Conceptnotulen raadsvergadering d.d. 18 december 2024 (nieuw)

De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Dank u wel. De wethouder geeft net aan: er is geen B-plan en geen noodscenario. Maar is het niet gewoon verstandig om dat toch te hebben? Als u zegt dat u het niet aan de grote klok gaat hangen omdat we het toch hebben, dan kunt u ons misschien een keer vertrouwelijk informeren. Ik zou u toch meegeven om eens te kijken naar een spoor B, zodat u in ieder geval wat achter de hand heeft, want het gaat hier over investeringen van tientallen miljoenen midden

Pagina 42 van 83

in onze stad met ook een algemeen belang. Dus bent u bereid om er misschien toch nog eens naar te kijken? Want het zou zomaar nog eens keer noodzakelijk kunnen zijn. Wethouder Clemens Voorzitter, de situatie op dit moment is zo dat de gemeente eigenaar wordt van een groeiend aantal panden in het gebied. Wij zijn een goede huisbaas in dat gebied. Wij zorgen voor nieuwe dynamiek, nieuwe levendigheid en nieuwe uitstraling in het gebied. Dat doen we tot het moment dat Zuyd Hogeschool zich daar gaat vestigen. Dat betekent dat we op dit moment geen behoefte hebben aan een scenario B. De heer De Groot vroeg nog: moeten we bang zijn dat er opleidingen naar Maastricht gaan verhuizen? Het antwoord daarop is dat we geen enkele aanwijzing hebben dat dit gaat gebeuren. Sterker nog, we hebben het in overleggen met Zuyd ook over de toekomst van juist een aantal belangrijke sectoren, waaronder de techniek. Zuyd ziet juist heel veel toekomst, met name ook voor techniekonderwijs in onze stad. Zuyd wil daar ook verder in uitbreiden en ziet daar meerwaarde in de combinatie met de Universiteit Maastricht die natuurlijk ook actief wil gaan worden in onze stad. Met andere woorden, ik zou zeggen dat de signalen daar juist heel hoopvol zijn. De voorzitter Interruptie van de heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Dank u wel.

Kan de wethouder dan uitleggen waarom de Hogeschool onlangs zo voortvarend een handtekening zette aangaande de ontwikkelingen rondom het Landbouwbelang. Volgens mij heet dat zo in Maastricht. Waarom gaat dat bij ons in mijn opinie zo tergend langzaam? Waar zit dan ergens het verschil? Wethouder Clemens Voorzitter, ik denk dat in Maastricht Zuyd Hogeschool allereerst zich heeft voorgenomen een aantal opleidingen op een aansprekende plek te gaan vestigen. Vervolgens is zij in partnerschap met de gemeente gaan kijken hoe dat mogelijk kan worden gemaakt. De gemeente heeft zich toen als een betrouwbare en enthousiaste partner opgesteld. Dus ik zou zeggen: laten we daar een voorbeeld aan nemen. De voorzitter Nog een korte interruptie. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Als in Heerlen precies hetzelfde is gebeurd, waarom is dan in Maastricht wel een handtekening gezet en bij ons niet? Wethouder Clemens Zoals reeds geschetst, voorzitter: de momenten voor handtekeningen gaan komen. We hebben hele duidelijke uitspraken van Zuyd over hun wens. Ik snap eigenlijk niet waarom de heer Leers daar zo aan twijfelt. Daar is geen enkele reden toe. De voorzitter Interruptie van de heer Verreck.

Pagina 43 van 83

De heer Verreck, PvdA (interruptie) Ik weet niet of de wethouder het weet, meneer de voorzitter. Misschien kan de wethouder bevestigen dat het vijf jaar geduurd heeft met onderhandelingen voordat die handtekening in Maastricht gezet werd. Dat is niet gisteren gedaan, bedacht en gezet. Die onderhandelingen hebben vijf jaar geduurd. Kan de wethouder dat bevestigen? Wethouder Clemens Voorzitter, dat klopt. Dit soort ingrijpende processen kosten tijd. Volgens mij moeten we koers houden. De voorzitter Sorry, meneer Leers, maar volgens mij moeten we doorgaan met het debat, want anders blijven we hangen. Wethouder Clemens Voorzitter, volgens mij heb ik nog een concrete vraag openstaan. Dat is de vraag van de heer Jacobs over de exploitatie van het huidig bezit aan de Promenade. Het lijkt mij uitstekend om daar in de huidige situatie … We hebben namelijk steeds gezegd: er komt een construct dat het beheer daar namens de gemeente gaat doen in dat gebied. Dat is er nog niet. Dus het lijkt mij uitstekend om tot die tijd u schriftelijk te informeren over hoe die exploitatie er daar uitziet, maar ik kan u wel daar al over zeggen dat die ruim positief is. Het is dus niet zo dat de gemeente verlies maakt in de exploitatie als het gaat over onderhoud en beheer van die panden. De voorzitter Wanneer gaat u dat doen? Wethouder Clemens Uiterlijk januari.

De voorzitter Dat is de trend van de rekenkamer moet ik zeggen. Interruptie van de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Ik wacht dan even januari af. Ik vind het alleen vreemd. Ik heb daar toch een tijdje geleden schriftelijke vragen over gesteld. Dan wordt er gewoon als antwoord gegeven: nee, er is geen exploitatiebegroting. Ik ben in ieder geval blij dat er nu wel een toezegging is en er een exploitatiebegroting komt voor de komende vijf tot tien jaar. Dank u daarvoor. De voorzitter Dank u wel. Interruptie van de heer Bertholet. De heer Bertholet, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) De heer Daamen heeft nog geen antwoord op zijn vraag met de richting tot die 11 miljoen, want er stond vanochtend in de Limburger dat er sprake zou zijn van 11 miljoen. Is die ene miljoen de exploitatie? De voorzitter Het antwoord is gegeven.

Pagina 44 van 83

De heer Bertholet, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Dat heb ik dan niet gehoord. Dan neem ik mijn vraag terug. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Voorzitter, via u aan de heer Bertholet: dat antwoord is al gegeven. Volgens mij was dat de eerste beantwoording van de vraag. De voorzitter Ja, want dat was de makkelijkste vraag. Die hebben we ook nog uit de steen gehaald. Wie wenst er nog een tweede termijn? Meneer Van Zutphen. Tweede termijn De heer Van Zutphen, SP Er is iets gebeurd in de Ouderenpartij. In het verkiezingsprogramma van 2022 waarmee de huidige fractie van de Ouderenpartij haar mandaat van de kiezer heeft gekregen, staat: “Open Universiteit, hoger beroepsonderwijs en voortgezet onderwijs naar het centrum halen. Schoolgaande jeugd en studenten verrijken namelijk het hart van onze stad. Het brengt leven in de brouwerij.” Vervolgens krijgt blijkbaar de heer Jan Bertholet een positie in de fractie en laat een interview met zich afnemen waarin staat: “Ik vind het een idee-fixe. Ik zie de extra reuring niet gebeuren. De studenten die op kamers komen wel.” Dan komt dat hele verhaal over jongeren die alleen maar klieren in de stad, alleen maar puddingbroodjes in de stad eten enzovoorts. In 2022 stemt de Ouderenpartij nog voor Wet voorkeursrecht gemeenten en voor de eerste 12 miljoen. Nu laten ze halverwege het mes in het varken steken.

