Jaarstukken 2023.pdf

Jaarstukken 2023

pagina 34

Verkeersveiligheid Aanpak Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 Het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) beschrijft een gezamenlijke koers om het aantal verkeersslachtoffers drastisch te verminderen, dit is opgesteld door het Rijk. Op basis van de intentieverklaring (2021) en het contourendocument (2022) is het Uitvoeringsprogramma verkeersveiligheid Noord-Holland 2030 opgesteld waar het college zich in september 2023 aan heeft gecommitteerd. Snelheidsverlaging naar 30 km/u (Wegcategoriseringsplan) In 2023 zijn in het kader van het Wegcategoriseringsplan, de projecten herinrichting van de Johan Wagenaarlaan en César Francklaan in voorbereiding geweest. Voor dit project is het voorlopig ontwerp vastgesteld door het college voor de inspraakperiode. Van Merlenlaan e.o. Voor het project herinrichting Van Merlenlaan en omgeving is in november 2023 het concept definitief ontwerp herinrichting Camplaan-West, Raadhuisplein, Valkenburgerlaan-Noord en Van Merlenlaan aan de commissie Ruimte gepresenteerd. Het project hangt samen met het project 'vrachtcirculatieplan' (weren vrachtverkeer). Aandacht voor kwetsbare weggebruikers In 2023 zijn er verbeteringsm aatregelen op een aantal bestaande oversteekplaatsen toegepast. De verbeteringen bestaan voornamelijk uit attentie verhogende maatregelen. De oversteekvoorzieningen bij de schoolzone van de Eyckmanlaan zijn verbeterd.

Verder zijn op bestaande oversteekplaatsen van gebiedsontsluitingswegen in Heemstede de voorzieningen verbeterd (Glipperdreef, Javalaan en Herenweg). Deze wegen grenzen niet direct aan een school maar veel scholieren maken gebruik van deze oversteekplaatsen. Een aantrekkelijk en veilig winkelgebied voor alle verkeersdeelnemers in 2023 een adviesrapport opgesteld met maatregelen om de verkeerssituatie op de Binnenweg en Raadhuisstraat te verbeteren. De uitkomsten van rapport, de zienswijze van de commissie Ruimte en de inspraakreacties (periode november/december 2023) hebben geresulteerd in het definitieve uitvoeringsplan waarmee de motie 'Auto te gast in Heemstede betekent voorrang voor fietsers en voetgangers' afgedaan kan worden. Bereikbaarheid en doorst rom ing Regionale samenwerking met Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer Op 18 oktober 2023 hebben de voorzitter van de Gemeenschappelijk Regeling Zuid Kennemerland (GR) en de wethouder Verkeer en Vervoer Haarlemmermeer samenwerkingsafspraken ondertekend. Deze zijn besproken op de radenbijeenkomst Zuid -Kennemerland op 15 november 2023. Door intensievere samenwerking houden we bijvoorbeeld het autogebruik op de N201, die door Heem stede loopt, onder controle.

Hiervoor zijn w ij in 2023 ook gestart met een onderzoek, mobiliteitsonderzoek N201.Daarnaast moeten we gezamenlijk optrekken voor hoogwaardig en toekomstbestendig openbaar vervoer en het verbeteren van doorfietsroutes. Bereikbaarheid Kust In 2023 is uitvoering gegeven aan het project 'multimodale bereikbaarheid kust Zuid -Kennemerland'. Fase 2 van het onderzoek (de verkenning met een feitelijke probleemanalyse, gevolgd door een inventarisatie van kansrijke oplossingsrichtingen) is afgerond. Er zijn drie doelstellingen geformuleerd: 1) Inzet op verbeteren van de fietsbereikbaarheid van de kust (no-regret); 2) Het tegengaan van files op de toegangswegen naar de kust, zodat het OV maximaal kan doorstromen en daarmee een aantrekkelijk alternatief voor de auto is; 3) Het opvangen van de groei van dagrecreatie op piekdagen met OV, fiets en P+R.

Jaarstukken 2023

pagina 35

Nieuw Parkeerbeleid In december 2023 is de Parkeervisie Heemstede 2024 vastgesteld. Met de Parkeervisie kan Heemstede de knelpunten op het gebi Heemstede zorgen we voor een verbeterd evenwicht tussen goede bereikbaarheid enerzijds en een veilige t het vormgeven van de Nota Parkeernormen. Terugdringen vrachtverkeer In 2023 heeft een verkennend onderzoek plaatsgevonden naar de hoeveelheid doorgaand zwaar vrachtverkeer en de routes die dit verkeer aflegt. Op basis van dit onderzoek is eind 2023 een start gemaakt voor het opstellen van een vrachtcirculatieplan voor Heemstede, inclusief regionale impact. Inzet Hoogwaardig Openbare Vervoer In 2023 heeft de Gemeenschappelijke Regeling Zuid Kennemerland een eerste aanzet gemaakt voor een gezamenlijke (H) OV lijnennet propositie naar de Provincie Noord-Holland voor de nieuwe concessie Zuid Kennemerland-IJmond (2027). Heemstede heeft haar wensen aangegeven ten aanzien van hoogwaardig openbaar vervoer. Regionale bewegw ijzering In de stuurgroep GR is besloten niet door te gaan met het project 'regionale bewegw ijzing'. De uitvoering van het bewegwijzeringsplan is een omvangrijke maatregel die nu grotendeels door de gemeenten zelf moet worden opgebracht. Door andere prioriteiten is hier binnen Heemstede nog g een verdere uitvoering aan gegeven.

Duurzam e m obilit eit Inzet op uitbreiding laadvoorzieningen Afgelopen jaar is de laadpalenvisie (2021) geëvalueerd en zijn de beleidsregels voor openbare laadpalen aangepast. Om het plaatsingsproces te vereenvoudigen is in 2023 ook een plankaart vastgesteld met laadlocaties. Tot slot is in 2023 een overeenkomst afgesloten met MRA-e voor het plaatsen van snelladers en is ingestemd met een kabelgoottegel pilot. Uitbreiding fietsparkeren station Zowel ProRail als de GR hebben extra financiën beschikbaar gesteld waardoor de uitbreiding van fietsparkeren bij IC station Heemstede Aerdenhout gerealiseerd kan gaan worden. Fietspad Westelijke Randweg en aansluiting Vogelpark Deze fietsverbinding (F208) wordt gerealiseerd door de provincie Noord-Holland, in samenwerking met de gemeenten Heemstede, Haarlem en Bloemendaal. Voor het eerste deel, van Claus Sluterweg tot en met de nieuwe fietsbrug over de Leidsevaart, zijn de plannen in 2023 verder uitgewerkt. De verwachting is dat de fietsroute niet via het Vogelpark gaat, maar via de parallelweg van de Leidsevaartweg. Nieuwe fietsverbinding Haarlemmermeer

Heemstede

Zandvoort

fietsverbinding is opgenomen. Voor de verbetering van fietsverbinding Cruquiusweg (zuidelijke ventweg) is in 2023 gestart met de werkzaamheden. Spoorwegtunnel Leyduin In 2023 zijn verschillende tunnelvarianten onderzocht. Ondanks de wenselijkheid van een volwaardige tunnel ter hoogte van de huidige Niet Actief Beveiligde Overweg (NABO), lijkt deze niet haalbaar. De maatschappelijke kosten en baten zijn niet in balans. Er is daarom voorgesteld om geen tunnel te realiseren.

Jaarstukken 2023

pagina 36

Onderzoek deelmobiliteit De ontwikkelingen in het kader van deelmobiliteit vragen om beleid op dit onderwerp. In 2023 is gestart met een eerste aanzet in de vorm van een onderzoek naar de mogelijkheden van deelmobiliteit in Heemstede.

Hoe hebben w e dit gem et en? Verp licht e beleidsindicat oren Er zijn geen verplichte beleidsindicatoren voor programma 2.

