Bijlage 1. Masterplan
Tekst van het document
Overbebouwd parkeren op begane grond Bedrijf aan huis Parkeerstramien van 16m
Minimaal 4 meter begane grond woon oppervlak
Levendige plint, verbinding woning met openbare ruimte 29
1.7
Natuurlijke wateropvang in de openbare ruimte De openbare ruimte als watermachine
Water vormt een wezenlijk onderdeel van de openbare ruimte in de nieuwe Schrijversbuurt. Het is niet alleen een technische voorziening, maar een zichtbaar en beleefbaar onderdeel van de ruimtelijke kwaliteit. De manier waarop water wordt opgevangen, vastgehouden en vertraagd afgevoerd, draagt bij aan het groene, gezonde en klimaatbestendige karakter van de wijk. Het adaptief masterplan laat zien hoe waterbeheer, vergroening en Een samenhangend en gelaagd watersysteem De waterstructuur van de Schrijversbuurt bestaat uit drie samenwerkende lagen in de openbare ruimte die elkaar versterken: Hoofdwateropvang: De Beek De Beek vormt de centrale drager van de waterhuishouding. Hier wordt regenwater uit de wijk verzameld, geborgen en geleidelijk afgevoerd via de Beek naar het Nekslootpark. Zo fungeert het park als natuurlijke buffer tijdens hevige regenval én als verkoelende, aantrekkelijke verblijfsruimte in droge perioden. Secundaire opvang: groene woonstraten De groene woonstraten vangen regenwater op in klimaatstroken die onderdeel zijn van het straatprofiel. Deze stroken zorgen voor gecontroleerde infiltratie in de bodem, waardoor het riool wordt ontlast en de natuurlijke watercyclus wordt hersteld. Tertiaire opvang: groene parkstraten Ook in de groene parkstraten wordt water opgevangen en geïnfiltreerd via klimaatstroken die van noord naar zuid door de wijk lopen.
Deze straten functioneren als lokale buffers en dragen bij aan verkoeling en vergroening van de wijk, zonder dat water als een zichtbaar technisch element aanwezig is. 30
leefkwaliteit hand in hand kunnen gaan – voorbereid op hevige neerslag, langere droge perioden en toenemende hittestress. Het watersysteem is ontworpen volgens het principe vasthouden – bergen – afvoeren en is berekend op piekbuien tot 70 millimeter per uur, in lijn met het Klimaatadaptatieplan Beverwijk–Heemskerk (2021–2026) en het Programma Water en Riolering (2023).
Water op eigen kavel Daarnaast verwerken de bouwkavels regenwater op eigen terrein, bijvoorbeeld via tijdelijke berging op daken, infiltratiekratten onder het maaiveld of infiltratie in parkeervakken. Zo wordt hemelwater lokaal vastgehouden en kan het terugkeren in de natuurlijke kringloop.
Door waterberging, groen en verblijfsruimte met elkaar te verweven ontstaat een wijk waarin de openbare ruimte meerdere functies vervult: een plek waar water zichtbaar en vanzelfsprekend bijdraagt aan de leefbaarheid, gezondheid en identiteit van de nieuwe Schrijversbuurt.
Hittestress en droogte Water en groen spelen samen een sleutelrol in het beperken van hittestress en het tegengaan van droogte. De open, groene inrichting van straten en parkzones zorgt voor natuurlijke verkoeling en schaduw. Doorlatende verharding en klimaatstroken houden vocht langer vast, waardoor de bodem minder snel uitdroogt. In droge perioden zorgen vertraagde afvoer en infiltratie voor de aanvulling van grondwater, zodat bomen en beplanting vitaal blijven en de wijk ook tijdens warme zomers haar groene karakter behoudt. Klimaatadaptief en toekomstbestendig De waterstructuur van de Schrijversbuurt is ontworpen als een adaptief systeem – robuust waar nodig, flexibel waar mogelijk. De gefaseerde ontwikkeling maakt het mogelijk om de waterinfrastructuur mee te laten groeien met toekomstige inzichten en klimaatscenario’s.
Boulogne Billancourt, Parijs
Dreiseitl, Kronsberg
n laa ere a M
Waterhuishouden Schrijversbuurt
n laa ere Ma rg bu um ss nA va an La
s eli rn Co
er es t me ger plein BurNiele
t aa str nd nla oe Gr
Legenda ijn nt sta n Co
at tra ts elf nd se As an tv rri Ge
Hoofd afwatering / infiltratie Secundarie afwatering / infiltratie Gecompartimeerde afwatering / infiltratie Potentiële waterretentiedaken Binnentuinen wateropvang Potentieel onverhard Peilmaten a.d.h.v. AHN Wateroppervlak Nekslootgebied Noordelijke afwatering Componistenbuurt
t aa str s en yg Hu
d bie ge n a Pl
31
1.8
Ecologische waarden en biodiversiteit, een levend netwerk Ecologisch en biodivers plan gespitst op doelsoorten
De nieuwe Schrijversbuurt wordt een wijk waarin mens en natuur in wijk nog een gefragmenteerde ecologische structuur kent, brengt de balans samenleven. Groen is hier geen decoratie, maar een levend herontwikkeling samenhang terug: biodiversiteit, beleving en veiligheid netwerk dat water, beplanting en fauna verbindt. Waar de huidige versterken elkaar en vormen samen de groene ruggengraat van de wijk. Klimaatstroken als ecologische snelwegen De klimaatstroken vormen de ecologische ruggengraat van de Schrijversbuurt. Ze verbinden flora en fauna via een fijnmazig netwerk dat waterberging combineert met ecologische waarde. Door hun ligging langs woon- en parkstraten ontstaat een natuurlijke overgang tussen bebouwing en groen, met voedsel-, nest- en schuilplekken voor kleine diersoorten en insecten. Samen met het kralensnoerpark vormen de klimaatstroken één doorlopend netwerk dat de wijk verbindt met de groenstructuren van Heemskerk. Over het kralensnoerpark loopt bovendien een belangrijke vleermuisroute, onderdeel van de hoofdgroenstructuur richting het Nekslootpark. Zo ontstaat een ecologische continuïteit van noord naar zuid. Het kralensnoerpark – groene as van ontmoeting en natuur Het kralensnoerpark vormt het ecologische én sociale hart van de Schrijversbuurt.
Het park wordt in een volgende fase samen met bewoners ontworpen, zodat de inrichting aansluit bij de wensen van de buurt. Het park bestaat uit een reeks groene pockets met elk een eigen karakter: rustige verblijfsplekken, natuurlijke speelruimtes en bloemrijke zones. Ondanks deze variatie blijft het park één geheel dat bijdraagt aan het groene en recreatieve karakter van de wijk. 32
Elke pocket versterkt de biodiversiteit, biedt schaduw en verkoeling en nodigt uit tot ontmoeting. Zo wordt het kralensnoerpark het natuurlijke hart van de wijk, waar natuur, klimaat en gemeenschap samenkomen. Groene woon- en parkstraten met karakter De bomenstructuur in de Schrijversbuurt versterkt zowel biodiversiteit als identiteit. In de groene woonstraten zorgen gevarieerde laanbeplantingen voor ritme, herkenbaarheid en een groene hoofdstructuur. De soortenkeuze volgt de sortimentenlijst van de gemeente Heemskerk, met nadruk op inheemse en klimaatrobuuste soorten. In de groene parkstraten ontstaat een informeler profiel met losse bomen, lage beplanting en open zichtlijnen voor een vriendelijk en sociaal veilig straatbeeld. Samen vormen deze straattypen een gelaagd groen netwerk waarin bomen, struiken en kruiden elkaar aanvullen. Bomenstructuur als fundament Een snelle inventarisatie van de bestaande bomen laat zien dat de Schrijversbuurt een sterke basis heeft én veel potentie om verder te vergroenen naast verschillende bestaande bomen: Waardevolle bomen (voornamelijk 1e grootte) worden behouden en ingepast in het ontwerp; Bomen kunnen mogelijk worden verplaatst of vervangen, passend binnen de nieuwe profielen;
-
Sommige bomen moeten worden gekapt vanwege noodzakelijke herinrichting, maar worden ruimschoots gecompenseerd.