De voorzitter U begrijpt wel dat u nu een interruptie heeft van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Ja, gek hè. Voorzitter, alles wat de heer Van Zutphen zegt klopt letterlijk. Ons partijstandpunt was destijds zo en dat is nog steeds zo. De heer Bertholet is bij zijn afscheid als docent Hogeschool Zuyd geïnterviewd als privépersoon en heeft daar zijn eigen mening gegeven. Wij hebben binnen de fractie van de OPH – dat mag u gerust weten en dat zal bij een heleboel andere partijen zo zijn – dikwijls discussies over standpunten, maar wij brengen dan wel uiteindelijk een standpunt namens de partij naar buiten. Daar is lang niet iedereen het mee eens, maar zo doen wij dat. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, als daar blijkbaar een lid van de fractie als privémening heeft dat de enige rol van jongeren het eten van puddingbroodjes en klieren bij de McDonalds is, dan zegt dat toch wel wat over tenminste een vijfde deel van de fractie. Laat ik het zo zeggen: ik kan me er van alles bij voorstellen bij FVD, PVV en Hart-Leers, want die stemden in december 2022 tegen. Dat die nu tegenstemmen is logisch. De voorzitter

Pagina 45 van 83

U heeft meneer Bertholet nu wel genoeg uitgedaagd. Interruptie van de heer Bertholet. De heer Bertholet, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Het is een beetje een flauwe opmerking, want die puddingbroodjes is natuurlijk een anekdote uit de Bernardinustijd bij de bakker Van Loo. Maar goed, de heer Van Zutphen heeft daar blijkbaar niet gezeten en wij wel. Ik heb dat interview afgenomen, omdat ik nog steeds achter het standpunt sta dat inderdaad studenten in het centrum reuring kunnen opleveren. Dat is alleen niet zo bij het hbo van ons. Die ken ik daarvoor veel te goed. Het kwam net ter sprake, wat natuurlijk veel haalbaarder lijkt, ook als het gaat om reuring. Dat is een samenwerking van de Open Universiteit en de Universiteit van Maastricht, want die hebben ook interesse om inderdaad in dat centrum zich op een andere locatie te gaan vestigen. Dat zou in mijn beleving onderzocht moeten worden. Die studenten van Zuyd: het zijn er nog geen 5.000 meer. Ze zijn nog geen 100 dagen per jaar op school en ze hebben hun sociale circuit thuis nog. Dus ik zie ze nog niet zo gauw die stad ingaan, maar dat heb ik ook allemaal in dat interview uitgelegd. De voorzitter In het kader van het puddingbroodjesdebat: die kan je beter bij Voncken kan kopen dan bij McDonalds. Laat ik daar ook even op wijzen. Ik geef de heer Verreck de kans om te interrumperen.

De heer Verreck, PvdA Ik wil puddingbroodjes alleen maar als ze vers zijn en anders niet. Ik ben heel benieuwd. De heer Bertholet zegt: de studenten van Hogeschool Zuyd zorgen niet voor reuring. Dan denk ik: dat zijn toch allemaal jonge mensen? Die zitten niet de hele dag bij vader en moeder op de bank. Die willen gewoon naar de stad, naar de kroeg en op stap. Alleen blijkbaar die van Hogeschool Zuyd niet. Misschien moeten we eens wat mensen van Hogeschool Zuyd uitnodigen hier om te komen uitleggen of die wel of niet voor reuring zijn. Ik ben echt verbaasd over deze opmerking. De voorzitter Meneer Dragstra, aanvullend. Dan hoop ik dat we weer naar een debat gaan over de huisvesting in plaats van over studenten. De heer Dragstra, D66 (interruptie) Even in het kader van de efficiënte voorzitter, want ik wil alleen maar aansluiten op de woorden van de heer Verreck. Ik snap niet hoe de heer Bertholet nou kan stellen dat studenten geen reuring veroorzaken in de binnenstad en dat ze daar helemaal geen behoefte aan hebben. Ik kijk even naar mijn eigen studententijd in Sittard en Maastricht. Daar ben ik misschien soms te vaak de stad ingegaan. Dus ik denk dat dit zeker in Heerlen kan en zeker als we kijken wat we allemaal aan aanbod in deze stad hebben. Dus ik zou graag weten waar de heer Bertholet dat vandaan haalt.

De heer Bertholet, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Uit ervaring met 40 jaar hbo-onderwijs. Als de heer Dragstra moeite zou nemen om ’s middags rond 16.00 of 17.00 uur bij Nieuw-Eyckholt te gaan kijken, dan ziet u hoe snel de studenten naar buiten komen om de bus en trein te pakken en thuis om 18:00 bij moeder aan te schuiven voor het eten, want daarna wacht de voetbalclub op hen. Het zijn geen studenten die op kamers zitten. Op het wetenschappelijk onderwijs bij de studenten in Maastricht ligt dat heel anders.

Pagina 46 van 83

Daar zijn veel grotere percentages die op kamers zitten. Zij zoeken een nieuw sociaal leven in die binnenstad. Die studenten van ons zoeken dat veel minder. De voorzitter We zitten in de tweede termijn van een van de eerste inhoudelijke agendapunten. Als we zo doorgaan, dan komen we echt wel op morgen uit. Ik ga echt verder met de heer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Volgens mij werd ik geïnterrumpeerd. Dit debat heeft in ieder geval blootgelegd dat er blijkbaar een ernstig meningsverschil is binnen de fractie van de OPH. De OPH zegt zelf: huisvesting voor onderwijs in de binnenstad brengt reuring. Het verrijkt namelijk letterlijk het hart van onze stad. De heer Bertholet denkt daar kennelijk heel anders over, niet alleen als privépersoon in de krant, maar ook als raadslid hier in deze zaal. Kortom, de Ouderenpartij is er voor om eerst 12 miljoen uit te geven en dan te stoppen. Daarmee heb je eigenlijk waardeloos bezit. Onze fractie is er voor om 22 miljoen krediet te verlenen, waarmee we een ijzersterke positie hebben in de stad. Daarmee doen we het onderwijs hier een heel groot plezier. De voorzitter Interruptie van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Ik ga niet mijn woorden van zojuist herhalen. De heer Van Zutphen blijft persisteren met het proberen om de OPH in een kwaad daglicht te stellen.

Laat ik een ding zeggen: hij gaat er prat op dat hij die uitgaven van 22 miljoen steunt met alle risico’s van dien in een sociaal zeer zwakke stad, waar de SP vanuit zijn roots voor zou moeten staan. Dat deze risico’s hier gelopen worden. Ze staan hier trots te roepen: “wij gaan voor die 22 miljoen”, terwijl ze weten dat we dadelijk in een financiële situatie terecht komen die met name ten koste gaat van de sociaal zwakkeren. Dat soort risico’s wil de SP hier nemen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, deze investering is een investering in het onderwijs, in onze jeugd en in ons centrum. Het is een zeer sociale keuze. Die is socialer dan 12 miljoen in vastgoed steken om vervolgens ineens te stoppen. De voorzitter Dank u wel. Nog een interruptie van de heer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Dank u, voorzitter. Nee, meneer Van Zutphen. Dat is geen sociale verstandige keuze. Dat is spelen met de risico’s van mensen die al kwetsbaar genoeg zijn in deze stad. Dadelijk moeten we echt gaan kijken hoe we de centen gaan uitgeven. U neemt hier het risico om zomaar te zeggen: het gaat wel allemaal goedkomen. Met alle historie van dien met betrekking tot de manier waarop deze gemeente in het verleden is omgegaan met vastgoed. Diverse keren zijn we voor miljoenen de boot ingegaan. De kans dat dit nu gebeurt, is weer aanwezig.

Dat gaat ten koste van de mensen die het echt nodig hebben. Dat zou de SP zich eens moeten realiseren. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, de Ouderenpartij heeft in haar verkiezingsprogramma aan haar kiezers beloofd dat ze zou investeren in de terugkeer van Zuyd Hogeschool naar het centrum van Heerlen. Het

Pagina 47 van 83

onderwijs naar het centrum van Heerlen. Blijkbaar is het de Ouderenpartij die van mening is gewisseld onder aanvoering van de puddingbroodeter. De voorzitter Interruptie van mevrouw Heine. Laten we oppassen met titulatuur. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Voorzitter, dan zou ik graag het volgende van de Ouderenpartij willen weten. Ze zijn het niet eens met de constructie. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Voorzitter, even een punt van orde. Sorry mevrouw Heine, maar dit soort opmerkingen … Een puddingbroodvreter. We hebben het over fatsoen hier in deze raad. De heer Jacobs werd net aangesproken op het feit dat hij scheldwoorden gebruikt. Ik vind dat u hierop moet ingrijpen. Ik vind dat het niet kan wat meneer Van Zutphen zich permitteert. De voorzitter Ik zei ook: laten we oppassen met dit soort titulatuur. Dat heb ik direct daarop gezegd. Ik ga door met de interruptie van met mevrouw Heine. Mevrouw Heine-van Dartel, CDA Dank u, voorzitter. De Ouderenpartij zegt: we zijn het niet eens met de constructie. Ze zeggen wel in hun verkiezingsprogramma dat ze dan de scholieren naar de stad willen hebben. Hoe willen zij dat dan doen? Waar zien zij dan in het centrum zoveel vierkante meters? Waar willen ze dat dan realiseren zonder een risico te nemen? Dat zou ik dan wel willen weten. De voorzitter Meneer De Groot.

