Dan heb ik een vraag aan de heer Tuerlings. Hoe gaat u een stad besturen met zeven wethouders? Waarvan er ook nog eens zes parttime gaan werken. Dit is toch onverantwoord, we zijn toch geen in Amsterdam? En een tweede vraag, u geeft aan dat dat niet meer gaat kosten.

En de wachtgeld regelingen dan? Voor wethouders die minder gaan werken hebben we in mijn beleving recht op aanvulling, of gaan de toekomstige wethouders dat allemaal terugschenken aan de gemeente? In onze beleving is het een slecht en ondoordacht voorstel. En graag uw uitleg hierover. Tot zover. De voorzitter: De heer van Manders had een vraag. De heer Manders: Ja, want ik hoor nu van de heer Vervoort dat het niet duidelijk was dat zij dus ja hadden gezegd, dan snap ik niet helemaal wat op de achtste eigenlijk op het eind van het driehoeksgesprek werd geconcludeerd. Of toen hoorden we dat men er eigenlijk al uit was. Wat ik nu begreep van de heer Vervoort, die zegt van ja, hij was er niet uit, want Vijftig Plus had … Ik weet niet of het klopt, maar dat kan de heer Lintmeijer direct aangeven, 50 Plus had schijnbaar afgehaakt. CDA is gebeld. Als het CDA inderdaad gebeld is, dan is men nog niet zeker geweest dat men eruit was. Die indruk werd wel gewekt in ons driehoeksgesprek. Dus misschien daar ook straks even uitleg van de heer Lintmeijer. Dankjewel. De voorzitter: Oke, dank u wel. Ik kijk even of er nog insprekers zijn. Ja, de heer De Greef. De heer De Greef: Ja, als het mag een aanvullende vraag op, want mijnheer Manders heeft het betoog van de VVD al gegeven.

Maar wat is precies de opdracht geweest aan de heer Lintmeijer? Want hij vertelde straks in zijn betoog dat hij teruggekoppeld heeft steeds aan zijn opdrachtgevers, zijnde GroenLinks. Had dat niet moeten zijn dat de gemeenteraad uw opdrachtgever was, misschien op voorstel van de grootste partij, want dat lijkt me zeer logisch, maar niet dat GroenLinks uw opdrachtgever was en dat u dus ook had moeten terugkoppelen naar de raad en niet alleen naar GroenLinks. De voorzitter: Oké, ik kijk eventjes naar, ja. De heer Mol. De heer Mol: Voorzitter, 50 Plus wordt genoemd. Wij hebben niet afgehaakt. De voorzitter: Oké, dank u wel. Andere nog? Dan geef ik voor het laatst het woord nu aan de heer Lintmeijer om alle openstaande vragen die de heer Lintmeijer betreft te beantwoorden. Daar kunt u ook gewoon mee in debat gaan en daarna gaan we over naar het politieke gedeelte, het volgende agendapunt, en dan zal de heer

Tuerlings eerst in aanvang zijn betoog gehouden. De vragen die er gesteld zijn, ook al in eerste instantie en er kan dan ook gewoon een debat plaatsvinden. Ja? De heer Tuerlings … Of, de heer Lintmeijer. De heer Lintmeijer: Dank u wel. Eerst de vraag van de heer Manders was, vindt u dat deze, dit advies recht doet aan de verkiezingsuitslag? Ik denk dat daar een breed debat inmiddels over gevoerd is. Uiteindelijk ligt er een advies om een meerderheidscollege te vormen en hoe je dat weegt, ja daar verschillen de politieke meningen over. Dat hoor ik duidelijk. Als je vraagt van wat is je mening daarover? Dan zeg ik van. Ik had graag één van de twee grootste partijen erbij gehad, heb ik ook hier vanavond in meerdere keren gezegd en in mijn optiek lag meer voor de hand om daar Helder Helmond voor uit te nodigen dan de VVD. Ook daar kun je van mening over verschillen, maar dat had te maken met de sociale agenda en de participatie kant waarvan ik dacht dat is een interessante toevoeging voor een college. Lag er daarmee een oorspronkelijk advies? Nee, dat is nooit tot een advies gekomen. Ik heb dat op verschillende manieren verkend, heb ik ook geroepen. Ook gezegd. En ja, daar zijn partijen niet op ingegaan en dan onderzoek je verschillende varianten.

Wat ik al ook zei, hè? Ook richting de heer Vervoort, aan het eind van het traject zoals we dat rond 8 april beleefd hebben, voelde ik wel een soort druk in de tijd. Ook omdat het proces al best lang duurde, ook tussen het maken van afspraken en feitelijk in de agenda komen, best een aantal keren behoorlijk wat tijd zat, dus ik heb ook parallel een aantal dingen onderzocht. Als er een misverstand is ontstaan dat Vijftig Plus zou zijn afgehaakt. Ik kan me niet heugen dat dat mijn woorden zijn. Ik heb wel gezegd dat we ook met 50 Plus in gesprek waren over een potentiële vorm die daarbij zou horen. Ik ga even terug naar de heer Manders. Bent u tevreden met de gemaakte keuzes? Nou wat ik zeg, ik heb heel veel varianten onderzocht. Doe je dat in onafhankelijkheid? Zo onafhankelijk als mogelijk, maar uiteindelijk is het een politiek proces en is de grootste partij aan het roer om die informatie te helpen vormgeven. Ik bedoel, ik verloochen niet het feit dat ik een Groenlinkser ben. Dat, daarom ben ik ook uitgenodigd, maar ik heb in alle oprechtheid gepoogd om naar iedereen te luisteren, naar alle twaalf fracties te inventariseren van waar ze voor staan en daar een opdrachtsom van te maken.