In het adaptief masterplan is ruimte opgenomen voor nieuwe bomen, waarmee de bomenvoorraad in de wijk bijna verdubbelt. Dit versterkt de schaduw, verkoeling, biodiversiteit en groene identiteit van de wijk aanzienlijk. Een biotoop voor mens en dier De Schrijversbuurt wordt een gedeeld ecosysteem waarin mens en natuur samenleven. Vier doelsoorten vormen de ecologische leidraad: huismus, spreeuw, gierzwaluw en vleermuissoorten. Voor deze soorten worden voorzieningen geïntegreerd in gevels en groen, afgestemd op zonoriëntatie, voedselstructuur en vliegroutes, conform het Soortenmanagementplan (SMP). Daarnaast worden ecologische voorzieningen geïntegreerd in de ruimtelijke structuur van de wijk: nestkasten in gevels, afgestemd op zon- en windrichting; groene daken en gevels die maaiveld en dakniveau verbinden; inheemse beplanting die de lokale voedselketen ondersteunt; het verkennen van egelsluizen in erfafscheidingen en groene zones, zodat egels zich mogelijk vrijer door de wijk kunnen verplaatsen; het opnemen van ecologische
Ecologie en bio-diverse Schrijversbuurt
Doelsoorten:
verblijfsvoorzieningen in spouwof gevelconstructies, zodat ook grotere, klimaatstabiele verblijfplaatsen gebouwbewonende soorten en voor vleermuizen (zoals kraam- of winterverblijf ) mogelijk worden gemaakt.
Dwergvleermuis/ laatvlieger
Huismus
Gierzwaluw
Spreeuw
Voorzieningen voor vogels worden bij voorkeur in clusters van minimaal drie geplaatst; voorzieningen voor vleermuizen worden doordacht gepositioneerd met variatie in oriëntatie en voldoende tussenafstand. Beleid en toekomstwaarde De ecologische visie sluit aan op het Groenbeleidsplan (2019), het Soortenmanagementplan (2023) en de Klimaatadaptatiestrategie Beverwijk–Heemskerk (2021–2026). Op masterplanniveau worden de ruimtelijke uitgangspunten vastgelegd; de verdere ecologische detaillering volgt in latere fasen op basis van het SMP en de gemeentelijke richtlijnen. Zo groeit de Schrijversbuurt uit tot een wijk die duurzaam, klimaatbestendig én levendig is — een plek waar mens en natuur elkaar versterken.
Legenda Potentieel huismus Potentieel vleermuis Potentieel spreeuw/gierzwaluw Zoeklocatie flora ondersteuning insecenten Bomenlaan diverse soorten+ klimaatstroken Bomen diverse soorten + klimaatstroken Groene gevel Kansrijk kruidenrijke daken Zoekgebied ruigte/extensief gemaaid gras Bestaande groenstructuur Vleermuisroute Geschikte gevel inbouw/ nestkasten* Potentieel geschikte gevel inbouw/ nestkasten* * A.d.h.v. de detailsuitwerking en uitgangspunten van het Soortenmanagementplan (2023)
33
1.9
Duurzaamheid, circulariteit en energie Schrijversbuurt richting een toekomstbestendige wijk
De herontwikkeling van de Schrijversbuurt biedt de kans om een wijk te realiseren die is voorbereid op de toekomst. In lijn met de gemeentelijke ambities op het gebied van duurzaamheid, circulariteit en natuurinclusiviteit wordt gewerkt aan een leefomgeving die energiezuinig, gezond en klimaatbestendig is. De uitgangspunten die in dit masterplan worden benoemd geven richting aan deze ontwikkeling, Energie en warmte De Schrijversbuurt heeft de ambitie om gasloos te worden ontwikkeld, maar de uiteindelijke keuze voor de energievoorziening hangt af van de resultaten van lopend onderzoek. Er wordt onderzocht of de wijk kan worden aangesloten op een collectief warmtenet, of dat een lokaal systeem zoals warmte-koudeopslag (WKO) of all-electric oplossingen beter aansluit bij de schaal van de wijk en de bestaande infrastructuur. Daarnaast wordt gekeken naar mogelijkheden voor decentrale energieopwekking, zoals zonnepanelen
maar laten ruimte voor nieuwe inzichten, innovaties en technologische mogelijkheden. Gemeente Heemskerk, Woonopmaat en betrokken partners onderzoeken gezamenlijk hoe de Schrijversbuurt zo toekomstgericht mogelijk kan worden ontwikkeld.
op daken, en de optie om lokaal opgewekte energie binnen de wijk te gebruiken of te delen tussen bewoners.
Samenwerkingsovereenkomst; eind 2026 Beoogd moment voor besluitvorming over realisatie en verdere planontwikkeling.
Het doel is om de energievoorziening stap voor stap toekomstbestendig te maken, met oog voor haalbaarheid, betaalbaarheid en het beperken van CO₂-uitstoot.
Dit traject loopt parallel aan de uitwerking van het adaptief masterplan en maakt het mogelijk om tijdig te schakelen tussen verschillende energiescenario’s. Het masterplan blijft daarom bewust flexibel, zodat zowel een warmtenet als andere duurzame warmteoplossingen ruimtelijk kunnen worden ingepast.
Onderzoek naar een warmtenet De Schrijversbuurt wordt bovendien beoogd als onderdeel van het studiegebied voor een mogelijk warmtenet in de IJmond-regio. In dit gebied wordt onderzocht of een collectief warmtenet technisch, financieel en ruimtelijk haalbaar is. Bestuurders van de gemeente Heemskerk, Woonopmaat en HVC zijn voornemens om eind 2025 een intentieovereenkomst te ondertekenen om het haalbaarheidsonderzoek door te zetten naar de volgende fasen. De beoogde vervolgstappen zijn: Technische fase; januari – mei 2026 Onderzoek naar bronnen, infrastructuur, ruimtelijke inpassing en technische randvoorwaarden.
Duurzame klimaatadaptieve en natuur stimulerende inpassingen 34
Financiële en juridische fase; juni – november 2026 Uitwerking van kosten, financieringsmodellen, eigendomsvormen, organisatie en risicoverdeling.
Natuurinclusief en circulair bouwen De vernieuwing van de Schrijversbuurt is een kans om een wijk te maken die niet alleen duurzaam is, maar ook zichtbaar verbonden met de natuur. Natuurinclusief en circulair bouwen vormt daarom een belangrijk uitgangspunt in de ontwikkeling. Dit betekent dat gebouwen, openbare ruimte en materialen samen bijdragen aan een gezonde leefomgeving én een toekomstbestendige wijk. De ambities richten zich op het bewust en zorgvuldig omgaan met grondstoffen. Dat houdt in dat wordt gekeken naar het toepassen van duurzame, herbruikbare en biobased materialen, en naar manieren om materiaalstromen te sluiten. Ook wordt onderzocht hoe bouwmethoden kunnen bijdragen aan flexibiliteit in de tijd — bijvoorbeeld
en duurzaam afvalsysteem dat bewoners ondersteunt bij afvalscheiding en dat zorgvuldig wordt ingepast in de ruimtelijke structuur van de wijk.
