Conceptnotulen raadsvergadering d.d. 28 januari 2026 (openbare gedeelte)

Hij had een tijdmachine gebouwd. Met die tijdmachine konden ze door de hele geschiedenis reizen. Nu waren de avonturen beperkt tot dingen die je met een jaren 80 set kon nabouwen. Dus zo tussen de jaren 50 en wat men zich voorstelde bij 2025, 2026 en 2027 zal ik maar zeggen. Desondanks kon het mijn bewondering en mijn aandacht wel wegdragen. Voorzitter, u vraagt zich af: waarom begin ik over hoe ik met mijn ouders thuis in een pyjama op de bank naar Back to the Future keek? Dat heeft te maken met iemand die op de tribune zit. Dat is iemand die een toekomstmachine heeft gebouwd. Hij werkt aan een toekomstmachine als ik het goed heb. Dat is Tim Hiert. Hij is van de faculteit FSE van de connection lab. Hij werkt samen met inwoners uit de regio, samen met studenten en samen met scholieren uit onze regio nu al aan de toekomstmachine. Dat is relevant voor vanavond, want in tegenstelling tot meneer Hiert hebben wij geen toekomstmachine. Dus wij kunnen niet in zo’n luxe DeLorean stappen en kijken wat er over tien jaar precies is gebeurd. Maar we kunnen ons wel de vraag stellen of wij vanavond het

Pagina 40 van 64

juiste besluit nemen om de toekomst van onze stad een enorme duw in de rug te geven. Die duw in de rug gaan we geven vanwege redenen die door velen van u genoemd zijn. Ik vond het heel mooi aan het betoog van de heer Dragstra dat hij al die verschillende elementen op de één of andere manier wel aanraakte, of het nou ging over het opleiden van kinderen die nu opgroeien in onze buurten en hen helpen om hun kansen in het leven waar te maken of het nou gaat om de economische impact die we samen met grote werkgevers of met het mkb in onze regio proberen te pakken, of het nou gaat over passende werkgelegenheid voor de mensen in onze buurten en in de dorpen in de regio, of dat het nou gaat over het versterken van onze buurten door ervoor te zorgen dat nieuwe mensen naar onze stad toe komen. Dat zijn mensen die nieuwe kansen meebrengen en die samen met onze mensen nu hier de schouders eronder willen zetten. Of het nu gaat om hoe we als stad trots uitstralen dat je hier dingen kunt waarmaken, dat wij hier durven en dat we hier een stap vooruit durven te zetten of dat we zeggen: als je hoog durft te mikken, dan zijn wij jouw samenwerkingspartner.

Al die vragen doen ertoe als we het hebben over hoe we de komende jaren – daar gaat het namelijk om – gaan investeren in onderwijs en hoe we al die mensen die daar nu aan werken binnen en buiten onze stad, dus dan heb ik het zowel over de bouwers van toekomstmachines als over de juffen en meesters die op de scholen in onze buurten aan de slag zijn, vandaag de hand reiken. Dan spreekt het voor zich, voorzitter, als we het vandaag hebben over een investering voor de komende jaren van 30,75 miljoen, dat we kritische vragen stellen en dat we ons de vraag stellen – ik hoorde dat de heer Daamen, de heer De Groot, de heer Jacobs en ook anderen doen – of dit dan de beste manier is om die middelen de komende tijd te gaan inzetten. Het antwoord daarop is allereerst dat als je gelooft in de kracht van onderwijs op welke manier dan ook in onze stad, dat dit dan een eerste stap is. Als je gelooft dat het vertrouwen dat de universiteit in onze stad en in onze regio uitspreekt door te zeggen: hier willen wij toekomst gaan bouwen en dan niet eventjes en kleinschalig, maar serieus toekomst gaan bouwen, dan is dit de juiste stap.

Als u zegt: laten we vandaag doen wat de gemeenteraad van Heerlen moet doen, namelijk kaders scheppen om de benodigde investeringen straks te kunnen doen, de ruimte in de begroting creëren met alles wat daarbij hoort om die volgende stappen te kunnen zetten, dan is dit het juiste besluit. Dan hoeven we ook niet eromheen te draaien wat er concreet aan zit te komen, namelijk de komst van een universiteit naar onze stad dat vraagt om serieuze investeringen. Het is dan ook logisch dat dit de eerste, meest voor de hand liggende en ook concrete actie is die als u vandaag ja zegt tegen dit voorstel, in gang gezet zal gaan worden. Met andere woorden, daar is gewoon geld voor nodig. Daarnaast geldt ook dat het besluit van vandaag ook een signaal is. Het zegt ook: in Heerlen is het ons menens. In Heerlen durven we echt. In Heerlen gaan we doen. Dat de gemeenteraad dan tegen het college zegt: laat ons dan zien hoe u dat precies gaat doen, laat zien wat die stappen precies zijn en neem ons daarin mee. Stel ons in staat om ook de besluiten te nemen die de raad moet nemen. Dan zeg ik daar volop ja tegen, want dat hoort daarbij. Het houdt niet vandaag op. Dus de raad blijft daarin ook haar eigen verantwoordelijkheid houden en blijft daarin haar eigen taken houden. Ik zal er zo dadelijk wat meer in detail over zeggen. Tot slot voor deze inleiding. Sorry daarvoor.

Dat het ons menens is, is niet alleen van belang als signaal naar onze eigen stad, is niet alleen van belang naar de universiteit Maastricht, maar is ook van belang naar andere partners die de komende tijd deze opgave gaan ondersteunen en is ook belangrijk voor onze partners in Den Haag die meedenken hoe we deze regio nieuw perspectief kunnen bieden. Het is ook belangrijk voor grote werkgevers en andere kennisinstellingen in onze stad. Het is ook belangrijk voor iedereen die in Maastricht meeluistert naar waar men in Heerlen nou echt voor kiest. Daartoe vraagt het college u om nu deze ruimte te maken in de begroting, zodat we dat samen met onze kennispartners en dus

Pagina 41 van 64

ook samen met de universiteit nader kunnen gaan uitwerken. Daarin heeft u een groot aantal vragen gesteld. Ik heb geprobeerd die te ordenen. Dat is mij niet gelukt, dus ik ga een beetje in de volgorde van hoe ze gesteld zijn, proberen te beantwoorden. Ik begin met de vragen van mevrouw Heine. Zij zegt: als je die maximale betekenis wil, dan moet je ook zorgen dat die mensen die straks gaan studeren bij die universiteit en die mensen die daar gaan werken, ook een plek in onze samenleving vinden. Daar ben ik het volledig mee eens. Met andere woorden, we moeten de focus die we op studentenhuisvesting hebben gezet – kwalitatief goede studentenhuisvesting, want daar wees u terecht op – voortzetten. Terwijl we hier staan, wordt er gebouwd in onze stad aan dat soort huisvesting. We zullen ook in de toekomst dat soort kansen moeten grijpen. Een andere belangrijke component daarin is dat als we willen dat onze buurten versterkt worden, dat de komst van nieuwe opleidingen naar onze stad maximale impact heeft en dat onze bestaande instellingen nog meer verbonden raken met die stad, dan betekent dit dat we ook moeten nadenken over passende huisvesting voor personeel dat daar gaat werken.

Dat sluit volgens mij naadloos aan op de manier waarop wij op dit moment al onze buurten proberen te versterken, meer diversiteit in ons woningaanbod proberen te krijgen en juist ook voor deze nieuwe doelgroepen passende huisvesting proberen te realiseren. Of zij graag in een dynamisch centrum wonen of dat zij graag een mooie woning met uitzicht op een voormalige groeve willen, het behoort straks allemaal tot de mogelijkheden in onze stad. Sterker nog, dat is nu al zo en dat wordt nog veel meer zo. De heer De Groot verwees ook naar de aard van de verschillende opleidingen die hier straks worden aangeboden. De eerste opleiding die inmiddels al staat, is urban sustainability studies. Die staat inderdaad al in de keuzegids. Dus die is er al. Het thema brede welvaart is al eens genoemd. Het thema duurzame stedelijke transformatie is al eens genoemd, maar de Universiteit Maastricht is niet voornemens om een faculteit in haar geheel naar Heerlen te verplaatsen. De universiteit wil een serieuze aanwezigheid in en verbinding met Heerlen tot stand brengen. Het feit dat op de tribune – er werd net al naar verwezen – onder andere ook de directeuren van de rechtenfaculteit, van de Faculteit Psychologie en Neurowetenschappen en van Science and Engineering aanwezig zijn, naast nog een aantal andere mensen die we zeer graag verwelkomen, onderstreept dat.

