RN 053 Jaarverantwoording 2021

de Regiegroep Onderwijs & Arbeidsmarkt gewerkt aan een duurzame optimalisatie van de arbeidsmarkt waarbij, naast de 5 bestaande speerpunten (leven lang ontwikkelen, strategisch arbeidsmarktbeleid, Stageregio, techniekeducatie en jeugdwerkloosheid) met name het thema krapte op de arbeidsmarkt extra aandacht heeft gekregen. Ook is er eind 2021 een gezamenlijk proces gestart gericht op de herziening van de governancestructuur in de arbeidsmarktregio, om te komen tot een meer integrale afweging op de arbeidsmarkt en te komen tot een meer efficiente sturing. Meer informatie over het thema arbeidsmarkt is terug te vinden in programma 7.  Samen met Senzer een succesvolle lobby ingezet richting het Rijk inzake het instrument loonkostensubsidie. De compensatie vanuit het Rijk voor de inzet van dit instrument is verbeterd. Senzer zet het instrument loonkostensubsidie succesvol in om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk te krijgen.  De pilot “Iedereen mag meedoen” opnieuw opgestart. Dit mede om te onderzoeken of het Stadsleerbedrijf een grotere rol kan spelen voor mensen met een loonwaarde tot 30%.  De inhoudelijke opdracht voor de sociale teams herijkt en een aanbestedingstraject doorlopen. Hiermee willen we laagdrempelige basisondersteuning (die doet wat nodig is) realiseren voor onze kwetsbare inwoners.

De opdracht is in september gegund aan Stichting Sociale Teams Helmond. De laatste maanden van 2021 is met hen gewerkt aan een zorgvuldige implementatie en overdracht van cliënten.  Met de inzet van de armoederegisseur ervaringsdeskundigen betrokken bij beleid en planvorming om beter aan te sluiten op de leefwereld van inwoners die kampen met armoede en/of schulden.  De meerjarenaanpak energiearmoede opgesteld met inzet op duurzaamheidsmaatregelen voor huishoudens met een inkomen tot maximaal 150% van de bijstandsnorm.  De folder ‘Ondersteuning voor Helmonders met een laag inkomen’ samen met onze partners opgesteld en verspreid om meer mensen in armoede te bereiken.

24



  



3.2.2

De preventieve aanpak Vroegsignalering, om schulden vroegtijdig in beeld te hebben, in 2021 als regulier werkproces geborgd. Ook de preventieve aanpak ‘gefeliciteerd 18 jaar’ is gestart. Hiermee worden 18-jarigen actief geïnformeerd over rechten en verantwoordelijkheden, zoals het afsluiten van een zorgverzekering. Ter verbetering van de toegang aansluiting gezocht met de landelijke lijn van de Nationale Schuldhulproute (NSR). De toegang tot Heroriëntatie en Schulddienstverlening voor ondernemers samen met de regiogemeenten via Senzer georganiseerd. Het adviesrecht schuldenbewind als regulier werkproces geborgd. Met nieuwe wetgeving sinds 2021 hebben gemeenten de mogelijkheid advies uit te brengen of een schuldenbewind de beste vorm van ondersteuning is. Hiermee kunnen gemeenten hun regierol beter vervullen en wordt de samenwerking met de bewindvoerder en de rechtbank gestimuleerd. De nieuwe wet Inburgering geïmplementeerd waardoor de gemeente op 1 januari 2022 klaar stond voor de nieuwe taken en verantwoordelijkheden. We werken hiervoor samen met de regiogemeenten en ketenpartners zoals de LEVgroep, Senzer en taalaanbieders.

Wat hebben we er voor gedaan?

Beleidsresultaat verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partij; Senzer In 2021 heeft Senzer veel energie moeten steken in het regelen en uitvoeren van corona gerelateerde maatregelen. Daarnaast heeft Senzer haar reguliere werkzaamheden conform doelstelling uitgevoerd.

Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Regierol inburgering Voor de implementatie van de nieuwe Wet inburgering is samenwerking gezocht met de gemeenten uit de arbeidsmarktregio Helmond - De Peel. We bereiden de gemeente voor op de nieuwe regierol. Hierbij worden onder andere afspraken gemaakt met aanbieders van inburgeringstrajecten. Daarnaast wordt de gemeentelijke infrastructuur ingericht op de intake en het volgen van inburgeraars. Behaald. Per 1 januari is de Wet Inburgering 2021 in werking getreden. De afspraken met betrokken uitvoeringspartijen zijn gemaakt. Het registratiesysteem is ingericht. Voor de praktische uitvoering van de regierol die de gemeente binnen de wet is toegewezen zijn twee trajectregisseurs aangesteld.. Re-integratie van werkloze inwoners met een bijstandsuitkering De komende jaren blijven we met Senzer inzetten op re-integratie van werkloze inwoners met een bijstandsuitkering. Van de uitstroom uit een uitkering dient 45% richting werk en/of studie te geschieden en 80% van de uitstroom dient duurzaam te zijn (>12 maanden). Het aantal uitkeringsdossiers dient jaarlijks met 50 dossiers af te nemen. Behaald. Ondanks de coronapandemie is het aantal uitkeringsdossiers met 162 gedaald in arbeidsmarktregio Helmond - De Peel, van 4327 (december 2020) naar 4165 (december 2021).

Van de totale uitstroom in 2021 (1234) is 40% uitgestroomd richting werk en/of studie (491). De overige uitstroom is autonoom (i.e. bereiken AOW-gerechtigde leeftijd, overlijden, etc.).

25

Pilot “Iedereen mag meedoen” Middels de pilot "iedereen mag meedoen" hebben we onder andere in 2020 onderzocht. Doel is om te kijken hoe de doelgroep, mensen met een loonwaarde tot 30% beter bereikt en geholpen kan worden, in het licht van de participatiewet. Ook hebben we onderzocht op welke wijze een integrale, ketengerichte aanpak (door)ontwikkeld kon worden, die zoveel mogelijk aansluit bij reguliere werkprocessen, dienstverlening en voorzieningen. Met behulp van de pilot hebben we de doelgroep beter in beeld. Vanwege de coronacrisis heeft de pilot sinds maart 2020 stilgelegen. Ondanks dat er een zeer goede basis is gelegd in de samenwerking met diverse partijen en er tussentijdse resultaten zijn geboekt, zijn de behaalde resultaten en de opgedane ervaringen erg pril. In het 4 e kwartaal 2020 is een mogelijke doorstart onderzocht. Loopt conform planning. Sinds september 2021 is er een projectleider gestart en is er een herstart gemaakt met de pilot 'Iedereen mag meedoen'. De verwachting is dat de resultaten van de pilot in Q3 van 2022 beschikbaar zijn. Onderzoek maatschappelijke baan In 2020 hebben we onderzoek gedaan naar (alternatieve) mogelijkheden om mensen te stimuleren (weer) aan het werk te gaan, zonder dat ze daarbij de zekerheid van een uitkering verliezen. Landelijk zien we vergelijkbare ontwikkelingen rondom de zogenoemde basisbanen.

In 2021 gaan we bepalen of we aan de pilot een vervolg gaan geven en op welke manier. Behaald. De onderzoeksresultaten zijn in de opiniecommissie van 11 november 2021 gepresenteerd. Uit het onderzoek blijkt dat de huidige wet- en regelgeving onvoldoende ruimte biedt om het inkomen aan te vullen tot het wettelijk minimumloon. De bewegingsvrijheid die er is om inwoners te laten participeren wordt in de arbeidsmarktregio volledig benut. Vroegsignalering Vroegsignalering is per 1 januari 2021 als wettelijke taak opgenomen in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs). Op basis van de evaluatie van de pilot die in 2019 is gestart zullen we vroegsignalering in onze reguliere aanpak inbedden. Behaald. De preventieve aanpak vroegsignalering is geborgd in de reguliere werkprocessen. Aangesloten organisaties kunnen betaalachterstanden doorgeven waarna er contact wordt opgenomen met de inwoner om naar een oplossing te zoeken. Een belangrijk instrument om problematische schulden voor te zijn. Voor de uitvoering van vroegsignalering werkt de gemeente samen met de LEVgroep als voorliggende voorziening. Toegang schulddienstverlening We bouwen voort op de samenwerking die is ontstaan bij de lancering van de hulplijn geldzorgen die tijdens de coronacrisis is opgestart. Deze hulplijn biedt een eerste basis voor de verbetering van de toegang tot schulddienstverlening. Behaald.

