Jaarstukken 2023.pdf
Tekst van het document
In 2023 zijn voorbereidende stappen gezet om woningbouwprojecten te realiseren door de bestemmingsplannen voor Nederveeen-Huisman, Blauwe Zoom West, Pieter de Hoogh en Buitendams 45 vast te stellen. In totaal 94 woningen zijn opgeleverd aan nieuwe bewoners (een deel van de woningen van Ons Dorp en het gehele plan De Rokerij).
Prestatieafspraken met woningcorporatie(s) Het onlangs vastgesteld beleid voor voorrang bij koopwoningen voeren we uit. Daarnaast zetten we samen in op kwaliteitsverbetering van huurwoningen. Dit is goed voor de leefbaarheid en sociale cohesie in onze gemeente en draagt bij aan de duurzaamheidsopgave. We leggen dit vast in de prestatieafspraken die we met de woning- corporatie maken. Wat wilden we bereiken in 2023? Mogelijkheden onderzoeken voor (her) ontwikkeling c.q. kwalitatieve transformatie, waarbij de focus ligt op kleineren woningen voor lokale jongeren en geschikte woningen voor senioren. Doorstroming onder senioren bevorderen door middel van een nog op te stellen set van maatregelen/plan van aanpak. Wat hebben we bereikt? Voor het jaar 2023 werden de prestatieafspraken tussen Fien Wonen, de Huurdersraad en de gemeente vastgelegd. Onderdeel van deze afspraken zijn kwaliteitsverbetering en verduurzaming van huurwoningen en het bevorderen van doorstroming.
Versnelling processen in ruimtelijke ontwikkelingen We streven naar een versnelling van onze eigen processen in ruimtelijke ontwikkelingen. We hebben immers minder invloed op de markt en (soms conflicterende) regelgeving van de landelijke en provinciale overheid. Ook de samenwerking in het Bouwberaad biedt mogelijkheden voor versnelling. Samen met de corporatie willen we inzetten op een huurpuntensysteem dat inwoners die al in de gemeente wonen of werken bevoordeelt. Dit geldt zowel voor huur- als voor koopwoningen. Wat wilden we bereiken in 2023? Intern: een nieuw werkproces inregelen voor een integrale benadering van ruimtelijke initiatieven door middel van een intake- en omgevingstafel (vooruitlopend maar wel passend bij de aankomende Omgevingswet). We werken met de betrokken omgevingsdiensten aan afspraken die zorgen voor meer grip op de opgaven rondom de Wet natuurbescherming in relatie tot ruimtelijke ontwikkelingen. Wat hebben we bereikt? Jaarstukken 2023
23
Het werkproces om nieuwe ruimtelijke initiatieven te bespreken is vastgelegd. Projecten en initiatieven worden aan de hand van dit proces getoetst. De beleidsmatige wenselijkheid van initiatieven worden aan de ‘intaketafel’ besproken. De haalbaarheid wordt aan de ‘omgevingstafel’ besproken. Aan de omgevingstafel nemen naast de gemeente en de initiatiefnemer andere overheidsinstanties (zoals het waterschap) en eventueel adviesdiensten (zoals de Omgevingsdienst) deel. Een tool werd ontwikkeld om inzicht te krijgen in de aanwezigheid van beschermde diersoorten binnen de gemeentegrenzen. Hierdoor kan bij al bij de start van ruimtelijke ontwikkelingen ingeschat worden wat dit betekent voor de verdere uitwerking en voor procedures van ruimtelijke initiatieven. De tool geeft ook handvatten voor beheer en onderhoud. Ecologische adviesbureaus zijn benaderd voor het opstellen van een Soortenmanagementplan. Dit plan richt zich (in verband met rechterlijke uitspraken) in de eerste plaats op de isolatieopgave, maar kan verbreed worden naar andere ruimtelijke ontwikkelingen. Deze aanpak geeft ons mogelijkheden meer samenhang aan te brengen in natuur binnen onze gemeente. Bij goedkeuring door de Omgevingsdienst krijgen we een meerjarige ontheffing voor de betreffende soorten. Opstellen van het Soortenmanagementplan wordt vervolgd in 2024.