Het gaat dus niet over het verplaatsen van iets dat er in Maastricht al is. Het gaat over iets nieuws opbouwen in Heerlen en voor de toekomst. De heer De Groot vroeg ook: kunnen we die volgende stappen ook inzichtelijk krijgen? Dat lijkt me een ontzettend goed idee. We hebben nu met enige regelmaat een stuurgroep waar zowel gemeente als universiteit aan tafel zitten. Daar bespreken we wat er nodig is om dit allemaal mogelijk te maken. Daar hebben we onder andere ook vooruitgeblikt op deze raadsvergadering, maar daar kijken we ook vooruit naar wat er nog aan besluitvorming aan de kant van de universiteit nodig is. Daar is dat op het niveau van het bestuur al heel ver gevorderd. Daar is ook een interne besluitvormingsroute die ook gerespecteerd moet worden. Maar als we straks volgende stappen gaan zetten, dan gaan we ook met elkaar die stappen concreet vastleggen. Daarin gaan we opschrijven wat de gemeente gaat doen en wat de universiteit gaat doen. Ik begrijp de vraag en ook in de context zoals u hem zojuist schetste. Daarom hecht ik eraan om nogmaals te benadrukken dat de gemeente Heerlen niet zegt: wij trekken straks geld uit en we zien wel of de andere partij dat ook doet. Nee, we gaan zeggen: in gezamenlijkheid gaan we dit neerzetten. Dus op zijn minst voor iedere euro een euro. Als er geen onderwijs komt, dan gaan we ook dat geld niet uitgeven.

Dat lijkt me de duidelijkste manier om dat te zeggen, al is dat niet de sfeer waarin wij met elkaar in gesprek zijn, want die gaat namelijk over opbouw. De voorzitter

Pagina 42 van 64

Interruptie van de heer Oulad. De heer Oulad Lmaroudia, D66 (interruptie) Natuurlijk is alles wat de wethouder hier nu zegt heel interessant, maar ik heb iets heel interessants gehoord. Dat is: is er nu een afspraak dat voor elke euro die wij investeren, de Universiteit Maastricht daar ook een euro voor investeert? Is dat wat u net zegt? Wethouder Clemens Ja, we hebben in algemene zin gezegd: de onderwijs-investeringsagenda begint met 30,75 miljoen en gaat natuurlijk als het goed is, groeien in de komende jaren. Daarin is het uitgangspunt dat elke euro die wij daarin in onderwijs gaan investeren, ook verwachten aan de andere kant dat die door het onderwijs geïnvesteerd wordt. Dat is ook exact de manier waarop we die gesprekken met de universiteit aan het voeren zijn. De voorzitter Interruptie van de heer Ermers. De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Ik heb een korte vraag. Als u zegt dat de onderwijsinstellingen daar ook in investeren, betekent dit dan dat zij ook investeren in de huisvesting voor studenten? Wethouder Clemens Nee, dat is niet wat ik heb gezegd. Als we al zover waren dat we een begroting hadden, dan had ik nu tegen u gezegd: het ziet er zo ongeveer uit. Maar we zijn dat nog met elkaar aan het uitwerken. Op dit moment is het niveau waarop dat tegen elkaar zeggen dat we gaan doen wat er nodig is om dat onderwijs hier te krijgen.

Daar zullen een heleboel dingen voor nodig zijn. Daar zullen investeringen in onderwijsinhoud nodig zijn. Daar zullen investeringen in vastgoed voor nodig zijn. Daar zullen misschien nog wel dingen voor nodig zijn die we nu niet eens kunnen bedenken, maar dat gaan we samen uitwerken. We staan daar straks samen voor aan de lat. De voorzitter Interruptie van de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Dank u wel, voorzitter. U gaf net aan op de vraag van meneer Ermers dat we dat pas kunnen zien als er een begroting ligt. Maar dan is mijn vraag: waar is die 30,75 dan op gebaseerd? Want het is niet uit de lucht komen vallen. Maar als ik daar geen begroting onder heb, dan lijkt het me heel moeilijk … Waar komt die 30,75 miljoen dan vandaan? Wethouder Clemens Voorzitter, we moeten misschien wel twee dingen onderscheiden. De 30,75 is het kader dat we aan u vragen. Dus dat betekent dat dit de ruimte is waarvan we weten dat die beschikbaar te maken is in onze begroting en ook op basis van de eerste inschattingen in de buurt komt van wat we verwachten dat er nodig is. Dus we hebben een aantal dingen met elkaar natuurlijk al uitgezocht. Denk aan het PwC-rapport dat eerder al eens is uitgewerkt. Daarin hebben we het onder andere over aantallen, maar ook over investeringen en return on investment. We beginnen niet straks bij nul.

We zijn ook al langdurig met de universiteit in gesprek over hoe

Pagina 43 van 64

dat er straks uit gaat zien. Op basis van wat we nu weten, is de inschatting dat we binnen het kader in ieder geval die stappen kunnen gaan zetten. De heer De Groot vroeg ook naast zaken zoals de Einsteintelescoop die natuurlijk vol in het vizier staan voor onze regio: heb ook aandacht voor een aantal sectoren die met name voor onze subregio heel erg van belang zijn en voor Parkstad. Denk aan de Medtech. Denk aan de Smart Services. Dat zijn ook precies de samenwerkingspartners waaraan je moet denken, waarmee nu ook al veel contact bestaat en waar het voor de hand ligt dat die ook de komende jaren zich midden in dit proces zullen bevinden. Voor het formeel commitment doen we samen steeds een stapje vooruit. Wat we met elkaar hebben gezegd, is: we willen dat er – we zoomen nu een beetje in op de universiteit voor alle duidelijkheid – een serieuze en duurzame aanwezigheid van de universiteit in Heerlen komt. De voorkeurslocatie daarvan is de Promenade. Dat hebben we niet alleen tegen elkaar gezegd. Dat hebben we ook actief naar buiten gecommuniceerd. We hebben ook aan beide zeiden gezegd, dus zowel aan de kant van de universiteit als van de gemeente: we gaan de bijbehorende besluitvormingstrajecten met elkaar daarvoor ook in. Daarom staan we hier natuurlijk ook. Vervolgens gaan we steeds een stapje verder met elkaar.

Als daar op enig moment zaken moeten worden vastgelegd – dat gaat gebeuren als je straks natuurlijk nauwer met elkaar gaat samenwerken – dan zullen we dat met elkaar op papier gaan zetten. Dan zullen we de raad daar ook vanzelfsprekend over informeren. De voorzitter Interruptie van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Dank u, voorzitter. Wethouder, u stapte net relatief snel over in uw beantwoording op mijn vraag met betrekking tot die doorontwikkeling van met name het economische deel van de ontwikkeling van onze stad. Het is natuurlijk belangrijk – dat zal iedereen met mij eens zijn – dat onderwijs uiteraard an sich binnen die sector al werkgelegenheid met zich meebrengt, maar we willen natuurlijk ook mensen opleiden. Dat kunnen Heerlenaren zijn, maar wellicht ook mensen buiten deze regio of uit het land die we het liefst ook zouden willen behouden voor onze stad. Dat is ook een heel belangrijk onderdeel. Op het moment dat je die economische ontwikkeling laat lopen – dat is misschien een zwaar woord - maar onvoldoende aandacht hebt voor die doorontwikkeling, dan ben je wellicht dadelijk mensen aan het opleiden waar de banen hier niet klaarliggen en die vervolgens weer gaan vertrekken. Dat willen we natuurlijk niet. Dus mijn oproep is eigenlijk ook dat het heel goed is om die onderwijssector te helpen doorontwikkelen.

