RN 067 Jaarverantwoording 2022 (definitief)

In 2022 wordt verder uitvoering gegeven aan: • Het verbeteren van de verbinding opvang/ onderwijs en jeugdhulp; • Een ononderbroken ontwikkel- en leerlijn, door zoveel mogelijk drempels die de ontwikkeling van jeugdigen op de overgangsmomenten in de weg staan, weg te nemen; • Extra taalondersteuning voor kinderen met (een hoger risico) op een taalachterstand en anderstalige kinderen; • Toekomstgericht onderwijs en wereldburgerschap, zodat jeugdigen optimaal mee kunnen doen op de opvang, op school, in hun wijk en later op hun werk. Daarnaast neemt Helmond deel aan het landelijk programma Gelijke kansen met het project Verlengde Schooldag. Op zes basisscholen duurt de schooldag één of meer dagen per week één of enkele uren langer. Die extra uren zijn bedoeld voor een uitbreiding van het lesprogramma op het gebied van sport en bewegen, kunst en cultuur en oriëntatie op jezelf en de wereld. Doel is om extra 44

leer- en ontwikkelkansen te geven aan kinderen die dat nodig hebben. Hierdoor krijgen ze meer zelfvertrouwen, zicht op waar ze goed in zijn en ontwikkelen ze sociale vaardigheden. De kinderen maken kennis met activiteiten waar ze van huis uit niet mee in aanraking komen. Kortom: ze kunnen meedoen en vooruitkomen. Loopt volgens planning: De Helmondse Educatieve Agenda kent een looptijd tot 2030 waarin we samen met het onderwijs en kinderopvang inzetten op het versterken van gelijke kansen van jeugdigen. Zo is Sociale Teams Helmond gestart met het zorgen voor vaste gezichten op de scholen. Er is vanuit een werkgroep onderwijsachterstandenbeleid input geleverd beleidsnota Onderwijskansen/VVE (oplevering in 2023). In 2022 zijn er meer activiteiten georganiseerd op de scholen waar de verlengde schooldag wordt aangeboden. Inzet tijdelijke middelen Nationaal Programma Onderwijs Het programma is bedoeld om onderwijsvertragingen in te lopen en moet leerlingen ondersteunen die het moeilijk hebben door schoolsluitingen en corona. We ontvangen een rijksbijdrage tot en met schooljaar 2022-2023 om in samenwerking met scholen, kinderopvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere partijen activiteiten aan te bieden om de vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak aanvullend te stimuleren.

Dit zijn middelen in aanvulling op en ter ondersteuning van de middelen die scholen zelf krijgen en de aparte steunpakketten voor de jeugd die beschikbaar zijn. Behaald: In 2022 zijn we gestart met het aanbieden van een leesoffensief voor basisscholen. Het project 'verlengde schooldag' dat al op zes basisscholen werd aangeboden is uitgebreid met nog eens vier scholen. Extra inzet op preventie voortijdig schoolverlaten Om schooluitval te voorkomen en bij te dragen aan het actief bevorderen van het aantal jongeren met een startkwalificatie werken we met een nieuw vierjarig regionaal programma voortijdig schoolverlaten. Daarnaast is er een nieuw beleidskader vastgesteld van de Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC). Een belangrijk onderdeel van het RMC-beleidskader is de implementatie van de monitor Jongeren in een Kwetsbare Positie. Daarmee is het mogelijk om kwetsbare jongeren beter in beeld te brengen en houden, te monitoren en te begeleiden naar een passende plek in vervolgonderwijs, arbeid of dagbesteding. Lokaal zal er in 2022 extra worden ingezet op preventieve maatregelen om voortijdig schoolverlaten te voorkomen. De inzet richt zich vooral op het primair onderwijs en het MBO. Behaald: De monitor Jongeren in een kwetsbare Positie is operationeel.

Er vindt een doorontwikkeling plaats waarbij de werkprocessen worden aangescherpt en de keten (zoals dagbesteding) verder wordt aangehaakt bij de monitor. Vanuit het nationaal programma onderwijs wordt in Helmond extra preventief ingezet op het voorkomen van schooluitval met de M@ZL aanpak. Deze aanpak richt zich op het vroegtijdig signaleren en terugdringen van ziekteverzuim onder leerlingen. In 2022 is in samenwerking met de GGD een plan van aanpak gemaakt, uitrol van project M@ZL vindt plaats in 2023. Jeugdvriendelijke stad Een Jeugdvriendelijke Stad is een stad waarin kinderen en jongeren zich gehoord voelen, kunnen meepraten en het fijn vinden om op te groeien. In 2022 vindt het Jeugdvriendelijke Stad event plaats, waarmee de behaalde resultaten vanaf 2019 worden gepresenteerd, de jeugd aandacht vraagt voor jeugdparticipatie in de toekomst en alle betrokken partijen worden gevraagd een samenwerkingsconvenant te tekenen. Daarmee committeren ze zich aan een Jeugdvriendelijke Stad voor de toekomst. Het borgingsplan wordt uitgevoerd, zodat kinder- en jongerenparticipatie zowel binnen de gemeentelijke organisatie als binnen organisaties in de stad kan worden voortgezet. In 45

2022 is Helmond Hangout een structureel platform dat aansluit bij de behoeften van de jeugd. Op dit platform is al het aanbod voor kinderen en jongeren (denk aan cultuur, sport, workshops) vindbaar en toegankelijk. Behaald: In maart 2022 heeft het Jeugdvriendelijke Stad event plaatsgevonden waar de resultaten vanaf 2019 zijn gepresenteerd. Jeugdvriendelijke Stad heeft binnen de gemeentelijke organisatie en in de stad een vaste plek gekregen. In augustus 2022 zijn we gestart met de ontwikkeling van een structureel platform waarop al het aanbod voor kinderen en jongeren vindbaar en toegankelijk is. Helmond Hangout, waarop digitale activiteiten worden aangeboden, zal onderdeel vormen van dit platform. In samenwerking met kinderen en jongeren wordt dit platform in 2023 verder vormgegeven. Jeugdvriendelijke Stad hebben we inmiddels geborgd bij de LEVgroep als opdrachtnemer. Perspectief voor Jongeren We willen investeren in de toekomst, oftewel in onze jongeren! Zowel op de korte termijn als op de wat langere termijn ligt daar een uitdaging. Op de korte termijn zie je dat jongeren het door de coronacrisis moeilijker hebben. Bijvoorbeeld op de arbeidsmarkt. Maar ook op de langere termijn willen we in jongeren investeren, zodat Helmond voor hen een fijne stad blijft om te wonen, werken en leven.

Wel moet er meer samenhang komen in de diverse trajecten en we moeten onderzoeken waar op dit moment nog hiaten zitten. Aan ontwikkeltafels realiseren we samen met onze partners een samenhangend en effectief preventief jeugdaanbod. Vanuit zorg en veiligheid brengen we in kaart welke jongeren extra ondersteuning nodig hebben, om hen op het goede pad te houden (of indien nodig te brengen) en perspectief richting toekomst te geven. Voor dit thema leggen we ook een relatie met de aanpak voor Binnenstad-Oost. Deels behaald: Het programma perspectief voor Jeugd loopt tot 2025 en wordt langs drie sporen uitgevoerd. Per spoor wordt hieronder aangegeven wat is behaald in 2022 en/of eventueel is vertraagd/aangepast. • Spoor 1 - Korte termijn interventies vanwege corona is afgerond. In april 2022 vond project ComeBack plaats. Ook hebben jongerenwerk en andere partners tijdens de laatste lockdown veel aanvullende activiteiten georganiseerd voor Helmondse jongeren. In spoor 2 en 3 hebben we aandacht voor de nasleep van corona bij onze jeugdigen. • Spoor 2 – Herijking preventief jeugdaanbod loopt volgens planning. In 2022 hebben we het jongerenwerk herijkt. Er is samen met partners een ontwikkelagenda opgesteld en door het college vastgesteld, die de opdracht voor het jongerenwerk in onze stad aanscherpt. Hierover hebben we de raad op 15 maart geïnformeerd met een RIB.