De hulplijn geldzorgen is onderdeel geworden van de reguliere toegang. Inwoners met geldzorgen kunnen bellen naar het zorg- en ondersteuningsnummer van de gemeente Helmond (14 0492, optie 2). Vervolgens wordt de integrale hulpvraag in beeld gebracht en wordt er passende ondersteuning ingezet. Evaluatie Senzer Op basis van de evaluatie die in 2020 heeft plaatsgevonden gaan we in 2021 onder meer de governance, de positionering en de financieringsstructuur van Senzer vormgeven. Loopt conform planning. De positioneringsnotitie van Senzer is op 9 maart 2021 in de adviescommissie inwoners besproken en is in de raadsvergadering van 16 maart 2021 vastgesteld. De governance in relatie tot Senzer is grotendeels ingeregeld. In 2022 wordt dit verder vertaald naar financiële en juridische afspraken.

26

Energie-armoede In de commissievergadering van 30 maart 2021 hebben wij de mogelijkheden van de motie “energietransitie als hefboom inzake energiearmoede” met uw raad verkend. We zetten in op gelijke kansen voor de huishoudens met een inkomen tot maximaal 150% van het bijstandsniveau om duurzaamheidsmaatregelen te nemen en daarmee bij te dragen aan het verkleinen van de tweedeling. Hiervoor is een plan van aanpak opgesteld met onze partner in dit traject (zoals woningbouwcorporaties en Levgroep). Naast ’zachte voorzieningen’ en coachgesprekken zijn er ’harde voorzieningen’. Dit zijn fysieke aanpassingen, zoals isolatie, aan huizen van huishoudens in de doelgroep. Hierbij gaan we uit van ongeveer 50 woningen per jaar. Voor de zachte kant proberen we iedereen met vragen te woord te staan en zoveel mogelijk mensen te bezoeken, dit in nauwe samenwerking met sociaal domein.

3.2.3

Wat heeft het gekost?

Overzicht per hoofdproduct In de onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2021 per hoofdproduct weergegeven. Specificatie per hoofdproduct

Baten 602 Uitvoering uitkeringsregelingen

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Rekening Realisatie t.o.v. Begroting

Begroting na wijziging Lasten

Saldo

Baten

Lasten

Saldo

Saldo

V/N

45.379

52.057

-6.679

39.526

46.256

-6.730

-51 N

603 Bijzondere bijstand

207

8.202

-7.995

131

7.678

-7.547

448 V

604 Schulddienstverlening

306

1.496

-1.190

218

1.272

-1.054

136 V

618 Werkgelegenheidsbeleid

120

19.398

-19.279

526

18.809

-18.282

996 V

619 Minima beleid

10

1.488

-1.478

5

1.225

-1.220

258 V

621 Participatie

824

6.941

-6.117

858

6.785

-5.926

190 V

46.846

89.583

-42.737

41.265

82.025

-40.760

1.978 V

Totaal saldo baten en lasten

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Begroting Begroting Begroting Rekening Rekening Rekening Rekening V/N na na na Baten Lasten Saldo t.o.v. wijziging wijziging wijziging Begroting Onttrekking Storting Saldo Saldo Baten Lasten 602 Uitvoering uitkeringsregelingen

1.075

-1.075

51

1.075

-1.024

51 V

603 Bijzondere bijstand

500

500

1.566

1.566

1.066 V

604 Schulddienstverlening

300

300

224

224

-76 N

618 Werkgelegenheidsbeleid

1.269

1.269

1.077

1.561

-484

-1.753 N

425

425

425

140

285

-140 N

621 Participatie Totaal mutaties reserves

Saldo programma 2

2.494

1.075

1.419

3.343

2.776

567

-852 N

49.339

90.658

-41.318

44.609

84.801

-40.193

1.126 V

27

Toelichting per hoofdproduct Toelichting afwijking hoofdproduct 603 Bijzondere bijstand Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 448.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt doordat niet de volledige bijraming vanuit de 2e bestuursrapportage (van € 500.000) besteed is. Dit is voornamelijk ontstaan door een afvlakking van de bewindvoeringskosten, of dit een gevolg is van de corona crisis of een blijvende trendbreuk is nog niet te zeggen. Toelichting afwijking verrekening met de reserves hoofdproduct 603 Bijzondere bijstand Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 1.066.000. Er is sprake van een voordeel van € 1,4 miljoen omdat het restant van de TONK-middelen (Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten) – ontvangen via de algemene uitkering – conform motie van de gemeenteraad via een voorstel tot resultaatsbestemming wordt toegevoegd aan de reserve Sociaal Domein waarbinnen deze middelen specifiek worden geoormerkt voor de inwoners die ten gevolge van de coronacrisis extra ondersteuning nodig hebben om te kunnen meedoen, rondkomen of vooruitkomen. Daarnaast is sprake van een storting van het voordelig saldo op dit hoofdproduct naar de egalisatiereserve Sociaal Domein (€ 448.000 nadelig). Toelichting afwijking hoofdproduct 604 Schulddienstverlening Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 136.000.

Het saldo wordt met name veroorzaakt doordat vanuit het Rijk een compensatie ontvangen is voor de brede ondersteuning aan (mogelijk) gedupeerde ouders van de toeslagenaffaire. De regeling loopt van 2021 tot en met 2025. Gemeenten kunnen eenmalig gedurende de looptijd van de regeling een bedrag claimen voor inrichtings- en coördinatiekosten. Van het totaal in 2021 geclaimde normbedrag van € 120.000 is € 60.000 toegerekend aan 2021 en wordt voorgesteld € 60.000 te bestemmen voor 2022. Toelichting afwijking verrekening met de reserves hoofdproduct 604 Schulddienstverlening Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 76.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt door de gevolgen van opgelegde beperkingen in verband met de coronacrisis. Hierdoor zijn niet alle middelen voor de impuls aanpak schulden besteed. Als gevolg wordt er minder aan de reserve Sociale Stad onttrokken dan begroot. Toelichting afwijking hoofdproduct 618 Werkgelegenheidsbeleid Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 996.000. Dit saldo wordt verklaard door hogere baten en lagere lasten. Onderdeel Wet sociale werkvoorziening: hier zijn de lasten € 249.000 lager dan de begroting. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door ontvangen middelen corona-compensatie (subsidie Wsw).

Onderdeel Onderwijs en Arbeidsmarkt: hier zijn de lasten € 322.000 lager dan de begroting en de baten € 406.000 hoger dan de begroting. Dit voordelig saldo is incidenteel en heeft 3 belangrijke oorzaken:  In 2020 hebben we € 2,0 miljoen ontvangen voor Perspectief op Werk. Op basis van een doeagenda zetten we deze middelen in voor diverse projecten binnen de arbeidsmarktregio. In 2020 is er ruim € 1,4 miljoen van deze middelen benut. In 2021 is vervolgens een bedrag van € 430.000 gerealiseerd. Het restant, bijna € 150.000 maakt onderdeel uit van het voorstel tot resultaatbestemming en willen we in 2022 benutten om de doe-agenda verder uit te voeren.  Vanuit de Crisis- en Herstelnota is voor het tegengaan van jeugdwerkloosheid en Helmond Stagestad een bedrag van € 290.000 beschikbaar gesteld. In 2021 zijn een deel van deze

28



middelen ook uitgegeven aan een pilot betreffende banenmakelaars en stimuleringsvouchers. Het gaat hier om een realisatie van € 82.000, waardoor de kosten € 208.000 lager uitkomen dan begroot. In 2022 zullen deze middelen verder worden gebruikt om de ingezette lijn voort te zetten. De werkgelegenheidsimpuls is op uiteenlopende terreinen ingezet voor projecten die bijdragen aan het behoud, versterken en uitbreiden van de werkgelegenheidsfunctie van Helmond. In 2021 was er € 50.000 gereserveerd voor een regionale subsidieaanvraag voor ‘Digitale Werkplaatsen’ (i.s.m. Fontys). Het MKB kan hiervan gebruik maken. De aanvraag is laat in 2021 gehonoreerd waardoor de toegezegde cofinanciering pas in 2022 geëffectueerd gaat worden.

