CConstaterende datHelmond
Koppel je AI →
Document · PDF

RN 053 Jaarverantwoording 2021

Gemeenteraad 12 juli 2022, gemeente HelmondBij agendapunt: Jaarverantwoording 202139.530 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Inhoudsopgave 1

Beleidssamenvatting...................................................................................................................... 1

1.1 1.2 1.3

Algemene inleiding ........................................................................................................................ 1 Voortgang coalitieprogramma en Strategische agenda ................................................................ 1 Behandelprocedure ....................................................................................................................... 3

2

Financiële samenvatting ................................................................................................................ 4

2.1 2.2 2.3 2.4

Algemene inleiding ........................................................................................................................ 4 Toelichting grootste afwijkingen .................................................................................................... 5 Gerealiseerde investeringen ......................................................................................................... 9 Effecten coronacrisis op de begroting ......................................................................................... 11

Jaarverslag .........................................................................................................................16 3

Programma's ................................................................................................................................. 17

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10 3.11 3.12 3.13

Programma 01: Veiligheid en handhaving .................................................................................. 18 Programma 02: Werk en inkomen ............................................................................................... 24 Programma 03: Zorg en welzijn .................................................................................................. 30 Programma 04: Jeugd en onderwijs ............................................................................................ 37 Programma 05: Cultuur ............................................................................................................... 45 Programma 06: Sport en recreatie .............................................................................................. 50 Programma 07: Economisch beleid en werkgelegenheid ........................................................... 53 Programma 08: Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting .......................................................... 63 Programma 09: Stedelijke vernieuwing ....................................................................................... 70 Programma 10: Verkeer en mobiliteit .......................................................................................... 76 Programma 11: Openbare ruimte en natuurbescherming ...........................................................

82 Programma 12: Milieu ................................................................................................................. 87 Programma 13: Bestuur en organisatie ....................................................................................... 96

4

Algemene Dekkingsmiddelen ................................................................................................... 103

5

Paragrafen ................................................................................................................................... 107

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7

Lokale heffingen ........................................................................................................................ 108 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................... 114 Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................... 125 Financiering ............................................................................................................................... 130 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................... 135 Verbonden partijen .................................................................................................................... 139 Grondbeleid ............................................................................................................................... 157

Jaarrekening .....................................................................................................................166 6

Overzicht baten en lasten .......................................................................................................... 167

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5

Overzicht van baten en lasten ................................................................................................... 167 Incidentele baten en lasten........................................................................................................ 170 Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves ......................................................... 172 Wet normering topinkomens ..................................................................................................... 173 Overzicht baten en lasten per taakveld ..................................................................................... 174

7

Balans en de toelichting ............................................................................................................ 179

7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7

Balans ........................................................................................................................................ 180 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ................................................................. 182 Toelichting activa ....................................................................................................................... 188 Toelichting passiva .................................................................................................................... 199 Niet uit de balans blijkende financiële verplichtingen ................................................................ 215 Niet uit de balans blijkende financiële rechten .......................................................................... 216 Gebeurtenissen na balansdatum .............................................................................................. 216

8

SiSa-bijlage ................................................................................................................................. 217

9

Bereikbaarheidsakkoord............................................................................................................ 233

10 Kerngegevens ............................................................................................................................. 237 11 BBV indicatoren .......................................................................................................................... 239

1

Beleidssamenvatting

1.1

Algemene inleiding

De Jaarverantwoording 2021 bestaat uit het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag omvat de verantwoording over de programma’s en de verplichte resultaten. Hierin wordt inzicht gegeven in de wijze waarop we onze doelstellingen, zoals geformuleerd in de begroting voor 2021, hebben gerealiseerd en de maatschappelijke resultaten die daarmee zijn beoogd. De jaarrekening geeft een financieel beeld van de gerealiseerde baten en lasten ten opzichte van de begroting én inzicht in de financiële positie van de gemeente. De indeling van de Jaarverantwoording is gelijk aan de indeling van de Programmabegroting 2021-2024, maar we vinden het belangrijk om in deze Beleidssamenvatting ook de context van nu (medio 2022) te schetsen. Voornamelijk omdat de resultaten uit de Jaarrekening het vertrekpunt vormen voor het opstellen van de Programmabegroting 2023-2026 later dit jaar.

1.2

Voortgang coalitieprogramma en Strategische agenda

Algemene inleiding 2021 was wederom een bewogen jaar voor de gemeente Helmond. We zaten nog midden in de coronacrisis en de maatregelen om de verspreiding van het virus tegen te gaan hebben duidelijk invloed gehad op onze inwoners en bedrijven. Om de effecten van de coronacrisis het hoofd te bieden hebben we met de crisis-en herstelnota middelen gereserveerd tot 2024 en zijn investeringen in gang gezet. De impact van corona op de samenleving lijkt nu – gelukkig – snel minder te worden. Ondernemers durven langzaam weer een beetje vooruit te kijken, scholen zijn weer open en mensen kunnen elkaar weer (bijna als vanouds) ontmoeten. Tegelijkertijd zien we dat de oorlog in Oekraïne andere problemen aan het licht brengt. Ook deze crisis heeft, direct of indirect, impact op Helmond. Dit wordt zichtbaar in de opvang van vluchtelingen en de fors stijgende inflatie, die zeker de minder kapitaalkrachtige inwoners nu al voelen. Na de coronacrisis zal ook het komend jaar in het teken staan van ongekende onzekerheden. Met een forse impact op de gemeentelijke financiën en ambtelijke organisatie. Met deze jaarverantwoording blikken we terug op het jaar 2021 en wat er - ondanks de coronacrisis is bereikt rondom de grote opgaven waar we als stad voor staan. De Jaarverantwoording 2021 (de laatste van het zittende college) bestaat uit het jaarverslag en de jaarrekening.

Het jaarverslag omvat de verantwoording over de programma’s en de verplichte resultaten. Hierin wordt inzicht gegeven in de mate én de wijze waarop we onze doelstellingen, zoals geformuleerd in de begroting 2021, hebben gerealiseerd en de maatschappelijke resultaten die daarmee zijn behaald. De jaarrekening geeft een financieel beeld van de gerealiseerde baten en lasten ten opzichte van de begroting én inzicht in de financiële positie van de gemeente. De Jaarrekening vormt bovendien het vertrekpunt voor het opstellen van de Programmabegroting 2023-2026, later dit jaar. We zien dat er in 2021 een groot financieel overschot in de jaarrekening is ontstaan. Dit overschot biedt mogelijkheden voor investeringen, maar moet wel worden bekeken in de context van de wereld om ons heen. De grote opgaven waar Helmond voor staat, extra taken voor gemeenten, forse stijgingen in bouwkosten en zorgen over de koopkracht van onze inwoners zijn allemaal omstandigheden die deze context momenteel bepalen. Mede vanwege de druk op de uitvoeringskracht van de organisatie hebben we via resultaatbestemmingen middelen doorgeschoven richting 2022. Desondanks kunnen we concluderen dat we in 2021 veel hebben bereikt, en dat Helmond er ondanks de moeilijke omstandigheden als stad op vooruit is gegaan.

1

Meedoen, rondkomen en vooruitkomen De coronacrisis heeft de afgelopen jaren de tweedeling in onze stad nog zichtbaarder gemaakt en verdiept. De inkomens- en gezondheidsverschillen tussen bewoners van wijken met meer of minder perspectief (de zogenaamde sterke en zwakke SES-wijken) zijn nog altijd aanzienlijk. Op verschillende manieren is er daarom een tandje bijgezet voor het verbeteren van de bestaanszekerheid en gezondheid van onze inwoners. Nu lijkt de coronacrisis achter de rug, maar krijgen we meteen te maken met een volgende crisis. De oorlog in Oekraïne gaat gepaard met flink stijgende (energie)prijzen: we worden geconfronteerd met de hoogste inflatie sinds de jaren ‘70. Dit zorgt opnieuw voor extra financiële en sociale uitdagingen voor, met name, de kwetsbare groepen. Het tegengaan van de tweedeling is hiermee extra urgent geworden. Via de beweging “Ruimte om te Leven”, in 2021 ingezet, besteden we hier samen met partners in de stad extra aandacht aan. Daarbij staat zeker het verschijnsel Energiearmoede hoog op de landelijke én gemeentelijke agenda. Reageren op de impact van corona was een onvoorziene maar onvermijdelijke uitdaging waarvoor we in 2021 als gemeente stonden.