Naast het jongerenwerk zijn we gestart met het herijken van ons preventief jeugdaanbod in brede zin en is de staat van onze jeugd in kaart gebracht (oplevering stedelijke monitor ‘Staat van de Jeugd’, inclusief wijkprofielen). Deze vormt de basis voor een wijkgericht uitvoeringsprogramma. • Spoor 3 – Aanpak risicojeugd is vertraagd. Actuele inzichten, over het relatief hoge aantal jongeren met een verhoogd risico om af te glijden naar de criminaliteit, vroegen afgelopen periode om een heroriëntatie op de aanpak. Er is een langdurige, bredere en steviger aanpak nodig in samenwerking met veiligheid en justitie. Om die reden is risicojeugd opgenomen als accent in het Masterplan Veiligheid en is een aangepast uitvoeringsprogramma in voorbereiding. In 2022 is een kernteam gevormd met medewerkers vanuit het jongerenwerk, politie, onderwijs, Sociale Teams Helmond en de gemeente waarin zij met elkaar spreken over risicojongeren en een aanpak afstemmen.

46

Duurzame, gezonde en toekomstbestendige scholen Met het Integrale Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) zetten we in op duurzame, gezonde en toekomstbestendige scholen, passend bij het toekomstige leerlingenaantal en de ambities. De projecten uit het IHP tot en met 2025 worden volgens planning en kaders uitgevoerd. Dit zijn de projecten in de wijken Mierlo-Hout en Rijpelberg. De sociaaleconomische cijfers wijzen erop dat Rijpelberg aandacht nodig heeft. Een effect dat door corona alleen maar versterkt zal worden. Daarom willen we in deze wijk een Multifunctionele Wijkaccommodatie realiseren. Dit versterkt de al aanwezige onderwijsvernieuwing en draagt eraan bij dat kinderen veilig en gezond naar school kunnen. Voor inwoners van de wijk ontstaat hiermee bovendien een toekomstbestendige ontmoetingsplek. Daarnaast werken we aan een volledige herijking van het huidige IHP. Met deze herijking spelen we in op de wijzigingen in onderwijshuisvestingswetgeving en de regelgeving die geldt voor het verduurzamen van de schoolgebouwen. Onderdeel van het IHP is ook de huisvesting van Jan van Brabant. Met het bestuur van Jan van Brabant werken we aan de nieuw te realiseren school in 2025. Dit houdt in dat we gezamenlijk een locatie gaan bepalen en het schoolbestuur zal zich moeten gaan buigen over het programma van eisen.

Daarnaast gaan we met het Jan van Brabant concrete afspraken maken over doordecentralisatie van de middelen. Deels behaald: Afgerond zijn de volgende projecten uit IHP-fase 1: • De renovatie van de Betuwehof voor Zuiderbos is afgerond. De school maakt sinds januari 2023 gebruik van het pand. • In verband met de groei van het onderwijs voor eerste opvang anderstaligen is de tweede verdieping van het schoolgebouw van Jan van Brabant Gasthuisstraat gerenoveerd waardoor er meer lokalen beschikbaar zijn voor het bieden van onderwijs. Volgens planning lopen de volgende projecten uit IHP-fase 1: • Het plan in Rijpelberg om een multifunctionele accommodatie met een kindcentrum en plusvoorzieningen voor alle kinderen van Rijpelberg te realiseren zit in de initiatieffase. • De plannen voor nieuwbouw van het Jan van Brabantcollege vorderen. Eerder werd de voorkeurslocatie op Suytkade al benoemd en zijn de uitgangspunten voor doordecentralisatie vastgesteld. De voorkeurslocatie wordt nu verder uitgewerkt door een integraal team met inhoudelijk deskundigen. Hierin werken we samen met het schoolbestuur. Vertraagd zijn de volgende projecten uit IHP-fase 1: • OBS ‘t Hout: OBSH zet het plan voor renovatie van de locatie Mahoniehoutstraat 9 om in nieuwbouw. We zijn nog in gesprek met het bestuur over het ontwerp van de nieuwbouw. • In het Hart van het Hout.

Het plan van Qliq voor vernieuwbouw van de locatie is vertraagd. In samenwerking met Qliq onderzoeken we of de locatie Slegerstraat wel de juiste locatie is voor nieuwbouw. Dit onderzoek is uitgezet bij een adviesbureau. • VSO de Korenaer . Op de huidige locatie worden er nu tijdelijk noodlokalen toegevoegd om voldoende ruimte voor onderwijs te creëren voor de komende jaren. In de tussentijd wordt een visie op speciaal onderwijs opgesteld door het schoolbestuur. De aanbesteding voor het plaatsen van de tijdelijke lokalen is opgestart. De voorbereiding voor het Integraal Huisvestingsplan fase 2 (vanaf 2026) is gestart. Het plan wordt in samenspraak met een vertegenwoordiging van de schoolbesturen in Helmond opgesteld.

47

Basisondersteuning en toegang tot jeugdhulp In programma 3 en programma 4 zijn in de begroting overeenkomstige voornemens geformuleerd op dit onderwerp. Zie programma 3 voor meer informatie over het voornemen en beleidsresultaat. Specialistische jeugdhulp De landelijke hervormingsagenda jeugd geeft richting aan de transformatie die we ook lokaal en regionaal moeten doorvoeren. Voor de ondersteuning aan onze kinderen en jongeren willen we, onder andere, dat deze integraler en dichterbij georganiseerd wordt. Om dit te realiseren hebben we een regionale inkoopstrategie Jeugdhulp opgesteld. In 2022 werken we samen met de 11 gemeenten van ‘Een 10 voor de jeugd’ en aanbieders aan de volgende resultaten: • Regionaal matchingsteam waarmee we zorgen dat kinderen direct de juiste specialistische jeugdhulp ontvangen. • Uitvoering regionaal contractmanagement Jeugdhulp. Doel van het contractmanagement is om een bijdrage te leveren aan de beheersing van de uitgaven voor de specialistische Jeugdhulp. • Uitvoering geven aan de norm voor opdrachtgeverschap in lijn met wetsvoorstel Beschikbaarheid Zorg voor Jeugdigen. Behaald: Het Regionaal Matchingsteam functioneert voor de hoogcomplexe zorg waarvoor het ook bedoeld is. Met de input uit evaluaties wordt gewerkt aan mogelijke verbeteringen. Er is een regionaal team van 5 contractmanagers voor Jeugdhulp.

Samen met de accounthouders (projectleiders van de verschillende segmenten) hebben gesprekken plaatsgevonden met aanbieders. De norm voor opdrachtgeverschap geeft invulling aan hoe we werken binnen de inkoopregio ‘Een 10 voor de Jeugd’ en voor de thema's die op de schaal van Zuidoost-Brabant belegd zijn binnen de samenwerking ‘21 voor de Jeugd’. 21voordeJeugd in Zuidoost-Brabant Ook in 2022 wordt op schaal van Zuidoost-Brabant samengewerkt op het gebied van wettelijke taken voor Jeugd. Dat is Jeugdbescherming, Jeugdreclassering, Veilig Thuis, JeugdzorgPlus en Spoed Eisende Zorg. De op te pakken activiteiten worden beschreven in een Werkplan 21 voor de Jeugd 2022. Daarnaast is Eindhoven gemandateerd en wordt zij jaarlijks gefinancierd om namens de 21 gemeenten de wettelijke taken in te kopen en de inzet en kwaliteit te monitoren. Dit doen zij op basis van een vastgestelde Dienstverleningsovereenkomst. In 2022 zal er een nieuwe Dienstverleningsovereenkomst vastgesteld worden, omdat de huidige afloopt. Ten aanzien van de begroting Veilig Thuis is sprake van een meerjarig tekort (o.a. loonprijscompensatie), die in 2021 en 2022 gedekt kunnen worden uit de DUVO (Decentralisatie Uitkering Vrouwen Opvang) middelen. Behaald: De activiteiten zoals beschreven in het Werkplan 21 voor de Jeugd zijn uitgevoerd.

