Document · PDF

18.1. Ruimtelijke onderbouwing (verzoekboek).pdf

Raadscommissie 22 juni 2021, gemeente HeerdeBij agendapunt: Natuurbegraafplaats op landgoederen De Polberg en Winfried26.789 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

6.1.2 Waterbeheer Waterschap Vallei en Veluwe Het plangebied ligt in het beheersgebied van Waterschap Vallei en Veluwe. Vanaf 1 januari 2016 is het Waterbeheerprogramma van het waterschap Vallei en Veluwe van kracht. Het is bewust neergezet als een programma en niet meer als een waterbeheerplan. De maatregelen zijn op hoofdlijnen uitgewerkt, het “hoe” volgt bij het jaarlijks vaststellen van de begroting. De zorg voor de kerntaken “beschermen tegen overstroming”, “schoon en voldoende oppervlaktewater” en “zuiveren van afvalwater” blijft voorop staan. Daarbij wil het waterschap wel meer toe naar een integrale benadering van de gezamenlijke opgave. Het

Verzoek tot planologische medewerking Natuurbegraafplaats De Polberg 26 april 2021 In opdracht van Familie Stuyling de Lange -------------------------------------------------------Locatie Groteweg 23-25-27 Wapenveld, gemeente Heerde Contactadres De heer C. Stuyling de Lange Groteweg 23 8191 JS Wapenveld --------------------------------------------------------

waterschap wil haar ambities en doelen steeds sterker bereiken samen met de waterpartners. De ambities zijn: − we beschermen ons gebied tegen overstromingen; − we zorgen voor de juiste hoeveelheid water; − we zorgen voor de goede oppervlaktewaterkwaliteit; − schoon en vuil water worden zo veel mogelijk gescheiden; − we halen de hoogst mogelijke waarde uit water; − we beheren afvalwaterketen en watersysteem als één geheel samen met onze partners.

Verzoek tot planologische medewerking Natuurbegraafplaats De Polberg 26 april 2021 In opdracht van Familie Stuyling de Lange

Samen met gemeenten wil het waterschap schoon hemelwater en afvalwater zoveel mogelijk aan de bron scheiden. Dit om de negatieve effecten van extreme buien (lagere waterkwaliteit door overstorten) en droogte (lagere waterkwaliteit door geen watertoevoer, hittestress), als gevolg van klimaatverandering, te voorkomen. Hiertoe stelt het waterschap een beleidsplan op en voert dit uit.

--------------------------------------------------------

Provinciale omgevingsverordening Op grond van artikel 1.2 Wet Milieubeheer moeten Provinciale Staten regels stellen die de kwaliteit garanderen van het grondwater in grondwaterbeschermingsgebieden. In het kader van deze wettelijke taak hebben Provinciale Staten van Gelderland in artikel 3.10 van de provinciale omgevingsverordening bepaald dat geen (natuur)begraafplaatsen mogen worden opgericht in grondwaterbeschermingsgebieden. Raadpleging van de provinciale atlas wijst uit dat het plangebied geen deel uitmaakt van een grondwaterbeschermingsgebied. Het ligt ook niet in een intrekgebied.

Contactadres De heer C. Stuyling de Lange Groteweg 23 8191 JS Wapenveld

Milieuaspecten Blijkens het Alterra-rapport ‘Terug naar de natuur’ (2009) hangt de snelheid van het ontbindingsproces sterk samen met de aanwezigheid van zuurstof en het vochtgehalte van de omgeving. Begraven in grondwater dient dan ook te allen tijde te worden vermeden. In het verlengde hiervan bepaalt artikel 5 van het Besluit op de lijkbezorging (3 mei 1991) dat de bodem van een graf minimaal 30 centimeter moet liggen boven het niveau van de gemiddeld hoogste grondwaterstand (GHG), dat er minimaal 30 centimeter grond moet zitten tussen de kisten en minimaal 65 centimeter boven de bovenste kist of het bovenste omhulsel. Uitgaande van een gemiddelde kisthoogte van 50 centimeter, moet de GHG in het plangebied minimaal 145 centimeter onder het maaiveld liggen.

6.1.3 Conclusie De gemiddelde grondwaterstanden van het natuurbegraafterrein liggen ruimschoots onder de minimale grondwaterstand van artikel 5 van het Besluit. Ook staan er geen andere wateraspecten in de weg aan de beoogde ontwikkeling. Het plangebied maakt geen deel uit van een grondwaterbeschermingsgebied en ligt niet in een intrekgebied.

Locatie Groteweg 23-25-27 Wapenveld, gemeente Heerde

--------------------------------------------------------

In het kader van de eerder ingediende principeaanvraag (2014) heeft overleg met het waterschap plaatsgevonden. Het waterschap heeft op 22 oktober 2015 aangegeven dat de ontwikkeling geen negatieve invloed heeft op de waterhuishouding. Het waterschap heeft dan ook een positief wateradvies afgegeven. Recentelijk is de digitale watertoets doorlopen (d.d. 12 januari 2021), die bevestigde dat er geen waterschapsbelangen in het geding zijn.

6.2 Milieuaspecten 6.2.1 Bodem Samenstelling en kenmerken Het plangebied ligt op een oude stuwwal en glooiingen van smeltwaterafzettingen die bedekt zijn met een dekzandrug van grove witte zanden. De archeologische landschappenkaart van de gemeente Heerde geeft een indruk van de geomorfologie van het plangebied. Het bodemtype is haarpodzolgrond met een zeer diepe afwatering. Het plangebied ligt 10 tot 20 meter boven het NAP. Historisch gebruik Het plangebied was oorspronkelijk begroeid met heide en werd waarschijnlijk gebruikt voor het weiden van schapen. Vanaf 1855 is het terrein ontgonnen en bebost om dienst te doen als wandelpark en wandelbos. Vanaf 1960 is het plangebied in gebruik geweest als productiebos. Op basis van het historische gebruik moet bodemverontreiniging van het plangebied uitgesloten worden geacht. Gegevens provincie De provinciale Kaart Bodemverontreiniging en de provinciale Kaart ‘Asbestpunten’ bevatten geen aanwijzingen dat het plangebied verontreinigd is (zie kaartbeeld). Hetzelfde geldt voor de Bodematlas leefomgeving en www.bodemloket.nl. Toekomstig gebruik De initiatiefnemer is voornemens het westelijke deel van het plangebied te gebruiken als natuurbegraafplaats. Bij natuurbegraven worden uitsluitend materialen gebruikt die makkelijk afbreken en vergaan in de bodem. Zo zijn de veel gebruikte spaanplaatgrafkisten niet toegestaan.

De gevolgen van het inbrengen van andere stoffen in de bodem zijn hierdoor minimaal.

Conclusie Er zijn geen aanwijzingen dat er op het plangebied bodemverontreinigende activiteiten hebben plaatsgevonden of dat de bodem van het plangebied is verontreinigd. Volgens de initiatiefnemer is het niet noodzakelijk hier nader onderzoek naar te doen. Vanwege de geringe effecten van natuurbegraven op de bodem en de geringe belasting van het natuurbegraafplaatsterrein is het volgens de initiatiefnemer niet nodig milieutechnische voorzorgsmaatregelen te treffen. Gelet op de bodemkenmerken van het plangebied en de wijze waarop wordt begraven is er evenmin aanleiding om milieuhygiënische maatregelen te treffen.