Woningbouw In ’t Oog onderzoeken we de mogelijkheden om de woningbouw rond het spoor iets te verdichten, passend bij de omgeving en het dorpse karakter, inclusief een goede ontsluiting. We kijken integraal naar onze projectenkaart en de uitvoeringsplannen voor wonen. Wat wilden we bereiken in 2023? Met het bureau Mecanoo gaan we een ambitiedocument opstellen met betrekking tot de verdere ontwikkeling van 't Oog. Wat hebben we bereikt? Onderzoek om te komen tot formulering van de ambities voor ’t Oog loopt. De provincie heeft het voorgenomen beleid voor het gebied definitief vastgesteld. Met de regio en de provincie verkennen we de verdere ontwikkeling van ’t Oog en de samenhang met de 3 hectare kaart (waarop omvangrijke buitenstedelijke locaties in Zuid-Holland zijn opgenomen die geschikt zijn voor woningbouw; overigens staat 't Oog fase 1 woningbouw hier los van, omdat dit plan wel op de 3 hectare kaart staat).
Overallvisie nieuwbouwprojecten Voor nieuwbouwprojecten vraagt de aankomende Omgevingswet om een overall visie: niet alleen bouwen, minstens evenveel aandacht vragen de woonomgeving en voorzieningen in de buurt, zoals groen, parkeren, bereikbaarheid en speelplekken. Wat wilden we bereiken in 2023? Er wordt een omgevingsvisie opgesteld waar in brede zin ruimtelijke aspecten van de fysieke leefomgeving aan bod komen. Naast wonen en werken, zijn ook andere beleidsthema's zoals gezondheid, recreatie, natuur en duurzaamheid belangrijk om integraal af te wegen in een visie. Wat hebben we bereikt? In 2023 is (nog) geen uitvoering gegeven aan het opstellen van de Omgevingsvisie. Wel zijn hiervoor de benodigde inkoopkaders opgesteld.
Buitendijkse jachthaven Ons uitgangspunt is om vanuit lokaal ondernemersinitiatief de ontwikkeling van de buitendijkse jachthaven te faciliteren. We willen hierin samen optrekken met de gemeente Sliedrecht waar het gaat om grondgebied van beide gemeenten, de provincie Zuid-Holland en als icoon in de Drechtstedelijke Smart Delta. Zo kunnen we de verbinding maken met de Biesbosch en Kinderdijk. Jaarstukken 2023
24
Wat wilden we bereiken in 2023? In 2023 voeren we gesprekken met initiatiefnemers en in de regio/provincie. Dit om na te gaan wat de voornemens en mogelijkheden zijn. Wat hebben we bereikt? Omdat zich geen concrete initiatieven of kansrijke locaties voor een jachthaven aandienden, zijn in 2023 geen gesprekken gevoerd.
Maritieme sector Aan de Rivierdijk, in de nabijheid van de werven, onderzoeken we of cruiseschepen veilig kunnen aan- en afmeren in afwachting van onderhoud. Hiervoor zijn meer meters kade of ruimte voor pontons nodig. Zo helpen we lokale bedrijven in hun maritieme mogelijkheden. Wat wilden we bereiken in 2023? We continueren het overleg met de betrokken bedrijven en vragen hen om hun behoeftes om te zetten in concrete plannen. Als dit leidt tot een haalbare variant, faciliteren we de realisatie hiervan. Wat hebben we bereikt? Overleg met de betreffende bedrijven is voortgezet. Omdat de bedrijven eerst onderling tot een plan moeten komen, heeft dit nog niet tot een haalbare variant geleid. Met verschillende maritieme bedrijven onderhouden we contacten over hun toekomstplannen en eventuele gemeentelijke steun om bij te dragen aan versterking van de maritieme sector.
Omgevingswet Naar verwachting treedt de Omgevingswet per 1-1-2023 in werking. De wet is een stelselwijziging die tot doel heeft te zorgen voor een goede balans tussen het benutten en het beschermen van de fysieke leefomgeving. Gelijktijdig met de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de Wet kwaliteitsborging (Wkb) ingevoerd. Deze wet heeft tot doel om de kwaliteit en het toezicht bij de (ver)bouw te verbeteren. Wat wilden we bereiken in 2023? Verrichten van "reparatiewerkzaamheden" op de minimale acties die voor 1-1-2023 gerealiseerd zijn. Uitbouwen van taken en processen (effectiever, efficiënter) vanuit de minimale acties van voor 1-1-2023. Opstellen plan van aanpak vullen omgevingsplan (veranderopgave tot 2030). Monitoren en evalueren van onder andere: - Delegatiebesluit (raadsbesluit 17-2-2022). - Bindend adviesrecht bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (raadsbesluit 17-22022). - Participatieplicht bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (raadsbesluit 17-22022). Wat hebben we bereikt? In 2023 zijn voorbereidingen getroffen voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024.