Jaarstukken 2023

pagina 37

Wat heeft het gekost ? plus = nadeel, min = voordeel

Rekening

Begroting

Rekening

2022

2023

2023

Lasten

6.400

6.505

6.701

Baten

-518

-139

-191

Saldo van baten en lasten

5.881

6.366

6.510

0

0

0

Onttrekking aan reserve

-91

-247

-91

Mutatie reserves

-91

-247

-91

5.790

6.119

6.419

Storting in reserve

Resultaat programma

plus = nadeel, min = voordeel

Last en

Rekening 2022

Begroting 2023

Rekening 2023

Verschil

5.458

5.607

5.837

230

per t aakveld

2.1

Verkeer en vervoer

2.2

Parkeren

401

278

310

32

2.3

Recreatieve havens

79

181

118

-63

2.4

Economische havens en waterwegen

462

438

436

-3

6.400

6.505

6.701

197

Subtotaal Lasten Bat en

per t aakveld

2.1

Verkeer en vervoer

-450

-48

-63

-14

2.2

Parkeren

-32

-20

-34

-14

2.3

Recreatieve havens

-36

-71

-95

-24

-518

-139

-191

-53

5.881

6.366

6.510

144

0

0

0

0

-91

-247

-91

156

-91

-247

-91

156

5.790

6.119

6.419

300

Subtotaal Baten Saldo van baten en lasten Mut at ie reserves Storting in reserve Onttrekking aan reserve Mutatie reserves Resultaat programma

Jaarstukken 2023

pagina 38

Toelichting op de financiële cijfers Last en Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer. 230.000. Dit ontstaat door:

•

107.000. Dit kan worden verklaard doordat de kosten voor de projectleider WCP worden betaald vanuit het project en niet ten laste komen van het taakveld Verkeer en vervoer dit geeft een voordeel van 29.000 dit komt door een vrijval van de investering tunnel Leyduin. Omdat ProRail de overeenkomst heeft opgezegd wo rdt dit bedrag 23.000. Als gevolg van minder aanvragen particulieren voor werkzaamheden aanleggen uitritten en straatwerk, 15.000; de overige kleine nadelen bedragen

nuts/ telecommunicatie levert een voord 6.000.

•

28.000. De kosten van Meerlanden voor schoonhouden van wegen vallen lager uit dan begroot, omdat Meerlanden een lagere indexering over 2023 heeft toegepast dan d e gemeente. Hierdoor ontstaat een 41.000. Wel zijn extra kosten gemaakt in verband met de 'schoonmaakactie opruimen 13.000. (Deze kosten worden vergoed op basis van het convenant met de verpakkingsindustrie en zijn een voordeel op de inkomsten op dit taakveld en is daarmee budgettair neutraal).

•

225.000. 204.000 en hogere kosten onderhoud door het uitvoeren van herstelschade aan de 21.000.

•

38.000. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. In de paragraaf bedrijfsvoering is een analyse van de salarislasten opgenomen.

• Meer doorberekende salarislasten ve

40.000. De salarislasten wijken af van de begroting

door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. In de paragraaf bedrijfsvoering is een analyse van de salarislasten opgenomen. 11.000; de hogere

• •

41.000 nadelig. Overige kleine voord

28.000 voordelig.

Taakveld 2.2 Parkeren 32.000. Dit ontstaat door:

•

De lasten voor onderhoud van de parkeermeters zijn vanw ege de ouderdom van de apparaten 21.000 daarnaa hogere doorbelasting salariskosten. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeente breed niet toe. In de paragraaf bedrijfsvoering is een analyse van de salarislasten opgenomen.

Jaarstukken 2023

pagina 39

Taakveld 2.3 Recreat ieve havens 63.000. Dit ontstaat door:

•

Omdat de haven nog betrekkelijk nieuw is zijn er minder kosten gemaakt dan begroot dit geeft een 52.000. Hogere exploitatiekosten door stijging elektriciteitsprijs geeft een nadeel van 14.000 en daarnaast minder onderhoudskosten niet te exploiteren deel haven dit leidt tot een 25.000.

Bat en Taakveld 0.10 reserves 156.000 minder onttrokken aan de reserves dan begroot (nadeel). Dit komt voornamelijk doordat de kosten projectleider WCP zoals begroot in de begroting 2023 van

150.000 niet zijn onttrokken aan de

bestemmingsreserve WCP m aar in de kredieten voor het WCP zijn opgenomen. De onttrekking die gelijk loopt met de kapitaallasten vindt vanaf het jaar na gereedkomen van het project plaats.

Jaarstukken 2023

pagina 40

Program m a 3 Econom ie Inhoud program m a Heemstede is een mooie gemeente om in te wonen, werken én ondernemen. Dit willen we ook zo houden. Het programma Economie richt zich daarom op het behoud van een goed vestigingsklimaat en de economische profilering van Heemstede. De Heemsteedse economie is divers. We hebben verschillende type bedrijvigheid in de winkelgebieden, zorginstellingen en op de bedrijventerreinen. Deze diversiteit vraagt om verschillende aanpakken om ondernemers te ondersteunen in de transities op het terrein van energie, klimaat en circulaire economie. Een duurzame economische groei is nodig in de regio, met een focus op maatschappelijk verantwoord ondernemen. Daarnaast willen we samen met ondernemers de lokale economie een impuls geven door evenementen te organiseren. Dat zorgt vo or sterke sociale cohesie en draagt bij aan het recreatieve klimaat van Heemstede zoals beschreven in programma 5 Sport, cultuur en recreatie.

Wat hebben w e bereikt ? In de afgelopen jaren werd de Nederlandse economie geconfronteerd met buitengewoon hoge inflatie. Hierdoor daalde de koopkracht en steeg de rente. Dit heeft ook impact op de lokale economie. Het versterken van de lokale economie blijft daarom van groot belang. In 2023 hebben we verder gewerkt aan de acties uit het Economisch Actieprogramma 2023-2027 om een duurzame basis te leggen voor toekomstige groei en brede welvaart in Heemstede.

Wat hebben w e ervoor gedaan? Lokale econom ie Samenwerking ondernemers Het college vindt het belangrijk om regelmatig contacten met het bedrijfsleven te onderhou den. We gaan daarom de dialoog aan met onder andere de Stichting BIZ en de winkeliersvereniging Jan van Goyenstraat over actuele zaken en plannen. Een ander belangrijk onderdeel is het afleggen van bedrijfsbezoeken. We willen een goede gesprekspartner zijn die het ondernemerschap ondersteunt. Evenementen Er zijn dit jaar verschillende evenementen georganiseerd door ondernemers en particulieren. We hebben het evenementenbeleid geëvalueerd. Deze evaluatie liep door tot begin 2024. De stukken gaan ter informatie in het tweede kwartaal van 2024 naar de raad. Actualisatie verblijfsaccommodatiebeleid Heemstede hecht waarde aan een prettig woon- en leefklimaat. Om een goede balans tussen wonen en leven en recreatief overnachten te bewaren dient het exploiteren van een B&B en particuliere vakantieverhuur op verantw oorde wijze plaats te vinden. Het verblijfsaccommodatiebeleid 2020 is daarom in 2023 geëvalueerd en geactualiseerd om beter aan te sluiten bij de ontw ikkelingen en behoeftes van Heemstede.

Jaarstukken 2023

pagina 41

Bedrijventerreinen We zijn in 2023 gestart met een opzet voor een onderzoek naar het type bedrijvigheid in Heemstede. Dit onderzoek wordt uitgevoerd in 2024. Het resultaat hiervan is een duidelijk afwegingskader welk type bedrijvigheid wel of niet in Heemstede past. Dit onderzoek komt voort uit het project Havenkwartier/Groot Clooster, wat verder beschreven staat in programma 8. Uitvoeringsagenda Economisch Actieprogramma Het college heeft op 24 januari 2023 het Economisch Actieprogramma 2023-2027 vastgesteld. Het afgelopen jaar heeft de gemeente gewerkt aan haar economische ambities via de Uitvoeringsagenda 2023. Bedrijveninvesteringszone (BIZ) Een belangrijk resultaat voor 2023 was het oprichten van een BIZ voor vastgoedeigenaren in het centrumgebied. Op 5 december 2023 heeft het college de positieve draagvlakmeting vastgesteld. Daarmee treedt de BIZ Vastgoed met ingang van 1 januari 2024 in werking. Met een BIZ versterken we de samenwerking met de vastgoedeigenaren. De vastgoedeigenaren gaan daarbij zelf ook investeren in het centrumgebied. Maat schappelijk verant w oord ondernem en en circulaire econom ie Pilot verminderen voedselverspilling horeca We hebben in 2023 een pilot uitgevoerd bij 5 lokale horecaondernemers om voedselverspilling tegen te gaan samen met Greendish. Bij dit project is een besparing gerealiseerd van 5.468 kilo voedsel.

