'verslag - Raad (07.11.2024)'

U solliciteert. Maakt deel uit van de beraadslagen. De heer Rieter heeft een vraag aan u. De heer Rieter: Ja, een hele korte vraag. De heer Manders heeft het over dat we vroeger de wijk ingingen. Maar mijn vraag is eigenlijk een hele simpele: doen we dat niet meer dan? Is dat helemaal officieel afgeschaft? Want dat zou ik wel heel jammer vinden. De voorzitter: De heer Manders. De heer Manders: Ik hoop niet dat het afgeschaft is, maar ik heb het laatste jaar dat niet meer gedaan en ik herinner me toen ik voor het eerst hier raadslid was, dat ik dat heel leuk vond om die wijk in te gaan en om met de mensen in de wijk te spreken en dat deden we dan als groep, als raadsleden werden we ontvangen door zo’n wijkraad. En ja, misschien een oproep om daar weer eens aan te denken of we dat kunnen gaan doen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Tamarinof. Mevrouw Tamarinof: Volgens mij mag u altijd contact opnemen met alle wijkraden om een keer langs te komen. Dat doen wij ook regelmatig. De voorzitter: De heer Manders De heer Manders: Natuurlijk doen we dat, maar zo'n wijkschouw met zijn allen, dat biedt toch heel veel extra voordelen. Dat weet u ook. Dan kunnen we ook van elkaar leren, de vragen die we stellen en we hebben het in het verleden ook regelmatig samen gedaan en het was altijd zeer interessant. Dus ik vind het jammer dat het een beetje weggezakt is.

De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Ja, dank u wel. Mijn vraag ging niet over of de VVD het interessant vond, want dat geloof ik goed. Maar misschien kan het college dadelijk in hun beantwoording meenemen of we daar officieel mee gestopt zijn of wat het plan daar is voor de toekomst. Dank u wel.

De voorzitter: Dat wordt zometeen meegenomen in de beantwoording van de vragen. Ja? Dank u wel. Dank u wel, de heer Manders voor uw bijdrage, en ik zou met uw goedvinden de heer Rieter willen vragen van Helder Helmond om zijn bijdrage voor de begroting te starten. De heer Rieter, aan u het woord. De heer Rieter: Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt de begroting 2024-2027. Voor de komende twee jaren is er een sluitende begroting gepresenteerd. Hierin zien we verschillende programma's terug die wij kunnen ondersteunen. We dienen alleen niet onze ogen te sluiten voor de jaren die erna komen. 2026 en 2027 gaat echt een grote uitdaging worden. En Helder Helmond is van mening dat we met de jaren daarnaartoe en dus ook nu al het juiste beleid moeten gaan voeren. We weten nu al dat we door een ander financieringssystematiek fors minder inkomsten van het Rijk gaan ontvangen. Als we dat nu al weten, dat we naar een tekort toewerken, dan zullen we daar in ons beleid rekening mee moeten gaan houden en dus bescheiden moeten zijn en minder inzetten op de prestigeprojecten. In onze optiek zullen we meer moeten sparen. Nu komen we er nog mee weg als we aangeven waar onze financiële tekorten liggen in deze jaren, uiteindelijk zal er gewoon een sluitende begroting voor deze jaren gepresenteerd moeten worden.

In onze optiek wordt het deels over de schutting gegooid, aangezien de doelstellingen overeind blijven, maar hoe we het gaan betalen op de lange termijn, nog niemand kan vertellen. Dit is wat ons betreft geen behoorlijk bestuur. Om deze reden zijn we ook geen voorstander voor een nieuwe reserve in te stellen voor te sparen voor grote prestigeprojecten. Wij willen dat dit in algemene reserve betreft en het liefst wegzetten voor de jaren na 2025, raakvlakken met wat de VVD net vertelde. Nogmaals, ons past nu bescheidenheid in plaats van aandacht te trekken met prestigeprojecten. Ook zijn we geen voorstander om in tijden als deze 4,7 miljoen, wat gewoon een enorme pot geld is, aan de MRE over te maken. De voorzitter: Mevrouw Wijnands. Mevrouw Wijnands: Ja, dank u wel voorzitter. U zegt het zo vaak dat ik toch nieuwsgierig wordt. Wat is een prestigeproject? De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Een prestigeproject, dat is een groot project en ik denk ook dat dat de laatste jaren ook gewoon veelvuldig gedeeld is, welke projecten wij met vele miljoenen gaan investeren. En wij denken ook gewoon dat dat soms ook goede projecten zijn, maar dat kan ons wel een onsje minder. En als je ook ziet hoeveel miljoenen er ook nog later bij moeten komen, dan past ons daar meer bescheidenheid en bijschaven waar het nodig is in plaats van alleen maar miljoenen bij.

De voorzitter: Oké, dank u wel. De heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wilde hem eigenlijk bewaren tot het einde, maar ik ga het nu toch doen. Er wordt een beschuldiging geuit van onbehoorlijk bestuur terwijl dat eigenlijk gewoon conform de oproep van de VNG is om duidelijk te maken wat de tekorten voor gemeenten zijn, zodat het Rijk kan zien in welke positie wij ons als gemeenten collectief landelijk bevinden. Wat vindt Helder Helmond en de heer Rieter van die oproep van de VNG en waarom constateert u dat een oproep van de VNG, het overnemen van die oproep leidt tot onbehoorlijk bestuur? De voorzitter: De heer Rieter.

De heer Rieter: Ja, dank u wel voorzitter. Ik denk dat wij deels de discussies die we net gevoerd hebben, onze fractie is gewoon van mening dat als je over de lange termijn niet weet waar je de miljoenen aan gaat uitgeven, dat het onbehoorlijk bestuur is. En wij verschillen daarvan van mening en u verwijst naar de VNG. Maar los van wat de VNG zegt, kun je als gemeente zelf nog bepalen hoe je beleid gaat voeren. En ja, zoals ik al net heb aangetoond, wij zien daarin andere manieren om ook zeker op de toekomst, zeker richting het ravijnjaar en daarna, om dat ook gewoon behoorlijk te gaan oplossen. De voorzitter: de heer Tuerlings. De heer Tuerlings: Ja, waarvan akte voorzitter. De voorzitter: Nou, ik zou wel willen vragen om … onbehoorlijk bestuur is een groot woord in deze raad. Daar wil ik wel even iets over zeggen. Dat andere inzichten van hoe je geld besteedt zou je niet onder de definitie van onbehoorlijk bestuur, want anders, het is denk ik wel, we moeten wel goed weten welke woorden we gebruiken voor andere accenten in politieke discussies. Ik wilde dat even daarvan zeggen, omdat dit wel … als dit is, dan heeft dit grote consequenties als dat ook echt daadwerkelijk bedoeld is, zoals het eigenlijk in de letter van de woorden geuit wordt. De heer Rieter. De heer Rieter: Ja goed, een woordenreeks heeft een bepaalde lading en waarschijnlijk heeft dat bij u een andere uiting.

Maar volgens mij kunnen wij … De voorzitter: Woorden hebben een betekenis en ik bemoei me niet met de politieke inhoud, maar wel met welke woorden wij elkaar bejegenen en wat de betekenis van die woorden zijn. Dus ik zou willen vragen dat als u deze grote woorden gebruikt, dat heel zorgvuldig te doen, maar dat je dat ook echt afweegt, niet vermengt met een politiek verschil van inzicht. Waarvan akte. De heer Rieter: Ja goed, ik wil daar niet een verdere discussie met u over voeren, daar is het nu ook het moment niet voor. Maar ik denk dat we het ook onderbouwen, uitleggen, en ik denk dat de uitleg die daarbij hoort, bepaalt hoe we dan de term moeten opnemen. Ik denk dat je hem zo moet zien. We zijn van mening dat we dus terughoudend moeten zijn en alleen veel geld moeten investeren als het ook voor ons als gemeente wat oplevert. Als gemeente hebben we de laatste tijd niet de aandacht getrokken dat we zuinig zijn omgegaan met geld. Integendeel. Noodhulp aan het buitenland, 5 miljoen extra voor Huis voor de Stad, 11 miljoen extra voor het Jan van Brabant. Tonnen als garantstelling voor de Cacaofabriek en een miljoen voor groen. Dit zijn slechts enkele voorbeelden, welke vragen oproepen bij de wijze waarop geld wordt besteed. We houden daarnaast vast wat nog gaat gebeuren, we houden ons hart vast, zo moet ik het zeggen, wat gaat gebeuren.

