Conceptnotulen gemeenteraadsvergadering d.d. 30 oktober 2024

Het algemeen belang van bomen wordt breed in de samenleving gedragen, zowel door burgers als door ondernemers. De discussie daarover is mijns inziens overbodig. De huidige voorliggende verordeningen zijn van toepassing op het behouden van bomen en houtopstanden en hebben niets te maken met onze ambitie om rigoreus te vergroenen. Daarnaast hecht ik er waarde aan om aan te geven dat de huidige veordening in 2021 had kunnen worden aangepakt, aangevuld, gewijzigd enzovoorts. Hetgeen toen niet is gebeurd. Mijn vraag aan de wethouder is of dat correct is en waarom dat niet gebeurd is. Voorzitter, een nieuwe, zware en arbeidsintesieve verordening is naar onze mening niet nodig en past niet in de geest van ons coalitieakkoord. Hier hebben we immers met elkaar afgesproken dat we ons inspannen voor vermindering van regels voor inwoners en ondernemers. De huidige verordening voldoet daar prima aan, te meer daar het schrappen van destijds de kapvergunning voordelen opleverde aan de kant van de gemeente. Denk aan minder uitvoeringskosten, maar ook aan capaciteit. Ik houd u al langzaam een spiegel voor, want de komende week staan we stil bij een structurele bezuiningsopgave. In dat licht past uw voorstel eigenlijk niet. Voorzitter, we hebben niet de indruk dat de afgelopen jaren grootschalig en lukraak is gekapt.

We kunnen ons niet aan de indruk onttrekken dat de herinvoering van de kapvergunning gebaseerd lijkt op een onderbuikgevoel in plaats van een grondige evaluatieananalyse. Daarnaast gaat het heractiveren van een kapvergunning uit van wantrouwen in plaats van vertrouwen in onze inwoners en ondernemers. Als dat anders is en aantoonbaar is dat er op grote schaal misbruik van gemaakt wordt, dan hoor ik dat graag van de wethouder. Zo ben ik benieuwd hoeveel bomen er minder zijn sinds 2016 of zijn er

Pagina 43 van 92

substantieel meer bomen? Hoeveel bomen zijn er de afgelopen periode bij geplaatst? Slaat de groenbalans niet positief uit? Voorzitter, een ander belangrijk aspect naar onze mening is dat deze conceptverordening bijdraagt aan de administratieve verzwaring. Denk aan aanvragen, beoordelingen, beschikkingen, bezwaren, beroepsmogelijkheden, maar ook aan handhavingsprocedures. Het zijn aspecten waarbij aan de voorkant de kosten en baten van een dergelijke maatregel goed afgewogen moet worden. Kan de wethouder aangeven hoe hij dit heeft afgewogen en welk budget hij ervoor uittrekt om deze verordening in te voeren en te handhaven? Tot zover de eerste termijn. De voorzitter De heer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Over het argument voor de administratieve verzwaring had ik nog wel een vraag. Het argument gaat namelijk voorbij aan de kosten en tijd die de gemeente kwijt zou zijn aan herplanting en handhaving achteraf. Want je doet het van tevoren of je hebt nog veel meer gedoe en kosten achteraf. Een kapvergunning zorgt juist voor die preventieve controle en voorkomt onnodige kosten voor herstel van het groene stadsbeeld. Toch stelt u in de motie onder het negende bulletpoint inderdaad alsof het al een vaststaand feit is, dat de kapvergunning hoe dan ook leidt tot een administratieve verzwaring.

Dus daarom heb ik een vraag aan u: op welke cijfers of op welk onderzoek baseert u zich bij deze nogal absoluut geformuleerde stelling? De heer Van den Berg, VVD Ik vraag me af waar u aan refereert. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Naar wat u zegt over die administratieve verzwaring. U stelt als argument dat er sprake is van een administratieve verzwaring. Ik zeg: dat is niet het geval, dus ik vraag u waarop u uw stelling baseert dat het zou leiden tot een administratieve verzwaring, gezien het feit dat het juist zorgt voor een preventieve controle. De voorzitter Meneer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Laat ik voorop stellen: deze verordening gaat natuurlijk niet helpen bij het kappen van een boom. Als iemand dat wil doen, dan doet die dat. Als iemand netjes is, dan vraagt die een kapvergunning aan. Neemt u maar van mij aan: als iemand de vergunning gaat aanvragen, dan wordt dat beordeeld en moeten daar legeskosten over betaald worden. Er moet iemand hier in dit huis - en misschien wel een aantal mensen in dit huis geactiveerd worden om die vergunning te gaan afgeven. Vervolgens moeten een aantal mensen in dit huis gaan controleren of die boom gekapt is. Wat mij betreft zou de logica zijn als je een verordening instelt, dat dit altijd gepaard gaat met kosten. Die kosten berekenen we net zoals bijvoorbeeld bij een rijbewijs of een paspoort aanvragen.

Die kosten berekenen we door aan degene die die aanvraag indient. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie)

Pagina 44 van 92

Die kosten kunnen toch net zo goed uit de klauwen lopen na het hele proces, dus nadat een boom is gekapt zonder een vergunning? Wanneer men het ermee oneens is of wanneer het bepaalde schades oplevert. De handhaving ervan kan tot een lastenverzwaring leiden. Dus een preventieve controle kan dit juist voorkomen. Het is maar net hoe je het beredeneert. Vanuit die insteek vroeg ik mij dus af waarop u de best wel absoluut geformuleerde stellng dat het administratieve lasten met zich meebrengt, baseert. De heer Van den Berg, VVD Ik weet niet wat ik er nog verder aan zou moeten toevoegen. Het is de logica en de feitelijkheid dat op het moment dat iemand hier in dit huis in actie moet komen, daar de kosten ergens voor neergelegd moeten gaan worden. Het kan in een handhaving natuurlijk zijn. Maar als iemand illegaal kapt, dan betekent dit dat daar iemand in actie moet komen en daar de administratieve molen moet activeren om een vergoeding voor te krijgen. De voorzitter Dan ga ik door naar de heer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Meneer de voorzitter, als je het over bomen hebt, dan zijn ze op de ene plaats geweldig als ze niet te dicht op je erf staan of voor je huis en de zonnepanelen blokkeren en noem maar op. Er zijn mensen die bomen vervloeken en er zijn mensen die bomen soms letterlijk omarmen.

Als je het over het omarmen van die bomen hebt, dan lees ik in het stuk dat bomen die tot twee A4’tjes in de lengteweg breed zijn zonder kapvergunning met de grond gelijk gemaakt mogen worden. Dat mag tenminste als het een particuliere boom betreft. Als het een ander geval betreft en dus niet particulier, dan is dat niet zo. Als dat de samenvatting van dit verhaal is en men het vooral zo publieksvriendelijk mogelijk wil doen, dan denk ik dat dit werkbaar is. Maar afsluitend met hetgeen waarmee ik begon: op andermans terrein kan een boom er mooier bijstaan dan net voor je eigen huis. Dat zijn de omstandigheden waardoor het voor sommigen misschien net wat makkelijker praten is dan voor anderen, want ieder geval kan anders zijn. De voorzitter Dank u wel. De heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u wel. Het blijkt maar weer dat mijn partij over bepaalde dingen heel anders denkt. Ik ga mee in het verhaal van de VVD. Maar wat ik nog veel belangrijker vind, is dat ik dit voorstel een inbreuk vind op de eigendomsrechten. In principe als ik een particuliere eigenaar ben, dan mag ik in mijn tuin doen en laten wat ik wil. Dat is mijn eigendom en ik doe en laat daarmee wat ik wil. Daar zou je in principe niet aan mogen tornen, tenzij ik het recht van iemand anders schaad. Dat zie ik hier niet.