De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Voorzitter, er zijn diverse locaties. Een van die locaties is De Klomp die nu wordt aangekocht door de gemeente. Waarschijnlijk hebben ze daar een bedoeling mee. Daar zit vast en zeker een gedachte achter. Dat is er een die ik in ieder geval kan opnoemen als een mogelijke. Zo zijn er nog meer. We hebben voldoende leegstand. We hebben de UWV-kantoren in het centrum. Er zijn meerder opties om in het centrum van Heerlen onderwijsinstellingen onder te brengen. De voorzitter Dank u wel. Ik ga door in de tweede termijn met de heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, dank u wel. Na de eerste termijn van het college is mij duidelijk geworden wat het plan B is. Dat is gewoon voortdoen zoals men nu doet met allerlei tijdelijke invullingen, totdat ooit een keer wellicht mogelijk duidelijk wordt of die Hogeschool wel of niet komt. Ik weet niet of we daar onze stad een plezier mee doen, maar kennelijk is dat het plan B. Dat is voor mij dan duidelijk geworden. Daar waar je als overheid kan investeren, vraag ik me af welke andere partij onder dit gesternte zonder al te veel eigen middelen die aankopen had kunnen doen.

Ik denk dat als zij bij een bank hadden aangeklopt en hadden gezegd: wij zijn van plan ergens een groot stuk te kopen voor een klant die daar mogelijk gaat zitten, dan had die bank gezegd: hoe zeker weet u dat die

Pagina 48 van 83

klandizie er is? Wat heeft u duidelijk aan financiën? Is die club financieel sterk? Heeft u andere investeerders? Wat gaat dat in het geheel kosten? In dit geval weten wij het merendeel daarvan niet. Dat zijn hele simpele voor de hand liggende vragen die als er naar gevraagd wordt, constant onbeantwoord blijven. De wethouder gaf aan dat er waarschijnlijk ooit duidelijkheid gaat komen, maar met die duidelijkheid hadden we moeten starten. Voordat die Wet voorkeursrecht gemeenten op dat gebied werd gelegd, had duidelijk moeten zijn dat die Hogeschool de serieuze partner was. Als die panden aangekocht konden worden, dan zou men daarnaartoe verhuizen. Toen had al duidelijk moeten zijn wat het hele financiële plaatje was. We zijn nu twee jaar verder en het is nog steeds niet duidelijk. Ik kan niet anders dan zeggen: dit moet je niet doen. Het is een te groot risico. Of je het nu wel of niet in je verkiezingsprogramma hebt staan, ik denk dat je dan ook aan je kiezers moet uitleggen dat je zaken waarmaakt onder de juiste omstandigheden met de juiste partners en goede afspraken. Als het onzeker is of er partners komen en of die afspraken er zijn, dan kan ik me zomaar voorstellen dat je gaandeweg het verhaal zegt: we doen het toch niet. Dus dat begrijp ik. Laat ik er nou niet nog meer tijd aan wijden als dat we met z’n allen er al aan besteed hebben. Pas op je tellen. Doe dit niet.

Iedereen kent mijn verhaal over het Maankwartier. Ik zou zeggen: loop er een keer doorheen en zie de bedrijvigheid die er allemaal is gekomen. Die is er niet gekomen. De voorzitter Dank u wel. De heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel, voorzitter. Ik houd het kort. Ik vond die vergelijking net van de heer De Groot met die ondernemer eigenlijk wel goed. Hij zei: er zijn genoeg ondernemers die onverstandige beslissingen nemen. Er is alleen een heel groot verschil met een ondernemer die een onverstandige beslissing neemt. In het ergste geval gaat die failliet. Wij nemen verkeerde beslissingen en dat kost de gemeenschap geld, dus de burgers en ondernemers hier in Heerlen. Dat is denk ik het grootste verschil. Ik werd net even getriggerd door de wethouder, omdat ik in de veronderstelling was dat er exploitatietekorten zijn. U gaf aan: die zijn er niet. Dat zal dadelijk in januari ook uit dat stuk blijken, maar dan heb ik denk ik de stukken verkeerd gelezen, want destijds is 12 miljoen aan krediet beschikbaar gesteld in de eerste ronde. 11 miljoen van dat krediet was voor de aankoop van de panden. Ik heb begrepen dat die 1 miljoen bedoeld was om de kosten van de exploitatie te dekken. Dus ik ben ervan uitgegaan dat we een exploitatietekort hebben. Anders hebben we dat miljoen niet nodig. Daar hoeft de wethouder nu geen antwoord op te geven.

Dat zie ik dan wel ergens in het antwoord van eind januari terugkomen. De voorzitter Dank u wel. Meneer van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, ik kijk ook even naar mijn collega’s. Het is goed dat deze raad kritisch is. Kritisch op het proces daarin, want het is ook een behoorlijke investering die wij daarin doen. Dat neemt niet weg dat je ook wat verder moet kijken dan de besluitvorming die we vandaag doen voor een vervolgkrediet van 10 of 11 miljoen euro. Ik denk dat als je wat verder kijkt, dat het dan een besluit is dat gewoon goed is voor een stad. Ik durf ook verder te kijken waarbij ik denk: volgens mij gaan we de goede kant uit. Ik zou de wethouder willen oproepen om ons voor de zomer een plan te presenteren over wat daar nu gaat komen. Wat voor een gebouw gaat daar komen? Wat is nou het plan B? Gaat de Hogeschool Zuyd daar nou echt komen? Laat ook een

Pagina 49 van 83

plaatje zien. Gaat het hele plot bebouwd worden? Gaat een deel bebouwd worden? Wat mij betreft is vanaf nu het startmoment, want we gaan dit positief instemmen om als de wiedeweerga aan de slag te gaan met planvorming om echt daadwerkelijk te laten zien wat er gaat komen. De voorzitter Dank u wel. Het woord is aan wethouder Clemens. Wethouder Clemens Voorzitter, om met dat laatste te beginnen: de heer Dragstra probeerde mij ook al te verleiden tot iets dergelijks. Uw gezamenlijke druk wordt mij iets te groot. Dus wat ik wil toezeggen is dat we u voor de zomer in ieder geval al gaan informeren over wat er op dat moment is. Nogmaals, als we het tempo van aankopen volhouden zoals het nu gaat, dan verwacht ik wel dat we een aantal van de dingen die u vraagt, kunnen opleveren. Laten we in ieder geval afspreken dat ik u voor de zomer, dus dat is uiterlijk juni, een raadsinformatiebrief stuur waarin we in ieder geval al deze facetten zullen aanraken. Wellicht eerder en anders uiterlijk juni. De heer Jacobs stelde nog de vraag: hoe verhoudt dat miljoen zich tot die exploitatie die werd opgenomen in het raadsvoorstel? Het lijkt met uitstekend om dat in de toegezegde rib op te nemen. Dus dat zeggen we bij deze ook toe. Voorzitter, ik wel dan toch nog wel een kleine overweging meegeven. Afgelopen zaterdag stonden ik en een aantal van u op de Promenade.

Soms vergeten we weleens hoe die Promenade er een jaar of tien geleden bij lag. Er was toen een leegstaand winkelcentrum, een stenen vlakte en leegstaande winkels. Als je groen zocht, dan moest je echt gaan zoeken of je misschien ergens een klein beetje onkruid tegenkwam. Je keek ook nog eens tegen twee van die vierkante gebouwen op, waardoor je dat mooie theater en die mooie doorkijk naar het Glaspaleis en De Bongerd niet kon zien. Wat een contrast was dat met afgelopen zaterdag toen we met een paar honderd Heerlenaren daar op die plek stonden en mochten vieren dat die Promenade een voorbeeld is van hoe we met elkaar die openbare ruimte kunnen vormgeven. Volgens mij zei de krant iets in de trant van: de lat is omhoog gelegd. Zoiets was het. U kunt het allemaal teruglezen, maar ik denk dat het een terechte kop was die daar stond. Dat was namelijk: dit moet de norm worden voor Heerlen en voor onze stad. We hebben niet alleen maar op de Promenade gezegd: we halen die stoeptegels eruit en we leggen er groen voor in de plaats. Nee, we hebben daar in partnerschap met de omgeving iets beters van gemaakt.