Daar ligt hier het voorstel voor. Maar minstens zo belangrijk is dat ook die economische ontwikkeling daarin simultaan groeit en daar natuurlijk ook de goede afstemming binnen het college is om daar de impuls aan te geven. Hoe kijkt u daartegenaan? Wethouder Clemens Dat is een terechte oproep. Die is niet aan dovemans oren gericht. Het begrip fifth generation university viel al vanavond. Ik denk dat er heel veel mensen zijn, en een groot deel van die mensen zit op de tribune, die veel beter kunnen uitleggen dan ik wat dat betekent. Maar als ik hem zou parafraseren, dan zou ik zeggen: dat is een universiteit die de dialoog met de samenleving aangaat. Dat is dus niet een universiteit die zegt: dit is ons aanbod en daar moet u het maar mee doen, maar die zowel als het gaat over welke onderwerpen er worden bestudeerd, wat er onderwezen wordt, op welke manier dat gebeurt, aan wie ze dat doen, op welke plek ze dat doen, op welke manier ze dat doen en hoe ze als organisatie de dialoog aangaan met de samenleving tot en met het punt dat medewerkers in een regio wonen waar

Pagina 44 van 64

ze actief zijn. Ik denk dat al die elementen daarin een rol spelen. In de gesprekken die wij met elkaar voeren, blijkt dat ook. Het gaat namelijk niet alleen maar over of wij vier muren kunnen krijgen waar we straks een college kunnen gaan geven. Het gaat erover hoe een instelling op talloze manieren van betekenis kan zijn voor de regio. Het gaat over de vraagstukken zoals mevrouw Heine die net ook terecht agendeerde. Waar kunnen mensen straks wonen? Hoe blijf je die interactie met de samenleving aangaan? Dat betekent dus ook dat er voor ons andere vragen op tafel komen, namelijk bieden wij die aantrekkelijke leefomgeving? Hebben wij de juiste woningen? Hebben we een boeiend cultureel aanbod? Hebben we een goede toeleiding van jonge mensen die hier straks gaan studeren en gaan werken? Dat totaal moet ervoor gaan zorgen dat we die stad en die regio een duw in de rug gaan geven zoals u die voorstaat, namelijk duurzaam en met betekenis voor de komende generaties. Niet voor niets hebben we steeds gezegd dat we bijvoorbeeld in Heerlen Noord kiezen voor extra investeringen waar dat nodig is. Tegelijkertijd bouwen we aan perspectief voor de toekomst. Dat is waar we het hier vandaag met elkaar over hebben. Die twee zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Dan was er ook nog een vraag over hoe de aankopen op de Promenade zich verhouden tot dit dossier, even kort samengevat.

Meer in financieel-technische zin: de aankopen staan op de gemeentelijke balans. Hier hebben we het vandaag over het vrijmaken van begrotingsruimte om benodigde investeringen te kunnen doen. Dus daar zit geen overlap in. Dankzij het feit dat deze gebouwen gemeentelijk bezit zijn, konden wij op het moment dat de universiteit zich meldde en zei “wij zoeken een passende locatie in Heerlen”, wij konden zeggen dat we een hele passende locatie hebben. Daarvan hebben we samen vervolgens gezegd: dat is onze voorkeurslocatie voor de vestiging van de universiteit in Heerlen. De heer Oulad … De voorzitter Interruptie van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Voorzitter, met alle respect: dat is natuurlijk geen antwoord op mijn vraag. Ik heb de volgende vraag gesteld. We kunnen zeggen: dit scharen wij onder het kopje onderwijs en die andere investering hebben we gedaan voor de ontwikkeling van onze stad. Per saldo investeer je dadelijk in ieder geval al minstens 30 miljoen, maar je hebt ook al 20 miljoen geïnvesteerd in aankoop van die panden. Dan wordt er dadelijk in z’n totaliteit aan de raad toestemming gevraagd voor een totale investering van 50 miljoen. De vraag die ik daaraan gekoppeld heb, is: hoe wordt die aankoop van die 20 miljoen verdisconteerd en dadelijk de komst van de unie, de ontwikkelaar die daar een rol moet hebben.

Kunt u daar een antwoord op geven? Tenminste, als de vraag helder is. Wethouder Clemens Ja, die is helder, maar misschien is het antwoord nog niet helder. Wat ik daarmee bedoel, is aan de ene kant dat we die bedragen niet bij elkaar kunnen optellen. Want op het moment dat je panden aankoopt, staan daar natuurlijk ook bezittingen tegenover. Met andere woorden, die panden staan nu op de gemeentelijke balans en die zijn beschikbaar voor toekomstige ontwikkelingen. Wat is er straks nodig op welke manier dan ook om die komst van de universiteit mogelijk te maken, ook in gebouwelijke zin? Dat is een vraag die we nog moeten gaan beantwoorden. Dus daar kan ik op dit moment ook nog niet over zeggen wat daar precies de betekenis van gaat zijn. Zodra dat concreter wordt, gaan we daar vanzelfsprekend de raad ook weer in meenemen.

Pagina 45 van 64

De voorzitter Interruptie van de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Even voortbordurend op die vraag van meneer De Groot, want dat is natuurlijk wel van essentieel belang. Dat vroeg ik me destijds ook bij de Zuyd Hogeschool af. Die panden zijn nu van ons. Op een gegeven moment als ik het goed begrijp, gaan die panden in eigendom een keer over naar de universiteit. Of blijven die in ons eigendom en verhuren wij die? Hoe ziet die constructie eruit? Want het zal wellicht moeten worden onderzocht of die panden worden afgebroken. Wordt dat opnieuw opgebouwd? Ik vind dat wel van essentieel belang. Waar liggen de risico’s en wat gebeurt er dadelijk als de UM en de Zuyd Hogeschool daar zitten? Van wie zijn die panden? Is dat gemeentelijk bezit of wordt dat bezit van de universiteit van …? Ik heb geen idee. Wethouder Clemens Voorzitter, het college ook niet. Dat moet nog blijken. Dus het is nog niet duidelijk hoe het toekomstige construct eruit gaat zien. Precies om die reden hebben we ook – daar hebben we u ook over geïnformeerd – een marktconsulatie uitgezet als start van een proces dat moet komen tot een antwoord op precies deze vragen. Dus we willen naar een construct toe waarin je op een zo slim mogelijke manier zo veel mogelijk passende onderwijsruimte krijgt en zo goed als mogelijk van betekenis kunt zijn voor de binnenstad van Heerlen.

Dus nadenken over hoe je onderwijs, onderzoek en kennisontwikkeling toepast in de breedste zin van het woord: hoe geef je dat een plek in de binnenstad? Hoe combineer je dat straks met andere functies die ook van betekenis zijn voor een binnenstad? Denk aan wonen, denk aan horeca en denk aan misschien wel maatschappelijke functies. Hoe dat er precies uit gaat zien, moet het resultaat worden van het proces dat nu dus loopt. Dat zal ook een conclusie zijn die de universiteit en de gemeente wellicht samen met een andere partner gaan trekken. Voorzitter, de heer Oulad had het nog over de studentenaantallen. Het moet natuurlijk gaan blijken hoe dat er precies uit ziet. In het eerdergenoemde PwC-rapport zien we dat er een reële kans is en een serieuze return on investment op het moment dat je in de komende tien jaar zal toewerken naar die 1.250 studenten. Dan heb je het over minimaal 100 medewerkers en waarschijnlijk wel meer, die daarbij kunnen horen. Maar dat is op basis van wat we nu kunnen inschatten. Daar hoeven we natuurlijk niet exact naartoe te werken, want voor hetzelfde geld gaan we het nog veel beter doen dan we nu verwachten. Maar dit is de kans die we nu al voor ons zien en dat alleen al is, denk ik, de moeite waard. De voorzitter Interruptie van de heer Oulad.

