Conceptnotulen raadsvergadering d.d 25 juni 2025

De heer Hendriks, Jongerenpartij Heerlen In de commissie hebben we van het college, ondanks dat de tijd tussen het indienen van de vele vragen en het beantwoorden erg kort was, zeer uitvoerig antwoorden gekregen op alle vragen die we gesteld hebben, waarvoor nogmaals onze dank. Ik zal nu ook nog kort onze visie geven op de volgende stukken, maar daarbij hebben we nog paar korte aanvullende vragen. Allereerst over agendapunt 8. We staan achter het doel om misstanden aan te pakken en huurders te beschermen. We zullen dit voorstel dan ook steunen, maar wel met een kritische blik op de uitvoerbaarheid. Naar aanleiding van de commissie hebben we nog een paar laatste aanvullende vragen ter verduidelijking. Klopt het dat verhuur aan eerste- of tweedelijnsfamilievergunningsvrij blijft? Zo niet, is het college bereid dit alsnog aan te passen? Het zou wat ons betreft namelijk niet wenselijk zijn als ouders een vergunning nodig hebben om hun kinderen te helpen. De wethouder gaf aan dat er slechts drie handhaafbare meldingen zijn binnengekomen via het meldpunt goed verhuurderschap.

Is dat aantal niet opvallend laag in verhouding tot het beeld dat wordt geschetst? Hoe duidt het college dit verschil? Waarom is er tot nu toe zo beperkt gebruik gemaakt van de Wet aanpak woonoverlast met slechts zeven brieven en geen enkele tijdelijke sluiting? Zijn er mogelijke knelpunten in de uitvoering of zijn er capaciteitsproblemen? Daarom zouden we willen vragen of het college zou kunnen toezeggen dat we uiterlijk bij de algemene beschouwingen een overzicht ontvangen van de personele inzet en de prioriteiten binnen deze beleidsuitvoering. Dan voorzitter, om aan te sluiten bij het vorige punt, willen we kort ingaan op de voorgestelde leegstandsverordening. We steunen deze verordening in de basis, omdat het belangrijk is om verloedering en onnodige leegstand aan te pakken. Tegelijkertijd willen we benadrukken dat

Pagina 79 van 135

het effect op de woningvoorraad mogelijk wat overschat wordt. We zien vooral kansen in het omzetten van leegstand in winkels of kantoren en woningen, mits het zorgvuldig gebeurt. We willen daarnaast voorkomen dat deze verordening leidt tot onnodige druk op situaties waarin leegstand juist verklaarbaar is. Zoals toegezegd in de commissie, verwachten we dan ook geen boetes bij bijzondere omstandigheden zoals verbouwingen, zorgopnames en overlijden. Tegelijk hopen we dat het college in schrijnende gevallen, zoals bij sterk verloederde panden, voortaan wel effectief kan optreden. We hebben naar aanleiding van de beantwoording in de commissie ook hier nog een paar aanvullende vragen. Worden eigenaren met lopende vergunningaanvragen of verbouwplannen actief geïnformeerd over deze verordening? Worden hun panden opgenomen in de leegstandslijst? De wethouder gaf aan dat de gemeente haar eigen leegstaande panden goed in beeld heeft. Dat is positief, maar wij vinden dat de gemeente daarin het goede voorbeeld moet geven. We zijn dan ook blij met de toezegging dat u binnenkort inzicht geeft in welke panden worden afgestoten of herbestemd. We willen u in het bijzonder vragen om daar zo snel mogelijk en concreet op terug te komen. Ook hier maken we ons zorgen over de uitvoerbaarheid.

Hoe garandeert het college dat deze verordening niet verzandt in bureaucratie en dat het handhaven op termijn ook echt haalbaar blijft? Tot slot, voorzitter, bij agendapunt 10 kunnen we kort zijn. We stemmen in met het voorstel. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Meneer Jacobs. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel, voorzitter. Ik ben iets langer van stof dan u van mij gewend bent, maar dat is omdat het om de verhuurverordening gaat en om de leegstandsverordening. Dit is toch iets essentieels voor ons, dus vandaar is mijn bijdrage iets langer. Ik probeer het iets rapper voor te lezen. Voorzitter, op het eerste gezicht klinkt deze verordening misschien als een praktische maatregel voor leefbaarheid en toezicht, maar wat hier voorligt, is naar onze mening een vergaande aantasting van het eigendomsrecht. Een vergunningsplicht voor verhuur, dus voor het gebruiken van je eigen woning op je eigen grond betekent in feite dat de gemeente bepaalt of jij je eigendom mag benutten. Dat is een fundamentele grens die we niet zomaar mogen overschrijden. Het eigendomsrecht is niet slechts een juridische formaliteit. Het is een morele hoeksteen van een vrije samenleving. Wie het eigendomsrecht, hoe beperkt dan ook, inperkt, tast de vrijheid aan om zelfstandig keuzes te maken, om verantwoordelijkheid te dragen en om op een eerlijke wijze eigendom te verwerven en te gebruiken.

De verordening behandelt alle verhuurders en ook de bonafide, goedwillende burgers als potentiële overtreders. Het uitgangspunt lijkt te zijn: u mag pas verhuren als wij het goedkeuren. Dat is geen vrijheid, dat is toestemming vragen aan de overheid voor wat van jezelf is. En ja, voorzitter, ik ben me bewust van misstanden die soms voorkomen, maar daarvoor bestaat er al wetgeving, het Burgerlijk Wetboek, de Wet goed verhuurderschap en de Woningwet. We hoeven het eigendomsrecht van alle burgers niet collectief te ondergraven, omdat een enkeling zich misdraagt. Dat is principieel onjuist en bestuurlijk lui. Voorzitter, het eigendomsrecht moet niet alleen verdedigd worden als het ons uitkomt. Het moet met hand en tand worden verdedigd, juist wanneer het onder druk komt te staan door goedbedoelend beleid.

Pagina 80 van 135

Wij stemmen tegen dit voorstel, omdat het een vorm van collectieve bestraffing inhoudt. Door een brede vergunningsplicht op te leggen aan alle verhuurders in aangewezen gebieden, behandelt de gemeente bonafide burgers alsof zij verdacht zijn, louter op basis van het feit dat zij bezit hebben en dit willen verhuren. Dit druist in tegen een fundamenteel principe: een overheid mag naar onze mening slechts optreden tegen wie daadwerkelijk schade toebrengt aan anderen en niet tegen wie vreedzaam en wettig handelt. De gedachte dat goedwillende individuen vooraf toestemming moeten vragen om hun eigendom te gebruiken, is een ondermijning van hun autonomie. Voor onze partij is het eigendomsrecht heilig. Dit is de basis, zoals gezegd, van een vrije samenleving waarin individuen verantwoordelijkheid dragen voor hun eigen leven en hun eigen bezittingen. Overheidsmacht hoort dienstbaar te zijn aan deze vrijheid en niet aan controle. Laat de gemeente optreden tegen wie de regels overtreedt, met volle kracht en zonder aarzeling, maar zij moet de rest met rust laten. Dat is niet alleen efficiënter, maar dit is moreel naar onze mening het enige juiste. Dan de leegstandsverordening, voorzitter. Deze verordening stelt dat wanneer mijn pand mijn eigendom een bepaalde periode leegstaat, ik dat moet melden. Daarna mag de gemeente me opdragen om met haar in overleg te treden.

Vervolgens kan ze mij zelfs verplichten om een huurder te accepteren die zij voordraagt. Dat is geen leefbaarheidsinstrument. Dat is bemoeizucht op het niveau van persoonlijke zeggenschap. Het eigendomsrecht betekent dat ik zelf bepaal wat ik met mijn pand doe binnen de grenzen van de wet, maar vrij van bemoeienis met mijn intentie, mijn timing en mijn oordeel over wie ik wel of niet wil binnenlaten. Ja, voorzitter, ik wil het recht houden om te discrimineren. Niet op basis van willekeur of haat, maar op basis van redelijkheid, vertrouwen, ervaring en verantwoordelijkheid. Als ik twijfel over iemands betaalgedrag, omgangsvormen of onderhoudsmentaliteit, dan moet het mijn recht zijn om nee te zeggen. Als de overheid mij dwingt om iemand als huurder te accepteren, dan ben ik geen eigenaar meer, dan heb ik beheerder van gemeentelijk beleid in mijn eigen huis. Wie beslist wie geschikt is? Is dat een ambtenaar op afstand op basis van een beschikking? Het eigendomsrecht is dan geen recht meer, maar een tijdelijk privilege onder voorbehoud van ambtelijke goedkeuring. De leegstandsverordening is gebaseerd op een probleem dat zeker in sommige gevallen bestaat, maar de reactie is naar onze mening disproportioneel en generaliserend. Het is alsof we iedere autobezitter verplichten z’n auto uit te lenen, alleen omdat sommige mensen hun auto jarenlang laten staan.