Energie op wijkniveau opwekken en opslaan op de lange termijn
Door het nieuwe woonprogramma worden enkele uitgangspunten gehanteerd:
Technische ruimte als zitbank in de openbare ruimte High Tech Campus Eindhoven
door woningen zo te ontwerpen dat ze kunnen worden aangepast, gedemonteerd of hergebruikt bij veranderende woonwensen. Materialen kunnen in de toekomst worden vastgelegd in materiaalpaspoorten, waarmee inzicht ontstaat in herkomst, levensduur en hergebruik. Daarnaast wordt gestreefd naar het versterken van biodiversiteit in en rondom de gebouwen, door middel van groene daken en gevels, nestvoorzieningen voor doelsoorten en beplanting die de voedselketen ondersteunt. Ook in de openbare ruimte wordt deze duurzame ambitie doorvertaald: met gerecyclede verhardingsmaterialen, biobased elementen en vergroening die bijdraagt aan een klimaatbestendige en gezonde wijk. Deze uitgangspunten vormen het kader; de concrete invulling wordt in de volgende fasen verder onderzocht en afgestemd op haalbaarheid, techniek en ruimtelijke kwaliteit. Afval en grondstoffen De afvalverwerking in de Schrijversbuurt sluit aan op het gemeentelijk afvalbeleid en de LIOR-richtlijnen. Doelstelling is een toekomstbestendig, overzichtelijk
De nieuwe grondgebonden woningen beschikken over dakterrastuinen met een beperkte hoeveelheid organisch afval. Hierdoor ontstaat vooral GFE-afval (groente, fruit en etensresten). In de verdere uitwerking wordt onderzocht of collectieve voorzieningen, zoals GFE-cocons per bouwblok, hier het beste bij aansluiten. Voor nieuwbouwwoningen wordt onderzocht of ondergrondse afvalinzameling de meest passende oplossing is voor restafval en gescheiden stromen, passend bij de ruimtelijke kwaliteit en het gebruiksgemak van bewoners. Bestaande grondgebonden woningen die in het plan behouden blijven, behouden hun huidige inzamelstructuur met rolcontainers en worden meegenomen in de totale afvalcapaciteit en routing van de wijk. De definitieve keuzes worden uitgewerkt in de volgende fase, waarbij beheer, gebruiksgemak, duurzaamheid en beeldkwaliteit zorgvuldig worden afgewogen. Hiermee draagt de Schrijversbuurt bij aan de gemeentelijke ambitie om toe te groeien naar een circulaire economie in 2050, waarin afval steeds meer als grondstof wordt gezien. Slimme energie-uitwisseling en innovatie Naast de grootschalige oplossingen wordt ook gekeken naar kleinschalige en slimme initiatieven binnen de wijk. Er wordt onderzocht hoe bewoners in de toekomst onderling energie kunnen uitwisselen via een smart
Warmte koude opslag
Eco vat
Mogelijke inpassingen voor WKO-systemen
grid of lokale energiecoöperatie. Ook wordt gekeken naar hergebruik van regenwater, bijvoorbeeld voor het bewateren van groen of het doorspoelen van toiletten. De Schrijversbuurt houdt daarnaast rekening met de groeiende vraag naar laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen. De benodigde voorzieningen worden zorgvuldig ingepast in het straatbeeld, zodat duurzame mobiliteit een vanzelfsprekend onderdeel wordt van het dagelijks leven. Een wijk die meegroeit met de tijd De duurzame ambities van de Schrijversbuurt vormen geen eindbeeld, maar een richting. Het adaptief masterplan legt de basis voor een wijk die meegroeit met nieuwe inzichten, innovaties en maatschappelijke ontwikkelingen.
Visualisering van een warmtenet 35
Sfeerimpressie ‘Groene woonstraat‘, gezien vanuit de bestaande Genestetstraat. Op de achtergrond ziet u het ‘Haydnplein‘.
Locatie Sfeerimpressie
2.1
DNA Heemskerk in de Schrijversbuurt
38
2.2
De openbare ruimte, een orthogonaal stratenpatroon
40
2.3
Basis spelregels voor beeldkwaliteitsplan en randvoorwaarden
52
2.4
Verdere uitwerking - proces en rol van het beeldkwaliteitsplan (BKP)
70
2
Schrijversbuurt, spelregels van de openbare ruimte en de samengestelde bouwblokken 37
2.1
DNA Heemskerk in de Schrijversbuurt
Groen stedelijk woonmilieu met hoogwaardige openbare ruimte
De nieuwe Schrijversbuurt bouwt voort op het karakter van Heemskerk zoals dat door de jaren heen is gevormd: groen, dorps, herkenbaar en sociaal. De herontwikkeling neemt dit DNA als vertrekpunt en vertaalt het naar een eigentijds woonmilieu waarin verdichting en identiteit elkaar versterken. De Verdichtingsstudie laat zien hoe Heemskerk kan groeien zonder zichzelf te verliezen: compacter, groener, en meer verbonden. In de Schrijversbuurt komt dit samen. De wijk wordt stedelijker in dichtheid, maar blijft Heemskerk in maat, sfeer en samenhang.
De waarden uit de verdichtingsstudie vormen de leidraad voor de nieuwe Schrijversbuurt. Ze beschrijven hoe de wijk eruitziet, maar vooral hoe zij functioneert en voelt: als een groen-blauw landschap dat doorloopt de wijk in, met architectuur die vertrouwd is, een dorps ritme van straten en ontmoetingen, en een sociale structuur die ruimte geeft aan diversiteit en verbondenheid.
1. Groen-blauw karakter Wonen in een groene en waterrijke wijk
Heemskerk wordt gekenmerkt door een fijnmazig netwerk van groen-blauwe structuren, waarin parken, waterlopen en groene verbindingen samen een landschappelijke drager vormen. Deze herkenbaarheid wordt in de Schrijversbuurt niet alleen doorgezet, maar op eigentijdse wijze versterkt.
38
De nieuwe beek – als onderdeel van het kralensnoerpark – vormt samen met de klimaatstroken en groene verblijfsplekken een doorlopend systeem van water en groen dat zich als een tweede natuur door de wijk heen weeft. Deze ingrepen creëren nu al een robuust raamwerk,
2. Een klassieke uitstraling Eigentijds bouwen met een vertrouwd gezicht
maar bieden ook perspectief om in de toekomst verder aan te takken op de bredere groen-blauwe structuur van Heemskerk. Door deze lagen samen te brengen ontstaat een landschappelijke basis die het DNA van Heemskerk verdiept: een wijk waarin groen, water, verkoeling, biodiversiteit en verblijfskwaliteit elkaar versterken. Het kralensnoerpark vormt daarbij het hart van de wijk — een plek waar natuur, spel en ontmoeting samenkomen en waar de groene identiteit van Heemskerk een nieuwe, toekomstbestendige vorm krijgt.
Heemskerk kent een herkenbare en tijdloze bouwtraditie. Ritmische gevels, verticale geleding, warme metselwerktinten en aandacht voor detail geven de bestaande buurten een rustige en menselijke schaal. Deze vertrouwde dorpse uitstraling vormt ook in de nieuwe Schrijversbuurt een belangrijke inspiratiebron. De nieuwe bebouwing wordt een hedendaagse interpretatie van dit vertrouwde straatbeeld. Verticale geleding, ritme in de gevels en zorgvuldig vormgegeven overgangen tussen privé en openbaar zorgen voor een ontspannen, herkenbare sfeer. Het gebruik van
3. Dorps karakter Kleinschalig, overzichtelijk en sociaal
Het dorpse karakter vormt de kern van Heemskerk: korte zichtlijnen, overzichtelijke straten, lage erfafscheidingen en een directe relatie tussen woning en straat. Deze kwaliteiten vormen ook de basis voor de nieuwe Schrijversbuurt. De wijk krijgt straten op menselijke schaal, waar voordeuren dicht op de stoep liggen en bewoners elkaar vanzelf ontmoeten. De Delftse stoep speelt hierin een belangrijke rol. Deze informele overgangsruimte biedt bewoners ruimte om de straat eigen te maken — met een plant, een bankje of een spelelement — en draagt bij aan het levendige, huiselijke ritme van de wijk. hernieuwbare en duurzame materialen versterkt deze tijdloze expressie en draagt bij aan een gezonde en toekomstbestendige wijk. De Schrijversbuurt wordt hierdoor een buurt die nieuw is, maar voelt alsof zij al langer onderdeel is van Heemskerk — een vanzelfsprekende voortzetting van het dorpse beeld.
Omdat de wijk wordt verdicht, krijgt de openbare ruimte een nog belangrijkere rol als plek voor spel, ontmoeting en verblijf. Door groene pockets, parkstraten en verblijfsplekken slim te verweven in de opzet, blijft de wijk luchtig en leefbaar, ook bij hogere dichtheden. Verdichten wordt daarmee geen stapeling van woningen, maar een versterking van het sociale fundament dat Heemskerk zo kenmerkt.
Een herkenbaar Heemskerk in een nieuwe tijd
De nieuwe Schrijversbuurt vormt een eigentijdse voortzetting van de kwaliteiten die Heemskerk bijzonder maken: het groene en waterrijke landschap, de rustige en herkenbare uitstraling, de kleinschalige structuur en de vanzelfsprekende sociale verbondenheid. Deze ruimtelijke kaders scheppen de voorwaarden, maar het zijn de bewoners die de wijk kleur geven. Door ruimte te bieden aan verschillende leefstijlen en levensfasen ontstaat een wijk waarin diversiteit en samenleven centraal staan. Zo wordt de Schrijversbuurt een buurt die voelt als Heemskerk — vertrouwd, groen en sociaal — maar klaar voor de toekomst en nieuwe generaties.
39
2.2
De openbare ruimte, een orthogonaal stratenpatroon Heldere structuren, heldere identiteit en betere wayfinding
De nieuwe Schrijversbuurt is opgebouwd uit een helder en herkenbaar orthogonaal stratenpatroon. Deze structuur vormt het raamwerk waarin groen, water, verkeer en verblijf elkaar vinden. Het orthogonale netwerk zorgt voor overzicht, oriëntatie en flexibiliteit: elke straat sluit logisch aan op de volgende, waardoor de wijk leesbaar en samenhangend aanvoelt.
