Programmabegroting 2022-2025 (verbeterd exemplaar; def versie)

 In 2022 wordt het project ‘Achter de voordeur’ voortgezet. Zo werken we aan een groei van het maatschappelijke klimaat.  In 2022 wordt gewerkt aan het versterken van het sociale netwerk en wordt gekeken welke rol het aanwezige maatschappelijke vastgoed hierbij kan spelen. Helmond-Noord  In 2022 wordt gestart met de verdere uitwerking van het eind 2021 vast te stellen wijkontwikkelingsplan.  Het in aanbouw verkerende nieuwbouwproject aan de Bloemendaallaan (voorheen Vondellaan) wordt opgeleverd. Het betreft 26 appartementen en veertien woningen.  In 2022 worden de plannen voor het gebied Adelaarplein en omgeving samen met de omwonenden uitgewerkt.  Er wordt gestart met de ruimtelijke uitwerking van de plannen voor de diverse OMO-locaties.  In 2022 wordt op basis van het vast te stellen wijkontwikkelingsplan het project ‘Achter de voordeur’ opgestart. Zo werken we aan een groei van het maatschappelijke klimaat in met name de buurt Bloem- en paardenvelden.

67

3.9.3

Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Rekening

Begroting

2020

2021

2022

2023

2024

2025

Lasten

2.439

3.092

2.217

2.053

2.081

2.006

Baten

128

135

135

135

135

135

Saldo

-2.310

-2.957

-2.082

-1.918

-1.946

-1.871

Storting

500

2.700

Onttrekking

644

2.056

126

63

96

96

-2.167

-3.601

-1.956

-1.855

-1.850

-1.775

Verrekening met reserves

Saldo

In onderstaande tabel is een specificatie van de hoofdproducten opgenomen. Hierin zijn de mutaties op de reserves verwerkt. (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

2022 Lasten

2022 Baten

2022 Saldo

310 Centrum

791

144

-647

810 Stadsvernieuwing wijk en buurtbeheer

598

815 Stadsvernieuwing algemeen

829

117

-712

2.217

261

-1.956

Specificatie per hoofdproduct

Totaal

68

-598

3.10

Programma 10: Verkeer en mobiliteit

3.10.1

Wat willen we bereiken?

  

Realiseren van een goede bereikbaarheid in combinatie met leefbaarheid en de verkeersveiligheid in de stad, met waar mogelijk toepassing van smart mobility. Hoogwaardige, betrouwbare, flexibele en betaalbare mobiliteitsdiensten. Via deelname in (Europese) projecten nemen we actief deel aan de ontwikkeling van vernieuwende mobiliteitsoplossingen. Die bieden een oplossing voor onze eigen mobiliteitsopgaven en genereren ook een duidelijke economische spin-off in relatie tot de economische ontwikkeling op de Automotive Campus.

Meerjarig beleidsperspectief Het strategisch mobiliteitsbeleid is vastgelegd in Helmond Verbonden 2016-2025. Dit beleid zet sterk in op het verbinden van verschillende vervoersvormen om te komen tot een beter en duurzaam mobiliteitssysteem in Helmond. Daarnaast bieden de herijking van het centrumperspectief en het MIRT-onderzoek Verstedelijking en Bereikbaarheid Brainportregio Eindhoven belangrijke kaders voor de toekomstige richting van mobiliteit. Deze kaders zullen bijeengebracht moeten worden in een integrale blik op mobiliteit. Onderzoek Verstedelijking en Bereikbaarheid Brainportregio Eindhoven als onderdeel van het MIRT (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport) In de MIRT-onderzoeken kijken we naar de ontwikkeling op de lange termijn (met 2040 als horizon). In 2021 en 2022 wordt daartoe de schaalsprong in woningen en arbeidsplaatsen in Helmond onderzocht en wat dit betekent voor allerlei beleidsterreinen (economie, onderwijs, voorzieningen sociaal domein, mobiliteit). Voor mobiliteit wordt onderzocht wat de invloed is van de schaalsprong en de verwachtte noodzakelijke mobiliteitstransitie op onder andere het aantal verplaatsingen en de reistijd. Vervolgens wordt onderzocht hoe de stad bereikbaar en leefbaar kan blijven. Dit doen we onder andere in de studie Zuidelijke Ontsluiting Helmond.

Het tegelijkertijd onderzoeken en plannen voor lange en kortere termijnoplossingen vraagt om continue afstemming en integratie. Diverse onderwerpen beïnvloeden elkaar ook. Hubs met deelmobiliteit en goede OV-verbindingen hebben geen zin als het goedkoper en sneller is om met de auto te gaan. We kunnen zorgen dat we vanuit het centrum hoog frequente OV-verbindingen hebben naar de regio, maar dan moeten de Helmonders wel gemakkelijk bij opstapplaatsen kunnen komen. Mobiliteitsvoorzieningen moeten ook weer afgestemd worden op de plaatsen waar veel verkeersbewegingen zijn, zoals het ziekenhuis, bedrijventerreinen, scholen en winkelgebieden. In de omgevingsvisie zal dit alles bij elkaar komen. Er liggen dus flinke opgaven voor de stad en de regio. Gelukkig hoeven we die niet alleen op te pakken. We doen en betalen dit samen. Op regionaal niveau maar ook op nationaal en internationaal niveau. Dit gebeurt met onder andere MRE, ZOSlimBereikbaar (Bereikbaarheidsagenda), Brainport Bereikbaar, Smartwayz,NL, BrabantStad en EIT Urban Mobility en vele andere lokale en regionale partners (waaronder werkgevers). Op het gebied van bereikbaarheid ligt de focus op:  De uitwerking van het MIRT-onderzoek in de diverse deelopgaven.

Helmond is de trekker voor de deelstudie Zuidelijke ontsluiting Helmond als onderdeel, de regionale netwerkstrategie, de mobiliteitstransitie, en de toekomst vast spoor;  Smart Mobility met specifieke aandacht voor de doorontwikkeling van C-ITS, zelfrijdende voertuigen en dataontwikkeling;

69



  



 

Inzetten op de mobiliteitstransitie om ons wegennet te ontlasten middels de (regionale) uitrol van smart mobility toepassingen, deelmobiliteit, regionale en lokale hubs, parkeerbeleid, de werkgeversaanpak en het beïnvloeden van het reizigersgedrag Het realiseren van de maatregelen in de Bereikbaarheidsagenda Zuidoost-Brabant. De verbetering van de randstructuur rondom Helmond (A67 – N279 – N270); Het uitwerken van de regionale Bundelroutes, met als doel het verbeteren van de doorstroming en van de leefbaarheid rondom de lokale en regionale wegen in het gebied tussen Helmond en Eindhoven; Inzetten op een schaalsprong in het openbaar vervoer tussen Helmond en Eindhoven door verhoging van het aantal treinen, de daarvoor benodigde aanpassing aan spoor en perrons en toevoeging van een HOV (Hoogwaardige Openbaar Vervoer) lijn tussen Helmond en de westen noordkant van Eindhoven; De uitwerking van de Fietsagenda; Een integrale blik op mobiliteit (het in samenhang bij elkaar brengen van de verschillende visies, programma’s en projecten, onder andere als bouwstenen voor de omgevingsvisie).

Regionale bereikbaarheid Een goede bereikbaarheid binnen de Brainportregio, maar ook de verbinding met beide andere Nederlandse mainports en met het Duitse achterland, is van essentieel belang voor verdere economische groei in onze regio. Daarom werkt Helmond onder andere onder de vlag van SmartwayZ.nl samen met andere overheden en markt- en kennispartijen. Veranderend mobiliteitsgedrag en het belang van gezondheid en leefbaarheid van de mensen in de regio vragen om aangepaste plannen en creatieve maatregelen. We laten smart mobility zoveel mogelijk een rol spelen bij de oplossingen waar we voor kiezen. Dat is ook belangrijk om Helmond economisch sterker te profileren als ‘city of smart mobility’. Voor een betere benutting van de netwerkcapaciteit werkt Helmond actief mee aan pilots en demonstratieprojecten op het gebied van innovatieve verkeerstechnologieën. Hierdoor bevorderen we de ontwikkeling van deze technologieën en leveren we ook vanuit het mobiliteitsbeleid een bijdrage aan de profilering van onze stad als innovatieve automotive locatie binnen de Brainportregio. We participeren in verschillende (Europese) projecten rondom verkeers- en mobiliteitsmanagement. Deze projecten dragen bij aan het oplossen van Helmondse mobiliteitsvraagstukken en ze stimuleren de smart mobility sector in stad en regio.