Het zal u duidelijk zijn, voorzitter, dat wij tegen dit voorstel stemmen, omdat dit naar onze mening indruist tegen een fundamenteel beginsel: het eigendomsrecht als hoeksteen van de rechtstaat. Dat recht geldt onverminderd, ook wanneer een pand leegstaat. Het idee bijvoorbeeld dat de overheid een gebruiker mag voordragen aan de eigenaar, hoe vrijblijvend het ook wordt gepresenteerd, is een glijdende schaal. Het schept ruimte voor druk en verwarring over contractvrijheid en ongewenste inmenging in private eigendomsverhoudingen. Voor ons is het heel helder, voorzitter. Het is niet aan de overheid om te sturen op het gebruik van andermans bezit. De eigenaar beslist. Hij of zij is vrij om een pand te verhuren of niet en aan wie dan ook, zonder enige overheidsbemoeienis. De gemeente mag adviseren, maar nooit bepalen. Alleen op die manier beschermen we het eigendomsrecht, bevorderen we rechtszekerheid en voorkomen we spanningen tussen overheid en particulier. Vrijheid begint bij eigendom en dat hoort onaantastbaar te zijn. Het zal u duidelijk zijn, voorzitter, dat wij u niet het voordeel van de twijfel geven in deze. De voorzitter Interruptie van de heer Nefjodov.

Pagina 81 van 135

De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Ik heb een vraag aan de heer Jacobs: vindt hij niet dat het eigendomsrecht in bepaalde gevallen moet kunnen wijken voor het gemeenschappelijk belang? Wanneer het gemeenschappelijk belang te maken heeft met een bepaalde hoogstaande crisis zoals de wooncrisis, hoe kijkt de heer Jacobs dan aan tegen het eigendomsrecht? Want ook de heer Jacobs zal weten, als het goed is, dat het eigendomsrecht niet ongelimiteerd is. De voorzitter Meneer Jacobs. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie Wat is algemeen belang? U geeft nou het woningtekort aan als algemeen belang. Wat is morgen het algemeen belang? Wat is overmorgen het algemeen belang? Wat ik net aangeef, voor onze partij – dat is echt – is het eigendomsrecht heilig. Daar kom je niet aan en ook niet in het algemeen belang. Dat is een glijdende schaal. Morgen is A aan de macht en zegt: dit is algemeen belang. Morgen is B aan de macht en zegt: dit is algemeen belang. Dus nee. De voorzitter Dank u wel. De heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Via u aan de heer Jacobs.

Meneer Jacobs, denkt u niet dat met name die regels de hele wooncrisis in de hand hebben gewerkt door andere de stikstofcrisis, bouwvergunningen en noem het maar op, al die zaken en dat juist daar wellicht meer de oorzaak van het probleem ligt dan het vastleggen en stringenter regelen? Dat het juist aan de kant van de overheid ligt in plaats van aan de kant van de markt? De voorzitter Meneer Jacobs. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie Meneer Leers, dat ben ik 100 procent met u eens. De overheid creëert bepaalde problemen en lost dat weer op met nieuwe regelgeving. We krijgen een stapeling van regelgeving op regelgeving, creëren een vervolgend probleem en krijgen dan weer nieuwe regelgeving. Zo gaan we kapot aan onze regelgeving. De voorzitter Dank u wel. Nog een interruptie van de heer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Terugkomend op net: de heer Jacobs schetst inderdaad een terechte vraag, namelijk: wat is gemeenschappelijk belang? Nog een stapje daarin terug: de heer Jacobs heeft het heel erg vaak over het individueel eigendomsrecht en het individueel belang, maar erkent de heer Jacobs de mogelijkheid en de noodzaak dat het eigendomsrecht en het individueel belang soms behoort te wijken voor het gemeenschappelijk belang? De voorzitter Meneer Jacobs. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie

Pagina 82 van 135

Nee. Ik ken mij op dit moment geen situatie voorstellen dat het eigendomsrecht niet mag prevaleren boven het algemeen belang. Nogmaals, dan krijgen we een glijdende schaal. Wie bepaalt? Het is mijn eigendom. Dat is duidelijk, maar wie bepaalt het algemeen belang? Bepaal ik dat? Het algemeen belang is voor mij iets heel anders dan u bijvoorbeeld. Wat is algemeen belang? Algemeen belang is zo’n collectivistische term. Dat gebruiken we tegenwoordig voor alles. Dus nee. De voorzitter Laatste interruptie van de heer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Wat algemeen belang is, is volgens mij een vrij dynamisch begrip dat wordt ingevuld door de wetgevende macht en de rechtsprekende macht. In die zin dat het met de tijd kan meegaan. Misschien dat het 150 jaar geleden niet in het algemeen belang was om zo veel mogelijk mensen in woningen te kunnen stoppen, maar op het moment er zo’n groot woningtekort is, wat ook door FVD wordt erkend, dan kun je er niet meer omheen. De voorzitter De laatste keer. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie Daar wil ik graag antwoord op geven en dat sluit ook een beetje aan op wat meneer Leers net aangaf: wie creëert nou die tekorten op de woningmarkt? Wie creëert dat? Vervolgens moet de eigenaar van een pand daaronder lijden in het algemeen belang. Er is maar één iemand die een woningtekort heeft gecreëerd en dat is de overheid.

De voorzitter We gaan naar de wethouder toe voor de beantwoording. U was nog niet geweest. Sorry. Excuus. Meneer Daamen. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Dank u wel, voorzitter. Ik zou het heel kort houden dan. De voorzitter Gewoon uw eigen tijd. Klaar. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Het is feit, ook zeker als je kijkt naar de wijken in Heerlerheide en Hoensbroek, dat er heel veel woningen leegstonden die als investering gezien werden. Leegstand en verpaupering noem ik glijdende schaal. Het is de fysieke leefomgeving die daardoor achteruitgaat. Wij zijn op zoek gegaan naar instrumenten om dat onder controle te krijgen. Dat de goeden daaronder moeten lijden is ook een feit. Daar kunnen we niet omheen, maar wat ik ook begrepen heb, is dat het college al vaak de toezegging heeft gedaan dat ze echt wel kijken naar de individuele gevallen en daarop gaan handelen. Daar wil ik het even bij laten. Dus wij steunen alle drie de punten. De voorzitter Dank u wel. Dan ga ik nu echt naar wethouder Gelderblom. Wethouder Gelderblom Komt er nog een pauze, voorzitter? De voorzitter

Pagina 83 van 135

Die heeft u nog niet verdiend. We gaan nog even door. Wethouder Gelderblom Ik vroeg dat voor een vriend. De voorzitter Dat is aardig van u. Wethouder Gelderblom Dan gaan we hopelijk snel door de beantwoording. Er waren een aantal dingen die ook al in de commissiebehandeling aan de orde waren gekomen, dus ik ga bij wijze van uitzondering dan ook wel verwijzen waar dat zich voordeed naar de commissiebehandeling. Ik begin bij de Ouderenpartij, want het CDA had niks dan steun. De Ouderenpartij vroeg in mijn woorden – er waren een aantal vragen die met elkaar samenhingen – gaat dat hele Grip op Wonen, maar dan in het bijzonder de dingen die we nu vaststellen, wel werken op het moment dat de capaciteit beperkt is? Daaraan gerelateerd: het college had aangegeven tijdens de commissiebehandeling dat er gelobbyd wordt om in het kader van capaciteit enige steun te gaan ontvangen. Hoe staat het daarmee? Ik heb het aangedurfd, dus het college heeft het aangedurfd destijds, om iets te zeggen over die lobby, omdat wij het sterke vermoeden hadden dat op 24 juni de woontopafspraken zouden worden bestendigd. Dat was dus gisteren. U heeft gezien dat dit inderdaad gebeurd is. Zoals eerder aangegeven, hebben we in de woontopafspraken in uitvoerig overleg met het Rijk, ook inderdaad middelen opgenomen voor de uitvoering van Grip op Wonen.