40
Binnen deze structuur hebben de straten elk een eigen karakter en gebruiksintensiteit. Het samenspel van groene woonstraten, parkstraten, De Beek en de pocketparken maakt de wijk divers en herkenbaar. Samen vormen ze het hart van het groenstedelijke woonmilieu dat de Schrijversbuurt typeert: compact en levendig, maar ruimtelijk en groen.
1. De groene woonstraat de hoofdstructuur van de wijk
2. De groene parkstraat Wonen aan het groene erf
3. Parkstraat Wonen aan het Kralensnoerpark
De groene woonstraat vormt de ruggengraat van de wijk en zorgt voor een logische en overzichtelijke ontsluiting. Het profiel is tweerichtingsverkeer, met voldoende ruimte voor langzaam verkeer, bomen en klimaatstroken. Langs de woonstraat liggen de entrees van de bouwblokken en voorzieningen, waardoor dit straattype ook een belangrijke sociale rol vervult.
De groene parkstraat vormt het secundaire netwerk binnen de wijk en heeft een intiem en sociaal karakter. Het is een rustige, eenzijdig ontsloten straat waar bewoners elkaar ontmoeten, kinderen spelen en groen het straatbeeld bepaalt. Hier overheerst de rust: er wordt geleefd op straat, met kleine voortuinen, bankjes en groene erfafscheidingen die uitnodigen tot contact.
Aan de oostzijde van de wijk ligt het kralensnoerpark, de belangrijkste verblijfsruimte en ontmoetingsplek van de Schrijversbuurt. De woningen aan het kralensnoerpark profiteren van een directe relatie met het groen: een parkrand die de wijk karakter en identiteit geeft.
De groene woonstraat is ontworpen als een straat waar verblijven even belangrijk is als verplaatsen. Brede trottoirs, bomenrijen aan beide zijden en een duidelijk profiel geven de straat een herkenbaar, vriendelijk karakter. Door het parkeren grotendeels binnen de bouwblokken op te lossen, blijft de straat open en groen, en krijgt de voetganger de ruimte. De straat vormt zo de belangrijkste verbinding tussen de verschillende delen van de wijk en draagt bij aan de identiteit van de Schrijversbuurt.
De groene parkstraat is daarmee de straat van het alledaagse leven — een plek waar de auto te gast is en waar de sociale samenhang voelbaar is in de manier waarop mensen hun straat delen. De inrichting is informeel, met minder verharding, meer groen en aandacht voor de menselijke maat. Het resultaat is een herkenbaar Heemskerks straatbeeld: dorps, sociaal en verbonden.
De straten langs deze parkrand zijn autoluw en eenrichtingsverkeer, met een open overgang tussen bebouwing en park. De overgang tussen privé en openbaar wordt hier bewust vloeiend gehouden. Voortuinen, lage hagen en kleine terrassen zorgen voor een natuurlijke interactie tussen bewoners en voorbijgangers. De straatzijde is rustig, maar de nabijheid van het park maakt dat bewoners altijd verbonden zijn met het hart van de wijk.
Orthogonaal stratenpatroon Het kralensnoerpark zelf vormt het sociale en ecologische hart van de Schrijversbuurt, waar ontmoeting, spel en natuur samenkomen. Elke “kraal” binnen dit park krijgt een eigen karakter, maar samen vormen ze de verbindende schakel tussen noord en zuid.
4. De Beek Groene boulevard en hart van de wijk
De Beek is het groene hart van de Schrijversbuurt: een landschappelijke boulevard die het noorden en zuiden van d e wijk met elkaar verbindt. Langs De Beek ontmoeten bewoners elkaar, bewegen fietsers en wandelaars zich door de wijk, en komt waterbeleving samen met ecologie en verblijf. De Beek is meer dan water – het is een structurerend element dat de Schrijversbuurt koppelt aan het Nekslootpark en zo onderdeel wordt van een groter groen netwerk in Heemskerk. De inrichting krijgt een stedelijk-groene sfeer, met flauwe oevers, zitplekken en natuurlijke beplanting. Langs de randen liggen langzaamverkeerroutes en plekken om te spelen, te wandelen of te verblijven. Zo wordt De Beek een boulevard van het dagelijks leven: een plek van ontmoeting, beweging en natuur midden in de wijk.
Legenda Groene Woonstraat Groene Parkstraten Parkstraat Hoven De Beek Pocketparken Omliggende straten Cornelis van Groenlandstraat Potentieel toekomstige groenverbinding
41
5. Pocket park en pleintjes Ruimte voor ontmoeting
6. Poteniële toekomstige groenverbinding Schrijversbuurt naar Poelenburglaan
Tussen de bouwblokken liggen kleine pocketparken en pleinen die als schakels in het groen functioneren. Elk pocketpark heeft een eigen schaal en gebruik, passend bij de omliggende bebouwing. Sommige plekken zijn bedoeld voor ontmoeting en spel, andere voor rust en verblijf.
Aan de westzijde van de wijk ligt de mogelijkheid voor een toekomstige groene verbinding richting de Poelenburglaan, die de Schrijversbuurt op termijn direct kan verbinden met het centrum van Heemskerk. Deze verbinding biedt kansen om het groenblauwe netwerk van de gemeente te versterken en de wijk onderdeel te maken van een doorlopende landschappelijke structuur van centrum tot rand.
De pocketparken versterken de menselijke maat van de wijk en zorgen ervoor dat bewoners overal dichtbij groen kunnen zijn. Ze vormen de verzachting in het orthogonale netwerk: plekken waar het strakke raster ruimte maakt voor ontspanning en ontmoeting. Samen met de parkstraten vormen zij de “kamers” van de Schrijversbuurt – kleinschalig, groen en sociaal.
42
Door in de ruimtelijke opzet van de Schrijversbuurt al rekening te houden met deze mogelijke uitbreiding, blijft de wijk adaptief en toekomstgericht. De toekomstige verbinding kan bijdragen aan zowel ecologische samenhang als aan een betere bereikbaarheid en recreatieve verbinding tussen de Schrijversbuurt en het centrum.
Orthogonaal stratenpatroon Een samenhangend raamwerk Het orthogonale stelsel van de Schrijversbuurt is meer dan een verkeersstructuur – het vormt het organiserend principe van de wijk. Elke straat, elk plein en elk park draagt bij aan de identiteit en de leesbaarheid van de buurt. De duidelijke opbouw zorgt voor herkenning, terwijl de variatie in profielen de diversiteit en levendigheid versterkt. Dit samenhangende raamwerk is ook de drager van de ruimtelijke kwaliteit. Het biedt houvast bij toekomstige aanpassingen, maar laat tegelijkertijd ruimte voor verandering. De structuur zorgt voor een wijk die duurzaam kan meegroeien met nieuwe inzichten, bewoners en klimaatambities. Door water, groen, verkeer en verblijf in één logisch systeem te verweven, ontstaat een robuuste en toekomstbestendige leefomgeving. De kracht van dit raamwerk zit in het herkennen en versterken van wat er al is – de dorpsschaal, de sociale verbindingen, het groene karakter – en die kwaliteiten beter uit te voeren in ontwerp, materiaal en gebruik. De orthogonale structuur maakt het mogelijk om gefaseerd te ontwikkelen zonder de samenhang te verliezen; elke toevoeging of vernieuwing bouwt voort op dezelfde basis. Zo blijft de wijk herkenbaar in karakter, maar flexibel in uitvoering.
Het resultaat is een Schrijversbuurt die niet alleen functioneert als een helder en leesbaar geheel, maar ook als een adaptief en veerkrachtig raamwerk dat uitnodigt tot samenleven, bewegen en beleven. Een wijk die haar dorpse wortels koestert en tegelijk klaar is voor de toekomst – duurzaam, verbonden en vol karakter.
Legenda Groene Woonstraat Groene Parkstraten Parkstraat Hoven De Beek Pocketparken Omliggende straten Cornelis van Groenlandstraat Potentieel toekomstige groenverbinding
43
Maatvoering openbare ruimte
Principe doorsnedes en verdere uitwerking van de openbare ruimte De maatvoering van de openbare ruimte is cruciaal voor de werking en uitstraling van de nieuwe Schrijversbuurt. De kwalitatieve principes zijn leidend; de maatvoering geeft er eenvoudigweg de ruimte voor.