Ook is er in het voorbije jaar volop gewerkt aan de transformatie binnen het Sociaal Domein die sinds enkele jaren gaande is, waarbij de gemeente steeds meer de rol pakt van netwerkregisseur en opdrachtgever. Hierbij staat voorop dat iedereen in Helmond moet kunnen meedoen, rondkomen en vooruitkomen. Dat begint bij een sterke sociale basis, want dit werkt preventief en voorkomt zorgvragen. In 2021 zijn de sociale teams op afstand van de gemeente geplaatst om, vanaf 2022, betere, laagdrempeliger en beter toegankelijker zorg te kunnen bieden. Dit vroeg zowel binnen de organisatie als bij partners aanpassingsvermogen. Met lokale invullingen van de Hervormingsagenda Jeugd (om de jeugdzorg te verbeteren) en het landelijk Preventieakkoord hebben we ons er nadrukkelijk op gericht om de toekomst van de komende generaties te versterken. Datzelfde doel beogen we met het Huisvestingsplan Onderwijs, waarvoor we belangrijke voorbereidingen hebben getroffen om dit te kunnen herijken, met onder meer een nieuwe locatie voor het Jan van Brabant College in het verschiet. Preventie én repressie gaan ook hand in hand in de aandacht voor de veilige stad, waarvoor met het onderzoek door de Galan Groep in 2021 extra aandacht is geweest én extra middelen zijn uitgetrokken.

Economisch vitale en aantrekkelijke stad De gemeenteraad heeft het afgelopen jaar ingestemd met de ontwikkelrichting voor Helmond 20302040, zoals die voortkomt uit het MIRT-onderzoek Brainport, als basis voor verdere uitwerking. We noemen dit de Schaalsprong Helmond. Doel: door kwalitatieve groei (meer woningen, arbeidsplaatsen en voorzieningen) het leefklimaat voor en de ontwikkelkansen van onze inwoners vergroten. Deze uitdaging is extra groot omdat de ruimtelijke ambities flink zijn toegenomen door onder meer de noodzaak te groeien naar een klimaatneutrale stad, en de ambitie om met de schaalsprong de sociale tweedeling tegen te gaan. De schaalsprong is de ruimtelijke ontwikkeling voor de lange termijn, maar de huidige ruimtelijke en economische uitdagingen zijn ook groot. Hier is onverminderd aan doorgewerkt. Het landelijke woningtekort wordt ook in Helmond aangepakt, met een forse versnelling van de woningbouw. Hierin is een flinke groei gerealiseerd naar realisatie van bijna 700 woningen – met aandacht voor een goede spreiding voor inkomensgroepen en voldoende sociale huurwoningen. Daarmee behoort Helmond landelijk tot de absolute koplopers. Daarnaast zijn verschillende woningbouwprojecten in aanbouw genomen en verwelkomde Brainport Smart District (BSD) zijn eerste inwoner. In 2021 is gewerkt aan een economische visie, die begin 2022 is vastgesteld.

De visie sluit naadloos aan op de ambities die Helmond in het traject van de schaalsprong heeft uitgesproken. Zo wordt er specifiek ingegaan op de kansen door stedelijke werkmilieus. De visie geeft de economische koers tot

2

2030 weer met hierin nadrukkelijk aandacht voor kansen van FoodTech Brainport en de Automotive Campus. Door onvoorziene ontwikkelingen rondom de beoogd koper van de Automotive Campus is inmiddels besloten tot een nieuwe visie voor de toekomst van de campus te komen. Ook de vooruitgang in de Sport- en Beleefcampus De Braak (met onder meer oplevering van het nieuwe Knippenbergcollege) en het Huis voor de Stad (sloop van het oude Stadskantoor) passen bij de toekomstvisie richting 2040, als faciliteiten passend bij een stad van zo'n 115.000 inwoners. Klimaatneutrale en -bestendige stad Onze ambities op gebied van Klimaatneutrale stad zijn groot, maar liggen ook nog ver in de tijd. Daarom is het zaak om de transitie op gang te brengen. Op allerlei terreinen zijn er in 2021 stappen gemaakt in onze ambitie naar een klimaatneutrale en -bestendige stad. Mijlpalen hierin waren de Regionale Energie Strategie 1.0 (RES), die is vastgesteld door de 21 gemeenteraden in ZuidoostBrabant, de waterschappen en de provincie Noord-Brabant én de goede resultaten na invoering van het nieuwe afvalsysteem. Via het vaststellen van de Transitievisie warmte, de Visie op zonnevelden en zonnedaken én de Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie zijn ook de contouren voor de Helmondse invulling van klimaat- en energieopgave scherper geworden. Bovendien leren we elke dag weer.

Het niet doorgaan van een zonneveld in Stiphout is geëvalueerd om in de toekomst als gemeente, mét inwoners, beter invulling te kunnen geven aan zulke initiatieven. Gemeentelijke organisatie Uiteraard heeft de coronacrisis, het thuiswerken en de bijkomende onzekerheden voor iedereen ook impact gehad op de ambtelijke organisatie. Dit neemt niet weg dat ook in 2021 hard is gewerkt aan de organisatieontwikkeling, met de kernwaarden ‘Verbinding’, ‘Vertrouwen’, ‘Innovatie’ en ‘Trots’ zowel richting inwoners als tussen medewerkers onderling centraal. Onze omgeving (met een krappe arbeidsmarkt) en de hoge ambities waarvoor Helmond staat vragen om een organisatie die kwantitatief én kwalitatief groeit. Daarom is er in 2021 een belangrijke eerste stap gezet door extra medewerkers te werven, om de realisatiekracht van de gemeente Helmond te vergroten. Tevens is er fors aandacht én geld besteed aan verschillende trajecten binnen de Digitale Transformatie, die mogelijkheden én uitdagingen biedt maar waar we als gemeente niet meer omheen kunnen. Met ingang van 1 juli 2022 zou de Omgevingswet van kracht worden, maar de invoeringsdatum is (opnieuw) uitgesteld. De voorbereiding is onverminderd doorgegaan, want de Omgevingswet vergt een andere manier van werken voor de organisatie; participatief, open en gericht op samenwerking met andere partijen.

We zijn ervan overtuigd dat dit volop kansen biedt, naast de opgaven waarvoor we door de omstandigheden in de wereld worden gesteld. De golven van de mondiale dynamiek zijn elke dag weer voelbaar, zeker ook in Helmond. Zoals we dat in 2021 hebben gedaan, gaan we hier ook het komend jaar weer zo goed en passend mogelijk mee om.

1.3

Behandelprocedure

Het proces rondom de bestuurlijke besluitvorming van de Jaarverantwoording 2021 is als volgt:  College van burgemeester en Wethouders 14 juni 2022  Raadscommissie 05 juli 2022  Raad 12 juli 2022

3

2

Financiële samenvatting

2.1

Algemene inleiding

Het jaarrekeningresultaat over 2021 bedraagt € 18,9 miljoen positief. Dit is het resultaat na verrekening met de reserves. Dit resultaat ontstaat mede doordat een aantal zaken nog niet geheel zijn uitgevoerd in 2021 en worden voorgesteld om door te schuiven naar 2022. In totaal gaat het om € 12,8 miljoen aan resultaatbestemmingen: € 7,6 miljoen aan incidentele budgetten en voor € 5,2 miljoen betreft dit de bijdrage die we krijgen als centrumgemeente voor het onderdeel Beschermd Wonen. Het overschot is ontstaan door de overgang van cliënten van Beschermd Wonen naar de Wet langdurige zorg. Het daarbij behorende landelijke verdeelmodel pakt voor ons veel gunstiger uit dan verwacht. Recent hebben we hier met de regio afspraken over gemaakt waarbij is afgesproken dat het aandeel van de niet-centrum gemeenten, € 5,2 miljoen euro, zal worden teruggestort naar de Peelgemeenten. Aangezien deze afspraak na 1 januari 2022 is gemaakt kan dit niet worden verwerkt in deze jaarrekening 2021. Door de middelen via resultaatbestemming over te hevelen naar 2022, kunnen we de middelen in dat jaar verrekenen met de Peelgemeenten. Per saldo blijft er dan een netto resultaat over van ruim € 6,1 miljoen, een afwijking van ongeveer 1,5% van ons begrotingstotaal.