Ben je tevreden over het proces? Ik vond het best een taai proces in alle eerlijkheid, omdat het aantal varianten echt heel erg groot is en dat heeft te maken met het feit dat je twaalf partijen hebt die allen graag aanspraak maken op een rol in het college. Dat is niet makkelijk en de … Het misverstand wat misschien ontstaat is dat de combinatie met de drie grootste partijen plus eentje erbij door alle drie die grootste partijen als de meest wenselijke werd gezien. Maar dat was niet wat ik wat ik meekreeg. Er waren wel varianten mogelijk met twee van de grotere partijen en een andere erbij, maar die heb ik op verschillende manieren onderzocht. En, ben je tevreden over het proces? Ik zeg, het is een taai proces. Ben je onafhankelijk? Andere fractie zei dat geloof ik ook. Er is echt geen enkele landelijke bemoeienis bij dit proces geweest vanuit mijn partij. Dat kennen wij helemaal niet. In GroenLinks had ik … Dit is mijn zesde formatie, geloof ik, heb ik ook echt nog nooit meegemaakt dat ik door de Jesse Klavers van deze wereld gebeld wordt va wat ben je aan het doen in Helmond en leg eens uit en hou je daar wel rekening mee? Dat is echt niet aan de orde op geen enkele manier. Waarom ga ik niet door als formateur vroeg u, dat is een mix van persoonlijke omstandigheden in de simpele variant.

Ik ben over drie weken voor drie weken naar Amerika, daar woont mijn dochter die ik twee jaar niet heb kunnen bezoeken en ik maakte de inschatting dat ik dat niet … Dit proces ga afronden omdat die formatie verder langer duurde dan ik van tevoren dacht. Dus dat is een puur persoonlijke afweging heeft niets te maken met enige politieke setting hierover. Ik had het graag gedaan, laat ik het zo zeggen. Van Forum heb ik geen vragen richting de informateur gekregen. Als ik het goed heb gehoord. Ja, ik denk dat we in debat met de heer Rieter er al heel veel hebben gezegd over zijn opvattingen. De heer Rieter: Mag ik antwoorden?

De heer Lintmeijer: Ik … en ik wou zeggen, ik denk dat ik ook veel vragen al heb beantwoord. Het spitst zich een beetje toe op hoe onafhankelijk is het? Ja ik doe een politiek proces vanuit de partij die mij daarvoor gevraagd heeft en binnen dat kader probeer ik recht te doen aan alle stemmingen en vragen die ik hoor en geef ik daar ook mede na horen van alle partijen een politieke swing aan. Dat is, het spel wat gespeeld wordt in formaties. Ik heb ook als partij natuurlijk aan de andere kant gestaan toen het ging over de kabinetsformatie in Den Haag. Mijn partij en de PvdA hebben toen geprobeerd elkaar vast te houden. Dat is ook wel gelukt, maar het heeft niet geleid tot in een in een coalitie komen. Ja, dat hoort ook bij de politiek en dat dat gebeurt hier ook. Ik blijf oprecht van mening dat ik de eerste keer dat … Dat vroeg u ook. De eerste keer dat ik u gebeld heb van wilt u meedoen in een bepaalde coalitie, was u de eerste die ik belde, wetende dat ik daarna nog best een discussie zou kunnen krijgen met de andere potentiële partijen die hieraan mee zouden doen. De tweede keer heb ik de partijen met wie we toen om de tafel zaten moeten overtuigen van laten we toch proberen Helder Helmond erbij te halen en ik voelde dat als mijn nek uitsteken.

Daar mag u wat van alles van vinden, maar dat is in alle oprechtheid zoals ik dat dat gepoogd heb om te doen en nogmaals om de redenen die ik genoemd heb. Ik had graag een coalitie gehad met Helder Helmond erbij, ook als partij die dichtbij bij de burger staat. Ben ik daarmee ontevreden met wat er nu ligt? Nee, er ligt nu een mooie, wat meer, ik noem het graag een progressieve vleug … Een mooie coalitie die ook voldoende bestuurskracht kan ontwikkelen om te komen tot een fatsoenlijk coalitieakkoord. Maar ik zeg erbij, ik heb vele varianten onderzocht, vele bekeken en uiteindelijk is dit een uitkomst die haalbaar bleek door alle processen, alle afwegingen, alle meningen waar u allemaal het volste recht op heeft, maar die tot een opdrachtsom leiden en daar zit geen enkele kwade bedoeling achter, maar wel een politieke afweging. De voorzitter: Oké. De heer Lintmeijer: Ik denk dat ik de heer Vervoort, denk ik dat ik net in het debatje al even heb beantwoord. Punt, eigenlijk. De voorzitter: Ja, oké. De heer Vervoort. Vervoort: Ik had een vraag gesteld wanneer dat wij de aankomende e notulen kregen van het vervolg, want we hebben overal van de eerste gesprekken de eerste verslagen gekregen, maar niet vervolgverslagen. De voorzitter: Oké, de heer Smols. Smol, sorry, Smol. De heer Smol: Ja, ik wil graag nog eventjes iets onder de aandacht brengen.