De heer Verreck, PvdA (interruptie) Als ik de woorden van u begrijp, dan zegt u dat u in uw tuin, uw eigendom, kunt doen en laten wat u wilt. Dat is niet zo. Dat is misschien een wensdroom van u, maar volgens mij is dat wettelijk niet zo. U mag niet uw tuin volbouwen met een tuinhuis, want u mag

Pagina 45 van 92

maar maximaal 10 of 15 procent van uw tuin daarvoor gebruiken. Dat ligt vast in de wet. Misschien dat u denkt: in mijn vrijstaat kan het wel, maar volgens mij mag het in de rest van Heerlen in ieder geval niet. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Goed, dat is uw mening, meneer Verreck. Als ik het dadelijk ooit eens een keer voor het zeggen krijg, dan mag je heel wat meer met je eigendom. Alleen nogmaals, ik vind: een boom staat in mijn tuin en ik heb het recht om te doen en te laten wat ik wil met die boom, zolang ik daar niemand anders mee benadeel. De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Het eigendomsrecht is dus juist niet onbegrensd. Het is juist onderworpen aan onder andere het algemeen belang. Dus waarop baseert u de stelling? Of is dat wellicht een soort van wishful thinking? De heer Jacobs, Forum voor Democratie Daar wil ik op antwoorden, want dat is hetgeen dat altijd wordt ingebracht tegen eigendomsrecht, namelijk: algemeen belang. Dat algemeen belang kun je zo breed trekken als je wil. Dat algemeen belang wordt steeds breder getrokken. Nu zegt u mij en dat wil ik concreet van u horen: wat is het algemeen belang op het moment dat ik mijn boom die mij stoort niet zou mogen kappen? Ik noem maar eens wat: in de herfst geeft die veel te veel bladeren af. Ik heb zonnepanelen op het dak. Daar is uw partij een voorstander van.

Die boom staat bijvoorbeeld voor mijn zonnepanelen. Als ik die boom weghaal, dan heb ik meer energie van mijn zonnepanelen. Maar geeft u mij eens een algemeen belang aan waarom ik mijn boom volgens u niet zou mogen kappen? De heer Nefjodov, GroenLinks (interruptie) Ik noem een paar voorbeelden: hittestress en een andere is natuur. Het is ons favoriete onderwerp klimaatverandering. Je hebt best wel wat algemene belangen om uit te kiezen in dat geval. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Mag ik daarop antwoorden, voorzitter? De voorzitter Ja, dat en dan een interruptie van de heer Van Zutphen. De heer Jacobs, Forum voor Democratie We trekken dat algemeen belang zo ver uit, dat alles tegenwoordig onder het algemeen belang valt. De heer Van Zutphen, SP (interruptie) Voorzitter, ik heb een suggestie voor een nieuwe naam van de partij van de heer Jacobs: ‘Ikke, ikke, en de rest kan stikken’. De voorzitter Dat was geen vraag. De heer Jacobs, Forum voor Democratie

Pagina 46 van 92

Als je pleit voor eigendomsrechten - volgens mijn partij zijn dat een van de belangrijkste rechten die wij hebben – dan vind ik dat niet ‘ikke, ikke en de rest kan stikken’. Weet u, meneer Van Zutphen, eigenlijk is dat een hele domme opmerking. Daar houd ik het bij. De voorzitter Dank u wel, tot slot: mevrouw Géron. Excuus, ik was nog niet klaar. De heer Jacobs, Forum voor Democratie We hebben het over die boom. Ik heb ook die twee A4’tjes gemeten. Ik heb het met een rolmaat gedaan, meneer Leers. Het zijn best redelijk dikke bomen moet ik zeggen. Alleen en wellicht dat de wethouder daar antwoord op kan geven, want daar heb ik wat meer moeite mee: houtopstanden. Ik heb moeten googlen wat nu precies houtopstanden zijn. Als ik het begrijp en misschien kan de wethouder dat dadelijk bevestigen: als ik twee kleine boompjes heb van laten we zeggen 1,60 meter, dan komen tot hier. Alle gekheid op een stokje, maar als ik twee van die boompjes heb in mijn tuin of in de tuin van wie dan ook en die hebben een omtrek van meer dan 60 centimeter, heb ik dan een houtopstand? Want dan ga je wel heel veel struikjes en boompjes in deze bepaling betrekken. Er wordt nu gezegd: voor de particulier maakt het allemaal niks uit, want die heeft die omtrek van 1,80 meter. Maar die houtopstand kan ik heel breed trekken. Dan kan ik heel veel gaan inhalen, zoals ik het nu interpreteer.

Neem nog maar eens wat boa’s aan, zou ik zeggen. Dat kunnen we misschien volgende week bespreken. Maar dan krijgen we wel een heel gecontroleerd en valt bijna iedereen in de vergunningenplicht, wat we juist volgens dit raadsvoorstel helemaal niet willen. Ik wil graag antwoord daarop. De voorzitter Dank u wel. Ik geloof dat we nu bij nummer 8 van de sprekers komen. Ik vind wel dat we geweldig kunnen meetieren in deze gemeenteraad. Mevrouw Géron, aan u het woord. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter. Ik ga even terug naar wat meneer Van Zutphen in zijn bijdrage zei. Ik heb als Partij voor de Dieren geen actieve herinnering dat ik toestemming heb gegeven voor het doodslaan van wat dan ook. Ten tweede, meneer Van Zutphen heeft het over al het leven. Dat klinkt hem een beetje vreemd. Maar het is eigenlijk helemaal niet vreemd. Wij mensen zijn onderdeel van al het leven. Als we daar blokjes uit wegpakken, valt alles zomaar uit elkaar. Dus wij mensen denken dat wij ver boven het leven staan, maar meneer Van Zutphen: dat is niet waar. Ik heb gisteren … De heer Van Zutphen, SP (interruptie) Voorzitter, qua idee ben ik het heel vergaand met u eens, maar u schrijft dat op zo’n manier dwingend via een amendement. De E. coli bacterie en het coronavirus zijn ook allemaal leven. Een wesp die ik toch graag doodsla als die dreigt mij te steken, valt ook onder het leven.

U wilt niet een absurde uitleg, maar u schrijft wel een absurde uitleg dwingend op. De voorzitter De heer Nefjodov heeft ook een interruptie, maar ik neem aan naar mevrouw Géron dan. Nee, niet naar de heer Van Zutphen. We hebben afgesproken in het presidium dat we daar zeer terughoudend mee zouden zijn, omdat we daarmee de debatten ongetwijfeld

Pagina 47 van 92

erg ingewikkeld maken. Dus daar hebben we een afspraak over gemaakt in het presidium en daar houd ik mij aan. Dus mevrouw Géron gaat door. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Meneer Van Zutphen noemde ameuben en de E. coli bacterie. Dan moet hij er dus nog wel eerst een microscoop bij nemen, want met het blote oog kan hij dat niet echt zien. Ik ga even verder. Ik ben blij dat iedereen goed gekeken heeft naar het amendement en daar aandacht aan heeft besteed, maar na overleg met de wethouder trekken wij dit amendement in. Dus meneer Van Zutphen kan gerust zijn. De voorzitter Applaus voor uw betoog tot nu toe. Gaat u verder, mevrouw Géron. Mevrouw Géron Voorzitter, Heerlense bomen zijn tot nu toe vogelvrij geweest. Als we dit voorstel aannemen, dan is het daarmee gedaan, wat iedereen daar ook van vindt. De boom die zo belangrijk is voor al het leven. De boom die zorgt voor zuurstof. De boom die CO₂ opneemt. De boom die vruchten geeft en ga zo nog maar een eindje verder. De boom die voor veel dieren hun thuis is en wij mensen laven ons aan de verkoeling die de boom ons biedt en aan zijn mooi zijn. Voorzitter, het is bijna de tijd van Sinterklaas. Dat is bijna althans. We hebben enkele wensen.

De heer Leers, Hart-Leers De vraag is: welke Sinterklaas! Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Voorzitter, zeg ik iets verkeerds? De voorzitter Er werd alleen gezegd: welke Sinterklaas? Gaat u verder met uw wens over een boom in uw schoen. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Bij dit voorstel is de vraag: zorgen we bij nieuwe aanplant voor inheemse bomen die goed bestand zijn tegen droge, natte en warme weersomstandigheden? Gaan we ruim bekendheid geven aan het bomenbeschermingsplan? Wij stellen voor om een bomendag in het leven te roepen. Zo vestigen we de aandacht op de bomen in onze stad, bijvoorbeeld door een weggeefactie van boompjes in stenige wijken in aanvulling op de actie Steenbreek. Ik maak even de zin af. De voorzitter Wacht even, meneer Leers. Even de zin afmaken en dan krijgt u het woord. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Hoort wie klopt daar kinderen? De voorzitter Momentje, meneer Leers. Even de zin afmaken en dan mag u interrumperen.