70 millimeter per uur, zodat water op straat wordt vastgehouden en gecontroleerd infiltreert. Dit voorkomt wateroverlast en draagt bij aan een klimaatbestendige en leefbare wijk.
De profielen zijn ontworpen als overzichtelijke, groene straten waarin De maatvoering ondersteunt daarmee niet alleen technische eisen, voetgangers, fietsers, auto’s en hulpdiensten goed functioneren. maar versterkt vooral het karakter van de Schrijversbuurt: groen, rustig, Minimaal 40% onverhard oppervlak zorgt voor bomen, beplanting veilig en toekomstgericht. en infiltratie. De straten zijn bovendien berekend op regenbuien tot Profielprincipes
De maatvoering volgt de hiërarchie van de straten binnen het orthogonale raamwerk: • Groene woonstraat – de hoofdstructuur van de wijk, met twee rijrichtingen, brede stoepen en ruimte voor fietsers en klimaatstroken. Parkeren vindt grotendeels binnen de bouwblokken plaats, waardoor de straat groen, overzichtelijk en veilig blijft. • Groene parkstraat – een rustig, eenzijdig ontsloten profiel met beperkte verharding en nadruk op groen en ontmoeting. De auto is hier te gast; voetgangers en fietsers bepalen het straatbeeld. • Wonen aan het kralensnoerpark – een asymmetrisch profiel dat de overgang vormt tussen bebouwing en park. De straat is autoluw en gericht op langzaam verkeer, met ruimte om te verblijven en het groen te ervaren. De profielen zijn opgezet volgens de menselijke maat: compact waar mogelijk, ruim waar nodig, en altijd met groen als basis.
Water en klimaat
Het watersysteem is integraal onderdeel van de maatvoering. Elke straat bevat een klimaatstrook waar regenwater tijdelijk wordt geborgen en langzaam infiltreert in de bodem. Bij extreme buien wordt overtollig water afgevoerd naar De Beek of het kralensnoerpark. 44
De combinatie van oppervlakkige opvang, infiltratie en natuurlijke afvoer zorgt voor een robuust en zichtbaar waternetwerk dat zowel technisch als esthetisch de kwaliteit van de wijk versterkt.
Mobiliteit en verblijf
De Schrijversbuurt is ontworpen vanuit het principe van langzaam verkeer als uitgangspunt. Voetgangers en fietsers hebben overal prioriteit; auto’s zijn welkom, maar ondergeschikt aan leefkwaliteit. In de woonstraten zijn functies deels gescheiden voor comfort en veiligheid; in de parkstraten en aan het park is de inrichting meer gemengd, waardoor verblijf en beweging samenkomen. Deze balans zorgt voor een rustige, overzichtelijke wijk met korte afstanden en een prettig straatbeeld.
Ondergrondse structuur
De openbare ruimte biedt ruimte aan een logisch en toekomstgericht netwerk van kabels en leidingen. De profielen zijn zó opgebouwd dat ondergrondse infrastructuur, bomen en straatverlichting elkaar niet hinderen. Boomspiegels hebben voldoende groeiruimte, leidingen liggen in vaste zones en lantaarnpalen volgen de ritmiek van de straat. Hierdoor blijft onderhoud eenvoudig en kunnen toekomstige technieken – zoals warmtenetten of glasvezel – worden toegevoegd zonder de ruimtelijke kwaliteit aan
te tasten.
Een robuuste en adaptieve basis
De maatvoering van de openbare ruimte legt de ruimtelijke én technische basis voor de toekomst van de Schrijversbuurt. Door vaste principes te hanteren voor groen, water en infrastructuur, ontstaat een wijk die functioneert onder alle omstandigheden. De profielen zorgen voor herkenbaarheid, flexibiliteit en duurzaamheid – en vormen zo de ruggengraat van een leefbare, groene en klimaatbestendige Schrijversbuurt.
Maatvoering openbare ruimte F‘ l Ffie Pro ‘ -C lC fie Pro
-A‘ lA fie Pro
‘ -D lD fie o r P
lB fie Pro
‘ -B
E‘ l Efie o r P
Legenda Principe doorsnedes afmetingen Openbare ruimte afmetingen
45
1. Groene woonstraten
-
Oost
Profiel A-A‘
De Groene Woonstraat Oost vormt de tweerichtings hoofdontsluiting van de Schrijversbuurt. Aan weerszijden ligt een voetpad van 2 meter met een Delftse stoep van 1,5 meter. In deze stoep is ruimte voor gevelgroen en infiltratie van regenwater, wat de overgang tussen woning en straat natuurlijk en klimaatadaptief maakt. Het profiel is asymmetrisch door enkelzijdig haaks parkeren op halfverharding. Langs de rijbaan begeleidt een bomenlaan het profiel en geeft de straat een groene, dorpse allure. Klimaatstroken zorgen voor wateropvang, ecologische waarde en verkoeling. Tussen de rijbaan en de klimaatstrook ligt een veiligheidsstrook van 1 meter voor fietsers. De klimaatstrook, bomenspiegels
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
46
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
2. Groene Woonstraat
-
West
Profiel B-B‘
en halfverharding vormen zones waar geen kabels en leidingen worden toegestaan, om wortelgroei en infiltratie te beschermen. Oversteken tussen stoep en straat verlopen via kleine voetbruggetjes, wat de straat een vriendelijk en herkenbaar karakter geeft. De woningen hebben een actieve woonplint met voortuinen en entrees direct aan de straat. De open relatie tussen woning en openbare ruimte versterkt ontmoeting en samenhang, waardoor de Groene Woonstraat Oost uitgroeit tot een levendige, groene laan die verkeer, klimaat en samenleven verbindt.
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
3. Groene parkstraat
Profiel C-C‘
De Groene Parkstraat is een intiem en karaktervol eenrichtings-erf, waar voetganger, fietser en automobilist de straat gezamenlijk gebruiken. Het asymmetrische profiel legt aan één zijde het accent op beweging, terwijl de andere zijde gericht is op verblijf, ontmoeting en de relatie tussen woning en straat. Langs deze verblijfszijde zorgt de Delftse stoep voor een prettige overgang tussen privé en openbaar, met ruimte voor gevelgroen en informele ontmoetingen. Het straatbeeld wordt bepaald door solitaire, karaktervolle bomen die elk deel van de straat een eigen identiteit geven en zorgen voor variatie en herkenning. De Groene Parkstraat combineert zo het dorpse ritme van Heemskerk met een ontspannen, groene sfeer waarin langzaam verkeer, ontmoeting en wonen op een vanzelfsprekende manier samenkomen.
4. Parkstraat
In de Parkstraat is volop ruimte om te genieten van de woonkwaliteit aan het kralensnoerpark. Het erf zet zich rondom de samengestelde woonblokken voort en vormt een ontspannen overgang tussen wonen en park. Binnen het 3 meter brede erf delen fietsers en automobilisten de ruimte in een shared space, waar langzaam verkeer de toon zet. Aan de parkzijde ligt een voetpad naast een Delftse stoep van 1,5 meter, die zorgt voor een natuurlijke overgang tussen woning en openbare ruimte. Op deze stoep wordt gevelgroen toegepast en kan regenwater infiltreren in de bodem, waardoor de relatie tussen groen, water en wonen ook hier voelbaar blijft. De Parkstraat combineert zo de geborgenheid van het erf met de openheid van het park – een rustige,
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Profiel D-D‘
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
47
5. De Beek
Profiel E-E‘
De Beek vormt de centrale as van het kralensnoerpark en speelt een belangrijke rol in de verbinding tussen het Nekslootpark en de Schrijversbuurt. In de toekomst kan deze as verder uitgroeien tot een sterkere groene verbinding met de Componistenbuurt, waardoor een doorlopend landschappelijk netwerk binnen Heemskerk ontstaat. Het profiel van De Beek biedt ruimte aan een stedelijke promenade van 4 meter breed, waar voetgangers en recreanten zich prettig kunnen bewegen tussen de bomen die de as begeleiden en accentueren. Langs deze promenade bevinden zich bankjes en zitplekken, waardoor De Beek ook een sociale verblijfsruimte vormt.
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
48
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
5. De Beek (Ambitie stromend water)
Profiel E-E‘
In het midden ligt de hoofdwateropvang van de wijk, die bij piekbuien het water gecontroleerd kan afvoeren richting het Nekslootpark. Deze zone is rijk aan ecologische beplanting en biodiversiteit, waardoor waterberging en natuur hand in hand gaan. Aan de overzijde loopt een slingerend voetpad dat noord en zuid op een meer informele, bijna romantische manier met elkaar verbindt. De bebouwing aan weerszijden kadert het kralensnoerpark, waardoor een herkenbare ruimtelijke structuur ontstaat. De gemeente heeft de ambitie om in de toekomst stromend water door De Beek te laten lopen, zodat het natuurlijke karakter van het park verder wordt versterkt en de beleving van groen en water nog aantrekkelijker wordt.