Er is gewerkt aan het doorontwikkelen van de beschermtafel en we hebben extra inzet gepleegd op het verder versterken van de samenwerking tussen de lokale teams, Veilig Thuis en de jeugdbescherming. De nieuwe Dienstverleningsovereenkomst is vastgesteld. Het tekort dat werd voorzien op de begroting van Veilig Thuis is opgevangen via de DUVO-uitkering.

48

3.4.3

Wat heeft het gekost?

In onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2022 per hoofdproduct weergegeven. Overzicht per hoofdproduct

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo)

Specificatie per Hoofdproduct

403 Sociale Netwerken 404 Basisvoorzieningen accommodaties 405 Basisvoorzieningen overig 406 Maatschappelijke ondersteuning 409 Specialistische ondersteuning 410 Huisvesting onderwijs 478 Techniekeducatie 575 Openbare speelgelegenheden 681 Voortijdig Schoolverlaten/Leerplicht/RMC Totaal saldo baten en lasten

404 Basisvoorzieningen accommodaties 405 Basisvoorzieningen overig 406 Maatschappelijke ondersteuning 409 Specialistische ondersteuning 410 Huisvesting onderwijs 575 Openbare speelgelegenheden HP681 Voortijdig Schoolverlaten/Leerplicht/RMC Totaal mutaties reserves Saldo programma 4 Jeugd en onderwijs

Begroting na wijzigingen Baten 0 852 0 4.309 0 786 0 0 538 6.485

Lasten 198 896 3.129 7.874 35.870 6.687 88 445 1.500 56.686

Saldo -198 -44 -3.129 -3.564 -35.870 -5.901 -88 -445 -962 -50.201

Begroting na Begroting na Begroting na wijzigingen wijzigingen wijziging ontrekking storting Baten Lasten Saldo 1 0 1 140 0 140 657 2.000 -1.343 2.045 5.621 -3.576 827 0 827 4 0 4 0 0 0 3.674 7.621 -3.947 10.159

64.307

Saldo -198 -25 -3.113 -3.293 -39.780 -6.020 -95 -409 -444 -53.377

Realisatie t.o.v. Begroting Saldo V/N 0 V 19 V 16 V 271 V -3.910 N -118 N -7 N 36 V 517 V -3.176 N

Rekeningen

-54.147

Baten 0 901 139 4.664 262 905 0 33 559 7.463

Lasten 198 926 3.252 7.957 40.042 6.924 95 442 1.003 60.839 Rekeningen

Baten 1 147 350 6.042 945 4 0 7.489

Lasten 19 16 2.000 5.621 0 36 517 8.209

Saldo -18 131 -1.650 421 945 -32 -517 -719

Realisatie t.o.v. Begroting Saldo V/N -19 N -9 N -307 N 3.997 V 118 V -36 N -517 N 3.227 V

14.952

69.048

-54.096

51

V

Toelichting per hoofdproduct

Toelichting afwijking hoofdproduct 406 Maatschappelijke ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 271.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere baten van € 355.000. De verklaring hiervoor zit in het feit dat de specifieke uitkering Onderwijs Achterstandenbeleid (OAB) € 360.000 hoger uitkomt dan de begroting. Op basis van deze hogere uitkering zijn de lasten bij OAB € 235.000 hoger dan begroot. Daarnaast zijn de lasten bij de overige budgetten in totaal € 151.000 lager dan de begroting. Toelichting afwijking hoofdproduct 409 Specialistische ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 3,9 miljoen. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere uitgaven bij jeugd, met name binnen het product ambulante zorg. Naast prijsstijgingen heeft er in de 2e Berap een neerwaarts bijstelling van de begroting plaatsgevonden. Op basis van de gegevens uit de rapportagetools die ten tijde van de 2e Berap 2022 beschikbaar waren is binnen dit hoofdproduct een bedrag van € 4,1 miljoen afgeraamd. Dit bedrag is bij de 2e Berap toegevoegd aan de reserve sociaal domein. Om het huidig tekort te dekken wordt bij de jaarrekening uit dezelfde reserve het benodigd bedrag onttrokken. Toelichting afwijking hoofdproduct 681 Voortijdig Schoolverlaten/Leerplicht/RMC Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 517.000.

Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door de (nog) niet bestede middelen voor jeugdwerkloosheid € 506.000. Bij deze jaarrekening wordt voorgesteld om deze middelen beschikbaar te houden voor de komende jaren.

49

Toelichting afwijking onttrekking met de reserves hoofdproduct 406 Maatschappelijke ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 307.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door de lagere onttrekking uit de reserve corona voor perspectief voor jongeren.

50

3.5 3.5.1

Programma 05: Cultuur, toerisme en recreatie Wat hebben we bereikt?

Ambities: • We gaan zorgvuldig om met cultureel erfgoed. • Samen met partners binnen het Stedelijk Gebied Eindhoven en de Peel werken we aan profilering en versterking van ons aanbod van voorzieningen en evenementen. • Aanvullend op de culturele doorontwikkeling hebben we extra aandacht voor cultuur voor de jeugd. • We versterken onze hoofdcultuurinstellingen door ze zichtbaarder te maken in de stad en te verbinden met de omgeving. Om dit te bereiken hebben we: • Verschillende financiële steunmaatregelen ontwikkeld om de gevolgen van de coronacrisis voor de culturele sector te verzachten. De cultuursector was een van hardst getroffen sectoren door de coronacrisis. Bij aanvang van 2022 golden er van rijkswege nog altijd maatregelen om de verspreiding van het virus tegen te gaan. Net als in 2020 en 2021 hebben we in 2022 culturele ondernemers en culturele instellingen waar nodig (deels) gecompenseerd voor de geleden coronaschade in het jaar ervoor. Dit heeft organisaties geholpen om het hoofd boven water te houden. • Gesprekken gevoerd met evenementenorganisatoren als voorschot op een uit te voeren herijking van het evenementenbeleid in 2023, en naar aanleiding daarvan alvast wensen en suggesties doorgevoerd in de subsidieregeling voor evenementen 2022. • Onderzoek gedaan naar bovengrondse cultuurhistorische waarden voor een deel van het stedelijk gebied van Helmond.

Hiermee wordt het erfgoedbeleid van de gemeente geactualiseerd. Daarnaast is het onderzoek een belangrijke onderlegger voor het thema erfgoed in de Omgevingsvisie en om erfgoed te borgen in het Omgevingsplan. • Het waterelement op de Markt geplaatst. In een natuurstenencirkel is de historische stadsplattegrond door Jacob van Deventer van omstreeks 1540 uitgebeeld. De stadsgrachten, wallen, stadspoorten en het stratenpatroon zijn herkenbaar en gemarkeerd. Belangrijke gebouwen, zoals het kasteel, stadhuis en stadspoorten, zijn gemarkeerd. Op de plekken waar vroeger waterputten lagen, zijn spuitmondjes geplaatst waar het water uit komt. • Aan de Watermolenwal is, in het leegstaande voormalige postsorteercentrum, broedplaats Post#5700 geopend. De broedplaats richt zich op het bieden van ruimte, mogelijkheden voor expositie en experiment, voor jonge makers. • Met het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven gewerkt aan het digitaliseren en toegankelijk maken van Helmondse cultuurhistorische collecties, met name de fotonegatieven van de Helmondse fotograaf Jozef van den Broek (1943-2019). • Met onze partners in BrabantStad de acties uit het regioprofiel ‘BrabantStad maakt het’ geconcretiseerd zoals het gezamenlijk invullen van het programma Cultuureducatie met Kwaliteit 2021-2024 en het onderzoek ‘Waarde van Cultuur 2022’, waarin ook Helmondse data zijn opgenomen.

• Met onze partners in het Stedelijk Gebied Eindhoven gestart met de uitvoering van acties uit het ‘Uitvoeringsprogramma Groots’, gericht op het verder versterken van het aanbod van bovenlokale topvoorzieningen en regionale topvoorzieningen en evenementen.