Het college geeft zelf aan dat 800 miljoen nodig te hebben voor de lange termijn. Klimaat en schaalvergroting wordt genoemd, net de discussie met de heer Tuerlings over gehad. Als de geluiden kloppen die ons bereiken, dan komen daar nog moeilijke dossiers bij. De voorzitter: De heer Van Aert. De heer Van Aert: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wilde de heer Rieter toch vragen. Hij zei net wat het oplevert voor de stad. Maar als je ziet wat het dadelijk oplevert, een prachtig stadion, een mooi zwembad, een prachtig Huis van de Stad. Zijn toch allemaal prachtige dingen voor Helmond en inderdaad, het kost geld, maar we hebben er wel iets voor. Dus ik snap niet de term als het wat oplevert. De voorzitter: De heer Rieter.

De heer Rieter: Ja, dank u wel voorzitter. De heer Van Aert geeft aan dat hij niet snapt wat ik daarmee bedoel. Ik denk dat het ook komt door de interruptie die net gepleegd is. Daardoor is er een beetje, ja dan lijkt het alsof ik verder ging over de interrupties, maar ik wil dat wel even herhalen, zonder dat het van mijn tijd afgaat. Want dit ging namelijk over de 4,7 miljoen, die wij een enorme pot geld vinden, die naar de MRE gingen. Daar verwezen wij, dat hebben we ook aangegeven. Dus dat. Dus dit ging niet over de precieze projecten, waar wij natuurlijk ook wel een mening over hebben, maar ik kan daar ook nog wel even deels op ingaan. Kijk, de precieze projecten zitten natuurlijk projecten bij die we ook toejuichen. Noem Jan van Brabant, de Braak. Maar je ziet wel dat er vele miljoenen tegenaan moeten en dan past ons denk ik eerder bescheidenheid, als je ook kijkt naar de toekomst richting het ravijnjaar, in plaats van daar miljoenen bij te plakken. En je zou kunnen bijschaven, een plan kunnen aanpassen, dus op die manier kijken wij daar tegenaan. Ik hoop dat ik zo genoeg duidelijkheid heb gegeven aan de heer Van Aert. De voorzitter: U vervolgt uw betoog. De heer Rieter: Ik heb even gescrolled, dus ik ga even zoeken. Ja. Ik was aan vertellen dat wij in ieder geval ons zorgen maken, ook over dossiers die er ook nog aan zitten te komen.

En dan noemen we dus de Cacaofabriek, PFAS, BSD en de woningproblematiek. Dus Helmond, stel je prestiges bij, lobby waar het kan, maar ben bescheiden. Ondertussen zien wij ook positieve uitgaven, krijgt het programma Andere Overheid steeds meer vorm, is er de juiste focus op basisvaardigheden laaggeletterdheid, en zijn er duizenden mensen en organisaties geholpen bij het koopkrachtfonds. Dat het overgebleven geld wordt ingezet voor verduurzaming van huizen, supersociaal en de witgoedregeling, dat is prima. Maar is dat wel genoeg, vragen we ons oprecht af. Moeten we niet wat minder uitgeven aan politieke prestigeprojecten en wat meer steun geven aan inwoners die het hard nodig hebben? We lazen laatst terug dat mensen in armoede beter af zijn in Helmond dan in Eindhoven. Complimenten aan wethouder Erik Van Dijk, omdat we … De voorzitter: Erik De Vries en Harrie Van Dijk. Maar het is een combinatie. De heer Rieter: Dank u wel. De voorzitter: Harrie De Vries, de vader van David. De heer Rieter: Nou, bij deze voor beiden een compliment. Omdat we zo’n ruime regeling hebben maken wellicht meer mensen aanspraak hierop, terwijl het wellicht niet voor hen bedoeld is. Dit hebben we liever dan dat mensen er recht op hebben die er worden buitengesloten. We lezen terug in de begroting dat de lasten wederom stijgen. Zo gaan de OZB en de lokale heffingen stijgen met 7 procent.

We begrijpen waarom er structureel een bedrag van 2 miljoen wordt gereserveerd, namelijk voor het nemen van aanvullende maatregelen en het leveren van maatwerk. We vinden alleen de kaders waar dit bedrag aan wordt uitgegeven nog te vaag, dus zien we graag nog een verduidelijking op. Daarnaast zien we ons genoodzaakt om met een aantal voorstellen te komen om onze inwoners tegemoet te komen. Dit trachten we door voorstellen op het gebied van hondenbelasting en afvalinzameling diftar. Ons standpunt dat we de hondenbelasting moeten gaan afschaffen is duidelijk. Het is niet meer van deze tijd om inwoners naast algemene belasting ook hondenbelasting te heffen. Je ziet landelijk al dat een aantal gemeentes ieder jaar teruglopen. We kiezen als Helder Helmond voor de geleidelijke vermindering. We hebben namelijk gezien dat er voor de gele afschaffing namelijk geen meerderheid voor was en we kiezen dus voor de geleidelijke vermindering. Het gaat zelfs om het dubbele, in tegenstelling tot het hebben van één hond. Want we zien al jaren terug dat hondenbezitters voor het hebben van twee honden substantieel meer moeten betalen. Daartegenover zien we dat handhaving van deze belasting te omslachtig, te complex is, kost meer dan het oplevert, en we ook in Helmond gezien

hebben dat er weinig boetes uitgedeeld worden. Om deze reden wil onze fractie kritisch kijken naar het controle- en handhavingsbeleid van de hondenbelasting en de eventuele besparing die hieruit volgt in te zetten om de belasting voor een tweede hond te verminderen. Hiervoor hebben wij een aantal moties, die ik dadelijk zal toelichten. De voorzitter: De heer Van den Boogaard heeft een interruptie. De heer Van den Bogaard: Ja, dank u wel voorzitter. Het gaat inderdaad over de motie van de hondenbelasting. Uw voorstel is om juist de handhaving te gaan verminderen als het gaat om de hondenpoepoverlast, terwijl wij uit alle statistieken lezen dat hondenpoep juist een heel groot probleem is en overlast nummer één is. Dus wat is precies dan het doel van uw motie? En een tweede punt. U zegt: we willen voor de tweede hond minder belasting gaan heffen, maar dat is juist met een reden zo gedaan, omdat mensen die een tweede hond hebben of een derde of een vierde, noem maar op, juist ook voor extra overlast zorgen natuurlijk, met extra hondenpoep, extra vervuiling, noem het allemaal maar op. Dus dat is de reden waarom daar een differentiatie is aangebracht. De voorzitter: Oké, de heer Rieter. De heer Rieter: Ja, dank je wel voorzitter. Het gaat natuurlijk over de motie, het doel. Kijk, ik zeg net al, onze fractie, andere fracties ook, willen gewoon de hondenbelasting afschaffen.

En het liefste doen wij dat gewoon meteen. Laat dat duidelijk zijn. Maar we zien dat daar geen meerderheid voor is en dus gaan wij kritisch kijken, hebben wij kritisch gekeken naar hoe wij nu omgaan met de uitgaven en inkomsten en wij denken dat we op het gebied van controle en handhavingsbeleid, dat als we daar kritisch naar kijken, dat we op die manier gelden vrijspelen om in ieder geval de kosten die inwoners hebben op de tweede hond te verminderen. Het tweede punt geeft de heer Van den Bogaard aan dat we dat expres hebben gedaan omdat er meer vervuiling is voor een tweede hond. Ja, uiteraard is er meer vervuiling als er dus, of meer overlast van een tweede hond. Maar dat kan je dan ook belasten, substantieel. Ik bedoel, ik denk niet dat als je een tweede hond hebt, dat dan ook drie of vier keer of vijf keer zoveel overlast is. Dus onze oproep is dus omdat nog steeds substantieel te belasten. De voorzitter: De heer Manders. De heer Manders: Ja, dat triggert me een beetje. Want wat dat betreft zijn we het, dat weet u, met elkaar eens. Die tweede hond, die is dubbel zo duur bijna dan die eerste hond en dat komt natuurlijk omdat die tweede hond meer poept, meer blaft, meer overlast geeft. Want als ik twee honden heb, dan heb je veel meer poep, maar volgens mij niet van die tweede hond.