Een coalitie die bestaat uit een grote partij met daarbij een hele hoop kleintjes. Wat doet dat met de kleur van zo’n coalitie? Want dan krijg je natuurlijk een grote jongen in die coalitie. Die gaat de kleur bepalen en de kleintjes lopen mee, dus die hebben geen grote broek aan. En ik zeg zomaar wat, misschien dat iedereen roept. Nou, dat valt wel mee, maar ik denk dat in de praktijk de kleine partijtjes in zo’n coalitie zich een beetje gedeisd zullen houden. Dat is mijn idee. Hoe kijkt formateur daar tegenaan? De voorzitter: De heer Lintmijer. De heer Lintmeijer: Informateur. Het mooie van deze coalitie is dat elke partij nodig is, dus iedereen is wat dat betreft onmisbaar als je deze coalitie overeind wil houden en dat geeft een zekere balans in het geheel. Dat is wat ik erover zeg, en verder is het ook bestuurlijk vakmanschap om zo'n coalitie met elkaar overeind te houden en politiek vakmanschap omdat ook in de raad te doen. En ik heb in verschillende colleges gezeten, ook van dichtbij meegemaakt en dat spel wordt altijd op die manier gespeeld. Het staat of valt met de

vaardigheid, zowel van de raad als van de bestuurders om te zorgen dat je een inhoudelijke agenda uit kan voeren. En een gezonde oppositie die daar ook aan de bel trekt als het nodig is. De voorzitter: De heer Boetzkes. De heer Boetzkes: Dank u wel, voorzitter. De informateur geeft aan dat hij tevreden is over wat er nu ligt, dit voorstel en hoe dat elkaar bijhoudt. Maar als ik kijk naar dat het eerste inhoudelijke raadsdebat een enorme tweedeling laat zien, zou ik wel graag willen begrijpen hoe dat hij daar zo tevreden over kan zijn. En wat ik ook wel zou willen begrijpen, is dat er eigenlijk maar één partij is die hier vanavond echt constructief zoekt om dit bij elkaar te brengen. En dit is nota bene de partij die bijna door iedereen is buitengesloten. Een raadsvoorstel, wat werd genoemd, dus ik ben ook wel heel benieuwd hoe die informateur daar tegenaan kijkt. De voorzitter: Oké de heer Lintmeijer. De heer Lintmeijer: Ja voorzitter, ik kijk niet aan tegen de wijze waarop andere fracties met elkaar omgaan en of daar wel of niet op voorhand uitsluiting of niet inzitten. Dat is echt aan elke fractie zelf. Ik heb gezegd dat wat er uiteindelijk ligt … En ik misschien ben ik daarvoor te genuanceerd, laat ik het anders zeggen. Ik heb gezegd, ik had graag Helder Helmond erbij gehad. Dat steek ik ook niet onder stoelen of banken, dan had je een wat andere coalitie gekregen.

Ben ik blij met het resultaat wat er uiteindelijk ligt? Ja, omdat gebleken is dat in deze combinatie er snel zaken kon worden gedaan vanuit een gemeenschappelijk besef over wat er door de stad nodig is, een progressieve vleug die ook tot vooruitgang leidt en omdat partijen hebben aangegeven. Ja, met potentieel zware bestuurders te kunnen komen. En dat is ook een weging die je daar mee maakt. Dus ja, genuanceerd antwoord en mooier kan ik het niet maken, maar ook dat is politiek. De voorzitter: Oké, de heer Rieter en dan wil ik toch dit gedeelte afronden. De heer Rieter en De Greef. De heer Rieter: Ja, er wordt een aantal keren gerefereerd, hè, graag Helder Helmond erbij gehad, hè? Maar die vraag heb ik net ook aan de heer Tuerlings gesteld, waarom heeft dan de heer Lintmeijer niet als wij dus tweetal, drietal zelfs hebben aangegeven dat wij allereerst die drie grootste partijen aan tafel willen brengen … Als u zo graag had gewild dat Helmond in een college had gekomen, waarom had u dan niet gezegd van dat is niet de voorkeur van GroenLinks? Dan hadden wij namelijk bij een tweede voorstel hadden we … Dan wisten wij van, oh, dat kan dus niet.

Dan hadden we een ander antwoord gegeven, was er dus een ander college gekomen of in ieder geval anders collegevoorstel komen, laat ik het zo zeggen, maar waarom … U noemt dat net als misschien miscommunicatie, maar het is wel essentieel in deze, hè? In het hele proces. De heer Lintmeijer: Nee, voorzitter… De voorzitter: De heer Lintmeijer. De heer Lintmeijer: Voorzitter, geen miscommunicatie. Ik heb ook een paar nieuwe … De heer Rieter: Dat zijn uw woorden. De voorzitter: Even via de voorzitter, hè? De heer Lintmeijer: Ik heb een aantal keren aangegeven dat … Ik snap dat voor u drie plus één ... Dat zou ik niet meer zeggen. Dat de grootste partijen met een combinatie hetgeen was wat u nastreefde. Ik heb een aantal keren gezegd voor GroenLinks, maar de heer Tuerlings zal daar verder op ingaan, denk ik, was dat niet

de voorkeur. Ik heb twee keer een voorstel gedaan. Ik heb twee keer gezegd, ik ben bereid met de heer Tuerlings langs te komen bij de vertegenwoordigers of bij de hele fractie om toe te lichten hoe we daartoe zijn gekomen. Het antwoord was in alle letterlijkheid, dat kunnen we zelf wel. En dan moet u nou niet vragen van waarom heb je het niet uitgelegd? Daar heb ik echt twee keer aangeboden. Maar ik val in herhaling, dus ik stop ermee. De heer Rieter: Ja maar, u geeft geen antwoord die hoort bij deze vraag. De vraag is… De heer Lintmeijer: Ja, u wilt het antwoord niet horen, maar ik geef daar een antwoord. De heer Rieter: Nou, volgens mij is stellen wij de vraag. Waarom … U heeft niet aan Helder Helmond aangegeven, het antwoord wat u wel van GroenLinks heeft gehoord, maar dat heeft u nooit teruggelegd bij onze fractie. Dat GroenLinks dat niet als voorkeursvariant zou zien. De voorzitter: Oké, ‘…’ De heer Rieter: Dat heeft u net zelf, dat heeft u net zelf bestempeld als miscommunicatie. Wat u dan nou weer die woorden inslikt. Maar u heeft eerder ook alweer gezegd dat u van sommige zaken geen herinneringen meer heeft. Dus ja, erg jammer. De voorzitter: Nee, ik denk dat we wel gewoon met respect met elkaar om moeten gaan, de heer Rieter, dus ik denk dat er een antwoord is gegeven, maar misschien niet het antwoord dat jullie wilden horen. De heer Van de Werff.