51

3.5.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsresultaten verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partijen: Metropoolregio Eindhoven - Regionaal Historisch Centrum Eindhoven Met het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven is gewerkt aan het digitaliseren en toegankelijk maken van Helmondse cultuurhistorische collecties. In 2021 en 2022 hielpen tientallen vrijwilligers mee met het beschrijven en ontsluiten van ruim 10.000 fotonegatieven van de Helmondse fotograaf Jozef van den Broek (1943-2019). Hij maakte ontelbaar veel foto’s die samen een waardevolle inkijk geven in de samenleving van toen. Bij dit project hielpen vele handen (via het digitale platform VeleHanden.nl) mee met het ophalen van herinneringen bij deze enorme fotocollectie met Helmondse beelden uit de jaren tussen 1960 en 1990. BrabantStad – thema Cultuur Met onze partners in BrabantStad hebben we de acties uit het regioprofiel ‘BrabantStad maakt het’ geconcretiseerd. Een voorbeeld is het gezamenlijk invullen van het programma Cultuureducatie met Kwaliteit 2021-2024. In 2022 verscheen in dit verband ook de derde editie van het onderzoek ‘Waarde van Cultuur 2022’, waarin ook Helmondse data zijn opgenomen. De monitor beschrijft op basis van feiten en cijfers actuele trends en ontwikkelingen in de Brabantse cultuursector.

Daarnaast zijn er bijeenkomsten georganiseerd in de steden gericht op het verbinden van kunst en cultuur met andere domeinen. In Helmond vond de eerste bijeenkomst plaatst gericht op cultuur en zorg, met de titel ‘Heel Helmond Gelukkig!’. Stedelijk Gebied Eindhoven – Voorzieningen en Evenementen Met onze partners in het Stedelijk Gebied Eindhoven zijn we gestart met de uitvoering van acties uit het ‘Uitvoeringsprogramma Groots’, gericht op het verder versterken van het aanbod van bovenlokale topvoorzieningen en regionale topvoorzieningen en evenementen. Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Opvangen gevolgen corona cultuursector In 2020 en 2021 hebben we, waar nodig, de cultuursector ondersteund en maatregelen genomen om de gevolgen van de coronacrisis op te vangen. Het is van belang om de situatie nauwgezet te blijven monitoren en waar nodig aanvullende maatregelen te nemen. Behaald: In 2022 hebben we aanvullende maatregelen genomen ter (gedeeltelijke) compensatie van de negatieve financiële gevolgen van de coronacrisis gedurende het voorgaande jaar 2021 voor zowel culturele instellingen als culturele ondernemingen. Uitwerking corona impuls cultuur In de Crisis- en Herstelnota is € 2 miljoen opgenomen voor het meer zelfvoorzienend en toekomstbestendig maken van het culturele voorzieningenniveau in Helmond.

Dit doen wij door middel van een fysieke impuls in de culturele basisinfrastructuur, waarbij we de instellingen beter willen verbinden aan hun omgeving. Concreet gaat het om een nieuwe entree en publieksvoorzieningen voor Museum Helmond, een buitenpodium en urbanvoorziening voor De Cacaofabriek en het aanlichten van plaatsen van zitmeubilair bij Het Speelhuis. Verdere uitwerking en realisatie volgen in 2022. Naast de genoemde € 2 miljoen is er in 2021 en 2022 in totaal € 300.000 beschikbaar als subsidiebudget voor activiteiten gericht op het verlevendigen van het stadscentrum.

52

Behaald: De impuls voor Het Speelhuis is al deels gerealiseerd. Zodra de plannen voor Museum Helmond en De Cacaofabriek verder zijn uitgewerkt informeren wij uw raad. We merkten dat corona diepe sporen heeft nagelaten en verenigingen alle zeilen bij moesten zetten om reguliere en geplande activiteiten weer te hervatten. Met het subsidiebudget voor activiteiten gericht op het verlevendigen van het stadscentrum dat in 2021 en 2022 beschikbaar is gesteld, zijn inmiddels diverse initiatieven mogelijk gemaakt. Er is nog ruimte voor aanvullende initiatieven. Het subsidiebudget hebben we daarom verlengd tot 1 september 2023. Fusie Speelhuis en Cacaofabriek In 2021 vindt besluitvorming plaats over verzelfstandiging van Theater het Speelhuis en fusie met De Cacaofabriek in een concern-construct. Het doel is een bloeiend cultureel klimaat in Helmond, waarbij de Cacaofabriek en Het Speelhuis, binnen eigentijdse en verantwoorde randvoorwaarden én binnen de door de gemeente Helmond te stellen kaders, hun bijdrage kunnen leveren aan de verdere ontwikkeling van de stad. Vertraagd. In 2021 vond besluitvorming plaats over verzelfstandiging van theater Het Speelhuis en bestuurlijke fusie met De Cacaofabriek in een concern-construct.

In 2022 is toegewerkt naar de nieuwe situatie, waarbij er sprake zal zijn van een overkoepelende stichting Cultuur Compagnie Helmond, en de (nieuw op te richten) Stichting Het Speelhuis, de (bestaande) Stichting De Nederlandsche Cacaofabriek en (bestaande) Horeca B.V. De uiteindelijke effectuering van dit nieuwe construct is uitgesteld met een half jaar, tot 1 juli 2023. Reden hiervoor is dat het traject met het Lokaal Overleg ten aanzien van personeel meer tijd behoeft. Zodra er meer duidelijkheid is over de eventuele plannen voor theater het Speelhuis en De Cacaofabriek informeren wij uw raad. Samenvoeging Kunstkwartier en Bibliotheek In 2021 is het proces gestart om in overleg met beide instellingen de mogelijkheden voor gezamenlijke huisvesting te onderzoeken. Door de synergievoordelen en de mogelijkheden die er nu al zijn voor het gebruik van andere locaties – zoals de bibliotheek op school – is de verwachting dat hierdoor aanmerkelijk minder ruimte nodig is voor de centrale huisvesting van beide instellingen. Vertraagd: In het kader van een eerdere bezuinigingsoperatie werd door uw raad bepaald dat er door gezamenlijke huisvesting te realiseren voor de instituten Bibliotheek Helmond-Peel en Kunstkwartier een efficiencyslag kon worden gemaakt. Hieraan werd een bezuinigingstaakstelling verbonden van € 520.000 per jaar, ingaande op 1 januari 2023.

Echter, het is in de loop van 2022 niet mogelijk gebleken om deze taakstelling per de beoogde datum in te vullen. Cultuurprofiel Om het door uw raad vastgestelde Cultuurprofiel te concretiseren en zichtbaar te maken, zoeken we aansluiting met het Centrum+ perspectief. Daarbij gaat het om bijvoorbeeld kunstenaarsateliers in leegstaande panden, murals, coronaproof buitenfaciliteiten en programmering et cetera. Behaald: Aan de doelen van het Cultuurprofiel wordt uitvoering gegeven. Zo zijn diverse murals mogelijk gemaakt en krijgen creatieve makers en culturele initiatieven zoals VOLOP, broedplaats POST#5700 en Stichting Weeshuisjes (tijdelijk) ruimte in leegstaande panden. Doelen zoals het realiseren van tijdelijke en vaste werkplekken en expositieruimten verdienen onze voortdurende aandacht. We stimuleren en faciliteren hiermee het culturele en creatieve klimaat in de stad. Dit zal ook meegenomen worden bij het opstellen van de Cultuurvisie 2040 (in 2023) in het kader van de Ambitie 2040.

53

Actualiseren erfgoedbeleid We actualiseren het beleid op het gebied van erfgoed, monumentenzorg en archeologie om dit goed te kunnen borgen binnen het instrumentarium van de Omgevingswet. Onderdeel van de actualisatie van beleid is het inventariseren en waarderen van de cultuurhistorische waarden boven de grond en de realisatie van een cultuurhistorische waardenkaart. Hiervoor is een cultuurhistorisch onderzoek gaande in de wijken Binnenstad, Mierlo-Hout, Stiphout, Warande en Brouwhuis waarbij we ook de kennis van lokale erfgoedorganisaties en -vrijwilligershistorici inzetten. De verwachting is dat het onderzoek in 2021 wordt afgerond. Vertraagd: Onderdeel van de actualisatie van het erfgoedbeleid is het inventariseren en waarderen van de cultuurhistorische waarden boven de grond van een aantal wijken en de realisatie van een cultuurhistorische waardenkaart. Het onderzoeksgebied bleek complexer dan voorzien en ook heeft corona voor vertraging gezorgd. Door middel van raadsinformatiebrief 97 hebben wij u eerder geïnformeerd over de eerste resultaten van de cultuurhistorische verkenning. Vrijetijdsbeleid De actualisatie van het vrijetijdsbeleid nemen we mee in de ontwikkeling van de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. Behaald: De actualisatie van het vrijetijdsbeleid is meegenomen in de ontwikkeling van de Omgevingsvisie en zal worden vertaald in het Omgevingsplan.

