Programmabegroting 2022.pdf
Tekst van het document
322.000
Programmabegroting 2022
Financiële hoofdlijnen
21
Programma 0 Bestuur en ondersteuning Programma 1 Veiligheid Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat Programma 3 Economie Programma 4 Onderwijs Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Programma 6 Sociaal domein Programma 7 Volksgezondheid en milieu Programma 8 Volkshuisvesting e.d. Recapitulatie programma’s Overzicht incidentele baten en lasten
3. Programma’s
Overzicht baten en lasten (gedetailleerd)
22
Programma 0
Bestuur en ondersteuning
23
Corona herstelagenda?
Programmabegroting 2022
Programma 0
Bestuur en ondersteuning Portefeuillehouders: Astrid Nienhuis/Nicole Mulder/Annelies van der Have
Inhoud programma De wereld om ons heen verandert snel; door een andere rol van de overheid, verdergaande digitalisering en omvangrijke maatschappelijke vraagstukken die alleen in samenwerking opgelost kunnen worden. Dit vraagt om nieuwe vormen van democratie en de wijze waarop we participatie met inwoners en ondernemers vormgeven. Afgelopen voorjaar is de Quick Scan Lokale Democratie gehouden. Met de uitkomsten hiervan gaan we actief met inwoners, ondernemers, raad, college en ambtenaren in gesprek. En om goede samenwerking met andere overheden en organisaties in de regio. Excellente – en voor iedereen toegankelijke - dienstverlening blijft het uitgangspunt. Daarnaast sluiten we aan op de snel voortschrijdende digitalisering van de samenleving en de digitale transformatie van onze organisatie. Dit alles vraagt om een gemeentelijke organisatie die wendbaar is, met weerbare professionals en een stevige bedrijfsvoering. Binnen de context van een duurzaam verantwoord financieel beleid, gaat dit programma in op de gemeentelijke dienstverlening, participatie, de organisatieontwikkeling en ICT.
DIENSTVERLENING Wat willen we bereiken? Excellente dienstverlening blijft ook in 2022 het uitgangspunt. We willen als gemeente dichtbij onze inwoners staan. Toegankelijkheid is daarbij een belangrijk onderwerp: we willen dat iedereen – ook mensen die minder digitaalvaardig zijn - mee kan doen en op laagdrempelige wijze toegang heeft tot de dienstverlening. Vanuit het motto ‘digitaal waar het kan, persoonlijk waar het moet’ zetten we in op het uitbreiden van onze online dienstverlening en communicatie met nieuwe digitale diensten en websites die voldoen aan de wettelijk gestelde toegankelijkheidseisen. Deze digitalisering schept ruimte en extra aandacht voor mensen die persoonlijke aandacht nodig hebben, bijvoorbeeld omdat zij niet digitaal vaardig zijn of omdat het om dienstverlening gaat die complex is en om een persoonlijke toelichting vraagt. Zij worden dan op onze locaties uitgenodigd voor een gesprek. Belangrijk daarbij is de nieuwe Omgevingswet die in juli 2022 in werking treedt en waarbij inwoners advies op maat moeten krijgen en makkelijk een omgevingsvergunning moeten kunnen aanvragen.
Wat gaan we ervoor doen? Herijking dienstverleningsafspraken Met input van onze inwoners/doelgroepen toetsen we de uitgangspunten van onze dienstverlening en passen waar nodig onze werkwijze aan. We volgen daarbij de aanbevelingen uit het onderzoek ‘Relatie burger overheid 2030’ van de Nationale ombudsman. Hierin komt naar voren dat mensen het contact met de overheid vaak ingewikkeld, ver weg en complex vinden. Daarom sturen we mensen niet van het kastje naar de muur en stimuleren we onze medewerkers om in begrijpelijke taal te communiceren. We zorgen voor een goede (telefonische) bereikbaarheid en tijdige beantwoording van vragen met klantvriendelijke responstijden. Verkiezingen In 2022 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Voor 2023 staan twee verkiezingen gepland, te weten Provinciale Staten en waterschappen gecombineerd op één dag. In 2024 worden de Europese verkiezingen georganiseerd. In afstemming met de politieke partijen starten we een campagne om het belang van en de interesse voor deze verkiezingen onder de aandacht te brengen. En zorgen we ervoor dat inwoners zich goed kunnen informeren over standpunten van de verschillende partijen, onder andere door de organisatie van publieke debatten.
Programmabegroting 2022
Programma 0
24
Nieuwe Omgevingswet De invoering van de nieuwe Omgevingswet naar verwachting op 1 juli 2022 heeft consequenties voor onze dienstverlening. Binnen het programma Nieuwe Omgevingswet brengen we in beeld in hoeverre onze huidige dienstverlening voldoet aan de gestelde eisen en vertalen daarbij de landelijke ‘serviceformules’ (snelservice-, ontwerp-, ontwikkel- en toezichtformule) naar onze werkwijze. Hierbij wordt zogenaamde ‘klantreizen’ ingezet om in afstemming met onze inwoners te achterhalen op welke manier zij deze dienstverlening willen afnemen. Digitalisering producten Steeds meer van de veel gevraagde (burgerzaken-)producten worden digitaal aangeboden. Zoals het online (via DigiD) aanvragen van reisdocumenten, rijbewijzen, geboorteaangifte, emigraties en overlijdensaangifte door uitvaartondernemers. In 2022 wordt dit voortgezet met onder andere het online regelen van huwelijken en partnerschapsregistraties. Toenemende digitalisering voor inwoners die daaraan de voorkeur geven, fysieke dienstverlening voor inwoners die dat prefereren. Wet Open Overheid (Woo) In de toekomst moet de overheidscommunicatie naast fysiek ook digitaal plaatsvinden. Hiertoe zijn een drietal wetten ontwikkeld ter bevordering van deze transitie; de Wet Elektronische Publicaties (WEP), de Wet Open Overheid (WOO) en de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer (WMEBV).
De WEP is met ingang van 1 juli 2021 in werking getreden. De WOO en WMEBV treden naar verwachting in 2022 in werking. De WOO verplicht gemeenten tot actieve openbaarmaking van informatiedocumenten en de WMEBV verplicht gemeenten hun communicatiekanalen digitaal op orde te brengen aan de hand van een aantal richtlijnen. De implementatie van deze wetten maakt de gemeente transparanter door openbare overheidsinformatie actief beschikbaar te stellen en beter vindbaar te maken. De implementatie en uitvoering van de WOO omvat een forse opgave om tijdig de bestuurlijke en ambtelijke werkwijze, processen en informatiesystemen in te richten. De rijksoverheid heeft in dat kader in de algemene uitkering een jaarlijks bedrag in het vooruitzicht gesteld voor de kosten van de gefaseerde invoering van de WOO. De gemeenten Heemstede en Bloemendaal trekken gezamenlijk op om de wetten voor beide gemeente te implementeren. Namens de gemeente Heemstede betreft dit € 57.500 voor incidentele kosten en € 48.500 voor structurele lasten. De incidentele bijdrage loopt van 2022 tot en met 2026. De structurele bijdrage start van 2022 en neemt jaarlijks toe tot 2026. Deze bijdragen zijn bedoeld voor de actieve openbaarmaking van de informatiecategorieën zoals genoemd in de WOO, het aanwijzen van een contactfunctionaris en het beheer en onderhoud van systemen.
Hoe gaan we dit meten? Beleidsindicatoren dienstverlening Oordeel dienstverlening door burger (totaal beleving) Oordeel dienstverlening aan de balie (bron: Waarstaatjegemeente 2020)
2020 7,4 8,5
(landelijk) (6,7) (-)
PARTICIPATIE Wat willen we bereiken? In 2022 zetten we in op het verstevigen van de basis die is gelegd met het participatiebeleid en het stimuleringsbudget. Daarnaast zetten we specifiek in op digitale participatie en jeugdparticipatie, waarmee in 2021 al is gestart. Ook gaat in 2022 de omgevingswet in. Participatie is hierin een belangrijk onderdeel. We zorgen ervoor dat de processen rondom participatie goed zijn uitgewerkt. Het moet voor inwoners helder zijn wat er van hen wordt verwacht en wat zij van de gemeente mogen verwachten.