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
Waterinfiltratie en kabel/leidingvrije zone
6. Maerelaan
Profiel F-F‘
Aan de Maerelaan wordt gewoond met een voetgangerspad en een Delftse stoep, waardoor een natuurlijke buffer ontstaat tussen de woningen en de straat. De Delftse stoep biedt ruimte voor gevelgroen en infiltratie van regenwater, wat de straat een groen en klimaatbestendig karakter geeft. In de huidige situatie blijft de Maerelaan grotendeels ongewijzigd, al biedt deze ruimte om de straat stedelijker in te passen, met een stedenbouwkundig accent van hogere bebouwing op markante plekken. Zo vormt de Maerelaan een duidelijke entree tot de Schrijversbuurt.
6. Maerelaan (toekomstig droombeeld/Kerkbeek)
Profiel F-F‘
De gemeente ziet op termijn kansen om de Maerelaan te ontwikkelen tot een straat met meer verblijfskwaliteit en identiteit. In dit toekomstbeeld kan de Kerkbeek zijn herintrede doen, langs de zijde van de Schrijversbuurt. Deze beek zou het water bij de kerk verbinden met dat bij de Baandert, waardoor een samenhangend en herkenbaar groen-blauw netwerk ontstaat. Om ruimte te maken voor deze ontwikkeling kan de Maerelaan mogelijk als eenrichtingsweg worden ingericht. Dit vergroot de verblijfskwaliteit, vermindert hittestress en versterkt de ruimtelijke samenhang tussen de Schrijversbuurt en haar omgeving.
49
De pocketparken in de Schrijversbuurt vormen de kleine, groene kamers van de wijk. Ze versterken de samenhang tussen de woonstraten en dragen bij aan de identiteit van de buurt. Elk pocketpark krijgt in de toekomst een eigen karakter en gebruik, passend bij de plek en de bewoners.
karakter van de wijk. Ze dienen niet als vaststaande ontwerpen, maar als inspiratie om samen met bewoners verder te verkennen.
De pocketparken worden in samenspraak met de klankbordgroep van bewoners ontworpen, zodat de uiteindelijke inrichting voortkomt uit lokale ideeën, wensen en ervaringen. Zo ontstaat differentiatie binnen De onderstaande voorbeelden zijn conceptuele richtingen die laten een herkenbare eenheid — elk parkje is anders, maar allemaal dragen zien hoe deze plekken kunnen bijdragen aan het sociale en groene ze bij aan de gemeenschapszin en samenhang van de Schrijversbuurt.
50
1. Een Waterplein
2. Een Groene oase
3. Een Schrijversbos
Een plek waar klimaatadaptatie en ontmoeting samenkomen. Bij regen vangt het plein tijdelijk water op, dat daarna langzaam infiltreert in de bodem. In droge periodes wordt het een speel- en verblijfsruimte met stapstenen, zitranden en natuurlijke beplanting. Zo maakt het waterplein duurzaamheid zichtbaar en beleefbaar in het dagelijks leven van de wijk.
Een rustige binnentuin voor ontmoeting, ontspanning en kleinschalige activiteiten. Bomen en bloemrijke beplanting zorgen voor schaduw en een prettige sfeer, terwijl zitplekken en open graszones ruimte bieden voor informele ontmoetingen of kleine buurtbijeenkomsten. Een groene oase vormt een aangename tussenruimte binnen de verdichte structuur van de wijk — groen, geborgen en sociaal.
Een speelse, beboste plek met kronkelpaden, boomstammen en natuurlijke hoogteverschillen. Hier kunnen kinderen spelenderwijs de natuur ontdekken, terwijl bewoners elkaar ontmoeten in een groene, informele omgeving. Het punt waar het dorp het bos omarmt en integraal onderdeel kan worden van de Schrijversbuurt.
Pocketpark concepten
4. Een ontmoetingsplek
Een actieve en leerzame ontmoetingsplek waar natuur, spel en creativiteit samenkomen. Met elementen als insectenhotels, wilgentunnels en zandspeelzones nodigt de plek uit tot ontdekken en samenwerken. Een ontdekkingsplaats biedt ruimte voor experiment en verbeelding — een miniatuurwereld waar kinderen, ouders en buurtbewoners elkaar ontmoeten en waar de buurtbewoners mede een invulling geven aan de ontmoetingsplek
Samen ontworpen, samen beleefd
De vier voorbeeldconcepten zijn voorbeelden van de mogelijkheden binnen de pocketparken. Ze illustreren hoe differentiatie en herkenbaarheid hand in hand kunnen gaan, en hoe groen, spel en ontmoeting samen bijdragen aan een wijk met een sterk sociaal weefsel. De pocketparken zijn geen restgroen, maar betekenisvolle plekken die samen met bewoners worden vormgegeven — plekken die letterlijk en figuurlijk ruimte geven aan ontmoeting, verbeelding en verbondenheid.
Legenda Pocketparken
51
2.3
Basis spelregels voor beeldkwaliteitsplan en randvoorwaarden Spelregels voor de samengestelde bouwblokken
De architectuur van de Schrijversbuurt bouwt voort op het Heemskerkse DNA: dorps van schaal, rijk aan variatie en stevig in samenhang. De bouwblokken zijn samengesteld uit verschillende woningtypen — rijwoningen, kleinschalige appartementengebouwen en subtiele hoogteaccenten — die samen een levendig, herkenbaar straatbeeld vormen.
Samenhang door materiaal en ritme
De samenhang binnen de Schrijversbuurt ontstaat door een herkenbare korrelgrootte, herhaling in ritme en een gedeelde materialisatie. De gevels zijn uitgevoerd in baksteen met natuurlijke kleurschakeringen van roodbruin tot zand- en geeltinten. Deze geleidelijke overgang binnen de wijk zorgt voor een rijk en gelaagd straatbeeld waarin warmte, variatie en eenheid samengaan. Donkere accenten in kozijnen en hekwerken brengen contrast en rust, waardoor het totaalbeeld gebalanceerd blijft.
Architectonische uitgangspunten
• Hoeken en rooilijnen Hoeken volgen en markeren de rooilijn, sturen zichtlijnen en zorgen voor een duidelijke ruimtelijke begrenzing en oriëntatie. • Gevelopbouw (plint – midden – top) Een duidelijke driedeling zorgt voor menselijke schaal, herkenbaarheid en variatie. • Interne ontsluitingen samengestelde bouwblokken Samengestelde bouwblokken worden intern ontsloten via collectieve binnenroutes die de verschillende volumes op een vanzelfsprekende manier verbinden. • Plint en relatie met de straat Open, toegankelijke plinten met eigen entrees per woning of ruimte op de begane grond bevorderen levendigheid en sociale veiligheid. 52
De architectuur legt nadruk op licht, warmte en verfijning: een dorpse maat, natuurlijke materialen en een kleurtonenpalet dat varieert van rood-bruin tot zand-geel. Zo ontstaat een levendige schakering die aansluit bij het groene karakter van de wijk. Voortuinen, actieve plinten en zorgvuldig ontworpen entrees zorgen voor levendigheid en sociale samenhang in de straat. Elk gebouw draagt bij aan een tijdloze, duurzame en menselijke woonomgeving.
• Korrelgrootte en samenstelling Samengestelde bouwblokken combineren rijwoningen, kleine appartementengebouwen en hoogteaccenten op hoeken of aan pocketparkjes. Deze variatie zorgt voor levendige straatwanden en een gevarieerd silhouet. • Architectonische opbouw Gevels bestaan uit minimaal twee duidelijk te onderscheiden architectuurdelen voor ritme en afwisseling binnen het bouwblok. • Materialisatie Baksteen vormt de basis van de wijk en zet de toon voor het architectonische beeld, in natuurlijke tinten variërend van rood-bruin naar zand-geel. Deze warme en genuanceerde kleurfamilie sluit aan bij het historische en eigentijdse straatbeeld van Heemskerk en versterkt het dorpse karakter. Naast baksteen kunnen kleurvaste, hoogwaardige materialen ondergeschikt worden toegepast, mits zij bijdragen aan de samenhang, duurzaamheid en kwaliteit van het totale gevelbeeld. De lichtere tinten zorgen voor frisheid en aansluiting op het groen, terwijl diepere rooden bruintinten warmte en diepte toevoegen. • Kleurgebruik en detaillering Kozijnen, deuren, hekwerken en eventuele brandtrappen worden uitgevoerd in een kleuren bandbreedte/familie van middengrijs tot antractiet. Dit zorgt voor rust, contrast en samenhang met het natuurlijke baksteenpalet.