Daarnaast zijn er grote besparingen op het gebied van broeikasgasemissie (24.603 CO2-eq) en watergebruik (594.270 liter). Er zijn hierbij ook mooie stappen gezet hoe 'afval' weer ingezet kan worden als grondstof, zoals het gebruiken van visgraten voor vissensoep en een samenwerking met de kinderboerderij voor compost . Verduurzamen bedrijfspanden ondernemers In 2023 zijn weer een aantal energiescans beschikbaar gesteld voor Heemsteedse ondernemers vanuit het Uitvoeringsprogramma Heemstede Duurzaam. Er zijn 11 adviesgesprekken uitgevoerd in 2023. De gemeente wil aan ondernemers een positieve stimulans geven om te investeren in energiebesparing en duurzame energieopwekking. De ondernemers hebben een adviesrapport ontvangen en begeleiding bij het nemen van stappen tot een meer energie efficiënte bedrijfsvoering. Door de investeringen van ondernemers wordt jaarlijks een reductie in CO2, gas en elektriciteit gerealiseerd. Regionale econom ie en sam enw erking Regio Zuid-Kennemerland De gemeenten uit de regio Zuid-Kennemerland hebben in 2023 de Zuid-Kennemer Agenda uit 2019 geactualiseerd. Economie is één van de hoofdopgaven.

Deze hoofdopgave richt zich op het beter benutten van ons economisch kapitaal, de economische positionering van de regio (in de MRA), een regionale strategische arbeidsmarktagenda 2023-2027 om bij te dragen aan een arbeidsmarkt in balans en schaalvergroting en versnelling op het gebied van circulaire economie op basis van de al bestaande actieplannen. We werken samen om die acties op te pakken waar regionaal energie op zit. Een belangrijk aandachtspunt blijft daarnaast de grote en groeiende krapte op de arbeidsmarkt in de zorg. De regio Zuid Kennemerland en IJmond hebben daarom in 2023 het regioplan Integraal Zorgakkoord (IZA) opgesteld. Heemstede in de MRA Afstemming tussen de regiogemeenten in de MRA vindt onder meer plaats in de activiteiten uit de MRA -programma circulaire economie, de Strategische agenda Toerisme in de MRA 2025 en de afstemming van evenementen. De acties uit de geactualiseerde Zuid-Kennemer Agenda zijn door vertaald naar een propositie van de regio Zuid-Kennemerland voor de in 2024 vast te stellen MRA Agenda voor de periode 2025-2028.

Jaarstukken 2023

pagina 42

Hoe hebben w e dit gem et en? Verplicht e beleidsindicat oren Indicator

Meeteenheid

Jaar

Waarde

meting

Jaar

Waarde

meting

Functiemenging

%

2021

41,1

2022

41,8

Vestiging (van

Aantal per 1.000 inwoners in de

2021

194

2022

208,9

bedrijven)

leeftijd van 15-65 jaar

Bron: https:/ /ww w.waarstaatjegemeente.nl

Wat heeft het gekost ? plus = nadeel, min = voordeel

Rekening

Begroting

Rekening

2022

2023

2023

Lasten

359

344

400

Baten

-179

-177

-197

Saldo van baten en lasten

180

167

203

Resultaat programma

180

167

203

plus = nadeel, min = voordeel

Last en

Rekening 2022

Begroting 2023

Rekening 2023

Verschil

per t aakveld

3.1

Economische ontw ikkeling

294

276

325

48

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

65

68

75

7

359

344

400

56

Subtotaal Lasten Bat en

per t aakveld

3.1

Economische ontw ikkeling

-137

-121

-144

-23

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-42

-56

-53

3

-179

-177

-197

-20

Saldo van baten en lasten

180

167

203

36

Resultaat programma

180

167

203

36

Subtotaal Baten

Jaarstukken 2023

pagina 43

Toelichting op de financiële cijfers Last en Taakveld 3.1 Econom ische ont w ikkeling 48.000. Dit wordt veroorzaakt doordat:

• ontstaan op de salarislasten. Voor een analyse van de totale salarislasten wordt verwezen naar de paragraaf bedrijfsvoering;

•

De procesbegeleiding van BIZ vastgoed in Heemstede is niet begroot. Voor gedeeltelijke dekking van de kosten is een subsidie ontvangen van de provincie. Omdat de subsidie onder de baten m oet worden 23.000 (en daarmee gelijk aan de totale subsidie). Deze overschrijding op de lasten staat tegenover de overschrijding op de inkomsten voor hetzelfde bedrag. Per saldo is dit een budgettair neutrale afwijking van de begroting.

Jaarstukken 2023

pagina 44

Program m a 4 Onderw ijs Inhoud program m a Het programma Onderwijs bestaat uit taken die voortvloeien uit de onderwijswetgeving, het lokale onderwijsbeleid en regionale afspraken. Onder de wettelijke taken vallen onder andere de zorgplicht voor de schoolgebouwen, het zorg dragen voor het leerlingenvervoer, toezicht & handhaving op naleving van de leerplicht en het voorkomen van het voortijdig schoolverlaten. Het lokale onderwijsbeleid omvat o.a. de schoolbegeleiding op de basisscholen, de instandhouding en verhuur van gemeentelijke gymnastiekaccommodaties en de extra financiële bijdrage aan schoonmaakonderhoud, vakleerkrachten gymnastiek en muziekonderwijs en milieu educatie. Ook het onderwijsachterstandenbeleid (voorschoolse educatie) valt binnen dit programma.

Wat hebben w e bereikt ? Heemstede telt 10 basisscholen en twee scholen voor voortgezet onderw ijs. Het merendeel van de Heemsteedse kinderen in de basisschoolleeftijd bezoekt een school in Heemstede. Voor leerlingen die verder moeten reizen dan noodzakelijk of die een school voor speciaal onderwijs bezoeken is een passende vergoeding of aangepast vervoer beschikbaar. Kinderen met een minder goede uitgangspositie gaan naar een peuteropvang met voorschoolse educat ie. In 2023 zijn we gestart met het ontwikkelen van het jeugdakkoord. We hebben met diverse partners in het jeugdbeleid, waaronder de scholen gesproken. Prestatiedruk is als één van de thema's voor het jeugdakkoord benoemd.

Wat hebben w e ervoor gedaan? Uit voering van het Int egraal Huisvest ingsplan basisscholen (IHP) Volgens het in decem ber 2019 vastgestelde IHP worden de gebouwen van de basisscholen aangepast aan de eisen van deze tijd. Na renovatie of nieuwbouw voldoen ze minimaal aan de eisen van BENG en frisse scholen B. In 2023 hebben we belangrijke stappen gezet in de uitvoering:

•

het krediet voor nieuw bouw voor de Nicolaas Beetsschool is beschikbaar gesteld en de aanbesteding is gestart; • de onherroepelijke omgevingsvergunning voor Nicolaas Beetsschool is afgegeven; • we hebben een besluit genomen over de locatie voor de wissellocatie, het krediet beschikbaar gesteld en een leverancier geselecteerd; Parallel aan deze activiteiten is samen met de schoolbesturen gewerkt aan een actualisatie van het IHP. Actualisatie was o.a. nodig om te kijken of de leerlingenprognose aanleiding geeft voor bijstelling van de plannen en de gestegen bouwkosten in het plan te verwerken. In 2024 nemen wij een besluit over de actualisatie. Versnellen Verduurzam en Scholen Heem st ede In 2023 hebben wij de subsidieregeling Versnellen Verduurzamen Scholen vastgesteld met als doel scholen financieel te helpen met een versnelling in de verduurzaming. Scholen die vooruitlopend op renovatie of Jaarstukken 2023

pagina 45

nieuwbouw maatregelen willen toepassen die energie of CO2 besparen of duurzame energie opwekken kunnen een beroep doen op deze regeling. Leerplicht en voort ijdig schoolverlat en Heemstede participeert in de gemeenschappelijke regeling (GR) Schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten. In 2023 is een nieuw beleidsplan gemaakt. De doelstelling is ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk jongeren van 5 tot 27 jaar een passend leer(werk)aanbod ontvangen en uiteindelijk met een diploma school verlaten. We hebben in het beleidsplan het recht op onderw ijs breder getrokken naar een recht op ontwikkeling. Nat ionaal Program m a Onderw ijs Als gevolg van de coronacrisis hebben scholen en de gemeente rijksmiddelen ontvangen voor het inhalen van achterstanden die hierdoor zijn ontstaan. De middelen zijn in 2021 toegekend en mogen tot en met het schooljaar 2024/2025 worden ingezet. In 2023 zijn de volgende activiteiten gesubsidieerd:

• •

Inzet pedagogische coach op locaties met voorschoolse educatie 16 uur per week voor 1 jaar 38.000) Screening leerlingen (2 basisscholen) op 38.500) 120.000 beschikbaar.