We hebben als gemeente – dat is een interessante parallel met waar we het vandaag over hebben – door zelf ons op de vastgoedmarkt te begeven, mogelijk gemaakt dat dat vieze leegstaande winkelcentrum daar kon verdwijnen en dat daar nu voor een deel al prachtige woningen zijn gebouwd door een marktpartij die duidelijk die ambitie van kwaliteit met ons deelt. Daar komen nog veel meer woningen. Aan de overkant zien we dat eigenaren van de winkelpanden zich daar aangemoedigd voelen door de beweging in de omgeving en ook hun panden gaan opknappen. Dat doen we ook in partnerschap met de gemeente en die eigenaren. Met andere woorden, we geven zelf het goede voorbeeld. We inspireren en we jagen anderen aan. Soms doen we het ook gewoon zelf. Dat laatste is de parallel met waar we het hier vandaag over hebben, want er komt misschien ooit een tijd dat we gaan zeggen: “Die jonge mensen willen we niet in de stad. Of dat nieuwe ondernemerschap, dat hebben we wel genoeg in de stad”. Er komt misschien wel een tijd dat we gaan zeggen: de stad is al af en de stad is wel mooi genoeg. Er komt misschien wel een tijd dat we gaan zeggen: we hoeven niet meer te durven, we hoeven geen kwaliteit meer toe te voegen en we hoeven niet meer die Heerlense sfeer te creëren in de stad. Maar ik weet een ding

Pagina 50 van 83

zeker: die tijd is niet nu. Die tijd is niet nu we zo hard aan het werken zijn en nu we zo het succes beginnen te zien. Nu beginnen zoveel partijen, ondernemers, bewoners en talloze andere partijen van binnen en buiten de stad aan te haken. Nu is niet de tijd om op te geven. Nu is de tijd om door te zetten en onze stad die enorme duw in de rug te geven die de komst van Zuyd Hogeschool samen met al die andere onderwijsinstellingen kan zijn. Voorzitter, daarom zie ik met heel veel vertrouwen de komende tijd tegemoet. De voorzitter Dank u wel. Wenst u stemming over dit voorstel? Dat is het geval. Wie is er voor het voorstel? Dat zijn de fracties CDA, SP, de Jongerenpartij, de Fractie Damen, Partij Hoensbroeks Belang, VVD, D66, PvdA, GroenLinks en PvdD. Wie is er tegen? Dat zijn de fracties FVD, PVV, Hart-Leers en de Ouderenpartij. Dan het is het voorstel met 24 voor en 9 tegen aangenomen. We schorsen even. Dat klopt. Dat heeft u helemaal goed gezien. Tien minuten pauze. We schorsen. Schorsing 7. Novembernota 2024 De voorzitter Ik snap dat u allen rust neemt, want we hoeven nog maar vijf inhoudelijke agendapunten en een motie te bespreken. Dus we kunnen nog uren door met elkaar. Dus dat moet geen enkel probleem zijn. Ik ga toch naar de novembernota toe. Wie wil er het woord over de novembernota? Ik geef het woord aan mevrouw Géron.

Eerste termijn Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter. Over de novembernota op pagina 21 groenonderhoud: daar staat een tekort van 160.000 euro. Laat nou de Partij voor de Dieren een paar ideeën hebben om daaraan te werken om dat tekort omlaag te brengen. Meer groen laten adopteren door inwoners, dat is een punt. Het tweede punt is het minder maaien van gazons in woonbuurten, zoals bijvoorbeeld Maai Mei Niet. En verder: iedereen kent het madeliefje. Dat is een belangrijke nectarplant voor insecten. De eerste madeliefjes beginnen in de lente hun kopje op te steken. In diezelfde tijd als het 10 graden is, komt ook de bij naar buiten. Die zoeken voedsel: bloemen om stuifmeel te halen. Wat doen wij? Helaas, wij maaien het voedsel voor de insecten voor hun vleugels weg. Wat overblijft, is een groene woestijn. Voorzitter, we kunnen toe met een tikkeltje minder vaak maaien. Dat kan ook zeker in de droge warme periode voor de financiële positie, maar ook vooral voor de natuur. Punt 2: de participatiewet BUIG. We hebben een voordelig financieel effect van circa 3 miljoen. Dan staat daar: we bouwen verder aan het Heerlense sociaal domein van morgen. Maar ook daar hebben we nog een ideetje. Ik ga nu even hardop mijmeren.

Hoe fraai zou het zijn als we met z’n allen het mogelijk maken dat mensen die als gevolg van energiearmoede en stijgende prijzen acute problemen hebben met het betalen van dierenartskosten, de mogelijkheid bieden aanspraak te maken op financiële ondersteuning? Dat kan bijvoorbeeld middels schenkingen en/of leningen uit de bijzondere bijstand en/of het Noodfonds en door daar voorwaarden voor op schrift te stellen. Wij vragen het college om hierover te denken en te kijken of daar mogelijkheden zijn. Tot zover. De voorzitter

Pagina 51 van 83

Dank u wel. De heer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. We hebben die novembernota, tenminste als het om de Jongerenpartij gaat, uitvoerig besproken in de commissie EBF. Wij kunnen het college daarin dan ook grotendeels volgen, maar er zijn zeker ook gezien de actualiteit nog enkele kritische punten die we vooral willen bespreken in relatie tot de recente beantwoording van het college op vragen die schriftelijk beantwoord zouden worden. We hebben zorgen over twee thema’s waarover we meer duidelijkheid willen: de Skaeve Huse en een geplande investering van bijna 1,6 miljoen in een pand nabij het centrum in Lindeveld, genaamd Villa Franka, dat online te koop staat voor 1,1 miljoen euro. We hebben hierover vragen gesteld in de commissie EBF. Die zouden in de commissie MW beantwoord worden. Dat is niet gelukt. Gisteren kregen we dan van het college nietszeggende antwoorden. Dit dwingt ons om dit niet zomaar naast ons neer te leggen. We citeren daarom ook graag uit de novembernota op pagina 24 die de volgende tekst behelst: “Wij stellen voor de rijksmiddelen voor een bedrag van 1,584 miljoen euro in te zetten voor de tijdelijke aankoop en de onrendabele top beheer- en onderhoudskosten van het pand gelegen aan de Deken Nicolaijestraat 21 met als primaire doel te verkennen om dit pand in te zetten voor beschermd wonen.

Daarnaast hebben we door het incident op het terrein van Mondriaan geen middelen kunnen inzetten ten behoeve van het realiseren van de 21 woonunits. Gezien het niet haalbaar is om deze activiteiten dit jaar nog op te pakken, zullen deze in 2025 worden uitgevoerd.” Daarom hebben wij de volgende vragen: het college wil 1,6 miljoen investeren in de aankoop en aanpassing van Villa Franca aan de Deken Nicolaijestraat voor beschermd wonen. Wij willen zeker weten dat we met het goedkeuren van deze nota niet impliciet instemmen zonder een concreet raadsvoorstel en verduidelijking van de doelgroep. Kan het college toezeggen dat de raad volledig wordt geïnformeerd, voordat er concrete stappen worden gezet en daar duidelijke tekst en uitleg bij geeft? Ten tweede, het is op zijn minst onhandig dat op dezelfde pagina impliciet wordt aangegeven dat de plaatsing van de Skaeve Huse in 2025 zal plaatsvinden. Vooral gezien de gebeurtenissen op het Mondriaanterrein, die ontzettend te betreuren zijn en waarvan de krant de afgelopen twee dagen ook nog eens uitgebreid verslag heeft gedaan. Wij willen als raad dat de voortgang eerst aan ons wordt voorgelegd om ervoor te zorgen dat alle belanghebbenden, inclusief de familie van het slachtoffer, goed worden betrokken.