• Dakvormen Variatie in dakvormen is toegestaan — van zadel- tot platte daken — mits ze bijdragen aan de samenhang en ritmiek van het straatbeeld. • Zonoriëntatie en duurzaamheid Gevelverspringingen en inspringingen bevorderen passieve zonwering, comfort en energiezuinigheid. Materialen en detaillering dragen bij aan een lange levensduur en lage onderhoudsbehoefte. • Balkons Minimaal 2 meter diep, bruikbaar als echte buitenruimte met plek voor tafel en stoelen; ze dragen bij aan levendige gevels en ontmoeting in de straat. De architectuur van de Schrijversbuurt vormt geen verzameling losse gebouwen, maar een samenhangend geheel van bouwblokken dat straat en buurt maakt. De natuurlijke variatie in baksteentinten — van rood-bruin tot zand-geel — zorgt voor warmte, herkenbaarheid en verfijning. Zo ontstaat een wijk die dorps is in sfeer, stedelijk in kwaliteit en klaar voor de toekomst.
Samengestelde bouwblokken en hoogte
Legenda Rooilijn bouwkavel Accent aan kenmerkende openbare ruimte Accent aan kenmerkende verkeerstructuur Maximale verdiepingen en hoogte meter accent aan kenmerkende ver. m openbare ruimte Maximale verdiepingen en hoogte meter accent aan kenmerkende ver. m verkeersstructuur Hoogte accent gekoppeld aan rooilijn Maximaal drie verdiepingen Binnentuinen op 1e verdieping Tuinen op maaiveld Entree Delftsestoep Kenmerkende openbare ruimte x % Mogelijk bebouwde footprint op aangegeven verdiepingshoogte
53
2.3
1. Rooilijnen Regels en uitgangspunten •
•
•
•
De kavels zijn duidelijk begrensd door heldere vierkante vormen waarbinnen de varieteit aan architectuur zich kan ontwikkelen Rooiljnen vallen samen met de kavelgrens, naast de kavelgrens is in het ontwerp van de straatprofielen 1,5 meter plint gereserveerd voor het concept Delftse Stoep (medegebruik bewoners van de plint) Op de begane grond mag de rooilijn maximaal 1 meter naar binnen steken, dit om entrees en/of terrassen meer ruimte te geven in de straat Dit inspringen mag nooit meer dan de helft van de bloklengte van de desbetreffende facade van het blok zijn aanpalende aanliggende straat
•
Rooilijnen langs de straten worden op de 1 steen 2de verdieping volgebouwd
•
Rooilijnen langs de straten worden vanaf de 3de verdieping minimaal 2 meter teruggelegd
•
Rooilijnen grenzend aan de pocketparkjes worden op de 1ste 2de 3de en 4de verdieping volgebouwd
•
Rooilijnen grenzend aan de pocketparkjes vanaf de 5de verdieping minimaal 2 meter teruggelegd
rooilijn op kavelgrens
54
delftsestoep
Bebouwde rooilijn met eenmalige verspringing plattegrond
Rooilijn op kavelgrens Doorsnede verspringing rooilijn
verspringing rooilijn kavelgrens
Bebouwde rooilijn met verspringing op hoek plattegrond
verspringing rooilijn
Appartement
kavelgrens
Meerdere onregelematige verspringen vanaf rooilijn plattegrond
verspringing rooilijn
grondgebonden
kavelgrens
delftsestoep met verspringing rooilijn
rooilijn op kavelgrens
kavelgrens
2.3
2. Hoeken en inspringen Regels en uitgangspunten
•
De hoeken van de bouwblokken zijn op de verdieping 1 t/m 4 volgebouwd
•
Maximaal 30 procent van de totale kavelgrenslengte mag maximaal 1 meter worden teruggelegd ten behoeve van entrees en prive gebruik plint
•
Hoekpunten bebouwing principe Isometrie
Hoekpunten bebouwing principe plattegrond 1. Alle hoekenpunten 90 graden
2. Alle hoekenpunten 90 graden - eenmalige insteek
Vanaf 3de verdieping in de woonstraten en 5de verdieping langs de pocketparkjes liggen de rooilijnen 2 meter naar binnen ten opzichte van de kavelgrens. 3. Afwijken van 90 graden hoekpunten
haakse hoek op rooilijn
haakse hoek op rooilijn
haakse hoek op rooilijn
geen schuine hoeken
55
2.3
3. Gebouwhoogte en setbacks Regels en uitgangspunten •
Plinthoogte van de gebouwen bedraagt 3,5 meter
•
Ander lagen zijn 3 meter hoog
•
Bij rijtjeswoningen in de woonstraten worden: laag 2 en 3 altijd volgebouwd tot aan de rooilijn vanaf laag 4 is er altijd een setback van minimaal 2 meter
•
Bij de appartementen blokjes langs de pocketparkjes zijn laag 2,3 en 4 volgebouwd tot aan de rooilijn
•
Vanaf laag 5 is er altijd een setback van minimaal 2 meter
setback
56
Principe gebouw- verdieping hoogtes in relatie tot rooilijn Doorsnede
setback
setback
setback
2.3
4. Onderverdeling gevel: Plint - midden - kroon Regels en uitgangspunten
Principe gevel opbouw bouwblokniveau Isometrie
•
In het gevel beeld zijn plint (begane grond) top (bovenste lagen) duidelijke te onderscheiden ten opzichte van het middendeel van de gevel
•
Dit kan door kleurverschil in baksteen en/of voeg of bijvoorbeeld percentage glas.
•
In een bouwblok zijn verschillende dakvormen herkenbaar, een bouwblok bestaat nooit uit 1 generieke dakvorm
klassieke gevelopbouw
accentuering plint
accentuering plint
Gevelopbouw principe - type daken Aanzicht
diverse en functionele dakvormen
57
5. Opbouw gesloten bouwblokken en ontsluitingen Regels en uitgangspunten
Intern collectief verbonden ontsluitings-principe Isometrische plattegrond
•
Het bewoners parkeren wordt in de binnenhoven van de bouwblokken opgelost, dit mag op de begane grond, waarbij het bouwblok altijd in de straat wordt begrensd door een ruimte die als woning in gebuik is (woonkeuken, studeerkamer, etc.
•
De prive- of gemeenschappelijke tuinen voor de bewoners liggen bovenop deze parkeerlaag en zijn aan de achterzijde ontsloten door een prive middenpad
•
De woonkamer ligt daarom vindt daarom op de 1ste verdieping
•
De ontsluiting voor de parkeergarages vindt zo dicht mogelijk plaats aan de groene woonstraten maar is nooit gesitueerd aan de pocketparkzijde
2.3 Eengezinswoning aangesloten op collectieve ruimte en OR Doorsnede schema
Appartmenten aangesloten op collectieve ruimte en OR Doorsnede schema
relatie met openbare ruimte
parkeren op maaiveld met dek
entree parkeren maaiveld
58
tuinen in de binnenhoven
2.3
6. Entrees en plinten Regels en uitgangspunten
Principe gevel opbouw bouwblokniveau Isometrie
•
Elke woning die grenst aan een plint ongeacht of deze een rijtjeswoning of appartement betreft krijgt altijd een prive voordeur aan de plint.
•
Ontsluiting van de apartementen op hogere lagen vindt plaats door een centrale entree.
•
De centrale entrees hebben een ruimtelijke relatie met de opbouw in verschillende gevels.
Twee entrees, twee gevels
Principe variatie mogelijkheid in plint Aanzicht
centrale entrees accentueren
Verdiepingen in verhouding tot entree(s)
Één entree, twee gevels
centrale entrees accentueren
centrale entrees accentueren
Voordeur aan openbare ruimte/delftsestoep
59
2.3
7. Pandsgewijze uitstraling Regels en uitgangspunten
Pandsgewijze uitstraling bouwblok principe Isometrische plattegrond
•
Een facade heeft nooit 1 uniforme uitstraling aan elke van de 4 facades van het vierkant, elke zijde bestaat dus uit minimaal 2 gevelbeelden.