Binnen het MIRT ligt er ook een opgave om een netwerkstrategie op te stellen. Het doel hiervan is het hoofdwegennet en onderliggend wegennet in de Brainportregio op peil te krijgen en houden. Voor een goede bereikbaarheid in de regio werken we samen met de volgende verbonden partij;  Metropoolregio Eindhoven. Een toelichting op de verbonden partij is te vinden in de paragraaf verbonden partijen. Eventuele concrete beleidsresultaten, buiten de reguliere taken, voor het aankomende jaar zijn te vinden onder het kopje ‘Wat gaan we ervoor doen?’ van dit programma.

70

3.10.2

Wat gaan we ervoor doen?

Ontwikkelingen We maken deel uit van de dynamische Brainportregio die op dit moment sneller groeit dan voorzien in de regionale en lokale beleidsprognoses. Dit maakt dat de wegen en het spoor sneller de grenzen van hun capaciteit bereiken. In combinatie met de duurzaamheidsdoelstellingen vergt dat een innovatieve aanpak waarbij naast de infrastructurele kant ook de gedragskant wordt meegenomen. Wat gaan we het aankomende jaar doen? N279 Afhankelijk van de uitspraak van de Raad van State in 2021/2022 is het provinciaal inpassingsplan voor de verbetering van de N279 definitief geworden. Er is met de provincie een overeenkomst over de flankerende maatregelen. Dit in het kader van een verdere bovenwettelijke verbetering van de leefbaarheid langs deze weg, bijvoorbeeld op het gebied van geluid en natuur. Bundelroutes Uit de regionale studie Bundelroutes, die als onderdeel van de Bereikbaarheidsagenda is uitgevoerd, is gebleken dat in Helmond met het huidige pakket aan maatregelen er toch knelpunten ontstaan op het gebied van doorstroming en leefbaarheid. In 2020 is de Verkeersvisie opgeleverd met hierin twee uiterste varianten voor Helmond. Deze twee uiterste varianten zijn ingebracht in de MIRT-studie, samen met de uitkomsten van de visie OV Toekomstbeeld. De vervolgonderzoeken van het MIRT focussen hierbij op de lange termijn (2040).

Voor de kortere termijn is regionaal afgesproken dat voor de bundelroutes een (no regret) maatregelenpakket tot 2030 wordt ontwikkeld. Zuidelijke ontsluiting Helmond In 2022 gaan we de MIRT-opgave Zuidelijke Ontsluiting Helmond uitwerken. Het doel is om de bereikbaarheid van Helmond te behouden en verbeteren én de leefbaarheid in de stad te vergroten. Dit alles met het realiseren van de schaalsprong (onder andere woningen en arbeidsplaatsen) als uitgangspunt. Integrale blik mobiliteit Helmond In 2022 gaan we de verschillende studies, visies en programma’s op het gebied van mobiliteit als input voor de omgevingsvisie in samenhang bij elkaar brengen. Smart Mobility: In 2022 wordt ingezet op:  Innovatief verkeersmanagement, via het testen en uitproberen van nieuwe technieken of het al operationeel toepassen op het gebied van C-ITS, innovatief verkeersmanagement (slim sturen), data en verkeersveiligheid (zoals ISA). Data speelt een steeds grotere rol in mobiliteit en dat zal alleen nog maar toenemen. Een eerste onderzoek naar mogelijke toepassing van data in 2020 en 2021 laat zien dat we dit in Helmond afdelingoverstijgend moeten oppakken, dat er een regievoerder dient te zijn en dat het noodzaak is om nu al te handelen om de minimaal vereiste data top vijftien op orde te gaan brengen.

 Innovatieve vervoersconcepten, via de doorontwikkeling in de richting van autonoom rijden, met nieuwe pilots en het onderzoeken van de mogelijkheid voor een innovatie- en expertise centrum autonoom rijden in Helmond. Plus het ontwikkelen van (een visie op en projecten voor) nieuwe (openbaar) vervoerconcepten. Naast de fiets bieden ook openbaar vervoer en nieuwe innovatieve vervoerconcepten kansen om de groei van het autogebruik terug te dringen. Hoogfrequent spoor,

71



een sterke openbaar vervoerverbinding met de regio en flexibele last mile voorzieningen in de stad kunnen hier onderdeel van uitmaken. Hierbij kan gedacht worden aan flexbussen, deeltaxi’s en zelfrijdend vervoer. Deelmobiliteit en gedragsverandering. De regio zet vol in op gedragsverandering en mobiliteitstransitie. De gemeente Helmond is gestart met de uitrol van deelmobiliteit en participeert in het gedragsveranderingstraject samen met de regio. In 2022 starten we met de uitvoering van het plan van aanpak Visie deelmobiliteit.

Parkeren In 2022 starten we met het in 2021 vastgestelde parkeerbeleid. Beleidsnota verkeersveiligheid Besluitvorming over de nieuwe beleidsnota verkeersveiligheid vindt plaats in 2022. In de beleidsnota vormt de nieuwe landelijke werkwijze van ‘risicogestuurde verkeersveiligheid’ een van de uitgangspunten. Binnen Helmond stijgt het aantal verkeersongevallen. Verkeersveiligheid is een belangrijk onderdeel van leefbaarheid in de stad. Met name onder kwetsbare deelnemers, zoals fietsers, e-bike en voetgangers, vallen veel slachtoffers. We willen het langzaam verkeer stimuleren als alternatief voor het autogebruik. Dat lukt alleen als ook de verkeersveiligheid voor deze categorie op een hoog niveau staat. . Uitvoering Fietsagenda Helmond  Onderzoek naar nieuwe fietsverbinding Kloostereind – Brouwhuise Heide;  Voorbereiding fietsroute Gemert-Helmond;  Uitvoering verbetering fietsroutes Helmond-Geldrop-Eindhoven;  Uitvoering verbetering fietsroute Helmond-Deurne;  Uitbreiden en verbeteren monitoring fietsgebruik;  Aanpak fietsknelpunten;  Blijven stimuleren van de fiets en gedragsverandering, door voorlichting, educatie en campagnes. Regionale agenda In 2020 is vanuit het MRE samen met de provincie een gezamenlijke regionale mobiliteitsagenda opgesteld met bijbehorend uitvoeringsprogramma. In dit nieuwe programma zijn onder andere de voormalige RUP-middelen opgenomen.

De regionale mobiliteitsagenda geeft uitvoering aan de gebiedsgerichte aanpak (GGA) met hierin onder andere verkeersveiligheid en een deel van de routegebonden projecten van de bereikbaarheidsagenda. Met de regionale agenda is een omslag gemaakt van projectfinanciering naar programmafinanciering met cofinanciering.

Beleidsresultaat verbonden partijen / samenwerkingsverbanden Metropoolregio Eindhoven In de Koers Mobiliteit 2030 van de provincie worden de kaders voor een krachtige samenwerking tussen provincie en regio gezet voor de mobiliteitsopgaven in Brabant. De vier regio’s in Brabant stellen elk een regionale mobiliteitsagenda op met daarin de ambities, doelen en opgaven voor de komende jaren. In 2020 is een start gemaakt met deze regionale agenda. In 2021 is hiertoe onder leiding van de MRE het volgende opgesteld: een ‘Streefbeeld 2040’, waarin de stip op de horizon wordt gezet, en een Regionale Mobiliteitsprogramma 2022. Op basis van de agenda en het (meerjarige) programma worden afspraken gemaakt over samenwerking met en het financieel bijdragen door de provincie aan mobiliteitsmaatregelen in de regio. De agenda omvat een samenhangend pakket aan maatregelen op de deelthema’s bereikbaarheid, veiligheid, leefbaarheid,

72

auto, fiets en openbaar vervoer. De financiële bijdrage komt in plaats van de huidige losstaande subsidies door de provincie. Investeringen Voorgenomen investeringen 2022

(bedragen x €1.000)

Hoofd Investering product 250 Voorbereidingskrediet fietspad Brouwhuis-Asten incl. tunnel Totaal Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting

Bruto Verwachte Netto investering bijdrage investering 80 80

0 0

80 80

Voorbereidingskrediet fietspad Brouwhuis-Asten incl. tunnel Er ligt een schetsontwerp voor de recreatieve fietsroute Brouwhuisse Heide inclusief kruising Rochadeweg, ter hoogte van N279 en aansluiting met de Rochadeweg. Dit is inclusief een fietstunneltje onder de Rochadeweg ter hoogte van de nieuwe aansluiting met de N279 (als onderdeel van het provinciaal inpassingsplan). De realisatie hangt samen met de voortgang van het N279 project van de provincie. Het voorbereidingskrediet wordt gebruikt om de plannen samen met de buurgemeenten en de omgeving verder uit te werken.