Dit moet niet alleen via de obligate raadsinformatiebrief die we dan in maart zouden krijgen, maar minstens in de commissie MW worden behandeld. Kunt u dit toezeggen? Ten laatste, we hebben de indruk dat het college hoopte dat geen enkel raadslid de novembernota grondig zou lezen. De Jongerenpartij Heerlen doet dit altijd. We willen graag meewerken aan goede plannen voor onze stad, maar het is ook onze rol om dit college kritisch te bevragen. Kunt u onze opmerkingen meenemen in uw toekomstige handelswijze en concreet de raad in positie brengen? De voorzitter Dank u wel. De heer Bertholet. De heer Bertholet, Ouderenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Staat u deze puddingbroodjeseter toe wat kritische opmerkingen te maken over de novembernota? Overigens, ik zou deze raad graag kennis laten maken met puddingbroodjes. Als ik de hartoperatie in januari overleef, zal ik de raad trakteren op

Pagina 52 van 83

puddingbroodjes. Ze heten trouwens puddingflappen. Dus dat wil ik nog even gezegd hebben. (Applaus in de zaal). Laat ik beginnen met een drietal complimenten. Het eerste betreft de lay-out van de novembernota. Die is goed en duidelijk. Het tweede punt betreft inderdaad het ziekteverzuim waar ik ook een aantal artikel 33-vragen over gesteld heb. Dat lijkt inderdaad teruggedrongen. Dat lijkt nu onder die hatelijke zeven te blijven met 6,65 procent. Dus het nieuwe beleid lijkt toch te werken, maar het is ook geslaagd om de inhuurratio naar 10 procent te krijgen. Dat hebben we ooit afgesproken. Maar als ik naar de cijfers kijk, dan zie ik toch een heel verontrustende ontwikkeling. Het verhaal begint eerst met de gang van zaken in die cyclus vanuit de zomernota, de meicirculaire en de septembercirculaire. Als je al die mee- en tegenvallers op- en aftrekt van elkaar, dan blijft er uiteindelijk nog 6 ton over waarmee we de begroting van 2024 kunnen verhogen. Dat is trouwens een veel lager bedrag dan voorgaande jaren. Ik zie in ieder geval een verontrustend cijfer. Dat zullen veel raadsleden met mij gezien hebben. Dat is het tekort van JENS. In het verleden ging het vaak om 2 tot 3 miljoen. Nu gaat het om 4,7 miljoen dat tekort dreigt te schieten op hun werk.

Nu hebben we natuurlijk in Nederland kunnen constateren dat de meeste gemeentes een enorm tekort hebben met betrekking tot jeugdzorg. Ik heb begrepen dat de VNG nu gelukkig een gang naar de rechter gaat overwegen om het ravijnjaar te voorkomen. Als gewoon een groot aantal gemeentes niet alleen op jeugdzorg, maar in het algemeen een zwaar tekort heeft door die korting van 2,5 miljard op het gemeentefonds, dan kan men aantonen dat men water bij de wijn moet doen, zeker als de gemeentes gaan weigeren om hun woningbeloftes waar te maken. Maar in ieder geval, voor ons is die 4,7 miljoen een probleem. XONAR is inmiddels een herstelplan opgelegd gekregen. Ik zou de wethouder willen vragen: praten wij ook met JENS? Want we hebben vanmorgen nog een artikel in de Limburger kunnen lezen over de directeur die z’n naan niet meeheeft, namelijk Balk. Daarin geeft hij aan dat hij de investeringen als verantwoord ziet. Hij ziet het meer als preventief beleid dat grotere uitgaven in de toekomst voorkomt. Maar ik zou van de wethouder willen weten: wordt er met JENS gesproken over dat tekort? Wat wordt er gedaan om dat tekort terug te brengen naar redelijke proporties? Dank u. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, een de zekerheden in deze raad, althans in financiële zin, is de novembernota als tweede tussentijdse rapportage van 2024.

Dit is een momentopname in relatie tot de begroting van hetzelfde jaar. Het is begrijpelijk dat deze niet een op een parallel loopt met de oorspronkelijke begroting. Vaak zien we in de rapportage van de voorjaarsnota een negatiever beeld dat vervolgens in de novembernota wordt bijgesteld. Dit patroon is eerder regel dan uitzondering. Voorzitter, hoe kijken we nu na al die jaren naar dit proces en naar deze repeterende exercitie? Je zou bijna zeggen: met enige gelatenheid. In uw proces lijken we eerst down the drain te gaan om vervolgens dankzij de inspanningen van het college en de ambtenaren vast te stellen dat we toch niet verdrinken. Op enkele onderdelen gaan we weliswaar kopje onder, zeker bij het dossier JENS, maar integraal zinken doen we gelukkig niet. Dat neemt niet weg dat we waakzaam moeten blijven, vooral bij serieuze afwijkingen ten opzichte van de begroting. Onze fractie verwacht van de wethouder de nodige alertheid, bijsturing waar nodig en adequate communicatie naar de raad. Vanuit een integraal perspectief gebeurt dit, naar onze mening op de best mogelijke wijze en in het belang van onze stad.

Pagina 53 van 83

Voorzitter, in mijn betoog wil ik ook even stilstaan bij de structuur die als gebruikelijk gezien wordt. Het horen van de WFA is zo’n vaststaand gegeven. Ditmaal was het echter een voor twaalf voordat men zich realiseerde dat ook de WFA z’n werk moet doen. Dit lukte helaas niet op de gebruikelijke wijze via een commissieoverleg, maar zoals altijd hebben we dit ook weer opgelost. Toch wil ik hier, van voorzitter tot voorzitter, de nadruk leggen op het belang van de afgesproken structuur. Laten we daar aandacht voor houden en voorkomen dat dit moment weer opnieuw ontstaat. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. De heer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter. Ik heb ooit bij wijze van grap gezegd dat ik de VVD de op een na beste partij van Nederland vond. Dat blijkt eigenlijk ook nu weer, want u signaleert dat in de loop van het jaar een meicirculaire of een voorjaarsnota verschrikkelijke kommer en kwel verhalen brengt. In de novembernota valt het weer allemaal mee. Zo is het precies. Alleen wil ik toch aan het college vragen om dat in de toekomst niet meer op die manier te laten gebeuren, want een aantal van die steevaste meevallers zijn wel degelijk voorspelbaar. Bijvoorbeeld in de BUIG-circulaire van het ministerie van Sociale Zaken staat nu al dat in september 2025 het BUIG-budget geïndexeerd gaat worden. Dan ga je dus een bedrag van 67 miljoen indexeren.

Dat betekent dus ook weer een paar miljoen extra. Wij blijven hier intern om de een of ander reden bij onze prognoses werken met de niet-geïndexeerde bedragen. Dadelijk gaan we het hebben over WOZL en WSW. Dat voordeel waar het we het dadelijk over gaan hebben is niet eens opgenomen in de novembernota, maar het is ook ongeveer zo zeker als het amen van de pastoor in de kerk dat er aan het einde van het jaar meevallers zijn. Dus ik wil het college vooral oproepen om voortaan wat eerder te anticiperen op dit soort meevallers, zodat het op en neer schieten van de cijfers wat beheersbaarder blijft. De voorzitter Dank u wel. De heer Dragstra. De heer Dragstra, D66 Dank u wel, voorzitter. Om te beginnen wil ik ook even reageren op meneer Bertholet en meneer Janssen. Allereerst verheugen we ons denk ik allemaal op de puddingbroodjes van meneer Bertholet. En dan meneer Janssen: ik denk dat als ik hier zo rondkijk en luister, dat er best wel veel mensen de novembernota gelezen hebben. Dat doen wij ook altijd. Ik denk dat dit gewoon heel erg goed is. Voor wat D66 betreft willen we in ieder geval twee zaken uit de novembernota lichten. Allereerst de aanzienlijke subsidies die de gemeente heeft binnengehaald op het gebied van wonen: van de 4 miljoen voor 675 woningen en de 6,8 miljoen van het Volkshuisvestingsfonds voor het verduurzamen van verouderde woningen.