Pagina 48 van 92

De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Dank u wel. De voorzitter Mevrouw Géron, maakt u uw zin af. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Bijvoorbeeld door dus die weggeefactie van bomen. Dit zouden we kunnen koppelen aan de Klimaatweek of misschien nog aan een betere dag. Ik weet het niet. De voorzitter Interruptie van de heer Leers, gaat u uw gang. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Meneer de voorzitter, dank u wel. Via u aan mevrouw Géron. Ik was in de veronderstelling en waarschijnlijk is die dag er niet meer: de Nationale Boomfeestdag. Hebben we die dag of hebben we die niet meer? Het is een hele rare dag waar kinderen bomen planten en vervolgens een houten liniaal mee naar huis krijgen. Hoe zit dat? Is het waar of is het niet waar? Ik neem aan dat mevrouw Géron daar iets aan gaat doen. Maar hoe zit dat? De Nationale Boomfeestdag lost toch precies datgene op wat u hier voorstelt? Of is die dag u ontgaan? De voorzitter Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Voorzitter, aan meneer Leers: ik vind dat eigenlijk wel een goed idee. Ik weet dat we dat vroeger hebben gehad.

Ik denk dat meneer Clemens in de bosjes rondom de scholen … (hilariteit in de zaal) De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) U bent nota bene lid van de coalitie! De voorzitter Ik weet niet waar het met deze vergadering heen moet mensen, maar echt … Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Voorzitter, excuses. Ik bedoelde te zeggen: daar worden voedselbosjes aangeplant en dat doet hij samen met de kinderen. Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA (interruptie) Ik heb een toevoeging, hierop inhakend. De voorzitter Gaat uw gang, mevrouw Vaessen. Mevrouw Vaessen-Stollman, CDA (interruptie) Op 20 november is de Nationale Boomfeestdag.

Pagina 49 van 92

De voorzitter Kijk! Mevrouw Géron. Maakt u het betoog af. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dat gaan we doen. Het lijkt me een goede suggestie, mevrouw Vaessen. Gaan we de bomenbescherming duidelijk vermelden bij de gemeentepagina van de Omgevingswet? Ik neem het aan, maar ik hoor het graag. Worden in de eerstvolgende aanpassing van de APV de regels van het bomenbeleid opgenomen? Dan als laatste: geef de boom een boomspiegel met inheemse beplanting. Dit geeft hem meer voeding, meer lucht, meer water, een gezond bodemleven en meer insecten komen erop af. Voorzie de boom van vogelkastjes. Geef de boom daarmee een veel langer leven en wij kunnen dan langer genieten van zijn diensten. De voorzitter Dank u wel. Dan is nu het woord aan wethouder Peters. Wethouder Peters Voorzitter. Boomfeestdag. Ik stel voor dat we daar iets leuks van gaan maken in Heerlen of het nou die houten liniaaltjes voor kinderen worden of iets anders. We gaan er in ieder geval bij stilstaan. Dat heeft u vandaag alweer binnen. We hebben er natuurlijk een hele discussie over gehad in de commissie, waar een heleboel inhoudelijke zaken al de revue gepasseerd zijn. Het belang is tweeledig.

Enerzijds is de tijdsgeest veranderd over wat we allemaal belangrijk vinden en wat natuurlijk belangrijk is als het gaat over het behoud van bomen, anderzijds die rigoreuze vergroening waar we als gemeente keihard voor knokken. Waar je dan aan de ene kant juist groen toevoegt, zou het wel heel apart zijn als je het groen dat je hebt niet waardeert en beschermt. Dat is hetgeen dat voorligt. Want mocht het nou vandaag worden vastgesteld, dan gaat het volgens mij over acht dagen in werking. Tot die tijd zijn 200 van de 180.000 bomen beschermd. Eerlijk gezegd is dat natuurlijk net niets. Ik hoorde de heer Dragstra bijvoorbeeld zeggen: wat is hier nou het nut van? Neem nou bijvoorbeeld het vragenuur van vanavond. Neem dan bijvoorbeeld de bomen bij Bernardinus. Willen we dat soort dingen meemaken? Willen we daar bij staan, ernaar kijken en er niets aan kunnen doen? Nee, natuurlijk niet. We willen er juist voor zorgen dat we aan de voorkant juist op dat soort plekken in ieder geval de vraag die er ligt onder ogen zien en of zo’n boom behouden moet worden, al dan niet. Dat is iets wat wij hier echt wel mee beogen. We hebben echt nadruk gelegd op werkbaarheid. De mensen in onze stad willen we niet onnodig belasten. Dus bomen die op particuliere terreinen zijn, zijn veel breder vrijgesteld.

Ik denk dat de grootste meerwaarde hierin is als ik drie situaties pak, namelijk Bernardinus, de voormalige Politieschool of op de Stationsstraat waar we natuurlijk achteraf heel veel tijd en energie in hebben moeten steken samen met de bewoners om uiteindelijk er daar voor te zorgen dat die bomen behouden blijven, dat dan een winst is die je middels deze veordening echt wel gaat maken. Dan heb je aan de achterkant niet altijd discussie, waarbij hier een ontevreden raad en college zitten en de conclusie is: had je nou maar kunnen ingrijpen. Om uiteindelijk tot de conclusie te komen dat dit niet zo is. Ik loop even de vragen door die gesteld zijn. Meneer Damen vroeg naar de opdruk. Volgens mij is dat bijlage b1 als het gaat over de criteria die ook gebruikt worden bij de

Pagina 50 van 92

afweging die gemaakt wordt bij het al dan kappen of niet kappen. De wortelopdruk is daar onderdeel van. Het staat in een van de bijlages. Het staat bij het beoordeligsformulier. Daarin staat wortelopdruk benoemd. Het probleem voor wortelopdruk is natuurlijk best wel fors. Vroeger werd niet gekeken wat voor boom op welke plek werd neergezet. Vervolgens plukken we daar nu de negatieve vruchten van en zitten we met heel veel kosten achteraf om zaken te herstellen. We hebben daar overigens jaarlijks een budget voor, maar gezien de opgave in onze stad op dat gebied zet dat niet heel veel zoden aan de dijk. Maar we doen wel ons best. Meneer Dragstra, wat lost deze verordening op? Daar heb ik het net over gehad. Hoe gaan we dit nu verder in de praktijk brengen? Het college heeft dit voorstel al aan u voorgelegd. Alleen maar omdat we het waard vinden om hier uiteindelijk als dat noodzakelijk is op te kunnen handhaven. Het is niet zo dat we iets voorleggen dat bij voorbaat een lege huls is. Kijk, er zijn meerdere manieren waarop je hier mee aan de slag kunt gaan. Je kan dat doen op basis van meldingen.

Je kunt op basis van een steekproef aan de slag gaan, maar je kunt natuurlijk ook met een digitale controle via de boomkronen die zichtbaar zijn op een kaart van Heerlen of een gedeelte van Heerlen zien of het erbij is gekomen, of het eraf is gegaan, of er gekapt is of dat dit niet is gebeurd. De heer Dragstra, D66 (interruptie) Dank, wethouder. U noemde een aantal opties inderdaad. Dat is dus het palet dat we kunnen inzetten. Kunt u nog concreet maken welke opties we gaan inzetten of is dat nog iets wat we niet helemaal weten, ook afhankelijk van de situatie? Wethouder Peters Dat is met name aan de handhaving zelf om dat verder in te vullen. De grootste meerwaarde hier is natuurlijk dat we een heel werkbaar voorstel hebben als het gaat om de inwoners van onze stad, waarbij ze tot die 180 centimeter boomomtrek vrijgesteld zijn van een vergunning. Waar de echte winst zit, is bij ontwikkelingen. Naast dat je die bewustwording voor de inwoners wil, wil je die natuurlijk ook bij een ruimtelijke ontwikkeling. Als er op een bepaald perceel een aantal forse bomen zijn die waardevol zijn voor onze stad, dan wil je dat daar op een goede manier mee wordt omgegaan en dat de mensen die met een ontwikkeling bezig zijn, zich dat beseffen en dat meenemen in hun calculatie. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Dan even een concreet voorbeeld aanhakend op hetgene de wethouder nu zegt.