•
De lengte van een architectonisch repetitie is maximaal, 38 meter of 7 telbare panden
Pandsgewijze uitstraling in relatie tot beukmaat Aanzicht schema
Beuken Gevelarchitectuur
pandsgewijze uitrstraling
60
pandsgewijze uitrstraling
pandsgewijze uitrstraling
pandsgewijze uitrstraling
2.3
8. Materialen Regels en uitgangspunten •
Gevels worden baksteen.
hoofdzakelijk
uitgevoerd
in
•
Baksteen kleur kan varieren van donker geel, rood en roodbruin.
•
In de gevel worden kleurvaste materialen gebruikt
•
Facades van hetzelfde bouwblok kennen verschillende gevelvlakken en kleuren, met een maixmale lengte van 7 rijtjeswoningen of 38 meter.
bakstenen gevel
bakstenen gevel
bakstenen gevel
bakstenen gevel
bakstenen gevel
bakstenen gevel
bakstenen gevel
61
2.3
9. Plasticiteit gevels Regels en uitgangspunten •
Gevels hebben diepte en detail.
•
Raam en deurvlakken vlakken liggen altijd minimaal 10 centimeter naar binnen het facadevlak.
•
Gevels hebben bij details en accenten zoals speklagen rollagen om bijvoorbeeld entrees te accentueren.
dieptewerking ramen
62
Gevel geen plasticiteit Isometrische aanzicht
dieptewerking gevel en ramen
Plasticiteit in gevel Isometrische aanzicht
dieptewerking ramen
dieptewerking gevel en ramen
10. Gevelbeeld; ramen, materialisatie kozijnen, brandtrappen & verhoudingen Principe verhouding ramen in stramien Aanzicht
Regels en uitgangspunten •
Kozijnen, trapleuningen, brandtrappen en hekken worden alle uitgevoerd in antraciete kleurstelling RAL.
•
Deze kleurstelling zorgt voor de binding tussen de verschillende bouwkavels.
•
Ramen worden nooit als 1 vlak uitgevoerd maar kennen een opdeling in verschillende delen of een verfijning in meerdere te onderscheiden
verhouding ramen
Middengrijs tot antraciete kozijnen
brandtrappen aan gevel
2.3
Principe verhouding ramen zonder stramien Aanzicht
verfijning in raamvlakken
Speelse raampartijen
63
2.3
11. Balkon - zoninval en -wering Regels en uitgangspunten
Zonnewende principe in relatie tot opwarming woning Isometrische plattegrond
•
Balkons hebben een minimale diepte van 2,5 meter zodat er minsten een tafel met 4 stoelen er omheen kunnen worden opgesteld.
•
Indien mogelijk kan gebruik worden gemaakt van passieve zonnewarmte waarbij inspringingen ’s winters zonneinval tot in de woning kan doordringen terwijl ‘s zomers juist zonneinval wordt beperkt.
Balkonnen diepte, balustrade architectuur principe Doorsnede schema
Transparante balustrade Niet in gevel mee ontwerpen
Transparante balustrade Niet in gevel mee ontwerpen
balkon passieve zonnewarmte
64
royale balkons
Transparante balustrade balkon
royale balkon en passieve zonnewarmte
12. Reclame uiting - advertentie - bestickering - bewegwijzering Regels en uitgangspunten
Reclame uiting in architectuur/gevel/raam opnemen Doorsnede schema
•
Reclame uiting zijn opgenomen in de architectuur van een bouwblok. Er zijn geen uitingen die aan het bouwblok zijn gemonteerd of in de openbare ruimte zijn geplaatst.
•
Reclame uitingen zijn zo opgenomen dat deze de levendigheid van de plint niet wegnemen.
Gevel niet bekleed met schreeuwende advertenties
2.3
Geen grote uithangborden aan de gevel
Transparante ramen i.c.m. bestickering
Opvallende afwijkende bewegwijzering
65
2.3
13. Inpandig fietsparkeren Regels en uitgangspunten •
STOMP-principe.
•
Fietsparkeren voor de bewoners wordt opgelost in de parkeergarage voor auto’s in het binnengebied.
•
Positie fietsparkeren ligt direct aan of achter de gevel en nimmer midden in de parkeergarges.
•
Dit zou bij voorkeur kunnen worden gekoppeld aan de entree/uitgang parkeergarage.
logische koppeling fietsenstalling en entree gebouw
66
Fietspakeer principe gekoppeld aan uitgang Isometrie
fietsenstalling
Fietsenstalling zichtbaar
Fietspakeer principe gekoppeld aan uitgang Doorsnede schema
Fietsenstalling niet bepalend in gevelbeeld
2.3
14. Gevelopeningen; parkeren - technische ruimtes Regels en uitgangspunten
Programma, functie en gevelopeningen principe Isometrie
•
Technische ruimten of installaties zijn niet zichtbaar vanaf de straat.
•
Technische ruimten of installaties op de begane grond nemen nooit dan een beukmaat/gevellengte in beslag, meerdere ruimten aan dezelfde gevelzijde zijn niet toegestaan.
•
Deuren en toegangen zijn onderdeel architectuur van dat bouwblok.
Parkeerentree
technische ruimtes mee ontwerpen in gevelbeeld
Entree onderdeel bouwblok
Principe oplossen lift schacht Doorsnede schema
lift schachten niet zichtbaar
67
2.3
15. Biodiversiteit Regels en uitgangspunten
Getrapte groenvoorzieningen op bouwblok t.b.v. biodiversiteitnetwerk Isometrische
•
Delen van de gevel kunnen worden voorzien worden van klimplanten
•
Het dak kent minimaal een kruidenrijke, mossedum of grasopbouw zodat deze zomers koeling en s’winters isolatie biedt
•
Planten zijn bij voorkeur inheems
•
In de gevel worden voorzieningen opgenomen voor vleermuizen en vogelnesten
•
Faciliteiten voor gebouwbewonende soorten
Kruiden- bloemrijke daken
gevel vleermuiskast
gevel nestkastje
68
Integreren nest/verblijfsplekken doelsoorten in bouwblok Doorsnede schema
geveltuin met klimplanten
insectensteen
Gevelgroen
2.3
16. Wateropvang Regels en uitgangspunten
Wateropvang principe in bouwblok Isometrie
•
Het dakwater wordt tijdelijk opgevangen in kratten en/of polderdaken
•
Uitgangspunt is vertraagde infiltratie op kavel
•
Per kavel wordt bekeken of dit grijs water kan worden hergebruikt
daktuin
polderdak
Vertraagde/tijdelijke wateropvang en infiltratie principe Doorsnede schema
geveltuin
krattensysteem - waterinfiltratie
69
2.4
Verdere uitwerking - proces en rol van het beeldkwaliteitsplan (BKP) Hoe de basisspelregels te lezen en vervolg hierop.
De ruimtelijke uitgangspunten uit dit adaptief masterplan vormen het fundament voor de toekomstige verschijningsvorm van de Schrijversbuurt. Zij geven richting aan de opbouw van de wijk, de karakteristiek van de openbare ruimte en de samenhang tussen bouwen In het BKP worden de principes uit dit masterplan vertaald naar het niveau van architectuur, uitstraling en detaillering op principeniveau. Het beschrijft hoe de klassieke uitstraling van Heemskerk, het dorpse ritme van straten en de groen-blauwe structuur worden doorgezet in gevelcomposities, materiaalgebruik, kleurstellingen, plintuitwerkingen en de manier waarop woningen zich tot de straat verhouden. Daarbij blijft het adaptieve karakter behouden: het BKP biedt houvast waar dat essentieel is, en ruimte waar ontwerp, techniek en tijdgeest daarom vragen. Het BKP vormt daarmee geen strak keurslijf, maar een ontwerpinstrument. Het geeft architecten en ontwikkelaars duidelijke handvatten om binnen de bandbreedtes van het masterplan te ontwerpen, terwijl variatie, creativiteit en toekomstige innovaties moeiteloos kunnen worden ingepast. Zo ontstaat een wijk met een herkenbare en samenhangende uitstraling, zonder dat uniformiteit of herhaling de boventoon voert.
70
De spelregels uit dit masterplan zijn richtinggevend voor het BKP én vormen straks de basis voor de welstandsparagraaf binnen de planologische procedure. Welstand en het Q-team gebruiken dit raamwerk om toekomstige ontwerpen te toetsen en om gedurende het proces de kwaliteit te bewaken. Daarmee ontstaat een continue lijn van stedenbouwkundige uitgangspunten naar architectonische uitwerking.