3.5.3

Wat heeft het gekost?

In onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2022 per hoofdproduct weergegeven. Overzicht per hoofdproduct

54

Toelichting per hoofdproduct Toelichting afwijking hoofdproduct 510 Museum Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 229.000. Dit saldo wordt veroorzaakt door hogere baten van € 607.000 en daar tegenover hogere lasten van € 378.000. Het voordelig saldo heeft een incidenteel karakter. De hogere baten worden met name veroorzaakt door hogere opbrengsten van verhuur, tickets en museumwinkel. De hogere lasten worden veroorzaakt door hogere kosten voor het organiseren van exposities en gekoppeld hieraan hogere kosten voor personele inzet. Hier tegenover staan nog wel € 145.000 lagere onderhoudsuitgaven dan begroot (uitgesteld in afwachting van lopend onderzoek naar modernisering van panden Museum en Kunsthal). Het exploitatiesaldo van Museum Helmond bedraagt € 34.000 en is toegevoegd aan de egalisatiereserve. Toelichting afwijking hoofdproduct 515 Speelhuis Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 442.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door een positief saldo aan de baten kant van € 505.000. Dit wordt met name veroorzaakt door hogere inkomsten vanuit verhuringen. Daarnaast is er beroep gedaan op de compensatieregeling vanwege COVID-19. Ook hebben we middelen ontvangen vanuit Brainport. Als penvoerder van deze regeling ontvangen we de middelen. Vervolgens keren wij het uit aan de diverse theaters.

Aangezien we dit niet begroten, levert dit een extra positief voordeel aan de baten kant. Toelichting afwijking hoofdproduct 542 Overige culturele aangelegenheden Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 98.000. Aan de lastenkant heeft dit hoofdproduct een negatief saldo van € 271.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt door uitbetaling van de SPUKmiddelen Impuls Jongerencultuur 2022 van € 310.000. De late toekenning maakte dat het niet meer mogelijk was om hiertoe een begrotingswijziging te maken, waardoor we aan de lastenkant een overschrijding hebben. Aan de batenkant heeft dit hoofdproduct een positief saldo van € 370.000. Het saldo wordt hier ook veroorzaakt door de toekenning van de specifieke uitkering van € 310.000 door het ministerie van OCW voor de stimulering van jongerencultuur in Helmond. Aangezien het niet meer mogelijk was om een begrotingswijziging te maken, hebben we ook aan de batenkant een overschrijding. Toelichting afwijking verrekening met de reserves hoofdproduct 515 Speelhuis Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 280.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door een toevoeging aan de reserve Theater Speelhuis van € 244.000. In de begroting was er geen rekening gehouden met een mutatie aan deze reserve. De reserve heeft het karakter van een egalisatiereserve.

Egalisatiereserves worden ingesteld voor beleidsterreinen/onderwerpen waar de jaarlijkse kosten en/of inkomsten kunnen fluctueren. In de jaren waarin er minder kosten worden gemaakt of meer inkomsten zijn dan het gemiddelde, kan er een dotatie aan de egalisatiereserve plaatsvinden.

55

3.6

Programma 06: Sport en bewegen

3.6.1

Wat hebben we bereikt?

Ambities: • We streven naar een eigentijdse en duurzame infrastructuur, met sterke verenigingen, voor sport en beweging. • Sport en sportieve recreatie dragen bij aan een gezonde, inclusieve en positieve stad. We stimuleren en ondersteunen gezond gedrag, bewegen en/of ontmoeten. Om dit te bereiken hebben we: • Bij de Braak het nieuwe multifunctionele kunstgrasveld aangelegd in gebruik genomen. En ook een natuurgrasveld aangelegd. • De aanbesteding van het bouwrijp maken van het toekomstige terrein voor de MFSA afgerond. • De bouw van het nieuwe zwembad gestart. Het zwembad heeft door een ludieke prijsvraag de naam ‘Zwembad de Braak’ gekregen. • Het Helmonds Sportverbond opgestart om aandacht te geven aan normen en waarde binnen de Helmondse sportverenigingen. • Een activiteitengids met onder andere sportmogelijkheden voor 55+ uitgegeven. • Uitvoering gegeven aan de motie ‘sporten voor kwetsbare inwoners’ met het programma Set your Lifegoals. • Het tweejarig uitvoeringsplan Sport en Beweegnota 2023-2024 vastgesteld als basis voor het optimaliseren en professionaliseren van verenigingsondersteuning. • Middels het samenwerkingsverband Uniek Sporten de Peel verschillende inwoners met een beperking doorgeleid naar passend sport- en beweegaanbod. • Twee kunstgrasvelden bij SV Brandevoort en VV Bruheze vervangen.

3.6.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Sport- en Beleefcampus De Braak Campus De Braak bestaat uit twee fases. In fase 1 is de nieuwe multifunctionele sportaccommodatie (MFSA), 8 sportvelden en het nieuwe Dr. Knippenberg voorzien. In fase 2 is het nieuwe zwembad voorzien en voor de rest van fase 2 zal worden gestart met de gebiedsontwikkeling. De aanbesteding voor een nieuwe en duurzame zwemvoorziening is inmiddels afgerond; in 2022 start de realisatie van de nieuwbouw. In 2022 wordt een besluit genomen over de exploitatie. In 2024 wordt de MFSA in gebruik genomen, voor de start van het nieuwe schooljaar en voetbalseizoen. Ook zal dan de rest van de buitenruimte en voetbalvelden worden aangelegd. De campus wordt gefaseerd aangelegd; twee nieuwe sportvelden en het Dr. Knippenbergcollege zijn al opgeleverd in 2021. Als alles volgens planning blijft lopen worden in 2021 en 2022 nog twee sportvelden aangelegd en start in het derde kwartaal van 2022 de bouw van de multifunctionele sportaccommodatie. Deels behaald: Het nieuwe multifunctionele kunstgrasveld is aangelegd en al in gebruik genomen. En ook is een natuurgrasveld aangelegd, dat bij de start van het nieuwe voetbalseizoen 2023—2024 in gebruik kan worden genomen. In november hebben we de aanbesteding van het bouwrijp maken van het toekomstige terrein voor de MFSA afgerond.

De aanbestedingen voor de MFSA en de lichtmasten zijn

56

begin 2023 afgerond en gegund. Het bouwrijp maken van het toekomstige terrein voor de MFSA is begin 2023 gestart. Vanwege de prijsontwikkelingen zijn wij tot een bijstelling van het krediet voor de MFSA moeten komen. Bij de Programmabegroting 2023 heeft u besloten tot ophoging van het krediet met € 4,8 miljoen. De invulling van fase 2 wordt de komende jaren in samenspraak met uw raad bepaald. Vooruitlopend daarop is al besloten ook een nieuw zwembad hier te realiseren. De bouw hiervan is gestart en loopt volgens planning. De exploitatieaanbesteding wijkt daarentegen af van de planning. Voor het nieuwe zwembad de Braak is door de hoge en onvoorspelbare energielasten deze aanbesteding enige tijd opgeschort, maar in 2023 voortgezet. Lokaal Sportakkoord Helmond 2020-2022 Middels een uitvoeringsprogramma Lokaal Sportakkoord Helmond 2020-2022 geven we in samenwerking met sport- en beweegaanbieders en partners op lokaal en, waar mogelijk, regionaal niveau een impuls aan het sport- en beweegaanbod. Behaald: Door middel van het Lokaal Sportakkoord is onder andere het Helmonds Sportverbond opgestart. Met dit verbond wordt er veel aandacht gegeven aan normen en waarden binnen een sportvereniging en gewerkt aan een veilige Helmondse sportcultuur.