3.10.3

Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Rekening

Begroting

2020

2021

2022

2023

2024

2025

Lasten

4.892

3.039

2.325

2.066

2.171

2.194

Baten

2.959

129

129

129

129

129

Saldo

-1.933

-2.910

-2.196

-1.937

-2.042

-2.066

Verrekening met reserves

Storting

30

Onttrekking

476

430

46

46

109

109

-1.486

-2.479

-2.150

-1.890

-1.933

-1.957

Saldo

In onderstaande tabel is een specificatie van de hoofdproducten opgenomen. Hierin zijn de mutaties op de reserves verwerkt. (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Specificatie per hoofdproduct

2022 Lasten

2022 Baten

2022 Saldo

250 Verkeer en vervoer beleid

2.325

175

-2.150

2.325

175

-2.150

Totaal

73

3.11

Programma 11: Openbare ruimte en natuurbescherming

3.11.1

Wat willen we bereiken?

  



We zorgen voor een veilige, prettige, gezonde en duurzame openbare ruimte, die aansluit bij de behoeften van inwoners en bedrijven. We zorgen voor een goed ingerichte en verzorgde openbare ruimte. Dit komt het welbevinden van onze inwoners ten goede. Verduurzaming, vergroening en aanpassingen om de klimaatveranderingen te verminderen (klimaatadaptatie) zijn daarbij de belangrijkste ambitie voor de komende jaren en is nodig op alle fronten; groen is geen keuze maar de norm. Het inzetten op een kindvriendelijke stad gaat ook via een kindvriendelijke openbare ruimte, waarin kinderen onbekommerd en veilig kunnen spelen en opgroeien.

Meerjarig beleidsperspectief Beheer openbare ruimte In het beheer van de openbare ruimte staan steeds meer de maatschappelijke doelen centraal. Naast beheerstechnische afwegingen spelen beleidsdoelen op het gebied van gezondheid (‘meer bewegen, meer beweegruimte’), maatregelen om de opwarming van de aarde te beperken, recreatie, stedelijk groen en water- en rioleringsbeleid een belangrijke en urgente rol. Op basis van deze maatschappelijke doelen maken we keuzes in het beheer en onderhoud. De keuzes die we maken worden meer integraal en systeemgericht: 'hoe functioneert de totale openbare ruimte in relatie tot behoefte en duurzame toekomstbestendigheid?' en minder objectgericht: 'hoe ligt de weg erbij?'. Het inzetten op een meer kindvriendelijke omgeving, zoals in de openbare ruimte met goede speelvoorzieningen, krijgt de komende jaren nadrukkelijk meer aandacht (zie ook programma 4 Jeugd en onderwijs). Natuur in en om de stad De ambitie om een grootschalige vergroening van Helmond door te voeren heeft een relatie met de plaats van natuur en landschap en het vergroten van de biodiversiteit in en om onze stad. De kwaliteit (inclusief onderhoud) en omvang daarvan vormt een belangrijke basis. Een goede balans tussen natuur, rust en recreatie is belangrijk.

De gemeente Helmond helpt samen met de vier andere grote steden in Noord-Brabant de provincie bij de realisatie en uitbreiding van het Natuurnetwerk Brabant (NNB). De gemeente Helmond versterkt en ontwikkelt binnen het B5 bod circa 45 hectare nieuwe natuur binnen haar grondgebied. Bij natuurherstel liggen nadrukkelijke relaties met de opgaven voor energietransitie, recreatie en klimaatadaptatie; bestrijding van droogte, hitte en wateroverlast. Om dit te bereiken werken we voor een deel samen met de volgende verbonden partij;  Metropoolregio Eindhoven Een toelichting op de verbonden partij is te vinden in de paragraaf verbonden partijen. Eventuele concrete beleidsresultaten, buiten de reguliere taken, voor het aankomende jaar zijn te vinden onder het kopje “wat gaan we ervoor doen” van dit programma.

3.11.2

Wat gaan we er voor doen?

Impuls openbare ruimte en vergroening Sociaal Economische Status wijken (SES-gelden) De staat van de openbare ruimte heeft veel effect op de leefbaarheid in wijken en daarmee op het woonplezier dat mensen ervaren. Daarbij zien we vaak een negatieve opeenstapeling van risico’s. Daar waar de openbare ruimte niet op orde is, ontstaat vaker overlast en zijn ook de criminaliteitscijfers hoger. We verhogen het niveau van de openbare ruimte in de wijken met een

74

lagere sociaal economische status (SES) extra. Dit komt de leefbaarheid in deze wijken sterk ten goede. In 2021 is al het openbaar groen technisch gekeurd, waardoor een duidelijk beeld is waar we directe verbetering kunnen doorvoeren. In 2022 worden plantvakken die aan vervanging toe zijn opnieuw ingericht met beplanting die bijdraagt aan zowel de beleving als de biodiversiteit. Integraal beheerkader en beheerplannen (asset sheets). Wij werken aan professioneel en planmatig beheer. Komende periode brengen we hiervoor de basis verder op orde. De volgende acties worden hiervoor uitgezet:

1. Uitvoeren inspecties In 2021 zijn inspecties uitgevoerd voor de asset wegen en de asset stedelijk groen. Op basis van die inspectieresultaten actualiseren we de (meerjaren)planningen en stellen we het uitvoeringsprogramma voor 2022 op. Een belangrijk uitgangspunt is hierbij ‘Beheren met meerwaarde’. We gaan in de openbare ruimte aan de slag waar dit het hardste nodig is, combineren werkzaamheden waar mogelijk en nemen opgaven zoals klimaatadaptatie, vergroening en circulariteit hierin mee.

2. Opstellen assetsheets 2021 Gezien de omvang van de assets is gekozen om het opstellen van de assetsheets (beheerplannen) te verspreiden over twee jaar. Deze worden in 2022 afgerond en vastgesteld.

3. Implementatie assetmanagement Komende periode gaan we verder met het invoeren van assetmanagement binnen het beheer van de openbare ruimte. Hiervoor werken we de assetsheets verder uit (o.b.v. de uitgevoerde inspectie wegen en groen) en verwerken we de opgaven hieruit naar de (meerjaren)planning 2022 en verder.

4. Integraal en wijkgericht meerjarenprogramma Komende periode maken we een start met het integraal en wijkgericht meerjarenprogramma. Er vindt in- en extern integrale afstemming van plannen en projecten om de komen tot een afgewogen, wijkgerichte integrale meerjarenplanning.

5. Inzicht huidige beleving en tevredenheid inwoners We gaan gerichte onderzoek doen naar behoeftes en wensen van bewoners in bepaalde gebieden (centrum of woonwijken), van bepaalde doelgroepen (ouderen/ jongeren) of voor assets (groen/ verharding etc.). De resultaten hiervan betrekken wij bij de integrale programmering en planvorming. Natuur in en om de stad In 2021 is een start gemaakt met de uitwerking van het B5-bod voor de Groene Punt. In 2022 wordt hier een vervolg aan gegeven. Voor het Gulden Land is het project de Rondgang gestart in 2021 en dit zal doorlopen in 2022. De Rondgang zorgt voor een goede ontsluiting van dit gebied voor de bezoeker. Het project de Stads Aa zorgt ervoor dat de Groene Punt en de Bundertjes verbonden worden. Door deze projecten wordt de relatie steeds meer gelegd tussen (binnen) stad en omliggende landschap. Ontwikkelvisie Gulbergen In regionaal verband (MRE) werken we aan het beheer/ behoud en de inrichting van Gulbergen als groene long tussen Eindhoven en Helmond, een aantrekkelijk toeristisch en recreatief gebied met een sterke groene geleding en duurzame uitstraling, met aandacht voor het hoge ijkpunt van de stortplaats in de regio en passend binnen de Brainport-ambitie van de regio. In december 2020 heeft MRE de