De heer Van de Werff: Dank je wel voorzitter. Ja, dat respect dat vind ik een hele belangrijke en dit staat niet in de notulen. Dit heb ik aan de telefoon besproken met de heer Lintmeijer. Maar de heer Lintmeijer heeft mij iets gezegd wat mij echt erg pijn deed, namelijk het blokkeren van een mogelijke wethouder uit onze fractie. Dat heeft hij letterlijk gezegd. Dus er werd een blokkade opgelegd als zouden wij geen wethouder mogen leveren uit onze fractie. Punt. De heer Lintmeijer: Voorzitter ik ga hier niet op in, want dan moet ik ook gaan zeggen wat de heer Van de Werff mij heeft geantwoord en dat is niet fijn. De voorzitter: Oké de heer De Greef. De heer De Greef: Ja, ik had nog graag een antwoord op mijn vraag, want de heer Lintmeijer heeft volgens mij uitgebreid antwoord gegeven op veel vragen, dus dank daar ook voor. Maar of u nou antwoord wil geven, uw reflectie op wat de opdracht was en hoe u aankijkt tegen de opdrachtgever, of dat de raad zou moeten zijn of de grootste partij. De voorzitter: De heer Lintmeijer. De heer Lintmeijer: Ja, hier breekt er wel een beetje dat we eigenlijk geen spelregels hebben als het gaat om de functie informateur. En het gebruik is ontstaan dat de grootste partij vraagt om een informateur te mogen leveren en dat wordt dan meestal met de raad en met de fracties gedeeld.

Ik weet eerlijk gezegd niet eens hoe dat precies hier gegaan is, maar daar zal de heer Tuerlings misschien wat over zeggen. Vervolgens ben ik in overleg met de fractie van GroenLinks gegaan als degene die mij benaderd heeft om te kijken, hoe kunnen we

het proces vormgeven en in de gesprekken die ik gevoerd heb met alle twaalf fracties heb ik gepoogd om zo objectief mogelijk op te halen van hoe de fracties daarin zitten. De voorzitter: Oké, dankjewel. De heer Heller en dan de heer Manders. De heer Heller: Ja, de opmerking van de heer Lintmeijer over de vraag van de GroenLinks over het aanwijzen van informateur, kan ik refereren naar een mail van 18 maart 2022 van mijnheer Tuerlings, waarin geen vraag wordt gesteld, maar graag wil ik je op de hoogte stellen van onze keuze voor het benoemen van Frits Lintmeijer met informateur. Hij zal contact opnemen voor het eerste kennismakingsgesprek. Is wel een … Van een vraag of een voorstel is geen sprake geweest. De voorzitter: Oké, dank u wel, de heer Manders. De heer Manders: Ja, Ik denk dat de opmerking van de heer Lintmeijer een ideaal bruggetje is met betrekking tot de motie die de VVD graag zou willen indienen en die in ieder geval door het CDA, Forum en Mi Helmonders wordt gesteund of mede ingediend. Het heeft namelijk met die spelregels te maken. Ik denk dat ik wat dat betreft ook aansluit bij de situatie in 2018. Ik wil u die motie overhandigen.

En ik zou graag de griffie willen vragen, want ik heb die eerder al toegestuurd of die deze motie ook in NotuBiz kan zetten en dan kunnen we direct voorlezen en dan kan ik ook de achtergrond, want dat heeft hier precies mee te maken, wat de heer Lintmeijer net zegt van deze motie duidelijk maken. De voorzitter: Oké. Hij wordt zo ingediend, hè? Dit is nog niet formeel een indiening, omdat hij alleen nu even in NotuBiz … In NotuBiz komt. En daarna gaat u hem indienen, hè, dus. Oh, hij staat er al in. Oké, u kunt hem indienen. Ja, hij staat erin. En u kunt hem nu indienen. De heer: Hij staat er nog niet in, begrijp ik. De voorzitter: Ja, hij staat erin. U kunt hem nu indienen. De heer Manders: Mag ik hem voorlezen, voorzitter? De voorzitter: Ja. De heer Manders: Voorzitter, oké. De voorzitter: U doet gewoon zeg maar de met name verzoekt de raad, hè, dus wat u overwegingen zijn. De heer Manders: De motie heet Vastleggen transparante procedures voor coalitievorming. De gemeenteraad van Helmond in openbare vergadering bijeen op 21 april 2022, constaterende dat de gemeenteraad niet de kans heeft gehad te debatteren over de gevolgen van de verkiezingsuitslag, de gemeenteraad niet actief geïnformeerd is over de opdracht aan de informateur, de keuze wie informateur wordt en de eerste bevindingen uit de verkenning.