Daarnaast is er een activiteitengids voor 55+ ontwikkeld en zijn er wandelsporten zoals walking football en walking tennis binnen de sportvereniging geïntroduceerd. Het ministerie van VWS heeft te kennen gegeven deze regeling te verlengen. Uitvoeringsplan sport- en beweegnota 2021-2030 In 2022 stellen we tweejarige uitvoeringsplannen vast bij de in 2021 vastgestelde sport- en beweegnota. Behaald. Wij hebben het tweejarig uitvoeringsplan Sport en Beweegnota 2023-2024 vastgesteld. De komende twee jaren zal onder andere ingezet worden op het optimaliseren en professionaliseren van verenigingsondersteuning en een accommodatiescan uitvoeren om een beeld te krijgen van de kwaliteit en kwantiteit van de Helmondse sport- en beweegvoorzieningen. Verenigingsondersteuning Een van de onderwerpen die terugkomt in de vastgestelde sport- en beweegnota is verenigingsondersteuning. Gezien de impact door de coronamaatregelen is dit een belangrijk thema na de crisis. Verschillende organisaties hebben kennis in huis, het is belangrijk om hier slimme verbindingen in te leggen en de behoefte van de sportaanbieder te inventariseren. Behaald. Door middel van het uitvoeringsplan Sport- en Beweegnota 2023-2024 is vastgesteld dat er per 2023 uitbreiding komt op het gebied van verenigingsondersteuning. In 2022 zijn we gestart om in samenwerking met onze uitvoeringspartner Jibb+ de kaders op te stellen.

Door middel van het subsidieprogramma Versterken Lokale Netwerken is er extra budget toegekend aan Jibb+ om hier per 2023 uitvoering aan te geven.

57

3.6.3

Wat heeft het gekost?

In onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2022 per hoofdproduct weergegeven. Overzicht per hoofdproduct

Toelichting per hoofdproduct

Toelichting afwijking hoofdproduct 550 Sport en bewegen Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 762.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door € 280.000 minder onderhoudskosten op de sportparken, sportzalen en het zwembad. In verband met de bouw van het nieuwe zwembad zal het huidige zwembad gesloopt worden. Hierdoor wordt alleen nog het hoogstnoodzakelijke onderhoud uitgevoerd. De overige kosten, met name in de exploitatie van sportpark De Braak, zijn € 400.000 lager dan begroot. Toelichting afwijking toevoeging aan de reserves hoofdproduct 550 Sport en bewegen Vanwege de lagere uitgaven aan onderhoud van de sportaccommodaties is een bedrag van € 252.000 toegevoegd aan de egalisatiereserve onderhoud buitensport.

58

3.7 3.7.1

Programma 07: Economische beleid en werkgelegenheid Wat hebben we bereikt?

Ambities: • Onze ambitie is een verbinding leggen tussen een competitieve economie en maatschappelijke opgaven. Een meer circulaire economie, waar hergebruik van producten, reststromen en grondstoffen centraal staat. • Een schone, wendbare en toekomstgerichte industrie. • In een tijd van transitie door digitalisering en robotisering kansen verzilveren en nieuwe banen ontwikkelen, met name door stimulering van ondernemerschap en aandacht voor (om)scholing. Ondersteund door de Brainport Nationale Actieagenda. • Kansen creëren door een extra inzet op sterke economische speerpunten in onze stad: ‘Automotive’, ‘Food Tech’, ‘Slimme Maakindustrie’ en het breed aanwezige MKB. • Onze economische groei wordt niet belemmerd door een gebrek aan de juiste talenten. Talent voor ieder werk en werk voor ieder talent. Om dit te bereiken hebben we: • Een nieuwe economische visie opgesteld die de koers tot aan 2030 schetst en voor de korte en middellange termijn aangeeft waar, voor de gemeente, de prioriteiten liggen. • Samen met de Provincie Noord-Brabant, als mede-opdrachtgever en betrokken partners gewerkt aan een concept visie op de doorontwikkeling van Food Tech Brainport. Ook is onderzocht hoe de doorontwikkeling tot stand zou kunnen worden gebracht. Met deze input gaan we het gesprek aan met ondernemers en onderwijs.

• Zowel fysiek als online het loket BOOST gerealiseerd en doorontwikkeld met onder andere meer focus op Leven Lang Ontwikkelen voor het MKB in de arbeidsmarktregio. • De governancestructuur herzien voor samenwerking in de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel met de triple helix partners. De samenwerking in Smart Industry Fieldlab Data Science & Connectivity hebben we voortgezet en we hebben officiële erkenning als landelijk fieldlab bereikt. • De voorbereidingen voor het realiseren van bedrijventerrein Varenschut-Noord en het regionaal bedrijventerrein verder voortgezet. • Een start gemaakt met het gemengd stedelijk werkmilieu met de inrichting van twee broedplaatsen. • Geïnvesteerd in het verduurzamen en vergroenen van de openbare ruimte, CO2-reductie en optimaliseren van gebruik van ruimte bij het vitaliseren van bedrijventerreinen. We hebben ons gecommitteerd aan het project SAMEN BETER, samenwerken om de circulaire potentie van bedrijventerreinen te benutten. • Met succes het pilot- event Night of the Nerds on Tour in Helmond georganiseerd, in nauwe samenwerking met het VO en MBO uit de regio, met als doel de jeugd in technologie te interesseren. Ruim 600 leerlingen kwamen eropaf. • Met het regionale Stimuleringsfonds zijn 28 projecten met een subsidiebedrag van €1.172.100 gehonoreerd.

• In regionaal verband zijn in het kader van de Brainport Nationale Actieagenda, concrete afspraken met het Rijk gemaakt over een pakket van 1,6 miljard Euro voor de bereikbaarheidsproblematiek aan de westzijde van de regio, als ook een bijdrage van 16 miljoen voor Houtsdonk. Ook zijn afspraken gemaakt over de ontwikkeling van Helmond Centrum+. • De subsidierelatie met stichting Automotive Campus, in afwachting van een mogelijke privatisering van de campus, verlengd tot in ieder geval juli 2023. Wij zijn in gesprek gegaan

59

met de andere campuseigenaren (Van de Ven en de provincie) over de doorontwikkeling van de campus.

3.7.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsresultaten verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partijen: Metropoolregio Eindhoven Via het portefeuillehouders overleg Economie is input opgehaald voor het jaarplan 2023 van Brainport Development. De regio is via het portefeuillehouders overlegeconomie maandelijks meegenomen in de ontwikkeling van de strategische agenda Brainport en de voortgang en resultaten van bestuurlijke overleggen met het Rijk (zie Brainport Development NV voor meer informatie over de strategische agenda Brainport). Ook is eind 2022 een aanvraag ingediend voor een Regiodeal. Hierin zijn ook Helmondse projecten opgenomen. In de regionale herstelaanpak corona lag in 2022 de focus op de monitoring en afronding van lopende projecten zoals de Adviesregeling Digitalisering MKB. Er is een verkenning gemaakt naar de kansen voor nieuwe economische ontwikkelingen in het landelijk gebied van de regio. Met het regionale Stimuleringsfonds worden innovatieve samenwerkingsprojecten van het regionale bedrijfsleven gestimuleerd. In 3 tenders zijn 28 projecten met een subsidiebedrag van €1.172.100 gehonoreerd. Brainport Development NV Op basis van het meerjarenplan 2021-2024 is in 2022 het eerste jaarplan van de cyclus uitgevoerd. Het meerjarenplan bestaat uit twee delen: 1.

Het onderhouden van ons ecosysteem: MKB-ondersteuning, talentontwikkeling, technologieverkenning, branding, public affairs en het clusteren van nieuwe kansen. 2. Versterking van het ecosysteem: tekorten arbeidsmarkt, internationalisering, sleuteltechnologieën, kapitaalfondsen en versterken vestigingsklimaat. Er zijn voorbereidingen getroffen voor het opstellen van een investeringsagenda als vervolg van de Brainport Nationale Actieagenda om de mainportstatus van de Brainportregio verder te ontwikkelen. Dit voortbouwend op het Brainport Bid dat in het voorjaar 2021 is opgesteld. Concrete afspraken met het Rijk hebben geleid tot een pakket van 1,6 miljard Euro in het kader van BO-MIRT voor de bereikbaarheidsproblematiek aan de westzijde van de regio, samenhangend met de Schaalsprong als ook een bijdrage van 16 miljoen voor Houtsdonk. In het kader van het verstedelijkingsakkoord zijn afspraken gemaakt voor de verdere uitwerking van de randvoorwaardelijke opgaven in infrastructuur voor de ontwikkeling van Helmond Centrum+. Daarnaast worden er scenario’s uitgewerkt voor het verkrijgen van dekking voor de onrendabele top van grootschalige verstedelijkingslocaties.