In 2021 zijn de middelen daarnaast gebuikt voor de oprichting van startersinitiatief Helmond Start. In totaal is hiervoor door het college € 100.000 gereserveerd voor twee jaar. Hiervan is € 15.000 gebruikt in 2021, in 2022 werken we aan de verdere doorontwikkeling en uitrol van activiteiten. De resterende € 85.000 willen we hiervoor inzetten. Ook daarna zijn er nog middelen nodig om Helmond Start structureel te verankeren in het dienstverleningsaanbod. Hiervoor willen we ook de middelen van de werkgelegenheidsimpuls inzetten. Een nadere uitwerking volgt. Daarnaast is er € 60.000 gereserveerd voor het opstellen van de nieuwe economische visie. De afronding vindt in 2022 plaats. Voor de resterende middelen werken we tot slot in het kader van het programma Centrum+ in 2022 een programma uit voor het stimuleren van ondernemerschap in het centrum en de opstart van ‘Stadscampus Helmond’. Op basis van bovenstaande willen we het resterende budget Werkgelegenheidsimpuls ten bedrage van € 270.000 overhevelen naar 2022. Toelichting afwijking verrekening met de reserves hoofdproduct 618 Werkgelegenheidsbeleid Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 1.753.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt door onttrekkingen voor pijler Onderwijs & Arbeidsmarkt, Helmond stagestad, Taskforce jeugdwerkloosheid en Perspectief op werk.

Toelichting afwijking hoofdproduct 619 Minimabeleid Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 258.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt doordat de daling kwijtscheldingslasten zich in 2021 verder doorzet. In de begroting 2022 is uitgegaan van een lager percentage kwijtschelding. Toelichting afwijking hoofdproduct 621 Partipatie Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 190.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt doordat de lasten laaggeletterdheid gedekt worden vanuit de algemene dekkingsmiddelen welke zijn opgenomen in programma 14. Toelichting afwijking verrekening met de reserves hoofdproduct 621 Participatie Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 140.000. Het saldo wordt met name veroorzaakt doordat het positieve resultaat van hoofdproduct 621 wordt doorgezet naar de reserve sociaal domein.

29

3.3

Programma 03: Zorg en welzijn

3.3.1

Wat hebben we bereikt?

Ambities:  We zetten in op meedoen, rondkomen en vooruitkomen van onze inwoners.  We zetten meer dan voorheen in op eigen regie en preventie ter voorkoming van zwaardere zorg.  Kwalitatief goede en betaalbare zorg en ondersteuning.  Extra aandacht voor mensen met verward gedrag, door te investeren in preventie en een persoonsgerichte aanpak.  Het bevorderen van de gezondheid van inwoners, met name in de armste wijken van Helmond waar de problematiek het grootst is.  Meer gebruikmaken van innovatieve oplossingen voor activiteiten en projecten binnen het Sociaal Domein, waaronder domotica. Om dit te bereiken hebben we:  Ingezet op het direct verminderen van de gevolgen van corona, zoals het subsidiëren van alternatieve activiteiten, financiële steun bieden via een noodfonds én het stimuleren van een gezonde leefstijl.  Ondanks de beperkingen vanwege corona boden zorgaanbieders continu kwalitatieve zorg en ondersteuning. Extra kosten van zorgaanbieders werden met een bijdrage vanuit het rijk door ons vergoed.  Inloop- en dagbestedingsplekken voor diverse kwetsbare groepen ook in 2021 maximaal beschikbaar gehouden tijdens de coronacrisis. Daarnaast was er online aanbod. Uitbreiding van informele inloop- en dagbestedingsplekken in samenwerking met vrijwilligers, inwoners en professionele organisaties krijgt in 2022 verder vorm.

 De inhoudelijke opdracht voor de sociale teams herijkt en een aanbestedingstraject doorlopen. Hiermee willen we laagdrempelige basisondersteuning (die doet wat nodig is) realiseren voor onze kwetsbare inwoners. De opdracht is in september gegund aan Stichting Sociale Teams Helmond. De laatste maanden van 2021 is met hen gewerkt aan een zorgvuldige implementatie en overdracht van cliënten.  In 2021 hebben de huishoudens die aangesloten zijn op het glasvezelnetwerk de mogelijkheid gekregen om gebruik te maken van het pakket ‘Leefsamen’ en ‘Altijd Thuis’. Onder leiding van Vilans is samen met De Zorgboog en Savant een impuls gegeven aan de inzet van de Leefstijlmonitor voor alleenwonende inwoners met regieproblemen ter ontlasting van de mantelzorg en ter ondersteuning van de professionele zorg.  Geëxperimenteerd met samenwerkingsvarianten tussen huisartsen en het sociaal domein (sociale teams). De lessen zijn meegenomen in de aanbesteding voor de sociale teams. STH (Sociale Teams Helmond) heeft de opdracht om laagdrempelig aan te sluiten bij huisartsenpraktijken.  Samen met zorgverzekeraars en partners van ‘Peel Duurzaam Gezond’ de regiovisie voorbereid voor duurzame en betaalbare zorg. Besluitvorming is voorzien in 2022.  de zorg voor inwoners met een laag inkomen toegankelijk gehouden door géén eigen bijdrage Wmo op te leggen.

 Samen met de LEVgroep de ondersteuning aan mantelzorgers verbeterd volgens de pijlers: vinden, versterken, verlichten en verbinden.  De beweging 'Ruimte om te leven' gestart op initiatief van de gemeente, het Elkerliek, Senzer en Huijbregts Groep (namens VNO/NCW) met een 3-daagse digitale conferentie begin 2021. Deze initiatiefnemers vormen samen de Stuurgroep. Deze beweging is bedoeld als extra inzet

30







3.3.2

om de sociale tweedeling tegen te gaan. 'Ruimte om te leven' loopt door in 2022 met diverse activiteiten. In aansluiting op het nationaal preventieakkoord een Helmonds preventieakkoord gesloten. Naast de landelijke onderwerpen roken, alcohol, overgewicht en obesitas hebben wij hier lokaal ook het onderwerp drugs aan toegevoegd. Dit akkoord is inmiddels door ruim 70 organisaties in Helmond ondertekend. In het kader van laaggeletterdheid samen met de betrokken partners gewerkt aan een Stadsplan basisvaardigheden. Dit Stadsplan zorgt ervoor dat inwoners van Helmond over voldoende basisvaardigheden beschikken om deel te nemen aan de samenleving op een manier die goed bij hun identiteit, vaardigheden en leven past. Middels samenwerking tussen het sociaal domein en duurzaamheid een plan van aanpak energiearmoede opgesteld en dit met partners verder vormgegeven. De verdere uitwerking en uitrol vindt plaats in 2022 en maakt deel uit van de beweging Ruimte om te leven.

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsresultaat verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partij; GGD Brabant Zuidoost Zie programma 4 voor toelichting.

Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Werken aan ‘Gezonde Scholen’ We blijven in samenwerking met de Helmondse scholen inzetten op de certificering van de Gezonde Schoolvignetten naast het verduurzamen van de scholen. Daarmee wordt onderwijs aangeboden waar een gezonde omgeving, gezonde voeding, sporten en bewegen, natuur en milieu en weerbaarheid centraal staan. Loopt conform planning. Steeds meer scholen in het basis en voortgezet onderwijs ( > 20) hebben een Gezonde Schoolvignet. Een aantal scholen werken wel volgens de aanpak, maar het aanvragen van een vignet kost tijd en geld, daar wordt dan niet altijd prioriteit aan gegeven. We blijven in gesprek met scholen over het belang van gezondheid. Omdat dit inmiddels continu loopt, wordt de inzet op gezonde scholen lager. Daardoor ontstaat ruimte om meer in te zetten op gezonde kinderopvangcentra. Aanpak Gezondheid We gaan verder aan de slag met de sociale structuur in de wijken, vanuit het idee: gezondheid stimuleer je het beste van onderop. In navolging van het landelijk Preventieakkoord sluiten we dit najaar een Lokaal Preventieakkoord met vele partners uit de stad, waarin we de focus leggen op gezond eten en bewegen, op een stad die steeds meer rookvrij wordt en op het denormaliseren van alcohol- en drugsgebruik.