In onderstaande tabel staat het gerealiseerde jaarrekeningresultaat over 2021 afgezet tegen het resultaat uit de vastgestelde begroting (na wijziging). In paragraaf 2.2 worden de grootste verschillen toegelicht. (bedragen x € 1.000)

Begroting na wijziging 2021

Rekening 2021

Afwijking 2021

V/N

Baten

391.222

389.481

-1.741 N

Lasten

405.840

361.650

-44.189 V

Totaal saldo van baten en lasten

-14.618

27.831

42.449 V

Onttrekkingen aan reserves

111.937

109.900

-2.037 V

Toevoegingen aan reserves

97.319

118.855

21.536 V

Totaal saldo van baten en lasten

14.618

-8.955

-23.573 V

0

18.875

18.875 V

Verrekening met reserves

Resultaat

Per saldo zijn er € 1,7 miljoen minder baten en € 44,2 miljoen minder lasten gerealiseerd. Daarnaast is per saldo € 23,6 miljoen meer toegevoegd/minder onttrokken aan de reserves dan begroot. Op verschillende programma's zijn afwijkende baten en lasten verantwoord om uiteenlopende redenen. Wij verwijzen hiervoor naar de Programmaverantwoording in hoofdstuk 3 en de verantwoording van de Algemene dekkingsmiddelen in hoofdstuk 4. Daarin rapporteren we per product de grootste afwijkingen.

4

2.2

Toelichting grootste afwijkingen (bedragen x € 1.000)

Afwijking 2021

Voor-/ nadelig

Resultaat Grondbedrijf Storting algemene reserve Grondbedrijf Nog te bestemmen resultaat Grondbedrijf

13.960 -13.960 -

V N

Resultaat programma 2 Werk en Inkomen Resultaat programma 3 Zorg en Welzijn Resultaat programma 4 Jeugd en Onderwijs Storting egalisatiereserve Sociaal Domein Nog te bestemmen resultaat Sociaal Domein

-44 1.392 -41 -1.307 -

N V N N

Voorgestelde resultaatsbestemmingen

12.777

V

Bouw- en Woningtoezicht / bouwleges personeel Vrijval voorziening startersleningen Onderhoud wegen Onderhoud groen Positief resultaat MRE 2020 Fiscale afrekening 2020 Post onvoorzien Gemeentefondsuitkering september/december Personeel / inhuur Vrijval voorziening oninbare vorderingen Vrijval voorziening lening Helmond Sport Vrijval reserve sociaal domein (max 10 miljoen) Overige afwijkingen

-386 554 621 296 184 435 250 800 -500 530 500 2.431 383

N V V V V V V V N V V V V

Afwijkingen programma's

6.098

Gerealiseerd resultaat Jaarrekening 2021

18.875

V

Toelichting op in de tabel opgenomen afwijkingen Resultaat Grondbedrijf Het resultaat grondbedrijf bestaat uit een meerdere componenten. In de paragraaf grondbeleid vindt u de uitgebreide toelichting. Conform de BBV voorschriften is de balanswaardering in deze jaarrekening nog gebaseerd op het oorspronkelijke plan voor Brandevoort. Bij de behandeling van het raadsvoorstel Masterplan BSD van 22 februari 2022 is u reeds medegedeeld dat het resultaat op het oude plan Brandevoort 2 ruim € 12 miljoen zou zijn en waarvan de middelen in 2022 weer worden ingezet voor het Masterplan BSD. Het uiteindelijke resultaat Grondbedrijf bedraagt bijna € 14 miljoen voordelig en wordt gestort in de Algemene Reserve Grondbedrijf.

5

Resultaat Sociaal Domein Het resultaat Sociaal Domein wordt bepaald uit het resultaat van de programma’s 2 Werk en Inkomen, 3 Zorg en Welzijn en 4 Jeugd en Onderwijs van deze jaarrekening. Hierop vindt een aantal correcties plaats die niet door het Sociaal Domein kunnen worden beïnvloed. Een voorbeeld hiervan zijn de onderhoudskosten van de gebouwen die ons eigendom zijn. Het uiteindelijke resultaat van het Sociaal Domein bedraagt € 1,3 miljoen positief en is conform afspraak gestort in de reserve Sociaal Domein. Voorgestelde resultaatbestemmingen In het bijgevoegde raadsvoorstel is een overzicht weergegeven van voorgestelde resultaatbestemmingen. Dit zijn onderwerpen die in 2021 hebben geresulteerd in een positief resultaat omdat deze niet (volledig) zijn uitgevoerd. (bedragen x € 1.000)

Programma Omschrijving

1 1 1 2 2 3 4 5 6 6 7 7 7 8 8 8 8 9 10 11 12 13 14

Voorstel

Taskforce RIEC Project Weerbare Wijk Extra tijdelijke teammanager VN Toeslagenaffaire Tonk-middelen Centrummiddelen maatschappelijke zorg Peelregio Problematiek Het Zuiderbos Verzelfstanding Speelhuis Gidsmiddelen Parkmanagement de Braak Innovatieve concepten bedrijfsleven Arbeidsmigranten Food Tech Brainport Omgevingswet Revitalisering Annawijk / Noord en Oost Volkshuisvesting Vluchtelingen Bouwleges Ontwikkeling Stiphout en Rijpelberg Smart Mobility Wegen, vertraging onderhoud Energie-armoede en uitstaande opdrachten Digitale stad Algemene uitkering

Voorgestelde resultaatbestemmingen 2021

112.000 187.000 135.000 60.000 1.406.000 5.212.000 300.000 152.000 119.000 100.000 218.000 55.000 60.000 917.000 176.300 93.200 250.000 150.000 360.000 213.000 1.040.000 324.000 1.137.000 12.776.500

6

Overige afwijkingen (bedragen x € 1.000)

Afwijking 2021

Voor-/ nadelig

Resultaat Grondbedrijf Storting algemene reserve Grondbedrijf Nog te bestemmen resultaat Grondbedrijf

13.960 -13.960 -

V N

Resultaat programma 2 Werk en Inkomen Resultaat programma 3 Zorg en Welzijn Resultaat programma 4 Jeugd en Onderwijs Storting egalisatiereserve Sociaal Domein Nog te bestemmen resultaat Sociaal Domein

-44 1.392 -41 -1.307 -

N V N N

Voorgestelde resultaatsbestemmingen

12.777

V

Vrijval voorziening startersleningen Onderhoud wegen Onderhoud groen Positief resultaat MRE 2020 Fiscale afrekening 2020 Post onvoorzien Gemeentefondsuitkering september/december Personeel / inhuur Vrijval voorziening oninbare vorderingen Vrijval voorziening lening Helmond Sport Vrijval reserve sociaal domein (max 10 miljoen) Overige afwijkingen Afwijkingen programma's

554 621 296 184 435 250 800 -500 530 500 2.431 -3 6.098

V V V V V V V N V V V N V

Gerealiseerd resultaat Jaarrekening 2021

18.875

V

Programma 8 Ruimtelijke ordening en Volkshuisvesting / startersleningen 554V De voorziening die we aanhouden voor de kosten van de startersleningen is te hoog en kan daarom vrijvallen. Programma 11 Openbare Ruimte en natuurbescherming / wegen 621V Dit saldo heeft een incidenteel karakter en wordt veroorzaakt door lagere lasten van € 248.000 en door hogere baten van € 373.000. De lagere lasten worden met name gerealiseerd door lagere energiekosten en minder onderhoudskosten op de kosten van de openbare verlichting. De hogere baten worden met name veroorzaakt door de extra ontvangen degeneratievergoedingen ter grootte van € 195.000, door ontvangen leges voor verhardingen en aanleg uitwegen ad € 204.000. Programma 11 Openbare Ruimte en natuurbescherming / onderhoud groen 296V Dit saldo heeft een incidenteel karakter en wordt veroorzaakt door lagere lasten van € 188.000 en door hogere baten van € 108.000. De lagere lasten worden voor circa € 143.000 veroorzaakt doordat,