Verzoek tot planologische medewerking Natuurbegraafplaats De Polberg 26 april 2021 In opdracht van Familie Stuyling de Lange

6.2.2 Bedrijven en milieuzonering

--------------------------------------------------------

Algemeen De ruimtelijke ordening en het milieubeleid hebben beide tot doel om een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit wordt onder andere bereikt door te zorgen voor voldoende ruimtelijke afstand tussen milieubelastende functies zoals bedrijven en milieugevoelige functies zoals wonen en recreëren. Deze zogenaamde milieuzonering heeft twee doelen:

Locatie Groteweg 23-25-27 Wapenveld, gemeente Heerde

• •

het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies, het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen.

Handreiking VNG De brochure Bedrijven en milieuzonering van de VNG (2009) geeft een handreiking voor het verantwoord inpassen van bedrijfsactiviteiten in de omgeving. De handreiking geeft informatie over een aantal ruimtelijk relevante milieuaspecten (geur/stof/geluid/gevaar) van een scala aan bedrijfsactiviteiten. In deze handreiking worden bedrijven ingedeeld in verschillende categorieën, al naar gelang de mate van hinder en inpasbaarheid. Ook onderscheidt de handreiking verschillende gebiedstypen, zoals een rustige woonwijk, rustig buitengebied en gemengd gebied. Aan de hand van de categorie-indeling kan bepaald worden of en eventueel onder welke voorwaarden een bedrijfsactiviteit inpasbaar is in de omgeving. Situatie plangebied De omgeving van het plangebied kan worden gekenmerkt als een rustig buitengebied. De natuurbegraafplaats is vergelijkbaar met een reguliere begraafplaats en kan daarom worden ingedeeld in milieucategorie 1. Voor deze categorie moet de afstand tussen de natuurbegraafplaats (inrichtingsgrens) en de dichtstbijzijnde gevel van een woning minimaal tien meter bedragen. Hier wordt aan voldaan door een piëteitszone aan te houden van tenminste 30 meter nabij woningen.

Contactadres De heer C. Stuyling de Lange Groteweg 23 8191 JS Wapenveld --------------------------------------------------------

Conclusie Door het realiseren van een piëteitszone van circa 30 meter ten opzichte van de omliggende woningen wordt ruimschoots tegemoetgekomen aan de VNG-richtlijnen. Bovendien wordt de zone tussen de natuurbegraafplaats en (de woningen aan) het Wapenvelderzand en de Wapenveldseweg van passende vegetatie voorzien, waarmee de privacy van omwonenden wordt gewaarborgd (en andersom).

6.2.3 Geluid Wet geluidhinder De Wet geluidhinder (Wgh) beschermt mensen tegen (de gevolgen van) geluidshinder door onder andere autoverkeer. Om geluidoverlast van auto’s te voorkomen stelt de wet geluidzones vast voor de meeste typen wegen. Zo’n geluidszone is een aandachtsgebied aan weerszijden van de weg waarbinnen geluidhindernormen gelden. Deze normen moeten bewoners van woningen en geluidsgevoelige terreinen binnen de geluidszone beschermen tegen de gevolgen van geluidsoverlast. Inspectierichtlijn De Inspectierichtlijn lijkbezorging (3e herziene druk) adviseert om ‘de afstand tussen woningen en begraafplaatsen bij nieuwe situaties ten minste 20 à 30 meter te laten zijn,’ onder andere om storende geluidsoverlast van buitenaf te voorkomen tijdens de natuurbegrafenis. Plangebied De Wet geluidshinder beschouwt een natuurbegraafplaats niet als een geluidsgevoelig object. In het kader van de beoogde ontwikkeling wordt bovendien geen nieuwe weginfrastructuur aangelegd, en wordt geen bestaande weginfrastructuur gewijzigd. Een akoestisch onderzoek is daarom niet benodigd. Vanuit de Wgh gelden geen belemmeringen voor de ontwikkeling van de natuurbegraafplaats. Verkeer op Wapenvelderzand Het Wapenvelderzand bestaat uit asfaltverharding (circa 250 meter) die daarna overgaat in een zandpad. De weg heeft een verhardingsbreedte van ongeveer 4,0 meter.

Op het Wapenvelderzand geldt een maximumsnelheid van 30 km per uur. Het Wapenvelderzand wordt gebruikt door recreanten en toeristen die landgoed Petrea bezoeken, door de inwoners van het Wapenvelderzand, door bezoekers van de beoogde natuurbegraafplaats en door recreanten die Landgoed De Polberg willen bezoeken. Voor een deel zijn dit dezelfde recreanten die nu via het Wapenvelderzand naar Landgoed Petrea gaan. Het is niet aannemelijk dat de voorgenomen ontwikkeling tot een substantiële toename van de verkeersintensiteit op het Wapenvelderzand zal leiden. Omdat het Wapenvelderzand een

geluidsarme weg is met een snelheidsbeperking zal de geluidtoename door de komst van de natuurbegraafplaats te verwaarlozen zijn. Verkeer op Wapenveldseweg De Wapenveldseweg is een semi-verharde doodlopende weg, met een lengte van ongeveer 850 meter en een verhardingsbreedte van 4,0 meter. Aan de zuidkant van de Wapenveldseweg loopt een vrij liggend verhard fietspad met een verhardingsbreedte van 1,5 meter. Op de Wapenveldseweg geldt in principe een maximumsnelheid van 80 km per uur. Een snelheid die in de praktijk overigens lang niet gehaald wordt. Aan de Wapenveldseweg liggen twee geluidgevoelige objecten: het woonhuis met bedrijf aan huis en B&B aan de Groteweg 19 - 21 en het woonhuis aan het Wapenveldseweg 1. De Wapenveldseweg wordt gebruikt door recreanten en toeristen die het Zwolsche bos bezoeken, door de bewoners van het adres Wapenveldseweg 1 en mogelijk ook door bezoekers van de beoogde natuurbegraafplaats. Uitgangspunt is een nieuwe parkeervoorziening bij de beheerderswoning te realiseren. Bezoekers van het plangebied dienen hier te parkeren, om zo de druk op de natuurwaarden te ontlasten. Het is niet aannemelijk dat het voorgenomen initiatief zal leiden tot een substantiële toename van de verkeersintensiteit op de Wapenveldseweg. Eventuele geluidhinder is derhalve niet te verwachten.

Conclusie De exploitatie van de natuurbegraafplaats en het (gedeeltelijk) openstellen van landgoed De Polberg leidt niet tot extra geluidhinder op de geluidsgevoelige objecten aan het Wapenvelderzand en de Wapenveldseweg. Het aspect geluid staat de ontwikkeling van de natuurbegraafplaats niet in de weg.

6.2.4 Luchtkwaliteit Uitgangspunten Op de beoogde natuurbegraafplaats vinden naar verwachting gemiddeld 250 natuurbegrafenissen per jaar plaats, met een aanlooptermijn van 5 jaar. Op basis van dit gemiddelde is - in het kader van het onderzoek naar stikstofdepositie - de toekomstige verkeersgeneratie van het initiatief berekend. Deze bedraagt in de toekomstige situatie 67 motorvoertuigbewegingen per gemiddelde weekdag. Voor een nadere motivering van het aantal verkeersbewegingen per gemiddelde weekdag wordt kortheidshalve verwezen naar paragraaf 6.6.5 van dit verzoekboek. NIBM-tool Voor kleine ontwikkelingen is een specifieke rekentool ontwikkeld waarmee op een eenvoudige en snelle manier kan worden bepaald of er sprake is van een project dat 'niet in betekende mate' (NIBM) bijdraagt aan de verslechtering van de luchtkwaliteit.