75

erfpachtovereenkomst ontbonden en heeft de MRE als eigenaar (namens de 21 gemeenten) de exploitatie van het landgoed Gulbergen overgenomen. MRE is tevens initiatiefnemer en regisseur in het proces dat moet leiden tot overdracht van het landgoed. Samen met de grondgebied gemeenten Nuenen en Geldrop-Mierlo wordt gewerkt aan het nieuwe toekomstperspectief van deze ontwikkeling. Hiervoor zullen alle stakeholders in het gebied op gepaste wijze en momenten worden betrokken. Helmond heeft als buurgemeente ook belang bij een zorgvuldig proces. Met die inzet participeert Helmond in de adviescommissie Gulbergen. Beleidsintensiveringen (bedragen x € 1.000)

Hoofd Beleidsintensivering product

2022

2023

2024

2025

580

Areaalontwikkeling

21

210

Areaalontwikkeling

21

210

Onderhoud asfalt Wolfsputterbaan

600

210

Afsluiting kernwinkelgebied

60

60

60

60

225

Reiniging City na koopzondagen

20

30

30

30

Totaal Beleidsintensivering Openbare ruimte en natuurbescherming

680

90

90

131

Areaalontwikkeling Jaarlijks wordt de begroting bijgesteld voor areaalontwikkelingen die verband houden met de groei van de stad. Hierdoor kan de gemeente de toegenomen kosten in verband met bevolkingsgroei en groei van het aantal woningen opvangen. Tot en met 2024 is deze toename voorzien in het meerjarenperspectief. Voor de nieuwe jaarschijf 2025 wordt de jaarlijkse totale toename voor programma 11 € 42.000, gesplitst over de onderdelen Wegen en Groen. Onderhoud asfalt Wolfsputterbaan De geluidsreducerende asfaltdeklaag van de Wolfsputterbaan heeft geleden onder de strenge vorst en sneeuw in de winter van 2020/2021. Herstelwerkzaamheden nemen daardoor snel toe in frequentie en omvang, waardoor het wenselijk is om in 2022 groot onderhoud uit te voeren door de asfaltdeklaag te vervangen. Het uitvoeren van groot onderhoud is noodzakelijk om problemen en hogere kosten op langere termijn te voorkomen. Afsluiting kernwinkelgebied Afhankelijk van de uitwerking zullen de exploitatielasten van het afsluiten van het kernwinkelgebied met maximaal € 60.000 per jaar stijgen. Reiniging City na koopzondagen Vanwege de extra koopzondagen zijn de kosten voor reiniging van het City-gebied gestegen.

76

Investeringen Voorgenomen investeringen 2022

(bedragen x €1.000)

Bruto Verwachte Netto investering bijdrage investering

Hoofd Investering product 210 Rijpelbaan 210 Openbare verlichting 250 Ontsluiting sport en beleefcampus de Braak 260 Vervanging verkeersregelinstallaties (VRI's) 580 Openbaar groen 580 Vervanging bomen 580 Vervanging natuur en recreatie 580 Vervanging brug Geldropseweg Totaal Openbare ruimte en natuurbescherming

800 700 1.317 800 285 450 150 2.600 7.102

300 300

800 700 1.317 800 285 450 150 2.300 6.802

Rijpelbaan In 2022 vinden werkzaamheden plaats aan de Rijpelbaan waarbij twee lagen asfalt worden vervangen in combinatie met toepassing van asfaltbewapening. De kosten die hiermee gepaard gaan bedragen € 800.000. Openbare verlichting Om het areaal in de gemeente Helmond in stand te houden investeren we jaarlijks in de openbare ruimte. Hiermee zorgen we voor een veilige en bereikbare openbare ruimte die daarnaast ook bijdraagt aan het realiseren van de ambitie van Brainport/Automotive/Bereikbaarheidsagenda. Bij openbare verlichting gaat het jaarlijks om een bedrag van € 700.000. Ontsluiting sport en beleefcampus de Braak (SBC) Vanwege de verdere ontwikkeling van Sport- en Beleefcampus De Braak onderzoeken we op welke manier een goede ontsluiting van het SBC kan worden gerealiseerd en welke maatregelen noodzakelijk zijn op het omliggende wegennet (met name Rembrandtlaan en Wethouder Ebbenlaan) om de verwachte gewijzigde verkeersstromen vlot en veilig af te wikkelen. Vervanging verkeerregelinstallaties (VRI's) De komende jaren blijven we VRI’s die aan het einde van de technische levensduur zijn vervangen. Hierbij maken we slimme combinaties met investeringen op het gebied van smart mobility/slimme VRI’s. Zo blijven we bij in technische ontwikkelingen en draagt dit bij aan het realiseren van de ambities van Brainport/Automotive/Bereikbaarheidsagenda.

Openbaar Groen Jaarlijks worden middelen beschikbaar gesteld voor het beheeronderdeel groen (beplanting, hagen, gazon, gras). Hiermee houden we het groen voor de lange termijn in stand. Vervanging Bomen Het beheeronderdeel bomen is doorgerekend voor instandhouding op lange termijn. Deze doorrekening is door een gezamenlijke analyse van een adviesbureau en de gemeente tot stand gekomen. Uit deze doorrekening blijkt dat bij een technische levensduur van bomen in verharding van 40 jaar en een levensduur van bomen in beplanting van 60 jaar, structureel € 450.000 benodigd is om het areaal in stand te houden.

77

Vervanging natuur en recreatie Het beheeronderdeel natuur en recreatie is doorgerekend voor ontwikkeling en instandhouding op lange termijn. Deze doorrekening is door een gezamenlijke analyse van een adviesbureau en de gemeente tot stand gekomen. Uit deze doorrekening blijkt dat voor instandhouding van het areaal er structureel € 150.000 per jaar benodigd is. Vervanging brug Geldropseweg Voor de brug Geldropseweg is een constructieve controle berekening uitgevoerd. Aanleiding voor deze controle berekening was het naderen van het einde van de theoretische levensduur en enkele waargenomen constructieve schades. De conclusie is dat de brug in 2022 vervangen dient te worden. Bij de eerste globale raming is rekening gehouden met vervanging van het brugdek en verbreding van het fietspad. Hiervoor zou een budget van € 1,6 miljoen nodig zijn. Echter is toen niet onderzocht of de onderbouw van deze brug nog (her)bruikbaar is en of deze de extra belasting vanwege de verbreding van het brugdek aan kan. Aanvullende inspecties laten zien dat de bestaande onderbouw grotendeels gehandhaafd kan blijven maar wel versterkt en aangepast dient te worden voor veilig hergebruik. Vandaar dat het investeringsbedrag is opgehoogd naar € 2,6 miljoen. Een deel van deze kosten wordt gedekt door een bijdrage van de provincie.

3.11.3

Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Rekening

Begroting

2020

2021

2022

2023

2024

2025

Lasten

17.482

18.598

17.977

18.049

18.157

18.541

Baten

4.160

4.303

4.467

4.467

4.467

4.467

Saldo

-13.323

-14.295

-13.509

-13.582

-13.690

-14.073

Verrekening met reserves

Storting

50

Onttrekking

306

230

68

114

114

213

-13.066

-14.065

-13.441

-13.468

-13.576

-13.861

Saldo

78

In onderstaande tabel is een specificatie van de hoofdproducten opgenomen. Hierin zijn de mutaties op de reserves verwerkt. (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

2022 Lasten

2022 Baten

2022 Saldo

210 Wegen

5.901

555

-5.347

225 Wegen - reiniging

3.050

42

-3.008

230 Parkeervoorzieningen

2.045

3.722

1.677

260 Verkeer en vervoer uitvoering

838

26

-812

270 Binnenhavens en waterwegen

887

48

-840

5.149

143

-5.006

Specificatie per hoofdproduct

Groenvoorzieningen & natuur 580 excl.recrea. Groenvoorzieningen & natuur , 595 fonteinen 722 Begraafplaatsen Totaal

99

-99

6

-6

17.977

79

4.535

-13.441

3.12

Programma 12: Milieu

3.12.1

Wat willen we bereiken?