Dat uit een nieuwsbericht van de Vereniging … Nederlandse Vereniging van Raadsleden van 19 april 2022 blijkt dat in meerdere gemeenten de gemeenteraad een beperkte rol heeft. De Nederlandse Vereniging van Raadsleden een handreiking heeft opgesteld voor zorgvuldige collegevorming. Tijdens het debat van de gemeenteraad van 29 mei 2018 bij het vorige coalitieakkoord werd besproken met dezelfde informateur door de toenmalige leider van de Partij van de Arbeid, de heer Chahim, is opgeroepen tot een evaluatie van de coalitievorming en het niet stoppen van het politieke proces tijdens de onderhandelingen. Alsmede tot vernieuwing en modernisering van het formatie … Van de formatieprocedure.

De vorige raad niet is gekomen tot voorstellen voor verbetering van de procedure voor coalitievorming. Overwegende dat de procedure zoals die door de informateur is doorlopen om tot een coalitie te komen niet transparant is geweest. Het uitgangspunt moet zijn dat de grootste partij het voortouw neemt in een proces van coalitievorming, maar dat dit niet betekent dat de grootste partij alles bepaalt en als enige over alle informatie beschikt. Verzoekt de raad een werkgroep in te stellen die met de griffie gaat komen tot initiatiefvoorstellen ter wijziging van het reglement van orde van de gemeenteraad voor het vaststellen van een transparante procedure voor collegevorming. Hierover voor het eind van 2022 een debat te agenderen om de voorstellen te bespreken. En gaat over tot de orde van de dag, ondertekend door de fracties van VVD Helmond, CDA Helmond, Forum voor Democratie en Mì Helmonders. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Oké, deze is voldoende ondertekend en maakt een onderdeel uit van de beraadslagingen. Dank u wel. Dan kijk ik even naar de zijde van de gemeenteraad. Volgens mij hebben wij de heer Lintmijer het agendapunt … We hebben over de informateur voldoende ruimte gegeven en daar zou ik graag met uw goed vinden over willen gaan naar het volgende agendapunt om de heer Tuerlings het woord te geven. 4.

Verantwoording door GroenLinks over het informatieproces. De voorzitter: De heer Tuerlings, neemt u plaats aan het spreekgestoelte. De heer Tuerlings: Ja als u dat wilt voorzitter, ik zit het eigenlijk wel lekker. De voorzitter: Nee, maar langer bij… Hat is ook voor zeg maar de kijkers thuis en het publiek hè, dat het … Voor een lange bijdrage zijn we gewend om dat aan het sprekersgestoelte te... De heer Tuerlings: Kan ik de vragen die ik daarna ga krijgen, kan ik die wel vanaf hier beantwoorden? Anders moet ik mijn hele administratie mee gaan zeulen. De voorzitter: Kijkt u maar even. Die vragen kunnen ook namelijk tijdens uw inbreng er zijn. Want de raad wil graag interactief. De heer Tuerlings: Dank u wel Voorzitter. Ik zal proberen het interactief te houden, maar ik maak wel graag eerst mijn volledige betoog af. En wel fijn dat de tijdsdruk nu niet op die schermen staat. Dat is even vooraf. Voorzitter het advies van informateur Lintmeijer is duidelijk. GroenLinks onderschrijft dit advies en volgt de lijn die de informateur voorstelt. Voor GroenLinks hebben enkele criteria een rol gespeeld in het proces dat de afgelopen weken is doorlopen. Criterium één, het voornaamste criterium voor GroenLinks de afgelopen weken was een inhoudelijke continuering van het ingezette beleid.

De onzekerheid die de situatie in de wereld op dit moment kent, vraagt om het van voortzetten van de koers die de afgelopen acht jaar in Helmond is ingezet. Het tweede criterium was recht doen aan de uitslag. Die uitslag is op twee manieren te duiden. Aan de ene kant is er een getalsmatige uitslag met partijen die groeien in aantal stemmen en partijen die krimpen in aantal stemmen. Aan de andere kant is er een programmatische uitslag. In het belang van de stad wil ik niet denken in winnaars en verliezers, maar in inhoudelijke standpunten. De inwoners van Helmond zitten te wachten op wat het stadsbestuur voor hen gaat doen. Recht doen aan de uitslag betekent in de optiek van GroenLinks dus ook het bij elkaar brengen van partijen die bereid zijn op basis van een gedeelde visie in het belang van de stad en haar inwoners samen te werken en gezamenlijk een meerderheid hebben in de raad. We hebben gekeken naar welke partijen de ingezette koers de afgelopen jaren constructief hebben ondersteund en/of bereid zijn dit de komende vier jaar te doen. Uit de gesprekken met de … Die de heer Lintmeijer in de eerste ronde heeft gevoerd met alle partijen zijn twee hoofdstromen naar boven gekomen.

Deze zijn door de heer Lintmeijer parallel aan elkaar onderzocht. De eerste. De drie grootste partijen plus één, ook wel de variant drie plus één, werd voorgesteld door de VVD, CDA, Helder Helmond en Forum voor Democratie. De tweede variant, de voortzetting van de huidige coalitie, al dan niet met wijzigingen in de samenstelling, ook wel variant voortzetting huidige coalitie, werd geadviseerd door de rest van de partijen. Als je kijkt naar die verdeling, dan zijn dat zestien zetels voor de eerste variant en 21 voor de tweede. Daar kom ik later nog op terug. Als grootste partij hebben wij gemeend open in deze verkenning te moeten staan. Naar beide hoofdstromen. Ik zal toelichten hoe beide hoofdstromen door ons zijn bekeken. Daarbij kijk ik eerst in op de eerste. En daarna op de tweede hoofdstroom, al raken of kruisen deze elkaar op punten ook nadrukkelijk. Zoals u kunt zien in het verslag dat opgesteld is naar aanleiding van het eerste gesprek tussen de informateur en GroenLinks, geeft GroenLinks aan een gesprek te willen voeren met de VVD en een gesprek te willen voeren met Helder Helmond. Dus niet een gesprek met allebei tegelijkertijd. Maar met allebei afzonderlijk. Met beide partijen is door de informateur vervolgens een tweede gesprek gevoerd, waaraan ook vertegenwoordigers van GroenLinks deelnamen.