Op basis van de hiervoor genoemde uitgangspunten leidt de voorgenomen ontwikkeling tot een toename van circa 67 verkeersbewegingen op een gemiddelde weekdag, waarvan circa 0% vrachtverkeer. Uit de berekening met de NIBM-rekentool blijkt dat de toename van het verkeer als gevolg van de ontwikkeling niet in betekenende mate bijdraagt aan de verslechtering van de luchtkwaliteit. Onderzoek naar luchtkwaliteit is derhalve niet benodigd. Raadpleging van de NSL-monitoringstool heeft bovendien aangetoond dat er geen sprake is van (dreigende) overschrijding van de grenswaarden. De blootstelling aan luchtverontreiniging is hierdoor beperkt en leidt niet tot onaanvaardbare gezondheidsrisico’s. Daarnaast is de trend dat in de toekomst de emissies en de achtergrondconcentraties van deze stoffen zullen dalen, waardoor geen overschrijdingen van de grenswaarden zijn te verwachten. Conclusie In het licht van deze grenswaarden kan redelijkerwijze worden aangenomen dat de ontwikkeling en exploitatie van een natuurbegraafplaats niet in betekenende mate zal bijdragen aan het verslechteren van de luchtkwaliteit. Onderzoek naar luchtkwaliteit is derhalve niet benodigd.

6.2.5 Geur Wet geurhinder Naar oordeel van de initiatiefnemer voorziet de voorgenomen ontwikkeling niet in de realisatie van nieuwe geurgevoelige objecten. Evenmin kan worden gesteld dat het initiatief (hinderlijke) geureffecten heeft op de omgeving. Zodoende vormt het aspect geur geen belemmering voor de ontwikkeling van de beoogde natuurbegraafplaats.

6.2.6 Kabels en leidingen Klic-melding Om uitsluitsel te krijgen over de aanwezigheid van kabels en leidingen in het plangebied is op 7 februari 2015 een Klic-melding gedaan bij het Kadaster. Het ordernummer van het oriëntatieverzoek is 960614871/10. Naar aanleiding van deze Klic-melding heeft de initiatiefnemer informatie ontvangen van de diverse betrokken netbeheerders. Hieruit blijkt dat op één locatie binnen het plangebied mogelijk leidingen en kabels liggen. Deze locatie wordt hieronder nader belicht.

Wapenvelderzand In het noordoosten grenst het plangebied (perceelnummer A 973) aan de bebouwing van het Wapenvelderzand (perceelnummers A 1727, 3119, 3120 en 1729). Hier bevinden zich een aantal kavels en leidingen, te weten: • • • • •

Water Vitens KPN datatransport Riool vrij verval gemeente Heerde Laagspanning Liander Gas lage druk Liander

Voornoemde kabels en leidingen zijn niet planologisch relevant en vormen geen belemmering voor het beoogde initiatief. Bij eventuele graafwerkzaamheden wordt rekening gehouden met de aanwezigheid van de genoemde kabels en leidingen. Conclusie Uit de Klic-melding blijkt dat er geen planologische relevante kabels en leidingen in het plangebied aanwezig zijn. Wel zijn er een aantal (niet-planologisch relevante) kabels en leidingen op of vlakbij de kadastrale grens van het plangebied met het Wapenvelderzand gelegen. Met het oog hierop wordt bij het ontwikkelen en exploiteren van de natuurbegraafplaats in deze zone een strook vrijgelaten van 1 meter gerekend vanaf de kadastrale grens. Deze zone valt samen met de piëteitszone van 30 meter (zie paragraaf 6.2.2).

6.3 Cultuurhistorie 6.3.1 Cultuurhistorische waarde Een belangrijk aspect van landgoed De Polberg is de cultuurhistorische waarde van het landgoed. Deze gaat terug tot de periode van 1850 -1900, waarin tussen Hattem en Heerde zes landgoederen zijn ontstaan, die samen de zogenaamde landgoederenzone vormen. De oorspronkelijker landgoederen Winfried en De Polberg zijn twee van deze landgoederen en typisch voor de ontwikkelingen die destijds hebben plaatsgevonden.

6.3.2 Monumentenverordening Bij schrijven van 19 april 2013 heeft het college van B&W van de gemeente Heerde de initiatiefnemer bericht dat zij voornemens is landgoed De Polberg aan te wijzen tot gemeentelijk monument. Op 28 april 2015 hebben burgemeester en wethouders het voornemen tot aanwijzing van het landgoed als monument aangehouden, met het oog op de voorgenomen ontwikkeling. Inmiddels is de verlengingsperiode verstreken.

Dit neemt niet weg dat de initiatiefnemer voornemens is zorgvuldig met de aanwezige landschappelijke en cultuurhistorische waarden om te gaan. Dit bepaalt voor een belangrijk deel de kwaliteit van het plangebied. Behoud en ontwikkeling van deze waarden heeft de initiatiefnemer hoog in het vaandel staan, mits dit verenigbaar is met de beoogde natuurwaarden. In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is zodoende een cultuurhistorisch onderzoek uitgevoerd, dat als uitgangspunt zal dienen voor de verdere uitwerking (en inrichting) van het plangebied. In dit onderzoek is beoordeeld welke cultuurhistorisch en landschappelijk waardevolle elementen er aanwezig zijn, hoe deze behouden en/of hersteld kunnen worden en wat de plannen voor de natuurbegraafplaats betekenen voor de cultuurhistorische waarden in het plangebied. De voornaamste aanbevelingen zijn hieronder weergegeven: 1. Aan de noordwestkant van landgoed Winfried ligt - net ten zuiden van de Wapenveldseweg - een klein droogdal dat aan het einde van het Saalien is gevormd. Vermoedelijk stroomde hier in het verleden regelmatig (regen)water doorheen, er zijn namelijk verschillende dammen in de laagte aangelegd, waarvan er nog één in goede staat verkeerd. Geadviseerd wordt de structuur c.q. het reliëf van het dal en de dam intact te laten. Deze aanbeveling wordt overgenomen.

Waar mogelijk wordt het dal beter zichtbaar gemaakt door tactvol snoeien van de aanwezige begroeiing, mits de aanwezige natuurwaarden dit toelaten. 2. De aanwezige dekzandrug op landgoed De Polberg is kenmerkend voor het landgoed. Geadviseerd wordt de hoogte zichtbaar en toegankelijk te maken, door het strategisch kappen van enkele bomen, het verwijderen van oud hout en openhouden van bestaande paden over de hoogte. De initiatiefnemer wenst deze aanbeveling over te nemen, mits de aanwezige natuurwaarden dit toelaten. Voor het aanleggen van graven gelden er geen beperkingen. 3. Over de heide liepen in het verleden talloze lokale en regionale (vaste) routes. Waar de dekzandruggen en duinen doorkruist konden worden ontstonden poorten in het landschap, waar zich bundels van karrensporen hebben gevormd. Deze zijn hoog gewaardeerd. Eén ervan is gelegen op de Polberg, hoewel hier geen duidelijke karrensporen meer aanwezig zijn. Karrensporen vinden we wel terug op landgoed Winfried, waar in het verleden de Wapenveldse weg heeft gelopen. Deze bundel aan sporen is duidelijk herkenbaar en hoog gewaardeerd. Geadviseerd wordt deze te behouden en waar mogelijk beter beleefbaar te maken. Deze aanbeveling wordt door de initiatiefnemer overgenomen. Bij de verdere uitwerking van de plannen wordt beoordeeld of de karrensporenbundel (beter zichtbaar en) beleefbaar kan worden gemaakt. 4.