Jeugdakkoord Het proces van het Jeugdakkoord bestaat uit drie fases: verkenning, verdieping en verbinding. In 2023 is de verkennende fase uitgevoerd en is het grootste deel van de verdiepende fase afgerond. Thema's zijn bijvoorbeeld prestatiedruk, vrije tijd, samenwerking tussen organisaties en veiligheid. In het eerste halfjaar van 2024 werken we dit verder uit en volgt ondertekening van het Jeugdakkoord. Dit w ordt verder toegelicht in programma 0.

Hoe hebben w e dit gem et en? Verplicht e beleidsindicat oren Indicator

Meeteenheid

Jaar

Waarde

Jaar

Waarde

Leerlingen

Aantallen absoluut

meting 2022

2.523

meting 2023

2.507

Aantallen absoluut

2022

1.800

2023

1.827

Absoluut verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

2021

0

2022

nnb

Relatief verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

2021

12

2022

15

Voortijdige

% deelnemers van het VO en

2021

1,1

2022

1,4

schoolverlaters

MBO onderwijs

basisonderw ijs in Heemstede Leerlingen voortgezet onderwijs in Heemstede

zonder startkwalificatie DUO/Ingrado/OCW

Jaarstukken 2023

pagina 46

Overige beleidsindicat oren Indicator

Meeteenheid

Jaar 2022

Jaar 2023

Bereikte doelgroep VVE

Percentage

31%

34%

Non-bereik

Percentage

31%

32%

Monitor JGZ Kennemerland BV

Wat heeft het gekost ? plus = nadeel, min = voordeel

Rekening

Begroting

Rekening

2022

2023

2023

Lasten

2.678

2.770

2.950

Baten

-162

-233

-207

Saldo van baten en lasten

2.516

2.537

2.743

Onttrekking aan reserve

0

0

0

Mutatie reserves

0

0

0

2.516

2.537

2.743

Resultaat programma

plus = nadeel, min = voordeel

Last en

Begroting 2023

Rekening 2023

Verschil

49

50

78

28

1.632

1.545

1.631

85

998

1.174

1.241

67

2.678

2.770

2.950

180

per t aakveld

4.1

Openbaar basisonderwijs

4.2

Onderw ijshuisvesting

4.3

Onderw ijsbeleid en leerlingzaken

Subtotaal Lasten Bat en

Rekening 2022

per t aakveld

4.2

Onderw ijshuisvesting

-90

-24

-27

-3

4.3

Onderw ijsbeleid en leerlingzaken

-72

-209

-180

28

-162

-233

-207

25

2.516

2.537

2.743

206

0

0

0

0

0

0

0

0

2.516

2.537

2.743

206

Subtotaal Baten Saldo van baten en lasten Mut at ie reserves Onttrekking aan reserve Mutatie reserves Resultaat programma

Jaarstukken 2023

pagina 47

Toelichting op de financiële cijfers Last en Taakveld 4.1 Op enbaar onderw ijs 28.000. Dit komt door:

•

Er wordt totaal 28.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten op dit taakveld voor onderwijs. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten.

Taakveld 4.2 Onderw ijshuisvest ing 85.000. Dit komt door:

•

• •

• •

12.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten op dit taakveld. De salarislasten wijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten; 32.000 wegens stijgende energieprijzen in de gymzalen aan de Waalslaan & Offenbachlaan en een stijging van de waarde van schoolgebouwen en daardoor een hogere OZB belasting in 2023; In 2018 zijn er noodlokalen geplaatst bij de Nicolaas Beetsschool. De verwachting was dat de noodlokalen in 2023 niet meer in gebruik zouden zijn in verband met de oplevering van de nieuwbouw voor de Nicolaas Beetsschool. In 2023 is hier geen budget meer voor opgenomen in de begroting, maar het gebruik van de noodlokalen bleek achteraf wel noodzakelijk. Een nadeel van 36.000; 27.000 op het budget van het voortgezet onderwijs Hageveld. Dit komt door het toepassen van de gemeente-index, terwijl contractueel een andere index is overeengekomen; 32.000 nadelig.

Jaarstukken 2023

pagina 48

Taakveld 4.3 Onderw ijsbeleid en leerlingzaken 67.000. Dit komt door:

•

Er wordt totaal

88.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten op dit taakveld. De salarislasten

wijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten;

•

•

•

•

20.000 bijzonder o 20.00 16.000. Dit wordt veroorzaakt doordat er bij het opstellen van de jaarrekening 2022 geen rekening is gehouden met de vaststelling van de materiële financiële gelijkstelling. Hierdoor drukken de afrekeningen met betrekking tot de materiële financiële gelijkstelling uit begrotingsjaar 2022 op het budget in 2023; 29.000 wordt veroorzaakt doordat er een verschuiving heeft plaatsgevonden in de bekostiging van de opvang van peuters. Deze vielen voorheen onder de gemeentelijke regeling en komen nu in aanmerking voor de landelijke kinderopvangtoeslag en worden dus bekostigd door het Rijk; Op 8 februari 2023 is de nieuwe regeling specifieke uitkering voor de sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026 (SPUK-SGCS), ook wel bekend als GALA, gepubliceerd. De bestaande brede regeling combinatiefuncties, die via het Gemeentefonds werd uitgekeerd, vervalt hiermee. De daadwerkelijke verlening via de specifieke uitkering GALA was lager dan via het Gemeentefonds werd ontvangen. Het budget is geraamd op basis van de inkomsten via het Gemeentefonds. De besteding van de rijksmiddelen is 31.000. overeenkomstig de daadwerkelijke verlening. Hierdoor is een voordeel ontstaan v Tezamen met het nadeel in de baten op taakveld 4.3, is dit per saldo budgetneutraal; 17.000 voordelig.

Bat en Taakveld 4.3 Onderw ijsbeleid en leerlingzaken 28.000. Dit komt door:

•

•

Op 8 februari 2023 is de nieuwe regeling specifieke uitkering voor de sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026 (SPUK-SGCS), ook wel bekend als GALA, gepubliceerd. De bestaande brede regeling combinatiefuncties, die via het Gemeentefonds werd uitgekeerd, vervalt hiermee. Vanaf 2023 worden de baten nu specifiek als rijksbijdrage in programma 4 onder taakveld 4.3 geraamd en niet meer in het Gemeentefonds. De daadwerkelijke verlening via de specifieke uitkering was lager dan via het gemeentefonds en wat in de begroting was opgenomen - werd ontvangen. Hierdoor ontstaat een nadelige afwijking van 33.000. Tezamen met het voordeel in de lasten op taakveld 4.3, is dit per saldo budgetneutraal; Overige kleine a 5.000 voordelig.

Jaarstukken 2023

pagina 49

Program m a 5 Sp ort , cult uur en recreat ie Inhoud program m a Het programma sport, cultuur en recreatie bestaat uit taken die voortvloeien uit het lokale sport -, cultuur- en recreatiebeleid en regionale afspraken. Dit beleid omvat onder andere het lokaal sportakkoord, de uitvoering van de meerjarenonderhoudsplannen voor diverse sportaccommodaties, de relatie met de exploitant betreffende het sportcentrum Groenendaal en sportpark Groenendaal, de uitvoering van diverse taken op het gebied van sport door SportSupport (o.a. Buurtsportcoaches, jeugd onder de 12) en Sportservice (jeugd 13 t/m 17 en seniorensport), de subsidies sportstimulering, de uitvoering van de cultuurnota, waaronder het behoud van cultureel erfgoed, het stimuleren van de deelname aan het culturele aanbod, de cultuureducatie (onder meer via het onderw ijs) en het versterken van het cultuurhistorisch besef. Daarnaast maakt de uitvoering van het groenbeleidsplan onderdeel uit van dit programma.