7

ondanks hogere aanbestedingen, door onderbezetting (zowel intern als bij marktpartijen) niet alle werkzaamheden konden worden voorbereid en uitgevoerd. De hogere baten worden met name veroorzaakt door extra ontvangen vergoedingen van derden voor werkzaamheden die voor andere partijen zijn uitgevoerd. Programma 13 Bestuur en Organisatie/ MRE 184V Het saldo wordt veroorzaakt door het positieve resultaat 2020 bij de MRE dat in 2021 is teruggestort naar de deelnemers. Algemene Dekkingsmiddelen/ Fiscale afrekening 435V De Belastingdienst heeft in 2020 een aantal zaken met ons afgerekend wat geresulteerd heeft in een positieve verrekening van ruim € 400K. Algemene Dekkingsmiddelen/ Post onvoorzien De post onvoorzien ad. € 250K is in 2021 niet ingezet.

250V

Algemene Dekkingsmiddelen/ Algemene Uitkering 800V In de september- en decembercirculaire hebben we nog grote bedragen ontvangen vanuit het Rijk in de algemene uitkering. Een groot gedeelte heeft te maken met vergoedingen voor de corona-uitgaven (zie elders) of worden overgeheveld via de resultaatbestemmingen. Resteert een voordeel van € 800K, dat ontstaat door een nabetaling over de jaren 2019 en 2020 ad € 200K en een nabetaling 2021 ad € 600K. Algemene Dekkingsmiddelen/ Personeel 500N In de Berap zijn de kosten voor inhuur personeel al met € 1 miljoen verhoogd ter vervanging van ziekte, piek e.d. Uiteindelijk bedragen de meerkosten ca. € 1,5 miljoen. Algemene Dekkingsmiddelen/ Voorziening debiteuren 530V Jaarlijks wordt de voorziening debiteuren herijkt op basis van de openstaande posten per 31 december. De voorziening kon op basis van die berekeningen verlaagd worden met € 530.000. Lening BVO Helmond Sport 500V In de samenwerkingsovereenkomst tussen de gemeente en de Stichting Helmond Sport inzake Sporten beleefcampus De Braak is overeengekomen dat Helmond Sport haar lening bij de gemeente ad € 500.000 zal aflossen. De in het verleden gevormde voorziening voor oninbaarheid valt daarom vrij in de Jaarrekening 2021.

Vrijval egalisatiereserve Sociaal Domein 2.431V De reserve Sociaal Domein fungeert als risicobuffer om financiële mee- en tegenvallers in de uitvoering van het Sociaal Domein op te vangen. In de Begroting 2022 is voor egalisatiereserves een maximumbedrag van € 10 miljoen afgesproken. O.a. door de in de begroting 2021 opgenomen storting van € 5 miljoen is de reserve opgelopen tot € 12,4 miljoen. Het surplus van € 2,4 miljoen valt via de Jaarrekening terug naar de algemene middelen. Overige afwijkingen 3N Betreft het saldo van alle uitgaven en inkomsten van alle programma’s exclusief de hier apart benoemde onderdelen.

8

2.3

Gerealiseerde investeringen

In 2021 was voor totaal € 165,3 miljoen aan investeringskredieten beschikbaar: het bedrag aan restantkredieten uit eerdere begrotingsjaren aangevuld met voor begrotingsjaar 2021 nieuw door de gemeenteraad gevoteerde investeringskredieten. Voor deze investeringen werd in voorgaande jaren al € 34,2 miljoen uitgegeven en is in 2021 voor € 18,8 miljoen geïnvesteerd. Omdat in 2021 door de raad voor € 15,8 miljoen aan investeringskredieten is afgesloten is voor de komende jaren per saldo nog € 96,5 miljoen te realiseren investeringskrediet beschikbaar. Hiervan is in de 2e Berap 2021 een gefaseerde planning vastgesteld. Bij deze gefaseerde planning houden we ook rekening met de kredieten die verdeeld over meerdere jaarschijven beschikbaar zijn gesteld, zoals De Braak en Huis voor de Stad. In de planning worden de uitgaven op deze kredieten in de jaren 2022 tot en met 2025 verwacht. (bedragen x € 1.000) Aanwending kredieten gemeentebreed

Jaarlijks geven we bij de 2e Bestuursrapportage een update van de stand van zaken van de openstaande kredieten. Daarbij worden geraamde uitgaven voor de komende jaren beoordeeld. Het feit dat niet alle geraamde uitgaven zijn uitgegeven kan meerdere oorzaken hebben, zoals een overspannen bouwmarkt, procedures etc. In het overzicht van de openstaande kredieten zijn er een aantal grote meerjarig vastgestelde kredieten meegenomen tot en met de jaarschijf van 2021. Voorbeelden van een aantal grote openstaande kredieten: o Zwembadvoorziening € 13,5 miljoen o Sluis 8 € 8,2 miljoen o Sluis 9 € 7,7 miljoen o IHP € 8,4 miljoen o Sport- en beleefcampus De Braak € 17,1 miljoen In de toelichting op de balans onder materiële vaste activa zijn de investeringen toegelicht. In onderstaand overzicht zijn de kredieten per programma gepresenteerd:

9

10

2.4

Effecten coronacrisis op de begroting

Ook in 2021 hield het coronavirus Nederland in zijn greep. Daarbij zijn ook weer de nodige maatregelen genomen om de verspreiding van het virus te beperken. Om de schade van deze maatregelen zoveel te beperken, hebben we als gemeente een groot aantal gerichte steunmaatregelen getroffen. Daarnaast zijn we ook gestart met de uitvoering van de Crisis- en Herstelnota. In deze nota zijn voor de periode 2021-2024 maatregelen vastgesteld om de achteruitgang van de sociale infrastructuur in de stad, en de vergroting van de tweedeling tegen te gaan. In deze paragraaf informeren wij u zowel over de effecten van de steunmaatregelen op het resultaat van de jaarrekening als de voortgang van de uitvoering van de Crisis- en Herstelnota.

2.4.1

Financiële afwijkingen door steunmaatregelen coronacrisis

n de 1e en de 2e bestuursrapportage (Berap) informeerden wij uw raad al over de, tot dat moment genomen, steunmaatregelen, de compensatie hiervan door het Rijk en het effect daarvan op de begroting. In deze jaarrekening informeren wij over de extra kosten die we hebben gemaakt in de periode tussen de rapportagedatum van de 2e Berap en het einde van het jaar. Over deze kosten heeft u bij de 2e Berap besloten om deze vóór resultaatbestemming te verrekenen met de algemene reserve. In de tabel hieronder vindt u een totaaloverzicht van de kosten voor de steunmaatregelen en de gevolgen voor de algemene reserve. De afwijkingen van € 50.000 en hoger, die ontstaan zijn in de laatste maanden van het jaar, zijn afzonderlijk gespecificeerd. Na de tabel volgt een toelichting. (bedragen x €1.000 en - is negatief)

Lasten

Baten

1e berap - financiële gevolgen corona

€ -2.639

€ -789 € -3.428

Saldo

N

2e berap - financiële gevolgen corona

€

-483

€ -113

N

Lasten

Baten

€

V/N

-596

Financiële gevolgen corona bij de jaarrekening nr.

progr. omschrijving

Saldo

1.

2

Pilot 'Iedereen mag meedoen'

€

€

50

2.

2

Tijdelijke Overbruggingsregeling Ondernemers (ToZo)

€ -3.751 € 3.751 €

-

-

3.

2

Subsidie Wsw

€

-419

N

4.

2

Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (Tonk)

5.

3

Beschermd wonen

6.

3

7.

50

V

-419

€

€

108

€

108

V

€

-100

€

-100

N

Maatschappelijke opvang

€

-551

€

-551

N

3

Helmond sociaal sterker de crisis uit

€

165

€

165

V

8.