Dat hebben we – dat is wel belangrijk om te benadrukken en dat raakt aan meerdere handhavingszorgen of uitvoeringszorgen die ter sprake zijn gekomen – heel bewust opgehangen aan het integrale woonhandhavingsteam dat is opgenomen in het jaarplan van het Nationaal Programma Heerlen Noord. Dat is integraal niet alleen omdat het raakt aan verschillende disciplines binnen het bredere speelveld van woonoverlast dat er helaas is, maar ook integraal, omdat je veel vormen van woonoverlast en misstanden hebt die er zijn op de woningmarkt. Die raken niet alleen de gemeente en niet alleen dat de gemeente heeft daar een rol in, maar bijvoorbeeld ook woningcorporaties of welzijnsorganisaties die dat tegenkomen. Vergeet de politie niet. Wat we aan het doen zijn, is in nauw overleg zijn met die partijen die ik net noemde en wellicht een aantal andere om samen te kijken naar hoe we tot zo’n integraal woonhandhavingsteam kunnen komen, voortbordurend op het geweldige werk dat onze eigen mensen van team BMB al doen. Dat heb ik de vorige keer ook aangehaald. Daar hebben we dus ook inderdaad met succes gisteren vele tonnen voor binnengehaald om capaciteit te kunnen uitbreiden. Sterker nog, de capaciteitsmiddelen in totaal die de burgemeester en ik gisteren hebben opgehaald, lopen op tot 4,3 miljoen. Daar kun je echt wel wat mee in de uitbreidende sfeer als je grip wil krijgen op wonen.

Dus dat is het goede nieuws dat ik kan melden. De vraag die ook vaker terugkwam – ik noem het nu even in beantwoording van vragen van de heer Ermers, maar daarmee ook meteen andere vragen die erover gesteld zijn – is: wanneer gaan we zicht krijgen op hoe je precies keuzes gaat maken in de personele bezetting en de prioriteitsstelling waar het in de stukken ook over gaat. De Jongerenpartij vroeg dat bijvoorbeeld ook. De plek – dat is ook in de commissiebehandeling aan de orde gekomen – waar we dat doen, is inderdaad het handhavingsuitvoeringsplan. Dat komt ook uw kant op en dan kunt u precies zien hoe we prioriteiten stellen en hoe we met weliswaar beperkte capaciteit toch invulling geven aan het beleid dat wij vaststellen, want – dan blik heel even vooruit op een vraag die volgens mij bij de VVD vandaan kwam en dat is een beetje een suggestie in de vraagstelling – we zouden nu beleid gaan aannemen dat we vervolgens pas gaan onderzoeken als het ware. Dan zouden we pas na vaststelling gaan kijken of we het kunnen invoeren, maar laat het heel duidelijk zijn dat dit niet aan de orde is. Wat we wel gaan doen, is kijken hoe je het invoert en

Pagina 84 van 135

daarmee beginnen we met een duidelijke prioriteitsstelling en deels ook met pilots, omdat dit uiteindelijk die uitvoering ten goede komt. Dan kun je dus ook richting dat handhavingsuitvoeringsplan veel concreter aan gaan geven wat nou de meest effectieve manier is om het beleid dat we met elkaar vaststellen inderdaad optimaal te handhaven. Dat daar een prioriteitsstelling bij hoort, is verslagen normaal, want dat geldt altijd. Deze manier van denken zal ook zo meteen terugkomen in enkele andere beantwoordingen. Dit is in ieder geval een directe reactie op de vraag van de heer Ermers over de capacitaire beperkingen, maar ook de lobby die we succesvol hebben ingezet en wat we sinds gisteren – gelukkig, want anders was het vandaag moeilijker geweest om antwoord te geven – hebben kunnen vieren. De heer Leers stelde: als je om je heen kijkt, dan zie je woonruimte genoeg, ook in Heerlen en juist in Heerlen. Dat hebben we ook met elkaar vastgesteld, kijkend naar de CBS-cijfers. Toch krijgen we het niet voor elkaar met elkaar en dan ook niet met die eigenaren, maar wellicht ook de gemeente niet en zelfs woningzoekenden niet, om die beschikbare woonruimte beter te benutten. Hoe kan dat nou? De vraag was ook: moet je niet dat eerst uitzoeken voordat je maatregelen neemt? Het antwoord is dat we aan de lopende band proefondervindelijk vaststellen wat er misgaat in leegstaande panden.

We zien verloedering op allerlei mogelijke manieren. Eén van de kernproblemen die we signaleren is dat wij weliswaar vaak op basis van signalen via bijvoorbeeld Sociaal Veilig of anderszins er bepaalde overlastgevende panden bij ons in beeld komen. Het zou heel handig zijn als je een meldingssysteem zou hebben, zodat je zicht krijgt op waar de leegstand zich daadwerkelijk voordoet. Dat voor de goede orde is precies wat er in die leegstandsverordening staat. Daar staat in dat je je leegstand moet melden. Dan gaat bij de gemeente het licht aan, want dan kun je zien: daar is een pand en dat is nu gemeld. Dan kunnen we inderdaad ook in gesprek treden met de eigenaar om precies te bezien wat de heer Leers vraagt, namelijk … Kijk, fantastisch. Het is heel moeilijk om door te praten onder dit gesternte. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter, is dat om mij milder te stemmen of is dat voor iedereen bedoeld? De voorzitter Dit is om u gunstig te stemmen om snel klaar te zijn, want we doen er alles voor, maar laten we wel proberen te blijven doorgaan. Wethouder Gelderblom De tweede vraag van de heer Leers was namelijk: hoe gaat het college de heer Leers overtuigen om toch voor te stemmen? Quod erat demonstrandum, wij halen zelfs bitterballen erbij. De voorzitter Mensen, wel even op blijven letten. Die dingen kunt u gewoon naar binnen gooien, maar u moet wel luisteren.

Daar hoeft u niet voor te praten. Wethouder Gelderblom Ik wacht wel even, want dit heeft geen zin. Hier kan ik niet tegenop. (Gelach in de zaal). De voorzitter Dat is ook waar. Wethouder Gelderblom Dan ga ik ook weer een inhoudelijke poging doen om de heer Leers te overtuigen, namelijk inderdaad – want de vraag was dus nogmaals, ook vanuit de heer Leers – hoe kan het nou dat het niet lukt om beter te benutten? Moet je daar niet eerst achter komen? Ik draai hem om. Ik

Pagina 85 van 135

zeg: juist als je beter wil benutten, dan moet je ook grip krijgen op de data. Dan moet je grip krijgen op: waar zijn de leegstaande panden nou? Want op basis van die informatie kun je gesprekken aangaan met eigenaren. Het kan heel constructief overleg zijn waarin je in eerste instantie eens vraagt: wat gebeurt hier eigenlijk? Daar kunnen allerlei vormen van samenwerking ook uit voortkomen. Misschien kunnen we slimmer verbindingen leggen met partijen waarvan we weten dat ze geïnteresseerd zijn in transformatie. Dat kan een corporatie zijn of anderszins. Maar daar hoort ook bij dat als iemand niet thuisgeeft en op geen enkele manier – hoewel het een geschikte locatie zou zijn om bijvoorbeeld te wonen – daar helemaal niks aan doet, omdat het de prioriteit niet heeft of omdat iemand gericht is op bijvoorbeeld ander woningbezit, misschien wel anders in het land, wat we vaak tegenkomen, dan hoort er ook bij dat de overheid een instrumentarium heeft om te zeggen: maar dat vinden we moreel, in tijden van woningnood, niet acceptabel en dus willen we kunnen ingrijpen. Daar komt het tweede aspect van die verordening om de hoek kijken, namelijk de leegstandsbeschikking. Dan kun je zeggen, dus niet noodzakelijkerwijs: we hebben een goed gesprek gevoerd met elkaar. We hebben geconstateerd dat iets al lange tijd leegstaat, zeker in tijden van woningcrisis te lang.