Programmabegroting 2022
Programma 0
25
Wat gaan we ervoor doen? In 2022 werken we verder aan de implementatie en evaluatie van het participatiebeleid In 2021 is gestart met het werken volgens het nieuwe participatiebeleid. De implementatie van dit nieuwe beleid gaat door in 2022. Op basis van de ervaringen die we opdoen bepalen we of het beleid aangepast moet worden, waar mogelijk ook aan de hand van de evaluatie van beschikbare participatieplannen. De in 2021 opgedane ervaringen met het participatiebeleid worden vervolgens verwerkt in een participatieverordening. De verwachting is dat gemeenten in 2022 moeten beschikken over een participatieverordening. Bij het opstellen van deze verordening vormt het participatiebeleid de basis. Zowel beleid als verordening moeten in lijn zijn met de processen die vanuit de omgevingswet worden ingezet. De raad ontvangt in 2022 een voorstel voor de invulling van de participatieverordening. We blijven initiatieven van inwoners ondersteunen Het budget ‘Heemstede maakt het mogelijk’, een budget voor inwonersinitiatieven waarbij de gemeente wél een (grote) rol heeft in de uitvoering, wordt in 2022 nog voortgezet totdat in de nieuwe raadsperiode wordt besloten over de voortzetting hiervan. Om dit mogelijk te maken is bij de Najaarsnota 2021 een bedrag van € 25.000 gereserveerd.
De gemeente blijft zich ontwikkelen op het gebied van digitale participatie In 2021 bepalen we of, en zo ja, welke software we gaan inzetten om een stap te zetten met digitale participatie. Als we nieuwe software inzetten, vindt de implementatie ervan zowel in 2021 als in 2022 plaats. In 2022 kan vervolgens volop geëxperimenteerd worden met deze nieuwe participatietool. Naast deze software investeren we ook in online tools die digitale bijeenkomsten ondersteunen, zoals een digitaal whiteboard. In 2021 zijn we gestart met een aantal van deze tools, in 2022 kijken we of we met deze tools doorgaan en/of er nieuwe tools nodig zijn. Ook blijft er aandacht voor de doorontwikkeling van de website www.wijmakenheemstede.nl. In 2021 is de opzet van de website aangepast. Het jaar 2022 staat in het teken van het verder vullen, optimaliseren en interactief maken van de website. Doel is dat de website inwoners inspireert om zelf initiatieven te ontwikkelen en dat het een vanzelfsprekende plek is om te bezoeken als iemand zelf een initiatief heeft of wil meedenken/doen met de gemeente. Heemsteedse jongeren en de gemeente weten elkaar beter te vinden In 2021 is er, met name door de coronacrisis, bijzondere aandacht geweest voor de jeugd. Maar dit is niet alleen tijdens een crisis van belang.
We willen jongeren gerichter betrekken bij het vormgeven van hun eigen leefomgeving (openbare ruimte, activiteiten, ontmoeting, etc.). Zo worden zij zich bewuster van de mogelijkheden die er zijn om hier actief aan bij te dragen en wordt de belangrijke stem van jongeren groter. In 2021 is hiermee gestart door uitvoering van het Young Leaders project samen met lokale partijen en de toevoeging van een aantal lokale onderwerpen aan de onderwerpenlijst van de profielwerkstukken. We kijken hoe we door kunnen bouwen op het netwerk dat door deze activiteiten is ontstaan om zo jongerenparticipatie duurzaam vorm te geven.
Hoe gaan we dit meten? • • • • •
Een aantal complexe opgaven wordt tussentijds en achteraf geëvalueerd Eind 2022 is zichtbaar dat er meer projecten zijn waarbij zowel fysiek als digitaal wordt geparticipeerd Zowel de evaluatie van complexe opgaven als de digitale participatie geven meer inzicht in ervaringen van participanten en welke doelgroepen deelnemen aan participatie Eind 2022 heeft de gemeente een participatieverordening Eind 2022 is de website www.wijmakenheemstede.nl ‘af’ en goed gevuld met voorbeelden van inwonersinitiatieven
Programmabegroting 2022
Programma 0
26
ICT Wat willen we bereiken? De digitale leef- en werkomgeving ontwikkelt zich sterk. De gemeentelijke dienstverlening, bedrijfsvoering en organisatie zijn steeds meer afhankelijk van data en technologie. De uitwisseling van (digitale) gegevens en de toepassing van data in onze processen nemen toe. Bovendien zijn medewerkers meer online, werken locatieonafhankelijk en gebruiken diverse digitale platforms om met elkaar, inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties samen te werken. De gemeente wordt meer digitaal, open en transparant en ontwikkelt zich naar een hybride vorm van werken, waarbij zowel digitaal als fysiek contact voor iedereen, binnen en buiten de gemeente, eenvoudig toegankelijk moet zijn. Dit biedt nieuwe kansen, maar stelt ook hogere eisen aan processen, systemen, beveiliging, openheid en privacy. Met de huidige infrastructuur loopt de organisatie tegen haar grenzen aan. Daarom werken we in 2022 aan de doorontwikkeling van de ICTvoorzieningen, dat er zorgvuldig en betrouwbaar met alle gegevens wordt omgegaan, dat gegevens en systemen optimaal zijn beveiligd volgens de geldende normen voor de overheid en investeren we in de ontwikkeling van de digitale competenties van onze eigen medewerkers.
Wat gaan we ervoor doen? Digitale vernieuwing en online samenwerken Om verder te bouwen aan een organisatie die naast doelmatig en efficiënt werken ook kwalitatief hoogwaardig werk levert, blijven we werken aan het verder stabiliseren en verbeteren van de ICT-voorzieningen van onze organisatie. Dit wordt gerealiseerd door alle digitale informatiesystemen en faciliteiten up-to-date te houden, zodat medewerkers efficiënt aan de slag kunnen; onafhankelijk van plek en tijd. Daarnaast investeren wij in nieuwe technologieën ondersteunend aan het online samenwerken en de digitale dienstverlening, waar zowel bereikbaarheid als digitaal en fysiek persoonlijke contact elkaar afwisselen en bij elkaar komen. Er wordt geïnvesteerd in digitale middelen en vanuit een ‘Cloud’ visie kijken we naar hoe de gemeente doelmatig en efficiënt digitaal en online kan samenwerken, intern en extern. Op basis van de eind 2021 herijkte IV visie voor 2022-2026 wordt het meerjarig investeringsprogramma voor vernieuwing en vervanging in 2022 geactualiseerd. Cybersecurity en weerbaarheid Gezien de ontwikkelingen van informatiebeveiliging en cybercrime ligt de focus op het voorkomen van datalekken, ‘hacks’ en gijzelsoftware. Richting onze organisatie blijft bewustwording onder onze medewerkers op het gebied van privacy en veilig werken een speerpunt.
Het voorkomen van onbedoelde menselijke fouten is erg belangrijk. Daarnaast wordt de invoering en aanscherping van het normenkader voor informatieveiligheid voor de overheid, de Baseline Informatieveiligheid Overheden (BIO), gecontinueerd. Een groot aantal technische- en organisatorische maatregelen worden tegen het licht gehouden en daar waar nodig verbeterd. We overleggen met de VNG en buurgemeenten om risico’s en maatregelen op het gebied van cybersecurity inzichtelijk te maken en te vertalen naar activiteiten om de cybersecurity te verbeteren. In 2022 hebben we ondersteunend hieraan een ICT-crisisplan ontwikkeld. Informatie, data en kwaliteit We continueren de ontwikkeling van het procesmanagement binnen de gemeente. Daarmee wordt een basis gelegd voor het datagestuurd werken vanuit onze processen. We organiseren workshops met de procesbeheerders en vakafdelingen om medewerkers bewust te maken van het data gestuurd werken en adviseren in de mogelijkheden van werken op basis van data. Tegelijkertijd ontwikkelen we een breder datamanagementprogramma dat de kansen en mogelijkheden van inzet van data en data-technologieën uit o.a. het fysieke en sociale domein nader onderzoekt. Hierin zoeken we de samenwerking op met regionale en landelijke initiatieven, zoals de nationale Data-agenda.
Ten behoeve van kwaliteit en openbaarheid van het digitale besluitvormingsproces van college- en raadsvoorstellen (incl. archivering) gaan we dit verder verbeteren en zijn we per 2022 aangesloten op het landelijke Platform Open Overheidsinformatie (PLOOI).
Hoe gaan we dit meten? Voor het meten van de kwaliteit van de ICT dienstverlening worden de volgende meetinstrumenten ontwikkeld en ingezet: •
Met tevredenheidsonderzoeken meten we de bijdrage van de digitale vernieuwing aan het doelmatig, efficiënt en kwalitatief hoogwaardig werken.