Ik was laatst in Imstenrade bij het crematorium en daar stond een hele reeks bomen die eerst op de tweede promenade stonden. Nu ga ik ervan uit dat de gemeente die daar niet voor niets heeft neergezet, maar bijvoorbeeld op de tweede Promenade terug gaat plaatsen en daarme laat zien: wij halen wel een hoop bomen weg, maar we plaatsen ze ook terug. Is dat dan iets concreets wat u in de toekomst gaat doen en als nieuw beleid in de praktijk brengt? Hoe moet ik dat zien? Of is dit juist het meest ongelukkige voorbeeld dat ik had kunnen bedenken? Wethouder Peters Ik moet eerlijk zeggen dat ik de precieze casus van de bomen niet ken. Wat natuurlijk wel zo is, is dat deze regels voor de gemeente gelden. Dus op het moment dat er ergens aan een straat gewerkt wordt en de straat wordt opnieuw ingericht. Het zou zo maar

Pagina 51 van 92

kunnen zijn dat daar een boom al dan niet voor weg moet. Uiteindelijk hebben wij ook die herplantplicht. Dan wordt er uiteindelijk nog serieuzer gekeken naar of het nou goedkoper is om die boom eruit te halen en op een andere plek neer te zetten, mits die boom geschikt is om dat te doen. Er zijn bomen die dan het loodje leggen. Daar kunnen dan weer die linialen van worden gemaakt. Het is wel een stuk bewuster. Wij leggen ons zelf deze regels op. Het is niet alleen voor inwoners, voor projectontwikkelaars of voor wie dan ook, maar voor iedereen. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Voorzitter. Dan wil ik nog even wat concreter worden als dat mag. Aan een van die reeks bomen hing een kaartje: materialenmarktplaats, deze boom is beschikbaar. Dus de gemeente heeft die kennelijk te koop aangeboden of wat dan ook, maar die boom staat daar nog. Maar in de toekomst doen we dat niet. In de toekomst hebben we dat bomenfonds. Er komt dan zo’n boom in en die krijgt dan een andere plek in onze gemeente om heel concreet te zijn. Zie ik dat dan goed of niet? Wethouder Peters Ik denk dat dit op dat moment de keuze is. Die boom stond dan natuurlijk op de Promenade. Als jij een boom uit een project haalt en die dan verkoopt, dan doe je aan herplanting. Alleen is dat natuurlijk wel op een andere manier. Degene die de boom koopt, gaat hem niet in stukken hakken neem ik aan.

Die zal hem wel ergens neerzetten. Dus die boom blijft dan behouden. Daar gaat het uiteindelijk om. Het gaat er uiteindelijk om dat die boom behouden blijft. Meneer Van den Berg zei wat over vermindering van regels. Daar ben ik het helemaal mee eens, maar niet ten koste van alles. Die regels die wij hier voorstellen, zijn volgens mij hele nuttige regels die hier en in de stad een heleboel discussie gaan voorkomen. Want er is een duidelijk kader als het gaat over die boom die ofwel bij jou in de achtertuin staat ofwel op de straat staat. U moet zich voorstellen dat bij elk herinrichtingsproject van de straat als er ook maar een boom omgaat, de discussie heel groot is. Dat is terecht, want mensen geven om hun directe omgeving en mensen geven om bomen. Op het moment dat je hem laat voor hoe het is en dat het allemaal mogelijk is om alles te kappen, dan doe je wat ons betreft geen recht aan de ambitie die we hebben als het gaat over onder andere die rigoureuze vergroening en die bescherming van die bomen in die context. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Wethouder, haalt u niet de volledige verantwoorelijkheid bij de mensen zelf weg? Laat ik als voorbeeld iemand met een groene tuin noemen. Die houdt van een groene tuin. Ik denk niet dat die zo snel gaat kappen.

Moeten we die verantwoordelijkheid niet gewoon bij de mensen leggen? Een natuurliefhebber heeft achter een hele groene tuin en een hele mooie grote boom. Hoe groot acht u de kans dat hij die gaat kappen? Moeten we dat niet aan die persoon of aan dat individu overlaten? Moeten we dan weer van bovenaf zeggen: jij mag die boom niet kappen. Wethouder Peters Voorzitter. Ik hoor een heel liberaal geluid uit de hoek van de heer Jacobs. Volgens mij is dat een heel liberaal voorstel, want uiteindelijk is het voor die inwoner tot die 180 centimeter omtrek. Dat zijn dikke bomen. De omtrek van een boom is als ik me het goed kan herinneren van wiskunde pi, dus 3,14 keer de diameter.

Pagina 52 van 92

De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Het is twee keer pi keer r. Wethouder Peters Dat is best wel fors. Hij moet er wel heel wat jaartjes staan voordat die zo dik is. Op het moment dat je bomen hebt die nog dikker zijn … Als ik een boom heb van een omtrek van 2,50 meter. Dan moet dat wel iets heel bijzonders zijn. Dus dat betekent dat – en dat is het stukje algemeen belang waar hier over gesproken werd – zo’n dikke boom een waarde heeft die de tuin wellicht overstijgt. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Het gaat niet alleen om kappen, maar je zou natuurlijk ook rigoreus kunnen snoeien. Dat valt onder deze regeling. Als je de boom zodanig kaal maakt dat je hem niet omkapt, dan valt dat ook onder uw regeling. Maar gaat u nou een kliklijn instellen? Gaat u nou een kliklijn instellen voor als de buurman ziet dat de andere buurman flink begint te snoeien? Komt er dan bijde gemeente een belletje binnen waarin gezegd wordt dat de buurman aan het snoeien is? Staan er dan een paar boa’s klaar die op de fatbikes springen en naar de desbetreffende locatie gaan om meteen in actie te komen? Hoe moet ik mij dat dan voorstellen? De voorzitter Nee, meneer Jacobs, u mag niet op elkaar reageren. We hadden afgesproken dat we dat niet zouden doen. De wethouder. Wethouder Peters Een kliklijn, nee. Fatbikes, ook liever niet.

Maar ik heb net aan meneer Dragstra het antwoord gegeven dat er natuurlijk verschillende mogelijkheden zijn en dat handhaving ingezet kan worden om een manier te kiezen voor hoe ze ermee omgaan. Maar dat is uiteraard aan de handhaving zelf. De heer Hoogers, PVV (interruptie) Dank u, voorzitter. Ik ben zo aan het luisteren en dan begin ik me af te vragen: gaan wij nu als boa proactief straks bij elke inwoner van Heerlen langs om te vragen of we iemand zijn tuin in mogen om met een meetlat te meten of een boom dikker is dan 1,80 meter en misschien zelfs wel 1,81 meter is, zodat we dat in kaart hebben? Of gaat het om incidentele handhaving, waarbij we pas gaan acteren zodra er een melding komt? Ik ben het beetje aan het zoeken. Het is me nog niet helemaal duidelijk geworden. Wethouder Peters Ik wil wel even met een zaklamp bij schijnen. Dat is geen enkel punt. Ik heb net aangegeven dat er verschillende mogelijkheden zijn. Je kunt acteren op meldingen. Je kunt steekproefsgewijs iets doen. Je kunt op luchtfoto’s kijken waar al dan niet iets speelt. Dus er zijn verschillende mogelijkheden, maar wederom, dat ligt bij Handhaving. De voorzitter En dus zal dat in de handhavingsuitvoeringsprogramma moeten komen in afweging ten opzichte van alle andere handhavingsarrangementen. Interruptie van de heer Damen van de Fractie Damen.

Pagina 53 van 92

De heer Damen, Fractie Damen (interruptie) Ik stel mijn vraag nu, zodat ik hem straks niet hoef te stellen. Ik en andere bewoners hebben al een aantal keer aangegeven waar plekken zijn die onvelilig zijn. Als ik naar het beoordelingsformulier kijk, heb ik de vraag: wie vult het in? Wanneer wordt het ingevuld? Hoeveel keren wordt het ingevuld? Wat wordt ermee gedaan? Wethouder Peters Het beoordeligsformulier is het formulier waar na het indienen van de aanvraag kapvergunning de beoordeling op plaatsvindt. Zoals u zowel in de regels als ook in de beleidsregels kunt zien, is dat de inhoudelijke uitleg die daarbij hoort. Als het puntenaantal voor kap hoger is dan het aantal voor behoud, dan kan die worden gekapt en andersom behouden. De heer Damen, Fractie Damen (interruptie) Maar er wordt niet gesproken over veiligheid. Bij wortelopdruk kun je dat invullen en krijg je een v’tje. Dan kom je onder bij de streep en dan staat er: totaal boombehoud 38 en totaal boomverwijdering 72. En dan? Wethouder Peters Wortelopdruk is een van de thema’s. Wortelopdruk kun je overigens ook aanpakken door een boom in stand te houden. Het is een kostbare operatie. Het is niet zo dat als er wortelopdruk is een boom per se moet worden gekapt. Er zijn genoeg gevallen waarbij dat wel moet, maar er zijn ook gevallen waarbij dat niet per se hoeft als de mogelijkheden er zijn.