5

Steun cultuursector

€

160

€

160

V

9.

5

Kermisgelden

€

40

€

-40

N

10.

5

Terugbetaling provinciale subsidie voor Lucas Gassel

€

-50

€

-50

N

11.

6

Kwijtschelding huur amateursportverenigingen

€

-74

€

-173

N

12.

3,5,6

Noodfonds corona 2021

€

223

€

223

V

13.

11

Inkomstenderving parkeren

€

-530

N

14.

12

Afvalverwerking

€

379

V

15.

13

Inkomstenderving huwelijken

€

-60

N

16.

14

Automatisering

€

57

V

div. Overige kosten Totaal jaarrekening

€ -5 € -38 € € -3.768 € 2.944 €

-43

N

-824

N

Totale financiële gevolgen corona 2021

€ -6.890 € 2.042 € -4.848

€ €

-80 -99

€ -530 €

379 €

€

-60

57

2e steunpakket Rijk - septembercirculaire 2020

€

861

V

14

3e Steunpakket Rijk - decembercirculaire 2020

€ 3.058 € 3.058

V

14

4e steunpakket Rijk - maartbrief 2021

€ 1.463 € 1.463

V

14

5e steunpakket Rijk - meicirculaire 2021

€

38

V

14

5e steunpakket Rijk - septembercirculaire 2021

€ 1.588 € 1.588

V

14 6e steunpakket Rijk - decembercirculaire 2021 Totaal steunpakket Rijk

€ 1.865 € 1.865

V

- € 8.873 € 8.873

V

€

861

38

€

N

14

€

€ 4.025

V

14

Storting algemene reserve Beraps

€ 1.396

V

14

Resultaatbestemming TONK

€ 1.406

V

14

Extra storting algemene reserve

€ 1.223

V

Verschil tussen steunpakketten en totaalkosten

11

Samenvatting van de tabel In de 1e berap kwamen de kosten uit op € 3,4 miljoen en in de 2e berap op € 0,6 miljoen. De extra kosten bij de jaarrekening waren per saldo € 0,8 miljoen. Hiermee komen de totale kosten in 2021 uit op afgerond € 4,8 miljoen. De kosten bekostigen we uit de middelen die we daarvoor ontvingen via de diverse steunpakketten van het Rijk. Er zijn in totaal 6 steunpakketten geweest. Het 1e steunpakket had alleen betrekking op het jaar 2020. Deze ziet u dan ook niet terug in het overzicht. De steunpakketten 2 tot en met 6 bevatten de middelen voor 2021. In totaal was er een bedrag van € 8,8 miljoen beschikbaar voor 2021. Na aftrek van de kosten, blijft een bedrag over van € 4,0 miljoen. Hiervan hebben we € 1,4 miljoen bij de beraps al in de algemene reserve gestort. Dan blijft er bij deze jaarrekening nog € 2,6 miljoen over. Hiervan houden we € 1,4 miljoen beschikbaar voor de doelgroep van de TONK (tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten). Hiermee geven we uitvoering aan uw motie bij de begroting 2022. Dan blijft er nog € 1,2 miljoen over die we aanvullend hebben gestort in de algemene reserve. Toelichting op de steunmaatregelen tussen rapportagedatum 2e Berap en jaarrekening 1. Pilot ‘Iedereen mag meedoen’ Vanwege de coronacrisis heeft de pilot stilgelegen.

Tegelijkertijd behoort de groep met een loonwaarde tot 30% tot de categorie mensen die het hardst zijn geraakt door de coronacrisis en dit naar verwachting ook op de langere termijn gaan merken. Gezien de eerste ervaringen voor corona en de effecten van corona willen we de pilot “iedereen mag meedoen” in 2022 voortzetten. 2. Tijdelijke Overbruggingsregeling Ondernemers (ToZo) Het Rijk heeft in 2021 nog 3,7 miljoen aan extra steun voor ondernemers beschikbaar gesteld. Deze gelden zijn doorbetaald aan Senzer die de uitvoering ervan deed. Eventuele restantmiddelen betalen we terug aan het Rijk. 3. Subsidie WSW Wij hebben € 419.000 compensatie ontvangen voor de sociale werkbedrijven voor de sluiting die heeft moeten plaatsvinden in 2021. Deze middelen hebben we doorbetaald aan Senzer. 4. Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (Tonk) Om te voorkomen dat inwoners hun noodzakelijke kosten niet meer kunnen betalen, heeft het Rijk € 1,6 miljoen beschikbaar gesteld om deze te ondersteunen. Bij de 2e berap is in eerste instantie € 350.000 aan uitgaven geraamd. Hier is voor € 242.000 aanspraak op gemaakt in 2021. De overgebleven middelen blijven beschikbaar voor deze doelgroep via een reservering in de reserve Sociaal Domein. 5.

Beschermd wonen In 2021 hebben we extra middelen ingezet om de continuïteit van zorg mogelijk te maken en voor extra capaciteit gezorgd om deze kwetsbare groep te ondersteunen. 6. Maatschappelijke opvang Stichting Maatschappelijke opvang Helmond heeft gedurende de coronacrisis de meeste locaties open kunnen houden, rekening houdend met de geldende regels. Hiervoor zijn extra kosten gemaakt.

12

7. Helmond ‘Sociaal sterker de crisis uit’ De kosten in verband met het plan Helmond Sterker de Crisis Uit komen € 165.000 lager uit dan het bedrag dat is opgenomen in de begroting. De verklaring hiervoor is dat een aantal activiteiten pas in 2022 zullen worden uitgevoerd. 8. Steun cultuursector Voor steunmaatregelen voor de cultuursector was € 160.000 beschikbaar. Hier is geen beroep op gedaan omdat de cultuursector een beroep kon doen op andere steunmaatregelen. 9. Kermisgelden De voorjaarskermis was verplaatst naar het najaar vanwege de coronamaatregelen. Voor de najaarskermis van 22 oktober tot 27 oktober 2021 waren er te weinig inschrijvingen. Omdat de kosten om deze kermis te organiseren hierdoor te hoog zouden worden, is deze kermis niet doorgegaan. In 2021 is uiteindelijk alleen de zomerkermis in afgeslankte vorm (alleen kinderattracties) georganiseerd. Dit levert een nadelig resultaat op van per saldo € 40.000. 10. Terugbetaling provinciale subsidie voor Lucas Gassel De provincie Noord-Brabant had een subsidie beschikbaar gesteld voor de tentoonstelling van Lucas van Gassel. De tentoonstelling ging door de maatregelen van de coronacrisis niet door. De provincie heeft de subsidie teruggevorderd. 11. Kwijtschelding huur amateursportverenigingen Door de maatregelen tegen Covid-19 was sporten niet altijd mogelijk, de huurbaten zijn hierdoor lager dan begroot.

Daarnaast heeft onze gemeente ervoor gekozen om alle huur ten tijde van de lock-down kwijt te schelden. 12. Noodfonds corona 2021 In 2020 hebben we het noodfonds voor maatschappelijke en culturele instellingen opgericht. Het doel van het noodfonds is de ondersteuning van maatschappelijke en culturele organisaties bij acute nood. Hiermee houden we deze basisinfrastructuur overeind. Na twee tranches in 2020 zijn we begin 2021 gestart met de derde tranche van dit noodfonds. Hiervoor was € 300.000 beschikbaar. De toekenning vond plaats op basis van aanvragen. Uiteindelijk is een bedrag van € 77.000 toegekend. 13. Inkomstenderving parkeren De impact van de coronacrisis op het betaald parkeren in Helmond is nog groter dan eerder is aangenomen. De opbrengsten vallen nog eens € 530.000 lager uit. Door de coronamaatregelen in 2021 moesten horecazaken op slot, hielden veel winkels hun deuren maandenlang dicht en was thuiswerken de regel. Het gevolg: weinig tot geen gebruik van parkeergarages en lege parkeerterreinen. 14. Afvalverwerking Adviezen zoals zoveel mogelijk thuiswerken en dergelijke beïnvloedden de hoeveelheid aan huis ingezameld afval. We gingen ervan uit dat dit tot extra kosten voor inzameling en verwerking zou leiden. De compensatie voor deze coronakosten is voor € 380.000 niet ingezet. 15.