Verduurzaming is op alle fronten nodig om de grote opgaven van energietransitie, klimaatadaptatie, gezondheid en een gezonde en veilige leefomgeving op te kunnen pakken. Wij leggen het fundament en de richting vast voor een Helmond dat in 2035-2045 klimaatneutraal is en in 2050 klimaatbestendig. Samenwerking met partners in de stad en in de regio stellen we voorop om het verschil te kunnen maken.

Meerjarig beleidsperspectief Programma Duurzame en Gezonde stad De focus van de Helmondse duurzaamheidsambities verschuift steeds meer van enkel energiebesparing naar een veel bredere insteek, waarbij ook aspecten als sociale duurzaamheid, circulariteit, een groene leefomgeving en gezondheid moeten bijdragen aan een duurzame samenleving. Niet voor niets hebben we in dit programma de volgende ambities verankerd: in 20352045 klimaatneutraal zijn, in 2050 klimaatbestendig zijn, alle mensen en alle betrokken stakeholders kunnen meedoen en de innovatieve en creatieve kracht van Helmond wordt ingezet voor maatschappelijke en technologische vernieuwing. Voor het programma Duurzame en Gezonde Stad wordt uitgegaan van de kaders zoals deze in de Versnellingsagenda Duurzaamheid zijn opgenomen. Er wordt gekeken hoe het beleid en de individuele projecten bijdragen aan het doel om klimaatneutraal te zijn in 2035-2045 en klimaatbestendig in 2050. Tevens speelt de opgave vanuit de Rijksoverheid inzake circulariteit (in 2050) hierbij een steeds belangrijkere rol. Energietransitie Ons klimaat verandert. Dit komt onder andere door de enorm snelle toename van het gebruik van fossiele brandstoffen in de wereld. De voorraden van deze fossiele brandstoffen zijn eindig. Tegenwoordig zijn ook de effecten van de fossiele brandstoffen op het klimaat, de natuur en de mensheid bekend.

Ook in de gemeente Helmond houden we ons bezig met het tegengaan van klimaatverandering. In het klimaatbeleid ‘Helmond op weg naar klimaatneutraliteit’ van 2009 staat de weg naar deze doelen benoemd. We zien dat de energietransitie niet enkel bestaat uit de fysieke verduurzaming van onze energievraag/voorraad maar ook roept om een duidelijke opgave ten aanzien van besparing, gedragsverandering, het aanhaken van specifieke doelgroepen en een verandering van het economisch model. Dit laatste omdat uit de klimaatbegroting is gebleken dat de opgave voor Helmond dusdanig groot is dat met verduurzamen en besparen alleen we onze doelstellingen niet bereiken. Door in te zetten op een circulaire economie kan (op termijn) worden bereikt dat economische groei en rendement hand in hand gaan met duurzaamheid. Het inzetten op een circulaire economie is simpelweg nodig: grondstoffen raken op en worden schaarser (en daarmee duurder) en het winnen van primaire grondstoffen en afvalverbranding leidt tot aantasting van de natuur. De energieopgave is te groot om deze op traditionele wijze middels verduurzamen en transformeren klimaatneutraal te maken. De stad aanpassen aan het veranderende klimaat Zowel landelijk, regionaal als lokaal is het aanpassen aan de klimaatverandering (klimaatadaptatie) een belangrijk speerpunt.

Voor de komende decennia worden nattere winters en drogere zomers met extremer weer voorspeld. Dit zal leiden tot meer ‘water op straat’-situaties en mogelijk ook tot waterschade en grotere droogteperiodes in de zomer. Een ander gevolg van de klimaatontwikkelingen is een toename van hittestress in bebouwde gebieden. Dit leidt tot beduidend hogere temperaturen in een verstedelijkte omgeving ten opzichte van het omringende buitengebied. Om extreem weer met wateroverlast, droogte en hitte zoveel mogelijk het hoofd te bieden wordt met de onlangs vastgestelde 80

uitvoeringsagenda klimaatadaptatie, klimaatbestendig ontwerpen en inrichten bij projecten en onderhoud de norm binnen de gemeentelijke organisatie, de openbare ruimte en de bedrijventerreinen. Onze inwoners helpen we met bewustwording en het zetten van eerste stappen, onder andere met publiekacties, zoals operatie Steenbreek, het klimaatplein en de regentonnenactie. Gezonde leefomgeving Duurzaamheid, klimaatadaptatie en gezondheid zijn begrippen die elkaar overlappen op het gebied van leefbaarheid, gezonde leefomgeving, participatie, groen-water in de stad, gezonde leefstijl en welbevinden. Deze begrippen zijn ook onlosmakelijk verbonden bij het ontwerpen van een stad die uitnodigt tot een lang, gezond en gelukkig leven in een gezonde en duurzame omgeving. Er is de laatste jaren steeds meer aandacht voor gezonde verstedelijking en gezond ontwerpen. Gezondheid, klimaatadaptatie en duurzaamheid zijn ook onderdeel van de doelstellingen van de Omgevingswet, waarin verschillende wetten worden ondergebracht. Anticiperen op en implementatie van deze thema’s in de Omgevingswet is één van de belangrijkste doelstellingen. Luchtkwaliteit Belangrijk aandachtspunt is de verbetering van de luchtkwaliteit. Om geurklachten te reduceren zetten we in op de verduurzaming van bedrijventerreinen.

Bij nieuwvestiging en uitbreiding van bedrijven nemen we aandacht voor de luchtkwaliteit en het beperken van geurhinder als belangrijke aspecten mee. Op het gebied van best beschikbare technieken wordt kennis opgedaan en bij nieuwe initiatieven wordt toepassing van nieuwe technieken gestimuleerd. Bij grote nieuwe ontwikkelingen, zoals infrastructurele projecten, streven wij de WHO-normen op het gebied van fijnstof na. Voor het vraagstuk van de (particuliere) houtstook doen we met de nieuwbouwwijk Brainport Smart District mee aan de pilot houtstookarme wijk die vanuit het landelijke Schone Lucht Akkoord is gestart. Om de luchtkwaliteit de komende jaren te monitoren doen we mee aan het regionaal meetnet luchtkwaliteit. Stikstof Om het stikstofvraagstuk in Brabant goed aan te kunnen pakken heeft de provincie in 2020 een aanpak ontwikkeld op drie niveaus, namelijk lokaal projecten in én in de schil om Natura 2000gebieden, regionaal via ‘ondersteuningsloketten’, en provinciaal een provincie brede tafel Stikstof Brabant. In dit laatste participeert onze gemeente.

Transport gevaarlijke stoffen Vanwege overschrijdingen van de risicoplafonds, onder meer op het spoortraject Eindhoven-Venlo (Brabantroute), werkt het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat met alle betrokken partijen (onder andere vervoerders, verladers, decentrale overheden en ProRail) aan het programma Robuust Basisnet Spoor. Doel van dit programma is om te komen tot een toekomstbesteding Basisnet dat het veilig vervoer van gevaarlijke stoffen over het spoor faciliteert en de leefbaarheid, in termen van gezondheid en veiligheid, langs het Basisnet bewaakt. Samen met een groot aantal Brabantse spoorgemeenten en de provincies Noord-Brabant, Limburg en Zuid-Holland voeren wij een lobby voor een optimale balans tussen verantwoorde risico’s, ruimtelijke opgaven en het vervoer. Tevens voeren we een blijvende lobby om het indicatieve buisleidingentracé voor ondergronds vervoer van gevaarlijke stoffen definitief niet door Helmond te laten lopen. Huishoudelijke afvalstoffen We streven naar meer hergebruik en verdere afvalscheiding. Als uitwerking van de Kadernota Afval blijven we werken volgens de vernieuwde aanpak van de huishoudelijke afvalstromen.

81

Rioleringen De doelstellingen ten aanzien van rioleringen zijn vastgelegd in het verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). In het GRP is opgenomen hoe we omgaan met het onderwerp wateroverlast in relatie tot klimaatadaptatie. In het GRP zijn de onderstaande gemeentelijke beleidslijnen opgenomen met betrekking tot de wettelijke taken:  Zorgen voor doelmatige inzameling en transport van stedelijk afvalwater: Hierbij zorgen we dat het systeem zo doelmatig mogelijk functioneert, dat we duurzame technieken inzetten en dat de volksgezondheid niet in het geding komt.  Zorgen voor een doelmatige inzameling en verwerking van hemelwater: Wij houden bij de (her)inrichting van de openbare ruimte rekening met de verwerking van extreme neerslaghoeveelheden. Hemelwater wordt zo lokaal mogelijk verwerkt en benut voor het aantrekkelijk maken van de leefomgeving.  Zorgen dat, voor zover mogelijk, het grondwater de bestemming van een gebied niet structureel belemmert: Een gezonde grondwaterhuishouding is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van particulieren, gemeente, waterschap en provincie. Samen streven we naar het voorkomen van verdroging en grondwateroverlast. We streven ernaar om de natuurlijke situatie intact te houden.