Wat hebben w e bereikt ? Heemstede heeft een bloeiend sport -, cultuur- en recreatieaanbod. Dit aanbod inclusief de mooie historische buitenplaatsen, het dorpse karakter en de monumenten dragen bij aan het woongenot van onze inwoners en werkt verbindend, zeker ook dankzij de inzet van veel vrijw illigers. De sport-, cultuur- en recreatiefaciliteiten bieden een aangenaam leefklimaat in Heemstede. Onze voorzieningen zijn ook in 2023 op een hoogwaardig niveau gebleven. Om dit hoge voorzieningenniveau te behouden zijn onder andere de nieuwe meerjarenonderhoudsplannen sportcentrum en sportpark Groenendaal vastgesteld. We blijven dus investeren in sport. Heemstede heeft een actief en bloeiend verenigingsleven, zowel op cultureel als op sportief gebied. Naast de actieve vorm van cultuur beleven in verenigingsverband konden inwoners ook genieten van culturele activiteiten, zoals podiumvoorstellingen en exposities. De 80% versie van het groenbeleidsplan is vastgesteld. De aandacht ligt op biodiversiteit, klimaatadaptatie en een goede bodem voor de boom. In samenwerking met bewoners zijn in de Geleerdenwijk diverse groenprojecten gestart. Daarnaast is gewerkt aan het versterken van de biodiversiteit onder andere door het planten van bollen op de Zandvoortselaan. Op diverse plekken in Heemst ede is het groen verbeterd.

Bij wijkwandelingen zijn we in gesprek gegaan met bewoners om samen met bewoners hun buurt nog verder te verbeteren.

Wat hebben w e ervoor gedaan? Sport Sport draagt bij aan gezond en actief leven In 2023 is in Heemstede het lokaal Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) opgesteld. In het GALA zijn gezamenlijk afspraken gemaakt op het gebied van onder andere gezondheid en welbevinden. Sport en

Jaarstukken 2023

pagina 50

bewegen maakt hier integraal onderdeel van uit met onze buurtsportcoaches en de cursussen valpreventie. Uitvoering van het GALA, Sportakkoord II en de Brede Regeling Combinatiefuncties (BRC) vindt plaats van 2023 t/m 2026. Hoogwaardige sportvoorzieningen Om onze inwoners te kunnen laten sporten en bewegen naar wens, ambitie en vermogen zijn kwalitatief goede sportvoorzieningen een absolute voorwaarde. Voor het behoud deze hoogwaardige sportvoorzieningen zijn investeringen en onderhoud een noodzaak. In dat kader zijn in 2023 de meerjarenonderhoudsplannen Sportcomplex Groenendaal (Sportcentrum en Sportpark) vastgesteld.

de raad besproken begin 2024. Het sportcentrum Groenendaal behoudt daarmee in ieder geval tot en met 2032 zijn huidige vorm, inclusief een investering op verduurzaming. Duurzame sportverenigingen In 2023 is gevolg gegeven aan het verder verduurzamen van sportpark Groenendaal. In samenwerking met de diverse sportverenigingen en de exploitant op het sportpark is de veldverlichting alsmede de openbare verlichting op het sportpark geheel voorzien van ledverlichting. Verenigingen ondersteunen in zwaar weer Ook in 2023 zijn diverse verenigingen ondersteund in verband met de uitzonderlijke prijzen voor energie. Dit betrof GSV Heemstede, tennisverenigingen Merlenhove, de voetbalverenigingen VEW en HFC, de Kynologenclub en de Heemsteedse Reddingsbrigade. Deze en andere verenigingen spelen een belangrijke rol in het sociale leven van ons dorp. Spelen Zoals het jeugdakkoord omschrijft is de nadrukkelijke wens van kinderen en jongeren meer uitdagende speeltoestellen en plekken te hebben in Heemstede. Jongeren en basisschoolleerlingen hebben tijdens een speciaal daarvoor georganiseerde middag in 2023 actief m eegedacht over meer uitdagende speeltoestellen in Heemstede. De gemeente heeft dit toegepast op Speelbos Meermond. Bij elk herinrichtingsproces van speellocaties zal meer aandacht zijn voor de door jongeren verlangde uitdaging.

Zo blijven speellocaties in Heemstede aantrekkelijk voor de jeugd. In samenwerking met Hageveld, Herenboeren en Naturalis is door een Heemsteedse illustrator een aantal borden ontw ikkeld over onder andere biodiversiteit op Meermond. Deze borden geven niet alleen bezoekers van Meermond informatie over het gebied, zij zijn specifiek ontwikkeld en sluiten aan op een lesprogramma voor leerlingen van Hageveld. Samen met de buurt is een integraal ontwerp gemaakt voor de Zernikelaan. Cult uur Subsidiëren van culturele activiteiten De gemeente steunt verschillende culturele organisaties en instellingen met een structurele subsidie voor het uitvoeren van hun activiteiten. Drie orkesten die werden geconfronteerd met hogere energie- en personeelskosten ontvingen een eenmalige incidentele subsidie hiervoor. Daarnaast verlenen we incidentele (waarderings)subsidies als extra steuntje in de rug om culturele activiteiten mogelijk te maken. Zo werd in 2023 financieel bijgedragen aan onder andere het culturele evenement BeleefHeemstede 1909, een historische film over Heemstede, een concert in de haven, een benefietconcert voor Oekraïne en de kerstsamenzang. Ook geeft de gemeente regelmatig immateriële steun door mee te denken en te faciliteren. BeleefHeemstede Culturele partners en andere organisaties werken samen in het platform BeleefHeemstede.

Dit heeft een online-deel: een website waarop te zien is wat er allemaal te doen is in Heemstede. Organisaties presenteren

Jaarstukken 2023

pagina 51

hier hun aanbod én zichzelf aan de inwoners. Daarnaast komen alle partners onder de paraplu van BeleefHeemstede regelmatig bij elkaar in netwerkbijeenkomsten, w aar zij door de onderlinge contacten tot nieuwe ideeën en initiatieven komen. Dit heeft bijvoorbeeld geleid tot het evenement BeleefHeemstede 1909 op het Wilhelminaplein. De eerste drie jaar (2021, 2022, 2023) lag de coördinatie en financiering van BeleefHeemstede bij de gemeente. Het is de bedoeling dat daarna de partners het zelf overnemen. In 2023 is gewerkt aan het oprichten van een stichting die deze rol vanaf 2024 moet overnemen. De statuten zijn opgesteld en er zijn bestuursleden aangezocht. Naar verw achting is de stichting in de eerste helft 2024 een feit; het streven is dat de stichting naast een subsidie ook andere manieren vindt voor de financiering van activiteiten. Kunst in raadhuis en openbare ruimte De gemeente stelt de raadzaal en publiekshal in het raadhuis beschikbaar voor wisselende exposities, met circa om de twee maanden een andere tentoonstelling. Ook ondersteunen we actief de kunstenaars bij het inrichten van de expositie, w at door hen zeer gewaardeerd wordt. Naar aanleiding van geluiden dat het de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed een schouw gedaan. Daaruit bleek dat het oorlogsmonument er vrij wijk Vogelpark.

In 2023 heeft de gemeente opdracht verleend aan de oorspronkelijke kunstenaar een replica van kunststof te maken. In november is het nieuwe beeld onthuld door de wethouder Cultuur, in aanwezigheid van bewoners en kunstenaar. Erfgoed en geschiedenis Om karakteristieke elementen in het dorp te behouden en beschermen, w illen we komen tot nieuw of aangepast erfgoedbeleid. We hebben een plan van aanpak gemaakt voor het opstellen van een Erfgoedvisie Heemstede 2024. Na de positieve zienswijze is het proces gestart voor het maken van de Erfgoedvisie. Op basis van deze visie kan vervolgens beleid en regelgeving voor erfgoed worden gemaakt (met daarop volgend de aanpassing van de Erfgoedverordening). Om inwoners te informeren over de geschiedenis van hun woonomgeving zijn op enkele plekken borden en andere objecten geplaatst of mede door de gemeente mogelijk gemaakt. Zoals een trekvaartroutebord op de Manpadslaan bij de Leidsevaart, bij het huis aan de Kerklaan van Julien Wolbers, een vroege voorvechter voor afschaffing van de slavernij (gerealiseerd door de Historische Vereniging Heemstede-Bennebroek) en de struikelstenen in de Javalaan, ter herinnering aan Joodse inwoners die in de Tweede Wereldoorlog zijn vermoord.