De cultuurhistorische waarde van huis De Polberg is zeer hoog. Het karakter en de bouwhistorische waarden van het pand dienen in stand gehouden te worden. Het toekennen van een (gedeeltelijke) nieuwe functie, zoals het gebruik als ceremonieruimte is vanuit cultuurhistorisch oogpunt geen bezwaar.

5. In de omgeving van het hoofdhuis bevinden zich een garage (1855), een veeschuur, een bakhuis en een veldschuur (1910). Voor alle bouwwerken geldt dat ze deel uitmaken van de historische ensemble van het landgoed en derhalve zeer hoog gewaardeerd zijn. Het karakter en de bouwhistorische waarden van de panden dienen in stand gehouden te worden. Het toekennen van een (gedeeltelijke) nieuwe functie, zoals het gebruik als opslagruimte is vanuit cultuurhistorisch oogpunt geen bezwaar, zolang het karakter van de bouwwerken en de ensemblewaarde van het landgoed daarmee niet aangetast wordt. Voorliggend advies wordt overgenomen; behoud van de bestaande bebouwing is een belangrijk uitgangspunt van de voorgenomen ontwikkeling. 6. Ten noordoosten van het hoofdhuis bevindt zich een boswachterswoning/ beheerswoning uit 1910. De bouwhistorische waarden van het pand dienen in stand gehouden te worden, op een manier waarmee het karakter van het gebouw en de ensemblewaarde van het landgoed niet worden aangetast. Het toekennen van een (gedeeltelijke) nieuwe functie zoals het gebruik als informatiecentrum of aanpassingen in het kader van verduurzaming is vanuit cultuurhistorisch oogpunt geen bezwaar, mits de cultuurhistorische waarden in stand blijven. Voor de boswachterswoning geldt dat de beeldbepalende ligging langs de Groteweg gewaarborgd moet blijven.

Voorliggend initiatief komt hieraan tegemoet. Het aanleggen van een parkeerplaats nabij het gebouw doet geen afbreuk aan de cultuurhistorische of landschappelijke waarden van het landgoed, mits bij de aanleg rekening wordt gehouden met een natuurlijke uitstraling van het terrein. 7. In 1901 werd op de Jacoba Hoeve een ommuurde moestuin met waterput aangelegd. De opvallende gemetselde muur vormt een karakteristiek element op landgoed de Polberg. De muur verkeert momenteel in slechte staat. Zodoende wordt aanbevolen de muur en bijbehorende poorten te restaureren. Omdat de moestuin in het verleden verschillende functies heeft gekend is het geen probleem de tuin in te richten als stiltetuin met zitgelegenheid. Wel dienen de oorspronkelijke geometrische structuur en de waterput bewaard te blijven. Dit advies wordt overgenomen. Uitgangspunt van de ontwikkeling is het in ere herstellen van de moestuin, die als stiltetuin zal gaan fungeren. De restauratie van de muur is daar onderdeel van. 8. Op twee plaatsen op landgoed de Polberg zijn nog theekoepels aanwezig. Ze liggen aan het einde van de zichtlijnen. Op de top van de Polberg staat een zogenaamde vierwinden-koepel. De nog aanwezige theekoepels zijn in zeer slechte staat. Ze maken deel uit van de historische parkaanleg in Engelse landschapsstijl en dragen bij aan de hoge ensemblewaarde van het landgoed.

Geadviseerd wordt de koepels in hun oorspronkelijke staat te herstellen en daarbij zoveel mogelijk gebruik te maken van de nog bestaande elementen en oorspronkelijke stijl. Het advies wordt overgenomen. De initiatiefnemer is van mening dat de theekoepels een belangrijke meerwaarde voor de natuurbegraafplaats hebben en is voornemens deze in oorspronkelijke staat te herstellen. 9. Verspreid over beide landgoederen komen historische groenelementen voor uit de tijd van de 19e en 20e -eeuwse parkaanleg. Binnen het cultuurhistorisch onderzoek zijn

de locaties van bijzondere groenelementen niet gekarteerd. Het is echter wel aan te bevelen elementen die behoren tot de oorspronkelijke parkaanleg in kaart te brengen en waar mogelijk te behouden. Deze aanbeveling wordt meegenomen bij het uitwerken van het inrichtingsplan voor de natuurbegraafplaats. 10. De twee lange kruisende beukenlanen vormen de hoofdstructuur van landgoed de Polberg en worden – ondanks de matige staat waarin ze verkeren - zeer hoog gewaardeerd. De lanen dienen in stand gehouden te worden om de hoofdstructuur van het landgoed te behouden. Het advies wordt overgenomen; behoud en versterking van de bestaande lanenstructuur is een belangrijk uitgangspunt voor de beoogde ontwikkeling. 11. Net als de beukenlanen behoren de zichtlijnen (vista’s) tot de hoofdstructuur van landgoed De Polberg. Houd de zichtlijnen in stand door de lanen open te houden en storende begroeiing te verwijderen. Momenteel worden enkele zichtlijnen onderbroken door bomen, overhangende takken of opslag die het uitzicht belemmeren. De initiatiefnemer is voornemens de zichtlijnen in oude glorie te herstellen, waardoor de ensemblewaarde van het landschapspark wordt versterkt. 12. In zowel het Zocherpark (oostelijke gedeelte) als het Jacoba Park (westelijke gedeelte) en op landgoed Winfried hebben vele kronkelende wandelpaden gelegen.

Ze zijn zeer kenmerkend voor de Engelse landschapsstijl die bij de inrichting van de landgoederen leidend was. Veel oude paden zijn niet meer begaanbaar door de intensieve bosbouw of achterstallig onderhoud. Ze zijn vaak overgroeid geraakt, maar in veel gevallen nog wel herkenbaar. Op basis van historische kaarten is op de inventarisatiekaart aangegeven waar in het verleden paden gelopen hebben. Aanbevolen wordt om in ieder geval de huidige wandelpaden open te houden en waar mogelijk de oude paden te herstellen. Het behoud en herstel van de bestaande paden is een belangrijk uitgangspunt voor de beoogde ontwikkeling. In overleg met de provincie Gelderland wordt de mogelijkheid bekeken om oude paden te herstellen. 13. Op zowel landgoed de Polberg als Winfried komen grote oppervlakten productiebos voor, die lange tijd fungeerde als verdienmodel voor het onderhouden van de landgoederen. Aan de productiebossen kan echter vanwege de zeldzaamheid en gaafheid geen hoge waardering worden toegekend. Het omvormen van productiebossen wordt gezien als een noodzakelijk stap voor de instandhouding van het landgoed en vormt daarom geen bezwaar. Wel is belangrijk dat de geschiedenis van de productiebossen beleefbaar blijft voor bezoekers.