Programmabegroting 2022
Programma 0
27
• •
•
Aan de hand van dienstverleningsrapportages wordt inzicht gegeven op de kwaliteit, betrouwbaarheid en stabiliteit van de ICT-voorzieningen. Aan de hand van een audit wordt beoordeeld in hoeverre wordt voldaan aan het normenkader voor Informatiebeveiliging voor de Overheid. Resultaten van de audits worden gerapporteerd aan het college en aan de raad. Met behulp van goed opdrachtgeverschap, portfoliomanagement en projectmatig werken bewaken we een tijdige en kwalitatieve levering van de afgesproken ontwikkelingen.
Wat mag het kosten? Het merendeel van de reguliere activiteiten zijn gedekt in de begroting. Aanvullende activiteiten zijn gemeld met de kadernota 2022-2025 met uitzondering van: Vernieuwing IV Beheer Openbare Ruimte De huidige informatievoorziening voor Beheer Openbare Ruimte (registratie en onderhoudscycli van objecten in de buitenruimte) is verouderd en sluit onvoldoende goed aan op het beheer-, onderhouds- en begrotingsproces van Ruimtelijk Beheer. In het kader van centraliseren en professionaliseren gegevensbeheer en het benutten van harmonisatie potentieel bij applicaties gaan we de Informatievoorziening vernieuwen. We implementeren de IMBOR (een landelijk datamodel voor registratie van objecten in de buitenruimte) waarmee we de integratie met o.a. de Basisregistratie Grootschalige Topografie vergroten, schrijven een gezamenlijke aanbesteding met Bloemendaal uit om het beheer en gebruik via harmonisatie te vereenvoudigen en organiseren een volledige ketenintegratie met aanpalende processen en informatiesystemen, zoals met Meldingen Openbare Ruimte. Voor implementatie en in gebruik name is een extra bedrag van €100.000 benodigd. Conform verdeelsleutel GR DIT komen deze incidentele kosten voor € 54.000 ten laste van Heemstede en € 46.000 ten laste van Bloemendaal.
De structurele licentie- en onderhoudskosten, circa €30.000, gaan ten laste van de bestaande exploitatiebegroting GR DIT. Vanwege de urgentie om te vernieuwen loopt dit vervangingsvoorstel vooruit op de actualisatie van het meerjarig investerings- en vervangingsprogramma in 2022
ORGANISATIEONTWIKKELING Wat willen we bereiken? Het is van belang dat de gemeentelijke organisatie zo wendbaar en weerbaar mogelijk blijft, gefundeerd op een stevige (bedrijfsvoerings)basis, en een organisatie is waarin vitale medewerkers plezier hebben en gedreven zijn om een excellente dienstverlening te realiseren. Het werkveld van de gemeente wordt veelomvattender, digitaler en complexer, waarbij inwoners meer verantwoordelijk zijn voor zichzelf en hun omgeving. Daarvoor moeten we de behoeftes en verwachtingen van de samenleving met de nodige losheid kunnen ‘lezen’ en snel op de actualiteit kunnen inspelen zonder de grote lijn uit het oog te verliezen. De coronacrisis heeft dit extra duidelijk gemaakt. Dit alles vereist dat we ook voor 2022 de flexibiliteit en lenigheid in het toepassen van de verschillende rollen die de gemeente heeft, op peil moeten houden. Voor 2022 zetten we in op verdere versteviging van de samenwerking in de regio, dit is onontbeerlijk voor een optimale dienstverlening aan inwoners en voor de bestuurskracht als zelfstandige gemeente. Bloemendaal is daarbij een preferred partner, maar er wordt met name ingezet op regionale samenwerking Kennemerland-Zuid. Deze regionale samenwerking wordt steeds belangrijker voor de taken die bij de gemeenten zijn belegd.
We streven ernaar dat de bestaande en nieuwe taken voor onze gemeente in een juiste balans georganiseerd en uitgevoerd kunnen worden en de werkdruk voor medewerkers gezond blijft. We onderschrijven de huidige VNG-lijn dat bij nieuwe bijkomende taken/activiteiten vanuit de Rijksoverheid ook benodigd budget voor capaciteit en implementatie moet meekomen. Deze lijn is ook uitgangspunt in Heemstede; het betekent dat bij nieuwe projecten en activiteiten expliciet wordt aangegeven wat implementatie kost of welke verschuiving dit betekent in prioriteiten. De beschikbare capaciteit staat op dit moment onder druk door veranderende samenleving, politiek bestuurlijke context en taken die naar gemeenten zijn gekomen zonder budget. De organisatie heeft zich ingespannen om voor deze ontwikkelingen ruimte te creëren in de huidige formatie en deze extra taken op te vangen. Hier zitten we aan de ondergrens van wat opgevangen kan worden. Dit bleek ook uit het Medewerker Tevredenheidsonderzoek van 2021 waarin werkdruk als dominant knelpunt naar voren kwam. Deze werkdruk willen wij in 2022 beter in control hebben voor medewerkers. We willen ons profiel als
Programmabegroting 2022
Programma 0
28
aantrekkelijk werkgever blijven borgen. In het MTO 2021 lag ons algemene ‘rapportcijfer’ met een 7,2 boven het landelijk gemiddelde. Tot slot willen we in 2022 ook een organisatie zijn die sterk gekenmerkt wordt door diversiteit en inclusiviteit. Primair vanuit onze maatschappelijke voorbeeldfunctie, maar ook omdat dat onze wervingskracht op een steeds moeilijker worden arbeidsmarkt vergroot.
Wat gaan we ervoor doen? Werkconcept-na-corona: medewerkers faciliteren in de voor hun optimale manier van werken Hybride werken wordt normaal. Waar thuiswerken voor de pandemie een andere status had dan op kantoor werken, worden thuis en op kantoor werken nu als gelijkwaardig gezien. Dit heeft invloed op de manier van samenwerken en leidinggeven, op het gebruik van ICT, op de arbeidsomstandigheden en op het gebruik van het gemeentehuis. De functie van het gemeentehuis verandert in een plek van ontmoeting voor iedereen; zowel voor medewerkers als voor inwoners. Daarom onderzoeken we of een aanpassing daarvan en van de inrichting van de kantooromgeving en de publiekshal gewenst is. We brengen de opgedane ervaringen en nieuwe inzichten in beeld en bepalen hoe we het goede behouden na de coronacrisis. Bij dit onderzoek betrekken we ook de uitkomsten van de QuickScan Lokale Democratie en de hiermee samenhangende wensen voor participatie en contact met inwoners. Hetzelfde geldt voor de voortschrijdende digitalisering en daarmee samenhangende keuzes voor de dienstverleningskanalen. Medewerkers faciliteren in de beheersing van werkdruk De werkdruk wordt in alle lagen van de organisatie breed gevoeld, zoals blijkt uit het MTO van januari 2021.
Digitale vaardigheden van medewerkers op peil brengen/houden De digitalisering van onze dienstverlening en interne werkprocessen gaat in hoog tempo. Het belang van goed werkende ICT en van goede digitale vaardigheden van de medewerkers worden nog groter. Aan de hand van trainingen, ook op de werkplek, werken we hieraan. De toegenomen krapte op de arbeidsmarkt het hoofd bieden Zoals aan de orde voor alle gemeenten, is de krapte op de arbeidsmarkt afgelopen jaren toegenomen, met name voor specialistische functie o.a. voor functies in het financieel en ruimtelijk domein. Dit heeft verschillende consequenties, onder andere langere doorlooptijden bij vacatures, meer instroom van minder ervaren afgestudeerden, en een hoger verloop (er wordt meer ‘gejobhopt’). Dit maakt dat we in 2022 voor een toenemend aantal vacatures meerdere wervingscampagnes zullen moeten doen, wat hogere kosten met zich mee zal brengen. Omdat dit in hoogte moeilijk te ramen is, hebben we het wervingsbudget in relatie tot 2021 niet verhoogd, maar ervoor gekozen om afwijkingen te verantwoorden in de voorjaarsnota en najaarsnota en het jaarverslag.