Om dit te bereiken werken we voor een deel hiervoor samen met de volgende verbonden partijen;  Metropoolregio Eindhoven;  Omgevingsdienst Zuidoost Brabant;  Reiniging Blink. Een toelichting op de verbonden partij is te vinden in de paragraaf verbonden partijen. Eventuele concrete beleidsresultaten, buiten de reguliere taken, voor het aankomende jaar zijn te vinden onder het kopje ‘Wat gaan we er voor doen?’ van dit programma.

3.12.2

Wat gaan we ervoor doen?

Wat gaan we het aankomende jaar doen? Intensivering Energietransitie In de gemeenteraad is een motie aangenomen om te onderzoeken op welke manier gemeente Helmond de energietransitie voor lage inkomens vorm kan geven. In 2022 gaan we dan ook aan de slag met de aanpak energiearmoede (beleidsintensivering). Regionaal is de definitieve Regionale Energiestrategie (RES) inclusief planMER (Milieueffectrapportage) aan alle gemeenteraden in de Metropoolregio voorgelegd. We werken in de RES nauw samen met onze Peelgemeenten. In Helmond zijn eind 2021 alle inwoners over de warmteplannen per wijk geïnformeerd, en is de transitievisie warmte vastgesteld. Voor het warmtenet is de principekeuze voor verduurzaming en niet biomassa gemaakt. De visie zonnevelden en zonnedaken is geëvalueerd. We werken in 2022 aan de verdere uitwerking van deze resultaten. De benodigde transitie voor energie en circulaire economie vraagt ook om een verandering binnen onze eigen organisatie. We verankeren deze doelstellingen in bijvoorbeeld de uitwerking van het Huis voor de Stad en BSD. Het Huis voor de Stad is niet enkel een fysiek voorbeeld, maar geeft tevens qua organisatie en gebruik de weg naar benodigde transitie weer. Maar ook meer reguliere trajecten zoals inkoop worden door maatschappelijk verantwoord inkopen klaargemaakt voor de toekomst.

Hierbij worden in 2022 wederom een aantal prioritaire projecten benoemd. De totale energietransitie en het komen tot een klimaatneutraal Helmond kost in totaliteit veel meer dan nu begroot. Niet enkel in financiële middelen maar ook als het gaat om capaciteit. Naast de bestaande lijnen in het programma Duurzame & Gezonde Stad willen we onze inzet opschalen en 82

versnellen, via deelname aan een Europese oproep voor het indienen van voorstellen waaraan 100 steden mogen meedoen. We doen dit samen met Eindhoven. De oproep richt zich op drie sporen: het verbreden en versterken van onze huidige inzet; op intensivering van de multiple helix aanpak; en het vergroten van maatschappelijk draagvlak. Zeker voor dit laatste aspect is het post-coronatijdperk een belangrijk moment. Een succesvolle indiening in het kader van de EU-oproep geeft toegang tot additionele financiële middelen. Daarnaast heeft intensivering van de aanpak ook positieve economische effecten, met name voor de bouw- en installatiebranche. Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie We gaan verder uitvoering geven aan de Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie. Er zijn 5 projecten opgestart met NL Greenlabel om kennis op te doen in de organisatie over de klimaat adaptieve werkwijze. In de Peelgemeenten wordt samengewerkt vanuit een Regionale Uitvoeringsagenda, mede om de rijksbijdrage (1/3 impulsfinanciering voor projecten) voor de Uitvoeringsagenda binnen te halen. Verduurzaming bedrijventerreinen Samen met Stichting Bedrijventerreinen Helmond, Centrummanagement en Wijkmanagement stimuleren en ondersteunen we duurzaam en circulair ondernemen. Een voorbeeld is de doorontwikkeling van het instrument InduSym, waarmee aanbieders en afnemers van reststromen met elkaar in contact komen.

De uitvoeringsagenda Visie Duurzaam Ondernemen en het Plan van Aanpak Circulaire Economie zijn geactualiseerd, waarbij we veel meer de samenhang met Energietransitie aanhalen. Daarin is meer focus aan gebracht op ondernemersgedreven voorbeeldprojecten. Daarnaast zijn we samen met diverse grote gemeenten in Brabant en Limburg betrokken bij een kennistraject van de Fontys over Circulaire Bedrijventerreinen. Specifiek kijken we daar hoe het concept van de circulaire economie verder te operationaliseren is op bedrijventerreinen. Daarnaast zijn we begin 2021, in nauwe samenwerking met Stichting Bedrijventerreinen Helmond, gestart met het brede duurzaamheidsproject ‘Smart Synergy Helmond’ voor de jaren 2021-2023. De verschillende deelprojecten richten zich op voorbeeldprojecten op het gebied van energietransitie en circulair ondernemen. Verduurzaming gemeentelijk vastgoed We zijn volop bezig met het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed. Naast eerstegraads maatregelen zoals zonnepanelen, LED-verlichting en dubbele beglazing zijn we bezig om een aantal gebouwen compleet aan te pakken op duurzaamheid. Deze pakken we bouwkundig en installatietechnisch grootschalig aan, zodat we deze gasloos kunnen maken en met een verbruik van nul op de meter. Ook gaan we duurzaamheid koppelen aan de bestrijding van de hittestress door middel van het realiseren van groene daken en gevels.

Plan van aanpak Luchtkwaliteit Het landelijke Schone Lucht Akkoord (SLA) is in 2020 getekend. Samen met de Rijksoverheid, de provincies en andere gemeenten streven we op grond van dit akkoord naar het realiseren van een betere luchtkwaliteit en daarmee een betere gezondheid van onze bewoners. De aanpak richt zich op vier groepen van maatregelen: mobiliteit, industrie, huishoudens en overige maatregelen, zoals communicatie en monitoring van de luchtkwaliteit. In 2022 voeren we de maatregelen uit het plan van aanpak Luchtkwaliteit verder uit. Huishoudelijke afvalstoffen De tweede fase van de Kadernota Afval omvat de verdere uitwerking op het terrein van onder andere restafval, gft en de Milieustraat. De invoering van Diftar voor restafval bij laagbouwwoningen is per 1 januari 2021 een feit. Voor hoogbouwwoningen is in 2021 een begin gemaakt met de invoering van Diftar en de inzameling van gft. We volgen alle Diftar-ontwikkelingen en komen begin 2022 met een 83

evaluatie over 2021. Voor de milieustraat is de invoering van een afsprakensysteem afgerond. De invoering van een gedifferentieerd tarief in combinatie met e-herkenning voor Helmondse bezoekers is in 2022 een feit. Tegelijkertijd constateren we bij de verwerking van huishoudelijke afvalstoffen een aantal ontwikkelingen die tot hogere kosten leiden. Dit zijn bijvoorbeeld: - De luierinzameling waartoe in 2021 door de gemeenteraad is besloten; - De prijsstijgingen van zowel materieel als (intern en extern) personeel; - De prijsstijgingen van het materiaal voor het onderhouden dan wel vervangen van mini-containers; - De landelijke belastingheffing op afvalverbranding; - De tariefstijgingen bij de verwerking van afvalstromen. De hogere kosten zijn verwerkt in deze begroting.