Daarnaast gaan we aan de slag met een sluitende aanpak om laaggeletterdheid tegen te gaan, en leggen we een nadrukkelijke koppeling tussen de thema’s gezondheid en bestaanszekerheid, via de lokale coalitie tegen sociale tweedeling. Loopt conform planning. De sociale structuur in wijken wordt in gezamenlijkheid met de wijkontwikkeling opgepakt. Daarnaast kunnen diverse wijken met een plan komen, dat loopt nu in een aantal wijken. Het Helmonds Preventieakkoord is inmiddels door 70 partners ondertekend en er zijn thematafels gestart waarbij een groep partners een budget krijgt om gezamenlijk een interventie op te zetten op een van de thema’s uit het Helmonds

31

Preventieakkoord. Er is een start gemaakt met de uitvoering van de sluitende aanpak van laaggeletterdheid. Hierbij ligt de focus op preventie en het vergroten van het bereik. Tegengaan tweedeling in Helmond (bestaanszekerheid: koppeling armoede en gezondheid) Samen met een Stuurgroep starten we een lokale coalitie tegen de tweedeling. We benaderen dit vanuit het principe van Brede Welvaart met een Helmondse focus. Vanuit het brede palet aan stakeholders op dit thema werken we vanuit een gedragen opgave binnen de thema’s gezondheid, armoede en bestaanszekerheid aan een sluitende aanpak met concrete initiatieven, waardoor de positie van mensen met een achterstand (en in het bijzonder kinderen) structureel verbetert en ze ook weerbaar zijn. Een conferentie in Helmond over dit thema, begin 2021, vormt het officiële startschot. Loopt conform planning. Begin 2021 zijn twee werkconferenties georganiseerd en daarnaast is een bijeenkomst van drie dagen geweest met 75 partnerorganisaties om de basisstructuur binnen "Ruimte om te leven" op te bouwen. Vervolgens heeft een transitiecafé het startschot gegeven voor de diverse actiegroepen. In het najaar zijn de partners bijgepraat, vanwege corona is een gezamenlijke sessie verplaatst naar 2022. Basisondersteuning en toegang tot hulp We investeren in de sociale teams met als doel de basisondersteuning voor onze inwoners te versterken.

Het doel is het vergroten en versterken van de eigen inzet van de professionals in deze teams. Hierdoor zorgen we dat mensen snel bij een professional terechtkunnen, en dat hij/zij ook tijd heeft om zelf ondersteuning te bieden, inwoners weer in hun kracht kan zetten en kan komen tot een goede analyse van het probleem en mogelijke oplossingen. Als er sprake is van een individuele voorziening, maken we op basis van die analyse een heldere opdrachtformulering aan de aanbieder. Door deze inzet periodiek te evalueren kijken we of de ingezette hulp nog steeds passend is. Bijsturen wordt hierdoor makkelijker en kan sneller gerealiseerd worden. We evalueren de gestarte pilots waarin de Sociale Teams (Gezins- Jongerencoaches) samenwerken met huisartsen. Vanuit deze evaluaties besluiten we over het vervolg van deze samenwerking. In de eerste helft van 2021 komen we met een separaat voorstel bij u terug waarin we, onder meer, ingaan op de benodigde voorinvestering en de mogelijke besparing op specialistische ondersteuning die dit oplevert. Loopt conform planning. In 2021 is extra capaciteit aan gezins- en jongerencoaches (gjc) en algemeen maatschappelijk werk (amw) aangetrokken. Hiermee zijn de wachtlijsten weggewerkt en ontstond er ruimte voor een zorgvuldige overdracht aan de nieuwe uitvoerder van de Sociale Teams.

Verbeteren ondersteuning mensen met verward gedrag en meervoudige complexe problematiek De meest kwetsbare inwoners zijn door verbetering van de aanpak in de afgelopen jaren beter in beeld. In onze wijken is 24/7 expertise op het gebied van verward gedrag beschikbaar. Dit sluit aan bij de ontwikkeling en behoeften vanuit de inwoners en professionals. Lokaal en regionaal investeren we in een persoonsgerichte aanpak, goede opvang/huisvesting en vervoer. We onderzoeken samen met onze professionals de doelgroep met complexe multiproblematiek en verkennen mogelijke aanpakken waarbij we de verbinding met andere beleidsterreinen maken. Dit kan veel leed voor de persoon en zijn/haar omgeving voorkomen en is daarmee ook kostenbesparend. Loopt conform planning. Eind 2021 sprak uw raad zich uit over een conceptontwerp en programma van eisen voor de locatie van een 24-uursvoorziening voor inwoners met meervoudige complexe problematiek en risico op overlastgevend gedrag. Dit onderwerp is opgenomen in een breder plan van aanpak dak- en thuislozen, waarvoor we vanuit het ministerie van VWS een subsidiebijdrage ontvingen. In 2022 gaan we concreet op zoek naar een locatie en werken we een meer gedetailleerd inhoudelijk en financieel voorstel uit wat we voorleggen aan uw raad.

32

Informele inloopplekken In 2021 realiseren we informele inloopplekken voor kwetsbare inwonersgroepen, zoals eenzame ouderen, mensen met beginnende dementie en inwoners met psychosociale problemen. Dit doen we door bestaande ontmoetingsplekken waaronder de wijkaccommodaties in de diverse wijken (beter) te benutten en inwonersinitiatieven te verbinden met professionele ondersteuning. Dergelijke plekken en initiatieven leveren een bijdrage aan het voorkomen/bestrijden van eenzaamheid, bevorderen de sociale participatie en bieden ontlasting aan mantelzorgers. Dit resultaat is maar gedeeltelijk gerealiseerd mede door de beperkende coronamaatregelen. Wel zijn er creatieve alternatieven toegepast, zoals online aanbod en activiteiten op gepaste afstand (b.v. muziek- en beweegactiviteiten). In 2021 heeft een verkenning plaatsgevonden bij andere gemeenten naar een mogelijk invulling t.a.v. de gewenste transitie op het gebied van dagbesteding. Plan van aanpak Decentralisatie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang Naar aanleiding van de decentralisatie van Beschermd Wonen is er een regioplan vastgesteld. Hierin staat wat de inhoudelijke visie op Beschermd Wonen is en hoe samengewerkt wordt binnen de regio. Om de organisatorische, financiële en juridische afspraken te borgen, wordt er een Dienstverleningsovereenkomst opgesteld tussen Helmond en de Peelgemeenten.

De visie op Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis is vertaald naar een uitvoeringsplan waarin de stappen beschreven staan om onze inhoudelijke doelen te bereiken. In 2021 geven we uitvoering aan deze inhoudelijke doelen van Beschermd Wonen. In 2025 wordt – mede op basis van de ervaringen met beschermd wonen – door het rijk besloten of ook de Maatschappelijke Opvang doorgedecentraliseerd kan worden. Loopt conform planning. In 2021 zijn de uitgangspunten uit de regionale visie op Beschermd Wonen door Helmond en de Peelgemeenten gezamenlijk uitgewerkt in het uitvoeringsplan 2022-2025 en de uitvoeringsagenda voor 2022. De afspraken rondom de samenwerking zijn geborgd in een dienstverleningsovereenkomst. Vanaf 1 januari 2022 hebben we als regio de gezamenlijke opdracht en verantwoordelijkheid om de zorg en ondersteuning van Beschermd Wonen voor onze inwoners te organiseren. Daarnaast staat de regio komende jaren voor de opgave om inhoudelijk door te ontwikkelen van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis. De financiële decentralisatie volgt nog, dit is afhankelijk van landelijke besluitvorming. Streven naar passende woonruimte We streven naar passende woonruimte voor al onze inwoners. Vanuit de inclusiegedachte is het uitgangspunt dat ook onze kwetsbare inwoners over een goede woonplek beschikken. Met de woningcorporatie maken we hierover jaarlijks prestatieafspraken.