Inkomstenderving huwelijken De legesopbrengsten voor huwelijken/geregistreerde partnerschappen zijn lager dan geraamd. We hebben € 60.000 minder inkomsten ontvangen. Dat er minder huwelijken en geregistreerde

13

partnerschappen waren, is het gevolg van de opgelegde coronamaatregelen door het kabinet en de veiligheidsregio. 16. Automatisering De kosten voor automatisering zijn per saldo € 57.000 lager. Dit komt door lagere uitgaven voor informatieveiligheid en privacy van € 168.000. Een deel van deze kosten zijn gerelateerd aan personeel. De moeilijke markt in combinatie met de coronamaatregelen zorgden voor vertraging bij de werving. Inmiddels zijn we op sterkte en zullen we de kosten van de uitvoering in 2022 realiseren. Om thuiswerken in coronatijd goed te faciliteren zijn extra kosten gemaakt van € 118.000.

2.4.2

Stand van zaken Crisis- en Herstelnota

In de begroting 2021 is voor de uitvoering van de Crisis- en Herstelnota een bedrag van € 11,7 miljoen gereserveerd voor de jaren 2021-2024. Dit bedrag is inclusief de voorbereidingskosten van personeel. De genoemde bedragen moeten als richtlijn beschouwd worden; een bedrag dat we verwachten te besteden aan de herstelagenda, maar dat door nieuwe inzichten of ontwikkelingen nog kan veranderen. In de tabel hieronder is inzichtelijk gemaakt wat het totaalbudget is voor de periode 20212024, welke planning gemaakt was voor 2021 en wat er werkelijk uitgegeven is. Bij de 1e Berap 2022 informeren wij over de planning 2022.

Toelichting op die onderdelen waar de realisatie meer dan € 50.000 afwijkt van de planning. 2. Creëren van extra perspectief jongeren Vanuit de Crisis- en herstelnota is in 2021 een bedrag van € 500.000 beschikbaar gesteld voor Perspectief voor jongeren. De gerealiseerde kosten komen in 2021 uit op een totaal van € 229.000. 5. en 6. Tegengaan Jeugdwerkloosheid en Helmond Stagestad Vanuit de Crisis- en Herstelnota is voor het tegengaan van jeugdwerkloosheid en Helmond Stagestad een bedrag van € 290.000 beschikbaar gesteld. In 2021 zijn een deel van deze middelen ook

14

uitgegeven aan een pilot betreffende banenmakelaars en stimuleringsvouchers. Het gaat hier om een realisatie van € 82.000, waardoor de kosten € 208.000 lager uitkomen dan begroot. In 2022 zullen deze middelen verder worden gebruikt om de ingezette lijn voort te zetten. 9. Extra inzet op digitale inclusie Er zijn minder uitgaven geweest voor digitale inclusie bij Digitale Stad Helmond. Vanwege corona worden een aantal activiteiten later alsnog uitgevoerd.

15

Jaarverslag

16

3

Programma's

17

3.1

Programma 01: Veiligheid en handhaving

3.1.1

Wat hebben we bereikt?

Ambities  We willen een stad zijn waar men graag woont, werkt en verblijft. En waar iedereen meedoet en zich veilig voelt. Dit vereist een stevige basis op het gebied van veiligheid ‘dichtbij’, in en rond de woning, in de straat en in de buurt. Maar ook in het centrum van de stad, in winkelgebieden en op bedrijventerreinen.  We werken hard en voortvarend aan het voorkomen van veiligheidsproblemen en het vergroten van het veiligheidsgevoel. Problemen die zich tóch voordoen, pakken we zoveel mogelijk integraal aan. Samen met onze partners waaronder politie, Openbaar Ministerie, welzijnsinstellingen, onderwijs en andere gemeenten. En vooral ook samen met onze inwoners en ondernemers.  De problematiek in Helmond kent een grootstedelijk karakter. Bovendien is de veiligheid sterk verweven met de brede sociale problematiek in de stad. Onveilige wijken versterken de tweedeling. Dit beeld werd bevestigd door het (benchmark)onderzoek uitgevoerd door de Galan Groep. Vanuit de gemeente en partners dient er volgens dit onderzoek extra geïnvesteerd te worden om de leefbaarheid en veiligheid de komende jaren op peil te kunnen houden of in bepaalde delen van de stad te kunnen verbeteren. Een effectieve oplossing van de veiligheidsproblematiek in Helmond is niet eenvoudig en inzet op vele fronten is vereist.

Om dit te bereiken hebben we:  In de aanpak van criminaliteit hard en duidelijk opgetreden; we tolereerden geen inbreuken op de openbare orde. Maar bovenal stond preventie centraal. Preventie op korte en lange termijn. We hebben ingezet op goede alternatieven voor jongeren. Ook hebben we stappen gezet om te komen tot een compleet, actueel, integraal en dynamisch beeld van de stad. Zodat we snel op ontwikkelingen kunnen inspelen en we een sterk informatieknooppunt hebben.  Met de partners en in samenwerking met de gemeenten binnen Peelland door middel van verschillende acties gewerkt aan het aanpakken van ondermijning.  Vanuit de samenwerking binnen een handhavingsknelpunt (met ondersteuning van TaskforceRIEC) een gerichte aanpak gerealiseerd rondom de drugsproblematiek en daaraan gerelateerde overlast in de Binnenstad.  Inwoners en ondernemers betrokken bij het tegengaan en voorkomen van overlast met, waar nodig, ondersteuning door cameratoezicht. En initiatieven vanuit de wijken, zoals de buurtpreventieteams en Whatsappgroepen, hebben we zoveel als mogelijk ondersteund. Dit binnen de beperkende mogelijkheden vanwege corona.  In Binnenstad-Oost de stadsmarinier ingezet en het Huis van de Binnenstad als inlooppunt en vaste uitvalsbasis geopend. Ook zetten we boa’s wijkgericht in en zorgden we daarmee voor een vast gezicht in de wijk.

 Opvolging gegeven aan de aanbevelingen van het (benchmark)onderzoek uitgevoerd door de Galan Groep. Daarnaast investeren we de komende jaren verder in de aanpak veiligheid en leefbaarheid en de daarvoor benodigde ambtelijke capaciteit, kennis en expertise.  Veel aandacht gehad voor de effecten en impact van corona(maatregelen) op de maatschappij. Dit heeft ook veel extra inzet gevraagd van Toezicht & Handhaving voor wat betreft het toezicht op de naleving van de coronamaatregelen.

18

3.1.2

Wat hebben we ervoor gedaan?

Beleidsresultaat verbonden partijen Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partij; Stichting Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Zuidoost In 2021 heeft de Landelijke Stuurgroep Zorg & Veiligheid de Meerjarenagenda zorg- en veiligheidshuizen 2021-2024 vastgesteld. In de uitvoering van de landelijke meerjarenagenda door de zorg- en veiligheidshuizen is ruimte voor regionale invulling en inkleuring van de basistaken. Het ZVHBZO en gemeente Helmond bespreken de samenwerking op regelmatige basis voor een goede afstemming van de gemeentelijke taken binnen de domeinen zorg en veiligheid en de taken van het ZVHH BZO op dit vlak. Het ZVHBZO heeft gewerkt aan de doelstellingen en prioriteiten uit het activiteitenplan, zoals verwoord in de visie 2020-2022. De reguliere procesregie op complexe (domeinoverstijgende) casuïstiek en de procesregie op persoonsgerichte aanpak is door het ZVHBZO ook in 2021 opgepakt om zo samen met gemeenten en andere partners te werken aan een veiligere samenleving. Ook zijn er stappen gezet op het terrein van privacy en gegevensbeheer. Eind 2021 zijn vanuit het Rijk aanvullende middelen ter beschikking gesteld die worden ingezet voor de realisatie van de eerder vastgestelde doelstellingen.

Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) Met de Tijdelijke wet maatregelen Covid-19 (Twm) zijn veel bevoegdheden rondom maatregelen bij het kabinet en de Tweede Kamer belegd. Daarmee eindigde formeel de situatie waarmee vergaande maatregelen via tijdelijke noodverordeningen werden opgelegd. VRBZO had nadien nog steeds een taak in de coördinatie en afstemming in de regio, want via het regionaal beleidsteam vond op bestuurlijk niveau overleg plaats hoe de maatregelen (en versoepelingen) binnen de regio zo uniform als mogelijk werden toegepast. Met de versoepelingen vanuit het Rijk is in juli 2021 ook het crisisniveau van GRIP 4 afgeschaald en de crisisorganisatie is grotendeels ontbonden tot een kleine kerngroep. In 2021 is de koers van de VRBZO voor de komende jaren neergelegd middels een door het bestuur vastgestelde visie 2025. In de uitvoeringsagenda, die verbonden is aan de visie 2025, ligt het accent op de ontwikkeling van het domein crisisbeheersing. Echter door corona zijn de plannen voor 2021 niet (volledig) uitgevoerd. Door de regionale samenwerking Omgevingswet (gemeenten en diverse gemeenschappelijke regelingen) zijn we in 2021 gestart met onderzoek naar de (financiële) impact van de invoering van de Omgevingswet in de regio.

Er is landelijk ook nagedacht over de rechtspositie van brandweervrijwilligers en op welke wijze de brandweerorganisatie opnieuw kan worden vormgegeven, op zo'n manier dat er nadrukkelijk en fundamenteel verschil is tussen vrijwilligers en beroepskrachten.

Beleidsuitvoering gericht op beleidsresultaten Versterkingsplan Binnenstad-Oost 2020-2022 In juli 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met het “Versterkingsplan Binnenstad-Oost 20202022”, hetgeen uiteenlopende interventies bevat om op alle leefdomeinen in het gebied verdere verbetering te bewerkstelligen. Doel van het plan is om ervoor te zorgen dat in de Binnenstad-Oost bewoners, bezoekers en ondernemers zich prettig voelen, wet- en regelgeving wordt nageleefd, een acceptabel niveau van ‘veiligheid dichtbij’ is bereikt en ongewenst gedrag van jeugd ‘duurzaam’ vermindert, zodat de focus meer komt te liggen op perspectief en inclusie. Hiervoor intensiveren we onder andere de integrale jeugdaanpak met zowel preventieve als repressieve componenten, stellen we een verkeersplan op en zetten we een stadsmarinier in die in de wijk aanwezig is ten behoeve van inwoners en ondernemers.

19

Sinds september is de stadmarinier actief in de Binnenstad. Ook is het inlooppunt bij de Heistraat, het Huis van de Binnenstad, geopend. Dit is de vaste uitvalsbasis van de stadsmarinier en ook andere netwerkpartners in de wijk zijn daar regelmatig aanwezig. De inzet van de stadsmarinier is niet onopgemerkt gebleven. Hij heeft veel contact gehad met bewoners en ondernemers en is samen met hen opgetrokken in het tegengaan en voorkomen van overlast. Hierbij is ook nadrukkelijk samengewerkt met de politie, toezicht & handhaving en (zorg)partners in de wijk. Daarnaast zijn we, samen met bewoners, ondernemers en betrokken partners, in het najaar gestart met het opstellen van een gezamenlijk visie voor de omgeving Heistraat. Geen standaard visie op papier, maar een gedragen frame voor de verdere ontwikkeling van de directe omgeving. Dit resulteert ook in een concreet actieplan met acties gericht op thema’s als ondernemen, samenleven, omgeving en verkeer. In 2021 heeft de aanpak van drugscriminaliteit en -overlast het afgelopen jaar geresulteerd in de aanhouding van dealers, het aanbieden van hulptrajecten aan drugsgebruikers en de tijdelijke sluiting van een aantal panden waar drugs is aangetroffen. Gekoppeld aan deze aanpak zijn ook meerdere verkeersacties uitgevoerd, waarbij overtreders zijn beboet.

Brede aanpak ter voorkoming normloosheid en afglijden jongeren Nog steeds zien we dat veel jongeren al vroeg ‘kiezen’ voor het snelle geld, verkeerde rolmodellen en daarmee een criminele carrière. Die eindigt meestal aantoonbaar slecht; gevangenis, verslaving en regelmatig fataal geweld. We zetten in op een integrale samenwerking waarin we met alle relevante partners inzetten op het voorkomen van het afglijden van Helmondse jongeren. Concrete activiteiten onder meer op basis van het Versterkingsplan Binnenstad-Oost 2020-2022 worden in 2021 uitgevoerd. De opdracht aan het jongerenwerk wordt herijkt, waarbij nadrukkelijk aandacht zal zijn voor de aanpak van de ‘zware’ doelgroep en in hoeverre deze taak thuishoort bij de huidige jongerenwerkorganisaties. Daarnaast zullen ervaringsdeskundigen ingezet worden om jongeren de gevaren van drugshandel en (andere) criminaliteit bij te brengen en zal er samen met jongeren worden gekeken naar mogelijkheden voor een eigen plek, onder andere in de binnenstad-Oost. Het Programma Perspectief voor Jongeren is opgesteld. Een van de sporen binnen het programma is de integrale aanpak van risicojeugd. Dit spoor betreft een integrale samenwerking tussen het Sociaal Domein en Veiligheid en Naleving. In het eerste half jaar van 2021 is samen met onze partners een analyse uitgevoerd naar aard en omvang van het vraagstuk.

Op basis hiervan is een meerjarig uitvoeringsplan uitgewerkt waaraan we uitvoering geven. Het uiteindelijke doel is het realiseren van een methodische aanpak voor jeugdigen die (dreigen) de verkeerde afslag (te) nemen. Eind 2021 is een start gemaakt met een focuslijst van jongeren en hun gezinnen waarvoor in gezamenlijkheid met partners een interventie- en ondersteuningsplan wordt geformuleerd. Deze focuslijst wordt tweewekelijks besproken in het Jeugd Preventie Team+. Per overleg worden er nieuwe casussen ingebracht en besproken. Betrokken partners zijn (naast de gemeente) politie, jongerenwerk, onderwijs en Sociale Teams Helmond. Daarnaast heeft een onderzoek plaatsgevonden om de opdracht aan het jongerenwerk te herijken. Op basis hiervan wordt een nieuwe toekomstbestendige opdracht inclusief ontwikkelagenda geformuleerd voor het jongerenwerk in Helmond. In het afgelopen jaar zijn vanuit jongerenwerk ervaringsdeskundigen ingezet om jongeren mee te nemen in de gevaren van drugshandel en criminaliteit.

20

Project “Weerbare en inbraakvrije wijk Helmond-Noord” De basis voor het project “Weerbare en inbraakvrije wijk Helmond-Noord” vormt de aanleg van glasvezel door de gehele gemeente. Dit biedt nieuwe innovatieve mogelijkheden op het terrein van veiligheid. Het doel van dit project is het terugdringen van het aantal woninginbraken en de verdere aanpak van de High Impact Crimes en ondermijning. Samen met partners van het project “Weerbare en inbraakvrije wijk”, worden innovatieve oplossingen in de praktijk getoetst op effectiviteit en toegevoegde waarde. We werken hierbij samen met de wijkbewoners, bedrijven, woningbouwcorporaties, OM, maatschappelijke instellingen, de politie etc. Deelname van wijkbewoners is op vrijwillige basis. In de afgelopen periode is uitgebreid aandacht geschonken aan privacy en ethiek, samen met de professionals in onze organisatie en buiten onze organisatie. Zoals in de 2e berap gemeld ontwikkelen we het project inmiddels zonder betrokkenheid van DITSS (Dutch Institute for Technology, Safety & Security). We kijken daarbij naar de mogelijkheden van de techniek en hebben als doelstelling om door de inzet van innovatieve technologie de weerbaarheid van een wijk (inclusief het veiligheidsgevoel van inwoners) te vergroten.