Nota/beheerplan maatschappelijk vastgoed (kapitaalgoederen) Vanuit de vastgestelde visie op het maatschappelijk vastgoed wordt een haalbaarheidsonderzoek gestart dat leidt tot een/beheerplan voor het maatschappelijk vastgoed. Aan de hand van scenario's kunnen beleidskeuzes worden gemaakt met betrekking tot het vastgoed voor een bepaalde periode. Het uiteindelijke beheerplan geeft informatie over: De financiële middelen die jaarlijks nodig zijn om het vastgoed in stand te houden voor de Jaarstukken 2023
25
huidige/beoogde functie.
De investeringskosten die noodzakelijk zijn voor het handhaven van de benodigde (ruimte)behoefte. Met de uitvoering van de nota/beheerplan kan het maatschappelijk vastgoed (blijvend) voldoen aan het gestelde kwaliteitsniveau. Wat wilden we bereiken in 2023? Opstellen van een haalbaarheidsonderzoek met daarin scenario's/varianten, voorbereiding en financiering van het Huis van de Gemeente op de korte en lange termijn. Voorbereiding en financiering van de doorontwikkeling van de sporthal De Wielewaal. Voorbereiding groot onderhoud/modernisering en financiering zwembad De Duikelaar inclusief de verduurzaming. Wat hebben we bereikt? Het haalbaarheidsonderzoek voor het Huis van de Gemeente is afgerond en een opinieerde debat over de varianten en financiering heeft plaatsgevonden. Het Huis van de gemeente is opgenomen in de lijst van projecten ivm de motie 'tijd voor prioriteit' De rapportage mbt de doorontwikkeling is van de Sporthal De Wielewaal is gereed. Sporthal De Wielewaal is opgenomen in de lijst van projecten ivm de motie 'tijd voor prioriteit' Het zwembad De Duikelaar is opgenomen in de lijst van projecten ivm de motie 'tijd voor prioriteit'
Jaarstukken 2023
26
Leefbaarheid – fijn & veilig wonen Buurttoezicht en jongerenwerk In Hardinxveld-Giessendam is het veilig wonen en opgroeien. Met elkaar zijn we ervoor verantwoordelijk om dat zo te houden. We hebben respect voor elkaar en geven elkaar de ruimte. Tegelijkertijd kijken we naar elkaar om en bezorgen we elkaar geen overlast. Net als in het sociaal domein is preventie belangrijk. Buurttoezicht heeft belangrijke oren en ogen en we stimuleren het gebruik van digitale platforms. Wat wilden we bereiken in 2023? In 2023 zal het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023 – 2026 vastgesteld gaan worden door de gemeenteraad. Daar aansluitend zal er in 2023 een Uitvoeringsplan van het IVP vastgesteld worden waarin opgenomen is hoe we aan deze thema's en doelen gaan werken. Belangrijke samenwerkingspartners hierbij zijn onder meer Buurttoezicht, jongerenwerk en het ouderenconsultatiebureau. Vanuit deze integrale benadering werken we samen aan de leefbaarheid en veiligheid van onze gemeente. Jongerenwerk willen we in 2023 ambulanter gaan inzetten, met name op het gebied van preventie en overlastgevende jeugd. Op deze manier willen we de jeugd in een vroegtijdig stadium informeren over thema's zoals digitale weerbaarheid, drugs- en alcoholgebruik en vuurwerk.
Maar ook het vroegtijdig herkennen van probleemsignalen bij jongeren waar indien nodig verdere inzet op gepleegd kan worden door diverse partners. Wat hebben we bereikt? Bij betrokken partijen en omliggende gemeenten zijn de behoeften aan een jongerenwerker in dienst van de gemeente geïnventariseerd. Naar verwachting start de jongerenwerker het tweede kwartaal van 2024, met als voornaamste aandachtspunt versteviging van veiligheid en welzijn van jongeren en omwonenden.