We komen er niet uit op basis van een goed gesprek. Dan behouden we ons het recht voor – dat kun je inzetten – om dan daadwerkelijk een gebruiker toe te wijzen aan een geschikte woning. De voorzitter Interruptie van de heer Askamp. De heer Askamp, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Dank u wel, voorzitter. Begrijp ik het goed dat de wethouder zegt: op het moment dat een woning leegstaat van iemand die elders in het land ook een woning heeft, na een bepaalde tijd verplicht is om het via de gemeente te gaan verhuren? Wethouder Gelderblom Nee, dat laatste niet. De heer Askamp, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Want ik ken een situatie dat iemand een woning heeft en die woont in het buitenland vanwege z’n werk, maar die is langer dan een jaar weg. Wethouder Gelderblom Nee. Om verwarring te voorkomen: het was slechts een voorbeeld. Het is überhaupt niet relevant waar iemand woont, eerlijk gezegd. Dat doet er helemaal niet toe. Het gaat over die woning. Staat die na zes maanden leeg, dan vragen we dat mensen dat melden, want dan kun je in beeld gaan brengen hoe dat kan. Is daar een goede reden voor? Dan even goede vrienden. Is er daar geen goede reden voor? Dan willen we bepaalde instrumenten tot onze beschikking hebben. Dus ik kan u geruststellen: het gaat niet over mensen die in het buitenland bivakkeren en dat we daar een bijzondere focus op zouden hebben.

Daar gaat het niet om. Ik haalde dat voorbeeld aan om te illustreren dat er ook mensen zijn die het simpelweg niet belangrijk vinden om een invulling te zoeken voor die woning. Wij vinden dat in tijden van woningnood moreel niet goed te verantwoorden. De SP had grotendeels ook warme woorden voor wat we hier met elkaar doen, maar deed ook een terechte oproep om ervoor te zorgen of erop toe te zien dat het pakket Grip op Wonen wat we nu vaststellen en uitbreiden, ook echt tanden heeft. Die oproep ondersteunen wij van harte in die zin dat we daar ook heel erg op sturen. Zoals ik net al zei, we zijn heel blij dat het Rijk ons daar ook bij helpt door met ons mee te denken overigens, dat mag ook weleens gezegd worden aan de voorkant bij de totstandkoming van bijvoorbeeld die leegstandsverordening, maar dus ook door middelen ter beschikking te stellen om die uitvoering strakker te krijgen. Voor de rest zijn we het gewoon roerend met elkaar eens.

Pagina 86 van 135

De VVD had een aantal stellingen, maar ook een aantal vragen. Ik wilde even in herinnering roepen in het kader van proportionaliteit die werd aangehaald dat er een motie is vastgesteld om zelfs te kijken of we een leegstandsbelasting kunnen invoeren. Daarvan hebben we gezegd: dat gaat ons op dit moment op het moment dat de wetgever dat amper tot niet toestaat, wel erg ver. We kiezen voor een veel mildere vorm, namelijk inderdaad voor de leegstandsverordening die nu voorligt. Volgens mij zegt dat alles over onze hang naar proportionaliteit als college. Een vraag was: we hebben al bijvoorbeeld die Wet betaalbare huur landelijk, dus waarom nou al die regels? Zoals u heeft kunnen lezen, is juist niet een onaanzienlijk gedeelte van die verhuurverordening erop gericht om juist invulling te geven aan dat wat de Wet betaalbare huur van ons vraagt. Dus het is juist zo dat die regels daarmee in overeenstemming zijn. Inderdaad, daar waar wij dat nodig achten in een stad met notoire veel woonoverlast, voegen we daar ook accenten aan toe. De voorzitter Interruptie van de heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Voorzitter, de vraag concreet was: hebben we het nu goed ingeregeld zoals dat ook in de wet staat? Dat is een beetje de vraag. Want anders gaan we iets wat we nog niet georganiseerd hebben, er nog eens een keer iets bovenop leggen.

Als het antwoord ja is, dan is het helemaal goed. Wethouder Gelderblom Sterker nog, als we het niet vaststellen vanavond, dan zijn we in gebreke, want wij moeten op basis van de Wet betaalbare huur een aantal dingen uit de vorige verhuurverordening actualiseren. Dat is ook wat in dit voorstel zit, dus het is noodzakelijk dat als u wil dat we ons fatsoenlijk aan de Wet betaalbare huur houden en zaken inrichten zoals daar van ons gevraagd wordt, dat we inderdaad vanavond die verordening als zodanig vaststellen. Dus ik denk dat ik u daarin alleszins gerust kan stellen. Dan een opmerking – dat kwam net al even terug – dat handhaving erg belangrijk is. Dat is helemaal terecht. Dat heeft ook onze belangstelling. Ik heb al een aantal woorden gewijd aan hoe we dat willen inrichten, maar dat was een zinssnede die me in het bijzonder trof als zijnde heel terecht, namelijk dat effectiviteit vraagt om precisie. Dat is ook zo. Precies om die reden kijken wij heel scherp naar waar we prioriteren en waar we pilots uitvoeren, want dan kun je veel preciezer aan de slag met die handhaving. Dat kan je dus ook beter omgaan – dat is het eerlijke verhaal – met je beperkte capaciteit. Dat komt de effectiviteit van de inzet ten goede.

Als je bij wijze van spreken eindeloze capaciteit kan inzet en overal gaat aanbellen om te kijken of iemand toevallig onder die regelgeving valt, dan slaat dat nergens op. Je moet wel aanleiding hebben en je moet bewust kiezen voor de plekken waar je prioriteert. Dat is helemaal in lijn met hoe wij ook naar deze materie kijken. Nogmaals, ik heb al wat woorden gewijd aan de notie dat we eerst beleid invoeren en daarna kijken of je het kunt uitvoeren. Nee, we kijken naar hoe we het precies willen uitvoeren. De plek waar dat landt is het HUP, het handhavingsuitvoeringsplan. Er was een toezegging gevraagd, namelijk of we na twee jaar van dit beleid bereid zijn om de verordening in te trekken als het beleid niet naar tevredenheid uitwerkt in de praktijk. Ik heb de heer Van den Berg vandaag zeer terecht horen zeggen dat wij vooral niet als college en raad over ons graf moeten willen regeren, dus ik durf die toezegging op basis van die wijze woorden niet aan. Ik zou daaraan toe willen voegen dat een andere reden waarom ik hem niet aan zou willen – dat is misschien een heel klein beetje flauw – is dat je juist als beleid niet goed werkt, iets niet per se moet intrekken, maar moet kijken hoe je het beter kunt doen. Dus we kijken wel naar evaluaties en hoe dingen dan verbeterd kunnen worden.

Dus ik wil wel die toezegging doen dat we Grip op Wonen – dat hebben we eerder ook al met elkaar afgesproken – wel blijven

Pagina 87 van 135

evalueren. Het is een iteratief proces met een deftig woord, dus je komt er ook een beetje achter wat wel goed werkt en wat niet goed werkt. Dat betekent ook dat er aspecten van Grip op Wonen af kunnen vallen als je ziet dat je iets niet meer nodig hebt, maar het kan ook betekenen dat je dingen aanscherpt. Dus dat is afhankelijk van wat we met elkaar vaststellen. Zo’n evaluatie doen we uiteraard niet alleen binnen dit huis – althans, in de organisatie – maar juist ook in de raad, want via deze weg landt het dan ook weer in de stad. Het is heel belangrijk dat mensen weten waarom we doen wat we doen en welke afwegingen daarbij een rol spelen. Dan naar de PVV, voorzitter. De PVV had het over allemaal regels voor verhuurders in Eikenderveld. Ik zou bijna zeggen: stel je voor. Komt u weleens in Eikenderveld, was de vraag die bij mij opkwam, want ik denk dat er absoluut aanleiding is, juist in een buurt als Eikenderveld waar de leefbaarheidscijfers in alle relevante indicés echt knalrood uitslaan dat er wat regels bijkomen, eerlijk gezegd. Dus dat zou mijn reactie zijn op die vraag. Vervolgens werd er gesteld vanuit de PVV dat er sprake is van een jacht op de eigen mensen. Toen bleek in de uitleg van die frase dat de eigen mensen brave verhuurders zijn.