De heer Oulad Lmaroudia, D66 (interruptie) Natuurlijk heeft u gezegd dat u niet doorgaat als wethouder, maar ik neem aan dat u deze informatie doorgeeft aan de volgende wethouder. Is het een idee dat we in de toekomst worden meegenomen in deze studentenaantallen, dat we een update krijgen met betrekking tot studentenaantallen wat er is geweest en wat de prognose is voor de toekomst? Dan houden we dat up-to-date. Wethouder Clemens Voorzitter, de getallen die ik nu noem, hebben we natuurlijk eerder met de raad gedeeld. U kent ook de onderzoeken die daaronder liggen. Maar mochten er nieuwe inzichten komen, dan

Pagina 46 van 64

lijkt het me voor de hand liggend gezien ook de belangstelling hier, dat we die ook met de raad delen. Die toezegging doe ik namens het college en die staat ook als hier straks iemand anders staat. De heer Oulad Lmaroudia, D66 (interruptie) Als de voorzitter mij toelaat. De voorzitter Ja, gaat uw gang. Tweede interruptie. De heer Oulad Lmaroudia, D66 (interruptie) Ook heel specifiek dat als we bijvoorbeeld naar studiejaar 2026/2027 gaan, dat we dan inzicht krijgen in wat er in 2025 en 2026 is gebeurd. Ik heb even de jaartallen verkeerd, maar u snapt mijn punt. Wethouder Clemens Eigenlijk zegt u: een jaarlijkse update over hoe het vordert? Zowel inhoudelijk als wat er nodig is en hoe de faciliteiten eruitzien. Ik denk – dat durf ik wel te zeggen – dat we dat heel graag in gezamenlijkheid willen blijven doen. Dus dat is bij deze toegezegd. De heer Reijnders vroeg nadrukkelijk naar die betekenis voor de stad. Ik heb daar natuurlijk in algemene zin al het één en ander over gezegd, maar ik snap zijn vraag om dat wat concreter, wat harder en wat meetbaarder te maken. Ik zeg dan ook graag toe dat we schriftelijk terug gaan komen met een aantal indicatoren op basis waarvan we dat de komende jaren kunnen volgen, zodat de raad niet alleen op de toezegging van vandaag af hoeft te gaan, maar dat we dat ook samen kunnen volgen op welke manier die betekenis straks gaat blijken.

De voorzitter Kunt u daar een termijn aan verbinden? Dat moet ik van de Rekenkamer vragen. Wethouder Clemens De Rekenkamer wordt steeds strenger. Zullen we afspreken dat we dat – dat lijkt me wel netjes – om dat voor de verkiezingen te doen? De voorzitter Prima. Wethouder Clemens Oké. De voorzitter Helder. Interruptie van de heer Reijnders. De heer Reijnders, SP (interruptie) Dank u, voorzitter. Dank ook aan de wethouder. Dat is heel goed. Nog even om concreet te maken. U zegt indicatoren, maar dan heeft u het echt over de verbinding met de stad, met de buurten, met de inwoners en eventuele vestiging van personeel en de studenten hier? Hoe gaan we dat handen en voeten gaan geven? Wethouder Clemens

Pagina 47 van 64

Voorzitter, dat begrijp ik. Ik heb er in algemene zin iets over gezegd. We voelen allemaal wel dat die betekenis er is. Ik snap ook wel de behoefte die u onder andere uitspreekt om dat wat meetbaarder te maken. We gaan daar even goed naar kijken. Wat zijn de goede indicatoren om dat te doen? Daarover komen we bij u terug. Dan lijkt het jaarlijkse moment dat we net met de heer Oulad hebben afgesproken een uitstekend moment om met elkaar steeds te meten waar we dan zijn. De heer Hendriks memoreerde niet ten onrechte, denk ik, dat het lef vraagt om een besluit als dit te nemen en dat het ook lef heeft gevraagd om hier te komen in de positie om dit besluit te kunnen nemen. Geheel in die traditie stak hij dan ook hier vandaag zijn verhaal af met een terechte oproep dat niet alleen die omstandigheden voor universiteiten in ruimtelijke zin en voor het personeel, maar ook voor het bijbehorende studentenleven uitmaken van zo’n totaalpakket. Als je een onderwijsstad wil zijn, dan hoort dat erbij. Dus niet alleen op de manieren die we tot nu toe al hebben besproken. Denk aan de verbindingen met het culturele leven. Denk aan de inrichting van de binnenstad. Maar ook op nieuwe manieren. Het lijkt me uitstekend om dat ook samen met studenten te bekijken, want dat is, denk ik, helemaal naar uw gading als wet het zo zouden doen.

Dat lijkt me iets dat de komende jaren zich mee moet ontwikkelen met ook de groei van het studentenleven in Heerlen. We hebben al hele mooie ervaringen opgedaan met studenten van Zuyd, met studenten van VISTA nu ook op dit moment die niet alleen zelf heel actief zijn, maar ook steeds meer steun krijgen vanuit hun instellingen. Het lijkt me uitstekend om ook met de nieuwe studenten die straks naar onze nieuwe stad komen te kijken hoe we daarop kunnen aanhaken en hoe we dat nog een extra zetje kunnen geven. Voorts ben ik van mening dat Hoensbroek Centrum opgeknapt moet worden en dat dit traject moet worden uitgevoerd. De heer Hendriks deed ook de terechte oproep te zorgen dat die stedenbouwkundige invulling kwalitatief goed is en dat daar een goede mix van functies is en dat dit aantrekkelijk blijft voor iedereen die in dat gebied komt. Dat is een terechte oproep. Dat maakt ook onderdeel uit van die eerdergenoemde marktconsultatie. Dat is ook in het belang van alle partijen die straks in het gebied actief gaan zijn. Dus van de gemeente, van de RWTH, van de UM, van Zuyd, van de campus en noem maar op. Dus dat is echt een gedeelde overtuiging. Houd het college ook vooral scherp daarop, zou ik u willen vragen. De PHB. Voorts ben ik van mening … U kent het.

Zoals wij dit als een ongelooflijk belangrijke ontwikkeling zien, zien we ook Hoensbroek Centrum als een ongelofelijk belangrijke ontwikkeling. Dus geen twijfel daarover en dat kan onverminderd door. De heer Van den Berg noemt het voorstel terecht, denk ik, een uitgestoken hand. Dat is het. Niet alleen een uitgestoken hand naar het onderwijs, maar ook naar al die kennispartners in stad en regio en ook naar het mkb in onze stad waarvan wij overtuigd zijn dat het hier meer van gaat profiteren. De heer Dragstra heb ik al eerder gememoreerd. Hij was zeer compleet, vind ik, met zijn bijdrage. Wat mij het meest is bijgebleven, is zijn oproep om door te pakken. Dus die knopen we ons in de oren. De Partij voor de Dieren onderstreepte nog eens: zorg dat je nadenkt over duurzaam groeien, duurzaam ontwikkelen en duurzame stedenbouw. Niet alleen is dat iets wat, denk ik, heel erg past bij het inhoudelijk programma waar de Universiteit Maastricht mee bezig is. Niet alleen bij de direct betrokken faculteiten, maar bij alle faculteiten zien we dat terug. Dat is ook nadrukkelijk iets dat zij graag willen meenemen naar onze stad. Ik zou willen zeggen: op het moment dat je wil leren hoe je op nieuwe manieren kunt ontwikkelen, op nieuwe manieren kunt doorstarten en nieuwe kansen kunt pakken, dan is er, denk ik, geen betere plek om dit te ontwikkelen dan in Heerlen.

Dat doen we al met een aantal van onze huidige kennispartners. Wij verwelkomen straks hopelijk ook de universiteit om dat met ons te gaan doen.

Pagina 48 van 64

De voorzitter Dank u wel. Dan kijk ik nog even rond na deze uitgebreide beantwoording of er nog behoefte is aan een tweede termijn. Ik zie meneer De Groot, meneer Hendriks en meneer Daamen. Meneer De Groot, gaat uw gang. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Bedankt voor de duidelijke uitleg, toelichting en ook de beantwoording van de vragen. Laat ik vooropstellen zoals ik in het begin van mijn betoog heb aangegeven dat wij zeker voor dit voorstel zullen gaan stemmen gelet op de richting die we echt nodig hebben in deze stad. Daar staan we volledig achter. Ik had een aantal kritische vragen gesteld. Eén vraag is in ieder geval volgens mij nog niet beantwoord. Dat heeft ook te maken met het maken van keuzes. Ik heb dat aangegeven in relatie tot die economische motor die natuurlijk door moet draaien, maar ook in relatie tot die keuze die je zou moeten maken of in ieder geval het leggen van accenten met betrekking tot het onderwijs. Ik heb aangegeven: is het niet verstandig, ook gezien de huidige disbalans in opleidingsniveau in onze stad, dat je dan met name zou moeten investeren in die sectoren hoger- en universitair onderwijs? Volgens mij heeft u daar nog geen antwoord op gegeven, dus ik hoor dat graag van u. De voorzitter Dank u wel. Meneer Hendriks. De heer Hendriks, Jongerenpartij Heerlen Dank u, voorzitter.