Dus het is een onderdeel van die beoordeling, maar er is niet één argument waarvan je zegt: hier staat of valt het mee. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) Daar wil ik even op reageren, want ik ben het wel met de heer Damen eens. Er is heel veel wortelopdruk in de stad. Ik vroeg mij af: hebben wij inzichtelijk welke straten heel veel last hebben van wortelopdruk? Want als je het hebt over toegankelijkheid en dat is de agenda waar we het dadelijk over gaan hebben, is dat echt een heel groot probleem. Dan is vervolgens de vraag: als we het inzichtelijk hebben, wat gaan we eraan doen en in welke fase? U gaf eerder in uw betoog aan dat u zei: we hebben weinig geld om dit aan te pakken. Dus het is me niet helder wat u hier nou precies mee bedoelt. Wat zou u dan nodig hebben? Want ik ben het wel met de fractie Damen eens dat dit echt een heel groot probleem is voor heel veel mensen. Zeker als je kijkt naar bepaalde A-wegen. Ik woon toevallig zelf in een straat waar er enorm last van is en er ook heel veel opmerkingen over gemaakt worden. Het is niet duidelijk wat er nou precies mee gedaan wordt en of er iets mee gedaan wordt. Wethouder Peters Het punt is dat hetgeen dat we doen en de middelen die we dus investeren op basis van het aantal straten waar uiteindelijk wortelopdruk is, natuurlijk voor heel veel mensen heel wat jaren niet zichtbaar gaat zijn.

Er is dermate veel wortelopdruk en we krijgen met regelmaat meldingen binnen. We proberen daar zo goed als mogelijk op te acteren, maar er is dermate veel wortelopdruk. Denk maar eens aan alle wijken die voor 1990 gebouwd zijn. Kijk naar waar er dus niet nagedacht is over welke boomsoorten op welke plek gezet worden. Dat is enorm. Op sommige locaties zijn er bijvoorbeeld stoepen waar

Pagina 54 van 92

niet heel veel mensen lopen. Andere plekken zijn natuurlijk een stuk drukker. Wij maken echt wel de afweging op basis van urgentie van wat al dan niet aan te pakken. Maar de middelen die je nodig hebt, zijn fors. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen (interruptie) U geeft het zo aan, maar is het nu zo dat het inzichtelijk is en dat er een concreet uitvoeringsplan ligt om die wortelopdruk op te lossen? Dat is mijn vraag. Wethouder Peters Wij pakken het aan op basis van urgentie. Er is zo veel. Ik kan een uitvoeringsplan maken, maar volgens mij ben ik dan klaar in 2102. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Snap ik. Maar u zegt: er is zo veel. Dus het is een heel groot probleem? Wethouder Peters Er zijn natuurlijk een heleboel grote problemen. Mevrouw Keulen, Ouderenpartij Heerlen Maar we hebben het nu over die wortelopdruk. Wethouder Peters Natuurlijk is dat een groot probleem. Zeker. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Voorzitter als ik dat zo hoor: bent u niet bang, wethouder, dat er mensen geen bomen meer gaan plaatsen, want ze komen er zonder gedoe niet meer vanaf? Bent u ook niet bang dat er een soort perverse prikkel onstaat dat als de boom van enige omvang is, je dan maar snel moet gaan kappen met deze regeling? Want je haalt je wat op de hals op het moment dat je wil gaan kappen en de boom al wat groter of een behoorlijke kruin heeft.

Wethouder Peters Vergeleken met de huidige situatie is alles winst. We hebben nu totaal geen regie, met uitzondering van 200 bomen. Dat worden er dus fors meer. U zegt wel dat mensen nog eens na zullen gaan denken om een boom te gaan planten. Volgens mij is een boom met een omtrek tot 180 centimeter vergunningsvrij. Meneer Leers deed net even voor dat dit twee A4’tjes zijn. Dat helpt. De heer Van den Berg, VVD (interruptie) Mijn laatste interruptie, want dan zijn mijn drie interrupties op. Krijgt u dan zo veel meldingen binnen dat u uit de benen bent gekomen om deze verordening te gaan stellen? Zijn er zo veel mensen die rigoreus kappen, snoeien en noem het allemaal maar op? Krijgt u zo veel meldingen die zeggen: beste wethouder, let op, onze stad wordt een woestijn. Wethouder Peters Voorzitter, elke ontwikkeling in onze stad zoals ik zei, of het nou een herinrichting is van een straat of het nou werkzaamheden zijn op een aanpalend terrein naast bouwgrond

Pagina 55 van 92

waar bomen worden gekapt: het maakt heel veel los bij mensen. Je ziet dat in Nederland een heleboel gemeenten alweer teruggegaan zijn naar het invoeren van die kapvergunning. Dat heeft een reden. Het heeft een reden waar ik in het begin mee begonnen ben. De tijdsgeest is veranderd, waardoor mensen bomen veel meer op hun echte waarde weten te schatten. Wij zijn daar dus niet de eerste mee. Maar het is wel belangrijk dat we de stap zetten om ongewenste situaties te voorkomen en om onze natuur en groen te beschermen. Mevrouw Géron volgens mij als laatste. Er waren nogal wat vragen. Ik zal mijn best doen. Zorgt u bij nieuwe aanplant altijd voor inheemse bomen die goed bestand zijn tegen droge en natte weersomstandigheden? Volgens mij voegen wij andere variateiten toe die goed kunnen zijn voor de biodiversiteit die wel heel dicht bij inheemse bomen zitten. Inheemse bomen zijn niet altijd overal de juiste keuze, aangezien sommige inheemse bomen heel omvangrijk kunnen zijn en voor wortelopdruk kunnen zorgen et cetera. Dus we maken echt wel de keuze voor de juiste bomen op de juiste plek. U vroeg naar bekendheid geven aan het bomenbeschermingsbeleid. Tot vandaag hebben we dat al gedaan. We hebben onze gemeentelijke kanalen gebruikt. Het is in de krant gekomen. Er wordt nu een laatste hand gelegd aan een overzichtelijk plaatje met de regels.

Dit is met name voor particulieren om op een makkelijke manier duidelijk te maken waar ze aan toe zijn als ze een boom hebben. Wij zullen dat wederom verder communiceren. Die bomendag. Daar heb ik het net al even over gehad. Ik stel voor dat we met de Nationale Boomfeestdag iets leuks doen. Daarnaast hebben we een operatie Steenbreek. Die doen we twee keer per jaar. Ik durf best wel te zeggen dat die goed loopt. De 25e en de 26e oktober, dus afgelopen week vrijdag en zaterdag was de najaarsronde. 55 mensen hadden meegedaan. Als ik het goed uit mijn hoofd weet, zijn 516 vierkante meter van grijs naar groen gegaan. Dus mensen die dan grind en steen hebben weggehaald uit de tuin en dit dan daarvoor in de plaats hebben gelegd. Als we het doen, dan versterken we dat. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren (interruptie) Ik meen de wethouder gehoord te hebben over een Boomfeestdag. Hoe stelt hij zich dat voor? Wat wil hij dan met bomen doen? Wethouder Peters Ik sta altijd open voor ideeën, maar volgens mij moeten we daar de juiste aandacht aan geven. Ik denk dat zo’n moment als die Nationale Boomfeestdag een mooi moment is om mensen bewust te laten zijn van de waarde van onze bomen. U noemde de APV. Het is niet nodig om die daarin op te nemen, omdat het al hopelijk via deze verordening geregeld gaat worden. U had het nog over een boomspiegel met inheemse beplanting.