Daar zou ik graag tegenover willen zeggen dat onze eigen mensen vooral ook die huurders zijn die last hebben van woonoverlast en die last hebben van allerlei vormen van misstanden op deze woningmarkt. Zij verdienen eerst en vooral onze bescherming. Er zijn ook heel veel verhuurders bij die – dat werd terecht al gezegd – netjes op hun zaak letten. Dat zijn de bonafide verhuurders, maar er zijn ook malafide verhuurders bij. Dat zijn heel erg vaak helemaal niet onze mensen, maar die zitten op afstand. Die kunnen we heel moeilijk aanspreken. Precies om die reden hebben we strakkere regels nodig. Ten tweede had de PVV het over geen cijfermatige basis, omdat het openlijk in de stukken zou zijn. Op die basis hebben we eerder een keer een uitwisseling gehad in deze zaal. Het is pertinent niet waar dat er geen cijfermatige basis zou zijn voor deze stukken. Pertinent niet waar. Er zit tal van bijlage met CBS-data. Dat ligt ten grondslag aan het beleid. Dat is meegenomen in de bijlage. De heer Hoogers sloot af met de recensie dat het beleid wel op satire lijkt. Ik vind het een satirische karikatuur van het voorstel om te zeggen dat er geen cijfermatige basis is op het moment dat er meerdere bijlagen op basis van CBS-data ten grondslag liggen aan het voorstel dat we doen en dat we ook in de commissievergadering uitgebreid met elkaar gedeeld hebben.

De Jongerenpartij vroeg naar eerste- en tweedegraadsfamilierelaties en of het zo is dat die uitgezonderd zijn onder de verhuurvergunning. Ook dat hebben we in de commissievergadering aan de orde gesteld. Het antwoord was toen en is nog steeds dat familierelaties geen criterium zijn – dat vind ik ook zuiver – in de verhuurvergunning, maar – dat is wel belangrijk – dat het in de opkoopbescherming wel zo is. Dat betekent dus dat als iemand een woning zou kopen voor eerste- of tweedegraadsfamilie om in te wonen, dat dit vaker het geval is dan dat je zegt: ik ga hier verhuren. Ook als dat niet zo is, dan verwijs ik graag naar de opkoopbescherming, want daar is het inderdaad wel op die manier geregeld. Dat lijkt me eerlijk gezegd ook relevanter, dus dat is het antwoord op die vraag met een kleine uitbreiding en misschien wel met een kleine tegemoetkoming in ieder geval qua sfeer ten opzichte van de commissievergadering.

De tweede vraag vanuit de Jongerenpartij was: is het aantal behandelde verhuurvergunningen dat ook in de commissiebeantwoording terugkwam niet erg laag? Daarover is het goed om ook weer even in herinnering te roepen wat tijdens de commissievergadering daarover qua toelichting aan de orde is gekomen, namelijk dat het misleidend zou zijn om enkel te kijken naar dat aspect van de handhavingscijfers, omdat het heel vaak zo is dat daar waar je handhaaft en de vergunningen die je al dan niet verstrekt of die je afwijst, maar het topje van de ijsberg is van de manier waarop je de doelgroep tegemoet treedt. Je organiseert ook veel gesprekken. Er gebeuren veel controles. Op die manier worden ook veel zaken die niet helemaal kloppen, hersteld. Dus in algemene zin is het ook belangrijk om te blijven onthouden dat het erg vaak zo is dat dit type cijfers inderdaad slechts het sluitstuk is van een breder proces dat je met zo’n doelgroep doorloopt.

Pagina 88 van 135

Hetzelfde geldt voor de vraag over het woonoverlastinstrumentarium en of we dat niet te weinig inzetten. Daar geldt hetzelfde voor en ik zou willen zeggen: er zijn wat woonoverlast betreft allerlei wegen die naar Rome leiden. Daar kun je een veelheid aan instrumenten voor inzetten. Als je kijkt naar – ik geloof dat die deze week gedeeld is, maar anders gebeurt dat zeer snel of is dat enige tijd geleden gebeurd, dat weet ik niet – de rapportage vanuit team BMB, dan kun je alleen maar onder de indruk zijn van de hoeveelheid controles die plaatsvindt in verschillende categorieën. Vanuit Sociaal Veilig zijn er de eerste helft van het kalenderjaar 2024 200 controles gedaan. De tweede helft van 2024 zijn er 120 controles op kamerverhuurpanden gedaan. Er waren 3.500 controles bij nieuwbouw en verbouw. Daar zit een hele hoop in dat ook gerelateerd is aan woonoverlast, dus we moeten ons ook niet blindstaren op slechts één instrument als we er juist ook met elkaar voor kiezen om een fijnmazig net samen te stellen op basis waarvan je de misstanden waar we allemaal tabak van hebben op de puinhoop van de geschiedenis wil plaatsen. De vraag van de Jongerenpartij over inzicht in personele inzet en prioriteit en wanneer dat gaat gebeuren, heb ik al beantwoord. Dat is dat handhavingsuitvoeringsplan. Daar gaat die landen.

De tweede set van vragen van de Jongerenpartij betrof de leegstandsverordening. Kunnen we proactief contact opnemen met eigenaren op wie dit van toepassing zou zijn? Als ik me niet vergis, hebben we dat in de commissievergadering ook wel besproken. Maar als dat niet zo is, dan wil ik bij deze zeggen: daar waar het logisch is – want je wil ook niet al je contacten in de stad platgooien met informatie die voor hen niet heel erg relevant is – en waar we aanleiding hebben om te veronderstellen dat een eigenaar inderdaad te maken zou kunnen krijgen met zo’n leegstandsverordening, vinden wij dat het in de rede ligt om hen daar dan ook van op de hoogte stellen. In algemene zin doen we erg ons best om zo breed mogelijk informatie te verstrekken over ons woonbeleid, zodat zo veel mogelijk mensen dat weten, want die duidelijkheid aan de voorkant scheelt enorm voor mensen die ook iets met hun pand willen. Als je weet waar je aan toe bent en wat de gemeente van je verwacht, dan gaat alles een stuk soepeler. Wat dat betreft is de vraag ons uit het hart gegrepen. De tweede vraag was een soort rappel over de toezegging die ik al heb gedaan rondom de lijst met vastgoed dat wij zelf gaan afstoten en dat misschien nu al dan niet leeg staat. Die wil ik graag herhalen.

Even voor de zekerheid – want ik dacht dat ik die toezegging al heb gedaan en zo werd die ook geciteerd – dat als ik daar nog geen datum aan heb verboden, dat ik dan bij deze graag zou willen toezeggen dat we die informatie uiterlijk 30 september verstrekken. De laatste vraag van de Jongerenpartij betrof ook handhaving en volgens mij heb ik daar inmiddels voldoende over gezegd. Ik zie geknik. Dan kom ik bij Forum voor Democratie tot slot, voorzitter. Daar waren vooral stellingen geponeerd, dus ik heb niet zo veel vragen om te beantwoorden, maar ik vind het wel aardig om er twee elementen uit te lichten, gewoon qua gedachtegang. Dat was aardig, want op een geven moment zei de heer Jacobs: de verordening is ook van toepassing op bonafide verhuurders, alsof dat iets negatiefs is. Later in zijn betoog haalde hij grappig genoeg een verkeersparallel aan, want ik had het woordje verkeersparallel opgeschreven bij die opmerking. Waarom? Omdat we ook van iedereen, of het nou een goede autobestuurder of een slechte automobilist is, vragen dat die z’n riem omdoet. Van iedereen verwachten we dat ze niet door rood rijden. Dat zijn ook regels die we aan iedereen opleggen. Op het moment dat iemand zich eraan houdt, dan is er verder ook geen probleem. Dan heb je toch je riem om moeten doen, maar dat is in je eigen belang. Als je je er niet aan houdt, dan volgt inderdaad die handhaving.

Volgens mij is dat helemaal terecht. Dus volgens mij komen we juist via de logica van de verkeersparallelen uit bij het belang van het type beleid dat hier wordt voorgesteld. De voorzitter Interruptie van de heer Jacobs.