Dus kunt u verklaren waarom die tweede hond duurder moet zijn dan die eerste hond? De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Moet ik nu gaan verklaren? De heer Manders: Voorzitter, het was een beetje een reactie op een eerdere reactie op mijnheer Rieter van iemand in de raadszaal die aangaf dat die tweede hond voor veel meer overlast zorgde en ik dacht, mijnheer Rieter kopt hem wel in. Natuurlijk poept die tweede hond niet meer, blaft die tweede hond niet meer, en die tweede hond zorgt ook niet voor meer overlast. Ik denk juist dat twee honden met elkaar juist het goed

hebben en misschien wel minder overlast verzorgen. Dus een beetje raar dat die tweede hond inderdaad dubbel zo duur is. Ik wilde hem voorschieten dat u hem in kon koppen, maar dat is mislukt. Sorry. De voorzitter: De heer Van den Bogaard. De heer Van den Bogaard: Ja, dank u wel voorzitter. Dan zal ik toch maar even reageren op de heer Manders, want anders mislukt het helemaal. Nee, mijn punt was dat het gaat om totaal aantal natuurlijk van hoeveel een hond poept en dergelijke. Twee honden poepen natuurlijk meer dan één hond. Dat weet u zelf ook. Daarnaast is het zo dat hondenbelasting natuurlijk een doelbelasting is. Er wordt juist ook de hondenpoep mee opgeruimd, daar worden de poepzakjes mee gefaciliteerd en de hondenvoorzieningen. Waar wilt u dat dan uit gaan betalen als u de hondenbelasting helemaal af wil schaffen? De voorzitter: Oké. De heer Rieter. De heer Rieter: Excuus. Ik dacht serieus dat u het nu richtte aan de heer Manders. De voorzitter: Waar gaat u het van betalen? De heer Rieter: Ja, dat dat hebben we dus, die dekking zit dus ook in de motie. We gaan kritisch kijken naar de controle en handhavingsbeleid en het geld dat we daarbij besparen willen we daarvoor inzetten. En ook in reactie op de heer Manders. De heer Manders heeft het over een voorzet die ik moest inkoppen, maar soms is een voorzet zo ver weg dat je hem niet kunt inkoppen.

Dus laten we het daaronder scharen. Yes. Kan ik? Oké. Komt er nog? De voorzitter: Nog iemand? Kan dit onderwerp hond, kan dit afgesloten worden? Ja. Nog iets anders? Nog iets over de hond? De heer Manders: Nog iets heel serieus bedoeld. Wij hebben begrepen van een aantal ambtenaren dat juist het afschaffen van de hondenuitlaatstroken, dat dat heel veel vermindering van kosten zou betekenen en dat je daaruit zou kunnen financieren. En dat gewoon de hondenbezitters met hun zakje de poep opruimen zoals ze nu ook al doen, maar die hondenuitlaatstroken dan, ja laat verwijderen en dan hebben we heel veel geld over. Maar misschien kan daar straks de wethouder op reageren. De voorzitter: We hebben een speciale wethouder op dit onderwerp, dus. De heer Rieter: Ja wellicht, voorzitter, als ik mag. Wellicht kunnen we het ook nog meenemen in de motie. Ik weet niet. Dus als we uitgelachen zijn, dan ga ik weer verder. Onze kritiek met betrekking tot de invoering afvalinzameling diftar hebben we nooit onder stoelen of banken gestoken. Een belangrijk argument destijds van het college was dat de kosten niet duurder waren dan de oude manier van inzamelen. Nu blijkt dat de afvalinzameling wederom duurder gaat worden voor onze inwoners. Waarom worden inwoners die zo goed hun best doen nu eigenlijk gestraft met deze hogere kosten? Dat vinden wij jammer. Er wordt aangegeven dat dit kostendekkend is.

Als we dan zien dat er meerdere nieuwe betaalde functies bijkomen, dan lijkt het net alsof daarom de kosten stijgen. Kan dat worden opgehelderd? Wat ons verder opvalt is dat onze gemeente een ander systematiek hanteert dan de gemeentes om ons heen. We hebben een hoog bedrag aan vastrecht en een relatief laag bedrag voor het aanbieden van een losse container. Daarnaast valt ons op dat het bedrag van het aanbieden van afval in de nieuwe verzamelcontainers voor hoogbouw en De Veste niet in verhouding staat tot de flexibiliteit tot een container. Ouderen en of inwoners met fysieke problematiek worden hierdoor

onevenredig hard getroffen. Om deze reden willen we de structuur van bekostiging voor het aanbieden van afval nog eens goed heroverwegen. Als voorbeeld willen we kijken naar onze randgemeenten die ook gebruik maken van de inzameldiensten. We hebben ook hiervoor een motie. Onze insteek is nog steeds dat we alles op alles moeten zetten om het vertrouwen van onze inwoners te herstellen. De opkomst bij verkiezingen is al jarenlang heel laag en veel mensen in onze stad zijn helaas afgehaakt. Transparanter beleid en dichter bij onze inwoners staan helpt erbij om de kloof met onze inwoners te dichten. Door middel van ons voorstel Controleerbaarheid en transparantie overheidsuitgaven willen we een openbaar inkoopregister implementeren, vergelijkbaar met het register van de provincie Noord-Brabant, dat elke zes maanden wordt bijgewerkt op de gemeentepagina. Zo'n inkoopregister draagt bij aan grotere transparantie en controleerbaarheid van overheidsuitgaven. Transparantie in overheidsuitgaven is een fundamentele pijler van een gezonde, verantwoordelijke, en democratische lokale overheid en stelt onze burgers in staat om meer inzicht te krijgen in de manier waarop hun belastinggeld wordt besteed. Daarnaast creëren we hiermee een gelijk speelveld voor alle potentiële leveranciers, wat een gezondere en meer concurrerende lokale economie oplevert.

Om dichter bij onze inwoners te staan, hebben we samen met DENK een voorstel voorbereid, namelijk om onze jongste volwassenen van Helmond een kaartje te sturen wanneer ze achttien jaar zijn geworden. We willen de jongeren, naast het feliciteren, ook gelijk informeren over hun rechten en plichten welke allemaal op hen afkomen. Het is namelijk niet vanzelfsprekend dat alle jongvolwassenen voorzien worden van alle maatschappelijke basisinformatie en we willen voorkomen dat ze op achterstand komen. Dit is al succesvol uitgerold in Utrecht en meerdere andere gemeentes die volgen en ik hoop dan Helmond ook mee gaat volgen. Vanwege onze lage verkiezingsopkomst lijkt ons dit ook een laagdrempelig en constructief voorstel. Als Helder Helmond juichen wij toe als inwoners meedenken over onze begroting. Daarom dat we twee jaar geleden met het voorstel zijn gekomen om ook met een inwonersbegroting te gaan werken. Dit is in het kort dat we een bedrag beschikbaar stellen welke door de inwoners vrij ingevuld kunnen worden. Of ja niet vrij, maar dat is in ieder geval, na natuurlijk goede plannen te hebben ingediend. Verschillende gemeentes maken hiervan gebruik. Dit voorstel is toen unaniem aangenomen, maar we zien helaas dat deze inwonersbegroting nog steeds geen handen en voeten heeft gekregen. Jammer. We vragen ons oprecht af wanneer we dat gaan doen.

Tot die tijd zijn we verheugd dat er nog steeds inwoners de moeite nemen om ons toe te spreken tijdens de hoorraad. Ditmaal vier personen die daarvoor de moeite hebben genomen. Dank voor deze inspraak. Even kijken. De voorzitter: Ik zou ook willen vragen of u tot een afronding komt. De heer Rieter: Ja, ik kom zeker tot een afronding. Gebiedsvisie Stiphout. We komen daarom … De voorzitter: O, u komt zeker een keer tot een afronding. Mijn oproep was toch wel een kleine tijds’…’. De heer Rieter: Nee, ik begreep hem wel. Ik ga heel kort, ik heb nog een twee, drietal, misschien vier zinnen nodig. Het gaat ook over de moties, dus het is ook meteen tijd die ik dan daarmee ook pak. Het gaat namelijk over de Gebiedsvisie Stiphout. We komen met een motie om een volgende stap te zetten. Er zijn nu geen middelen ter beschikking gesteld voor de uitvoering van plannen. Het draagvlak tot participatie daalt door het ontbreken van zicht op vervolgstappen. Daarom dat we 100.000 euro vrij willen maken om de wijkraad hierin te ondersteunen. En tot slot voorzitter, de carnavalsbouwhal. De heer Manders, die had het er al over en hier is hij, de motie. Ook hiervoor komen we met een motie. We zien in andere gemeenten dat met succes bouwhallen voor carnavalswagens zijn gerealiseerd.