Noord-Holland: onteigening en rec burgemeester gesprekken gevoerd over de uitkomsten met een vertegenwoordiger van de Joodse gemeenschap en de lokale historicus, kenner van de Heemsteedse geschiedenis. Enkele punten zijn nog nader uitgezocht. In de gesprekken is de gezamenlijke (voorlopige) conclusie getrokken dat de gemeente niet betrokken is geweest bij onrechtmatig verkregen vastgoed en dat er geen achterstallige belasting is geheven bij overlevenden of nabestaanden. Daarmee is het onderzoek afgesloten. Bibliotheek De stichting Bibliotheek Zuid-Kennemerland ontvangt van de gemeente subsidie voor het in stand houden van de bibliotheek in Heemstede. In 2023 zijn nieuwe prestatieafspraken gemaakt voor de periode 20242027. Bij ontmoeting, bibliotheek als podium voor kunst en cultuur en als studie- en werkplek. Ten opzichte van de afgelopen budgetperiode is de focus op het ontwikkelen van digitale vaardigheden nieuw. Sinds 2023 krijgt de bibliotheek via de gemeente subsidie voor het uitvoeren van het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) en het aanbod voor het ontw ikkelen van digitale vaardigheden wordt in de komende periode uitgebreid. Dit past in het streven naar een inclusieve samenleving w aarin iedereen kan meedoen. Ook nieuw is de Jaarstukken 2023

pagina 52

intensievere samenwerking met scholen en kinderopvangverblijven en het streven om een podium te bieden voor zelfexpressie en maakprocessen. De prestatieafspraken zijn tot stand gekomen in goed en geregeld overleg tussen gemeente en bibliotheek en ook over de uitvoering hiervan is er regelmatig contact. Groen & recreat ie Groen van en voor iedereen In 2023 is de 80% versie van het groenbeleidsplan vastgesteld. In het nieuwe beleidsplan is meer aandacht voor het belang van klimaatadaptatie en biodiversiteit in het groen. Daarnaast focust het groenbeleidsplan zich op de samenwerking met en voorlichting voor de inw oners. Speciale aandacht voor bom en We zijn aan de slag gegaan met meer aandacht voor bomen in de straten. Voor de Molenlaan en de Denijslaan komt er een nieuwe inrichting, waar er meer ruimte wordt gecreëerd voor bomen. Er is meer rekening gehouden met de ruimte die de bomen nodig hebben en de uitdagingen w aar zij in de toekomst mee te maken krijgen. Ook in het groenbeleidsplan is extra aandacht besteed aan de rol van bomen in de openbare ruimte. Wijkgerichte aanpak Vooruitlopend op het groenbeleidsplan zijn we aan de slag gegaan met de wijkgerichte aanpak. We zijn de wijk ingegaan om met inwoners het gesprek aan te gaan over het groen in hun buurt. Met input vanuit de inwoners zijn we aan de slag gegaan.

Uit de wijkgerichte aanpak in de Geleerdenwijk zijn enkele projecten gekomen waar we in 2023 mee aan de slag zijn gegaan. Een voorbeeld hiervan is dat De Kuil is in samenwerking met en op voordracht van de bewoners van de Huizingalaan voorzien is van meer en biodiverser groen. We kijken samen met bewoners in de wijk naar vergroeningskansen. Zo zijn wij met kinderen onder begeleiding van een ecoloog de wijk door gegaan. Biodiversiteit We zijn aan de slag gegaan om op meer plekken in de gemeente bollen te planten of te herplanten om te werken aan versterking van biodiversiteit. De Zandvoortselaan is hier een voorbeeld van. Bij de aanplant van nieuw groen is zoveel mogelijk rekening gehouden met een biodiverse en inheemse aanplant. Groenrenovatie In 2023 zijn we op verschillende plekken bezig geweest met het renoveren van groen. Hiermee is het groen weer toekomstbestendig ingericht. Een voorbeeld hiervan is het Merwedeplantsoen.

doorgegaan. Het terrein is gevlakt en ontdaan van boomstobben. Er worden werkomschrijvingen gemaakt van de tijdelijke bouwweg, de terreininrichting van de heuvel en de uiteindelijke bouw van de nieuwe Belvedère. De definitieve start bouw van de Belvedère heeft in de com missie Middelen van 14 febru ari 2024 groen licht gekregen. De aanbesteding en uitvoering kan daarmee opgestart worden in 2024. Er is overleg met Historische Vereniging Heemstede-Bennebroek en met Waternet, die de Adriennelaan mogelijk gaat gebruiken voor de aanleg van een nieuwe waterleiding eind 2024. Verwachte uitvoering van de bouw van de nieuwe Belvedère volgt na deze werkzaamheden en is op dit moment gepland in het derde kwartaal van 2025. Waterrecreatie In 2023 hebben wij ons op twee fronten ingezet om waterrecreatie toegankelijk te maken voor onze inwoners. Ten eerste hebben we onderzoek gedaan naar welke oevers geschikt zijn voor een boothelling. De meest geschikte oever ligt aan de Kohnstammlaan. Een eerste bewonersavond heeft plaatsgevonden. De toets om de haalbaarheid te bepalen van onder andere de veiligheid en financiën volgt in 2024. Daarnaast is er een start gemaakt met het opstellen van het nieuwe ligplaatsenbeleid.

Jaarstukken 2023

pagina 53

Hoe hebben w e dit gem et en? Verplicht e beleidsindicat oren Indicator

Meeteenheid

Jaar

Waarde

meting Niet sporters

%

2020

Jaar

Waarde

meting 34,8

2022

32,6

laatste meting cijfers uit: waarstaatjegemeente.nl (2022)

Overige beleidsindicat oren Indicatoren sport/ cultuur

Meest recente gegevens*

Combinatiefuncties

FTE

5,9

Goed ervaren gezondheid

Percentage

97

Goed ervaren gezondheid (scholieren)

Percentage

82

Goed ervaren gezondheid (16-25 jaar)

Percentage

72

Goed ervaren gezondheid (18-64 jaar)

Percentage

83

Goed ervaren gezondheid (65+)

Percentage

67

Gelukkig (scholieren)

Percentage

74

Gelukkig (18+)

Percentage

79

Voldoet aan beweegrichtlijn (19+)

Percentage

56

Sport wekelijks bij club (4-11 jaar)

Percentage

72

Sport wekelijks bij club (scholieren)

Percentage

87

Sport wekelijks (16-25 jaar)

Percentage

83

Gemeentelijke monumenten per 1000 inwoners

Aantal

1,9

(0-11 jaar)

*Bron: Waarstaatjegemeente.nl en Gezondheidsatlaskennemerland.nl (peildatum 2022 en eerder).

Jaarstukken 2023

pagina 54

Wat heeft het gekost ? plus = nadeel, min = voordeel

Rekening

Begroting

Rekening

2022

2023

2023

Lasten

7.207

6.814

7.395

Baten

-1.715

-1.603

-1.564

Saldo van baten en lasten

5.492

5.211

5.830

Storting in reserve

247

0

0

Onttrekking aan reserve

-546

-843

-1.357

Mutatie reserves

-300

-843

-1.357

Resultaat programma

5.192

4.368

4.473

plus = nadeel, min = voordeel

Last en

Rekening 2022

Begroting 2023

Rekening 2023

Verschil

229

293

291

-2

2.263

1.905

2.061

156

420

402

493

91

per t aakveld

5.1

Sportbeleid en activering

5.2

Sportaccommodaties

5.3

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

5.4

Musea

6

6

2

-3

5.5

Cultureel erfgoed

24

25

41

17

5.6

Media

1.305

1.384

1.477

92

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

2.960

2.799

3.030

230

7.207

6.814

7.395

580

0

0

0

0

-1.353

-1.211

-1.137

74

Subtotaal Lasten Bat en

per t aakveld

5.1

Sportbeleid en activering

5.2

Sportaccommodaties

5.6

Media

-258

-329

-324

5

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-104

-63

-103

-40

-1.715

-1.603

-1.564

39

5.492

5.211

5.830

619

Mut at ie reserves Storting in reserve

247

0

0

0

Onttrekking aan reserve

-546

-843

-1.357

-514

Mutatie reserves

-300

-843

-1.357

-514

Resultaat programma

5.192

4.368

4.473

105

Subtotaal Baten Saldo van baten en lasten

Jaarstukken 2023

pagina 55

Toelichting op de financiële cijfers Last en Taakveld 5.2 Sport accom m odat ies 156.000 Dit komt door:

•

•

•

•

24.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten voor gemeentelijke sportaccommodaties. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten; 188.000 wordt veroorzaakt door een extra dotatie in de voorziening eigenarenonderhoud sportpark. Veel onderhoudswerkzaamheden welke gepland stonden in 2022 en in 2023 zijn niet uitgevoerd en doorgeschoven naar 2024 en 2025. Vanwege capaciteitsproblemen in de markt konden deze betreffende werkzaamheden niet tijdig worden uitgevoerd. Door het doorschuiven van de onderhoudswerkzaamheden bleek de voorziening niet dekkend te zijn in begrotingsjaar 2025. De voorschriften van het BBV schrijven voor dat de voorziening direct aangevuld dient te worden, waarbij de storting in de voorziening als extra last (dus nadeel) in het huidige begrotingsjaar 2023 genomen dient te worden; 85.000 door de terugvordering van de rijksgelden van de specifieke uitkering voor zwembaden en ijsbanen (derde tranche) door Sportfondsen. Op basis van het definitief exploitatietekort over de periode november-december 2021 en januari 2022 is er te veel verleend aan Sportfondsen.