Pagina 89 van 135

Meneer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Ik snap die parallel niet, maar dat mag, neem ik aan. Wethouder Gelderblom Ja, dat staat u helemaal vrij. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Ik kan hem niet volgen. Wethouder Gelderblom Onbegrip is u in alles gegund. Het tweede aspect dat u aanhaalde – dit is even een parafrase – is dat algemeen belang zo’n typisch collectivistisch begrip is. Als ik het zou uitspreken, dan zou dat zwijmelend zijn. Ik vind een collectivistisch begrip iets moois, maar in het geval van de heer Jacobs was het niet heel positief. Wat ik daar alleen maar bij wilde aanstippen, was de eigendomskwestie die ook in een uitwisseling van gedachten naar voren kwam. Ik denk dat het in dat opzicht – dat was de vraag: hoever gaat eigendomsrecht nu – dat we wat ons betreft, ten eerste niet fundamenteel raken aan het eigendomsrecht, maar belangrijker dan dat en belangrijk om te benadrukken is een vraag die gesteld werd. Wat is het algemeen belang? In onze Grondwet in artikel 22 lid 2, overigens met dank aan kabinet Den Uyl, is opgenomen dat wonen een sociaal grondrecht is. Dat betekent ook dat dat sociale grondrecht in heel veel opzichten het eigendomsrecht kan ontstijgen. Voorzitter, op die noot kan ik afsluiten met de beantwoording. De voorzitter Nog een interruptie van de heer Jacobs.

Meneer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Wij zullen het daar nooit over eens worden, maar uiteindelijk staat in die leegstandsverordening dat het uiteindelijk zover zou kunnen zijn of kunnen komen dat de gemeente zegt: Jantje moet bij jou in de woning komen. Dat staat er gewoon. Dat is toch een fundamentele inbreuk in het eigendomsrecht? Dat iemand zegt: in mijn woning komt Jantje daar te zitten of je dat nu wil of niet. Dat kan ik niet anders zien dan een inbreuk op het eigendomsrecht. Dan hebben wij, denk ik, toch een andere definitie van het begrip eigendomsrecht, maar dat mag. Wethouder Gelderblom Precies, dat kan. Volgens mij kun je er op twee manieren anders naar kijken, namelijk één dat je nog steeds eigenaar bent en ook als er iemand gebruik van maakt. Dat is alleen maar gunstig. Laat het een aanmoediging zijn om van je bezit beter gebruik te maken. Dat is precies wat John Locke, toch een liberale denker, altijd bepleitte. Ten tweede zou ik wil zeggen dat inderdaad puur privaat eigendom ontstegen kan worden als het gaat over het sociale grondrecht wat in Nederland stevig verankerd is in onze meest fundamentele wetgeving, dat wonen inderdaad een algemeen universeel sociaal grondrecht is. De voorzitter Dank u wel. De voorzitter Is er behoefte aan een tweede termijn? Meneer Jacobs. Tweede termijn. Meneer Jacobs, Forum voor Democratie

Pagina 90 van 135

Ik heb één hele korte opmerking. Dat kunt u misschien een beetje flauw vinden, maar ik vind het een beetje: als ik naar de leegstandsverordening kijk op pagina 3 van de 7 met de tegenargumenten en risico’s, dan denk ik: is dat nou nodig? Er staat: “De effectiviteit en de werking van de verordening kan worden gefrustreerd door pestmaatregelen door de eigenaar.” Ik vind dat soort taalgebruik niet nodig. Dat is alsof per definitie verhuurders pestertjes zijn en dat ze de bully zijn op de school die de mindere kinderen wil pesten. Ik vind dat taalgebruik – maar dat is een stellingname en daar hoeft u ook niet op te reageren – onnodig en overbodig. De voorzitter Dank u wel. Meneer Hoogers. De heer Hoogers, PVV Dank u wel, voorzitter. Ik denk toch dat de wethouder en de PVV in ieder geval van mening verschillen en ook hier hoeft u wederom niet op te reageren, maar ik wil wel even benadrukken over de boetejacht. Dat is de beleidsregel op pagina 5 artikel 4 boetetabel bijlage 1 raadsvoorstel pagina 3 met de harde cijfers waarop u ook refereerde bij het raadsvoorstel op pagina 3 onderaan. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, wat mij betreft is dit agendapunt een soort ontmaskering. Van Forum verwachten we niks anders.

Dat zijn een soort neoliberalen tot de tiende macht, maar dat de PVV, de partij die beweert op te komen voor de gewone Heerlenaar … Het gaat nu alleen maar om de gewone huisjesmelker. Of die nu in Heerlen, in Dubai of in Groningen woont en hier huizen verhuurt. Al die huurders die hier in Heerlen een huis zoeken en hem niet kunnen vinden, alle mensen die hier uitgebuit worden in een pand en alle mensen die last hebben van overlast door huisjesmelkerspanden, worden door u in de kou gezet. Huizen zijn er om in te wonen en zijn er niet om te melken. Wie geld wil verdienen, moet maar koeien gaan melken. De voorzitter Dank u wel. Meneer Hoogers wil natuurlijk even reageren. De heer Hoogers, PVV (interruptie) Dank u wel, voorzitter. Nogmaals, via u voorzitter, ik denk dat de heer Van Zutphen niet goed heeft geluisterd, want ik benadrukte al dat we anti-regelzucht, anti-bureaucratie, voor minder regels, voor minder ambtenaren en voor minder overheid zijn. We zijn juist voor méér vertrouwen in eigen mensen. We willen juist de goedwillende burgers, de kleine particuliere verhuurders, de ouders en gepensioneerden die door deze regeling worden behandeld als verdachten. Daarover is de PVV-boodschap wel heel duidelijk, want de overheid moet er zijn voor hun eigen mensen en niet tegen ze. Het gaat om het privébezit. Je mag met je eigendom doen wat je wil, zolang je maar niemand kwaad doet.

Nu komt u op het volgende punt. We zijn ook hard op misbruik, maar we zijn wel selectief en gericht hard op misbruik. We zijn niet voor collectieve straffen, maar voor gerichte handhaving. Dank u wel. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, we constateren dat de PVV echt lak heeft aan huurders die uitgebuit worden. Dat u lak heeft aan de woonoverlast in zo veel wijken in onze stad, want eigendom is heilig. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Voorzitter, mag ik een punt van orde maken?

Pagina 91 van 135

De voorzitter Ja. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Er blijven constant meningen herhaald worden. Ik denk dat dit niet zou moeten. De voorzitter Ik laat ook net zoals bij iedereen twee interrupties toe, dus ik geef meneer Hoogers nog een keer het woord. Volgens mij heeft u geen enkele vraag meer gekregen in de tweede termijn, dus daarna gaan we stemmen. Meneer Hoogers. De heer Hoogers, PVV Voorzitter, ik kan dit wel blijven herhalen, maar ik heb het idee dat hier toch Oost-Indische doofheid nu te parten gaat spelen, dus ik blijf bij de woorden die ik heb gezegd. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. We gaan stemmen, mensen. Dan begin ik met agendapunt 8, de verhuurverordening en de beleidsregel bestuurlijke boetes. Wenst u stemming over dit onderwerp of wenst u geacht te hebben tegengestemd? Geacht te worden hebben tegengestemd zijn de fracties Hart-Leers, Forum voor Democratie en PVV. Dan is het voorstel aangenomen. Dan breng ik agendapunt 9 de leegstandsverordening in stemming. Ook hier worden dezelfde drie fracties geacht te hebben tegengestemd. Hart-Leers, Forum voor Democratie en PVV. Voorstel aanvaardt. Agendapunt 10 aanpassen bestemmingsplan “Woningsplitsing en kamerbewoning”. Ook hier dezelfde stemming. De fracties van Hart-Leers, Forum voor Democratie en PVV hebben tegengestemd. Dan is die aanvaard.

Dan stap ik door, want ik ga er nog een paar doen voordat we heel even pauze nemen. 11. Zienswijze Jaarrekening 2024, begrotingswijziging 2025 en begroting 2026 inclusief meerjarenperspectief GR Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad Hamerstuk. 12. Zienswijze begroting 2026 en jaaroverzicht 2024 GR GGD Zuid Limburg De voorzitter Mevrouw Hendriks. Eerste termijn Mevrouw Hendriks-Berg, SP Dank u wel, voorzitter. Het is te triest voor woorden: bezuinigen op de zorg, ondanks vele mooie woorden van de PVV voor de verkiezingen om niet te bezuinigen op de zorg. De GGD Zuid-Limburg heeft nu de komende jaren te maken met 20 procent bezuiniging van de totale begroting. Afhankelijk van waar je wieg staat, kunnen mensen vijf jaar korter leven of dertien jaar minder goede gezondheid hebben. Door de komende jaren 20 procent te korten op het budget, komt preventie in de knel. Met aandacht voor gedrag en levensstijl van mensen, hun fysiek omgeving en sociaaleconomische omstandigheden kun je gezondheid voor driekwart beïnvloeden. Daar wordt nu op bezuinigd. Dat is echt onacceptabel. Onze SP-fractie in de Tweede Kamer heeft een motie ingediend om deze bezuinigingen terug te draaien. Deze is ook aangenomen. De SP blijft het volgen of de motie ook daadwerkelijk wordt uitgevoerd.