Daarmee laten we alleen maar zien welke ambitie we als Heerlen hebben om de kwetsbare buurten te verbeteren. Daarvoor complimenten aan de wethouder en de ambtenaren. Wel willen we natuurlijk ook aandacht vragen voor de capaciteit die dat vraagt. We moeten er oog voor hebben in de organisatie om daar voldoende capaciteit voor te hebben. Het tweede punt: bij de Regionale Energiestrategie Zuid-Limburg zien we nog bestedingen van een miljoen euro. Weliswaar zijn dit regionale gelden, waarvoor Heerlen de regierol van Maastricht overgenomen heeft. Ik heb hier toch wat vragen over het tempo en de planning van de uitvoering van de Energiestrategie. Hoe ziet het college dit? Wat D66 betreft moeten deze

Pagina 54 van 83

middelen zeker naar 2025 overgeheveld worden, want daar staat nog een vraagteken achter. Ook daar moet capaciteit bij. Ik zou graag een reactie van het college hierop hebben. De voorzitter Dank u wel. Dan ga ik naar het college. Ik begin met de wethouder Financiën. Wethouder De Beer Voorzitter, ik denk dat een paar dingen heel makkelijk te beantwoorden zijn. De rol van de WFA staat buiten kijf. Ik denk dat het ook gewoon goed is om met elkaar in de jaarplanning vast te leggen wat de vergadering van de WFA is waarin met elkaar, of jullie eigenlijk met de ambtenaren, spreken over de novembernota. Dus dat dit aan de voorkant in de jaarplanning wordt aangemerkt als de vergadering voor het bespreken van de novembernota en de andere stukken uit de P&C-cyclus, om te voorkomen dat we daar een afslag missen, want dat moet natuurlijk gewoon echt niet gebeuren. Ik hoorde iets van excuses. Dat zullen we niet meer doen, maar ik denk dat we elkaar alert kunnen houden op het moment dat we het aan de voorkant pluggen in de jaarplanning. De voorzitter In deze kerstsfeer keek u elkaar vriendelijk aan. Dat vind ik ook al heel mooi. Wethouder De Beer Dan de opmerking van zowel de SP als van de heer Van den Berg van de VVD over hoe we nou aankijken tegen het proces van tekorten aan de voorkant, bijvoorbeeld rondom de zomernota, en de overschotten richting de novembernota.

Laat ik het zo zeggen: we realiseren ons dat er een zekere dynamiek in zit. We proberen daar ook – daar hebben we de afgelopen keer met elkaar in het college over gesproken – meer grip op te krijgen en na te denken over hoe we aan de voorkant meer zicht krijgen op eventuele meevallers. Maar ik waarschuw dat we ook zicht moeten houden op de tegenvallers. We doen met elkaar heel veel uitgaven die nog niet of onvoldoende verwerkt zijn in de meerjarenbegroting. Het is uw rol als raad om het college daar ook op te wijzen en scherp op te houden. Dat kunnen we ook over en weer doen, zal ik maar bij deze zeggen. We moeten namelijk niet alleen maar inzoomen op de individuele meevallers, maar je moet ook het geheel bezien als het gaat over de tegenvallers. Dus ik wil er echt voor waken dat we in een proces komen waarin we tussentijds al meevallers gaan labelen naar nieuwe of extra uitgaven, terwijl we met elkaar gewoon de jaarrekening waar heel veel tegenvallers in kunnen zitten, nog niet hebben opgemaakt. We zijn gewoon heel ambitieus als stad, als college en als raad, maar we moeten er ook echt voor waken dat we het randje goed met elkaar weten te definiëren. Dus ja, als het gaat over bijvoorbeeld anticiperen op indexeringen van BUIG-budgetten, dan zullen we daar zeker naar kijken.

Dat heb ik de vorige keer ook toegezegd in de commissie, maar dat moet wel in balans of samenhang zijn met eventuele meevallers die we zien aankomen. De voorzitter Interruptie van de heer Jacobs en interruptie van de heer Dragstra. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Het is meer een opmerking richting de wethouder. Ik vind het heel fijn wat u nu zegt over dat we voorzichtigheid in acht moeten nemen. Want als ik inderdaad zie dat er in die novembernota … Laten we er vooral positief over blijven dat er een positief resultaat is, maar er is bijvoorbeeld ook een onderuitputting van de kapitaallasten. Dus er gaan bepaalde projecten niet door die we

Pagina 55 van 83

doorschuiven naar volgend jaar, maar die kosten komen er een keer. Dan praten we over bijna 1,7 miljoen. Dan hebben we de vertraging van het experiment gesloten coffeeshopketen en de RES-onderuitputting. Dus dat zijn eigenlijk bedragen waarbij je – dat vind ik een terechte opmerking van u – in het geheel niet alleen de voordelen, maar ook de nadelen moet gaan meenemen. Dank daarvoor. Dat was eigenlijk de opmerking. De voorzitter Interruptie van de heer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP (interruptie) Voorzitter, ik kan mij grotendeels wel vinden in wat de wethouder zegt. Wij pleiten er ook niet voor om bijvoorbeeld die BUIG-indexatie effecten al in te boeken, maar ze worden nu niet eens tussentijds gesignaleerd. Je zou op zijn minst in de zomernota kunnen signaleren: dit en dat komt er nog aan. Dank u wel. Wethouder De Beer We zijn het weer helemaal met elkaar eens. Bovendien: als je dat overschot in die novembernota afpelt naar 6 ton en dat afzet tegen een begroting van meer dan 0,5 miljard, dan is dat minder dan een vloeitje. Met ander woorden, er hoeft maar iets te gebeuren, of we schieten ook gewoon in de min. Gelukkig hebben we wel een algemene reserve die enigszins wat kan opvangen, maar ook dat is maar een beperkt bedrag als je dat afzet tegen de totale begrotingsomvang.

Natuurlijk sturen we dan ook vaak op de balans tussen reserve en risico’s, maar heel veel risico’s waar we over spreken, bijvoorbeeld de tekorten in de jeugdzorg en anderszins, zitten heel marginaal in die risicosimulatie meegenomen, omdat we dit feitelijk normaal gewoon via de begroting met elkaar opvangen. Dat is dus een waarschuwende aanwijzing, maar we hebben u wel goed gehoord. We zijn ook met elkaar in gesprek hoe we nou dat beeld scherper en completer krijgen. U heeft ook tijdens de algemene beschouwingen gevraagd om een bredere en een langjarige doorkijk te maken van de financiële situatie afgezet tegen de ambities en de plannen die we met elkaar hebben. Daar komen we in het eerste kwartaal mee terug richting de raad. Dus ik denk dat dit ook goed is om het beeld completer te maken. Dan had D66 nog een vraag over de uitvoering van de RES-strategie. Misschien moeten we daar inhoudelijk een keer over doorpraten, omdat het heel erg moeilijk is om de RES-ambities specifiek in Zuid-Limburg, maar het speelt in heel Nederland, uiteindelijk gerealiseerd te krijgen.

Dat heeft er alles mee te maken dat de grootschalige opwek van duurzame energie, of dat nou windmolens of zonneparken zijn, ofwel sneuvelt als gevolg van netcongestie, of sneuvelt door verordeningen van de provincie die mogelijk theoretisch in strijd zouden kunnen zijn met de Einsteintelescoop, maar ook met het politieke klimaat waarbij zon op land niet bepaald populair meer is. Ook de discussies die daar in Provinciale Staten over worden gevoerd, zetten gewoon een enorme rem op de ambities van de RES Zuid-Limburg. De voorzitter Interruptie van de heer Dragstra. De heer Dragstra, D66 (interruptie) Het is een mooie uitnodiging van de wethouder. Ik denk dat het inderdaad goed is om daar een keer over door te praten in de commissie of misschien in een informatiebijeenkomst om daar met wat meer diepgang op in te kunnen gaan. Ik denk dat dit voor iedereen wel prettig is. Wethouder De Beer

Pagina 56 van 83

Daar zit nog een andere kant aan. Dat is namelijk dat het Rijk vaak middelen toebedeelt aan bijvoorbeeld zo’n samenwerking in een regio, maar die middelen lopen dan vaak over een jaar heen. Dus maakt dat we in dit geval hebben aangekondigd dat we dat miljoen voor de RES ZuidLimburg over het begrotingsjaar heen tillen. Volgens mij waren dat zo’n beetje de vragen. De voorzitter Dan ga ik naar wethouder Vrusch voor haar beantwoording. Wethouder Vrusch Dank u wel, meneer de voorzitter. Om eerst bij de vragen van de Ouderenpartij stil te staan met betrekking tot JENS: de investering zien wij altijd als verantwoord. Het blijft onze jeugdzorg. “Alleen maar op geld sturen”, we sturen vooral op kwaliteit, maar het neemt uiteraard nooit weg dat we niet met JENS hierover spreken. Sterker nog, het is al vaker gemeld dat we echt keihard werken om samen te kijken naar goede oplossingen, waarbij we niet de kwaliteit tekort gaan doen, maar wel serieus kijken hoe we de tekorten tegen kunnen gaan. Dus dan normaliseren we eigenlijk de stijging. Het is nog beter als we die op een bepaald punt kunnen terugdringen. U had het zojuist al over de landelijke stijging. Daar is inmiddels een rapport van de VNG over verschenen. Dat hebben wij ook gespiegeld met hoe het hier lokaal zit. Waar je ziet dat wij in 2023 en 2024 stijgingen van ongeveer 10,5 procent hadden elk jaar, wat overigens enorm groot is.