Helder Helmond wil daarom onderzoeken, samen met andere indieners VVD, CDA, D66, Forum en Mì Hellemonders onderzoeken op welke wijze een bouwhal in Helmond gerealiseerd kan worden. En daarbij ook specifiek aandacht hebben voor locatie, financiële

haalbaarheid en de rol van carnavalsverenigingen. Ja, insprekers willen we eigenlijk nogmaals danken en ook oproepen om ook volgend jaar weer te komen bij de hooravond en tot slot voorzitter, echt tot slot, ik ga afronden. Ons als Helmond past nu bescheidenheid, minder focus op prestigeprojecten, en meer de focus hoe we ook na 2025 de belangrijke doelstelling van onze mooie gemeente kunnen blijven uitvoeren. Dank u wel De voorzitter: Dank u wel, de heer Rieter. Mag de moties hebben? De heer Rieter: Zeker. Moet ik ze voorlezen eerst? De voorzitter: U hebt ze allemaal toegelicht, dus ik vond dat voldoende dus. De heer Rieter: Ja, dat klopt wel. Maar dat is wel, gaat u het dan doen? Want het is wel belangrijk. De voorzitter: Mevrouw Spoek heeft nog een interruptie. De heer Rieter: Laten we daarmee beginnen dan. De voorzitter: Mevrouw Spoek. Mevrouw Spoek-Van Dinther: Ja, dank u wel voorzitter. Over twee moties heb ik nog een vraag. De eerste ging over de verjaardagskaart. Heeft Helder Helmond in kaart gebracht wat dat ongeveer gaat kosten, die kaarten? En de tweede gaat over de afvalinzameling. Nou ja, dat vlak kan de fractie van Forum voor Democratie jullie heel vaak vinden uiteraard, verlagen van lasten voor afval.

Wij hebben ook hetzelfde, dat zal dadelijk in onze bijdrage ook naar voor voren komen, hetzelfde zien gebeuren dat eigenlijk het vastrecht eerst omlaag ging en nu weer zo flink omhoog gaat, dat de kosten voor Helmonders veel hoger worden. Maar onze vraag is: hoe kijkt Helder Helmond tegen het risico aan als je louter de ledigingen extra gaat bekostigen? En het vastrecht omlaag, waar wij achterstaan uiteraard. Maar hoe groot is de kans dat er dan nog veel meer bijplaatsingen bij gaan komen en de toename van zwerf- en veegafval als dus per container dadelijk het bedrag veel hoger gaat zijn. Hoe schat Helder Helmond dat risico in? De voorzitter: Helder Helmond. O, ik zie mevrouw Tamarinof. Mevrouw Tamarinof: Ik had ook nog een vraag over het bouwen van zo’n hal. Je zegt dat er andere gemeentes zijn waar dat met succes is gedaan. Is ook bekend wat zo’n hal dan kost bij die andere gemeentes, als het daar toch al is uitgevoerd? De heer Rieter: Mag ik, voorzitter? De voorzitter: Nee. De heer Van den Bogaard. De heer Van den Bogaard: Ja dank u wel, voorzitter. Dan sluit ik ook even aan met een vraag over een motie. Dat gaat over de Gebiedsvisie Stiphout. U roept op om een ton vrij te maken. Ik vraag me af: waar dat bedrag op gebaseerd, want het is erg veel geld om dat zo aan een wijkraad te geven. Dus ik ben graag benieuwd waar dat dan aan uitgegeven zou moeten worden.

De voorzitter: De heer Rieter.

De heer Rieter: Ja, dank u wel. Ik begin met de laatste twee vragen. Ik denk wel dat beide personen niet bij de hooravond zijn geweest, want volgens mij beide punten zijn daar genoemd. De kosten, die zijn daar ook geraamd door de inspreker daar, dus vandaar ook de … u knikt nee, maar volgens mij zijn die daar wel genoemd en dat is ook voor meerdere jaren. De voorzitter: U knikt nee. Bedoelt u u zegt ja of u knikt nee? Vind ik een beetje. U schudt nee of u knikt ja. De heer Rieter: Mag ik doorgaan, voorzitter? De voorzitter: Ja, maar er kwam een interruptie. De heer Van den Bogaard: Ja, mijn punt is. Er werd inderdaad een bedrag genoemd, maar er was totaal geen onderbouwing. Leek gewoon zo natte vingerwerk, ik wil een ton hebben. Maar dan moet het wel onderbouwd worden welke projecten daar precies voor … De heer Rieter: Ik zie dat collega Boetzkes wil reageren. De voorzitter: Mag de heer Van den Boogaard zijn vraag afmaken en dan via mij kunt u dan weer aanvangen. De heer Rieter: Excuus, dat mag zeker. De voorzitter: U was klaar met de interruptie? Dan aan u het woord. De heer Rieter: Volgens mij was hij inderdaad al klaar. Nee, ik wil hem eigenlijk misschien doorspelen, maar dat is uw taak. Mijn collega Boetzkes wil graag daarop reageren. De voorzitter: O. De heer Boetzkes, u doet ook mee. De heer Boetzkes: Als dat mag van u, voorzitter. De voorzitter: Ja, natuurlijk.

De heer Boetzkes: Als inderdaad indiener van een portefeuillehouder op dit onderwerp kan ik de vraag misschien beter toelichten. Er is door de inspreker toen duidelijk aangegeven dat 100.000 euro het is wat hij voorzien heeft vanuit de wijkraad. Ik heb hem daar later ook over gesproken, de voorzitter van de wijkraad, en hij geeft in ieder geval aan dat hij een aantal punten heeft waarmee hij tot een onderbouwing komt. Onder andere een huisvestingsonderzoek van 25.000 euro en het andere gedeelte zit in ongeveer de gelijkwaardige ondersteuning die uit de eerste ondersteuning is gekomen na de vaststelling van de Gebiedsvisie, wat 75.000 euro was, die wij toen hebben vastgesteld. En meer dan die onderbouwing is er op dit moment niet. Als ik dan ook meteen op de andere vraag mag reageren van mevrouw Tamarinof. Ja, er zijn ervaringen met andere bouwhallen. Het is natuurlijk heel gevaarlijk om daar heel gericht nu dat bedrag aan te hangen. Maar Cranendonck, wat ook door de insprekers toen is genoemd als een zeer positief voorbeeld, waar overigens twee bouwhallen zijn gerealiseerd, eentje voor stalling en eentje voor bouw. Gaat over ongeveer een half miljoen in de plaatsing van die hal. Maar nogmaals, dit onderzoek zal echt uit moeten blijken waar is de behoefte aan en welke kosten gaan er dan mee gemoeid worden? Dank u wel. De voorzitter: Oké. De heer Rieter.

De heer Rieter: Ja, dank u wel. Ik heb daar geen aanvullingen op. Ik wil wel nog reageren op de andere collega's. Dat was namelijk mevrouw Spoek, die had nog twee punten. Eén ging over de motie over verjaardagskaart. Volgens mij was haar vraag of wij de kosten daarvan, of wij daar inzage van hebben. We hebben wel naar gekeken, we hebben een inzage gehad van om hoeveel kaartjes gaat dat? En onze fractie is in ieder geval van mening dat die kosten te overzien zijn. Als u echt specifiek die kosten wilt, dan kan ik dat wel naar u toezenden. Ik heb die nu hier niet paraat. Maar die zijn dus te overzien en de andere motie, was uw vraag, ging over de … Het was een heel lang betoog. Ging over de ledigingen van de afvalinzameling en u noemde daar ook bijplaatsingen en dumpingen. Ja, dat is voor ons ook een zorg inderdaad. Dat is ook de reden geweest dat we ook altijd kritisch zijn geweest op diftar. Dus dat vinden wij zeker ook een zorg en dat willen we ook echt meenemen, ook als de motie het gaat halen, dat dat ook meegenomen wordt bij de uitwerking van de motie. Dank u wel. De voorzitter: Ik zag dat de heer Van den Boogaard nog een interruptie of in ieder geval een opmerking had richting de heer Boetzkes. De heer Van den Bogaard: Ja dank u wel, voorzitter. Was inderdaad naar aanleiding van de beantwoording van de heer Boetzkes.