Beleidsresultaat verbonden partijen / samenwerkingsverbanden Metropoolregio Eindhoven – Energietransitie Onderdeel van het Klimaatakkoord is dat elke regio in Nederland een Regionale Energiestrategie (RES) opstelt. In december 2021 wordt de RES vastgesteld door alle gemeenteraden in de regio en aangeboden aan het Rijk. De RES leidt tot besluitvorming in het omgevingsbeleid (omgevingsvisie, omgevingsplannen, omgevingsprogramma’s en omgevingsverordeningen). Daarnaast is de inzet van de MRE gericht op ondersteuning en opschaling van initiatieven in de productie van (grootschalige) duurzame energie, waaronder:  de versnelling van de verduurzaming van de gebouwde omgeving zoals woningen, utiliteitsbouw en bedrijfspanden;  het verkrijgen van draagvlak voor gedrag en maatregelen;  het komen tot testomgevingen voor innovatieve concepten voor de opwekking van duurzame energie. Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant De Omgevingsdienst bereidt zich al enige tijd voor op de komst van de Omgevingswet. Deze wet heeft grote gevolgen voor zowel de inhoud van de werkzaamheden als de processen en manier van werken van de Omgevingsdienst. Voor 2022 zijn de volgende (beleids)resultaten voorzien: afronding van de opleidingen voor vrijwel alle medewerkers, afronding implementatie VTH-applicatie, inregelen van aangepaste processen, aanpassing van standaard sjablonen, brieven, enzovoort.

Samen met de regio en andere ketenpartners worden daarnaast de volgende zaken in 2022 afgerond: oplevering van een nieuwe producten- en dienstencatalogus, afspraken over de ketensamenwerking, kostenkengetallen ten behoeve van het kunnen heffen van milieuleges en het opstellen van toepasbare regels. Daarnaast draagt de Omgevingsdienst bij aan regionale kennisuitwisseling. BrabantStad Vanuit de summit Gezonde en Duurzame Leefomgeving is in 2021 met name ingezet op de verkenning van samenwerking op thema’s zoals Energietransitie en Gezondheid. Zo is in 2021 een toekomstverkenning uitgevoerd door Posad/Telos naar de betekenis van gezondheid voor het toekomstig beleid ten aanzien van de leefomgeving van Noord-Brabant. De resultaten worden betrokken bij de Verstedelijkingstrategie voor Stedelijk Brabant. Ten aanzien van de energietransitie is de lijn dat de samenwerking zich met name moet richten op de RES-regio’s. Urgente thema’s die de steden raken worden wel actief samen opgepakt, bijvoorbeeld de netschaarste en de lobby richting Rijk en Netbeheerder.

84

De thema’s binnen de summit worden opnieuw tegen het licht gehouden in het kader van de herijking van de BrabantStad-agenda. Onderwerpen die aandacht vragen, zoals de stikstof-problematiek en luchtkwaliteit, kunnen hier een meer prominente rol in krijgen. Beleidsintensiveringen (bedragen x € 1.000)

Hoofd Beleidsintensivering product 780

2022

Energiearmoede (pilot)

2023

2024

2025

570

Totaal Beleidsintensivering Milieu

570

Energiearmoede (pilot) In de commissievergadering van 30 maart 2021 hebben wij de mogelijkheden van de motie ‘Energietransitie als hefboom inzake energiearmoede’ met uw raad verkend. We zetten in op gelijke kansen voor de huishoudens met een inkomen tot maximaal 150% van het bijstandsniveau om duurzaamheidsmaatregelen te nemen en daarmee bij te dragen aan het verkleinen van de tweedeling. Dit doen we enerzijds via zachte voorzieningen en coachgesprekken. Parallel daaraan wordt een plan van aanpak uitgewerkt dat zich richt op de uitvoering van fysieke maatregelen, zoals de aanleg van isolatie en zonnepanelen bij de particuliere woningeigenaren. Afhankelijk van de woning en mogelijkheden bekijken we welke voorzieningen het meest interessant zijn. Samen met individuele inwoners en corporaties willen we werk met werk maken en al beoogde ontwikkelingen in wijken koppelen aan deze duurzaamheidsimpuls. We gaan daarbij uit van ongeveer vijftig woningen per jaar. Investeringen Voorgenomen investeringen 2022

(bedragen x €1.000)

Hoofd Investering product 730 Vervanging containers 760 Rioleringszorg (kostendekkend via rioolrecht) 780 Uitvoering Natuurontwikkeling in kader van B5-bod Totaal Milieu

Bruto Verwachte Netto investering bijdrage investering 60 2.490 250 2.800

2.490 2.490

60 250 310

Vervanging containers Bij de oudste afvalvoorzieningen komen nu de eerste vervangingen in verband met de technische levensduur in zicht. Hiervoor investeren we jaarlijks € 60.000 om ons containerbestand de komende jaren tijdig te vervangen. Rioleringszorg Het betreft de reguliere jaarlijkse investeringen om te kunnen voldoen aan de wettelijke gemeentelijke zorgplichten op het gebied van afvalwater, hemelwater en grondwater (‘rioleringszorg’). De bedragen komen uit Gemeentelijk RioleringsPlan 2019-2023. Uitvoering Natuurontwikkeling in kader van B5-bod Door een investering van in totaal € 2 miljoen, verspreid over de periode 2019-2022, voor de uitvoering van het B5-bod in Varenschut-Zuid (De Groene Punt) en de Bundertjes en het Brabants

85

Natuurnetwerk in Groot Goor, de invulling van landschapspark Kloostereind en een ontwikkelplan voor Brouwhuissche Heide wordt Helmond zichtbaar een groenere stad.

3.12.3

Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Rekening

Begroting

2020

2021

2022

2023

2024

2025

Lasten

19.205

19.035

20.684

18.398

18.429

18.423

Baten

20.749

21.968

23.443

22.432

22.432

22.432

Saldo

1.544

2.933

2.760

4.034

4.003

4.009

10

10

4.013

4.019

Verrekening met reserves

Storting

516

Onttrekking

1.327

126

67

Saldo

2.355

3.059

2.827

4.034

In onderstaande tabel is een specificatie van de hoofdproducten opgenomen. Hierin zijn de mutaties op de reserves verwerkt. (bedragen x € 1.000/ - = negatief)

Specificatie per hoofdproduct 730 Huishoudelijke afvalstoffen

2022 Lasten

2022 Baten

2022 Saldo

8.452

12.622

4.170

750 Ontsmettingen en ov.reinigingen

309

755 Reinigingen graffiti

200

132

-68

760 Rioleringen

6.532

8.796

2.264

780 Milieubeheer

5.191

1.961

-3.229

20.684

23.511

2.827

Totaal

86

-309

3.13

Programma 13: Bestuur en organisatie

3.13.1

Wat willen we bereiken?













Helmond wil een omgevingsbewuste stad zijn, die anticipeert en snel en strategisch kan schakelen. Daarbij werken we nauw samen met partners, zowel binnen de stad als daarbuiten. In die samenwerking handelen we altijd vanuit onze eigen kracht en de maatschappelijke en inhoudelijke opgaven waarvoor we staan, onder meer genoemd in onze Strategische Agenda. Door sterker in te zetten op lobby & public affairs willen we de belangrijkste Helmondse dossiers duidelijker maken, ook buiten onze stad. Een goede lobby en public affairs kost tijd, maar levert uiteindelijk wel inkomsten en resultaat op. In deze missie zoeken we ook naar een sterkere samenwerking met Helmond Marketing. Onze stad heeft meer moois te bieden dan veel mensen weten. Hier is absoluut winst te behalen. We gaan door op de ingeslagen weg wat betreft de vijf Global Goals waar Helmond op inzet, te weten: het tegengaan van armoede, goede gezondheid en welzijn, kwaliteitsonderwijs, eerlijk werk en economische groei en verantwoorde consumptie en productie. Vanuit het oogpunt van 24-uurs VIP-dienstverlening gaan we vriendelijk, innovatief en persoonlijk om met onze inwoners. Daarbij hoort een open, transparante en actief communicerende gemeente. We maken inzichtelijk wat we doen en voor wie. Dit past bij het wijkgericht werken, wat ook terugkomt in de wijkspreekuren die onze bestuurders houden.

We hebben een moderne, wendbare, integere en dienstbare organisatie nodig. Een gezonde basis en realistische ambities gaan daarbij hand in hand. Om dit te realiseren maken we gebruik van de kansen die de digitale transformatie ons biedt. Deze toekomstgerichte benadering is ook een van de pilaren onder het Huis voor de Stad. We realiseren een digitaal fundament van glasvezelnetwerken en sensoren en creëren daarnaast een robuuste mix van (urban) dataplatforms om deze digitale transformatie optimaal te faciliteren. Tegelijkertijd gaan we ervoor zorgen dat iedereen in Helmond mee kan doen in deze ontwikkelingen (digitale inclusie).