Handhaving en preventie Als handhavingsprincipe blijven we uitgaan van ‘informeren, waarschuwen en optreden’ waar dat nodig is. Zo zetten we onze beschikbare handhavingscapaciteit zo efficiënt mogelijk in. We combineren dit met een frequente informatievoorziening aan onze inwoners. Zo vragen we van iedereen een houding en gedrag die passen bij fijn en veilig wonen en een gezamenlijke verantwoordelijkheid, passend in deze tijd. Als dienstbare overheid kijken we van buiten naar binnen. We stellen regels vast die nodig zijn en die we kunnen handhaven Wat wilden we bereiken in 2023? In 2023 wordt het nieuwe Integraal Veiligheidsplan vastgesteld Beleidsregels Op gebied van Openbare Orde en Veiligheid worden verschillende beleidsregels aangescherpt dan wel nieuw opgesteld. De manier van handhaven wordt per beleidsterrein nader uitgewerkt. Wat hebben we bereikt? In 2023 is het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 vastgesteld. Het veiligheidsplan is tot stand gekomen na een periode van inventarisatie met onder andere een rondgang bij de raadsfracties, een bewoner enquête en interviews met ondernemers. Daarnaast is er in samenwerking met de politie gekeken naar de criminaliteits- en overlastcijfers. Het IVP wordt per twee jaar geconcretiseerd in een uitvoeringsprogramma.
Dit programma beschrijft concretere stappen die volgen uit het veiligheidsbeleid en wat daar specifieke prestatie indicatoren voor zijn. Voor 2023 en 2024 is deze door het College vastgesteld. Het IVP beschrijft een aantal inhoudelijke thema's, denk hierbij aan veilige woon- en leefomgeving en overlast, maar ook cybercriminaliteit en ondermijning. Daarnaast wordt ook de relevantie informatie gestuurd werken voor de gemeente benadrukt. Om dit te bewerkstelligen zijn vanaf eind 2023 de eerste gesprekken geweest met de servicegemeente Dordrecht. Jaarstukken 2023
27
Evenementen en horeca Evenementen in de gemeente versterken de sociale cohesie. Wat wilden we bereiken in 2023? We willen een inhaalslag gaan maken met de huidige alcohol- en exploitatievergunningen. (voorheen Drank- en Horecawetvergunningen). Wat hebben we bereikt? Het bestand van alcohol- en exploitatievergunningen is geactualiseerd. Middels controles zal op de naleving ervan worden toegezien. De evenementen zijn het afgelopen jaar gelijk gebleven. Geen hele nieuwe grote aanvragen.
Digitale criminaliteit en ondermijning We zetten in op het voorkomen van ondermijning en meer bewustwording op het gebied van digitale criminaliteit en ondermijning. We vergemakkelijken de samenwerking met politie en andere partners in de driehoek van veiligheid, zorg en wonen. Met partners stellen we convenanten op om makkelijker informatie te kunnen uitwisselen en zo beter preventief te kunnen handelen. Wat wilden we bereiken in 2023? Het versterken van de bestuurlijke aanpak van ondermijnende criminaliteit. Om een goede opvolging te geven aan (signalen van) ondermijning is het van belang dat er een basis staat die volgens efficiënte en duidelijke handelingskaders opgevolgd kan worden om een gepaste opvolging te geven. Hiervoor zullen er een aantal beleidsstukken geactualiseerd worden. Een voorbeeld hiervan is onder andere de APV-ondermijningsproef maken. Wat hebben we bereikt? In het Integraal Veiligheidsplan (IVP) zijn cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit als thema opgenomen. Dit om aan te geven dat de gemeente een rol heeft in de aanpak ervan. Met name aan de preventieve kant kan de gemeente een bijdrage leveren. Dit heeft zich in 2023 geuit in de vorm van bijvoorbeeld voorlichtingsavonden voor ouderen rondom het thema gedigitaliseerde criminaliteit. Daarnaast zijn de interne organisatie, Fien Wonen en buurttoezicht voorgelicht over het thema ondermijning.
Verder heeft in 2023 het project Hackshield gelopen. Dit project richtte zich met name op preventie en bewustwording onder (basis)schoolleerlingen met betrekking tot digitale weerbaarheid. Er zijn verschillende beleidsstukken herzien, zoals het Bibob-beleid en de Algemene Plaatselijke Verordening.