We zien dat die landelijk 11 en 12 procent waren. Dus het is nog steeds niet fijn. Het blijven enorme stijgingen en dat voor een gemeente, waarbij je ziet dat we de grootste aantallen in jeugdzorg hebben. Dat is iets om bij stil te staan. Tegelijkertijd zien wij ook dat de VNG en het minsterie wel tot consensus komen. We zien dat er een vergoeding voor 2025 gaat komen. We kijken ook naar de voorjaarsnota bij het ministerie, of er misschien structureel vanaf 2026 vergoedingen komen, want de vergoedingen vanuit het Rijk zijn gewoon te laag voor de steeds stijgende jeugdkosten. Die kloof tussen wat je vergoed krijgt en wat je uitgeeft als gemeente, wordt steeds groter. En ja, dat bespreken we met JENS. En ja, dat houden we nauwlettend in de gaten, maar uiteraard ook met dat oog voor kwaliteit. Om stil te staan bij de vragen van de Jongerenpartij: de eerste bij de Skaeve Huse. U had het erover dat het onhandig is dat dit in dezelfde paragraaf is opgenomen, maar dat zijn beide middelen vanuit Beschermd Wonen, waar wij als centrum mede verantwoordelijk voor zijn. Omdat dit uit dezelfde middelen komt, staat dit dus ook samen in een paragraaf. De voorzitter Interruptie van de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Wethouder, u gaf net aan dat er in 2025 een vergoeding komt vanuit het Rijk. Dat is dus in 2024 niet het geval.

Vandaar dat we die nu in de novembernota hebben opgenomen. Is dit een 100 procent toezegging, even ervan uitgaande dat die tekorten net zo hoog zijn? Waarom vraag ik dat? Omdat we dat verlies nu wel in de novembernota opnemen, maar in 2025 hebben we daar geen rekening mee gehouden. Dus is dit een 100 procent zekerheidje dat het Rijk die tekorten gaat bijvullen? Wethouder Vrusch Als ik iets heb geleerd op het ministerie, dan is het dat er nooit een 100 procent zekerheid is. De VNG heeft wel gesprekken met Kamerleden breed. Dat geven zij ook aan op hun website. Ze hebben er wel echt vertrouwen in dat dit goedkomt. Dat vertrouwen merken we niet alleen bij de VNG, maar ook uit de kant van het ministerie. Daarbij heeft ook de provincie aangegeven dat

Pagina 57 van 83

we op deze manier voor 2025 de tekorten nog niet hoeven op te nemen. Dus die lijn hebben we daarin gevolgd. Om terug te gaan naar de Skaeve Huse: we hebben er ook al bij de commissie bij stilgestaan. Dat proces is al toegezegd. Dus wij gaan uiteraard eerst naar de familie. Daarna gaan we naar anderen toe, waarbij we natuurlijk ook apart de medewerkers van Mondriaan in onze gedachte hebben. Wij zijn wettelijk altijd verplicht om zorg te bieden. Dat doen wij ook in de meest passend mogelijke vorm, waarbij we ontwikkelingen en bezorgdheden altijd continu meenemen in onze processen. U had het zojuist over de doelgroep van Villa Franca. Ten eerste, die 1,6 miljoen is een gezamenlijk bedrag dat overblijft in de meicirculaire. Dat was opgeplust vanuit het Rijk. Dat is niet het volledige bedrag wat natuurlijk naar Villa Franca gaat. Over de aankoop daarvan zal mijn collega zo meteen meer toelichten. U had ook vragen over de doelgroep. De grootste toenamen zien wij bij die jongvolwassenen bij Beschermd Wonen. Deze doelgroep is nog net niet klaar voor het zelfstandig deelnemen aan de maatschappij. Die hebben gedurende bepaalde perioden echt dat extra steuntje in de rug nodig in de vorm van extra hulp en begeleiding. Het is vooral ook de laatste fase voordat ze de stap naar zelfstandigheid en de samenleving kunnen zetten.

Als we een zoektocht moeten doen naar een ander pand, dan kan dat ontzettend lang gaan duren. Het is ook belangrijk dat dit pand hier reeds al volledig voor is ingericht, omdat het vroeger ook deze functie had. Daarmee kunnen we hoge kosten voor verbouwingen uitsparen. De voorzitter Interruptie van de heer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen (interruptie) Dank u wel, voorzitter. Ik liet mevrouw Vrusch maar gewoon even uitspreken, zodat ik haar ook in een keer de juiste vragen kan stellen. Wat wij bijzonder onhandig vonden, is dat in de tekst die ik zojuist voorlas, gewoon het woord Skaeve Huse is weggelaten. We moeten dan zelf maar ontwarren dat het om Skaeve Huse en die 21 units gaat die dan zoals u letterlijk aangeeft, in 2025 zullen worden uitgevoerd. Nog erger: u stuurt dan vervolgens op de technische beantwoording van mijn vragen in de commissie: “U wordt daar middels een raadsinformatiebrief in maart 2025 over geïnformeerd.” Dat vraag ik niet. Ik vraag aan u: voordat u daar tot uitvoering komt, komt u dan eerst terug naar de raad en gaat u dan vertellen binnen welke kaders dat plaats gaat vinden? Dan kunt u wel zeggen: we hebben een zorgplicht. Dan kan, maar in brede zin en dat onderschrijven wij ook – daarmee zeggen wij ook niet dat het principe, los van de uitvoering, ter discussie staat – maar we willen echt zwaar worden meegenomen in die kaders.

Het is ons te gemakkelijk om daar op deze manier mee om te gaan en helemaal als u denkt dat een raadsinformatiebrief dan voldoende is om de raad mee te nemen. Dat is een. Twee: bij de doelgroep die u graag wil bedienen, jongvolwassen die een steuntje in de rug hebben, kan ik mij alles voorstellen dat u daar invulling aan wil geven. Maar goed, daar zou ik wat meer tekst en geluid bij willen hebben. Ik wil ook graag een raadsvoorstel hebben binnen welke kaders dat gebeurt en dat u die doelgroep specifiek maakt. Maar nog belangrijker: u verwerft dat pand. Wie wordt de uitvoerende instantie die dat op zich neemt? Ook daar is het boterzacht wat u nu voorstelt. Daar zullen we meer context, inhoud, het participatieproces richting de buurt en hoe we het een en ander in goede banen kunnen leiden, bij willen hebben. Dat is wat ik van u vraag. Ik hoop dat u me daar een toezegging in kunt doen en dat dit niet volstaat met de beantwoording zoals we die nu van u krijgen, want dat vinden we echt veel te mager. De voorzitter

Pagina 58 van 83

Wethouder. Wethouder Vrusch Ik zou het niet ‘te mager’ willen noemen, maar ik wil uw vragen nog wel uitbreiden. De Skaeve Huse staan inderdaad als 21 woonunits omschreven, want dat zijn het ook. Daarover volgt wel een rib. Nogmaals, eerst familie en eerst medewerkers Mondriaan. Daarna komen we hier terecht. Dat is niet een oplossing die uit de lucht wordt gegrepen. Sterker nog, we kijken naar de meest passende invulling. Dat doen we samen met die zorgprofessionals die ook die toewijzing doen. U bent uiteraard vrij om dit in de commissie te agenderen. Dat is aan u. Dat is aan het presidium. Dus ik stel ook voor dat zodra we informatie sturen, u die dan ook agendeert voor de commissie, zodat we het erover kunnen hebben. De kaders laat ik ook echt wel liggen bij de zorgprofessionals. Daar kunnen wij het prima over hebben, maar de professionals zijn aan zet binnen Loket Opvang Beschermd Wonen om te kijken wat de meest passende zorg is. Als u het heeft over de doelgroep, dan is dit zoals die voor nu is. Wij werken samen met penvoerder Mondriaan om te kijken welke zorgpartij hier passend voor is, juist ook binnen dat partnerschap. Als dat duidelijk is, dan kunnen we ook participatie in de wijk gaan doen. Dus daar moeten we eerst de zorgpartij voor hebben. De penvoerder Mondriaan heeft ons gegarandeerd dat die er zit.