Daarnaast zetten we voor 2022 onder andere ook in op regionale samenwerking bij moeilijk vervulbare vacatures, aanbieden van opleidingstrajecten voor bepaalde specialistische functies waarbij wij ook specifiek willen kijken naar de mogelijkheden voor nieuwe inwoners (statushouders) en experimenteren met innovatie wervingsmethodieken. Een organisatie(cultuur) die staat voor diversiteit en inclusiviteit Wij hechten grote waarde aan diversiteit en inclusiviteit. Diversiteit omdat we met ons personeelsbestand een afspiegeling willen zijn van de Nederlandse samenleving. Inclusief omdat we vinden dat iedereen ongeacht iemands afkomst, huidskleur, seksuele geaardheid, genderidentiteit of genderexpressie, handicap zich thuis bij ons moet voelen. Dit maakt ons ook een aantrekkelijk werkgever voor iedereen, niet onbelangrijk op een gespannen arbeidsmarkt. In de maak is het wetsvoorstel ‘Wet toezicht gelijke kansen bij werving en selectie’ als onderdeel van een Landelijk Actieplan vanuit de overheid en richt zich specifiek op de werving en selectie van arbeidskrachten. Hier geven wij in 2022 invulling aan. Ambtelijke samenwerking met Bloemendaal Het college ziet een toekomstgerichte organisatie – die opgavegericht werkt, bredere regionale samenwerking zoekt en een stevige bedrijfsvoering vorm geeft – als de beste oplossing voor een optimale bestuurskracht als zelfstandige gemeente.
Vanuit dit kader is brede regionale samenwerking noodzakelijk, breder dan alleen Bloemendaal en Heemstede, om kennis en capaciteit te bundelen en agendering van het belang ZuidKennemerland in de Metropool Regio Amsterdam.
Programmabegroting 2022
Programma 0
29
De samenwerking in vervlochten teams/afdelingen met Bloemendaal ‘beperkt’ zich tot het gebied van bedrijfsvoering (Communicatie, P&O, Facilitair, Financiële administratie) en handhaving openbare orde. In deze context werken Bloemendaal en Heemstede samen. Dit is vastgelegd in het ‘kader voor de ambtelijke samenwerking Heemstede – Bloemendaal’. Dit kader is door beide raden vastgesteld. De volgende stap is om deze vervlochten teams nader te borgen, en zorg te kunnen dragen voor transparante financiële verantwoording en eenduidige sturing. In het najaar van 2021 wordt een voorstel aan beide raden gedaan op welke wijze dit vorm en inhoud kan krijgen. Regionale samenwerking Om de regionale samenwerking te verbeteren en de betrokkenheid van de gemeenteraad te vergroten, is voor de regio Zuid-Kennemerland een nieuwe ‘governance’ uitgewerkt in een samenwerkingsconvenant. In 2022 wordt uitvoering gegeven aan dit convenant. Deze regionale samenwerking tussen de gemeenteraden en besturen wordt ondersteund door een regisseur regionale samenwerking. De kosten worden verdeeld onder de vier gemeenten, zoals besloten door de gemeenteraden. De kosten voor Heemstede worden opgevangen in het flexbudget. In de loop van 2022 wordt de governance geëvalueerd en wordt duidelijk of de inzet van de regisseur en ondersteuning structureel wordt.
Als dit de uitkomst van de evaluatie is, wordt via de kadernota 2023 structureel middelen aangevraagd. Om uitvoering te kunnen geven aan de acties uit de Zuid-Kennemer Agenda en de samenwerking met provincie en de Metropoolregio Amsterdam (MRA), is extra inzet vanuit Heemstede nodig, aangezien hier deels sprake is van nieuwe activiteiten.
Hoe gaan we dit meten? 2021 7,2
Medewerkertevredenheidsonderzoek Gemiddelde doorlooptijd vacatures
2022 --*
*MTO wordt om de 2-3 jaar gehouden.
Wat mag het kosten? Ondersteuning inkomende subsidies De raad heeft 2021 een motie aangenomen om te onderzoeken of subsidiemogelijkheden door de gemeente beter benut kunnen worden. Opvolgend aan de motie is een subsidiescan uitgevoerd en geconcludeerd dat het de moeite waard is om structureel subsidiemogelijkheden te monitoren en indien van toepassing subsidieaanvragen ten uitvoer brengen. In het kader van onze organisatieontwikkeling en om de mogelijkheden en effecten nader te onderzoeken organiseren we samen met Bloemendaal per 2022 een 2-jarige pilot waarin we een abonnement afnemen bij een bureau dat gespecialiseerd is in het aantrekken van subsidies. Zij ondersteunen ons dan één dag in de week. Deze ondersteuning zetten we in voor het monitoren, aanvragen en verantwoorden van reeds lopende en nieuwe subsidies. We vragen in 2022 en 2023 € 25.000 per jaar aan. De verwachting is dat deze kosten terug worden verdiend uit de toegekende subsidies. Als afronding van de 2-jarige pilot evalueren we de effecten en beoordelen we of deze inzet structureel moet zijn. Stand van zaken taakstelling – realisatie flexibel budget. De afgelopen 2 jaar is ingezet op de realisatie van de taakstelling in de organisatie met name in de bedrijfsvoering.
De beoogde taakstelling wordt geëffectueerd volgens plan met natuurlijk verloop en extra inkomsten; wijziging in de managementstructuur / herschikking taken (in het kader van een lichte reorganisatie), efficiënt gebruik kantoorruimte door verhuur (st Rijk) en de aanpassing van bedrijfsprocessen onder andere bij facilitair. Het maximaal haalbare bedrag blijkt echter uit te komen op € 150.000. Verdere bezuiniging is niet realistisch zonder de kwaliteit van de dienstverlening aan te tasten. Het flexibelbudget staat in 2021 onder druk. Dit heeft onder meer te maken met het niet tijdig kunnen vervullen van een aantal vacatures van bestaande functies veroorzaakt door de gespannen arbeidsmarkt waardoor langere tijd inhuur noodzakelijk is. Vooral op terreinen van financiën en ruimte, het betreft hier reguliere taken. Daarnaast is het in de krapte van de arbeidsmarkt steeds lastiger ervaren kandidaten te werven. We zijn aantrekkelijk voor nieuwe instromers, pas afgestudeerden, maar dat betekent dat zij de praktische toepassing van het vak verder moeten leren. Hiervoor wordt aanvullende senior-capaciteit tijdelijk ingehuurd voor ‘learning on the job’. De verwachting is dat de komende twee jaar de druk op de arbeidsmarkt blijft.
Naast de arbeidsmarktproblematiek komen er extra taken en ontwikkelingen op de gemeente af, o.a.: • De rechtmatigheidstoets komt bij de gemeente te liggen • Er is verdergaande wet- en regelgeving in aantocht voor archiefbeheer
Programmabegroting 2022
Programma 0
30
• • •
Door de toenemende juridisering van de samenleving is er meer noodzaak een beroep te doen op (intern) juridisch advies / toets bij allerlei vragen en procedures. Uitvoering geven aan regionale samenwerking Zuid Kennemerland Implementatie Omgevingswet ‘live’ in de uitvoering.
De komende periode wordt gevolgd in hoeverre dit structurele taken zijn. Ook zal dan duidelijk zijn hoe de arbeidsmarktproblematiek zich ontwikkeld heeft. Om deze extra taken en de arbeidsmarktproblematiek tijdelijk op te vangen en een teveel aan werkdruk te ondervangen, wordt incidenteel voor 2 jaar een bedrag van € 200.000 per jaar aan het flexibel budget toegevoegd. Verplichte beleidsindicatoren Indicator
Meeteenheid
Formatie Bezetting Apparaatskosten
fte per 1.000 inwoners fte per 1.000 inwoners kosten per inwoner % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten
Externe inhuur Overhead
Jaar meting
Waarde
2020 2021 2021
6,3 6,3 611
2021
5%
2021
15%
Jaar meting
Waarde
2021 Beoordeling financiële positie door provincie Noord-Holland *)
repressief toezicht
bron: Bij de brief van 28 juli 2021 heeft de provincie Noord-Holland aangegeven dat voor 2021 het repressieve toezicht geldt. *) De provincie Noord-Holland beoordeelt -als toezichthouder- jaarlijks de financiële positie van de gemeente Heemstede. Naar aanleiding hiervan bepaalt de provincie of er sprake moet zijn van preventief- dan wel repressief toezicht.