Vanuit het Bestuurlijk Overleg Wonen-Zorg is een plan van aanpak vastgesteld, dat in 2020 uitmondde in voorstellen en in 2021 in concrete acties ten aanzien van de huisvesting van:  De (intramurale) doelgroep die uitstroomt naar zelfstandig wonen;  De doelgroep 18 - 27 die zelfstandig moet/wil wonen maar waar wel begeleiding nodig is;  Een groep van overlastgevende inwoners die steeds stuklopen op de huidige zorg en/of deze mijden. Lopend. In december 2021 hebben we met de woningcorporaties en huurdersbelangenverenigingen prestatieafspraken voor 2022 vastgesteld. Hierin is afgesproken dat de opgave voor de huisvesting van bovenstaande bijzondere doelgroepen aan de hand van de WoonZorgVisie wordt bepaald. We stellen deze WoonZorgVisie momenteel gezamenlijk met woningcorporaties en zorgaanbieders op en zullen deze in 2022 voorleggen aan uw raad.

33

Start herijking subsidies Eén van de opdrachten uit de kadernota Sociaal Domein is het herijken van de subsidiëring van de maatschappelijke organisaties in de stad en het invoeren van een structurele regeling voor incidentele subsidiëring van inwonerinitiatieven. Daarnaast zijn we gestart met het herijken van de structurele subsidies in het kader van het (jaarlijkse) subsidieprogramma Versterken Lokale Netwerken. Dit krijgt in 2021 meer vorm en inhoud. Loopt conform planning. Via vier sporen werken we meerjarig aan een vernieuwd subsidiestelsel, namelijk: 1: Subsidiebeleid voor professionele maatschappelijke organisaties. 2: Versterken relatiebeheer 3: Verbeteren subsidiemethodiek voor buurthuizen/wijkaccommodaties: 4: Aanpassen subsidiemethodiek voor vrijwilligersorganisaties + inwonersinitiatieven: Voor spoor 3 en 4 is in 2021 het aanvraag- en toekenningsproces vereenvoudigd en (deels) gedigitaliseerd.

3.3.3

Wat heeft het gekost?

Overzicht per hoofdproduct In de onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2021 per hoofdproduct weergegeven. Specificatie per hoofdproduct

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Rekening Realisatie t.o.v. Begroting

Begroting na wijziging Baten

Lasten

640 Sociale Netwerken

Saldo

Baten

827

-827

3.164

-1.846

1.882

-1.882

8

7.667

-7.659

170

5.080

-4.910

44

-44

158

4.511

-4.353

1.601

38.254

-36.653

700 Wmo subsidieregelingen

41

720 Lijkbezorging

642

Basisvoorzieningen accommodaties

1.317

673 Basisvoorzieningen overig 674

Maatschappelijke ondersteuning

675 Specialistische ondersteuning 677 Sociaal innovatief fonds 690 Wmo individuele voorzieningen 695

Wmo persoonlijke ondersteuning

Totaal saldo baten en lasten

3.255

Lasten

Saldo

Saldo

V/N

665

-665

162 V

3.012

-1.854

-8 N

1.932

-1.932

-50 N

68

6.746

-6.678

980 V

492

4.351

-3.859

1.051 V

52

-52

-8 N

107

4.544

-4.437

-84 N

2.064

33.035

-30.971

5.682 V

-41

41

-41

-

9

-9

8

-8

2 V

61.479

-58.224

54.385

-50.497

7.727 V

34

1.158

3.887

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Begroting Begroting Begroting Rekening Rekening Rekening Rekening V/N na na na Baten Lasten Saldo t.o.v. wijziging wijziging wijziging Begroting Onttrekking Storting Saldo Saldo Baten Lasten 640 Sociale Netwerken

50

50

23

642

Basisvoorzieningen accommodaties

22

22

163

674

Maatschappelijke ondersteuning

450

450

449

-130

-180 N

163

140 V

891

-441

-891 N

1.602

-1.602

-1.602 N

8

8

8 V

384

84 V

675 Specialistische ondersteuning 677 Sociaal innovatief fonds 690 Wmo individuele voorzieningen

153

300

300

384

1.600

1.600

1.873

439

1.434

-166 N

Totaal mutaties reserves

2.422

2.422

2.900

3.084

-184

-2.606 N

Saldo programma 3

5.677

-55.802

6.788

57.469

-50.681

5.121 V

695

Wmo persoonlijke ondersteuning

61.479

Toelichting per hoofdproduct Toelichting afwijking hoofdproduct 640 Sociale Netwerken Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 162.000. Het saldo wordt veroorzaakt door lagere lasten. De begroting 2021 is op basis van de realisatie in 2020 verhoogd met € 53.000. In 2021 hebben we, ten opzichte van 2020, een twee subsidies via andere hoofdproducten ingezet, onder andere HP675. In totaal levert dit een lagere realisatie van € 135.000 op. Toelichting afwijking hoofdproduct 674 Maatschappelijke ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 980.000. Dit wordt veroorzaakt door lagere lasten van € 920.000 en hogere baten van € 60.000. In 2021 is er vanuit VWS € 2.020.000 ontvangen voor de doorontwikkeling Dak- en thuislozenopvang, hiervan is € 1.000.000 bestemd voor Huize D'n Herd. De overige middelen zijn bestemd voor projecten welke in 2022 verder uitgewerkt worden. Derhalve is het verzoek deze middelen over te hevelen naar 2022. Ook bij andere onderdelen zijn lagere lasten gerealiseerd. Het gaat hier in totaal om € 300.000. De kosten in verband met het plan Helmond Sterker de Crisis Uit komen € 119.000 lager uit dan het bedrag dat is opgenomen in de begroting. Daarnaast komen de kosten van o.a. cliëntondersteuning, wijkpreventieplannen en LBHT in totaal € 180.000 lager uit dan begroot, door de corona-crisis konden activiteiten pas later worden uitgevoerd.

Daar staat tegenover dat de kosten voor de dak- en thuislozenopvang die we in verband met de coronacrisis hebben opgezet hoger zijn dan in de tweede bestuursrapportage begroot is. Het betreft hier een bedrag van € 301.000. De hogere baten, ad € 60.000 worden verklaard door de specifieke uitkering met betrekking tot het preventieakkoord. Deze baten waren niet begroot.

35

Toelichting afwijking hoofdproduct 675 Specialistische ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 1.051.000. Op de centrummiddelen voor vrouwenopvang houden we middelen over om in 2022 te verrekenen met de Peel-gemeenten. Ook de middelen met betrekking tot 'geweld hoort nergens thuis' vallen op dit hoofdproduct, hier zit ook een verstrekte subsidie in die begroot was op HP640. In 2022 wordt een nieuwe overeenkomst met de Peel-gemeenten afgesloten over welke lasten te dekken uit de centrummiddelen en hoe om te gaan met eventuele overschotten. Toelichting afwijking hoofdproduct 690 WMO individuele voorzieningen Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 84.000. Dit wordt veroorzaakt door hogere lasten. De verklaring voor deze hogere lasten zit in het collectief vervoer. In 2021 zijn gemiddeld lagere ritten gerealiseerd, waardoor de kosten € 108.000 hoger uitkomen dan de begroting. Daar staat tegenover dat de kosten van de overige voorzieningen € 24.000 lager uitkwamen dan de begroting. Toelichting afwijking hoofdproduct 695 WMO persoonlijke ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 5.682.000. Op de centrummiddelen voor beschermd wonen houden we veel middelen over, die worden via resultaatsbestemming overgeheveld om in 2022 te verrekenen met de Peel-gemeenten.

Dit grote overschot was niet verwacht, omdat er nog een extra uitname in verband met de Wet langdurige zorg (WLZ) werd verwacht. Daarnaast zijn er binnen onze centrumgemeenten meer cliënten doorgestroomd naar de WLZ dan in andere centrumgemeenten.

36

3.4

Programma 04: Jeugd en onderwijs

3.4.1

Wat hebben we bereikt?

Ambities:  Meedoen, rondkomen en vooruitkomen is onze leidraad, ook voor kinderen en jongeren.  Werken aan een jeugdvriendelijke stad, waarin kinderen en jongeren zich gehoord voelen, kunnen meepraten en het fijn vinden om op te groeien.  Versterken van kansen voor kinderen en jongeren, zodat zij hun talenten ontwikkelen en veilig en gezond opgroeien.  We voorkomen schooluitval en bevorderen actief het aantal jongeren met een startkwalificatie.  Waar kinderen of jongeren in de knel komen, zorgen we samen met onze partners voor een integrale aanpak bij preventie, onderwijs en (specialistische) jeugdhulp.  Jongeren met jeugdhulp ondersteunen we bij een soepele overgang naar volwassenheid.  Huiselijk geweld en (kinder)mishandeling hebben we zo vroeg mogelijk in beeld en proberen we zoveel mogelijk te voorkomen. Om dit te bereiken hebben we:  De aanpak jeugdvriendelijke stad verder vormgegeven met sessies om de participatie van deze doelgroep te bevorderen en het activiteitenaanbod voor de jeugd beter en aansprekender onder de aandacht te brengen via Helmond Hangout.  Ons met de Helmondse Educatieve Agenda (HEA) vanwege corona gefocust op het realiseren van noodopvang en onderwijs op afstand. De verbinding tussen de opvang en het onderwijs en tussen de sociale teams en jeugdhulp is versterkt.