De insteek was elkaar nader te bevragen en verder te verkennen in welke samenstellingen er inhoudelijk en getalsmatig kansen liggen om tot een coalitie te komen. GroenLinks heeft tijdens de gesprekken met respectievelijk Helder Helmond en VVD laten weten dat de variant drie plus één voor GroenLinks onacceptabel was. Getalsmatig zou dit namelijk in de raad betekenen dat GroenLinks plus een andere partij maximaal tien raadszetels zouden vertegenwoordigen en VVD en Helder Helmond samen elf. Tijdens het gesprek met Helder Helmond profileerde deze partij zich als niet links en niet rechts. Maar de ingezonden brief van het Raadslid Boetzkes in het ED van vorige week vrijdag bevestigt echter de inschatting van GroenLinks, dat Helder Helmond zich meer onderdeel voelt van de rechts conservatieve stroming. Aan de vertegenwoordigers van de VVD is gevraagd of voortzetting van de huidige coalitie een optie was. Hierop is gezegd dat de fractie van de VVD de uitdrukkelijke voorkeur gaf aan de variant drie plus één. Aan de vertegenwoordigers van Helder Helmond is gevraagd of voor hen een coalitie zonder de VVD een mogelijkheid was. Hierop is gezegd dat elk voorstel op zijn merites zou worden beoordeeld. U zult zich waarschijnlijk afvragen waarom het voortzetten van de huidige coalitie in dezelfde vorm niet is verkend.

Voor GroenLinks was dit inderdaad een overweegbare keuze, die bovendien zou voldoen aan de criteria van continuïteit van beleid en recht doen aan de uitslag. Deze variant is door de vertegenwoordigers van de VVD in het eerste gesprek met de heer Lintmeijer alleen niet genoemd als mogelijke optie. Ook in het verkennend tweede gesprek van de informateur met zowel vertegenwoordigers van GroenLinks als van de VVD, werd door de afgevaardigden van de VVD aangegeven dat voortzetting van de huidige coalitie geen voorkeursscenario was. Verderop in het proces zijn vertegenwoordigers van de VVD zelf ook niet met deze variant gekomen. Daarmee viel dit scenario in de ogen van GroenLinks voor de VVD af. Los van de verkiezingsuitslag speelde voor GroenLinks overigens programmatisch het volgende. De VVD heeft het afgelopen jaar een andere koers laten zien die zijn vertaling in het verkiezingsprogramma van de VVD heeft gekregen. Het geloof in de markt, de prioriteit van de auto, het bomenkap beleid, zerotolerance, de positie ten opzichte van Brainport Smart District. Dit zijn punten waarop GroenLinks inhoudelijk grote afstand ziet tussen de programmatische en ideologische koers van GroenLinks en die van de VVD. De voorzitter: De heer Manders heeft een interruptie.

De heer Manders: Ja, even hierop reagerend, want volgens mij hebben wij … U had het over constructief samenwerking en ook de SP in de krant schrijft dat de VVD een heel betrouwbare partner is geweest. Hier wordt de suggestie gewekt alsof wij de laatste vier jaar tegen hebben gestemd. Ik heb eens nagekeken, maar er zijn meer mensen of raadsleden van GroenLinks of van een andere partij die tegen coalitie voorstellen hebben gestemd. De VVD heeft in alle zaken unaniem gestemd voor de voorstellen. Aan de andere kant zijn wij wel kritisch geweest. U, mijnheer Tuerlings, schrijft en vindt dat de nieuwe griffier zich moet toeleggen op

meer dualisme in de raad. Als wij nu meer dualisme tonen door inderdaad kritisch naar voorstellen te kijken, maar uiteindelijk de voorstellen wel te steunen, zoals we gedaan hebben, dan wordt nu de suggestie gewekt dat wij niet constructief zijn geweest. Dat noemen we nou juist dualisme en daar willen we met zijn allen naar toe, dus ik wil hier echt niet de indruk laten zijn dat wij een niet constructieve bijdrage hebben geleverd aan de laatste vier of acht jaar. U heeft zelf uiteindelijk gekozen om partijen te vragen. Of mijnheer Lintmeijer heeft partijen gevraagd die bijvoorbeeld tegen BSD hebben gestemd, dus ik snap deze redenering niet. Daarnaast is er op geen enkele manier inhoudelijk met ons gesproken over zaken. We hebben elke keer in de gesprekken aangegeven en daar was u bij, dat wij geen breekpunten hebben. Ik zag in de notulen van GroenLinks dat er wel degelijk breekpunten voor GroenLinks waren, maar de VVD heeft geen enkel breekpunt benoemd. Dat weet u ook, u heeft een aantal voorbeelden genoemd en wij zijn daar heel mak, vlot, redenerend overheen gegaan. We hebben niet inhoudelijk met elkaar gesproken, dus u kunt die conclusie gewoon niet trekken. Dank je wel voorzitter. De voorzitter: De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ja… De voorzitter: Oh, mevrouw Koolen. Mevrouw Koolen-van der Zee: Ja, ik ben heel erg aan het denken gezet in de dit proces.