Samen met Brainport en andere partijen is in 2020 een ambitiedocument opgesteld ter versterking van de automotive cluster met daarin een duidelijke positie voor de Automotive Campus en de realisatie van nieuwe Research & Development R&D faciliteiten op de campus. In dat verband zijn in 2022 3 projectaanvragen van de Automotive sector voor de derde tranche van het Nationaal Groeifonds begeleid en voorbereid.

60

Automotive Facilities Brainport (AFB) Holding De testfaciliteiten hebben in belangrijke mate bijgedragen aan drempelverlagende belangstelling van starters en Mkb’ers om onderzoek en ontwikkeling te stimuleren of te ondersteunen. Omdat de vraag vanwege technologische ontwikkelingen is teruggelopen, zijn de activiteiten en ondersteuning van AFB teruggelegd bij de campusorganisatie. Eind 2022 heeft de campusorganisatie overeenstemming bereikt met het ministerie van EZK, als belangrijkste subsidient van de faciliteiten, over het ontkoppelen van de subsidievoorwaarden voor AFB. De liquidatie van AFB en het onderbrengen van de faciliteiten bij de huidige beheerorganisaties zal in een bijzondere ALV aan de orde komen (in 2023). RAI AutomotiveNL BV Enkele jaren geleden is Automotive NL gefuseerd met de RAI tot RAI Automotive BV. In 2020 heeft een tweede interne fusie plaatsgevonden met de sectie Industrie, waardoor op de Automotive Campus nu de RAI Automotive Industry NL BV operationeel is. Met deze versterkte organisatie op de campus is het ecosysteem verder verrijkt. De gemeente en de provincie zijn lid van de organisatie, die nog steeds een bijzonder karakter heeft vanwege de triple helix aanpak.

De Automotive Campus wordt door RAI Automotive Industry NL BV ook gepositioneerd in het buitenland, waardoor de campus steeds meer belangstelling wekt voor gezamenlijke onderzoeksvoorstellen, waarbij ook cross-overs tussen industrie en automotive mogelijk zijn. Regionaal Ontwikkelfonds Werklocaties B.V. In 2021 stemden de gemeenteraden van het Stedelijk Gebied Eindhoven in met de nieuwe Subsidieverordening Investeringen Regionaal Ontwikkelfonds Werklocaties SGE. Bij het behandelen van de nieuwe verordening hebben enkele gemeenteraden gevraagd om een tussentijdse evaluatie een jaar nadat de nieuwe regeling in werking is getreden. De regeling is in november 2021 opnieuw opengesteld; het fonds is een jaar operationeel. Het ROW heeft twee financieringen verstrekt; Pascal Processing in Helmond en Microtuin in Eindhoven. Met de verstrekte leningen worden meer partijen gediend dan alleen de directe aanvrager. Zo maakt de lening van het ROW het mogelijk om in het pand voor Pascal Processing ruimte te creëren voor startups in de Food Tech Brainport sector. Het initiatief van Microtuin zorgt voor de invulling van een al jaren leegstaand pand, waar techniek, design en kennis samenkomen. De helft van het fonds is inmiddels toegekend.

Stichting Automotive Campus Helmond De subsidierelatie met stichting Automotive Campus is in 2022, in afwachting van een mogelijke privatisering van de campus, verlengd tot in ieder geval juli 2023. De stichting is voor nu verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het campusconcept, het aantrekken van nieuwe bedrijven en werkgelegenheid en de versterking van het ecosysteem & vestigingsklimaat op de campus. In 2023 wordt duidelijk hoe de campus doorontwikkeld wordt. Hierover zijn wij in gesprek gegaan met de andere campuseigenaren (Van de Ven en de provincie). Zoals in Raadsinformatiebrief 116 is benoemd, is het gemeentelijk uitgangspunt een publiek-private sturing op zowel het fysieke eigendomsconcept als op de inhoudelijk-organisatorische campusontwikkeling. De subsidierelatie met stichting Automotive Campus is in 2022, in afwachting van een mogelijke privatisering van de campus, verlengd tot in ieder geval juli 2023. De stichting is voor nu verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het campusconcept, het aantrekken van nieuwe bedrijven en werkgelegenheid en de versterking van het ecosysteem & vestigingsklimaat op de campus. In 2023 wordt duidelijk hoe de campus doorontwikkeld wordt waarbij, zoals in Raadsinformatiebrief 116 is benoemd. Over deze doorontwikkeling van de campus voeren wij momenteel met de andere campuseigenaren (Van de Ven en de provincie) gesprekken.

Een publiek-private sturing op zowel het

61

fysieke eigendomsconcept als op de inhoudelijk-organisatorische campusontwikkeling is daarbij het gemeentelijke uitgangspunt. Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Betere aansluiting creëren tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt 1. Fysiek loket voor ondernemen en werken in Helmond - de Peel (loopbaanwinkel, ondernemerspunt, corona, business innovatie, HRM, huisvesting). Behaald. Zowel fysiek als online loket BOOST zijn gerealiseerd en doorontwikkeld met onder andere meer focus op Leven Lang Ontwikkelen voor het MKB in de arbeidsmarktregio. Daarnaast is de bewustwordings- en activeringscampagne succesvol ingezet waarna structurele communicatielijnen zijn ingericht door het team van BOOST. 2. Online platform in gebruik ter ondersteuning van Leven Lang Ontwikkelen LLO (testen, matchen, kansen beroepen, opleidingsaanbod). Behaald. Zie de verdere toelichting bij punt 1. 3. Stageregio Helmond - de Peel. Behaald. Stageregio heeft als onderdeel van BOOST in 2022 een platform opgericht waar regionale bedrijven de verschillende mogelijkheden zoals stages en praktijkopdrachten op kunnen etaleren. Daarnaast worden er door de metermakers actieve verbindingen gelegd tussen onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven met als doel om talent in de regio te behouden. 4. Jeugdwerkeloosheid. Vertraagd. In de tweede BERAP 2022 hebben we de voortgang toegelicht.

De verbreding van de aanpak ‘Van school naar werk’ is nog niet verder uitgerold. Eind 2022 is een projectleider gestart om de aanpak jeugdwerkloosheid te herijken. Regiegroep onderwijs- en arbeidsmarkt Met en vanuit de regiegroep onderwijs- en arbeidsmarkt werken we aan een duurzame optimalisatie van de arbeidsmarkt. Door de coronacrisis zijn we een aantal van de thema’s waar we aan werkten op basis van de opgeleverde human capital agenda en de Helmondse uitvoeringsagenda gaan versnellen. Hiervoor zijn extra middelen beschikbaar gesteld door de provincie, maar ook door ons college. We werken vanuit de themagroepen onder leiding van de regiegroep. Het gaat dan om onderwerpen binnen de thema’s: • Leven lang ontwikkelen. Wij realiseren één fysiek punt in de arbeidsmarktregio waar iedere (potentiële) werknemer (inclusief jongeren) en iedere werkgever terecht kan met alle vragen rondom een leven lang ontwikkelen, om – en bijscholen. Tegelijk start een bewustwordingscampagne gericht op deze doelgroepen. Het fysieke loket wordt ondersteund door een online platform waarop iedereen zelf (beroepskeuze)testen kan doen, inzicht krijgt in beroepen met veel en weinig werk die passen bij de eigen talenten, passies en ervaringen en waar de vraag van werkgevers en het aanbod samen komen op basis van deze talenten en ervaringen.