Maar mijn punt is ook dat we dit soort trajecten altijd gezamenlijk doen. De gemeente doet dit samen met wijkraden en ook met andere betrokkenen en de gemeente is hierin dan ook vaak de budgethouder. Want we scheppen een enorme precedentwerking als we zomaar een ton aan een wijkraad gaan geven, dan zie ik volgend jaar al heel veel wijkraden hier op de stoep staan die ook graag een ton willen krijgen. Dus hoe kunt u dat verklaren? De voorzitter: De heer Boetzkes. De heer Boetzkes: Ja voorzitter, dank u wel. Ik denk zeker dat de gevraagde kosten, het gevraagde bedrag specifieker is dan maar gewoon een ton. Maar inderdaad, het is zeker iets wat we in overweging mee moeten nemen. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dank u wel, de heer Rieter. Zijn er nog? De heer Rieter: Ja, ik heb nog wel de moties. Ik heb natuurlijk wel toegelicht, ik weet alleen niet of … De voorzitter: Dat is voldoende. De heer Rieter: Ja, is dat voldoende? De voorzitter: Ja, dat is voldoende. Dat zijn, hoeveel moties hebt u ingediend? Zeven moties. Staan op dit moment op NotuBox. Daar kunt u ze ook allemaal nog rustig nalezen, ook voor de mensen thuis. Ze zijn allemaal voldoende ondertekend en maken onderdeel uit van de beraadslagen. Die heer Vervoort. De heer Vervoort: Dank u wel, voorzitter.

Ik had graag een ordevoorstel, want volgens mij hebben wij onderling afgesproken als er een inspreker is, dat die eigenlijk geen interrupties krijgt en daarna na afloop de interrupties kunnen plaatsvinden. Ik denk dat het makkelijker is en beter is om het verhaal beter te kunnen volgen. Uiteraard is het aan onszelf. Ik wil zeggen, als het een heel dringende vraag is, dan begrijp ik dat nog. Maar anders het verzoek om na de inspraak de vragen te stellen.

De voorzitter: Ja, u doet een collegiale oproep. Waarvan akte. Dus we kijken even en als het heel noodzakelijk is, ja begrijpen we. Ik wil namelijk niet heel graag elke keer het debat helemaal doodslaan. Dus als er echt iets is, dan mag dat wel. Maar zo beperkt mogelijk, want het verhaal wat iedere inspreker heeft namens zijn of haar partij, dat staat en dan is dat mooi. Dus ik zou mevrouw Maráczi willen vragen van de SP om haar inbreng namens de SP over de begroting te starten. Mevrouw Maráczi, aan u het woord. Mevrouw Maráczi: Dank u wel, voorzitter. In vertrouwen was de titel van ons verkiezingsprogramma bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen. Wederzijds vertrouwen is de basis voor onze democratie. Daar hebben wij ons de afgelopen jaren sterk voor gemaakt in Helmond en in de praktijk gebracht, door naast en niet tegenover onze inwoners te staan, door maatwerk toe te passen en ons te verplaatsen in de wereld van de ander, en door te vertrouwen in plaats van te wantrouwen. Wederzijds vertrouwen vraagt om een andere overheid, waar we in Helmond dus al een start mee hebben gemaakt, maar die ook nog hoognodig doorontwikkeld moet worden. Op alle beleidsterreinen moet dit een vanzelfsprekendheid worden, tot in de haarvaten van onze medewerkers.

Waarbij het uiteraard van belang is dat onze medewerkers hierbij zowel de ruimte als het vertrouwen krijgen om te kunnen doen wat nodig is. In het kader van deze doorontwikkeling heeft de SP vorig jaar de motie Het Huis van het Recht ingediend, een motie die tot onze grote vreugde aangenomen en omarmd is en waarvan we weten dat eraan gewerkt wordt. Maar ons ongeduld brengt ons vandaag toch tot de vraag wanneer het college verwacht dat we de feestelijke opening van ons Helmonds Huis van het Recht kunnen gaan vieren. Voorzitter, structureel duurzaam beleid voor de lange termijn helpt ook om het vertrouwen te herstellen. Geen ondoordacht waan van de dag beleid, maar beleid dat oplossings- en toekomstgericht is. Een goed voorbeeld hiervan is onder andere het programma Meedoen, Rondkomen en Vooruitkomen. Als we alleen al naar de minimaregelingen kijken, dan zien we dat we in Helmond echt het verschil hebben kunnen maken. In 2014 zijn we begonnen met de eerste armoedeconferentie, om van daaruit stap voor stap tot een gedegen beleidsplan Minima en Schulden te komen. Onze minimaregelingen zijn in tegenstelling tot andere gemeenten ruimhartig, waardoor hier meer mensen voor in aanmerking komen. Per 2023 is de inkomensgrens voor de inkomensverklaring verhoogd van 120 naar 130 procent van de geldende bijstandsnorm.

Vanaf 2024 wordt ook de inkomensgrens voor de bijzondere bijstand en de collectieve aanvullende verzekering verhoogd van 120 naar 130 procent. En ook de individuele inkomenstoeslag zal in 2024 herzien worden. De studietoeslag voor studenten met een medische beperking bedraagt in Helmond 25 procent van het wettelijk minimumloon voor de geldende leeftijd en is hiermee hoger dan de wettelijke minimumbedragen die het Rijk heeft vastgesteld. De energietoeslag van 2022 is uitgekeerd aan huishoudens met een inkomen tot 140 en 150 procent van de bijstandsnorm en in 2023 tot 130 procent. En vanaf 2024 wordt de huidige regeling voor dierenartskosten uitgebreid en komt er een uitwerking van de Helmondpas en witgoedregeling. Onze stad heeft ook een gedegen schuldhulpdienstverlening, door onder andere vroegsignalering, budgetcoaches en het opkopen van schulden, waardoor mensen met schulden eerder en beter geholpen worden. En zo zijn er nog veel meer structurele maatregelen, maar voor nu te veel om allemaal op te noemen, om onze inwoners te ondersteunen. Voorzitter, de SP is altijd fel tegenstander geweest van de Participatiewet, die in onze ogen gedoemd was om te mislukken.

Maar in de loop der jaren hebben we ook hier de nodige stappen gezet om deze strenge wet te verzachten, zoals de oprichting van het stadsleerbedrijf, een andere houding en bedrijfsvoering van ons werkbedrijf Senzer, met maatwerk en werken volgens de bedoeling. Een wet die vanuit het Rijk gestoeld was op wantrouwen, maar door ons uitgevoerd wordt vanuit vertrouwen. We investeren in onze inwoners, zodat zij daadwerkelijk mee kunnen doen, aan het werk en vooruit geholpen kunnen worden. Maar helaas worden we nu weer geconfronteerd met twee kwetsbare groepen die de dupe zijn geworden van een wijziging van regelgeving door het Rijk. Wajongers hebben namelijk sinds dit jaar geen recht meer op kwijtschelding van lokale belastingen. Een groep die voornamelijk uit alleenverdienershuishoudens met ook een UWV-uitkering bestaat, krijgt door een

ongelukkige samenloop van regelingen minder zorg- en huurtoeslag, waardoor zij onder het bestaansminimum komen. Voorzitter, twee concrete voorbeelden waarbij de systeemwereld van gecompliceerde wetten en regels weer compleet voorbijgaat aan de leefwereld van kwetsbare mensen. Het Rijk is hier al langer van op de hoogte, maar een structurele oplossing lijkt voorlopig nog niet voorhanden. Om de gedupeerden in Helmond niet langer in onzekerheid te laten, roepen wij het college via een motie op om in actie te komen, zodat deze gedupeerden zo snel mogelijk geholpen kunnen worden. Voorzitter, de SP heeft er al jarenlang voor gepleit, maar in 2024 zien wij onze langgekoesterde wens eindelijk in vervulling gaan. En dan heb ik het over de aanpak ervaringsdeskundigheid. Want ook ervaringsdeskundigheid draagt bij aan een andere overheid. Voor de SP zijn ervaringsdeskundigen van grote waarde om tot beleid te kunnen komen dat aansluit bij de leefwereld van onze inwoners. Onze overtuiging is dan ook dat het tegengaan van generatiearmoede met ervaringsdeskundigheid grote kans van slagen heeft. Voorzitter, onze jeugd moet ook op het vertrouwen van een andere overheid kunnen rekenen, waarbij er meer oog is voor hen, zij zelf mee mogen praten en aan mogen geven wat zij nodig hebben.