In de buurtvergroeningsplannen ziet u dat we steeds vaker gebruik maken van de ruimte rond de boom. Dus we maken de boomspiegel groter en we beplanten hem. Daar zijn we dus sowieso al mee bezig. Dan had u nog uw amendement. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren (interruptie) Ik heb genoemd dat de Partij voor de Dieren dat heeft teruggetrokken na een overleg met u. Bent u daar dan gelukkig mee? Ik niet zo zeer, maar ik hoop dat u dat wel bent. Wethouder Peters Prima. Dank u wel, meneer de voorzitter.

Pagina 56 van 92

De voorzitter U heeft de wethouder zeer gelukkig gemaakt. Is er na deze uitgebreide eerste termijn nog behoefte aan een tweede termijn? Ja? Ik zie vier mensen. Meneer Van Zutphen, gaat uw gang. Tweede termijn De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, ik ben blij dat mevrouw Géron en de SP weer dicht bij elkaar staan. Tegelijkertijd kan de afstand tussen de SP en de partij van de heer Jacobs niet groter zijn. Ik heb net gezegd: ‘ikke, ikke en de rest kan stikken’. Het is dus een ‘rijke ikke en de rest kan stikken’, want de doorsnee Heerlenaar heeft helemaal niet dat soort enorme bomen in de tuin staan. Het gaat maar om een paar mensen met enorme tuinen. Die worden erdoor geraakt. Die zullen over het algemeen verstandiger zijn dan de heer Jacobs. De heer Jacobs, Forum voor Democratie (interruptie) Ik wil daar één opmerking over maken, namelijk: ik sta daar boven. Die disussie ga ik helemaal niet aan. Dit slaat gewoon helemaal nergens op. Mensen met grote tuinen en de rijken: ik weet dat meneer Van Zutphen een antipathie heeft voor mensen die succesvol zijn in het leven en noem maar op. Verder wil ik daar niet op ingaan, maar ik vind dit zo laag bij de grond. Het is zo laag bij de grond! Maar goed, dat zegt alles over u, meneer Van Zutphen. De voorzitter Ik stel voor dat we het debat vervolgen, want ik denk niet dat het goed is als we onder de grond terechtkomen.

Ik ga door naar de heer Van den Berg. De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, de wethouder heeft mij toch niet weten te overtuigen in zijn antwoorden. Hij benoemt letterlijk drie gevallen waar bomen gekapt zijn of het voornemen was om te kappen wat dan niet is gebeurd, te weten de Stationsstraat, Bernardinus en bij de voormalige Politieschool. Waarbij bij die laatste nog de gesprekken gaande zijn over de inrichting van het gebied. De wethouder heeft mij niet kunnen overtuigen dat hij een grondige evaluatie en een analyse van de bestaande verordening heeft gedaan. In plaats van te kijken wat we hebben, wat we ermee hebben gedaan, hoe we dat kunnen aanpassen, verbeteren en het vertrouwen nog kunnen blijven uitspreken in onze inwoners en onze ondernemers, kiest de wethouder ervoor om een hele nieuwe verordening met nogal wat werk erbij in te stellen. Dat brengt mij tot het feit dat ik graag in de tweede termijn een motie zou willen inbrengen die ik graag ook aan alle partijen zou willen voorleggen. Ik kan mij voorstellen dat het misschien wel nodig is om dadelijk de vergadering te schorsen, zodat andere mensen kennis kunnen nemen van de motie. De voorzitter Prima, dan schorsen we na de tweede termijn. De heer Nefjodov, GroenLinks

Pagina 57 van 92

Ik heb een punt van orde. Is het misschien een idee als het eerst wordt ingediend, mensen dan kunnen inlezen en al dan niet erop kunnen reageren in de tweede termijn in plaats van dat we nog een rondje overdoen? De voorzitter U kunt een standpunt over de motie innemen. Ik bedoel, laten we dat doen. Want om hier nou nog in de tweede termijn over te gaan discussiëren… Ik zou zeggen, lees hem even in de schorsing en dan kan u er een standpunt over innemen. Dan is het goed lijkt mij. Is dat akkoord, meneer Van den Berg? Want u dient hem in. We zijn al lang bezig over dit onderwerp dat ook uitgebreid in de commissie is besproken. Meneer Jacobs, uw inbreng. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Dank u, voorzitter. Dat punt van die houtopstand is mij nog niet helemaal duidelijk. Als ik het goed lees, meneer de wethouder, dan zie ik in de verordening staan: een houtopstand, een zelfstandige eenheid van bomen. Ik zie bijvoorbeeld struiken staan. Ik weet niet wat ik onder een struik moet verstaan. Ik denk dat een struik elke hoogte kan hebben. Maar dan is de vraag: wat is een zelfstandige eenheid van bomen? Is dat al twee bomen? Want als ik het dan zo begrijp … Ik gebruik niet mijn tuin. Ik gebruik de tuin van meneer Van Zutphen. Meneer Van Zutphen heeft twee bomen met een diameter van 60 centimeter. Die zijn 150 centimeter hoog. Dus dat zijn niet echt gek grote bomen.

Die staan naast elkaar. Is er dan sprake van een houtopstand? Want op dat moment vallen wel heel veel particuliere bomen onder deze verordening. Datzelfde geldt voor struiken. Wat moet ik nu verstaan onder een struik? Want er staat nergens hoe groot die struik is. Dan zie ik iets staan: niet-inheemse struiken vallen er weer niet onder. Dus als ik een struik ga planten, moet ik al kijken of die inheems of uitheems is om te weten of ik nu wel of niet onder de vergunningsplicht val. Dank u. De voorzitter Dank u. Mevrouw Géron. Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Dank u, voorzitter. Ik heb nog een verzoek. De zilverlinde aan de Stationsstraat. We hebben het nu over de Bernardboom gehad. Zouden we de zilverlinde aan de Stationsstraat niet tot Peutzlinde kunnen kunnen omdopen? Maar de naam geven van Peutzlinde met het uitzicht op de Royal. We hebben ooit een inspreker gehad die Peutz daar heeft zien zitten in gedachte. Dat is een ding en het andere ding als aanvulling voor de boomfeestdag van de wethouder. Om de waarde van bomen te herkennen, worden in veel plaatsen etiketten, tekst noemen ze dat, maar dat is dus een schild aan een boom gehangen waarop staat vermeld wat de boom levert aan de gemeenschap. CO₂ die de boom opneemt, de koeling en noem het maar op. Er zijn voorbeelden te vinden van wat op deze schilden staat. Tot zover. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Santegoeds.

Mevrouw Santegoeds, CDA (interruptie) Ik heb een vraag aan mevrouw Géron. Als je iets aan een boom hangt, dan moet je dat wel voorzichtig aan een boom hangen, anders lijdt de boom er weer onder.

Pagina 58 van 92

Mevrouw Géron, Partij voor de Dieren Ik neem aan dat er zo veel intelligentie is om dat te doen en dat dit niet met een spijker gebeurt, maar dat het met een mooi koord om de stam van de boom wordt gehangen. De voorzitter Ik vind dat we vanuit de bomenverordening wel heel erg in de details komen. Maar dat is misschien mijn mening. Wethouder Peters Meneer de voorzitter, dat is gewoon betrokkenheid. Dat snap ik. Meneer Van den Berg, had het net over een motie. Volgens mij ging die over een evaluatie. Dat zei u. De heer Van den Berg, VVD De motie stelde iets voor ten aanzien van dit agendapunt. U moet het maar lezen. Als het goed is, dan staat het zo in iBabs. Wethouder Peters Meneer Jacobs, houtopstanden, dat is gelukkig wel iets anders dan twee bomen naast elkaar. Ik lees hier een definitie op van Rijkswaterstaat: “Een zelfstandige eenheid van bomen die een oppervlakte beslaat van minimaal tien are”. Dat is volgens mij 1.000 vierkante meter. Ik weet natuurlijk niet hoe groot die tuin van u is. Of een rijbeplanting die meer dan dan twintig bomen omvat. De heer Jacobs, Forum voor Democratie Sorry, wethouder. Ik wil daar even op reageren. Want als je in artikel 6 kijkt, dan heb je 6.1 en 6.2. Daar staat inderdaad 10 are. Ik vraag me af of dat in beide gevallen zowel binnen de bebouwde kom als buiten de bebouwde kom van toepassing is. Dat is natuurlijk wel van belang.