Bevolkingszorg/crisisbeheersing Vanuit de gemeente Hardinxveld-Giessendam willen wij werken aan een sterke en gezamenlijke gemeentelijke crisisorganisatie voor onze medewerkers die gemotiveerd zijn, goed opgeleid worden (of blijven), trainen en die op een goed niveau inzetbaar zijn als zich een daadwerkelijke crisis voordoet. De lijnen tussen de lokale crisisorganisatie en de VRZHZ zijn kort en helder en de huidige crisisorganisatie is een kwalitatieve versterking van Bevolkingszorg lokaal en regionaal. Wat wilden we bereiken in 2023? Op basis van evaluatie en geleerde lessen van de afgelopen crisisjaren kijken naar de huidige/toekomstige crisisorganisatie. Wat hebben we bereikt? In 2023 is gewerkt aan het consolideren van de eerder gemaakte afspraken. Vanuit de gemeente is in de rol van adviseur risicobeheersing en bevolkingszorg (ARB) en officier van dienst bevolkingszorg (OVD-Bz) invulling gegeven aan gevraagde regionale inzetten en trainingen. De lijnen tussen gemeente en veiligheidsregio zijn onverminderd kort. Doorontwikkeling en lokale professionalisering zal verder vorm gaan krijgen in 2024. Jaarstukken 2023
28
Centrumvisie, horeca en evenementen – levendig & passend Centrumvisie We stellen een ruimtelijk economische visie op voor het centrumgebied. We onderzoeken hoe de Peulenstraat een echte ontmoetingsplek kan worden en bijvoorbeeld de Giessenhof een locatie kan zijn voor kleinschalige evenementen. Wat wilden we bereiken in 2023? We werken samen met winkeliers en andere lokale ondernemers aan een integrale centrumvisie. Beleidsmatige onderwerpen die hier onderdeel van worden, zijn: ruimtelijke ordening in het centrumgebied, leefbaar houden van het centrum, detailhandel, horeca, evenementen en inrichting openbare ruimte. Wat hebben we bereikt? Samen met ondernemers van de Stuurgroep Economische Visie en winkeliers van het Centrummanagement heeft een ambtelijke kerngroep zogeheten droombeelden van de toekomst van het centrum samengesteld. Deze droombeelden vormen de bouwstenen voor de integrale centrumvisie die in 2024 wordt opgesteld.
Horeca We kijken hoe we initiatieven van (horeca-) ondernemers voor behoud of uitbreiding van diverse horeca in de gemeente mogelijk kunnen maken. Het streven is om te komen tot een samenhangend geheel van winkels en verschillende soorten horeca. Zo gaan we van boodschappen doen naar meer winkelen. Dit vergroot de leefbaarheid en aantrekkelijkheid van ons centrum. We kijken daarom breed naar toekomstige ontwikkelingen van consumentengedrag als het gaat om winkelen en boodschappen doen. Wat wilden we bereiken in 2023? We ontwikkelen nieuw horecabeleid waarbij zowel ruimtelijke als APV-gerelateerde onderwerpen een plaats krijgen. Dit beleid zal onderdeel zijn van de eerder genoemde integrale centrumvisie. We gaan het gesprek aan en continueren het gesprek met ondernemers die horecagelegenheden willen ontwikkelen binnen de gemeente. Wanneer dit leidt tot passende en gewenste horeca faciliteren we hen in de realisatie ervan. Wat hebben we bereikt? Om meer horeca in het centrum te realiseren, is gezocht naar een partij voor de exploitatie van een horecagelegenheid op plein Den Bogerd. Dit leidde in samenwerking met ASVZ eind 2023 tot de opening van lunchroom ‘Bij ASVZ’. Bij de noodzakelijke verbouwing waren verschillende lokale ondernemers betrokken. Mensen met afstand tot de arbeidsmarkt kunnen ’Bij ASVZ’ werken en ervaring opdoen.
Jaarstukken 2023
29
Detailhandel buiten het centrum De op te stellen centrumvisie zal een visie op detailhandel in het algemeen bevatten. Daarbij wordt ook aandacht gegeven aan bepaalde toegestane verschijningsvormen van detailhandel buiten het centrum, zoals het hebben van een webwinkel of ondergeschikte detailhandel. In de afgelopen jaren hebben er al diverse acties op dit thema plaatsgevonden, waaronder het inzetten op heldere communicatie en het aangaan van gesprekken met betreffende ondernemers. Om in te spelen op maatschappelijke ontwikkelingen en ondernemerschap te stimuleren is het echter ook van belang dat de huidige regels kritisch tegen het licht worden gehouden. Wat wilden we bereiken in 2023? We verduidelijken en vereenvoudigen waar nodig de regels rondom mogelijkheden voor detailhandel buiten het centrum. Dit doen we binnen een bredere afweging met als uitgangspunt: het juiste (detailhandels)bedrijf op de juiste plaats. Wat hebben we bereikt? De regels voor detailhandel buiten het centrum zijn nog niet aangepast. Er is voor gekozen dit pas te doen op het moment dat duidelijk is welke gevolgen de centrumvisie en de omgevingsvisie hebben.