Zoals ook de jongeren uit de jeugdzorg ons destijds in de Fonkel hebben gevraagd, of zoals de jongeren met het initiatief voor de Film Right Out ons hebben laten zien, waarbij preventie, kansen scheppen en vertrouwen hebben in onze jongeren een grote rol spelen. Voor de SP is het een groot goed dat we investeren in onze kinderen en jeugdigen, zoals blijkt uit programma vier. Voorzitter, wonen is een grondrecht en iedereen verdient een dak boven zijn hoofd. In Helmond wordt er flink gebouwd en naar oplossingen gezocht voor de woningnood, waarbij de betaalbaarheid van een woning voor de SP van groot belang blijft. Niet alleen de huur, maar ook de energielasten. We zien grote gebiedsontwikkelingen die nodig zijn, maar ook voor onrust kunnen zorgen. Zoals het geval is bij Houtsdonk, waarbij de bewoners van de He-Bo-Ma-flats in grote onzekerheid zitten over eventuele sloop van hun woning. Bij deze grote en ingrijpende ontwikkelingen moet ook sprake zijn van een andere overheid, die zorgen serieus neemt en een woningbouwcorporatie oproept om snel met bezorgde inwoners in gesprek te gaan en tijdens het gehele traject ook in gesprek te blijven. Is het college dat met ons eens? Voorzitter, we hebben te maken met grote opgaven om onze stad te verduurzamen en leefbaar te houden, waarbij het van groot belang is dat alle inwoners mee moeten kunnen doen.

Eén van de maatregelen die we daarvoor genomen hebben, is de aanpak Energiearmoede. We horen graag van het college hoe deze aanpak in de praktijk uitpakt en of er nog meer nodig is. Voor een duurzaam en leefbaar Helmond zijn een energietransitie en mobiliteitstransitie noodzakelijk. En ook al wordt deze noodzaak niet door iedereen gevoeld, moeten wij als betrouwbare overheid nu onze verantwoordelijkheid nemen voor de toekomst van Helmond. Het levert veel kritiek en weerstand op, maar door stap voor stap iedereen mee te nemen en te betrekken kan er gewerkt worden aan vertrouwen, waardoor er een gedeelde verantwoordelijkheid ontstaat. Voorzitter, in Helmond voeren we al jarenlang sociaal beleid, waarbij we er alles aan doen om te voorkomen dat onze inwoners kopje onder gaan, maar zolang het Rijk niet de tweedeling aanpakt en bestaanszekerheid alleen maar lekker bekt, blijven we pleisters plakken. Jarenlang neoliberaal beleid heeft veel kapot gemaakt en het vertrouwen flink geschaad, maar op 22 november kunnen we een andere koers inslaan. Want pleisters plakken helpt niet, maar stemmen wel. Voorzitter, vol overtuiging hebben wij vorig jaar het ambitieakkoord Een sterker Helmond voor iedereen ondertekend. Een ambitieakkoord waarin onze speerpunten verwerkt zijn in de vele ambities die wij graag samen willen realiseren.

Wij willen onze bijdrage leveren aan het mogelijk maken van die broodnodige andere overheid. De SP kan vol vertrouwen instemmen met deze begroting, die overigens heel inzichtelijk gemaakt is door van dertien naar vier programma's te gaan en hiermee recht doet aan de integraliteit van het beleid. En dan heb ik nog een motie. Die is ondertekend door Mì Hellemonders, GroenLinks, PvdA en CDA en hij roept het college op om erbij de Rijksoverheid op aan te dringen spoedig met een definitieve oplossing te komen om zolang er geen definitieve oplossing is, problemen te voorkomen door samen met het UWV en Senzer maatwerk toe te passen.

De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Brugmans heeft een interruptie. Mevrouw Brugmans-Aarts: Ja, dat gaat om de voorgestelde motie. Ik vroeg me af waar u die gegevens vandaan had. Ik heb in ieder geval ook een klein rondje gemaakt bij personen die ken met een Wajonguitkering, bij bewindvoerders en dergelijke, en ik hoor niet diezelfde geluiden. Dus heeft dat dan nog specifieke aandacht op oude regeling, nieuwe regeling? Ik was benieuwd hiernaar. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Maráczi. Mevrouw Maráczi: Nee, dit is een regeling waar mensen dus in Nederland tegenaan lopen. En ik kan me voorstellen dat we in Helmond ook deze mensen hebben die hier tegenaan loopt, alleen moeten die zelf daarop letten en als die mensen zich aanmelden, dan moeten zij gewoon geholpen kunnen worden. Maar het bestaat wel. Het is gewoon weer een fout in de in de regelgeving van het Rijk. Die regelen iets en die hebben er geen erg in dat daardoor sommige mensen gedupeerd worden. En de overheid is ervan op de hoogte, maar tot nu toe hebben zij dit nog niet gerepareerd. De voorzitter: Oké. Dank u wel. De heer Rieter. De heer Rieter: Ja, dank u wel voorzitter. We horen van mevrouw Maráczi inderdaad van alle programma's die het college goed doet. Veel kunnen we ook onderschrijven. Ik hoor mevrouw Maráczi alleen niet over het ravijnjaar en verder.

Heeft u wel door dat ook voor de jaren daarna die mooie programma's die u net heeft opgesomd, dan ook dat daar wellicht keuzes over moeten worden gemaakt? En eigenlijk mijn specifieke vraag is eigenlijk die ik ook aan Thomas Tuerlings heb gesteld. Hoe ziet u de toekomst daarin hoe we dat gaan bolwerken? De voorzitter: Mevrouw Maráczi. Mevrouw Maráczi: Nou, ik zie de toekomst dat wij inderdaad, zoals de VNG adviseert, laten zien waar wij als gemeente mee te maken hebben. Wij roepen al jaren dat de gemeente gewoon erg veel op moeten lossen, zonder dat het Rijk over de brug komt. Dus ik denk dat het heel onverstandig is dat wij nu al gaan voorsorteren op bezuinigingen en dus eigenlijk ons beleid weer terugdraaien. Dus ik denk juist dat het heel belangrijk is de gemeenten eindelijk, en wij doen, onze wethouders gaan ook regelmatig bij de VNG en met het Rijk in gesprek om te blijven lobbyen. Want we hebben ons al heel vaak, te vaak aangepast aan de regels van het Rijk. Kijk naar de Participatiewet. Ik heb ook van tevoren gezegd dat die niet werkte, dus ik denk dat het heel onverstandig is om daar nu op voor te sorteren. De voorzitter: De heer Rieter. De heer Rieter: Ja voorzitter, heel kort hoor. Kijk, dat zeggen wij ook niet.

Wij zeggen niet dat we voorsorteren op bezuinigen, wij zeggen juist dat er nu juist bescheidenheid past om in ieder geval ook rekening te houden met die komende jaren. Dat is wat wij zeggen. We verschillen daarvan van mening. Maar goed, dat mag. Maar u moet niet zeggen dat wij willen voorsorteren op bezuinigen, want dat willen we zeker ook niet. De voorzitter: Oké, waarvan akte. Mevrouw Maráczi: Nou ja, daar wil ik nog wel even op reageren. Wij zijn dus al jaren aan het investeren en als je ziet die investeringen, die leiden dadelijk ook ergens toe. Dus als we goed in sociaal domein blijven doen

wat we doen en daar steeds verder op doorontwikkelen, dan gaan we straks ook geld besparen en hoeven we niet te bezuinigen. De voorzitter: Dank u wel. Mag ik de motie misschien even hebben? Dank u wel. Ja. De motie is ruim ondertekend en maakt onderdeel uit van de beraadslagingen. Ik dank mevrouw Maráczi voor haar bijdrage en ik geef het woord aan de heer Vervoort van het CDA. U doet, ja samen hè? Ja. U krijgt wel gewoon tien minuten hè? Nee, ik zeg het wel op tijd, ja? Oké, prima. De heer Vervoort. De heer Vervoort: Dank u wel voorzitter. Ik wil u bij deze plaats al ontzettend bedanken voor uw twaalf jaar voorzitterschap van deze raad. Helmond zal u echt gaan missen, want uw tomeloze inzet was echt buitenproportioneel. Zeven dagen in de week, altijd stond u aan voor de inwoners van onze stad en onze ondernemers. Bij deze al bedankt. De voorzitter: Dank u. De heer Vervoort: Vandaag buigen we over de begroting 2024. De coalitie heeft met haar meerderheid in deze raad het roer stevig in handen. Veel beleidslijnen worden voortgezet. Opvallend is de herindeling van de programma's. In plaats van een vroegere lappendeken van dertien programma's is gekozen naar een samenvatting van vier beleidsprogramma 's. Dan Meedoen, Rondkomen en Vooruitkomen. Het college spreekt over een veerkrachtig, inclusief Helmond. Een plek waar ieder veilig kan opgroeien, met gelijke kansen vooropstaan.