Die zit ook binnen dat samenwerkingsverband waarmee we die afspraken hebben. Dan kijken we ook verder naar de buurt. De voorzitter Nog een interruptie van de heer Janssen en een interruptie van de heer Van Zutphen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen (interruptie) Vergeef mij dat op te merken, maar ik kan u ergens wel volgen dat wij moeten leunen op de kennis en kunde van de expertise. Dat doen we daar meestal ook wel graag, maar in dit bijzondere geval en zeker in het licht van wat er recent is gebeurd, willen we daar gewoon veel dieper in meekijken. Dan kan het niet zo zijn dat u zegt: u ziet dadelijk wel hoe we uitvoering geven aan de opvolging hiervan. Dan kunnen we gezamenlijk ook het gesprek aangaan binnen welke context en of dat in dezelfde vorm en hoedanigheid nog passend is en of daar eventueel aangepaste mogelijkheden zijn om invulling te geven aan de opvang van diezelfde doelgroep zoals die in essentie bedoeld was. De voorzitter De wethouder en daarna gaan we naar de heer Van Zutphen. Wethouder Vrusch Zoals ik zojuist al aangaf: dat allemaal bespreken wij al met die zorgpartners waarmee we dit juist samen vormgeven. De voorzitter Meneer Van Zutphen.

De heer Van Zutphen, SP (interruptie) De wethouder zei net al dat we als raad de mogelijkheid hebben om in de commissie alles te agenderen wat we maar willen, maar juist de kaders opvang en beschermd wonen zijn via de regionale visie opvang en beschermd wonen door alle zeven gemeenteraden vastgesteld. Daarin staan al die onderwerpen die u heeft benoemd uitgebreid omschreven. Het is dus niet zo dat het college maar dingen doet en dat de raad buiten spel staat. Het is allemaal uitvoering van

Pagina 59 van 83

raadsbesluiten, waarover de raad vervolgens ook nog via de uitvoeringsagenda uitgebreid geïnformeerd is. De voorzitter Meneer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen (interruptie) Mag ik daar kort op reageren? Ja, dat begrijp ik, maar ik zou geen knip voor de kneus waard zijn als raadslid als ik hier niet met bijzondere aandacht naar kijk. Ik denk dat de courante situatie daar ook om vraagt. Het staat buiten kijf dat we daar als kritisch raadslid bovenop moeten zitten. En ja, op het moment dat we het vertrouwen hebben dat dit in goede banen wordt geleid – dat is bijzonder belangrijk hier in Heerlen en omgeving – dan laten we het ook wel weer graag los. Maar we willen wel eerst dat comfort krijgen. Dat agenderen we. Het lijkt met niet meer dan normaal dan dat we dat op deze wijze doen. De voorzitter Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP (interruptie) Voorzitter, dat agenderen vind ik prima en ik begrijp de aandacht ook heel goed. Dus het kan gewoon in de commissie besproken worden, maar er moet niet hier de indruk gewekt worden – dat doet u misschien niet, maar anders zouden anderen die indruk krijgen – alsof de raad hier nooit aan zet is geweest. De voorzitter Het laatste woord is aan de wethouder. Wethouder Vrusch Ik hoor wat de heer Janssen zegt, maar u bent als raadslid ook bevoegd om te controleren.

Alle informatie die krijgt u, maar het voorstel wordt altijd gemaakt door zorgprofessionals. Dat zal in deze ook gebeuren. De voorzitter Dank u wel. Dan ga ik naar wethouder Peters. Wethouder Peters Voorzitter, helemaal achteraan is er niet heel veel meer over om te vertellen, maar dat is ook weleens fijn. Mevrouw Géron, uw mijmeringen hebben wij gehoord. We hebben volgens mij die discussie ook in het kader van de algemene beschouwingen gevoerd. Als je kijkt naar 2025 en het over het maaibeleid gaat, dan gaan we sowieso op sommige plekken al een tandje minder doen waar dat verantwoord is. We zijn constant op zoek naar andere manieren waar we nog verder zouden kunnen doorpakken. Dus blijf maar vooral mijmeren, zou ik zeggen. De voorzitter Interruptie? Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren (interruptie) Ik hoop dat u aan de madeliefjes denkt en aan het voedsel voor de insecten. Het is dus voedsel voor de insecten dat niet zomaar zo vroeg in het jaar al gekortwiekt moet worden.

Pagina 60 van 83

Wethouder Peters Daar zullen wij ook over mijmeren. Dat is goed. We zullen daar serieus naar kijken, mevrouw Géron. Alle gekheid op een stokje. Als het gaat over het pand aan de Deken Nicolaijestraat, dan heeft collega Vrusch daar zojuist al het een en ander over gezegd. Hetgeen dat ik hier toch nog even wil benadrukken, is dat de aankoop daarvan binnen de collegebevoegdheid lag, aangezien het bedrag binnen die interval lag. We zullen u daar wel aan het begin van komend jaar in meenemen over hoe dat nou allemaal verder gaat et cetera. De voorzitter Interruptie van de heer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen (interruptie) Dank u wel, voorzitter. Ik begrijp dat dit binnen de collegebevoegdheid valt, maar ik ken dit college ook daar waar het om specifieke gebieden in Heerlen gaat, dat men zeer terughoudend is met het toevoegen van maatschappelijke instellingen. Wij zijn Jongerenpartij Heerlen. Dat betekent dus voor de hele stad. Het lijkt mij niet meer dan normaal, dat men dit soort investeringen toch wat meer over de bühne hoort te brengen dan een halve zin in een paragraaf van een 40 pagina dikke novembernota. Dat is wat ik van u vraag. Ik hoop dat u daar een toezegging in kunt doen, niet meer of minder dan dat.

Wethouder Peters Zoals gezegd komen we daar in het begin van komend jaar op terug met meer informatie, waardoor u ook het comfort krijgt dat de raad verdient. De voorzitter Januari of februari? Wethouder Peters Februari. De voorzitter In februari komen we hier op terug. Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is het geval. Mevrouw Géron en meneer Van den Berg. Mevrouw Géron. Tweede termijn Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Heel kort, voorzitter. Ik heb een punt aangehoord en dat ging over het positieve resultaat in BUIG. We staan voor dierenwelzijn. Dat is heel belangrijk voor ons. Ik wilde aan het college vragen om te onderzoeken of en hoe structureel financiële ondersteuning kan worden opgezet voor noodzakelijke dierenartskosten voor dieren van mensen die in armoede zijn gekomen door energiearmoede, stijgende prijzen en de kosten van levensonderhoud. Dus daar had ik graag nog even een antwoord op. De voorzitter Dank u wel. De heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD

Pagina 61 van 83

Voorzitter, de wethouder triggerde mij door als het ware toch de bevestiging te doen dat we eerst allerlei momentum doen om naar die begroting te kijken, de voorjaarsnota, de zomernota en de novembernota. Het is een beetje elke keer een rondje op de carroussel. Zou de wethouder bereid zijn om eens te kijken naar een andere structuur daarin? We hebben de begroting. Die stellen we ook vast. Dat is denk ik het meest belangrijke moment wat we daar hebben. Misschien moet dat wel anders dan een aantal van die andere momenten. Zou de wethouder bereid zijn om eens te kijken naar een andere structuur dan we nu op dit moment doen? De voorzitter Dank u wel. De heer Janssen. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. Die twee voorgaande onderwerpen die wat ons betreft belangrijk waren en waarvan we ze uiteraard gaan agenderen in de commissie MW, hebben wellicht in onze bijdrage de boventoon gevoerd. Maar laat ons ook heel duidelijk zijn: voor het overgrote deel van de novembernota zijn we hartstikke tevreden met wat daar zit en dus ook met wat er staat. Daar zijn wel blij mee. Daar zitten ook wel weer heel veel meevallers in. Dus in die zin kunnen we die vooral onderschrijven. Met de toezeggingen die er gedaan zijn en de agendering van de betreffende onderwerpen denk ik dat wij meer dan genoeg over dit stuk hebben gezegd. Dan zullen we die daarin dan ook toestemmen.