Even kort, want in de eerste termijn hebben wij aangegeven dat we gezien de omvang van het project, een projectteam op zich wel een goed idee zouden vinden. Ik had een vraag of daar al over nagedacht was en hoe het college daarin stond. De voorzitter Dank u wel. Meneer Daamen van Partij Hoensbroeks Belang. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel, voorzitter. Ik had eigenlijk een hele andere tweede termijn voorbereid. Maar toen straks bij binnenkomst zag ik iets staan. Dat zette me aan het denken. Aan de hand daarvan heb ik mijn bijdrage veranderd. Ik mag wel stellen dat u ons de afgelopen jaren heeft leren kennen als een partij die ook oog heeft voor buiten Hoensbroek en ook lef heeft getoond om achter gedurfde ambities te staan, zo ook in dit dossier. We zijn ook een partij die graag naar de toekomst kijkt en niet blijft hangen in oud zeer. Symbolisch daarvoor is de stoel die hierbuiten staat. Dat heeft me aan het denken gezet. We hebben in dit gebouw een stoel staan die er neergezet is en die ons eraan herinnert dat wij in de toekomst voor onze kinderen de goede besluiten moeten nemen. Het zal u ook niet verbazen met de gemaakte kanttekeningen dat we het voorstel omarmen. Dus wij gaan instemmen. De voorzitter Dank u wel. Nog een kort woord aan de wethouder, denk ik. Wethouder Clemens Voorzitter, waar ik vandaag op werd gewezen, vond ik wel grappig.

Dat wil ik toch ook wel de heer Daamen graag meegeven. Dat is dat er al samenwerkingsprojecten bestaan - ik meen zelfs van de RWTH – met middelbare scholen in Hoensbroek. Dat is helemaal in de lijn met

Pagina 49 van 64

Broekland in dit geval en helemaal in de lijn met hoe je die brede investering in onderwijs in de stad moet zien. Dus natuurlijk heeft zo’n instelling een plek waar ze landen, waar leslokalen zijn, waar het praktijkonderwijs plaatsvindt en waar medewerkers elkaar ontmoeten. Maar dat is vooral heel vaak en steeds vaker in het moderne onderwijs een uitvalsbasis om de buurten, de stad en de regio in te trekken. Dat zien we dus al gebeuren bij verschillende onderwijsinstellingen in onze regio en dat zien we, denk ik, de komende tijd ook met de ambities zoals de UM die tentoonspreidt, nog veel vaker gebeuren. Met andere woorden, mooi om te horen hoe de heer Daamen het plaatje schetst dat zo’n investering voor de hele stad en hele regio van betekenis is en daarmee ook voor Hoensbroek, maar he heeft ook op een hele kleine schaal impact op de kinderen die naar Broekland gaan in dit geval. Dus die wilde ik u zeker niet onthouden. De heer De Groot sloot met zijn vraag natuurlijk wel een beetje daarop aan. Alleen hij zegt: hebben we op dit moment niet een focus nodig op het hoger onderwijs? Ik heb daar een tweeledig antwoord op. Het eerste is dat deze agenda niet voor niets het hele rijke en brede onderwijslandschap van heel Heerlen schetst, want zonder die basis kun je hoger onderwijs neerzetten wat je wil, maar ga je nooit alles eruit halen wat erin zit in de regio. Die basis is sterk.

Dat is goed, maar dat moeten we ook zo houden. Dat vraag consequente investeringen. Tegelijkertijd als we gaan kijken naar het besluit dat we nu gaan nemen, dan zien we dat nu de acute vraag bestaat om de kans te pakken om de Universiteit Maastricht naar onze stad te halen. Met andere woorden, het instemmen met dit voorstel betekent dat we die nadruk gaan leggen en dat we nu ook met de door u gestelde kaders aan de slag kunnen om te gaan investeren in hoger onderwijs nog steviger aanwezig te maken in onze stad. Met andere woorden, ik denk dat het voorstel dat nu voorligt, ook met de toelichting zoals het college die nu gegeven heeft, voldoet aan uw vraag. De heer Hendriks stelde nog een vraag over hoe we dat nu ook precies concreet in de praktijk gaan oppakken. Nu is er gelukkig aan gemeentelijke kant een stevig team met allerhande disciplines daarin die dit al geruime tijd oppakt en de werkpakketten de afgelopen tijd, maar de komende tijd nog veel meer, gekleurd worden door wat hier gebeurt. Maar mensen krijgen ook in toenemende mate energie van wat hier aan het gebeuren is en van de kans voor onze stad die we hier kunnen gaan grijpen. Het allermooiste is als je dat kunt delen met mensen buiten deze organisatie. Ik snap dat dit nu aan het gebeuren is.

Degenen van u die aanwezig waren bij de inspraakavond aan de Promenade, hebben dat in levenden lijve gezien, namelijk hoe daar vertegenwoordigers van onder andere het UM, van de gemeente, maar ook mensen uit de buurt en het bedrijfsleven samen nadachten en samen die toekomst van Heerlen Centrum aan de hand van onderwijs vormgaven. Als u zich een voorstelling zou willen maken van hoe dit eruit gaat zien de komende tijd, dan zou ik zeggen: doe dat. Doe dat eens keer twee om te beginnen en doe het keer 10 over een paar jaar. Dan heeft u, denk ik, een beeld. Het blijft hard werken voor al deze mensen, maar het resultaat mag er ook zijn. Absoluut, tot slot, voorzitter: ik snap de opmerkingen die onder andere de heer Daamen maakte en ook die de heer Jacobs maakte over wat het betekent dat we nu in relatief algemene zin een besluit nemen over het creëren van begrotingsruimte. Wat we eigenlijk doen, is wat u als raad jaarlijks doet. U stelt namelijk een begroting vast waarin u zegt: in grote lijnen kiezen we ervoor om de nadruk dan eens wat meer daar en dan eens wat meer daar te leggen. Wat u eigenlijk hier zegt, is: we hebben weliswaar in november met u een afspraak gemaakt, maar er komt hier een kans voorbij die we met elkaar zouden moeten pakken. Daartoe vragen we exact van u wat we normaal gesproken van u in november vragen, namelijk: creëer deze ruimte.

Geef het college een heldere opdracht en laat het college bij u terugkomen zodra dat concreter wordt. Dat is exact wat we gaan doen. Dus in die zin is het niet anders dan wat we normaal doen, alleen misschien met een betekenis van een paar euro

Pagina 50 van 64

die we niet gewend zijn, namelijk ongekend. Met deze laatste smeekbede aan de heer Daamen en de heer Jacobs zou ik deze beantwoording willen afsluiten. De voorzitter Dank u. Een interruptie van de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dan zijn wij, denk ik, ook verplicht om een stemverklaring af te geven na zo’n eindwoorden. De voorzitter Gaat uw gang. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Wij vinden het een hele lastige. We vinden de business case ook niet sterk genoeg, maar we gaan het toch het voordeel van de twijfel geven. Mochten wij hier na 18 maart nog in de raad zitten, dan gaan we dit dossier wel heel kritisch volgen. Dan bent u er niet meer. De volgende wethouder wordt heel kritisch gevolgd. Maar wij gaan uiteindelijk wel akkoord met dit voorstel. De voorzitter Dank u wel. Ik zie dat meneer Damen ook een stemverklaring wil afgeven. De heer Damen, Fractie Damen Voorzitter, ondanks het feit dat ik met de wethouder toch nog wel een keer wil discussiëren over het feit van begroting en beleid … Je stelt namelijk een begroting vast op grond waarvan je ook beleid gaat voeren. Wat we nu doen, is: alsjeblieft, hier heb je een behoorlijke duit en ga beleid maken.