Op dit moment is mijnheer Tuerlings een lijn aan het schetsen over gesprekken die er zijn geweest. Maar heeft u straks heel duidelijk gezegd dat u vanaf de dag 16 maart niet van plan was om met VVD samen te werken? Dus waarom zijn er dan gesprekken gevoerd, als je toen al besloot om niet die drie plus één variant te willen doen. En waarom hebben we het nu over gesprekken die gevoerd zijn en die uiteindelijk niet tot de conclusie zijn gekomen om bij elkaar te komen? De voorzitter: De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Dank u wel voorzitter. Veel om op te reageren. Maar ik ga proberen het kort te houden. Ik wek geen zins de indruk dat de VVD niet constructief is geweest de afgelopen vier jaar. Die indruk wil ik ook niet wekken, want ze zijn inderdaad constructief geweest. We hebben alleen een wijziging in de koers gezien. Die heeft zich door vertaalt in het programma. En we hebben uw programma gelezen, daar kom ik zo meteen in mijn betoog verder op terug. De vraag van mevrouw Koolen, waarom ik nu gesprekken schets terwijl de intentie anders was. Ik heb zojuist niet gezegd dat wij de VVD op voorbaat uitsluiten. Ik heb gezegd dat een combinatie van de drie plus één variant vanaf de dag van de verkiezingen voor GroenLinks niet de allereerste voorkeur zou hebben en ook daarom niet als eerste op tafel is gekomen voor ons. De voorzitter: Oké, u vervolgt uw betoog.

De heer Tuerlings: Ja, dank u wel. Even kijken. Ja, dit zijn dus punten waarop GroenLinks inhoudelijk grote afstand ziet tussen de programmatische en ideologische koers van GroenLinks en die van de VVD. Daarnaast voelt de GroenLinks onvoldoende vertrouwen bij de vertegenwoordigers van de VVD voor hernieuwde samenwerking. De stelligheid waarmee claims door de VVD op tafel werden gelegd op basis van de vertegenwoordigers van de VVD gestelde gelijkwaardigheid, niet verbinding, zoals de benoeming van een tweede informateur namens de fractie van de VVD, wekten die indruk. Alle andere partijen hebben het initiatief voor de informatie neergelegd bij GroenLinks, die op 16 maart als grootste partij uit de stembussen kwam. En deze tijdens het proces ook niet meer in twijfel getrokken.

De voorzitter: De heer Manders. De heer Manders: Hoe kan een vraag om samen op te trekken niet verbindend zijn, dat snap ik niet. De voorzitter: De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Wij hebben die vraag niet als een vraag geïnterpreteerd, maar meer als een claim en een eis. De voorzitter: De heer Manders. De heer Manders: Wij hebben die vraag en zo staat het in notulen. Wij vragen de informateur om samen op te trekken met GroenLinks. Dat was juist een handreiking om samen niet de polarisatie te krijgen die we nu wel hebben. Dat was onze intentie en niets anders. Toen u mij belde of … U belde mij niet met de vraag voor een informateur. U meldde dat er een informateur van GroenLinks huize was verzocht om de informatie te starten. Daar de eerste mogelijkheid die wij kregen om andere opties neer te leggen, was dat gesprek en toen hebben wij meteen de handreiking om het samen te doen. Dat is ook landelijk gebeurd en ik denk dat dat veel minder polariserend was geweest. Daarna hadden we ook heel snel de conclusie kunnen trekken … U zegt elke keer sluiten uit, soms wordt het over voorkeur, niet onze eerste voorkeur. Dat is allemaal begripsverwarring. Onze voorkeur was inderdaad op basis van … Want dat was gevraagd.

Hoe ziet u en hoe interpreteert u de verkiezingsuitslag? Onze voorkeur was vanuit die verkiezingsuitslag drie punt 1, maar veel verder zijn we in die gesprekken niet gekomen, want dat gesprek van 8 april, daar bleek pas dat er allerlei andere mogelijkheden misschien waren, maar GroenLinks heeft zich daar nooit in geuit. Was allemaal niet gebeurd als we gewoon samen waren op gaan trekken. En nogmaals over dat inhoudelijke dat, daar hebben we het niet over gehad, dus daar wilde ik nu ook niet op terugkomen, maar dat is misschien een van de redenen waarom met die deze motie zijn gekomen, want dit zorgt voor heel veel verwarring in de politiek. Dankjewel. De voorzitter: De heer Tuerlings en dan de heer Boetzkes. De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ja over de inhoud, dat is een politieke duiding. Het verzoek om samen op te trekken hebben wij niet als een verzoek ervaren, maar meer als een eis van wij zijn gelijkwaardig aan jullie. Die claim, daar hebben wij ons onvoldoende vrij in gevoeld, dus die hebben we naast ons neergelegd, mijnheer Manders. De voorzitter: Oké de heer Boetzkes. De heer Boetzkes: Dank u wel voorzitter. De heer Tuerlings geeft aan dat niemand anders dan de VVD dit proces in twijfel heeft getrokken. Dat is niet waar, dat is onjuist.

Wij hebben in ons schriftelijk schrijven ook van 6 april aangegeven dat wij hebben voorgesteld om een tweede onafhankelijke adviseur voor te stellen en zijn zelfs heel concreet gekomen met een zeer neutraal persoon die hier een hele goede rol in kan spelen én ook hier is nooit op gereageerd. De voorzitter: Heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ik kom hier zo op terug in mijn betoog. De voorzitter: U vervolgt uw betoog.