Wethouder Peters Ik kijk even naar boven toe. Volgens mij is dat zo. Ja, bij deze. Mevrouw Géron dan nog. Op de Peutzlinde komen we schriftelijk terug. Over die etiketjes die al dan niet aan een boom gespijkerd moeten worden: ik zou kiezen om op dit moment iets te doen herleven dat we al hebben. Dat is volgens mij een beetje in de vergetelheid geraakt. Dat is een echte Heerlense bomenwandeling. Er zijn een aantal bomen in Heerlen waar op dit moment nu al een tegel voor ligt met een QR-code. Volgens mij is dat al best van een tijdje geleden. Maar ik zou willen voorstellen om dat weer nieuw leven in te blazen, zeker in het kader van bewustwording. Dank u. De voorzitter Dames en heren, de motie is in het systeem gezet. Ik geef u de gelegenheid om de motie te lezen en kort even te verpozen. Ik schors de vergadering voor 10 minuten. Schorsing De voorzitter Ik heropen de vergadering. Meneer Van den Berg, heeft u behoefte aan het geven van een toelichting op de motie?

Pagina 59 van 92

De heer Van den Berg, VVD Voorzitter, heel kort. Het dictum is duidelijk. Als de wethouder er vertrouwen in heeft dat de kapvergunning van zulke essentiële meerwaarde is voor deze stad, dan zal hij ook geen moeite hebben met deze motie om dat na een jaar te evalueren en met ons te delen. Ik ben benieuwd naar de reactie van de wethouder op deze motie. De voorzitter Gelet op de vraag, stel ik voor dat we eerst de wethouder het woord geven om te reageren op de motie. Daarna breng ik het voorstel in stemming, daarna de motie. Als het nodig is, kunt u dan een stemverklaring bij de motie afgeven. Anders komen we vanavond niet verder. Wethouder, aan u het woord om te reageren op de motie. Wethouder Peters Ik ben benieuwd of de VVD kan instemmen met het voorstel als de motie het haalt. Je wilt dan toch dat de motie wordt uitgevoerd. Wij hebben de inhoud van de motie eigenlijk al gewoon in het voorstel staan. Er staat bij dat over twee jaar wordt geëvalueerd. Ik zou zeggen: laten we de termijn van twee jaar aanhouden, want op die manier kun je het een serieuze kans geven. Ik ben heel benieuwd of de VVD gaat instemmen met de verordening. De voorzitter U hoeft alleen te reageren of u de motie omarmd of ontraad. Wethouder Peters Ik wil graag een ding rechtzetten. De heer Jacobs had het net even over houtopstand.

Het kan overigens ook zijn dat die kleiner is dan 10 are, maar het betreft nooit twee bomen op een normale plaats. Dus het zijn altijd parken, grote bosjes en dat soort allemaal. Het is dus wel een stuk groter dan twee bomen. Dank u wel. De voorzitter Ik hoor de wethouder zeggen dat hij de motie ontraadt. Dan kunt u dat straks meenemen bij uw stemverklaring. Ik breng de verordening in stemming. Wie is voor de verordening? Dat zijn de fracties van het CDA, de SP, Ouderenpartij, Hart-Leers, Jongerenpartij, Partij Hoensbroeks Belang, D66, PvdA, GroenLinks en de Partij voor de Dieren. Wie is tegen de verordening? Dat zijn de fracties van de VVD, Forum voor Democratie en de PVV. Dat betekent dat de verordening is aangenomen met 31 voor. Dan is de verordening aangenomen. Dan breng ik de motie in stemming. Wil iemand daar nog een stemverklaring over geven? Meneer Van Zutphen en meneer Nefjodov. Meneer Van Zutphen. De heer Van Zutphen, SP Voorzitter, wij hebben als fractie helemaal geen bezwaar tegen evalueren. We mogen van ons alles evalueren. Maar de voorafgaande overwegingen en constateringen zijn een herhaling van zetten van het VVD-verhaal zojuist waar wij het niet mee eens zijn. Dus daarom stemmen wij tegen de motie. De voorzitter

Pagina 60 van 92

Meneer Nefjodov. De heer Nefjodov, GroenLinks Vanuit ons weegt zwaar mee dat enerzijds door middel van de motie, althans door middel van het tegenwerken van zo’n kapvergunning, een belangrijk middel wordt ontnomen, namelijk inspraak van de burgers, waarmee je de burgers juist vertrouwt. Anderzijds is de kapvergunning juist in lijn met het coalitieakkoord in het verlengde van de rigoreuze vergroening. Dus wij stemmen tegen. De voorzitter De heer Dragstra en meneer Leers. De heer Dragstra, D66 Namens ons een stemverklaring. Wij gaan voor de motie stemmen, zij het wel dat we het niet eens zijn met alle overwegingen die in de motie staan. De voorzitter Dank u wel. Meneer Leers. De heer Leers, Hart-Leers Voorzitter, als ik het hele verhaal terugbreng tot na een jaar evalueren en kijken of we er goed aan hebben gedaan, dan lijkt me dat prima. In het algemeen sowieso en in dit geval zeker. De voorzitter Meneer De Groot. De heer De Groot, Ouderenpartij Heerlen Wat de OPH betreft, is dit een overbodig motie. De wethouder heeft het net toegelicht. Over twee jaar wordt geëvalueerd. Dat zit standaard in het voorstel. Dus wij zullen tegen stemmen. De voorzitter Meneer Daamen. De heer Daamen, Partij Hoensbroeks Belang Alhoewel we met sommige punten die in de motie staan echt wel op een lijn zitten, zitten er ook punten in waar we niet mee akkoord zijn. Daarom stemmen we tegen.

De voorzitter Dan breng ik de motie in stemming. Wie is voor de motie? Dat zijn de fracties van D66, VVD, Forum voor Democratie, PVV, de Jongerenpartij en Hart-Leers. Wie is er tegen de motie? Dat zijn de fracties van het CDA, SP, Ouderenpartij, Partij Hoensbroeks Belang, Fractie Damen, PvdA, GroenLinks en de Partij voor de Dieren. Er zijn 9 stemmen voor en 23 tegen. Dan is de motie verworpen. Dan ga ik hopelijk met u en een stukje snelheid de vergadering tot een einde weten te brengen.

Pagina 61 van 92

9. Lokale inclusie- en diversiteitsagenda 'Iedereen voor Elkaar!' 2024-2027 De voorzitter Wie mag ik het woord geven? We beginnen met de heer Janssen van de Jongerenpartij. De heer Janssen, Jongerenpartij Heerlen Dank u wel, voorzitter. De lokale inclusie- en diversiteitsagenda 2024-2027: een raadsvoorstel waar veel tijd en energie in is gaan zitten. Dank hiervoor aan de direct betrokkenen en via deze plek dank aan al die geweldige Heerlenaren die zich inzetten voor het verbeteren van inclusie- en diversiteit in onze stad. Je ziet in het stuk talloze voorbeelden hiervan. Dat doet goed. ‘Iedereen voor Elkaar’ is de titel van het stuk. Als je het stuk goed leest en je gaat als Heerlenaar even goed nadenken, dan vind je in je directe omgeving haast altijd wel een familielid, een vriend of bekende om wie dit gaat of om wie dit in de toekomst kan gaan. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor mij. Sta mij toe om daar een persoonlijk feit over te maken. Zoals enkele van u wellicht weten, ben ik vader van twee half-Molukse zonen, waar mijn vrouw en ik uiteraard hartstikke trots op zijn. De achtergrond, cultuur en geschiedenis van de Molukse gemeenschap in Nederland heeft mij als mens in ieder geval ontzettend verrijkt. Zo ben ik ervan overtuigd dat de verscheidenheid van culturen en achtergronden de stad Heerlen vaak verrijken.