Dit bedrag dient de gemeente terug te betalen aan het rijk en wordt teruggevorderd van Sportfondsen. Dit zorgt voor een voordeel in de lasten en voor een nadeel in de baten. Per saldo budgetneutraal. 29.000 nadelig.

Taakveld 5.3 Cult uurpresent at ie, cult uurproduct ie en cult uurpart icipat ie 91.000. Dit komt door:

•

•

52.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten voor cultuur en recreatie. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten; 39.000 nadelig.

Taakveld 5.6 Media Het nadeel op dit taakveld bedra

•

• • • •

92.000. Dit komt door:

32.000 meer doorberekend vanuit de salarislasten voor de bibliotheek. De salarislasten w ijken af van de begroting door een verschil in toerekening aan dit taakveld. Door een gewijzigde toerekening nemen de salarislasten gemeentebreed niet toe. Deze post wordt betrokken bij de salarislasten die de gemeente Heemstede als geheel verantwoordt in de paragraaf bedrijfsvoering, onderdeel HRM - salarislasten; 30.000 wordt veroorzaakt door de stijging van de energie- en gasprijzen in het multifunctioneel gebouw van Plein 1; Een nadeel is ontstaan doordat er meer geld is gestort in het onderhoudsfonds klein onderhoud gebouwen dan was voorzien 16.000; den onderhoud Plein 1 aan de elektra en werktuigbouw kundige installaties; 13.000 voordelig.

Jaarstukken 2023

pagina 56

Taakveld 5.7 Op enbaar groen en (openlucht ) recreat ie 230.000. Dit komt door:

•

208.000 dit kan gedeeltelijk worden verklaard door een calamiteit veroorzaakt door storm Polly waardoor onvoorzien veel bomen moesten worden geruimd. Een ander (groter) deel van de overschrijding is ontstaan door meerjarige onderhoudsbestekken Groen, die nog gericht zijn op onderhoudsniveau A. Het beschikbare onderhoudsbudget is hiervoor niet voldoende. In de loop van de jaren gaan/kunnen we dat afbouwen richting onderhoudsniveau B, e.e.a. zoals is vastgelegd bij de vaststelling van het Groenbeleidsplan;

•

Overige

22.000 nadelig.

Bat en Taakveld 5.2 Gem eent elijke sport accom m odat ies 74.000. Dit komt door:

•

•

85.000 door de terugvordering van de rijksgelden van de specifieke uitkering voor Een nadeel zwembaden en ijsbanen (derde tranche) door Sportfondsen. Op basis van het definitief exploitatietekort over de periode november-december 2021 en januari 2022 is er te veel verleend aan Sportfondsen. Dit bedrag dient de gemeente terug te betalen aan het rijk en wordt teruggevorderd van Sportfondsen. Dit zorgt voor een voordeel in de lasten en voor een nadeel in de baten. Per saldo budgetneutraal. Overige kleine afwijkinge 11.000 voordelig.

Taakveld 5.7 Op enbaar groen en (openlucht ) recreat ie 40.000. Dit komt door:

•

37.000 door hogere doorbelasting IPB en ontvangsten persoonsgebonden budget(PGB) voor begeleiding op de kinderboerderij;

•

3.000 voordelig.

Taakveld 0.10 ont t rekking aan de reserves Het voordeel op dit taakveld bedraagt 514.000. Dit komt door:

•

382.000. Dit bedrag is extra aan de reserve sociaal domein onttrokken om de overschrijdingen op de openeinderegelingen te dekken zoals beschreven staat in de nota reserves en voorzieningen. Voor een nadere toelichting over het saldo van de openeinderegelingen wordt verwezen naar de bijlage rapportage sociaal domein;

•

Op 26 februari 2024 heeft het PFO jeugd besloten een nieuwe verdeelsleutel te hanteren op de jeugdkosten van perceel 1. Hierbij is nadrukkelijk gekozen voor een combinatie tussen het profijt en solidariteitsbeginsel. Deze nieuwe verdeling van de jeugdkosten betekent een extra nadeel van 132.000 op de openeinderegelingen voor de gemeente Heemstede. Dit bedrag wordt extra 132.000.

Jaarstukken 2023

pagina 57

Program m a 6 Sociaal Dom ein Inhoud program m a Het programma Sociaal Domein gaat over werk, inkomen, gezondheid, welzijn en (jeugd)zorg voor onze inwoners. Aan de basis hiervan liggen onder meer de volgende wetten: Participatiewet, Wet sociale werkvoorziening (Wsw), Wet inburgering, Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs), Wet Publieke Gezondheid (WPG), Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en Jeugdwet. Op basis van deze wetten en maatschappelijke ontwikkelingen stellen we beleid op en zorgen we ervoor dat dit beleid wordt uitgevoerd. Dit doen we zelf of met inzet van onze partners. We richten ons hierbij zoveel mogelijk op preventie en waar nodig op ondersteuning.

Wat hebben w e bereikt ? We hebben in 2023 stappen gezet richting een meer inclusieve samenleving waarin iedereen meedoet en meetelt, van jong tot oud en van arm tot rijk. We hebben de zorg waar nodig dichtbij georganiseerd en ingezet op preventie. We hebben onze investeringen in een stevige en gezonde sociale basis voortgezet. Inwoners die het niet (meer) op eigen kracht of via hun netwerk redden, konden ook in 2023 een beroep doen op een breed aanbod aan ondersteuning. Onze maatschappelijke partners en zorgaanbieders speelden hierbij een belangrijke rol. Inwoners beoordelen de voorzieningen en ondersteuning in Heemstede over het algemeen positief. Dit blijkt ook uit het laatste cliëntervaringsonderzoek Wmo.

Wat hebben w e ervoor gedaan? Het Sociaal Domein bevat een grote verscheidenheid aan onderwerpen. Om te laten zien wat we doen om onze ambities te verwezenlijken, kiezen we hieronder voor de volgende indeling: Inclusieve samenleving; Werk en inkomen (bestaanszekerheid als randvoorwaarde); Gezondheid en sociale basis, Passende ondersteuning, Jeugd en Opvang vluchtelingen. Inclusieve sam enleving Evaluatie Routekaart regenbooggemeente Voor de evaluatie van de Routekaart Heemstede Regenbooggemeente 2020-2023 zijn het afgelopen jaar gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers uit het onderwijs, de zorg en het regenboogplatform , waarin maatschappelijke organisaties en mensen uit de doelgroep deelnemen. Ook hebben we een enquête over het regenboogbeleid gehouden onder alle inwoners. De resultaten worden nog vastgelegd in een samenvattend rapport en vorm en de basis voor een geactualiseerde regenboogroutekaart 2024 en verder. Werk en inkom en Spaarne Werkt Er is eind 2023 een toekomstkoers gekozen naar aanleiding van een onderzoek naar het duurzaam voortbestaan van het sociaal ontwikkelbedrijf. Vanwege een aantal ontw ikkelingen is dit nodig. Er is snellere uitstroom van de Wsw -doelgroep dan voorzien, daartegenover staat een lagere instroom dan verwacht. Ook blijkt de groep met indicatie nieuw beschut over het algemeen meer begeleiding nodig te hebben. Er ligt Jaarstukken 2023