In de gecontroleerde omgeving van de Automotive Campus is (en wordt) bekeken of we met de beschikbare techniek een ritme in beeld kunnen brengen, dit blijkt technisch een grote uitdaging en vergt meer tijd en expertise dan oorspronkelijk gepland. Eind 2021 is een subsidieaanvraag voor het project door Stimulus toegekend. Buurtpreventie Eerder is een onderzoek naar de toekomstbestendigheid van buurtpreventie afgerond. Met o.a. de aanbevelingen uit dit onderzoek beogen we buurtpreventie toekomstbestendig te maken. Bijvoorbeeld door het informatiegestuurd betrekken van buurtpreventieteams, toepassen van innovatie en de versterking van de onderlinge verbinding tussen buurtpreventieteams en WhatsAppgroepen. Het was geen eenvoudig jaar voor de buurtpreventieteams. Uit de contacten met de buurtpreventieteams kwam duidelijk naar voren dat de coronamaatregelen impact hadden op de activiteiten binnen de teams en er grote behoefte was aan fysieke contactmomenten. Desondanks zijn zij binnen de mogelijkheden een belangrijke bijdrage blijven leveren aan de veiligheid en leefbaarheid in de wijken. Zodra het weer mogelijk was hebben we in september, samen met de LEVgroep en politie, een fysieke avond voor alle buurtpreventieteams en Whatsappgroepen georganiseerd.

De bijeenkomst stond in het teken van ontmoeten en met elkaar in gesprek zijn over rolverdeling, ervaringen en wat nodig is om buurtpreventie ook richting de toekomst stevig te borgen. De opbrengst van deze avond hebben we omgezet naar concrete acties, waaronder duidelijke afspraken over de ondersteuning van buurtpreventieteams, overleggen met de buurtpreventieteams en de betrokken partners op clusterniveau, het organiseren van activiteiten op wijkniveau en het versterken van de verbinding tussen de teams onderling. Zo hebben de boa’s bijvoorbeeld tijdens de Week van de Veiligheid met verschillende buurtpreventieteams samen ‘witte voetjesacties’ gehouden. Ontwikkelingen veiligheid algemeen Het team Toezicht en Handhaving (boa’s) krijgt een steeds belangrijkere rol bij het handhaven van veiligheid, bijvoorbeeld bij overlast op straat of het uitvoeren van horecacontroles. Ook hebben de coronamaatregelen een grote impact op de inzet van de boa’s gehad. Het team is versterkt door de werving van enkele nieuwe handhavers binnen de afdeling. Ook zijn we gestart met het meer wijkgericht inzetten van de boa’s en worden er vanuit het versterkingsplan Binnenstad-Oost twee extra wijkboa’s ingezet. Sinds begin 2019 werken politie, OM, Belastingdienst, Taskforce-RIEC en gemeente intensief samen om drugsgerelateerde overlast in de binnenstad te verminderen.

De aanpak is niet alleen repressief,

21

maar ook preventief: gericht op het doorbreken van patronen en het komen tot duurzame oplossingen. Er zijn vele successen behaald in de aanpak, waaronder de aanpak van dealers, het bieden van hulp aan drugsgebruikers, de sluiting van panden en zichtbare acties in de openbare ruimte. De geïntensiveerde aanpak had in beginsel een tijdelijk karakter, maar de problematiek vraagt om blijvende aandacht en inzet. Daarom zijn in 2021 samen met de partners afspraken gemaakt over de borging van de aanpak binnen de huidige organisaties. Uit het (benchmark)onderzoek door de Galan Groep is gebleken dat Helmond zowel qua middelen als qua capaciteit extra moet investeren om de leefbaarheid en veiligheid de komende jaren op peil te kunnen houden of in bepaalde delen van de stad te kunnen verbeteren. De aanbevelingen hebben een opvolging gekregen in het plan voor versteviging van de aanpak ‘Verder bouwen aan een leefbaar en veilig Helmond’, dat door de gemeenteraad in september 2021 is vastgesteld. Waarbij ook de komende jaren verder wordt geïnvesteerd in de aanpak van veiligheid en leefbaarheid.

3.1.3

Wat heeft het gekost?

Overzicht per hoofdproduct In de onderstaande tabel is de afwijking tussen de gewijzigde begroting en de realisatie (rekening) over 2021 per hoofdproduct weergegeven. Specificatie per hoofdproduct

Baten

110

Integraal veiligheidsbeleid algemeen

120 Handhavingsbeleid 125

Lasten

Totaal saldo baten en lasten

Saldo

Baten

Lasten

Saldo

Saldo

V/N

506

1.710

-1.204

526

1.339

-813

391 V

368

1.660

-1.292

230

1.534

-1.303

-11 N

200

-200

201

-201

-1 N

214

4.886

-4.671

219

4.704

-4.485

186 V

1.089

8.456

-7.367

975

7.777

-6.802

565 V

Integraal veiligheidsbeleid en horeca

140 Brandweer

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Rekening Realisatie t.o.v. Begroting

Begroting na wijziging

(bedragen x 1.000/ - = negatief saldo) Begroting Begroting Begroting Rekening Rekening Rekening Rekening V/N na na na Baten Lasten Saldo t.o.v. wijziging wijziging wijziging Begroting Onttrekking Storting Saldo Saldo Baten Lasten

110

Integraal veiligheidsbeleid algemeen

140 Brandweer Totaal mutaties reserves

Saldo programma 1

125

125

125

125

-

4

4

4

4

-

129

129

129

129

-

-7.238

1.104

-6.673

565 V

1.217

8.456

22

7.777

Toelichting per hoofdproduct Toelichting afwijking hoofdproduct 110 Integraal veiligheidsbeleid algemeen Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 391.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door € 341.000 aan lagere lasten. In december 2021 is naar aanleiding van een uitspraak van de belastingdienst € 112.000 aan betaalde omzetbelasting over de bijdrage aan de Taskforce RIEC over de periode 2012-2019 terugontvangen. Voorgesteld wordt om dit bedrag in te zetten in 2022 voor de versterking van de handhaving van de binnenstad met de focus op omgeving Heistraat. In het project wijkversterkingsplannen is via Taskforce RIEC in 2021 € 103.000 ontvangen, de gemaakte kosten (o.a. inzet stadsmarinier) zijn € 61.000. Daarnaast is in 2021 vanwege COVID één van de onderdelen in het project Weerbare wijk (het inrichten van een outside lab in de wijk) vertraagd, waardoor er lagere lasten zijn van € 187.000. Toelichting afwijking hoofdproduct 140 Brandweer Dit hoofdproduct heeft een voordelig saldo van € 186.000. Het saldo wordt voornamelijk veroorzaakt door € 153.000 aan lagere lasten. In 2021 is er voor € 63.000 minder onderhoud gepleegd aan het pand dan begroot. Daarnaast is er € 90.000 onderbesteding op het in stand houden van de brandweer. Vanaf 2022 wordt dit ingevuld middels een structurele functie crisisbeheersing.

23

3.2

Programma 02: Werk en inkomen

3.2.1

Wat hebben we bereikt?

Ambities:  We zetten in op meedoen, rondkomen en vooruitkomen van onze inwoners.  Helmond wil een inclusieve stad zijn, waar iedereen een fatsoenlijk bestaan kan opbouwen. Dit kan via een betaalde baan, vrijwilligerswerk of op school.  We stimuleren en faciliteren een betere aansluiting van het onderwijs op de vraag vanuit werkgevers en de samenleving.  We streven ernaar dat alle jongeren een startkwalificatie hebben. Ook hebben we aandacht voor scholing. Zodat mensen kunnen doorgroeien naar een baan die beter past bij de huidige arbeidsmarkt.  We zetten in op het versterken van de positie van arbeidsmigranten en benutten de arbeidspotentie van statushouders.  We onderzoeken de mogelijkheden voor een maatschappelijke baan voor mensen met een bijstandsuitkering.  We zorgen voor een goed sociaal vangnet voor mensen die hun baan verliezen of het vanwege andere redenen financieel niet redden.  We zetten sterker in op preventie om problematische schulden te voorkomen.  Armoede bestrijden we met een meer integrale, preventieve en effectieve aanpak. Om dit te bereiken hebben we:  Vanuit o.a.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11667120/1