Jaarstukken 2023
30
Sport en verenigingsleven Sportakkoord We zetten het Sportakkoord voort. Dat betekent dat we inzetten op talentontwikkeling van onze jeugd. Ieder kind moet een eigen keuze kunnen maken voor sport en/of muziek. Samen sporten of muziek maken is belangrijk voor verbindingen in onze gemeenschap. We zetten in op gezonde inspanning en ontspanning. Verenigingen kunnen hier een actieve rol in spelen. Wij waarderen de inzet van de vele vrijwilligers. Wat wilden we bereiken in 2023? We sturen op een bredere inzet van de buursportcoach in de gemeente. Bijzondere aandacht gaat uit naar het aanjagen van verbindingen tussen partners binnen en buiten de sportsector. Daarnaast is er meer aandacht voor verenigingsondersteuning, zodat verenigingen zich kunnen ontwikkelen tot vitale verenigingen Wat hebben we bereikt? In 2023 hebben we de inzet van buursportcoachgelden in de gemeente verbreed. Met de aanstelling van de coördinator Sport & Preventie van Team SportService stimuleren we verbindingen tussen partners binnen en buiten de sportsector. Met toevoeging van de verenigingsadviseur van Team SportService weten we verenigingen zodanig te ondersteunen dat zij zich kunnen ontwikkelen tot vitale organisaties. De buurtsportcoach werkt eraan meer inwoners te laten sporten en bewegen, inclusief inwoners die achterblijven in sport- en beweegdeelname.
De buurtsportcoach, de coördinator Sport & Preventie en de verenigingsadviseur werkten gezamenlijk aan vergroting van sportparticipatie en bevordering van een gezonde en actieve levensstijl.
Sportplatform Samen met de sportverenigingen kijken we naar de mogelijkheden of verenigingen elkaar kunnen versterken. Dat kan door te kijken welke ruimte het best geschikt is voor beoefening van de sport en door verenigingen meer zeggenschap te geven in de sporthallen. Hiervoor richten we een sportplatform op, zodat sportbesturen elkaar vaker ontmoeten en hun kennis en praktijkervaringen kunnen delen, bijvoorbeeld over gezond sporten Wat wilden we bereiken in 2023? We onderzoeken de behoefte aan een sportplatform onder de verenigingen en sportaanbieders. We ondersteunen verenigingen om 'vitale verenigingen' te worden en te blijven. Wat hebben we bereikt? In oktober zijn we gestart met het ‘Sportcafé’, een halfjaarlijks evenement van Team Sportservice voor lokale partners binnen de sport. Het café bood in 2023 vooral sportbesturen gelegenheid om kennis en praktijkervaringen met elkaar te delen. De eerste stappen voor verenigingsondersteuning zijn gezet met de aanstelling van een verenigingsadviseur. Deze ondersteuning wordt als zeer welkom ervaren.
Buitenzwembad Het particulier initiatief voor het buitenzwembad moet financieel haalbaar zijn en passen binnen de financiële positie van onze gemeente. Het nieuwe college legt de definitieve plannen voor aan de gemeenteraad. Wat wilden we bereiken in 2023? De komende periode vindt een verdere uitwerking van de plannen plaats ter voorbereiding op een planologische procedure. Over de verkenning van de financieel-economische Jaarstukken 2023
31
uitvoerbaarheid is de gemeenteraad geïnformeerd. Initiatiefnemers werken de financiële kant van de plannen momenteel nog verder uit in de vorm van een compleet bestek, zodat een integraal eindvoorstel aan de gemeenteraad kan worden voorgelegd. Vanwege de stijgende bouwkosten hebben initiatiefnemers hiervoor meer tijd nodig. Mogelijk dat het eindvoorstel aan de raad daardoor wat vertraging oploopt. Als het raadsbesluit dit jaar (2022) wordt genomen, wordt 2023 benut voor de planologische procedure en het sluiten van de privaatrechtelijke overeenkomsten. Afhankelijk van het verloop van de planologische procedure kan in 2023 mogelijk nog een start worden gemaakt met de voorbereiding van de werkzaamheden. Wat hebben we bereikt? Door de gestegen bouwkosten moest het plan voor het buitenbad financieel worden bijgesteld en is gezocht naar mogelijkheden voor een haalbare business-case (binnen de financiële grenzen en binnen het zogeheten Didam-arrest over aanbesteding van bouwkavels.) In combinatie met bestuurlijke en ambtelijke wisselingen is hier vertraging ontstaan en is nog geen haalbare business-case gerealiseerd.