Deze woorden klinken voor ons als muziek in de oren, maar de grote vraag blijft: zijn we werkelijk zo inclusief? Kunnen alle inwoners hun hoofd boven water houden? Wij vangen steeds meer verhalen op van mensen die het echt zwaar hebben. De veerkracht van onze gemeenschap wordt danig op de proef gesteld. Mensen lopen op hun tenen, zelfs mensen met een inkomen van anderhalf keer modaal. De ondersteuningsmaatregelen hebben de grootste zorgen verlicht. Maar wat ons echt zorgen baart, is dat sommige inwoners die in aanmerking kunnen komen voor aanvullende steun, hier geen weet van hebben of ze zich schamen. Ze vragen zich af: met mijn baan moet ik toch gewoon rond kunnen komen? Dat is echt pijnlijk. Wat kunnen we voor deze mensen doen? John. De voorzitter: De heer Van der Kant. Moet u even uitleggen waarom u wisselt. De heer Van der Kant: We wisselen omdat de heer Vervoort meerdere Petten op heeft en zometeen niet kan spreken over een bepaalde alinea die ik ga voordragen. Ja. Oké. Mag ik? Ja. Er zijn verschillende wegen die kunnen leiden naar een leefbaar en veilig Helmond. Denk aan investeringen in geletterdheid, zichtbare veiligheid, en ook actieve participatie van onze inwoners. Dan onze jongeren. Zij dragen de last van een toenemende druk in hun dagelijks leven, deels als gevolg van de invloed van sociale media.

Wij vinden het belangrijk dat onze jongeren altijd de gelegenheid hebben om op adem te komen, elkaar fysiek te ontmoeten, met elkaar te ontspannen. Dat komt zowel de veiligheid van onze stad ten goede, als het welzijn van onze jongeren. Ook zouden we meer moeten sturen op meer preventie, wat de druk op zorg verlicht. Vanaf eind 2024 wordt van elke gemeente verwacht dat ze de regierol op zich neemt bij de aanpak van laaggeletterdheid. Het is goed om te constateren dat we als gemeente hier al in investeren. Het bevorderen van geletterdheid is cruciaal in een steeds complexere samenleving. Daarbij mag trouwens ook niet worden vergeten dat taalondersteuning voor vluchtelingen belangrijk is, zodat ook zij volwaardig kunnen deelnemen aan onze samenleving. Het is de wens van CDA Helmond om in elke wijk een eigentijds, duurzaam en voor iedereen bereikbaar sportpark te realiseren. Deze sportparken zouden overdag beschikbaar moeten zijn voor scholen en 's avonds voor verenigingen. Helaas schieten sommige sportaccommodaties op dit moment tekort in het voldoen aan deze criteria. Het verheugt ons dat sportaccommodatie Mierlo-Hout is benoemd in de begroting.

Weliswaar met een PM-post, maar dat is de eerste stap op weg naar een nieuwe accommodatie. Samen met onder andere Lokaal Sterk dienen wij een amendement in om aan de noodzakelijke voorbereidingen te gaan beginnen. Maar er zijn ook andere verenigingen in Helmond die behoefte hebben aan vernieuwing. Daarom doen we een dringend beroep op het college en de raad om substantiële bijdragen te gaan reserveren de komende jaren. De voorzitter: Dank u wel, de heer Van der Kant. De heer Vervoort vervolgt het CDA-betoog. De heer Vervoort: Ja, dank u wel voorzitter. Carnaval. Carnaval is meer dan alleen feestvieren. Maandenlang komen grote groepen mensen bij elkaar om samen een groot feest op te zetten of een indrukwekkende praalwagen te maken. Er zijn echter nauwelijks beschikbare locaties voor deze wagens beschikbaar. Onlangs hebben we de gezamenlijke Carnavalsverenigingen ingesproken tijdens de hoorzitting van onze gemeenteraad en zij vroegen onze steun voor het oprichten van een bouwhal. CDA Helmond wil voorkomen dat we over vijf jaar geen serieuze optochten meer hebben in onze stad. Het is daarom tijd voor actie. Wanneer zich een kans voordoet om een ruimte te bemachtigen, moeten de Carnavalsverenigingen direct kunnen inspringen, ook bij een tijdelijke oplossing.

Zo'n tijdelijke oplossing vereist een eenmalige financiële investering van ons als gemeenschap, maar biedt de kans om plannen te smeden voor een duurzame, structurele oplossing. Laten we voorkomen dat Carnavalsbouwgroepen vastlopen. We dienen hier voor een amendement in en daar kom ik later op terug. Bovendien zien wij in onze stad een toenemende vergrijzing. Zonder activiteiten en ontmoetingsplaatsen dreigt eenzaamheid toe te slaan bij deze groep. Het is essentieel dat er middelen worden vrijgemaakt om activiteiten te organiseren voor hen. De wijkgebouwen in onze gemeenschap spelen hier een belangrijke rol. Niet alleen voor de ouderen, maar ook voor het verenigingsleven. Initiatieven als Kansrijk in Mierlo-Hout en Praten over later in Brandevoort zouden als inspiratiebron kunnen dienen voor de gehele stad. Collega Tuerlings heeft er al een motie voor ingediend. Het is positief dat er een oplossing is voor de Rijpelberg, maar Stiphout blijft achter. De wijkvoorzitter heeft tijdens de inspreekavond gesproken en we willen gehoor geven aan zijn oproep. De gebiedsvisie is aangenomen, nu is het tijd voor daadkracht. Samen met de wijkraad moeten we een concreet actieplan opstellen, met heldere data en actiepunten die de raad kan volgen en kan monitoren. Het CDA hoopt dat de voorzitter van de wijkraad ons volgend jaar kan vertellen welke vooruitgang is geboekt. Duurzaam en leefbaar.

De stad groeit gestaag. Er worden de komende jaren naar verwachting zo'n 15.000 woningen gebouwd. Dit heeft aanzienlijke gevolgen voor ons als stad. Hoewel er talloze plannen op tafel liggen, blijft daadwerkelijke uitvoering achter. Dit vereist een serieuze aandacht van ons als raad. Kijk bijvoorbeeld naar de ambitieuze plannen van BSD, dat zeven jaar geleden werd gepresenteerd met miljoenen aan kosten, maar uiteindelijk zonder draagvlak en zonder enige bouwactiviteiten. Wat ons betreft was het een verstandige beslissing om dit onrealistische plan in te trekken. Het grootste knelpunt lijkt dat we de ambitieuze plannen maken, maar dan erin verzanden. We krijgen signalen van ontwikkelaars dat ze stuiten op obstakels bij het verkrijgen van de juiste vergunningen, wat de bouw van de woningen echt stagneert. Dat zien we ook in de gegevens die het college ons heeft verstrekt. In 2024 worden maar slechts 158 nieuwe woningen gebouwd, terwijl het streefdoel 750 woningen per jaar verre van wordt gehaald. Daarom stellen wij, met behulp van een motie, voor om Kwartiermaker Bouw aan te stellen, met als taak zorg te dragen voor de realisatie van minimaal 750 woningen per jaar. Daarnaast heeft de groei van de stad grote gevolgen voor het verkeer. Ondanks het feit dat het college geen voorstander is van grootschalige investeringen in wegen, beschouwen wij dat juist als essentieel.