Pagina 92 van 135

Het is wel top dat wij nu in de raad ervoor kiezen om de GGD niet extra te raken om verder op de GGD Zuid-Limburg te bezuinigen, maar dat neemt onze grote zorgen echt niet weg. Door alle bezuinigingen staat bijvoorbeeld vaccineren onder druk. Daar zouden eigenlijk, gezien de vaccinatiegraad, juist extra investeringen op moeten komen. Kunnen wij de vaccinatiegraad agenderen voor de volgende commissie, zodat we dan de inhoud hiervan en de inzet van de gemeente kunnen bespreken? Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Heine. Mevrouw Heine-Van Dartel, CDA Dank u, voorzitter. Wij gaan natuurlijk akkoord, maar onze fractie is ook erg geschrokken door het artikel in de Limburger waarin de directeur van de GGD vertelt wat er door de landelijke bezuinigingen allemaal in onze zwakke regio niet meer kan. Wij hopen dan ook dat er een nieuw kabinet gaat komen dat ook rekening gaat houden met onze regio wat betreft de GGD en het ziekenhuis. De voorzitter Dank u wel. Wethouder Vrusch. Wethouder Vrusch Dank u wel. We zijn allemaal geschrokken van die bezuinigingen op de zorg en wat de doorvertaling daarvan is naar alle lokale GGD’s, zeker die hier in Zuid-Limburg en zeker die ook in andere grensregio’s waar de uitdagingen nou eenmaal groter zijn.

Waar gaat het kabinet dan op bezuinigen? Dat heeft juist te maken met die preventie en dat heeft juist te maken met het voorkomen dat de zorg nog groter en nog erger wordt. Het is dus heel fijn dat landelijk de SP-motie is aangenomen om dat tegen te gaan, maar we moeten wel zorgen dat dit ook wordt opgevolgd. Daarin heeft mevrouw Heine weer een punt: ja, het nieuwe kabinet. Daardoor roep ik altijd iedereen op tot de lobby, niet alleen hier in de raadszaal, maar ook altijd binnen de GGD om te zorgen dat dit hoog op de agenda komt om te zorgen dat we niet verder gaan bezuinigen op de zorg, want juist dat is nodig. De vaccinatiegraad is inderdaad ook een specifiek zorgpunt. We zien nu ook weer in de landelijke kranten en ook de lokale dat de vaccinatiegraad aan het dalen is, ook op punten waar dat echt zorgelijk wordt, dus het lijkt met juist een heel goed voorstel om dit na de zomer te agenderen voor de commissie, zodat we dan uitgebreid bij dat thema kunnen stilstaan. Dus in dat voorstel kan ik me helemaal vinden, meneer de voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Wenst u stemming over dit onderwerp. Dat is niet het geval. Dan is het aanvaard. 13. Zienswijze jaarverslag en jaarrekening 2024, eerste begrotingswijziging 2025 en ontwerpbegroting 2026 en meerjarenperspectief 2027-2029 GR Omnibuzz Hamerstuk. 14.

Zienswijze (concept)begroting 2026 GR Veiligheidsregio Zuid-Limburg inclusief uitwerking van een bezuinigingsopdracht Hamerstuk. 15. Zienswijze begroting 2026 en jaarrekening 2024 GR Reinigingsdiensten Rd4 Hamerstuk.

Pagina 93 van 135

16. Zienswijze begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 (Ondernemingsplan 2026) GR Historisch Centrum Limburg Hamerstuk. 17. Toestemming tot toetreding en wijziging GR Historisch Centrum Limburg (GR HCL) Hamerstuk. 18. Zienswijze Toekomstbestendige Veiligheidsregio Zuid-Limburg

huisvesting

brandweerkazernes

GR

De voorzitter Meneer Bayraktar, gaat uw gang. Eerste termijn De heer Bayraktar, SP Voorzitter, afgelopen woensdagavond heeft het college in de commissie Maatschappij en Welzijn aangegeven dat huidige plek van de brandweerkazerne in Heerlen ideaal is. Hij is goed bereikbaar met een optimale dekking met de snelste aanrijtijden van de hele regio. Er zijn vijf à zes alternatieve locaties onderzocht, maar met al die voordelen van de huidige plek is verhuizen niet nodig. Het college heeft dan ook gezegd de voorkeur te geven aan een renovatie op de huidige plek. De SP is het daar helemaal mee eens. Wij vinden het belangrijk dat de brandweer blijft in het markante gebouw van de Maastrichtse architect Theo Boosten. Dit pand verbindt Maastricht en Heerlen. Het ligt niet alleen strategisch goed, maar heeft ook betekenis voor de stad. Dit hoort bij Heerlen en bij de brandweer. Daarom aan het college de vraag van ons van de SP: mogen wij ervan uitgaan dat het college er alles aan doet om de brandweer op de huidige locatie te behouden en inzet op renovatie en verduurzaming van de kazerne? Tot zover, voorzitter. De voorzitter U mag van het college aannemen dat wij er alles aan doen. Wij hebben deze discussie ook in het college gehad. We hebben ook duidelijk onze voorkeur uitgesproken.

We hebben ook gezegd dat we mee willen werken aan de mogelijkheden om in dat gemeentelijk monument te kijken wat er kan en wat er niet kan. Heel formeel moet ik wel zeggen: formeel gaat het bestuur van de veiligheidsregio uiteindelijk over het besluit, maar wij zetten alles in het werk. Wij zijn voor deze locatie, dus we doen ons stinkende best. De heer Bayraktar, SP Dank u wel. Voorzitter, de SP is daarmee hartstikke blij. Het is met deze toezegging dat u gaat voor de brandweer op de huidige plek te behouden dat wij instemmen in met het voorliggend raadsvoorstel. De voorzitter Dank u. Wenst u stemming over dit voorstel? Dat is niet het geval. Dan stel ik voor dat we nu wel even tien minuten schorsen tot 22.45 uur voor de nodige benen strekken, want we hebben nog een paar dingen te gaan. Van meneer Scherder hadden we al veel eerder moeten gaan bewegen en staan, maar dat lukt in deze avond niet. Ik schors tot 22.45 uur.

Pagina 94 van 135

Schorsing 19. Toestemming treffen GR 'CentrumRegeling VVTH RegioVerte' Hamerstuk. 20. Heerlens Ouderen Akkoord 2025-2030 De voorzitter Ik heropen de vergadering. We zijn bij agendapunt 20. U kunt het nog vandaag redden om meneer Van den Berg de ruimte te geven om zijn dagboek nog in te vullen, maar dan moet u opschieten. Dan begin ik bij mevrouw Heine. Gaat uw gang. Eerste termijn Mevrouw Heine-Van Dartel, CDA Dank u, voorzitter. Dit Ouderen Akkoord is een heel uitgebreid akkoord met heel veel zaken die er echt toe doen en voor langere tijd. In de commissie kwam de vraag of er ook zaken uit het vorige beleid voortgezet werden, maar hier staan heel veel nieuwe zaken in waar de ouderen echt wat aan hebben. Onder andere woningen voor ouderen en zeker levensloopbestendige woningen voor ouderen zijn hard nodig. Niet alleen appartementen, maar ook patiowoningen met een klein tuintje. Samen met de woningcorporaties en andere initiatieven moet het heel vlug opgepakt worden. We zijn ook blij met de seniorentelefoon waar iedereen over allerlei zaken informatie kan krijgen. Dat is voor ouderen die digitaal niet zo handig zijn, heel belangrijk. Senior Actief, het gratis deelnemen aan Arriva, dementie, eenzaamheid, de Seniorenacademie en valpreventie; alles staat erin. Vooral de buurtteams spelen bij heel veel zaken een grote rol.