Programmabegroting 2022
Programma 0
31
Wat mag het kosten? (x € 1.000)
rekening
begroting
begroting
meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Lasten Baten
17.787 80.065
14.511 44.588
17.276 48.237
16.348 47.283
16.322 46.736
16.319 46.164
Totaal saldo
62.278
30.077
30.961
30.935
30.414
29.845
Toevoeging reserves Onttrekking reserves
38.370 5.564
1.108 974
944 2.135
0 1.007
18 1.211
125 1.256
Resultaat programma
29.472
29.943
32.152
31.942
31.607
30.976
Mutaties reserves:
(na mutaties reserves)
Lasten programma 0
Baten programma 0
€ 17.275.754
€ 48.236.346
Aandeel programma in totale begroting van € 66.126.060
Programmabegroting 2022
Programma 0
32
Programma 0 Bestuur en ondersteuning Taakveld
omschrijving taakveld
rekening begroting begroting
meerjarenbegroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
1.320
1.456
1.481
1.479
1.479
1.479
723
796
873
799
899
868
Lasten, uitgesplitst per taakveld 0.1
Bestuur
0.2
Burgerzaken
0.4
Overhead
10.812
10.685
13.495
13.476
13.304
13.265
0.5
Treasury
-126
-2
0
38
70
123
0.61
OZB woningen
389
442
398
398
398
398
0.62
OZB niet-woningen
0
0
0
0
0
0
0.63
Parkeerbelasting
0
0
0
0
0
0
0.64
Belastingen overig
15
4
3
3
3
3
0.7
Algemene en overige uitkeringen
73
73
86
86
86
86
0.8
Overige baten en lasten
3.793
-35
171
69
83
97
0.9
Vennootschapsbelasting
0.10
Mutaties reserves; stortingen
0.11
Resultaat van de begroting
Totale lasten van het programma
0
0
0
0
0
0
38.370
1.108
944
0
18
125
788
1.092
769
0
0
0
56.157
15.619
18.220
16.348
16.340
16.444
Baten, uitgesplitst per taakveld 0.1
Bestuur
0.2
Burgerzaken
0
48
49
48
48
48
336
365
370
353
579
519
0.4 0.5
Overhead
1.781
1.802
3.878
3.886
3.865
3.863
Treasury
37.948
633
628
682
682
682
0.61
OZB woningen
5.014
5.256
5.358
5.358
5.358
5.358
0.62
OZB niet-woningen
1.358
1.408
1.436
1.436
1.436
1.436
0.63
Parkeerbelasting
652
700
714
814
814
814
0.64
Belastingen overig
0.7
Algemene en overige uitkeringen
0.8 0.9 0.10
Mutaties reserves; onttrekkingen
0.11
Resultaat van de begroting
271
233
100
112
112
112
32.743
34.143
35.704
34.594
33.842
33.332
Overige baten en lasten
-38
0
0
0
0
0
Vennootschapsbelasting
0
0
0
0
0
0
5.564
974
2.135
1.007
1.211
1.256
0
0
0
0
0
0
Totale baten van het programma
85.629
45.562
50.372
48.290
47.947
47.420
Saldo programma
29.472
29.943
32.152
31.942
31.607
30.976
Toelichting op de financiële cijfers: Lasten Taakveld 0.2 Burgerzaken Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 77.000 en bestaat uit: • Gemeenteraadsverkiezingen voor een bedrag van € 100.000. Dit bedrag bestaat uit meerkosten voor gemeenteraadsverkiezingen van € 20.000, versturen van stembiljetten per post van € 20.000 en extra kosten als gevolg van coronamaatregelen. Conform het raadsbesluit van 24 juni 2021 is in 2022 extra budget van € 60.000 (nadeel) hiervoor beschikbaar gesteld; • Afdracht leges reisdocumenten aan het rijk van € 16.000 voordeel. Hier tegenover staat bij de baten een nadeel van € 28.000 op de legesopbrengst. In 2014 is de vervangingstermijn van reisdocumenten aangepast van 5 naar 10 jaar. Verwachting is dat in 2023 het aantal aanvragen voor reisdocumenten weer toeneemt; • Overige verschillen € 7.000 (voordeel).
Programmabegroting 2022
Programma 0
33
Taakveld 0.4 Overhead Onder overheadkosten wordt volgens de wetgeving verstaan: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Onder overhead vallen ondersteunende afdelingen (Personeelszaken, Facilitair, Financiën etc), hiërarchisch leidinggevenden primair proces, huisvesting, ICT etc. Het nadeel op dit taakveld van € 2.610.000 en heeft een aantal oorzaken: • De personeelskosten op dit taakveld nemen toe met € 513.000 (nadeel). Het verschil bestaat uit: De reguliere indexering met € 79.000 (nadeel); Toename inhuur t.b.v. de flexibele schil met € 250.000 (nadeel); Inzet projectteam t.b.v. coronamaatregelen met € 39.000 (nadeel). Dit bedrag wordt betrokken bij de bestemmingsreserve corona (raad 24 juni 2021); Inzet personeel facilitaire zaken € 49.000 (nadeel). Dit bedrag wordt aan de batenkant doorberekend aan de gemeente Bloemendaal en is daarom budgetneutraal; Loonkosten worden in principe verdeeld over de taakvelden waarop personeelsleden hun werkzaamheden verrichten, bijvoorbeeld openbaar groen en (openlucht) recreatie, verkeer en vervoer, recreatieve havens etc. Dit zijn taakvelden die vallen onder het primaire proces.
De loonkosten van leidinggevenden worden overeenkomstig het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) niet verdeeld over het primair proces maar geheel verantwoord onder het taakveld overhead omdat zij een taak hebben in de sturing en ondersteuning van medewerkers. De loonkosten van een medewerker zijn op het taakveld overhead verantwoord, terwijl deze eigenlijk verdeeld hadden moeten worden over de taakvelden in het primaire proces. Hierdoor ontstaat vanaf de begroting 2022 een nadeel op het taakveld overhead van € 96.000 ten opzichte van de begroting 2021. Begrotingstechnisch is dit een budgettair neutrale verschuiving omdat de taakvelden in het primaire proces voor hetzelfde bedrag minder worden belast. Er is dus geen sprake van meer loonkosten of een personeelsuitbreiding. Vanaf de begroting 2023 wordt dit gecorrigeerd. • De verhoging van het lastenbudget op de ICT kosten is € 2.132.000 en wordt grotendeels veroorzaakt door de oprichting van de GR DIT. De budgetten vanuit Informatisering Bloemendaal zijn overgeheveld naar de GR DIT. Omdat een deel van de ICT kosten worden doorberekend aan Bloemendaal leidt dit aan de batenkant tot een voordeel van € 1.951.000. Het overige verschil van € 181.000 (nadeel) wordt veroorzaakt door: Vernieuwing IV beheer openbare ruimte van € 100.000 (nadeel). Dit project is bedoeld voor Heemstede en Bloemendaal.
Daarom zit € 46.000 (op basis van aantal inwoners) in de bijdrage van Bloemendaal aan de GR DIT; Het overige bestaat uit de reguliere indexering van de budgetten en toename in de kapitaallasten van € 81.000 (nadeel). • Het nadeel op huisvestingskosten is € 54.000. Dit is het gevolg van : Extra kosten als gevolg van ‘coronaproof’ maken van het gemeentehuis € 20.000 (nadeel) conform coronabegroting raad 24-5-2021; Indexatie van diverse kosten van € 34.000 (nadeel). • Het nadeel op overige bedrijfsvoeringskosten is € 88.000. Dit bestaat uit: - Advieskosten inzake fiscaal advies en ondersteuning van € 50.000 (nadeel) conform kadernota 20222023; - Deelname aan ‘Waar staat je gemeente’ van € 11.000 (nadeel). Deelname gebeurt 1 x per twee jaar; - Onderzoek naar subsidiemogelijkheden van € 25.000 (nadeel); - Overige verschillen van € 2.000 (nadeel). • Het nadeel op GRIT van € 23.000 wordt veroorzaakt door: Toename salarislasten als gevolg van indexatie € 16.000 nadeel; Toename van kosten van € 7.000 (nadeel) voor hard- en software als gevolg van indexatie. Meerjarenraming Ter dekking van het flexibel inhuurbudget heeft de ambtelijke organisatie een taakstelling op zich genomen oplopend van € 30.000 in 2020, € 80.000 in 2021 en vanaf 2022 € 250.000. In 2020 is de taakstelling van € 30.000 structureel ingevuld en in 2021 wordt nog € 50.000 ingevuld.