Met de verwachte groei zal de stad anders onherroepelijk vastlopen. Daarom willen we een gedegen plan zien van het college om Helmond bereikbaar te houden. CDA Helmond streeft naar een duurzame stad met meer groen en klimaatbestendigheid. Toch rijst de vraag of de huidige aanpak wel de juiste is. In ons recente debat over de Mobiliteitsvisie uitten onze twijfels over die keuzes. Desondanks zien we ook waardevolle elementen in de

visie, zoals het bevorderen van actieve mobiliteit. Het afgelopen jaar zijn er helaas tientallen, nee misschien wel honderdtallen fietsen gestolen uit de stallingen en daarom roepen wij dringend om meer beveiligde fietsenstalling te bouwen, verspreid over de stad op strategische locaties. Maar gisteren hebben wij van het college al een RIB ontvangen. Anders hadden wij hiervoor een motie alsnog ingediend. Alvorens onze algemene voorzieningen uit te breiden, moeten we ervoor zorgen wat we hebben voldoet aan de duurzaamheidseisen. Helaas voldoen 27 gebouwen die in eigendom zijn van de gemeente niet aan deze normen. Het is belangrijk dat we hierin investeren, voordat wij nieuwe voorzieningen overwegen. Wij verzoeken het college en de raad om substantiële bedragen hiervoor te reserveren. Economie Vitaal en Aantrekkelijk. Een vitale economie is van belang voor onze welvaart. Echter, we worden geconfronteerd met beperkte ruimte en talloze eisen. We moeten keuzes maken. Welke bedrijven willen we graag verwelkomen in onze regio? Bedrijven die werkgelegenheid bieden aan onze huidige inwoners hebben duidelijk onze voorkeur. Wat betreft de aantrekkelijkheid, ons cultuurklimaat, willen wij benadrukken dat we eerst moeten investeren in de infrastructuur, voordat we voorzieningenactiviteiten kunnen uitbreiden en voordat we weer nieuwe initiatieven voor nieuwe gebouwen neerzetten.

Wat cultuur aangaat hebben we al gesproken bij de Carnavalsbouwval, maar laten we het nu hebben over de evenementen. We roepen het college dringend op om de mogelijkheid voor evenementen te blijven ondersteunen. De eis van professionele organisaties worden alsmaar strenger, om elk risico maar in te dammen. De wens om leuke, veilige evenementen te organiseren, moet niet bijten met een te grote druk op de eisen om dat mogelijk te maken. Bestuur en organisatie. Een dienstbare, betrouwbare overheid. We betreuren het vertrek van onze gemeentesecretaris. We zijn op de goede weg met de organisatie, ook al is er nog veel werk te verzetten. Komend voorjaar wordt het Huis van de Stad geopend en ik hoop dat de burgers en ondernemers snel effectief zullen worden geholpen. Graag wil ik hierbij de ambtelijke organisatie bedanken voor hun tomeloze inzet. En dat laatste kopje Belastingen, Risico's en Financiering. We zien dat er in 2024 nog ruimte is ter waarde van ruim 8 miljoen en voor de jaren daarna een tekort wordt voorzien. Dat neemt niet weg dat we enkele uitgaven naar voren kunnen halen. We zien al jaren dat we afstevenen op een negatief resultaat, maar achteraf valt het nog elk jaar mee door het doorschuiven van niet gerealiseerde investeringen. Kortom, de financiële situatie van Helmond is vooralsnog nog steeds robuust. Tot zover.

De voorzitter: Dank u wel, de heer Vervoort en de heer Van der Kant voor uw bijdrage namens het CDA. Ik kijk even naar de zaal. Ja, de heer Van den Bogaard. De heer Van den Bogaard: Dank u wel, voorzitter. Ik heb even een opmerking en een vraag over de motie rondom Kwartiermaker. We hebben eerder al een RIB ontvangen waarbij ook één van de maatregelen die genomen is door de gemeente is het aanstellen van een bouwregisseur. Dus volgens mij hebben we gewoon al een kwartiermaker, dus wat voegt deze motie dan daar nog aan toe? Dat is mijn vraag. Daarnaast had u het over een streefdoel van 750 woningen. Volgens mij is dat gewoon een ambitie wat uitgesproken is, niet een doel op zich. En zoals u ook in mijn column heeft kunnen lezen op de weblog. We doen het heel goed, relatief gezien, in Helmond ten opzichte van het landelijk gemiddelde en het is natuurlijk een landelijk probleem wat we hier in Helmond niet zomaar één, twee, drie op kunnen lossen. Dus graag daar een reactie op. De voorzitter: De heer Vervoort. De heer Vervoort: Dank u wel, voorzitter. Ik ben niet bekend met de bouwregisseur. Als de bouwregisseur maar de opdracht heeft vanuit ons hier. Ik wil alleen de opdracht hebben: we moeten minimaal 750 woningen per jaar bouwen. Als dat de strekking is van de bouwregisseur, dan zeg ik vanuit ons hier: dat is prima.

Maar dan wil ik wel ook zien dat er daadwerkelijk vergunningen worden verleend. Want dat horen wij dat er een

heel groot probleem is. Ik heb vorige week een initiatiefnemer gesproken die geeft aan vanuit ons hier: ik ben ergens mee bezig. Ik ga het aantal niet noemen, want dat is misschien te herleiden. Maar we kunnen niet verder, want de Mobiliteitsvisie is nog niet aangenomen. Dan denk ik: dat kan nooit een reden zijn waarom een bouwplan niet door kon gaan. Zo heb ik gisteren nog een initiatiefnemer gesproken en die loopt ook tegen dezelfde muren omhoog. Dus echt, het verzoek is om een bouwregisseur of kwartiermaker de opdracht te geven: ga kijken wat wel kan en ga niet kijken wat niet kan, en echt te sturen op datums. Want die 750, wat u ook aanhaalt, is geen streefdoel. Nee, ons streefdoel in Helmond is 1000 en de bouwafspraak is 750. Die informatie heb ik gekregen. De voorzitter: Oké. Dank u wel, voldoende toelichting op uw verzoek, denk ik. Ik kijk eventjes naar anderen. Nee. Mag ik even de motie hebben? De heer van Dam. De heer Van Dam: Ja, dank u wel voorzitter. Ik stel hem aan de heer Van der Kant in verband met het geletterdheid. Hartstikke fijn dat CDA hier ook aandacht voor vraagt. Is het CDA dan ook met het SP eens dat dus de inzet van ervaringsdeskundigen belangrijk is, maar ook de ondersteuning die ook door het Taalhuis is gegeven met een theatershow? Dat deze misschien wat vaker voor kunnen komen? De voorzitter: De heer Van der Kant.

De heer Van der Kant: Daar kan ik kort op antwoorden. Jazeker. De voorzitter: Dank u wel. Dank u wel voor uw bijdrage. Ja, graag even de moties. De heer Vervoort: Dank u wel, voorzitter. De kwartiermaker bouwen die al samengevat is, die wordt uiteindelijk alleen aangesteld, puur verantwoordelijk voor het behalen van de gewenste bouwproductie. En dat is 750 stuks minimaal per jaar. En hij moet kijken binnen de organisatie: waar loopt het mis? Wat kunnen we eraan doen om echt die productie te halen? Dat is de intentie van de motie Kwartiermaker bouwen. En de noodhulp betreft de bouwhal als er direct groeperingen komen die op dit moment echt nog geen hal hebben, maar er komt volgende week een ruimte vrij en dan laten we aan het college afhangen vanuit ons hier. Als die groep naar de wethouder stapt en die vraagt aan de wethouder: ik heb hier een ruimte gevonden. Het kost een redelijk bedrag, want wij willen gewoon niet dat er overmatig wordt betaald, dan wil ik graag dat de wethouder daar de vrije hand in krijgt om te zorgen in ieder geval dat de bouwgroep aan de gang kan. En ik hoop dat ze geen 25.000 nodig heeft, maar als de wethouder terug moet komen naar ons als raad om te vragen: mag ik hier wel, ik noem maar iets, 3000 euro aan besteden voor drie bouwgebeuren? Dat is echt de intentie.

Dus op het moment als een bouwgroep zichzelf meldt bij de wethouder, dat ze niet terug hoeven te komen naar de raad, maar zelf kan zeggen vanuit ons hier: ik vind het een weloverwogen besluit. Daar sta ik achter. En ze heeft meteen van ons de goedkeuring. Dat is de intentie. De voorzitter: Dank u wel voor uw toelichting. Ik kijk naar de zijde van de raad. Dank u wel. Amendement Noodhulp en motie Kwartiermakers, beide voldoende ondertekend, maken onderdeel uit van de beraadslagingen. Dan gaan wij voor de laatste spreker voor een korte schorsing, na de heer Van den Boogaard van D66, u kunt al naar het spreekgestoelte gaan, zal ik een korte schorsing van tien minuten inlassen. Dat is nog geen snackpauze of zo. We proberen wel rond half vijf de eerste ronde af te ronden. Dus de heer Van den Boogaard, aan u. De heer Van den Bogaard: Ja, dank u wel voorzitter. Helmond is een stad in beweging. D66 Helmond zoekt die beweging juist in de verbinding. Letterlijk door beter openbaar vervoer, maar ook door verbinding met de