Via het Helmondse plan rondom het Nationaal Programma Onderwijs investeren we de komende schooljaren extra om de jeugd te laten ontwikkelen.  in 2021 is extra capaciteit aan gezins- en jongerencoaches (gjc) aangetrokken. Hiermee zijn de wachtlijsten weggewerkt en ontstond er ruimte voor een zorgvuldige overdracht aan de nieuwe uitvoerder van de Sociale Teams.  In de aanbesteding STH opgenomen dat de social workers jeugd direct verbonden zijn aan een school.  Samen met huisartsen door middel van diverse pilots verkend hoe de samenwerking tussen het medisch en sociaal domein verder verbeterd kan worden.  Met de integrale jeugdgezondheidszorg 0-18 jaar bij de GGD een doorgaande lijn in de zorg gerealiseerd waarbij het kind centraal staat en er een grote mate van betrokkenheid van ouders is.  Uitvoering gegeven aan het meerjarig programma perspectief voor jeugd. o Het preventief jeugdaanbod in Helmond in kaart gebracht als basis voor de herijking van het aanbod. o Een onderzoek uitgevoerd naar effectief jongerenwerk en hoe het jongerenwerk in Helmond doorontwikkeld en geprofessionaliseerd kan worden. o Met verschillende partners zoals jongerenwerk, onderwijs en politie gestart met de aanpak risicojeugd.  In de nieuwe overeenkomst jeugdhulp bepalingen opgenomen om aansluiting 18-/18+ te bevorderen.

Ook staan er eisen in voor de samenwerking van jeugdhulpaanbieders met het onderwijs.  Landelijk zijn ze gestart met de ontwikkeling van de Hervormingsagenda Jeugd om de jeugdzorg te verbeteren. Lokaal hebben we in 2021 een eerste bijeenkomst gehad met betrokken partners over een lokale hervormingsagenda.

37

3.4.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsresultaat verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partij; GGD Brabant Zuidoost De GGD heeft tot doel een bijdrage te leveren aan de publieke gezondheidszorg (PG) en de ambulancezorg (AZ). De GGD Brabant-Zuidoost streeft - onder regie van de gemeenten – door middel van preventie naar gezondheidswinst voor alle inwoners, om zo een bijdrage te leveren aan de kwaliteit van hun leven en het vergroten van de zelfredzaamheid.

Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten De Helmondse Educatieve Agenda (HEA) Met het uitvoeren van de HEA zetten we in op het versterken van (gelijke) kansen voor de jeugd. In 2021 wordt verder uitvoering gegeven aan:  Het verbeteren van de aansluiting tussen de sociale teams/ jeugdhulp, de kinderopvang en het onderwijs en een integrale aanpak.  Een ononderbroken ontwikkel- en leerlijn, door zoveel mogelijk drempels die de ontwikkeling van jeugd op de overgangsmomenten in de weg staan, weg te nemen. Daarnaast wordt geïnvesteerd in een brede leer- en ontwikkelomgeving om jeugd hun talenten zoveel mogelijk te laten ontdekken. Bijvoorbeeld via de Helmondse Verlengde Schooldag.  Extra taalondersteuning voor kinderen met (een hoger risico op) een taalachterstand en anderstalige kinderen.  Toekomstgericht onderwijs en wereldburgerschap, zodat jeugd optimaal mee kan doen op de opvang, op school, in hun wijk en later op hun werk. Daarnaast neemt Helmond deel aan het landelijk programma Gelijke kansen. Om schooluitval te voorkomen en bij te dragen aan het actief bevorderen van het aantal jongeren met een startkwalificatie wordt in 2021 een nieuw beleidskader van het Regionaal Coördinatiepunt (RMC) opgesteld in navolging op het regionale programma aanpak Voortijdig Schoolverlaten en Jongeren in Kwetsbare Positie.

Een belangrijk onderdeel van het beleidskader is de implementatie van de monitor Jongeren in Kwetsbare Positie. Daarmee is het mogelijk om kwetsbare jongeren beter in beeld te houden en te begeleiden naar de juiste plek in werk, onderwijs of dagbesteding. Daarnaast wordt door de Stuurgroep VSV (Voortijdig Schoolverlaten) een nieuw regionaal programma VSV ingediend bij het ministerie van OCW onder de titel "Naar de juiste Plek". Dit programma zal vanaf 2021 worden uitgevoerd. Loopt conform planning. Uitvoering van de HEA loopt de komende jaren door. Vanuit onderwijs en opvang is input geleverd voor een verbeterde aansluiting met de sociale teams en er is een start gemaakt met het opstellen van nieuw beleid op taalklassen. Naast de HEA is een Helmonds Plan opgesteld rondom de landelijke middelen die we ontvangen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs. Dit plan sluit aan bij de plannen van de scholen en draagt bij aan ontwikkeling van vaardigheden voor kinderen na de coronapandemie. De raad is in december via een raadsinformatiebrief geïnformeerd over dit plan, waarbij partners als de bibliotheek, LEV Helmond, GGD, Jibb+ en het onderwijs- en kinderopvangveld zijn aangehaakt. De extra subsidie verkregen via het landelijk programma Gelijke Kansen wordt ingezet voor het project Verlengde Schooldag en de pilot 'de kracht van het inzetten van de moedertaal' in Rijpelberg.

38

Jeugdvriendelijke stad Een jeugdvriendelijke stad is een stad waarin kinderen en jongeren zich gehoord voelen, kunnen meepraten en het fijn vinden om op te groeien. In 2021 wordt een aantal acties van de jeugdagenda uitgevoerd door de gemeente, samen met organisaties in de stad. De kind- en jongerenparticipatie wordt geborgd, zodat dit in de toekomst kan worden voortgezet. Jeugdvriendelijke stad wordt zichtbaar in de stad (o.a. met een mascotte) en het bestaande aanbod voor kinderen en jongeren (denk aan cultuur, zorg, sport en spel) is zichtbaar op een manier die voor hen aantrekkelijk is. Loopt conform planning. In het voorjaar zijn er twee mobiele hangplekken in Brandevoort geplaatst en er is een tweede mobiele pannakooi aangeschaft, die rouleert door de stad. Beide acties komen voort uit gesprekken met jeugd over het thema veiligheid. Ook de ingebrachte ideeën van de jeugd over het thema armoede worden meegenomen in de ontwikkeling van het preventieve jeugdaanbod. In de zomer is Ridder Rutger, de mascotte van Jeugdvriendelijke Stad, met een campagne gepromoot. Via het online platform Helmond Hangout kon de jeugd gratis deelnemen aan activiteiten georganiseerd door organisaties en ondernemers. Helmond Hangout wordt doorontwikkeld als structureel platform met al het aanbod voor en door de jeugd.

Het conceptplan voor de borging van jeugdparticipatie en communicatie is gepresenteerd aan de Adviesraad Sociaal Domein en verder uitgewerkt, zodat dit in de toekomst geborgd is. Perspectief voor Jongeren We willen investeren in de toekomst, oftewel in onze jongeren! Zowel op de korte termijn als de lange termijn ligt daar een uitdaging. Op de korte termijn zie je dat jongeren het door de coronacrisis moeilijker hebben. Bijvoorbeeld op de arbeidsmarkt. Maar ook op de langere termijn willen we in jongeren investeren, zodat Helmond voor hen een fijne stad blijft om te wonen, werken en leven. Wel moet er meer samenhang komen in de diverse trajecten en we moeten onderzoeken waar op dit moment nog hiaten zitten. Vanuit zorg en veiligheid brengen we in kaart welke jongeren extra ondersteuning nodig hebben, om hen op het goede pad te houden (of indien nodig te brengen) en perspectief richting toekomst te geven. Met betrekking tot dit thema zal ook een relatie worden gelegd met de aanpak voor Binnenstad-Oost. Programma Perspectief voor Jeugd is in februari vastgesteld door het college. Het is een vierjarig programma met drie sporen, waarop we hieronder een korte stand van zaken geven: 1. Korte termijn interventies om negatieve effecten van corona voor jongeren te beperken: Helmond Hangout, gelukscolleges van Guido Weijers, de extra inzet op suïcidepreventie (project STORM). 2.