Het is vooral mooi dat mijn jongens en vrouw in Heerlen thuis zijn en in al die jaren hier in Heerlen nog nooit gediscrimineerd zijn om de kleur van hun huid of hun afkomst. Nu weten wij dat dit geen vanzelfsprekend gegeven is en dat het in Heerlen helaas nog te vaak voorkomt dat mensen niet zichzelf kunnen zijn of nog onvoldoende meedoen of mee kunnen doen. En dat terwijl Heerlen al tientallen jaren zo niet honderden jaren een echte migratiestad is. Denk maar aan de mijnperiode waarin legio mensen uit alle windstreken naar Heerlen kwamen. De diversiteit die de stad kent, geeft de stad letterlijk en figuurlijk kleur. Wij als Jongerenpartij Heerlen vinden het ongelooflijk belangrijk dat iedereen hier in onze stad zich thuis voelt en mee kan doen, zodat je gelijke kansen hebt ongeacht je achtergrond, sekse, geaardheid, beperkingen en overtuigingen en het dat het steeds minder uitmaakt of je ouders nu veel of weinig geld hebben en waar je in onze stad geboren bent. Om stappen hierin vooruit te maken, heb je elkaar nodig. Daar draagt deze agenda aan bij. Daarnaast denken wij dat we met de oplopende vergrijzing, de noodzaak om een aantrekkelijke stad te zijn om hier te komen werken en te leven en de aanwas van nieuwe Heerlenaren die we nodig zullen hebben om onder andere voor onze ouderen te zorgen, we moeten laten merken dat je hier welkom bent, ongeacht wie je bent.

Dat vraagt tegelijkertijd van degenen die in Heerlen willen wonen of werken dat ze die vrijheden dienen te respecteren, want de vrijheid om te zijn wie je bent, mag wat ons betreft geen vrijbrief zijn om een ander je mening op te dringen of weg te zetten. Deze agenda moet hier de nodige handen en voeten aan geven en we vinden dat er ruimte moet zijn om dat gesprek actief te blijven voeren. We mogen ons gelukkig prijzen dat we in een land leven waarin je van dit soort vrijheden geniet. Wat ons betreft, steunen we dit raadsvoorstel van harte. Daar wil ik het graag bij laten in de eerste termijn. De voorzitter

Pagina 62 van 92

Dank u wel. Mevrouw Santegoeds. Mevrouw Santegoeds, CDA Dank u wel, voorzitter. Het CDA kan zich aansluiten bij de complimenten en bij wat de heer Janssen zojuist heeft aangegeven over dit raadsvoorstel. Het is een duidelijk raadsvoorstel. ‘Lokale inclusie- en diversiteitsagenda 2024-2027 Iedereen voor Elkaar!’. Mensen ongeacht leeftijd, fysieke en/of verstandelijke beperking, seksuele geaardheid en geloofs- of migratieachtergrond kunnen zonder drempels of andere barrières deelnemen aan onze samenleving. Iedereen doet mee. Het is heel mooi opgezet. Maar we hebben toch nog wat op- en aanmerkingen hierover. We willen de commissie niet overdoen, dus ik heb een aantal punten eruit gehaald. Dat is in feite de discriminatie. Er zijn peilingen gehouden onder middelbare scholieren en jongeren. In het algemeen toont het aan dat zij behoorlijk negatief denken over LHBTIQA en dat geldt ook voor mensen met een migratieachtergrond en mensen met een bepaalde geloofsovertuiging. Daar is actie op gezet, verschillende projecten en voorlichtingen met goed resultaat. Daarom vraagt het CDA aandacht voor een groter probleem: discriminatie van vrouwen. Dit is iets wat ik normaal niet mee doe met de motie. Meestal is dat op het einde, maar ik weet niet of ik dat nu al kan vertellen. De voorzitter Ja hoor, we kunnen het meenemen in uw betoog. Mevrouw Santegoeds, CDA Ik heb twee moties.

Die twee moties zijn vandaag nog aangepast. Er zaten wat spellingsfouten in en er zijn nog wat andere woorden in gebruikt. Dus ik ga bij deze de motie oplezen. “De aandacht voor vrouwen en discriminatie en femicide tegen vrouwen: naast aandacht voor discriminatie tegen LHBTIQA, mensen met een migratieachtergrond en mensen met een bepaalde geloofsovertuiging, vindt het CDA dat vrouwendiscriminatie onder de aandacht gebracht moet worden. Uit cijfers van het CBA blijkt dat in 2018 tot 2022 van de 217 gedode vrouwen, 172 omgebracht werden door iemand uit huiselijke kringen. Dat is 80%, oftewel iedere 8 dagen wordt een vrouw in Nederland omgebracht door geweld in de relationele sfeer en familiedrama. Vrouwendiscriminatie en geweld tegen vrouwen waaronder femicide wordt in Nederland nog steeds gezien als een typische immigratieziekte of in de volksmond: eerwraak. Maar niets is minder waar. Vrouwendiscriminatie en geweld tegen vrouwen is een breed maatschappelijk probleem. Dit vraagt om een preventieve maatregel vooral gericht op jongeren om bewustzijn en kennis van vrouwendiscriminatie en geweld tegen vrouwen te vergroten. Wij van het CDA Heerlen vinden het belangrijk dat preventieve voorlichtingsprogramma’s op bijvoorbeeld middelbare scholen gegeven worden en aan jongeren kunnen bijdragen voor een cultuur van respect en gelijkheid. ‘Iedereen voor Elkaar!’.

Een snellere opvolging van meldingen van vrouwendiscriminatie en geweld tegen vrouwen kan ervoor zorgen dat zij tijdig en de benodigde ondersteuning aan hulp kunnen ontvangen. Door het inzetten van een meldpunt voor slachtoffers van vrouwendiscriminatie en geweld tegen vrouwen kan drempelverlagend zijn om aangifte te doen en hulp te vragen. We hebben een verzoek aan het college mitsdien om te komen tot een

Pagina 63 van 92

actieplan tegen vrouwendiscriminatie en femicide, waarin de bovenstaande voorbeelden als gedegen voorlichting, snelle opvolging bij meldingen en de inzet van een meldpunt worden opgenomen, maar waarbij ook andere relevante acties worden onderzocht en betrokken. De raad hierover uiterlijk in het tweede kwartaal van 2025 te informeren.” Dan heb ik nog een andere motie. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Via u aan mevrouw Santegoeds de vraag: ik neem aan dat u gekeken heeft hoe het landelijk is en of er landelijk beleid is. Ik ga daar in mijn veronderstelling op dit moment vanuit dat er in deze landelijk beleid is om dergelijke zaken aan te pakken en dat we daarom in Heerlen wellicht het wiel niet opnieuw hoeven uit te vinden. Daarin wil ik niks afdoen aan uw motie, helemaal niet. Maar ik denk dat we beter samen als heel land een vuist kunnen maken, dan als Heerlen iets gaan doen wat mogelijk volgend jaar dan nog behandeld wordt, terwijl het landelijk al aangepakt wordt. Heeft u daar naar gekeken en wat is daar de stand van zaken? Want als er landelijk iets is en dat is wellicht beter dan wat wij hier kunnen verzinnen, waarom zouden we in Heerlen dan nog afzonderlijk aan de slag gaan? De voorzitter Mevrouw Santegoeds. Mevrouw Santegoeds, CDA Daar heb ik zeker naar gekeken.

Er heeft half oktober een artikel in de Volkskrant gestaan, waarin stond dat D66 en de VVD dat landelijk onder de aandacht hebben gebracht. De Tweede Kamer heeft dat ondersteund. Ik vond het heel belangrijk, omdat we bij inclusie kijken hoe we in het voortraject jongeren daarin kunnen meenemen. Dat kun je toch, tenminste vanuit onze eigen ervaring bijvoorbeeld het Nationaal Programma Heerlen-Noord of gedeeltelijk in Heerlen, bekijken hoe wij dat kunnen zien. Tot slot: ik denk dat toch ieder dorp of stad zijn eigen DNA heeft. Hoe kun je dat aanpakken? Ik wil aangeven dat het niet alleen het Nationaal Programma HeerlenNoord is, maar dat het een breed maatschappelijk probleem is. Dus we kunnen daar wel over nadenken. De voorzitter Nog een interruptie van de heer Leers. Ik neem aan op hetzelfde punt. De heer Leers, Hart-Leers (interruptie) Heel kort. Dank u wel, voorzitter. Als u aangeeft dat er landelijk een voorstel gedaan is door D66 en de VVD en dat er steun voor gekomen is vanuit de Tweede Kamer, dan denk ik dat we op zijn minst ons oor daar eens te luister moeten leggen of u hebt dat wellicht al gedaan zonder er nog verder op in te gaan. Mevrouw Santegoeds, CDA Ik wil er even op ingaan. Ze hebben aangegeven dat er een soort meldpunt gaat komen. Maar ik denk dat het buiten het meldpunt vooral bij jongeren en middelbare scholieren onder de aandacht gebracht mag worden.