Er is met de burgers en allerlei seniorenverenigingen en KBO gesproken. Voorzitter, wij hebben nog één vraagje: zou er ook gekeken kunnen worden in het centrum naar parkeerplaatsen voor zorgmedewerkers van onder andere Meander? Speciale plaatsen voor hen, omdat het in het centrum vooral tijdens de winkelopeningstijden vaak lastig is. De CDA-fractie staat volledig achter dit akkoord. Dank u, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Dank u, voorzitter. Laat ik beginnen door te stellen dat het heel goed is dat er aandacht is voor het ouderenbeleid in deze gemeente. Dat is niet nieuw. Dat is een paar jaar geleden onder aanvoering van mevrouw Keulen extra vormgegeven. Ik merk ook dat heel veel van datgene wat opgenomen is in dit akkoord, voortborduurt op datgene wat al is geïnitieerd. Dat is een goede zaak. Wat goed is, moet je zonder meer continueren. Wat we echter missen in dit beleid en dit document, zit hem met name in de uitvoering hiervan. Want laten we wel wezen, je kunt zo’n mooi groot visiestuk leggen op bijna elke gemeente in dit land. Daar zal niemand op tegen zijn. Er zijn ook wel een heleboel initiatieven die lopen en waar ook heel erg veel mensen, zeker ouderen, al gebruik van maken. Dat is alleen maar goed. We willen dat dit meer wordt. Zoals gezegd, met name de uitvoering is voor ons toch een belangrijk punt.

In dat kader hebben we ook al in de commissie een aantal vragen gesteld. Alleen de antwoorden vielen ons wel behoorlijk tegen. Ik wil ze toch nog even onder de aandacht brengen bij de wethouder. De

Pagina 95 van 135

eerste vraag die we daarover willen stellen, is: hoe garandeert het college de betaalbaarheid van de in het akkoord opgenomen grote hoeveelheid voornemens? Want zonder financiële onderbouwing, voorzitter, is een akkoord slechts symbolisch en sterft dat in die voornemens. Uiteraard hebben we respect voor de vele gesprekken die er met de inwoners gevoerd zijn, maar er wordt in dit akkoord niet en ook niet in een bijlage, expliciet aangegeven dat er gebruik is gemaakt van ervaringen elders en ervaringen met het Heerlense verleden, zoals dat door mijn buurvrouw al eens is geïnitieerd, en zelfs wetenschappelijke inzichten op effectiviteit van die maatregelen. Er zijn ook geen verwijzingen naar. Het gevaar ligt dan ook op de loer dat er publiek geld naar niet effectieve maatregelen gaat. In het naderende ravijnjaar vinden wij dat het toch zeker een niet te verwaarlozen aspect. Op welke wijze garandeert de wethouder dan ook op het gebied van samenwerking binnen het college dat er doelen gerealiseerd worden? Want we hebben vastgesteld, heel veel overlap rondom ouderen zit in die verschillende portefeuilles.

Dus niet alleen hoe ze gerealiseerd worden, maar ook waar die doelen meetbaar geformuleerd worden en op welke wijze monitort men, in dit geval het college, dan ook systematisch de voortgang ten behoeve van het inzicht? Voorzitter, de algemene conclusie is dat het akkoord drijft op voornemens die ten uitvoering gebracht moeten worden, maar een solide onderbouwing en uitwerking op beleidsniveau ontbreekt. De participatie van inwoners, zoals gezegd, is een positief element, maar het lijkt daarentegen dat het akkoord uit gaat monden in een lange verlanglijst van diensten. Niet alles is om meerdere redenen mogelijk of op de schaal die in het akkoord wordt gesuggereerd. Er wordt niet geselecteerd op haalbaarheid binnen de gestelde periode tot aan 2030. Dat zou eerlijk naar de participerende inwoners zijn geweest om dat wel te benoemen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Hendriks. Mevrouw Hendriks-Berg, SP Dank u wel, voorzitter. In Heerlen zijn we een sociale stad met goede sociale voorzieningen. Terwijl heel veel gemeentes bezuinigen op het sociaal domein, kiest Heerlen voor goede sociale voorzieningen en buurtvoorzieningen waar iedereen aan mee kan doen, ongeacht de leeftijd. Door onze goede sociale voorzieningen is het ook mogelijk om een goed ouderenbeleid neer te zetten.

De SP zal zeker instemmen met dit ouderenbeleid, maar we zijn ervoor om zo weinig mogelijk mensen in doelgroepen weg te zetten en echt alleen als er specifieke redenen voor zijn. Voor het overige moet ook het ouderenbeleid zo veel mogelijk een onderdeel zijn van beleid en voorzieningen die we ook voor anderen aanbieden. We zijn dan ook heel blij dat we op pagina 4 lezen en ik citeer: “Ons ouderenbeleid is nadrukkelijk geen eiland, want iedereen moet in onze stad mee kunnen doen, ongeacht de leeftijd.” Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Meneer Janssen of mevrouw … Mevrouw Butink, Jongerenpartij Heerlen Maakt niet uit. Het is allemaal een pot nat. Dank u wel, voorzitter. Afgelopen commissievergadering hebben we daar al uitvoerig over gesproken. Wij waarderen de positieve insteek van de wethouder in zijn presentatie over het Heerlense Ouderenakkoord. De intentie om commerciële sportinstellingen erbij te betrekken, getuigd van ambitie. Vanuit de Jongerenpartij willen wij de suggestie doen om een stap verder te gaan door ook nadrukkelijk de bestaande wijkgerichte sport- en gemeenschapsvoorzieningen in te zetten. Deze accommodaties bieden namelijk ouderen de kans om dicht bij huis te bewegen, sociale

Pagina 96 van 135

contacten te onderhouden en zich echt thuis te voelen. De gemeente beheert immers een aanzienlijk netwerk van sporthallen, gymzalen en buurtsportaccommodaties die speciaal bedoeld zijn voor buurtbewoners. Tegelijkertijd stimuleert het GALA-akkoord nadrukkelijk de koppeling van preventieve programma’s met het lokale beweegaanbod. Door deze twee programma’s te verbinden, ontstaat een krachtig lokaal netwerk waarin ouderen in hun eigen wijk kunnen deelnemen aan regelmatige en laagdrempelige sport- en bewegingsactiviteiten, georganiseerd in samenwerking met buurtinstellingen en commerciële aanbieders. Daarom stellen wij aan de wethouder nog één concrete vraag: bent u bereid om in de komende periode te onderzoeken hoe bestaande wijkaccommodaties zoals buurtsportzalen en gymfaciliteiten, maar ook sportaccommodaties, structureel betrokken kunnen worden bij het ouderenbeleid? Daarbij denken wij aan het stimuleren van seniorenfitness, wandelgroepen, dansmiddagen of het meer bewegen voor ouderengroepen direct in wijken. En een samenwerking onderzoeken met niet alleen de commerciële, maar ook de maatschappelijke partijen en sportaccommodaties in Heerlen, waarbij de gemeente huur, promotie en begeleidingskosten ondersteunt. Op deze manier versterken we niet alleen de fysieke en mentale veerkracht van ouderen, maar bevorderen we ook de sociale verbinding in hun eigen wijk.

Kortom, kunt u de omarmde suggestie van de Jongerenpartij ook daadwerkelijk toezeggen en meenemen in uw ouderenakkoord? Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, Heerlen vergrijst en dat is niet zomaar een constatering, maar een uitdaging waar we als gemeente niet omheen kunnen. Als VVD staan wij vooral voor realistisch en toekomstbestendig beleid dat niet uitgaat van betutteling, maar van eigen kracht en samenwerking. Onze ouderen verdienen het om zelfstandig, vitaal en met regie over hun leven ouder te worden. Dat is niet alleen sociaal wenselijk, maar ook economisch verstandig. Het Heerlens Ouderenakkoord biedt een goede basis. Het is goed dat dit beleid samen met ouderen en partners tot stand is gekomen, maar wij vragen ons af of het wel ambitieus genoeg is. De vergrijzing stopt namelijk niet in 2030. Sterker nog, hij zal accelereren. Juist daarom vinden wij dat we verder vooruit moeten durven kijken. Het beleid moet niet in beton gegoten zijn, maar wendbaar en toekomstgericht zijn. Onze ouderen van 2040 vragen om andere oplossingen dan de ouderen van nu. Die realiteit moeten we nu al meenemen. Daarnaast pleiten we ervoor om het akkoord dynamischer in te richten. We willen niet om de zoveel jaar achteraf vaststellen wat wel of niet werkt. Wat ons betreft nemen we vaste evaluatie- en bijstuurmomenten op.