Herijking preventief jeugdbeleid. In 2021 is met name ingezet op het jongerenwerk en het intensiever samenwerken tussen betrokken partijen (BJ en LEVgroep). 3. Integrale aanpak risicojeugd. Eind 2021 is een start gemaakt met een focuslijst van jongeren en hun gezinnen waarop in gezamenlijkheid met partners een interventie- en ondersteuningsplan wordt geformuleerd. Betrokken partners zijn (naast de gemeente) politie, jongerenwerk, onderwijs en Sociale Teams Helmond. Aansluiting landelijk programma Scheiden zonder Schade De ambitie van het programma Scheiden zonder Schade is om schade bij kinderen te beperken als hun ouders scheiden. We sluiten aan bij de landelijke en regionale ontwikkelingen en borgen de aanpak van de impuls Duurzaam Ouderschap binnen het programma Scheiden zonder Schade. Loopt. Relevante ontwikkelingen nemen we mee in de herijking van het preventief jeugdbeleid, onderdeel van het programma Perspectief voor Jeugd.

39

Duurzame, gezonde en toekomstbestendige scholen Met het Integrale Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) zetten we in op duurzame, gezonde en toekomstbestendige scholen, passend bij het toekomstige leerlingenaantal, ambities èn binnen de beschikbare financiële middelen. Fase 1 van het IHP wordt uitgevoerd in een getemporiseerde vorm tot 2025. Daarnaast werken we voor Fase 2 aan een voorstel om te komen tot een nieuwe vorm voor het uitvoeren van de taken onderwijshuisvesting. Het doorvoeren van duurzaamheidsmaatregelen maakt onderdeel uit van hetzelfde voorstel. De sociaaleconomische cijfers wijzen erop dat Rijpelberg aandacht nodig heeft, een effect dat door corona alleen maar versterkt zal worden. Daarom willen we in deze wijk een Multifunctionele Wijkaccommodatie realiseren. Dit versterkt de al aanwezige onderwijsvernieuwing en draagt eraan bij dat kinderen veilig en gezond naar school kunnen. Voor inwoners van de wijk ontstaat hiermee bovendien een toekomstbestendige ontmoetingsplek. Onderdeel van het herijkte IHP is ook het onderzoek naar de huisvesting van Jan van Brabant. Met het bestuur van het Jan van Brabant College is overleg gevoerd over welke mogelijke investeringsscenario's er zijn voor de huisvesting van de locatie Molenstraat. Het Jan van Brabant heeft daarbij aangegeven dat zij graag een doordecentralisatieovereenkomst met de gemeente wil sluiten.

Wij onderzoeken dit scenario om te zien of doordecentralisatie daadwerkelijk een oplossing kan bieden. De resultaten van het onderzoek doordecentralisatie Jan van Brabant zijn in december 2020 bekend. Op dat moment hebben we ook een volledig overzicht van de verschillende investeringsscenario's rondom de huisvesting van het Jan van Brabant. Om een goed besluit te kunnen nemen is het van belang dat alle scenario's uitgewerkt zijn. Aan het einde van 2020 komt dit onderwerp terug, zodat er vóór de begrotingsbehandeling 2022-2025 een besluit genomen kan worden. Loopt. Planvorming voor de twee basisscholen in Mierlo-Hout (OBS 't Hout en IKC In het hart van het Hout) en een MFA in Rijpelberg. Voor de scholen zijn de betreffende besturen bouwheer. Voor de MFA is de gemeente verantwoordelijk. Deze maakt integraal onderdeel uit van de wijkvisie voor Rijpelberg. Daarnaast is de gemeente actief bij het herhuisvesten van VSO De Korenaer en Zuiderbos, beide scholen voor speciaal onderwijs. In voorbereiding op de herijking van het IHP is een pilot opgestart bij basisschool de Vendelier naar de mogelijkheden voor verduurzaming van bestaande schoolgebouwen. In samenspraak met het Jan van Brabant zijn meerdere locaties geanalyseerd voor vervangende nieuwbouw. Parallel aan de zoektocht naar een locatie zijn verkenningen gevoerd naar de mogelijkheid tot doordecentralisatie.

Basisondersteuning en toegang tot jeugdhulp We investeren in de sociale teams met als doel de basisondersteuning voor onze inwoners te versterken. Een voorstel voor deze investering wordt uitgewerkt. Doel van deze investering is het vergroten en versterken van de eigen inzet van de jeugdhulpprofessionals in deze teams. Hierdoor zorgen we dat mensen snel bij een jeugdhulpprofessional terechtkunnen, en dat deze ook tijd heeft om zelf ondersteuning te bieden, inwoners weer in hun kracht kan zetten en tot een goede analyse van het probleem en de mogelijke oplossingen kan komen. Als er sprake is van een individuele voorziening, maken we op basis van die analyse een heldere opdrachtformulering aan de aanbieder. Door deze inzet periodiek te evalueren kijken we of de ingezette hulp nog steeds passend is. Bijsturen wordt hierdoor makkelijker en kan sneller gerealiseerd worden. We besparen hiermee op de specialistische jeugdhulp. Voor de herpositionering van de Sociale Teams verwachten we frictiekosten te maken. Ook hiervoor wordt een voorstel uitgewerkt. We evalueren de gestarte pilots waarin de Sociale Teams (Gezins- Jongerencoaches) samenwerken met huisartsen. Vanuit deze evaluaties besluiten we over het vervolg van deze samenwerking.

40

Afgelopen jaar zijn we gestart met het inzetten van extra capaciteit voor maatschappelijk werk en gezins-en jongerencoaches, om onze inwoners snel de juiste ondersteuning te kunnen bieden. Dit heeft in de beginfase geleid tot extra eigen inzet, maar in de laatste maanden ook voor extra inzet van indicaties vanwege verloop van professionals. Dit vloeide voort uit de herpositionering van de Sociale Teams. Met de uitvoerend professionals zijn voorbereidingen getroffen voor een goede overdracht naar de stichting Sociale Teams Helmond (STH), die de aanbesteding voor de uitvoering gegund heeft gekregen. De lopende pilots rondom de samenwerking met huisartsen zijn positief geëvalueerd, en overgedragen naar STH. Individuele jeugdhulp Voor de ondersteuning aan onze kinderen en jongeren willen we, onder andere dat deze integraler en dichterbij georganiseerd wordt. Om dit te realiseren hebben we een regionale inkoopstrategie Jeugdhulp opgesteld. In 2021 werken we samen met de 11 gemeenten van ‘Een 10 voor de jeugd’ en aanbieders aan nieuwe contractering. Daarnaast starten we met regionaal contractmanagement Jeugdhulp. Doel van het contractmanagement is om een bijdrage te leveren aan de beheersing van de uitgaven voor de specialistische Jeugdhulp. Verdere maatregelen voor kostenbeheersing Jeugdhulp zijn onder andere:  Focus op afschaling van zorg waar dat mogelijk is.

We willen immers normaliseren en minder medicaliseren;  Inzetten op overgang van cliënten vanuit de Jeugdwet naar de Wet langdurige zorg;  Verminderen van administratieve lasten voor zorgaanbieders en gemeenten;  Toegang zodanig inrichten dat passende zorg bij de zorgvraag wordt georganiseerd. Loopt. Het aantal gecontracteerde aanbieders ligt op ruim 200 tegen ruim 300 vorig jaar. De administratieve lasten nemen verder af doordat de nieuwe overeenkomst wordt gesloten voor 6 jaar en door meer eenduidigheid in uitvoeringsvarianten. Voor de hoog complexe zorg in segment 1 en voor wonen in segment 2 is een Regionaal Matchingsteam actief, voor een zo goed mogelijke plaatsing met directe en integrale hulp. De visie op regionaal contractmanagement is vastgesteld. Er zijn drie vaste contractmanagers aangesteld, die naast Jeugdhulp ook het contractmanagement uitvoeren voor Wmo en de Sociale Teams. De overgang van onze Gezins- en Jongerencoaches naar de Sociale Teams Helmond (STH) is een feit. Jeugdgezondheidszorg GGD Brabant-Zuidoost Per 1 januari 2021 is de integrale jeugdgezondheidszorg 0-18 jaar bij de GGD belegd. In 2021 wordt door de GGD een meerjarig spreidingsplan gemaakt voor GGD locaties.