Hier wordt door de initiatiefnemer op passende wijze invulling aangegeven; een groot deel van de bosbouwwegen wordt in stand gehouden en er wordt voorzien in informatievoorziening. 14. Ten zuiden van de Polberg heeft op de dekzandrug een uitkijktoren gestaan. De fundering ervan is nog aanwezig. Uitkijktorens hebben in het verleden op veel landgoederen gestaan en hebben daarom geen hoge cultuurhistorische waarde. Vanuit cultuurhistorie wordt herstel van de uitkijktoren niet noodzakelijk geacht, hoewel het wel bijdraagt aan de ensemblewaarde van het landgoed. Vanuit recreatief oogpunt zou herstel van de toren wel een goede stap zijn, zeker wanneer het gecombineerd wordt met enige vorm van informatievoorziening. Vanaf de uitkijktoren kan met name het

verhaal van het ontstaan van het landschap goed verteld worden omdat de verschillende landschapstypen (Veluwe-dekzand-IJssel) hier zichtbaar zijn. Geconcludeerd wordt dat het realiseren van een natuurbegraafplaats op de landgoederen De Polberg en Winfried bijdraagt aan de instandhouding en versterking van de aanwezige cultuurhistorische waarden. Vanuit landschappelijk- en cultuurhistorisch oogpunt zijn er geen bezwaren tegen de aanleg van de natuurbegraafplaats aan te merken, mits rekening wordt gehouden met de hierboven beschreven aanwezige waarden. Door de parken in Engelse landschapsstijl te herstellen wordt de ensemblewaarde met het landhuis de Polberg versterkt. Het openstellen van de parken voor het publiek geeft bovendien ruimte aan de beleving van de landschappelijke en cultuurhistorische waarden.

6.3.4 Structuurvisie Heerde 2025 Naast de waarden natuur, rust en ruimte acht de gemeente Heerde de aanwezige cultuurhistorie waarden van groot belang voor de ruimtelijke kwaliteit en aantrekkelijkheid van de gemeente. De aanwezige cultuurhistorische waarden vertellen wat over de ontstaansgeschiedenis van het gebied en het landschap, en komen tot uiting in de historische gebouwen en monumenten, alsmede in de gebruiken en gewoontes van de inwoners van het gebied. Om een aantrekkelijk leef-, woon- en werkklimaat te behouden, met voldoende mogelijkheden om te recreëren, is het van belang dat de cultuurhistorische waarden in de gemeente worden beschermd en versterkt. De geschiedenis van het gebied en de inwoners moet zichtbaar blijven en zo nodig zichtbaar worden gemaakt. Routes, gebouwen en landschappen moeten een (samenhangende) geschiedenis vertellen. Van belang is dat cultuurhistorisch waardevolle gebouwen en terreinen een passende economische of maatschappelijke functie krijgen zodat ze voor de toekomst kunnen worden behouden. Bij voorkeur worden deze gebouwen en terreinen opengesteld voor publiek.

6.3.5 Conclusie Het voorgenomen initiatief voorziet in het ontwikkelen van landgoed De Polberg tot een 'betekenisvolle plek' die voor het publiek wordt opengesteld. Dankzij de beoogde ontwikkeling kan het landgoed voor de toekomst behouden worden. Doordat de aanwezige cultuurhistorische waarden op de beoogde natuurbegraafplaats - waaronder het landhuis, het Engelse landschapspark, vista’s, theekoepels en oorspronkelijke uitkijktoren – worden behouden en waar mogelijk in oude luister hersteld en zichtbaar gemaakt, past het initiatief binnen het door de gemeente Heerde voorgestane cultuurhistorische beleid.

6.4 Archeologie 6.4.1 Archeologische gegevens Op de archeologische verwachtingskaart van de gemeente Heerde zijn aan het plangebied verschillende archeologische verwachtingswaarden toegekend, variërend van laag tot hoog. Om deze waarden te beschermen stelt het vigerende bestemmingsplan ‘Buitengebied West’ een archeologische vergunning verplicht in de volgende gevallen: • in geval van een hoge verwachtingswaarde: bij een ruimtelijke ontwikkeling met een verstoringoppervlak groter dan 100 m2 en een diepte van meer dan 40 centimeter beneden het maaiveld; • in geval van een middelhoge verwachtingswaarde: bij een ruimtelijke ontwikkeling met een verstoringoppervlak groter dan 1.000 m2 en een diepte van meer dan 40 centimeter beneden het maaiveld; • in geval van een lage verwachtingswaarde: bij een ruimtelijke ontwikkeling met een verstoringoppervlak groter dan 10.000 m2 en een diepte van meer dan 40 centimeter beneden het maaiveld. Het bestemmingsplan bepaalt verder dat de vergunning slechts kan worden verleend voor zover de archeologische waarden niet onevenredig worden aangetast. Dit moet blijken uit een rapport waarin de archeologische waarden van het plangebied in voldoende mate zijn vastgesteld. Als het rapport of de beschikbare informatie hiertoe aanleiding geeft, dient tevens archeologisch vervolgonderzoek plaats te vinden.

6.4.2 Historische gegevens Landgoed De Polberg Het noordwestelijke deel van het plangebied is ontgonnen tussen 1855 en 1890 en hierbij diepgaand geroerd. Eerst werd de onderste grond tot een diepte van één meter naar boven gewerkt. Vervolgens kwam hier een laag ‘blauwe IJsselklei’ of ‘gele uiterwaardenklei’ overheen, vermengd met stalmest, Amsterdamse huismest of kunstmest. Na de ontginning is dit deel van het plangebied grotendeels bebost. Vanaf 1960 is op grote schaal productiebosbouw gepleegd en is meer dan de helft van het bestaande bos vervangen. Ook hierbij is de bodem op grote schaal geroerd. Deze verstoring is nog versterkt door de zware stormen waarmee Nederland in 1972, 1973 en 1976 te kampen kreeg. Als gevolg hiervan zijn grote delen van het plangebied ontworteld en werd aanzienlijke schade aan het bodemarchief aangericht.

Landgoed Winfried Ook voor landgoed Winfried geldt dat de toenmalige eigenaar bij de ontginning van het gebied de bovengrond tot een meter diep heeft omgezet en vervolgens heeft afgedekt met een laag klei om de vruchtbaarheid van de bodem te verhogen. Vervolgens werden bomen (met name grove den, maar soms ook gemengd met loofbomen) aangeplant en is een uitgestrekt bosgebied ontstaan.

Verzoek tot planologische medewerking

6.4.3 Standpunt regioarcheoloog

26 april 2021 In opdracht van Familie Stuyling de Lange

Vanwege de grootschalige bodemverstoringen die op basis van de heideontginning in het verleden wordt verwacht, heeft de regio-archeoloog Noord-Veluwe (dhr. M. Wispelwey) een kleinschalig, verkennend booronderzoek geadviseerd om vast te stellen of de bodem inderdaad diep is omgezet. Voor beide landgoederen heeft daarom een inventariserend veldonderzoek plaatsgevonden.

6.4.4 Onderzoek en conclusie Landgoed De Polberg In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is in september 2015 een inventariserend archeologisch veldonderzoek 7 uitgevoerd voor het wandelbos. Daaruit blijkt dat de kans op een intacte archeologische vindplaats binnen het plangebied klein wordt geacht. De voorgenomen herinrichting van het terrein vormt geen bedreiging voor het archeologische bodemarchief. Op grond van de resultaten wordt een archeologisch vervolgonderzoek niet noodzakelijk geacht. Jacobapark Voor het Jacobapark heeft nog geen archeologisch bureau- en inventariserend veldonderzoek plaatsgevonden. Dit onderzoek wordt momenteel uitgevoerd. De resultaten van het archeologisch onderzoek staan de haalbaarheid van de ontwikkeling echter niet in de weg. Het gebied dat nog niet onderzocht is (uitsluitend het Jacobapark), is qua oppervlakte beperkt en ondergeschikt aan de totale omvang van het natuurbegraafterrein. Als uit archeologisch onderzoek blijkt dat het Jacobapark een hoge archeologische waarde heeft en de kans op het aantreffen van vondsten hoog is, zal in overleg met de gemeente Heerde en de regio-archeoloog een strategie bepaald worden. Doorgaans wordt een proefsleuvenonderzoek geadviseerd, waarbij verspreid over het gebied proefsleuven worden aangelegd met een wettelijk vastgesteld minimum van 5 % (en een maximum van 10%).