Maar ondanks dat, ben ik ook best tevreden over de manier waarop de wethouder antwoord geeft op de wijze waarop die investeringen in ieder geval op de toekomstgericht uitgevoerd gaan worden en ook de toezegging dat de raad ook duidelijk meegenomen gaat worden bij de totale uitvoeringen. We zullen voor het voorstel stemmen. De voorzitter Mag ik daarmee vaststellen dat we dit voorstel unaniem aanvaarden? Want dan hoef ik niet verder te gaan. Proficiat. (Applaus in de zaal). Op verzoek en conform afspraak in het presidium, schors ik nu de vergadering even voor een kleine 10 minuten. Schorsing 9. Subsidieregeling Volkshuisvestingsfonds Vrieheide-de Stack voor particuliere verhuurders De voorzitter De vergadering is heropend. Dan begin ik bij meneer Van den Berg. Eerste termijn De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, in de commissie hebben we hierbij uitgebreid stilgestaan. De goede toelichting van de wethouder is er geweest. Namens VVD kunnen wij zeggen dat wij alle middelen moeten aangrijpen om dit in die wijk te doen om dat voor elkaar te krijgen. Dit is er één in de ketting

Pagina 51 van 64

van heel veel regeltjes die we daarin hebben. Hij moet maar juist passen bij iemand en daar gebruik van maken. Dat lijkt me dus heel goed. De VVD kan ook instemmen met dit voorstel. De voorzitter Dank u wel. Meneer Hoogers. De heer Hoogers, Forum voor Democratie Voorzitter, dank u wel. De afgelopen jaren heeft deze raad bewust gekozen voor een strengere aanpak van particuliere verhuurders. Met verhuurdersvergunningen, opkoopbescherming en een intensieve handhaving is steeds gezegd: particuliere verhuur mag niet ten koste gaan van leefbaarheid en bewonersbelang. Het voorstel dat vandaag voorligt staat daar haaks op. En waarom? Ik zal het eenvoudig proberen te maken. Eerst zeggen we: “U mag niet zomaar verhuren en u moet een vergunning aanvragen. U wordt gecontroleerd en beperkt.” Vervolgens zeggen we: “Hier is een renteloze lening. De looptijd is 30 jaar met nauwelijks risico voor u. Het risico ligt bij de belastingbetaler die ook de lasten draagt.” Forum voor Democratie stelt daarom deze fundamentele vraag: waarom wordt een sector die jarenlang bewust is afgeremd en gereguleerd nu financieel beloond met publiek geld? Door risico’s weg te nemen en rendement te laten bij degene die investeert, creëren we verkeerde prikkels. Wie fouten of achterstallig onderhoud kan afwentelen op de overheid, heeft minder reden om zelf verantwoordelijkheid te nemen.

Zo verdwijnt de prikkel om efficiënt, zorgvuldig en toekomstbestendig te investeren. De gemeente wil nu miljoenen euro’s en renteloze leningen verstrekken aan particuliere verhuurders. Dat is publiek geld dat opgebracht wordt door de belastingbetaler om een groene agenda af te dwingen die zonder deze steun blijkbaar niet rendabel is. Onderhoud en verduurzaming zijn geen gunsten, maar verantwoordelijkheden van de eigenaar. In plaats van handhaving kiest het college voor subsidiëren. Daarmee verandert de gemeente van toezichthouder in een bank, terwijl het risico bij de inwoners van Heerlen ligt en de waardestijging bij de verhuurder blijft. Dit is inconsistent en economisch onverstandig beleid. Je kunt niet eerst particuliere verhuur beperken en vervolgens dezelfde groep belonen met renteloos belastinggeld om beleidsdoelen te halen. Dit voorstel staat haaks op het bestaande beleid richting particuliere verhuurders, ondergraaft eerdere keuzes van deze raad en schuift financiële risico’s af op de Heerlenaar. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Meneer Ermers. De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt het raadsvoorstel subsidieregeling Volkshuisvestingsfonds Vrieheide-de Stack voor particuliere verhuurders.

De OPH begrijpt heel goed dat een stimuleringsmaatregel de mogelijke stagnerende doelstellingen van het verduurzamen van de woningen in deze wijk vlot kan trekken. We hebben goed tussen de oren dat voor het renoveren van één woonblok alle eigenaren van dat woonblok mee moeten willen doen. Het is goed dat daar een stimuleringsregeling via het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten voor in het leven wordt geroepen. In de ROLO-commissievergadering van 14 januari is het onderwerp ter voorbereiding van het raadsbesluit van vandaag al uitvoerig besproken en ook toen heeft de OPH hier al vragen over gesteld. Toch heeft de fractie nog enkele vragen. Dat zijn misschien niet vragen, maar een verzoek om toezeggingen. Is het mogelijk en zo ja, wanneer, dat wij de contracten die uiteindelijk de SVn met de verhuurders gaan afsluiten kunnen inzien dan wel kunnen toetsen?

Pagina 52 van 64

Met andere woorden, wat zijn nu de spelregels waaraan beide partijen zich voor, tijdens en na de looptijd moeten gaan houden? Twee, als alle particuliere verhuurders meedoen en er een bedrag van 5,6 miljoen beschikbaar is, dan betekent dit dat voor 250 verhuurwoningen er slechts een bedrag van 22.400 euro beschikbaar is als mijn berekening klopt. Anders gezegd, bij een maximale subsidie van 45.000 euro kunnen slechts 124 woningen geïsoleerd en gerenoveerd worden. Klopt deze veronderstelling en hoe zit het dan met de overige woningen? Zijn die inmiddels alweer gerenoveerd of kunnen met het beschikbare bedrag gewoonweg niet alle woningen geïsoleerd worden? Graag een korte uitleg hierover. Ondanks deze stimuleringsregeling bestaat de kans dat alsnog lang niet alle woningen worden gerenoveerd. Graag heb ik daar een reactie op. Bij de kosten en dekking wordt genoemd dat de kosten per tranche maximaal 121.000 zijn per jaar. Er wordt niet gemeld om hoeveel jaar het hier maximaal kan gaan in dat geval. Met andere woorden, hoe lang is de stimuleringsregeling geldig? Dan kom ik bij de laatste vraag. Tijdens de commissie ROLO heeft de wethouder een aantal zaken genoemd die niet in het raadsvoorstel zijn opgenomen. Ik noem ze even gemakshalve. Een kredietrisico wordt neergelegd bij SVn. Althans, dat staat er niet specifiek in zover als wij het hebben kunnen nakijken.

Door de uitvoering neer te leggen bij de SVn, zijn er veel minder operationele problemen voor de gemeente. Door de tussentijdse verkoop van de woning moet de lening worden ingelost. De wethouder heeft desgevraagd aangegeven dat wanneer de woning tussentijds wordt verkocht tegen een aanmerkelijk hogere verkoopprijs, dat dit dan niet per definitie kan worden gekoppeld aan de renovatiewerkzaamheden, dan wel het verhogen van het energielabel. De WOZ-waarde zou in dat geval de inkomsten kunnen verhogen voor de gemeente. Voorzitter, kan het college toezeggen – dat is het verzoek – dat de laatstgenoemde punten worden toegevoegd of alsnog worden verstrekt te zijner tijd? Dat mag wat de OPH betreft ook na deze raadsvergadering gebeuren. Bijvoorbeeld, noem het even gemakshalve binnen twee weken. Dat waren mijn vragen voor de eerste termijn. De voorzitter Dank u wel. Dan ga ik naar de wethouder. Wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom Dank u wel, voorzitter. De eerste vragen kwamen van Forum voor Democratie, want van de VVD mochten we vooral de complimenten rekenen, waarvoor heel veel dank. Ook wij vonden het oprecht een mooie gedachtewisseling in de commissie en dan is het ook fijn dat het voorstel hier relatief vlot behandeld kan worden. De FVD vroeg waarom een gereguleerde sector nu gesteund wordt.

Is dat niet heel erg tegenstrijdig? Ik vind het vooral als tegenstelling, eerlijk gezegd. Dus ik zie niet in waarom het niet allebei waar kan zijn dat je de huursector goed wil reguleren om allerlei misstanden die er zijn en die ook veelvuldig zijn aangetoond, zijn vastgesteld en die ook vaak de media hebben gehaald, wil inperken. Sterker nog, dat je die het liefste wil uitbannen met goede regels via bijvoorbeeld zo’n verhuurvergunning. Dat aan de ene kant. Waarom zou je niet ook aan de andere kant …? Sterker nog, ligt het niet in het verlengde van de opstelling van de FVD zelf om aan de andere kant in te zien dat er ook verhuurders van goede wil zijn en dat er ook huurders zijn die er baat bij hebben dat een woning die verhuurd wordt, zo vocht- en tochtvrij mogelijk is? Als we daaraan kunnen bijdragen met z’n allen, waarom zouden we dat dan niet doen? Dus wat mij betreft wordt er een schijntegenstelling in de vraagstelling verwerkt die ik niet helemaal kan volgen en die we ook niet kunnen steunen.