pagina 58

door deze ontwikkelingen druk op de financiële resultaten. Volgens de laatste prognose is het resultaat van 2023 negatief; naar verw achting wordt dit medio april bekend. Met de voorgenomen nieuwe koers kan Spaarne Werkt op een gezonde manier voort blijven bestaan. Re-integratie In 2023 hebben we een aanbesteding gedaan met betrekking tot de diensten voor mensen met korte afstand tot de arbeidsmarkt en medische keuringen. De uitkomst is dat we doorg aan met dezelfde partijen als voorheen. Ondanks de krappe arbeidsmarkt was het in 2023 lastig om uitkeringsgerechtigden naar werk te begeleiden. Dit komt omdat zij steeds vaker een grote afstand tot de arbeidsmarkt hebben door psychische en fysieke problem en, lage of geen opleiding en het niet (of slecht) beheersen van de Nederlandse taal. Toch is er een kleine daling te zien in het aantal uitkeringen in 2023. In- en uitstroom In 2023 hebben gemiddeld 249 huishoudens een bijstandsuitkering ontvangen voor levensonderhoud. Daarnaast zijn 7 zelfstandigen geholpen bij het opzetten, voortzetten of beëindigen van hun bedrijf. Er zijn 25 uitkeringen beëindigd omdat er werk is gevonden. Daarnaast hebben 67 mensen in Heemstede naast hun bijstandsuitkering parttime werk.

Minimabeleid In 2023 is de inkomensgrens voor volwassenen naar 130 procent van de bijstandsnorm aangepast, zodat deze gelijk is aan de inkomensgrens voor de kindregelingen in het minimabeleid. Ook is in 2023 een andere werkwijze rondom het collectieve verzekeringsaanbod ingevoerd. Beide aanpassingen hebben gezorgd voor een stijging van het gebruik van onze minimaregelingen. Inburgering In 2023 is de instroom in de Wet inburgering op gang gekomen. Inmiddels is voor 13 gezinsmigranten een Persoonlijk Inburgering en Participatieplan opgesteld (PIP), 4 in 2022 en 9 in 2023. Voor de asielstatushouders zijn dit 59 plannen waarvan in 2022 16 en 43 in 2023. In 2022 werden nog veel statushouders met een oude verblijfsvergunning opgevangen. Een inburgeringstraject duurt gemiddeld 18 maanden. Voor een goede evaluatie van de resultaten en de effecten van het nieuwe inburgeringsstelsel komt 2024 te vroeg. Begin 2025 verwachten wij een eerste evaluatie te kunnen uitvoeren. Tegengaan energiearmoede Conform de landelijke richtlijn is in 2023 wederom met een bijdrage aan minima armoede tegengegaan door inzet van de energietoeslag. Voor 2023 is de doelgroep vergroot naar inwoners met een inkomen tot 150 procent in plaats van 130 procent van toepasselijke bijstandsnorm. Hierbij is een staffel in de bedragen per inkomensgroep toegepast. De aanvraagperiode loopt door in 2024.

Daarnaast zijn er diverse regelingen ingezet en voortgezet in sam enwerking met Duurzaam Heemstede. Gezondheid en sociale basis Integraal Zorg Akkoord en Gezond en Actief leven Akkoord (IZA en GALA) Toegankelijke, goede en betaalbare zorg is belangrijk.Omdat de vraag naar zorg in Nederland groeit, de zorgkosten stijgen en het aantal mensen dat werkzaam is in de zorg daalt, is preventief gezondheidsbeleid meer dan ooit noodzakelijk. In het Integraal Zorgakkoord (IZA) staan afspraken tussen de overheid (en de VNG) en een groot aantal partijen in de zorg. Voor onze regio zijn de afspraken vertaald in een regioplan naar een 6-

te zorg, Mentale gezondheid, Kwetsbare ouderen en multi morbide patiënten,

Gezondheidsverschillen, Digitalisering en Arbeidsmarkt en Onderwijs. Om de doelstellingen van het IZA te behalen is een beweging naar de voorkant (verschuiving van zorg naar sociale basis) nodig. Het regioplan is in december 2023 opgeleverd.

Jaarstukken 2023

pagina 59

Voor de noodzakelijke versterking van het preventief gezondheidsbeleid en daarmee de sociale basis zijn er afspraken vastgelegd in het Gezond en Actief Leven Akkoord. Met GALA worden gemeenten g estimuleerd een samenhangende, lokale aanpak op het gebied van gezondheid, sport & bewegen en sociale basis te ontwikkelen. Aan GALA is rijkssubsidie verbonden. In oktober 2023 is de subsidie voor de gehele looptijd (2023-2026) van het plan aan Heemstede t oegekend. In het plan "Samen werken aan een gezond en actief Heemstede" zijn drie uitdagingen benoemd: vitaal oud worden, actief verenigingsleven en gezond opgroeien (o.a. leefstijl). In 2023 zijn o.a. de volgende projecten uit het GALA budget bekostigd: buurtsportcoaches, speelgroep baby's, valpreventie, signaalpunt eenzaamheid en pilot overgewicht. Buurtanalyse Sociaal Domein Heemstede In het kader van het ontw ikkelen van gericht sociaal beleid, (preventieve) ondersteuning en het versterken van de Sociale Basis is in 2023 de Buurtanalyse Sociaal Domein Heemstede opgesteld , waarin een aantal buurten zijn aangewezen als focusbuurten. Vanaf 2024 gaan we deze analyse gebruiken. Dit kan bijvoorbeeld betekenen dat in deze buurten met voorrang ontmoetingen of activiteiten worden georganiseerd of gestimuleerd.

WIJ Heemstede Welzijnsorganisatie WIJ Heemstede is onze partner voor ontmoeting, zingeving (aanbod vrijwilligerswerk) en laagdrempelige ondersteuning op verschillende plekken in de gemeente. De huidige budgetsubsidie 20202023 van de stichting is in 2023 met één jaar verlengd. De tijd is benut om in gezamenlijk overleg actuele thema's te benoemen voor de periode 2025-2028. Ook de focusbuurten uit de buurtanalyse komen hierin terug. Doorontw ikkeling Plein1 Plein1 bestond in 2023 vijf jaar. Een goed moment om te herijken: w aar staat Plein1 voor en wat willen we bereiken in de volgende vijf jaar? Om deze reden zijn er diverse acties ondernomen. Er zijn individuele gesprekken gevoerd met de organisaties die een vast huurcontract hebben bij Plein1 en er is een bezoekersonderzoek uitgevoerd. Ook zijn er gemeenschappelijke bijeenkomsten geweest met de betrokken organisaties waarin is onderzocht waar Plein1 voor wil staan en welke waarden daarbij horen. Geïnventariseerd is welke gemeenschappelijke activiteiten er allemaal al zijn en waar nog kansen liggen voor de toekomst. De uitkomsten daarvan zijn vertaald in een gezamenlijk jaarplan. Samenwerken in Netwerken In 2023 is verder geïnvesteerd in 'Samenwerken in Netwerken'. De Sociale Coalitie is uitgebreid en drie keer bij elkaar gekomen. Ook het netwerk Plein1 heeft een impuls gekregen.

Beleef Heemstede heeft stappen gezet richting een onafhankelijke stichting. Tussen de netwerken onderling vindt ook weer kruisbestuivin g plaats. Passende onderst euning Passend aanbod Wmo In 2023 liepen de meerjarige afspraken voor de lokale dagbesteding via algemene voorzieningen door. Voor de maatwerkvoorzieningen huishoudelijke ondersteuning, dagbesteding en individuele begeleiding gingen per 2023 nieuwe contracten in. Dit heeft ervoor gezorgd dat inwoners bij meer aanbieders terecht konden voor passende ondersteuning. Het collectief (Wmo) vervoer (bovenregionaal) werd uitgevoerd door diverse vervoerders en de inzet van een vervoerscentrale. Deze contracten liepen in 2023 door. Tegelijkertijd liep in 2023 een aanbesteding voor nieuwe contracten per 2024. Beschermd wonen en maatschappelijke opvang De decentralisatie Beschermd Wonen vindt naar verwachting met ingang van 2025 plaats. In 2023 is afgesproken dat de toegang voor Beschermd Wonen per 2025 bij het Loket Heemstede komt te liggen, in plaats van in Haarlem. Verder is een besluit genomen over de uitwerking van de afgesproken regionale samenwerkingsvorm (Gemeenschappelijke Regeling en Gemeenschappelijk Orgaan Beschermd Wonen).