Dit komt overeen met de oppervlakte die verstoord zal worden ten gevolge van natuurbegraven. Daarmee schiet een proefsleuvenonderzoek wellicht zijn 7

Inventariserend Veldonderzoek verkennende fase; Landgoed De Polberg te Wapenveld, Archeodienst, rapportnr. 745, d.d. 29 september 2015

Natuurbegraafplaats De Polberg

-------------------------------------------------------Locatie Groteweg 23-25-27 Wapenveld, gemeente Heerde Contactadres De heer C. Stuyling de Lange Groteweg 23 8191 JS Wapenveld --------------------------------------------------------

doel voorbij. Zodra de resultaten van het archeologisch bureau- en inventariserend veldonderzoek bekend zijn, worden hierover nadere afspraken gemaakt. Landgoed Winfried Ook voor landgoed Winfried is een inventariserend archeologisch veldonderzoek 8 uitgevoerd. Daaruit blijkt dat op basis van de aangetroffen bodemverstoring de kans op de aanwezigheid van intacte archeologische vindplaatsen klein wordt geacht. De voorgenomen herinrichting van het landgoed tot natuurbegraafplaats vormt daarom geen bedreiging voor het archeologische bodemarchief. Archeologisch vervolgonderzoek wordt niet nodig geacht.

6.5 Landschap en natuur 6.5.1 Natuuringrepen Uitgangspunt van de voorgenomen ontwikkeling is dat de benodigde ingrepen conserverend worden uitgevoerd en dat voor het ontwikkelen van de natuurbegraafplaats en aanverwante faciliteiten gebruik wordt gemaakt van de reeds aanwezige opstallen op landgoed De Polberg. Dit neemt niet weg dat diverse ingrepen (tijdelijke) negatieve effecten kunnen hebben op de natuurlijke en landschappelijke waarden van het plangebied. Deze ingrepen worden hieronder besproken.

6.5.2 Moestuin In de definitieve aanwijzing tot Natura 2000-gebied (Veluwe) is de moestuin van landgoed De Polberg uitgesloten als te beschermen natuurgebied. Op grond hiervan is niet aannemelijk dat de aanleg en exploitatie van de moestuin als stiltetuin of ‘tuin van bezinning’ bezwaarlijk wordt geacht voor de natuur. Significante negatieve effecten worden derhalve op voorhand uitgesloten. Bij de aanleg zal gebruik worden gemaakt van elektrisch materieel.

6.5.3 Parkeervoorzieningen In de toekomstige situatie is een nieuwe parkeervoorziening voorzien ter hoogte van de bestaand beheerderswoning. Het betreft een bosparkeerplaats met een natuurlijk karakter, die ruimte biedt aan 55 auto’s. De parkeervoorziening wordt rechtstreeks op de Groteweg ontsloten. Door parkeren te concentreren in de directe nabijheid van de Groteweg, worden 8

Inventariserend Veldonderzoek verkennende fase; Natuurbegraafplaats op Landgoed Winfried (Wapenveld, gemeente Heerde), Archeodienst, rapportnr. 644, d.d. 12 maart 2015

de verkeersbewegingen van en naar het plangebied direct opgenomen in het heersende verkeersbeeld. Hierdoor wordt de uitstoot van stikstof op de aanwezige natuur beperkt. Bij de aanleg van de beoogde parkeervoorziening zijn de aanwezige natuurwaarden leidend. Eventuele gebiedsvreemde bomen kunnen in het kader van normaal onderhoud en natuurversterking gerooid worden. Gebiedseigen bomen worden daarentegen zoveel mogelijk behouden. De parkeervoorzieningen worden uitgevoerd in halfverharding (padvast). Het verlies van natuurwaarden wordt gecompenseerd door op het landgoed een terrein met een gelijke oppervlakte te ontwikkelen tot volwaardige natuur. Kortheidshalve wordt hiervoor verwezen naar het natuurversterkingsplan. Bij de aanleg van de parkeervoorzieningen wordt gebruik gemaakt van elektrisch materieel.

6.6 Natuur 6.6.1 Conserverende planvorming Uitgangspunt voor de planvorming voor Natuurbegraafplaats De Polberg is dat de natuurbegraafplaats en bijbehorende faciliteiten zo worden ingericht dat significant negatieve natuureffecten worden vermeden. De initiatiefnemer bereikt dit door: • gebruik te maken van de in het plangebied aanwezige historische paden; • geen nieuwe paden aan te leggen op de natuurbegraafplaats; • een nieuwe parkeervoorziening aan te leggen in de directe nabijheid van de Groteweg, zodat het verkeer zoveel mogelijk uit het Natura 2000-gebied geweerd wordt; • bestaande (externe) parkeervoorzieningen worden gebruikt als overloop; 9 • gebruik te maken van de reeds op landgoed De Polberg aanwezige opstallen (geen nieuwbouw); • geen gemotoriseerd verkeer op de natuurbegraafplaats toe te staan; • gebruik te maken van grafkisten, graftekens en andere materialen van gebiedseigen en vergankelijk materiaal; • geen nieuwe gebouwen en andere bouwwerken op te richten op de natuurbegraafplaats. 10

De Polberg heeft toestemming van Gelders Landschap en Staatsbosbeheer om de parkeervoorzieningen aan de Wapenveldseweg (Staatsbosbeheer) en het Wapenvelderzand (Gelders Landschap) te gebruiken. 10 Met uitzondering van de historische uitkijktoren, die zo mogelijk wordt hersteld.

Deze wijze van planvorming is in overeenstemming met het provinciale beleid voor natuurbegraven.

6.6.2 Natuur versterken De initiatiefnemer is voornemens de ecologische en de landschappelijke kwaliteit van het plangebied substantieel te verbeteren door het bestaande productiebos om te vormen naar een provinciaal doeltype. Een en ander conform het natuurversterkingsplan, dat in samenspraak met de provincie Gelderland is opgesteld en als bijlage bij dit Verzoekboek is opgenomen.

6.6.3 Werkprotocol gebruik en beheer Bij natuurbegraven zijn drie punten belangrijk bij de fysieke aanleg van een graf: 1. beschermde of bedreigde natuurwaarden 2. de locatie 3. het delven In een nog op te stellen ‘Werkprotocol gebruik en beheer’ zal stapsgewijs worden toegelicht welke voorwaarden per onderdeel aan de orde zijn. Het werkprotocol wordt opgesteld in het kader van de bestemmingsplanprocedure en wordt te zijner tijd als bijlage bij het bestemmingsplan opgenomen. In het werkprotocol worden onder meer voorwaarden gesteld aan ceremonies (o.a. een eventueel maximum aantal personen, geluidniveau, lintafzetting en het gebruik van bestaande paden). Daarmee wordt schade aan de natuur zoveel mogelijk voorkomen. Bovendien worden bezoekers bij een ceremonie altijd begeleid door de beheerder. Ook voor het (regulier) bezoeken van natuurgraven worden beheersmaatregelen opgenomen. In het plangebied is een vrij uitgebreid netwerk van bestaande paden aanwezig. Hierdoor zal een bezoeker hooguit enkele passen van een bestaand pad af moeten doen naar een natuurgraf. Er is echter een richtlijn om op de paden te blijven, daar zullen bezoekers te allen tijde op geattendeerd worden. Hierdoor hoeft er dus niet door de natuur “gewandeld” te worden en zullen er geen natuurwaarden verloren gaan.