Pagina 53 van 64

De tweede vraag die werd gesteld was eigenlijk een statement dat ik even wilde markeren. Er werd gesteld dat het college ervoor kiest om en ik citeer: “in plaats van handhaving te kiezen voor subsidie.” Dat statement slaat niet op één, maar op twee manieren de plank mis, want wij kiezen natuurlijk niet in plaats van handhaving voor subsidie. Zoals wel bekend, doen we heel veel aan handhaving. Sterker nog, met complimenten overigens heeft de raad een begroting vastgesteld waarin 10 fte wordt vrijgemaakt om aan handhaving te doen. Dus we doen juist veel meer aan handhaving dan ooit. Dat ten eerste. Op de tweede plaats: nogmaals, want dat hebben we in de commissie ook besproken, gaat het voorstel dat voorligt niet over een subsidie, maar over leningen. Dus ook daarin was het een onterechte opmerking. Dan ga ik naar de Ouderenpartij. Die vroeg: kunnen we het contract dat er dan gesloten gaat worden met de particuliere verhuurder, inzien? Er geldt altijd dat we wat dat betreft ook aan privacy et cetera moeten denken. Dus het fysieke contract zelf gaat natuurlijk niet. Het template of het format is natuurlijk helemaal geen probleem. Dat kunnen we inderdaad delen. Ik zou ook willen voorstellen dat we zeker de punten kunnen delen die buiten de vergadering om grotendeels zijn gedeeld en die de heer Ermers opsomde. Ik zou zeggen: dan kunnen we dat format meteen toevoegen.

Kan dat binnen twee weken? Dat was de vraag. Dat kan. Dat is volgens mij geen probleem. Ik heb meegeschreven met de punten die de heer Ermers aanhaalde. Volgens mij zit daar niks tussen wat we niet kunnen delen, dus dat kan zeker. Het gaat natuurlijk voor de duidelijkheid met name over de redeneringen, bijvoorbeeld ten aanzien van de vraag die de heer Ermers inderdaad buiten de vergadering heeft gesteld. Dus ik zal hem hier even herhalen. Kunnen we niet ook woningwaardestijging ten gevolge van verduurzaming deels weer terughalen naar de schatkist zogezegd? Want de belastingbetaler heeft daar ook aan bijgedragen. We hebben het erover gehad waarom dat niet helemaal logisch is en waarom inderdaad woningwaardestijging via de WOZ uiteindelijk ook via de OZB weer bij de gemeente terechtkomt. Dat soort redeneringen, bij deze toegezegd. Die kunnen binnen twee weken ook wel worden gedeeld. Klopt de rekensom – dit was een aanvullende vraag – dat niet alle verhuurders met het bedrag waar we het nu over hebben kunnen worden meegenomen? Er zijn een aantal dingen die daarin goed zijn om te benadrukken. Ten eerste, de rekensom die de heer Ermers opvoerde, ging over de particuliere verhuurders. Een niet onaanzienlijk gedeelte van de particuliere woningen zijn in handen van de corporaties waarvoor een bestaande subsidieverordening het regelt.

Dus in combinatie komen we een heel eind eerlijk gezegd. Dan gaan we wel in ieder geval richting die 200 waar het ook weleens over gaat. Dat is een schatting. We zien ook dat er een uitpondgolf gaande is, dus de vraag is ook: hoeveel huurwoningen zijn er over vijf jaar nog in Vrieheide? We zien in den brede in Nederland dat een aantal van zeker de wat slechtere kwaliteit huurwoningen eigenaren beslissen dat het businessmodel niet meer werkt en ze dan vaak naar starters gaan. Dat kan in principe en positieve ontwikkeling zijn. Dus we denken, kort gezegd, dat we een heel eind komen met deze stap, maar we houden er ook rekening mee dat er uiteindelijk altijd blokken zullen zijn - hopelijk een zo’n klein mogelijk aantal – waaraan niet iedereen simpelweg mee wil doen. Dat kan deels zijn omdat je niet alle neuzen dezelfde kant op krijgt. Dat is jammer, maar – dat zeg ik er ook bij – er zijn ook blokken bij waar bewoners gewoon al heel veel gedaan hebben. Dus er zit ook echt een groot verschil tussen die blokken in sommige gevallen qua kwaliteit. Bij verreweg de meeste is nog heel veel te doen. Er zijn er een aantal waar mensen met enig recht zouden kunnen zeggen: hier is dat eigenlijk helemaal niet nodig.

Dat alles bij elkaar opgeteld denken we dat we met deze stap inderdaad een cruciale toevoeging doen aan het instrumentarium zoals de heer Van den Berg ook beschreef en dat dit er in totaliteit toe leidt dat we denken dat we verreweg de meeste blokken gewoon mee kunnen gaan krijgen.

Pagina 54 van 64

Wat is de looptijd van de leningen? Dat werd gevraagd. Dat is 30 jaar. Dat was het al, voorzitter. Want de laatste vraag was inderdaad: kunnen we toezeggen dat de laatstgenoemde punten worden nagestuurd? Dat kan inderdaad. De voorzitter Heeft u een aanvulling? De heer Ermers, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Even ter verduidelijking: de looptijd van die lening is 30 jaar, maar we starten nu de lening aan SVn. Loopt die ook 30 jaar of is het gedurende een kortere periode dat die terugbetaling gaat geschieden? Dus met andere woorden, die lening wordt versterkt aan SVn. Die zal geen 30 jaar zijn, neem ik aan. Wethouder Gelderblom Dus de vraag is: enerzijds heb je de looptijd van de lening en anderzijds heb je de looptijd van de regeling. Dan begrijp ik het goed, denk ik. De looptijd van de regeling is … Daar kun je twee tijdlijnen aan koppelen. Enerzijds tot het geld op is. We hebben nu een bepaald aantal euro’s dat is afgestemd op het aantal particuliere verhuurders dat we zien. Als het op is, is het op. Maar belangrijker is de tijdlijn natuurlijk dat we ervan uitgaan dat als we dit huidige tempo niet alleen volhouden, maar ook weten te versnellen – daar gaan we wel vanuit – dat de looptijd van het project in Vrieheide natuurlijk leidend is. Wat dat betreft, hopen we in ieder geval tussen 2032 en 2034 alle honderden woningen te hebben gedaan.

Dus dat zijn een beetje de twee tijdlijnen die, denk ik, relevant zijn in reactie op die aanvullende vraag. De voorzitter Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is bij meneer Jacobs het geval en verder bij niemand. Meneer Jacobs, gaat uw gang. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel, voorzitter. Ik wil een kleine opmerking maken. Ik sta wel een beetje versteld van een aantal partijen hier. Ik heb in het verleden bij allerlei verordeningen die we hier – dat is geen rechtstreekse vraag aan u – erdoorheen hebben geduwd, altijd de huisjesmelker willen verdedigen. De huisjesmelker is in mijn ogen de kleine particulier met misschien twee of drie woningen. Ik zie diezelfde partijen nu eigenlijk het wel goed vinden dat die huisjesmelkers een lening vanuit de gemeente met tussenkomt van het SVn krijgen. Het bevreemdt mij wel dat daar geen enkele opmerking over gemaakt wordt. Dat is even wat ik wilde toevoegen in de tweede termijn. De voorzitter Dank u wel. U daagt, geloof ik, een aantal collega’s van u uit. Ik zie meneer Van den Berg, meneer Oulad en mevrouw Géron die graag reageren op u. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Voorzitter, via u naar meneer Jacobs.