Meerjarig beleidsperspectief Bestuurlijke samenwerking De regio biedt kansen aan Helmond. Maar wij dragen ook actief bij aan die regio. Conform onze visie ‘Helmond, slimme stad als brug naar de toekomst’ stellen wij de inhoud voorop. En kijken we op basis van de uitdagingen die de realisatie van de maatschappelijke opgaven in de stad ons brengt, waar zich daarvoor onze meest natuurlijke samenwerkingspartners bevinden. De beoogde inhoudelijke beleidsresultaten van die samenwerking zijn vermeld in de voorgaande beleidsparagrafen. Goed netwerken biedt ons, vanuit onze hoofddossiers, nieuwe kansen. Die zijn (bijvoorbeeld op het vlak van ons verdienvermogen) nodig om Helmond verder te kunnen laten groeien. Bij de toekomstvisie van Brainport, de uitvoering van het werkprogramma van de vernieuwde MRE en de gefocuste inzet binnen BrabantStad borgen we de aansluiting met de Helmondse agenda. Daarnaast spelen we in op de (financiële) kansen die ook de provincie, Den Haag en Europa bieden. De G40, de VNG en de VBG zijn een belangrijke gesprekspartner voor de Rijksoverheid, respectievelijk de provincie. Via deelname aan deze netwerken streven we naar het agenderen en beïnvloeden van beleidsthema’s. Global Goals In het coalitieakkoord is bepaald dat er stevig ingezet wordt op de uitvoering van de Global Goals.

Daarbij ziet Helmond zowel een verantwoordelijkheid voor de inwoners van Helmond als voor de inwoners van andere landen. We gaan door op de ingeslagen weg wat betreft de vijf Global Goals waar Helmond op inzet, te weten: het tegengaan van armoede, goede gezondheid en welzijn,

87

kwaliteitsonderwijs, eerlijk werk en economische groei en verantwoorde consumptie en productie. Voor initiatieven uit de stad die daarbij aansluiten verstrekken we subsidie. De invulling van de Global Goals maken we zichtbaar in de stad. Dienstverlening Vanuit onze Helmondse visie op dienstverlening (en klantcontact) leggen we de lat hoog. We streven naar VIP-dienstverlening, waarbij de kenmerken vriendelijk, innovatief en persoonlijk de belangrijkste uitgangspunten zijn. Iedere inwoner en elk bedrijf of instelling moet in al zijn/haar dienstverleningscontacten ervaren dat de gemeente Helmond er voor hem/haar is, dat we maatwerk leveren en meedenken waar dat mogelijk is. De behoeften en vragen van de klant staan centraal. Binnen dit streven zijn we sterk toekomstgericht. Dit komt terug in de wens om onze dienstverlening zoveel mogelijk digitaal in te richten, zonder uit het oog te verliezen dat iedereen mee moet kunnen blijven doen (digitale inclusie). Tegelijkertijd moet onze basis op orde zijn en blijven. Dat houdt in dat de kwaliteit en actualiteit van de gegevens die we als gemeente bijhouden en verstrekken up-to-date moet zijn. Tevens moeten de verschillende onderdelen van de gemeentelijke informatievoorziening nauw op elkaar aangesloten zijn, waarbij de klant telkens ervaart dat hij of zij met één gemeente schakelt.

Om de dienstverlening aan onze inwoners en medewerkers goed te laten verlopen, is het van belang dat informatie beschikbaar is, en daarnaast betrouwbaar en alleen toegankelijk voor de juiste personen. Dat is een uitdaging. Enerzijds doordat we vanuit steeds meer plekken digitaal werken en actief zijn. Anderzijds biedt de toegenomen digitalisering ons niet alleen nieuwe technologische mogelijkheden maar worden ook cybercriminelen steeds actiever en innovatiever. De risico’s die we daarbij lopen hebben een enorme impact op de organisatie, onze medewerkers en op de inwoners en ondernemers in de stad. Landelijk worden gemeenten hierbij ondersteund, waarbij de verplichtingen om aan te kunnen tonen dat we de informatieveiligheid en privacy op een voldoende hoog niveau hebben geborgd, toenemen. Communicatie en participatie Communicatie anno nu is heel anders dan twintig, tien of zelfs vijf jaar geleden. Dat geldt voor de hele samenleving en dus ook voor de gemeente. Het feit dat vrijwel iedereen aangesloten is op snel internet (wat met glasvezel alleen maar sneller en veiliger wordt) en onze inwoners vrijwel de gehele dag gebruikmaken van een smartphone of tablet, vraagt ook een andere houding van de gemeente. Meer en meer vormt digitaal werken daarbij de norm. Dit stelt eisen, maar biedt zeker ook kansen.

Door ‘big data’ te verzamelen en te analyseren weten we beter dan ooit wat er leeft in de stad, en dat steeds meer real time. Hierop willen we goed anticiperen. De ingezette koers van wijkgericht werken zetten we door. We delen onze kennis en halen informatie op. In dat kader onderhouden we ook sterk contact met de wijkraden. Daarbij staat voorop dat we willen laten zien wat we als gemeente doen, en hiervoor gebruiken we actief onze eigen kanalen. Het verder vormgeven van de richtlijnen achter de Omgevingswet leidt ertoe dat we als gemeente nog meer naast en ten dienste van de inwoner komen te staan in de vormgeving van onze stad. Stadsmarketing Het einde van de coronacrisis nadert nu daadwerkelijk. Het Verhaal van de Stad wordt in de komende maanden een belangrijke onderlegger (en de basis) voor onze stadsmarketing, en daarmee onze communicatie- en positioneringsuitingen. Wij gaan ervan uit dat ook Helmond Marketing vanuit dit verhaal zal gaan werken en zien dit ook benoemd in hun toekomstplannen.

88

Integriteit We blijven actief werken aan bewustwording vanuit het thema 'aandacht voor integriteit'. Jaarlijks organiseren we dilemmatrainingen voor het college en de gemeenteraad. Ook in het ambtelijke traject, waarin directie en management samen werken aan de organisatiecultuur, is integriteit een blijvend onderwerp. Het integriteitsbeleid zoals dat is vastgesteld, wordt verder verankerd in de organisatie via de bestaande integriteitstrainingen voor alle medewerkers en de onboardingprogramma’s voor nieuwe medewerkers. Organisatie Om onze ambities samen met de stad te kunnen verwezenlijken, hebben we een moderne, wendbare en op samenwerking gerichte organisatie nodig. Onze kernnormen geven hiervoor de richting aan. Daarbij werken we vanuit een gedeelde visie en stellen we – waar nodig – kaders en spelregels. Kijkend naar de toekomst zetten we in op innovatie en op een organisatie die medewerkers in staat stelt zich constant te ontwikkelen. Door soms de ongebaande paden te bewandelen, vergroten we onze eigen kracht. Zeker in dossiers waarop we het verschil willen maken, willen we daarvoor ruimte bieden. Om de ambities van de stad met bijbehorende grote projecten te kunnen uitvoeren, is een solide, kwalitatief stevige personele basis nodig, onder andere op het vlak van ruimtelijke ontwikkeling, realisatie, financiën en ICT.

Het Huis voor de Stad stelt onze organisatie in staat om nog meer de samenwerking met de stad en met de medewerkers onderling op te zoeken en zo maximaal bij te dragen aan de uitdagingen waarvoor Helmond als stad staat. Digitale Stad Om de kansen die digitalisering kan bieden optimaal te benutten, is het programma Digitale Stad Helmond vastgesteld. Het realiseren van het fundament (met name de glasvezel infrastructuur oplevering half 2023) is nagenoeg gereed. Onze huidige Cityring die we via Glasvezel Helmond BV realiseren, gaan we in 2022 uitbreiden met een aanhaking aan de Brabantring. Daarmee komen er, via de kansen vanuit digitale transformatie, nog meer kansrijke mogelijkheden om te ontplooien. Verder doen we de komende tijd volop ervaring op met het realiseren van sensoren en de daaruit voortkomende data(beheer)-vraagstukken. Via living labs in de stad, maar zeker ook in de samenwerking binnen de realisatie van Brainport Smart District, vertalen we deze ervaringen naar structureel goed gefundeerde en geborgde nieuwe digitale processen, instrumenten en samenwerkingsvormen. Daarbij borgen we vanzelfsprekend ook de aanpalende vraagstukken rondom informatieveiligheid, privacy en ethiek. De maatschappelijke opgaven vanuit de stad zijn daarbij altijd leidend.