6.6.4 Flora & fauna In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is een quickscan flora en fauna uitgevoerd, die als bijlage bij het Verzoekboek is opgenomen. Hoewel in het plangebied verschillende beschermde soorten kunnen worden verwacht, zijn deze voldoende te beschermen met de juiste inrichtings- en beschermingsmaatregelen. Hiervoor wordt in het kader van de

bestemmingsplanprocedure een ‘Werkprotocol gebruik en beheer’ opgesteld. Als onderdeel van dit werkprotocol zal periodiek een inventarisatie van essentiële elementen voor beschermde soorten gedaan worden. Dit zal voornamelijk zijn voor in gebruik zijnde nesten van vogels, maar ook voor de dassenburchten. Daarbij wordt nagegaan welke pijpen (holen) op dat moment actief zijn. De natuur is leidend voor natuurbegraven. In het plangebied zijn de volgende beschermde soorten te verwachten: Vogels: Amfibieën: Reptielen: Vleermuizen:

Zoogdieren:

Kevers: Planten:

zwarte kraai, raaf, bosuil, ekster, spreeuw, gekraagde roodstaart, zwarte roodstaart, boomklever, boomkruiper, draaihals en verschillende soorten spechten, vliegenvangers en mezen. bruine kikker, gewone pad, kleine watersalamander en kamsalamander. adder, hazelworm, levendbarende hagedis, gladde slang en zandhagedis. laatvlieger, baardvleermuis, gewone grootoorvleermuis, gewone dwergvleermuis, franjestaart, rosse vleermuis, ruige dwergvleermuis, bosvleermuis, meervleermuis, tweekleurige vleermuis en watervleermuis. wild zwijn, ree, edelhert, das, boommarter, bunzing, eekhoorn, egel, hermelijn, konijn, steenmarter, vos, wezel, bosmuis, dwergspitsmuis, gewone bosspitsmuis, huisspitsmuis, rosse woelmuis, tweekleurige bosspitsmuis en veldmuis. Vliegend hert. Dennenorchis, kleine schorseneer en rozenkransje.

Broedseizoen Bij het delven van een natuurgraf zal rekening gehouden worden dat tijdens het broedseizoen niet direct naast dicht struikgewas met in gebruik zijnde nesten wordt begraven. Dit zal in het ecologisch werkprotocol opgenomen worden. Vogels die in de bomen broeden zullen hooguit zeer beperkt verstoord worden. Dit deels omdat het nest op veilige afstand is, maar ook omdat een ceremonie en de ter aarde stelling zodanig kort is (gemiddeld korter dan 30 min) dat een vogel niet zijn nest zal verlaten en het broedsucces niet in het geding komt. Naast het protocol wat gekoppeld wordt aan regels, is uiteraard de Wet natuurbescherming van kracht en dient men zich daar ten alle tijden aan te houden. Bovendien wordt ten alle tijden gewerkt conform de door de minister goedgekeurde gedragscodes, zoals de gedragscode die door de branchevereniging voor natuurbegraven is opgesteld en de gedragscode voor de Unie van Bosschappen voor het beheer van bossen.

Aanvullend onderzoek Voor gebouw bewonende (beschermde) soorten (o.a. vleermuizen en de steenmarter) wordt in het kader van de bestemmingsplanprocedure een aanvullend onderzoek uitgevoerd.

6.6.5 Stikstofdepositie In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is een stikstofonderzoek voor de gebruiksfase uitgevoerd, dat als bijlage 17 bij dit Verzoekboek is opgenomen. Gebruiksfase Uitgangspunten Voor het berekenen van de stikstofdepositie in de gebruiksfase zijn de emissies van het voorliggende initiatief inzichtelijk gemaakt. Daarbij is gekozen voor een worst-case benadering en is onderscheid gemaakt in de volgende bronnen: 1. emissies als gevolg van natuurbegraven; 2. emissies als gevolg van verkeer. Ad 1) Uit onderzoek van de Wageningen Universiteit 11 blijkt dat natuurbegraven geen significant negatieve invloed heeft op de natuur. Derhalve wordt verondersteld dat er geen relevante stikstofdepositie als gevolg van natuurbegraven plaatsvindt. Voor het delven van de natuurgraven wordt gebruik gemaakt van elektrisch materieel. Dit wordt geborgd in het ‘Werkprotocol beheer en gebruik’. Ad 2) Zoals gezegd verwacht de initiatiefnemer gemiddeld 250 natuurbegrafenissen per jaar, met een aanlooptermijn van 5 jaar. De ervaring leert dat bij een plechtigheid gemiddeld 70 personen aanwezig zijn (op basis van ervaringscijfers van o.a. natuurbegraafplaats De Heidepol en Mookerheide). Met een gemiddelde autobezetting van 2 tot 3 personen leidt dit in de regel tot circa 30 voertuigen per plechtigheid, oftewel 60 verkeersbewegingen per plechtigheid.

Naast de bezoekers van een plechtigheid is de verwachting dat mensen door de jaren heen regelmatig een bezoek brengen aan de natuurbegraafplaats. Gemiddeld gaat het om 10 autobezoekers per etmaal (de piek zal in de weekenden liggen), oftewel 20 verkeersbewegingen per etmaal. 11

Wageningen Environmental Research (Alterra). Rapport 2846. ‘Effecten van natuurbegraven op de vegetatie op Natuurbegraafplaats Heidepol’. Wageningen, oktober 2017.

Naast bezoekers van de natuurbegraafplaats is het aannemelijk dat ook (een deel van) de werknemers met de auto komen. Daarom is rekening gehouden met 6 verkeersbewegingen per etmaal als gevolg van personeel (uitgaande van 3 vaste werknemers). Gelet op het voorgaande bedraagt het gemiddeld aantal verkeersbewegingen op jaarbasis 24.490. Per etmaal komt het aantal verkeersbewegingen uit op circa 67. Hoe verhoudt dit zicht tot de cijfers van het CROW? Op basis van de CROW-publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’ bedraagt de verkeersaantrekkende werking van een begraafplaats 44,4 verkeersbewegingen per plechtigheid. Deze verwachting is gebaseerd op de kengetallen voor een gemiddelde uitvaartplechtigheid: het CROW hanteert een bandbreedte van minimaal 37,4 en maximaal 51,4 verkeersbewegingen per uitvaartplechtigheid. In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is zelfs rekening gehouden met een verkeersaantrekkende werking van 60 verkeersbewegingen per plechtigheid, waardoor gesproken kan worden van een worst-case benadering. CROW-publicatie 272 ‘Verkeersgeneratie voorzieningen – kengetallen gemotoriseerd verkeer’ hanteert voor begraafplaatsen een verkeersaantrekkende werking van 120 motorvoertuigbewegingen per etmaal.