De verwachting is dat eind 2022 € 150.000 van de taakstelling is behaald. Realisatie van de taakstelling van de resterende € 100.000 wordt niet haalbaar geacht. Dit leidt vanaf 2023 tot een nadeel van € 100.000 ten opzichte van 2022.
Taakveld 0.5 Treasury Op dit taakveld wordt het renteresultaat zichtbaar. Dit betreft het verschil tussen de totaal geraamde rentekosten te betalen voor externe financieringsmiddelen aan banken minus de doorberekende rentelasten naar de diverse taakvelden. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de paragraaf financiering.
Programmabegroting 2022
Programma 0
34
Taakveld 0.8 Overige baten en lasten Hier staan de baten en lasten geraamd die niet direct zijn toe te rekenen aan een specifiek programma. Dit verschilt van jaar tot jaar. Het taakveld laat een nadeel ten opzichte van de begroting 2021 zien van € 206.000. Oorzaken hiervan zijn: • Verlagen stelpost onderuitputting kapitaallasten. Het is niet meer toegestaan een structurele onderuitputting van kapitaallasten in te boeken. De stelpost ontstaat doordat investeringen later tot uitvoering komen dan gepland en daarmee later tot kapitaallasten (rente en afschrijving) leiden. De stelpost bedraagt na wijzigingen in de begroting 2021 € 6.000 negatief. In de begroting 2022 wordt € 34.000 negatief opgenomen. Dit leidt tot een voordeel van € 28.000 ten opzichte van de begroting 2021. • Taakstelling op de ambtelijke organisatie. Conform de kadernota 2020-2023 loopt er een taakstelling op de ambtelijke organisatie als dekking op het flexibel inhuurbudget. In 2021 was er een taakstelling van € 50.000 geraamd. In 2022 wordt de taakstelling voor € 49.000 ingevuld. Dit leidt tot een nadeel op dit taakveld van € 49.000. • Stelpost reiskosten 2022 van € 70.000 (nadeel). Wegens het thuiswerken als gevolg van coronamaatregelen zijn de reiskosten niet geraamd via de salarissen maar als stelpost onder dit taakveld opgenomen.
• Voor de aanschaf van een extra rapportagemodule van het salarissysteem is een stelpost opgenomen van € 10.000 (nadeel); • Kosten voor de uitvoering van de Wet Open Overheid (WOO) van € 106.000 (nadeel). Dit is een geoormerkte post vanuit de algemene uitkering. Daarom zijn de kosten voor de WOO budgetneutraal; • Overige verschillen € 1.000 (voordeel). Meerjarenraming Vanaf 2023 vervalt de stelpost onderuitputting kapitaallasten. Dit leidt ten opzichte van de begroting 2022 tot een nadeel van € 34.000.
Taakveld 0.10 Mutaties reserves: stortingen Voor een integraal overzicht van alle stortingen in de reserves wordt verwezen naar het Bijlagenboek onderdeel “Overzicht reserves en voorzieningen”. Er is een dotatie gedaan van € 246.000 aan de reserve sociaal domein. Dit zijn extra middelen t.b.v. jeugdzorg.
Taakveld 0.61 ozb woningen De kosten voor de uitvoering van de ozb woningen vallen lager uit (€ 44.000). Dit wordt veroorzaakt door lagere kosten voor de uitvoeringsorganisatie van de gemeentebelastingen. Dit heeft ermee te maken met de ingeschatte invorderingsopbrengst waarmee de kosten verrekend worden, hoger uitvallen dan in 2021.
Baten Taakveld 0.4 Overhead Het voordeel op dit taakveld is € 2.076.000 en bestaat uit: • Het voordeel op de ICT kosten is € 1.951.000 is het gevolg van de oprichting van de GR DIT. De budgetten vanuit Informatisering Bloemendaal zijn overgeheveld naar de GR DIT. Aan de lastenkant leidt dit dan tot een nadeel van € 1.951.000. De kosten Informatisering worden aan de batenkant voor € 1.951.000 doorberekend aan Bloemendaal; • Hogere bijdrage doorberekening IASZ van € 59.000 (voordeel); • Bijdrage van het inkoopbureau voor de huur van het kantoor van € 19.000 (voordeel). In 2021 is rekening gehouden met een huuropbrengst van € 16.000 wegens beëindiging van het huurcontract. Er is een nieuw huurcontract gesloten met het inkoopbureau. De huuropbrengst hiervan is € 35.000 per jaar. De huuropbrengst wordt ingezet voor de invulling van de taakstelling op de ambtelijke organisatie; • Bijdrage door Bloemendaal aan de salarislasten facilitaire zaken van € 49.000 (voordeel); Overige verschillen van € 2.000 (nadeel).
Taakveld 0.5 Treasury Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 58.000. Dit is als volgt opgebouwd: • Dividend Meerlanden: in de begroting 2022 wordt nog uitgegaan van een voordeel van € 42.000 ten opzichte van de begroting 2021 (zie verder toelichting onder het kopje “meerjarenraming” bij dit taakveld).; • Dividend BNG: in de voorjaarsnota 2020 is met een lagere dividenduitkering van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) van € 155.700 rekening gehouden. Voor de raming van 2021 is uitgegaan van een gemiddelde dividenduitkering over de laatste 4 jaar. Dit is € 328.900. Omdat in 2020 het dividend € 1,81 per
Programmabegroting 2022
Programma 0
35
aandeel zal bedragen, wordt voor 2022 rekening gehouden met lagere dividend van € 228.900. Dit is een nadeel van € 100.000 ten opzichte van 2021. Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 53.000. Conform het raadsvoorstel van 14 juni 2021 heeft er een inschrijving op preferente aandelen van Stedin plaatsgevonden. Dit resulteert in een jaarlijkse dividendopbrengst van € 53.000 (voordeel) Meerjarenraming Meerjarig wordt vanaf de begroting 2023 bij Meerlanden rekening gehouden met een toename in het dividend van € 54.000 ten opzichte van de begroting 2022. In september 2021 wordt de raad een voorstel voorgelegd waarin ingegaan wordt op de wijziging kapitaalstructuur van Meerlanden vanaf 2022 en de verwachte mutaties in de dividenduitkering van Meerlanden. Tevens wordt ingegaan op een wijziging in de begroting van Heemstede ten aanzien van het dividend Meerlanden 2021 – 2025 en wordt een dekkingsvoorstel tot 2031 voorgesteld. Omdat besluitvorming pas in de raad van september 2021 plaats kan vinden is hier in de begroting 2022 en in de meerjarenraming 2023-2025 geen rekening mee gehouden.
Taakveld 0.61 ozb woningen Het voordeel op dit taakveld is € 102.000. De opbrengst onroerende zaakbelasting op woningen is verhoogd met de inflatiecorrectie voor 2022 van 1,95%.
Taakveld 0.62 ozb niet-woningen De opbrengst onroerende zaakbelasting op niet-woningen is verhoogd met de inflatiecorrectie van 1,95% voor 2022 van € 28.000 (voordeel).
Taakveld 0.63 Parkeerbelasting De indexatie van de parkeertarieven kan niet meer worden ingevoerd voor 2022. Daarom wordt de verhoging niet doorgevoerd in 2022 en wordt de derving van de parkeerinkomsten van € 100.000 betrokken bij het begrotingsresultaat 2022. Vanaf 2023 wordt wel rekening gehouden met indexatie waardoor de opbrengst met € 100.000 stijgt. De indexatie beslaat de periode vanaf 2011; vanaf dat moment zijn de parkeertarieven niet meer geïndexeerd.
Taakveld 0.64 Belastingen overig Het nadeel op dit taakveld is € 133.000. • Conform rijkswetgeving mag er met ingang van 2022 geen precariobelasting meer geheven worden op ondergrondse kabels en leidingen van nutsbedrijven. Dit resulteert in een nadeel van € 125.000. In de meerjarenbegroting was hier al rekening mee gehouden; • Conform het raadsbesluit van 25 juni 2021 is in 2022 rekening gehouden met een minderopbrengst van € 12.000 (nadeel) precariobelastingen op terrassen en uitstallingen als gevolg van coronamaatregelen; • Overige verschillen € 4.000 (voordeel).