De urgentie hiertoe is alleen maar groter geworden ten tijde van de coronacrisis en daarom wordt hierop versneld doorgepakt. Voortgang: Zie punt 1 en 2 bij Betere aansluiting creëren tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt. 62

• Strategisch arbeidsmarktbeleid. Er komt onder andere één werkgeverspunt in de arbeidsmarktregio waar werkgevers terecht kunnen met in ieder geval alle vragen rondom de coronacrisis, HRM en Business Innovatie. Wij willen samen met onze werkgevers optimaal zicht gaan krijgen op de toekomstige arbeidsmarktvraag, zodat het onderwijs hierop in kan spelen. Het online platform, met arbeidsmarktdashboard gaat hier ook een rol in vervullen. Behaald (afwijkend): We hebben ervoor gekozen om geen 'nieuw’ werkgeverspunt in te richten maar gebruik te maken van de bestaande loketten en ingangen, waaronder het werkgeversservicepunt, BOOST en het regionaal mobiliteitsteam. Vanuit deze loketten zijn werkgevers, met name MKB, ondersteund en zijn verschillende projecten en evenementen georganiseerd. Specifieke aandacht was daarbij onder andere voor het beter benutten van on- en onderbenut talent, zoals arbeidsmigranten. • Stageregio Helmond - de Peel De realisatie van een online platform waar vraag en aanbod naar beroepenoriëntaties, stages en opdrachten vanuit het MBO/HBO/WO samenkomen. Het inzetten van ‘metermakers’ die ondernemers en onderwijs gaan helpen e.e.a. te realiseren en extra inzet voor maatwerkplekken.

Door het onderwijs door middel van opdrachten te binden aan het bedrijfsleven zorg je voor innovatie binnen het bedrijfsleven, maken jongeren kennis met onze bedrijven en zullen ze eerder solliciteren op openstaande vacatures. Daarnaast bindt je talent aan de stad. Voortgang: Zie punt 3 bij Betere aansluiting creëren tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt. • Techniekeducatie. Middels het opstellen van een gezamenlijk jaarprogramma techniekeducatie en promotie met de relevante stakeholders uit de arbeidsmarktregio en in nauwe samenwerking met Brainport brengen we jongeren actief in aanraking met techniek. We werken aan een verhoogde instroom van jongeren in techniekonderwijs en technische beroepen. Daarbij is dit jaar specifieke aandacht voor digitale/hybride activiteiten, zodat de doelstellingen bereikt kunnen worden op een coronaproof wijze. Hierin werken we ook samen met de Stageregio Behaald. Voor Techniekeducatie geldt dat het jaarprogramma techniekeducatie en -promotie 20212022 zoals gepland en volgens afspraken succesvol is afgerond. Diverse partijen hebben met verschillende activiteiten veel jongeren opnieuw weten te boeien met techniek en technische beroepen. Zeker gezien de toenemende krapte op de arbeidsmarkt, waaronder in technische beroepen, is de urgentie hiervan alleen maar toegenomen. Het jaarprogramma techniekeducatie en promotie 2022-2023 is gestart. •

Aanpak (voorkomen van) jeugdwerkloosheid (zie punt 4 bij Betere aansluiting creëren tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt.) Vanuit de themagroep Jeugd en Werk wordt verdere uitwerking gegeven aan de al vastgestelde aanpak Jeugd en Werk. Met deze aanpak zetten we in op duurzame verbeteringen in de route van school naar werk, met specifieke inzet op EXIT-gesprekken, stagebegeleiding, gebruik maken van Eportfolio’s en het traject van school naar werk voor (kwetsbare) jongeren. Onderdelen binnen deze aanpak zijn versneld opgepakt om de gevolgen van de coronacrisis op dit vlak te beperken. In samenwerking met de betrokken partners in de arbeidsmarktregio worden aanvullende plannen uitgevoerd. Voortgang: De triple-helix governancestructuur van de arbeidsmarktregio is herzien en geïmplementeerd. Inmiddels wordt gewerkt met een regisserende Kerngroep en een Conferentie als 63

strategisch adviesorgaan. De eerdere Regiegroep Onderwijs & Arbeidsmarkt is daarmee vervallen. Vanuit de nieuwe regionale triple-helix structuur is gewerkt aan een nieuw regionaal arbeidsmarktplan voor de periode 2023-2027. Food Tech Brainport Een driejarig plan (2020-2022) voorziet in een aanpak om door middel van samenwerkingen, investeringen, exploitatie en verhuur van technologie en lezingen eigen inkomsten te genereren. Deze voor FTB behoorlijke ‘turn-around’ wordt enigszins ‘tegengewerkt’ door corona, waardoor de veranderingen minder snel van de grond komen. Naast de betrokkenheid van de gemeente, zien we dat Brainport Development steeds meer betrokken raakt door samen met FTB zogeheten cross-overs tot stand te brengen tussen de High Tech industrie en de voedselverwerkende industrie. Samen met de provincie en Brainport Development werkt FTB in het najaar 2021 een programma uit om meer activiteiten op het gebied van smart processing, robotica en procesinnovatie te verankeren binnen FTB met als doel het voorkomen van voedselverspilling. Het thema Food geeft bij uitstek mogelijkheden om kennis van onderwijs te betrekken bij onderzoeken ontwikkelingsprojecten. In de afgelopen 2 jaar heeft een experimenteel samenwerkingsverband met Fontys en HAS geleid tot een food gerelateerd onderwijsprogramma op het FoodTech Park.

Vanaf medio 2021 wordt op basis van deze ervaringen verder ingezet hierop. Dit moet leiden tot een hybride leerlijn, waarbij Mkb’ers via de projecten worden gekoppeld aan de onderwijsinstellingen, waarbij uiteindelijk ook het MBO wordt betrokken de begroting 2022 is opgenomen dat we Food Tech Brainport doorontwikkelen tot een zelfstandig en internationaal kenniscluster voor slimme en duurzame technologieën op het gebied van circulaire voedselproductie en gezonde voeding. Dit doen we samen met het MKB en onderwijs/kennisinstellingen. Vertraagd: Samen met de Provincie Noord-Brabant, als mede-opdrachtgever en betrokken partners is gewerkt aan een concept visie op de doorontwikkeling van Food Tech Brainport. Ook is onderzocht hoe de doorontwikkeling tot stand zou kunnen worden gebracht. Met deze input gaan we het gesprek aan met ondernemers en onderwijs. In 2023 wordt besluitvorming over de doorontwikkeling voorgelegd aan uw raad. Smart Industry Fieldlab Data Science & Connectivity Een 11-tal bedrijven uit Helmond - de Peel hebben tezamen de stichting Smart Industry Fieldlab Data Science & Connectivity opgericht. Dit Fieldlab is een experimentele praktijkomgeving bij één van de deelnemende bedrijven.

Hier ontwikkelen, testen en implementeren zij tezamen met kennisinstellingen Smart Industry-toepassingen op het gebied van predictive maintenance, predictive performance en remote controlled automated guided vehicle. Op deze manier wordt gewerkt aan business development, kennisontwikkeling, kennisdeling en samenwerking met het onderwijs. Het Innovatiehuis De Peel is betrokken als projectleider en stimuleert daarnaast het lokale MKB om hun bewustzijn op het gebied van Smart Industry-toepassingen te vergroten. Niet behaald: Door personele wisselingen bij het Innovatiehuis de Peel en beperktere ondersteuning vanuit de gemeente, is er de afgelopen periode minder inzet geweest op de topsector Slimme Maakindustrie en het bijbehorende fieldlab. De doelstellingen van dit jaar (uitbreiding deelnemers en inhoudelijke doorontwikkeling) zijn daardoor niet bereikt. Stedelijke werkmilieus In de centra van steden ontstaat steeds meer behoefte aan zogenaamde ‘stedelijke werkmilieus’. Voor een goed lokaal economisch ecosysteem zijn gemengde stedelijke werkmilieus cruciaal. Dit zijn milieus waar interactie is tussen verschillende soorten bedrijvigheid én andere functies (zoals wonen, ontmoeten, horeca et cetera). ‘Informele plekken’, ‘schemerzones’ en randen van het centrumgebied lenen zich als vestigingslocatie voor steeds meer bedrijvigheid. 64