Daarbij is echter wel gerekend met 1.000 (!) plechtigheden per jaar, gemiddeld 56 bezoekers per plechtigheid en een gemiddelde autobezetting van 2,8 personen per auto. Omdat het gemiddeld aantal plechtigheden (per jaar) op natuurbegraafplaats De Polberg significant lager zal liggen, is het niet reëel de cijfers uit CROW-publicatie 272 te hanteren voor het voorliggende initiatief. Rekenresultaten Met een verschilberekening is aangetoond dat het mogelijk is de bijdrage van het initiatief te beperken tot 0,00 mol/ha/jaar door intern te salderen. Dit kan door de huidige emissies van de beheerderswoning (1.500 m3 gasverbruik per jaar) terug te brengen naar nul (gasloos). De initiatiefnemer is daarom voornemens de beheerderswoning geheel te renoveren en af te sluiten van het gasnet. Daarmee leidt het voorgenomen initiatief niet tot een toename van stikstofdepositie in de gebruiksfase en zijn significant negatieve effecten op stikstofgevoelige habitattypen uitgesloten. Aanlegfase Voor de aanlegfase is vooralsnog geen stikstofberekening uitgevoerd. De aanlegfase behelst het renoveren van de bestaande opstallen, het aanleggen van een parkeervoorziening en het omvormen van het bestaande productiebos naar hoogwaardige natuur. Voor de aanleg van de parkeervoorziening wordt gebruik gemaakt van elektrisch materieel (o.a. een elektrische minigraver). De (interne) renovatie van de bestaande

opstallen is reeds toegestaan op grond van het geldende bestemmingsplan en wordt derhalve geschaard onder regulier onderhoud. Er wordt geen nieuwe bebouwing gerealiseerd. Ook het omvormen van het bestaande productiebos naar een provinciale natuurdoeltype wordt geschaard onder regulier onderhoud. Ook in de huidige situatie vinden er immers onderhoudswerkzaamheden in het plangebied plaats, zoals het vrijhouden van paden en het periodiek kappen van bomen (t.b.v. houtproductie) en rooien van stobben.

Verzoek tot planologische medewerking Natuurbegraafplaats De Polberg 26 april 2021 In opdracht van Familie Stuyling de Lange

6.7 Verkeer en parkeren

--------------------------------------------------------

6.7.1 Toegankelijkheid

Locatie Groteweg 23-25-27 Wapenveld, gemeente Heerde

Landgoed De Polberg heeft momenteel meerdere entrees: twee ingangen aan de Groteweg - een noordelijke bij de boswachterswoning en een zuidelijke bij het landhuis alsmede een ingang aan het Wapenvelderzand en via twee zijden aan de Wapenveldseweg.

6.7.2 Infrastructuur Zuidelijke ingang Groteweg Met het oog op de privacy is de ingang van landhuis De Polberg uitsluitend toegankelijk voor de bewoners van het landhuis. Noordelijke ingang Groteweg De ingang bij de beheerderswoning is bestemd voor bezoekers van het informatiecentrum, de natuurbegraafplaats en landgoed De Polberg. Hier worden 55 parkeerplaatsen aangelegd. Wapenveldseweg Op dit moment wordt de Wapenveldseweg gebruikt door recreanten en toeristen die het Zwolsche bos bezoeken, alsmede door de bewoners van het adres Wapenveldseweg 1. Dat zal in de toekomstige situatie niet wijzigen. Bezoekers van de natuurbegraafplaats worden geacht te parkeren op de parkeervoorziening nabij de beheerderswoning, om vervolgens richting de natuurbegraafplaats te wandelen. Hiermee wordt getracht het verkeer uit het natuurgebied te weren. Door duidelijke bewegwijzering aan te brengen zal het parkeren op het bestaande parkeerterrein bij het Veluwe Pompstation zoveel mogelijk ontmoedigd worden.

Contactadres De heer C. Stuyling de Lange Groteweg 23 8191 JS Wapenveld --------------------------------------------------------

Wapenvelderzand Het Wapenvelderzand wordt thans gebruikt door recreanten en toeristen die Landgoed Petrea bezoeken en door de inwoners van het Wapenvelderzand. Als gevolg van voorliggend initiatief wordt het parkeerterrein aan het Wapenvelderzand in de toekomst mogelijk ook gebruikt door bezoekers van de natuurbegraafplaats en door recreanten die Landgoed De Polberg bezoeken. Het betreft immers een openbaar parkeerterrein. Door duidelijke bewegwijzering aan te brengen zal dit echter zoveel mogelijk ontmoedigd worden. Bezoekers en recreanten dienen primair gebruik te maken van de eigen parkeervoorziening op het landgoed.

6.7.3 Bereikbaarheid Als gevolg van de voorliggende ontwikkeling en exploitatie van de beoogde natuurbegraafplaats zal het aantal verkeersbewegingen op de omliggende infrastructuur (beperkt) toenemen. De omliggende infrastructuur beschikt echter over voldoende capaciteit om het extra verkeersaanbod op te kunnen vangen. Het verkeer wordt immers direct afgewikkeld op de Groteweg. Er worden daarom geen knelpunten verwacht in de bereikbaarheid en verkeersafwikkeling.

6.7.4 Parkeergelegenheid Per ceremonie/natuurbegrafenis verwacht de initiatiefnemer circa 37 auto’s. Deze verwachting is gebaseerd op de kengetallen van het CROW voor het aantal parkeerplaatsen dat nodig is voor een gemiddelde uitvaart: 36,6 auto’s per uitvaartplechtigheid (CROW publicatie 381 ‘Toekomstbestendig parkeren’). Dit sluit tevens aan bij de ervaringscijfers van Natuurbegraven Nederland. Bij natuurbegravingen elders (o.a. natuurbegraafplaats De Heidepol en Mookerheide) zijn gemiddeld 70 personen aanwezig. Met een gemiddelde autobezetting van 2 tot 3 personen leidt dit in de regel tot circa 30 voertuigen per plechtigheid. Overigens vinden er nooit twee plechtigheden gelijktijdig plaats. Voor natuurbegraafplaatsen zijn overigens geen specifieke kengetallen beschikbaar, maar kan een vergelijkbare parkeernorm worden aangehouden. De voornoemde parkeerbehoefte wordt opgevangen op het beoogde nieuwe parkeerterrein bij de beheerderswoning, dat ruimte zal bieden aan 55 auto’s. Naast de uitvaartplechtigheden wordt ervan uitgegaan dat de natuurbegraafplaats en/of het landgoed bezoekers en recreanten trekken. Hiervoor zijn op basis van de CROWpublicatie geen normen te benoemen, maar op basis van ervaringscijfers van andere natuurbegraafplaatsen kan volstaan worden met 15 parkeerplaatsen. Zeker gelet op het feit dat bezoekers en recreanten verspreid over de dag komen.

Bij mooi weer zijn er

mogelijk meer bezoekers en/of recreanten (gelijktijdig) te verwachten. In dat geval kunnen de bestaande parkeerterreinen aan de Wapenveldseweg en het Wapenvelderzand als overloop dienen.

6.8 Externe Veiligheid 6.8.1 Hogedruk aardgasleiding Blijkens de risicokaart van de provincie Gelderland loopt ten oosten van het plangebied een hogedruk aardgastransportleiding ( N-556-60). De beheerder van deze aardgasleiding is Gasunie Transportservices BV. De leiding heeft een diameter van 21,2 centimeter en een dikte van 6 mm. De maximale werkdruk is 40 Bar. De producten die worden getransporteerd door deze pijpleiding vallen onder de categorie K1 (lage ontbrandingstemperatuur). Voor deze leiding geldt een vrijwaringszone van 5 meter aan weerszijden van de leiding en een invloedsgebied van 80 meter. Het plangebied is gelegen op circa 200 meter van de hogedruk aardgastransportleiding. Derhalve vormt de leiding geen belemmering voor de beoogde ontwikkeling. Uit de risicokaart blijkt dat er behalve de voornoemde buisleiding geen andere risicofactoren aanwezig zijn in de directe nabijheid van het plangebied.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Heerde&id=8039fe48-88bf-41ba-965d-2141f32eadb7