Taakveld 0.7 Algemene en overige uitkeringen De in de begroting verwerkte gemeentefonds uitkeringen zijn: 2022 € 35.704, 2023 € 34.594.000, 2024 € 33.842.000 en 2025 € 33.332.000. Als er in de komende septembercirculaire nieuwe ontwikkelingen zijn volgt de informatie daarover via een apart raadsvoorstel (1e begrotingswijziging 2021). De ramingen van het gemeentefonds zijn gebaseerd op de meicirculaire 2021. - Hierin zijn de voorlopige uitkomsten van de herijking van het gemeentefonds verwerkt. Vanaf 2023 heeft de herijking van het Gemeentefonds een negatieve impact voor de meerjarenbegroting van Heemstede. De korting is vanaf 2023 voor 4 jaar (2023-2026) jaarlijks € 400.000 oplopend. Dat wil zeggen in 2024: € 800.000 en in 2025: € 1.200.000. - Jeugdzorg 2022: rekening is gehouden met de toegezegde extra middelen jeugdzorg van € 300 miljoen (Heemstede € 286.000) en de toegezegde extra compensatie 2022 van € 1,314 miljard (Heemstede € 1.222.000). De definitieve verdeling van de extra compensatie volgt in de septembercirculaire 2021. - Jeugdzorg 2023-2025: Over de jaren vanaf 2023 hebben de provinciaal toezichthouders onderling afgesproken dat 75% geraamd mag worden van de bedragen waar de Arbitragecommissie van uit gaat. De in de meerjarenbegroting opgenomen bedragen voor extra compensatie jeugdzorg zijn: 2023 € 1.014.000, 2024 € 952.000 en 2025 € 877.000.
Programmabegroting 2022
Programma 0
36
Analyse 2021 – 2022 De voor 2021 geraamde baten gemeentefonds bedragen € 34.143.000. Hiervan heeft € 471.000 betrekking op de uitkeringsjaren 2019 en 2020 (actualiseringen WOZ belastingcapaciteit) en € 33.672.000 op het uitkeringsjaar 2021. De voor 2022 geraamde baten gemeentefonds bedragen € 35.704.000. Ten opzichte van de geraamde € 33.672.000 voor het uitkeringsjaar 2021 is dat een stijging van € 2.032.000. De hogere uitkering wordt veroorzaakt door een hogere uitkeringsfactor, mede als gevolg van een hoger accres (voordeel € 1.004.000), extra compensatie jeugdzorg 2022 ( voordeel € 1.222.000), overige taakmutaties (voordeel € 132.000), wegvallen incidentele corona gelden 2021 (nadeel € 512.000, integratie- en decentralisatie-uitkeringen (voordeel € 256.000) en actualisatie van gemeentefondsmaatstaven (nadeel € 70.000).
Taakveld 0.10 Mutaties reserves: onttrekkingen Voor een integraal overzicht van alle onttrekkingen uit de reserves wordt verwezen naar het Bijlagenboek onderdeel “Overzicht reserves en voorzieningen”.
Programmabegroting 2022
Programma 0
37
Voorgenomen investeringen Investeringen:
2022
GRIT Vervangen printers/plotters/scanners Vervanging HIYOD laptops (ipv BYOD) Vervangen dubbele schermen en toetsenborden Vervanging HYOD smartphones (ipv BYOD) Vervangen Core componenten (NIEUW) Telefonie KCC (NIEUW)
48.000 450.000 80.000 245.000 132.000 75.500
Raad en commissies iPads raadsleden
32.000
Informatievoorziening Vervangen P&O systeem Vervangen zaaksysteem Vervangen burgerzaken- en kassasysteem Raadpleegtool wegens uitfaseren Corsa en Verseon Vervangen financieel systeem (GEWIJZIGD van 2022) Raadpleegtool wegens uitfaseren Corsa en Verseon (NIEUW)
2023
2024
2025
0
0
80.000 125.000 120.000 30.000 225.000
Facilitair Vervangen presentatiemiddelen flexkantoor Totaal investeringen
Programmabegroting 2022
1.142.500
Programma 0
500.000
38
Programma 1
Veiligheid
39
Programmabegroting 2022
Programma 1
Veiligheid
4. Wat mag het kosten? Portefeuillehouder: Astrid Nienhuis Wat willen we bereiken?
Wat gaan we ervoor doen?
Hoe gaan we dit meten?
Wat mag het kosten?
Inhoud programma Het programma omvat de openbare orde en veiligheid en de daaraan gerelateerde leefbaarheid. Openbare orde wordt immers gedefinieerd als het ordentelijk verloop van het maatschappelijk verkeer in de openbare ruimte.
1. Wat willen we bereiken? Heemstede moet een veilige en leefbare gemeente blijven om in te wonen. Behalve de preventie van veel voorkomende criminaliteit hebben zorg en veiligheid en ondermijning onze aandacht. We zetten ons in voor de versterking van de informatiepositie van de gemeente en informatie-uitwisseling tussen ons en de externe partners in het veiligheidsveld om samen effectiever te kunnen handelen. Daarnaast stimuleren we cohesie en zelfredzaamheid door informatie te delen en partnerschap te creëren met onder meer inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en de politie. Heemstedenaren kennen elkaar en hun wijk immers het beste en spelen daarmee een cruciale rol in hun buurt; zij zijn ‘de oren en ogen’ in de wijken. De veiligheid in de eigen leefomgeving is van groot belang. We stellen inwoners en professionals in staat om signalen van criminaliteit zoals geweld, verward gedrag, ondermijning en cybercrime te herkennen en ontwikkelen samen handelingsperspectieven. We zetten in op de verdere versterking van de integrale samenwerking tussen sociaal domein en veiligheid. Zo worden problemen vroegtijdig herkend en kunnen passende interventies worden ingezet.
Deze werkwijze vergt flexibiliteit, wendbaarheid en kennis van elkaars rollen en mogelijkheden; ook van belangrijke partners zoals de politie, het Openbaar Ministerie, het Zorg & Veiligheidshuis, Veilig Thuis en de Veiligheidsregio.
Relevante beleidsnota’s: ▪ ▪ ▪
Nota Integraal Veiligheidsbeleid 2020-2023 VTH Beleid Heemstede 2019-2022 Beleidsnota integrale handhaving gemeente Heemstede
2. Wat gaan we ervoor doen? Integraal veiligheidsbeleid In 2020 zijn het meerjarige Actieplan Integrale Veiligheid 2020-2023 en het bijbehorende Uitvoeringsplan integrale veiligheid 2020-2021 vastgesteld. Hierin staat de vertaling van de regionale prioriteiten, zoals opgenomen in het Meerjaren Integraal Veiligheidsplan van de Politie-eenheid 2019-2023, naar de vier lokale prioriteiten. Dit zijn: Zorg- en Veiligheid, Veilige & leefbare wijken, centrum en bedrijventerreinen en Ondermijning. Het beleid wordt uitgevoerd binnen de strategische uitgangspunten: Actieve wederkerigheid, persoonsgericht werken aan veiligheid, Van repressief naar preventief en Slagvaardige overheid. In 2022 wordt de uitvoering van de hierboven genoemde prioriteiten voortgezet.
Programmabegroting 2022
Programma 1
40
Zorg & Veiligheid Er wordt ingezet op het inzichtelijk maken van mogelijke barrières tussen de ketens van zorg en veiligheid. Aan de voorgestelde structurele verbeteringen wordt verder uitvoering gegeven. Verbeteringen richten zich onder andere op snelle, veilige en adequate informatiedeling, gezamenlijke portefeuillehoudersoverleggen en regionale afstemming, maar ook het versterken van de lokale integrale casus aanpak. Laatstgenoemde aanpak heeft zijn vorm gekregen in een tweewekelijks Zorg- en Veiligheidsoverleg. In dit overleg participeren het Sociaal Domein, Openbare Orde en Veiligheid en Handhaving. Waar nodig wordt zwaardere problematiek opgeschaald naar het Zorg & Veiligheidshuis. Ook wordt twee keer per jaar een Zorg & Veiligheidsvierhoek KennemerKust georganiseerd waar de wethouders Zorg aan deelnemen. Tijdens deze vierhoeken worden actuele thema’s besproken die betrekking hebben op zowel het zorg- als veiligheidsdomein. Naast de aanpak van casuïstiek zetten we in op vroegsignalering en preventie. Met onder andere aandacht voor verward gedrag, woonoverlast, huiselijk geweld en kindermishandeling, kwetsbare ouderen en jongeren. Veilige en leefbare wijken, centrum en bedrijventerreinen Door een integrale aanpak, inclusief bewoners en ondernemers, weten we wat er speelt ten aanzien van veiligheidsbeleving en wordt daar waar nodig en mogelijk op ingespeeld.