Jaarstukken 2023
32
Cultuur & cultuurhistorie Culturele samenwerking We moedigen culturele instellingen aan om de onderlinge samenwerking te zoeken en elkaar te versterken. Cultuur levert een bijdrage aan leefbaarheid. Dat doen we door krachten te bundelen, cultuurparticipatie te versterken, cultuur, samenleving en onderwijs te verbinden en het erfgoed beter zichtbaar te maken. Wij zijn trots op onze culturele voorzieningen en de geschiedenis van ons dorp. Wat wilden we bereiken in 2023? De inventarisatie van de gemeentelijke kunst(werken) binnen de gemeente zichtbaar maken. Visie ontwikkelen voor het onderhoud van (kunst)werken in de openbare ruimte. Verbreding van cultuurdeelname. Komend jaar zal aandacht uitgaan naar: de toekomstbestendigheid van organisaties en verenigingen en onderzoeken hoe we de participatie kunnen vergroten tussen bewoners en culturele partners. Onderzoeken wat de mogelijkheden van cultuureducatie zijn. Wat hebben we bereikt? Inventarisatie en visie kunstwerken: de openbare kunstwerken in de gemeente zijn geïnventariseerd. De visie over onderhoud en zichtbaarheid van de kunstwerken wordt verwerkt in de cultuurvisie. Zichtbaar maken van de werken is besproken met Stichting Dorpsbehoud: de Stichting verwerkt in 2024 het overzicht met informatie en een wandeling in een boekje.
Verbreding cultuurdeelname: Vereniging Cultuur Hardinxveld-Giessendam droeg bij aan meerdere culturele evenementen, zoals de Culturele dag, waarmee de participatie tussen culturele partners en inwoners is toegenomen. Cultuureducatie: met scholen en het Kunstgebouw zijn de mogelijkheden voor kunsteducatie op scholen besproken. Met MCForte zijn verkennende gesprekken gevoerd over hun uitvoerende rol bij cultuureducatie in de gemeente.
Cultuurvisie Om cultuur een impuls te geven ontwikkelen we een cultuurvisie, zodat er een duidelijk beeld ontstaat waar de behoeften liggen en wat de gemeente samen met de culturele partners kan bereiken. Samenwerking tussen de culturele partners in de gemeente is van belang, maar ook binnen de Drechtsteden en de regio Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. Weten wat speelt en zo aanhaken bij belangrijke onderwerpen, is noodzakelijk. Wat wilden we bereiken in 2023? Het ontwikkelen van een cultuurvisie samen met de culturele partners. Na visievorming de uitvoering ervan meenemen in de doorontwikkeling van de MAG. Wat hebben we bereikt? De inhoud van een gemeentelijke cultuurvisie is verkend. In 2024 geven we dit samen met culturele partners een vervolg in concrete ontwikkeling van de cultuurvisie. Besloten is in 2024 ook een bibliotheekvisie te ontwikkelen en deze te verwerken in de MAG.
Jaarstukken 2023
33
Groen en gezond Kleinschalige recreatie We zoeken naar meer mogelijkheden voor kleinschalige recreatie in het groen, bijvoorbeeld langs de Binnen-Giessen, waar inwoners kunnen verblijven aan de waterkant, gebruik kunnen maken van een vissteiger of met een sup het water op kunnen. We leggen waar mogelijk verbindingen aan tussen bestaande voetpaden. Zo stimuleren we om buiten in beweging te zijn: recreatief en gezond. Wat wilden we bereiken in 2023? Bij Binnendams wordt ter hoogte van de vissteiger een nieuwe speelplek aangelegd. De inrichting wordt zodanig dat deze ook geschikt is voor kleinschalige recreatie. Onder andere door de aanleg van een vlonder en een picknickplek. Uitvoering van motie 'Meer bankjes in ons dorp'. Op 8 juli 2021 is een motie aangenomen om meer bankjes te plaatsen. Via de perspectiefnota zijn in 2022 middelen beschikbaar gekomen voor de uitvoering van de motie. Inwoners hebben na een oproep veel locaties (50 stuks) bij de gemeente aangeven waaronder veel plekken in 'het buitengebied'. We zijn in overleg met instanties, zoals het Waterschap Rivierenland en Rijkswaterstaat, om de benodigde goedkeuring te ontvangen. Indien er nog locaties beschikbaar zijn waarvan bewoners hebben aangeven dat een bankje gewenst is zullen via de P&C-cyclus middelen aanvragen om meer bankjes te plaatsen in ons dorp.