Dan heeft hij toch de essentie van dit stuk totaal niet begrepen? Ik zou toch wel willen oproepen om het uit te draaien, het vannacht eens onder z’n hoofdkussen neer te leggen en hopelijk wordt hij dan morgen met iets meer wijsheid wakker wordt dan dat hij nu hier te berde brengt. De heer Jacobs, Forum voor Democratie

Pagina 55 van 64

Heel grote woorden, meneer Van den Berg. Maar wat heb ik dan niet goed begrepen? Volgens mij heeft u in de ROLO-commissie ook een heel mooi voorbeeld gegeven wat niet gemeentelijk is, maar dat is dan de box 3 belasting waarin het de huisjesmelker zoals het hier in de coalitie veelal genoemd wordt heel moeilijk wordt gemaakt. Omdat die huisjesmelker het zo moeilijk heeft, moet hij nu een lening krijgen om te voldoen aan de verduurzaamheidseisen. Waar heb ik liggen slapen en wat begrijp ik niet? Het is mij een raadsel, meneer Van den Berg. De voorzitter Meneer Van den Berg nog een keer en dan ga ik naar de anderen.

De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Voorzitter, ik heb in de commissie aangegeven dat een box 3 best wel een belemmering zou kunnen zijn voor sommige verhuurders in Vrieheide. Maar deze lening is vanuit het perspectief van de gemeente juist ter ondersteuning om deze wijk ook op te knappen. Het is ook een renteloze lening waar ook de gemeente niet substantieel voor aan de lat staat. Het is een handje in de rug om die verhuurders daar te bewegen om in ieder geval iets te investeren. Want doen we dit niet, dan doen ze ook helemaal niet iets. Het is juist daarom dat we dit hier ook naar voren brengen. We moeten dat ook in een wat groter perspectief zien. Het gaat niet over de huisjesmelkers, want dat is een totaal andere discussie. Dat is mijn reactie. De voorzitter Mevrouw Heine wilde ook een interruptie doen. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA (interruptie) Ik denk dat meneer Jacobs ook niet naar de commissie heeft geluisterd, want ik heb er wel degelijk naar gevraagd. Ik heb niet het woord huisjesmelkers genoemd, maar de uitleg van de wethouder was toen zo duidelijk dat wij nu wel voor gaan stemmen. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Géron nog.

Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren (interruptie) Voor de term die de collega van Forum gebruikt: ik denk niet dat dat de mensen zijn die hier die huizen hebben, want een huisjesmelker zoals hij dat noemt, gaat niet echt nog investeren voor 30 jaar in die woning. Die wil snel geld hebben en verdergaan. De voorzitter Nog een interruptie van de heer Jacobs of een reactie. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Laat ik heel even duidelijk zijn, mevrouw Géron. Ik heb deze mensen nooit huisjesmelker genoemd. Ik heb deze mensen – dat heb ik vaak als voorbeeld gegeven – de ondernemer die geen pensioen opbouwt en die als pensioen bijvoorbeeld op een hele nette manier twee of drie huizen verhuurt. Een aantal mensen hier in de coalitie hebben het woord huisjesmelker in de mond genomen. Dus even pas op de plaats: het woord huisjesmelker is nooit van mij gekomen. Ik heb deze mensen altijd in bescherming genomen, omdat ik heb gezegd: in het algemeen zijn dat gewoon de kleine particuliere verhuurders. Waar dit raadsvoorstel trouwens

Pagina 56 van 64

over gaat, meneer Van den Berg. Dat zijn gewoon de hele nette verhuurders en daar hoort u mij niet van zeggen dat dit huisjesmelkers zijn. Laten we dat even vooropstellen. De voorzitter Nog een laatste opmerking van de heer Van den Berg en dan ga ik echt naar stemming over, want volgens mij is het debat goed geweest. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Voorzitter, ik heb het woord huisjesmelkers niet genoemd. Daar zou ik het even bij willen laten. De voorzitter Wenst u stemming over dit onderwerp of wenst u geacht te hebben tegengestemd? Ik zie dat de fractie Forum voor Democratie wenst te hebben tegengestemd. Dan is die met een overgrote meerderheid aanvaard. Dank u wel. 10. Zienswijze 2e begrotingswijziging 2025 van de Gemeenschappelijke Regelingen (GR) WOZL en WSP Parkstad De voorzitter Meneer Van Zutphen, gaat uw gang. Eerste termijn De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, tot ongeveer 17.00 uur vanmiddag was ik van plan stevig uit te pakken over dit agendapunt totdat ik ontdekte dat alsnog in het raadsinformatiesysteem een goed aangepast raadsvoorstel zit. Er zit overigens nog een foutje in. Daar zal ik de wethouder anderszins nog wel over informeren, maar het voorstel is nu gewoon goed. Het zou gewoon echt zonde geweest zijn als we over dit agendapunt nog heel kritisch hadden moeten zijn. Want eigenlijk gaat het om iets heel goeds.

WOZL en WSP doen het goed, ook financieel. Daarvoor alle lof. De voorzitter Ik kan u verklappen dat de wethouder de zolen onder zijn schoenen vandaan heeft gelopen om dit voor elkaar te krijgen. Mogen we op deze manier concluderen dat iedereen hiermee kan instemmen? Dat is het geval. Dank u wel. 11. Verordening Fit & Fun-regeling gemeente Heerlen 2026 De voorzitter Dan begin ik bij de heer Kockelkorn. Eerste termijn De heer Kockelkorn, VVD Dank u, voorzitter. We hebben het hier natuurlijk bij de vorige begroting over gehad. De VVD is ook goed voor z’n woord, dus we steunen dit voorstel in de verhoging voor 2026 naar 100 euro voor de Fit & Fun-regeling. Maar als we kijken naar dat stukje borging in de toekomst van de 75 euro in de begroting, dan willen wij aan de wethouder meegeven dat wij er echt belang

Pagina 57 van 64

aan hechten dat de Fit & Fun-regeling teruggaat naar een regeling zoals die in artikel 2 van de Fit & Fun-regeling in de verordening ook wordt genoemd voor kosten voor maatschappelijke, sociale, sportieve of culturele activiteiten, en toch erover na te denken hoe we dat kunnen borgen, hetzij via een pas die bij lokale ondernemers te besteden is, hetzij via een ander voorstel. Wij zijn heel flexibel daarin en wij denken daar ook graag over mee. Maar wij zoeken voor de toekomst dan echt wat meer comfort om terug naar het originele doel van de regeling te gaan en het niet puur een douceurtje te laten zijn. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Butink. Mevrouw Butink, Jongerenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. De Jongerenpartij staat positief tegenover de aanpassingen voor het jaar 2026. De prijzen voor sport en culturele activiteiten zijn de afgelopen jaren hoger geworden. Daarom kunnen wij voor dit moment instemmen met het voorliggende voorstel om de Fit & Fun-regeling voor het jaar 2026 aan te passen. Het is belangrijk dat inwoners met een kleine beurs kunnen blijven meedoen aan sport, cultuur en ontspanning. Tegelijkertijd vinden wij het een goed moment om nu voorruit te kijken en nu al een paar aandachtspunten mee te geven voor de volgende bestuursperiode.

Tijdens de commissie gaf de wethouder aan dat zij toewerkt naar het structureel opnemen van 100 euro per persoon in de begroting voor 2027 en verder. Wij willen daarbij graag markeren dat slechts het bedrag aanpassen in de verordening richting 2027 en verder te mager is. Juist omdat we het doel van de regeling belangrijk vinden, willen we graag dat regelingen die we in Heerlen toepassen, toekomstig niet als een verkapte vorm van inkomensondersteuning van minima ingeregeld worden. De hoogte van inkomen van minima is namelijk een wettelijke rol van het Rijk en niet van de gemeente. Daar komt bovenop dat uit herhaaldelijke cijfers van verhuisbewegingen blijkt dat we in Heerlen en met name in Heerlen Noord met passanten te maken hebben zonder binding met de stad, waardoor de vraag waar de middelen terechtkomen en of dat duurzaam tot verbetering voor de doelgroep is, voor de hand ligt. De regeling kost immers 600.000 euro per jaar van het vrij besteedbaar geld van de gemeente. Daarom zien wij nog steeds in de aanpassingen van de uitvoering kansen. Er is tijdens de commissie door de wethouder gesproken over een bedrag van 300.000 euro aan investering voor een alternatieve vorm die wij inmiddels al een paar maal hebben voorgesteld, zoals een pas of een appsysteem.