Door deze integrale aanpak behouden we een veilig en leefbaar Heemstede. We zetten in op zaken zoals overlast (wonen en jeugd), high impact crimes (inbraken, overvallen en straatroven) en verkeer (agressie, snelheid en parkeren). Dit blijven we voortzetten door voorlichting, preventie-activiteiten, wijkwandelingen, overlastspreekuur en gerichte handhavingsacties zoals op overlast, snelheid en verlichting. Bijzondere aandacht gaat uit naar geluidsoverlast en verkeersovertredingen van motorrijders. Hierbij trekken we samen op met Bloemendaal, Zandvoort en andere gemeenten binnen de politie-eenheid. Het betreft handhavingsacties van de politie, de inzet van tekstkarren en het verzoek aan het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat om te zoeken naar structurele oplossingen, zoals bijvoorbeeld het invoeren van een APK voor motoren waarbij de geluidsproductie en deugdelijkheid van uitlaten onderdeel van de controle worden. Nu de Binnenweg vijf sterren van het keurmerk veilig ondernemen heeft, verleggen we onze aandacht naar het industrieterrein. Door middel van het keurmerk veilig ondernemen, werken we samen met de bedrijven toe naar een veiliger industrieterrein. Ondermijning Bij ondermijnende criminaliteit gaat het om een breed scala aan criminele fenomenen en de ondermijnende werking die daarvan uitgaat op de samenleving en het bestuur.
De verwevenheid met de legale wereld heeft vergaande consequenties. Gemeente, politie en RIEC hebben een belangrijke rol om inwoners en ondernemers, maar ook hun eigen organisaties weerbaar te maken tegen ondermijning. In navolging van 2021 zijn er ook in 2022 diverse vormen van weerbaarheidsvoorlichting en training. Ook wordt in 2021-2022 in samenwerking met het RIEC een quickscan uitgevoerd naar de weerbaarheid van de organisatie. Aan de hand van de resultaten wordt bepaald welke verdere acties binnen de gemeentelijke organisatie nodig zijn om de weerbaarheid te vergroten. In 2022 wordt binnen het thema ondermijning ook ingezet op het thema vastgoed. Het gaat hierbij met name om de financiering van vastgoed met crimineel geld en het gebruik van vastgoed voor criminele activiteiten. In het kader van de Wet Regulering Sekswerk, waarbij alle prostituees en exploitanten van seksbedrijven een vergunning nodig hebben, is binnen de Politie-eenheid Noord-Holland besloten het bestuurlijk toezicht hierop te centraliseren. De individuele gemeenten leveren op basis van inwoneraantal een financiële bijdrage aan de centrumgemeente die het toezicht uitvoert. Cyberveiligheid Naast bovengenoemde prioriteiten wordt ingezet op het vergroten van de weerbaarheid rondom cybercrime en gedigitaliseerde vormen van criminaliteit.
Mogelijk mede door de coronacrisis, heeft deze vorm van criminaliteit een behoorlijke vlucht genomen. De focus ligt vooral op voorlichting en preventie. Dit wordt gedaan in samenwerking met politie, ondernemers en regionale samenwerkingsverbanden. In Heemstede loopt al het project Hackshield, waarbij jongeren in de leeftijd van 7-13 jaar met een cybersecurity game geleerd wordt zich te wapenen tegen online criminaliteit en het geleerde over te brengen op hun (groot)ouders. Er wordt ook gestart met het Geldezel-project. Het doel van dit project is te voorkomen dat met name jongeren en kwetsbaren hun bankrekening ter beschikking stellen aan criminelen en feitelijk als katvanger fungeren. Nieuwe werkwijze integrale handhaving Er worden algemene uitgangspunten geformuleerd en integrale handhaving zal met name een gewijzigde werkwijze met zich meebrengen voor zowel gemeente als externe partners. De samenwerking met de inwoners is een groeiproces. De zelfredzaamheid van bewoners wordt bevorderd.
Programmabegroting 2022
Programma 1
41
Woonfraudeoverleg Dit overleg wordt ook in 2022 gecontinueerd. Hierbij wordt in lijn met de Landelijke Aanpak Adreskwaliteit (LAA) casuïstiek besproken door burgerzaken, sociaal domein, openbare orde en veiligheid en handhaving. Doorontwikkeling team Handhaving en samenwerking met politie Sinds enkele jaren wordt gewerkt aan intensivering van de samenwerking van de teams Handhaving Heemstede en Bloemendaal waardoor een vervlochten team is ontstaan. Het team is sindsdien in ontwikkeling om intern en met externe partners de integraliteit van handhaving te verbeteren. Dit wordt in 2022 voorgezet. De verstevigde samenwerking tussen het team Handhaving en de politie blijft ook in 2022 een belangrijk onderwerp. De capaciteit van de politie staat structureel onder druk waardoor mogelijk reguliere meldingen door de politie niet opgevolgd kunnen worden en inwoners zich (nog) meer tot de gemeente richten. Opvolging van dergelijke meldingen bij de gemeente vragen mogelijk om meer capaciteit of een andere prioriteringen van werkzaamheden. Bluswatervoorziening: overbruggingsperiode Vanaf 1 januari 2022 gaat de Veiligheidsregio Kennemerland waterwagens gebruiken als bluswatervoorziening. Het beheer en onderhoud van deze vorm van bluswatervoorziening wordt door de gemeenten in de Veiligheidsregio belegd bij de brandweer. Vanaf die datum wordt geen gebruik meer gemaakt van brandkranen.
Handhaving tijdens corona pandemie Met de steeds veranderende Covid-19 maatregelen is telkens gekeken naar welke mogelijkheden er nog wel waren voor inwoners, ondernemers en (sport)verenigingen. Zichtbaar aanwezig zijn heeft een preventieve werking en daarnaast hebben inwoners en ondernemers een aanspreekpunt bij vragen. Er is veel ingezet in de winkel- en natuurgebieden. Opgedane ervaringen bij andere ondernemers zijn gedeeld, zodat men van elkaar kon leren. Sinds de pandemie zijn het aantal meldingen bij Handhaving met bijna 45% toegenomen. Men werkt meer vanuit huis en ervaart meer overlast. Daarnaast staat de politie capaciteit onder druk en worden er steeds meer meldingen bij de gemeente neergelegd. Om de toename in meldingen van zowel inwoners als van de politie het hoofd te kunnen bieden en daarnaast de reguliere werkzaamheden uit te kunnen blijven voeren is er extra capaciteit ingehuurd. Deze inzet wordt zolang als nodig gecontinueerd op basis van de daarvoor gereserveerde gelden. Handhaving nieuwe Haven Heemstede Begin 2021 is begonnen met de realisatie van de haven in Heemstede (gelegen tussen Heemsteedse Dreef, Havenstraat/Havendreef, Industrieweg en Van den Eijndekade). Vanaf het moment dat de haven in gebruik genomen wordt, is nachtverblijf op deze locatie toegestaan. Betalingen verlopen via de Blue Water App.
Er wordt door Toezicht & Handhaving toezicht gehouden in de haven en gecontroleerd op betalingen van verblijfsgelden. Via de commerciële exploitatie van de haven dienen alle uitgaven, waaronder de kosten voor de extra inzet, gedekt te zijn.
3. Hoe gaan we dit meten? Verplichte beleidsindicatoren (laatste meting cijfers uit: waarstaatjegemeente.nl 16/08/2021) Jaar Waarde Waarde NL meting Heemstede
Indicator
Meeteenheid
Verwijzingen Halt Winkeldiefstallen Geweldsmisdrijven Diefstallen uit woning Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)
Aantal per 1.000 jongeren Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners
2020 2019 2020 2019
11 2,3 4,6 2,3
17 1,1 2 4,4
Aantal per 1.000 inwoners
2020
6,2
5
Programmabegroting 2022
Programma 1
42
4. Wat mag het kosten? (x € 1.000)
rekening
begroting
begroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Lasten Baten
2.066 7
2.105 6
2.389 6
2.285 6
2.283 6
2.282 6
Resultaat programma
-2.059
-2.099
-2.383
-2.279
-2.277
-2.276
Lasten programma 1
meerjarenbegroting
Baten programma 1
€ 5.900
€ 2.388.826
Aandeel programma in totale begroting van € 66.126.060
Detailtabel programma 1 – Veiligheid (x € 1.000) Taakveld omschrijving taakveld