Hierbij spelen lokale herkenbaarheid en vindbaarheid, het vindplaatsgericht werken voor verschillende leeftijdsgroepen en de GGD brede samenwerking met lokale ketenpartners een rol bij de keuze voor locaties. Afgerond. Per 1 januari 2021 is de integrale jeugdgezondheidszorg 0-18 jaar volledig bij de GGD belegd. De GGD is begonnen met het maken van het spreidingsplan en Helmond is één van haar eerste gesprekspartners, ook in het licht van de besparingsopgave en vanwege aflopende huurcontracten van sommige locaties. 21voordejeugd in Zuidoost-Brabant Ook in 2021 wordt op schaal van Zuidoost-Brabant samengewerkt voor de wettelijke jeugdtaken. Dat is Jeugdbescherming, Jeugdreclassering, Veilig Thuis, JeugdzorgPlus en Spoed Eisende Zorg. Ook de plannen uit het Transformatiebudget (2018-2021) worden op deze schaal uitgevoerd en gemonitord. De op te pakken activiteiten zijn beschreven in een Werkplan 21 voor de Jeugd 2021. Daarnaast is Eindhoven gemandateerd en wordt zij jaarlijks gefinancierd om namens de 21 gemeenten de wettelijke taken in te kopen en de inzet en kwaliteit te monitoren. Dit doen zij op basis van de in 2020 vastgestelde Dienstverleningsovereenkomst.

41

Het werkplan 21voordejeugd 2021 is uitgevoerd. Bijzonderheid was een opnamestop van juni tot medio december 2021 bij twee - in Zuidoost-Brabant gecontracteerde gecertificeerde instellingen (GI's, uitvoerders van jeugdbescherming en jeugdreclassering). Nieuwe cliënten kunnen inmiddels weer bij alle gecontracteerde GI's terecht.

3.4.3

Wat heeft het gekost?

Overzicht per hoofdproduct In de onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2021 per hoofdproduct weergegeven. Specificatie per hoofdproduct

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Rekening Realisatie t.o.v. Begroting

Begroting na wijziging Baten

Lasten

403 Sociale Netwerken

Saldo

Baten

938

1.196

-258

-323 N

-3.588

13

3.098

-3.085

503 V

9.692

-5.234

4.349

10.017

-5.668

-435 N

32.008

-32.008

349

32.452

-32.104

-95 N

6.572

-5.808

876

6.287

-5.411

397 V

478 Techniekeducatie

86

-86

15

-15

71 V

575 Openbare speelgelegenheden

504

-504

515

-515

-11 N

370

899

-528

482

945

-463

66 V

6.424

54.236

-47.812

7.006

54.645

-47.638

174 V

406

Maatschappelijke ondersteuning

4.459

409 Specialistische ondersteuning 410 Huisvesting onderwijs

681

Voortijdig Schoolverlaten/Leerplicht/RMC

Totaal saldo baten en lasten

763

65

3.588

V/N -

405 Basisvoorzieningen overig

767

Saldo

-120

832

-120

Saldo

120

Basisvoorzieningen 404 accommodaties

120

Lasten

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Begroting Begroting Begroting Rekening Rekening Rekening Rekening V/N na na na Baten Lasten Saldo t.o.v. wijziging wijziging wijziging Begroting Onttrekking Storting Saldo Saldo Baten Lasten Basisvoorzieningen accommodaties

1

405 Basisvoorzieningen overig

500

404

-52

1

120

-119

-67 N

500

700

233

467

-33 N

-3.553

48

3.532

-3.485

69 V

355

355

355

169

186

-169 N

4

4

40

40

36 V

66

-66

-66 N

409 Specialistische ondersteuning 410 Huisvesting onderwijs 575 Openbare speelgelegenheden 681

53

3.553

Voortijdig Schoolverlaten/Leerplicht/RMC

Totaal mutaties reserves

Saldo programma 4

860

3.606

-2.746

1.144

4.119

-2.975

-229 N

7.284

57.842

-50.558

8.151

58.764

-50.614

-56 N

42

Toelichting per hoofdproduct Toelichting afwijking hoofdproduct 404 basisvoorzieningen accommodaties Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 323.000. Het saldo wordt enerzijds veroorzaakt door hogere lasten van € 429.000 en anderzijds door hogere baten van € 106.000. Bij de basisvoorzieningen voor speel- en jeugdaccommodaties zijn de gerealiseerde kosten € 287.000 hoger dan de begroting. Er wordt jaarlijks een bedrag begroot voor onderhoud van deze accommodaties. Dit bedrag is gebaseerd op het gemiddelde dat in de MJOP is opgenomen. De kosten van het gerealiseerde onderhoud is in 2021 € 280.000 hoger dan de begroting. Deze hogere lasten worden opgevangen binnen het totale onderhoudsbudget en de reserve onderhoud gebouwen. Bij de peuterspeelzalen en kinderopvangaccommodaties worden de hogere lasten voornamelijk verklaard door de renovatiekosten aan kinderopvanglocatie Okapi. Deze renovatiekosten bedragen € 143.000 en waren niet in de begroting opgenomen. De kosten zijn echter ook volledig doorberekend. Dit verklaart de afwijking in de baten ten opzichte van de begroting. Toelichting afwijking hoofdproduct 405 basisvoorzieningen overige Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 503.000. Het saldo wordt verklaard door lagere lasten. In de begroting van de GGD is rekening gehouden met de kosten van maatwerk (€ 225.000).

De realisatie van deze kosten is gecentreerd geboekt in programma 3. De kosten van jongerenwerk komen € 90.000 hoger uit dan de begroting vanwege de inzet van 1 fte extra jongerenwerker. Vanuit de Crisis- en herstelnota is in 2021 een bedrag van € 500.000 beschikbaar gesteld voor Perspectief voor jongeren. De gerealiseerde kosten komen in 2021 uit op een totaal van € 229.000. Deze kosten zijn geboekt binnen verschillende hoofdproducten. In dit hoofdproduct bedraagt de realisatie € 104.000, waardoor er per saldo een voordeel van € 395.000 resulteert. Binnen andere hoofdproducten zullen wel gerealiseerde kosten staan, zonder dat er een begroting tegenover staat. In die hoofdproducten zal dan voor Perspectief voor jongeren een nadelig resultaat zichtbaar zijn. Toelichting afwijking hoofdproduct 406 maatschappelijke ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 435.000. Het saldo wordt verklaard door hogere lasten. De voornaamste overschrijding zit in het onderdeel Leerlingenvervoer. De gerealiseerde kosten bedragen € 1.562.000, terwijl de begroting is vastgesteld op € 1.216.000. Het verschil van € 346.000 wordt verklaard door een compensatieregeling i.v.m. Corona, die is overeengekomen met de vervoerder en in overeenstemming met landelijke richtlijnen. Daarnaast is in 2021 het contract met de nieuwe vervoerder ingegaan.

Werkelijke kosten liggen hierdoor in 2021 hoger dan in de begroting is opgenomen. Een andere verklaring voor het nadelig saldo is, dat er in dit hoofdproduct in 2021 voor een bedrag van € 85.000 aan kosten zijn geboekt, die betrekking hebben op de Crisis- en Herstelnota (Perspectief voor Jongeren). De dekking is opgenomen in hoofdproduct 405. Toelichting afwijking hoofdproduct 409 Specialistische ondersteuning Dit hoofdproduct heeft een nadelig saldo van € 95.000. Het saldo wordt verklaard door € 68.000 hogere kosten specialistische jeugdzorg (het betreft open einde regelingen) en een bijdrage aan zorgaanbieders van € 27.000 voor compensatie meerkosten corona.