De heer Tuerlings: Dank u wel. GroenLinks zag in Helder Helmond wel een toekomstige partner. In de sociale agenda van Helder Helmond hebben we veel overeenkomsten gevonden. Dat was voor ons reden om te kijken of we er met Helder Helmond uit zouden kunnen komen. Zoals ik al eerder zei, is Helder Helmond gevraagd of zij bereid waren in een coalitie zonder de VVD toe te treden. Daarop werd aangegeven dat Helder Helmond elk voorstel op zijn merites zou beoordelen. Zodoende hebben we twee varianten aan Helder Helmond voorgelegd … Voorgesteld. Bij beide voorstellen is door de informateur aangegeven dat GroenLinks bereid was een verdere toelichting te geven op de voorgestelde variant. Het aanbod van GroenLinks is beide keren door Helder Helmond niet ter hand genomen. Het eerste voorstel werd afgewezen met verwijzing naar de variant drie plus één, de variant die voor GroenLinks niet acceptabel was. Het tweede voorstel werd afgewezen met verwijzing naar de variant drie plus één. Daarbij werd gemeld dat er voorafgaand aan die tweede afwijzing contact was geweest tussen Helder Helmond en de VVD en dat beide partijen bereid waren met een externe begeleider naast de informateur te spreken over de variant drie plus één.

Deze tweede afwijzing, wederom met vasthouding aan de variant drie plus één, op 6 april was voor GroenLinks reden om af te zien van verder onderzoek naar de opties met Helder Helmond na het gesprek van 8 april. Het was voor GroenLinks immers duidelijk dat beide partijen elkaar vast zouden blijven houden in een drie plus één constellatie en geen oor hadden voor alternatieven. Uit mijn betoog blijkt dat we na de verkiezingsprogramma's van de VVD en Helder Helmond hebben gekeken. Los van de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen hebben we naar de uitgangspunten van beide partijen gekeken. GroenLinks heeft trouwens ook de programma’s van andere partijen gelezen. Parallel aan de eerste hoofdstroom die voortkwam uit de eerste gespreksronde van de informateur is de tweede hoofdstroom onderzocht, ook wel variant voortzetting huidige coalitie. In deze variant met inachtneming van keuze van de VVD om hier niet in mee te gaan, liep de verkenning bijzonder soepel. Vrij snel was duidelijk dat vier van de vijf collegepartijen wel door wilden om het ingezette beleid te continueren. De voorzitter: De heer Manders.

De heer Manders: Ja, ik wil hier toch en … Misschien heeft Helder Helmond ook al een aantal keren aangegeven dat er elke keer wordt gesuggereerd, en dat blijkt ook heel erg uit de notulen en ik raad echt iedereen de notulen van 8 april goed te lezen … Elke wordt gesuggereerd dat wij nergens in mee willen gaan. Ons is gevraagd naar een voorkeur. We hebben geen enkele andere variatie, variant uitgesloten. Er is ons eerste instantie gewoon gevraagd in het eerste gesprek, nou een voorkeur op basis van de verkiezingsuitslag en de echte gesprekken dachten wij, die zouden 8 april dan plaatsvinden. Veel te laat, dat heb ik al eerder gezegd. En toen kwamen in één keer heel veel andere mooie ‘…’ op tafel, maar toen was eigenlijk alles al beslist. Dus ik wilt u echt vragen om niet elke keer de suggestie te wekken, want dat werd op 8 april ook gedaan, dat wij alleen maar daarover willen praten. Bij ons was gevraagd naar een voorkeur en als u een voorkeur heeft … Uw voorkeur was niet 3.1, maar in het uiterste geval heeft men straks aangegeven, zou dat wel zijn. Nou, wij hadden ook een lijstje met voorkeuren, vier, vijf mogelijkheden maar zover is het helemaal niet gekomen. De voorzitter: De heer Tuerlings… Oh, de heer Van de Werff. De heer Van de Werff: Ja, dankjewel voorzitter.

Zowel in de brief die we gestuurd hebben naar aanleiding van mijn coalitievoorstel als telefonisch naar de heer Lintmeijer, hebben wij duidelijk gezegd dat wij in overleg wilden, eerst met ons drieën. En daarna zouden wij een beslissing kunnen nemen. Maar dat is er nooit geweest, dus ja, ik snap het niet. Ik snap het werkelijk waar niet. Al … Nou is het voor de bühne geweest. Was het van tevoren voor de bühne geweest, maar dan had ik tenminste met mijn fractiegenoten het gevoel

gehad, we zijn oprecht, transparant, eerlijk en duidelijk behandeld. En als er dan een afwijzing komt van jullie doen niet mee, ja dan doen we niet mee. Dat heb ik in de krant ook gezegd. Dan gaan we constructief in de oppositie, vind ik ook prima. Maar op deze manier wens ik me niet aan de kant gezet te voelen. De voorzitter: De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ja, ik zou graag verder willen met mijn betoog. Het is bijna afgerond, voorzitter. Ik hoor niet echt een vraag, meer een statement. Of ik ben doof voor de vraag die gesteld wordt, maar … De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Ik wil best bereid om een vraag te stellen. De voorzitter: Nee, nou… De heer Rieter: Oké, akkoord. Variant niet acceptabel is, dat heeft de heer Tuerlings net ook genoemd, en daarbij eerder noemt hij het dus niet de voorkeur. Kijk ik sluit eigenlijk aan bij wat de heer Manders ook net zegt, het is elke keer een andere conclusie van een aantal woorden. De variant is niet acceptabel en u heeft net ook gezegd van, dat heeft u ook gezegd in de gesprekken die u in ons tweede gesprek heeft gehad met Helder Helmond, maar daar is nooit gezegd dat dat niet acceptabel is. En dat is eigenlijk zo een vraag die eigenlijk al de hele tijd in deze raadskamer rondgaat.