Op het gebied van recreatie is nog geen integrale visie. Op verscheidene onderwerpen zoals kleinschalige recreatie zijn er wensen vanuit het college en de gemeenteraad. Er wordt actie ondernomen op deze wens maar dit heeft geen plek in een groter geheel. In 2023 wordt er een inventarisatie uitgevoerd naar alles wat binnen de organisatie aanwezig is van beleid en visie als het gaat om recreatie. Vanuit deze inventarisatie wordt een advies geschreven of het bundelen van deze informatie voldoende is of dat er een integrale visie op recreatie moet worden opgesteld.
Wat hebben we bereikt? De vlonder bij Binnendams is aangelegd. Naar aanleiding van de motie zijn acht nieuwe banken geplaatst (grotendeels banken die binnen de bebouwde werden voorgesteld). De banken buiten de bebouwde kom worden naar verwachting in 2024 geplaatst. Voor de visie op recreatie hebben we de bestaande visie, initiatieven en beleid bijeen gebracht. Deze informatie verwerken we in een aparte visie op recreatie of als onderdeel van een overkoepelende omgevingsvisie.
Merwedeboulevard We werken aan de verdere uitwerking van het masterplan Merwedeboulevard en we onderzoeken de mogelijkheden voor meer recreatie. Wat wilden we bereiken in 2023? We gaan een plan maken om de beleving van de oever voorlangs de IJzergieterij en de rioolwaterzuivering aantrekkelijker te maken voor recreanten en bewoners. Via participatie van bewoners en belanghebbenden zal dit plan tot stand komen. Dit project maakt onderdeel uit van de regiodeal, waarvoor gelden zijn toegekend door het Rijk. Wat hebben we bereikt? Uitgewerkt is aan welke voorwaarden het ontwerp voor het podium en het dijklint moet voldoen (zoals de eisen van de dijkbeheerder). Het participatietraject voor het plan loopt, afronding vindt plaats in 2024.
Jaarstukken 2023
34
Beheer openbare ruimte Naast het opstellen en actualiseren van beleids- en beheerplannen openbare ruimte voeren we jaarlijks de nodige projecten in de openbare ruimte uit. Jaarlijks doen we rioolvervangingen en groot onderhoud wegen. Dat geldt ook voor de aanleg en renovatie van speelvoorzieningen. Bij ruimtelijke projecten zorgen wij voor het bouw- en woonrijp maken van de directe omgeving. Projecten pakken we projectmatig en integraal op. Afstemming tussen wegen, riolering, water, openbaar groen, nutsvoorzieningen en openbare verlichting vindt plaats. Het beheer van de openbare ruimte heeft de nodige financiële en maatschappelijke impact en is van groot belang voor een mooie, schone en veilige gemeente. Wat wilden we bereiken in 2023? In 2023 de onderstaande projecten: Reconstructie brug Marsstraat in het kader van toegankelijkheid voor mindervaliden. Extra overstort in de wijk Over 't Spoor (maatregel beperken wateroverlast). Voorbereiding herinrichting spoorwegovergang Spoorweg-Parallelweg. Voorbereiding en uitvoering reconstructie Buitendams. Verbreden en herinrichting Spoorweg. Uitbreiding begraafplaats Spindermolen. Voorbereiden en reconstructie Spindermolen. Wat hebben we bereikt? Voor de reconstructie van de brug Marsstraat is aan de raad een ontwerp met een kostenraming gepresenteerd. Een definitief besluit hangt af van de keuzes voor investeringen.
In de wijk Over 't Spoor is bij de Oranjestraat een extra overstort aangelegd om wateroverlast te beperken. Voorbereiding van herinrichting van de spoorwegovergang Binnendams is gestart, hiervoor is opdracht verleend aan Ingenieurs Bureau Drechtsteden. Voorbereiding voor herinrichting van Buitendams is gestart. Tijdens bijeenkomsten zijn bijdragen en ideeën van inwoners opgehaald. Ook is een klankbordgroep ingesteld. Het ontwerp voor verbreding van de Spoorweg ter hoogte van het te ontwikkelen bedrijventerrein in 't Oog is gereed. Het gaat om een verbreding van de weg en aanleg van een vrijliggend fietspad. Ook ontsluiting van het bedrijventerrein is hierin verwerkt. Er is ontheffing flora en fauna voor de uitvoering van de werkzaamheden. De planning is afhankelijk van de uitvoering van de aanleg van het bedrijventerrein en de tijd die nodig is om te voldoen aan de ontheffing voor flora en fauna. De begraafplaats aan de Spindermolen is in 2023 aan de zuidzijde uitgebreid, onder meer met grafvelden, wandelpaden en een damwand. Voor herinrichting van de Spindermolen zijn bijdragen van inwoners gevraagd en vervolgens verwerkt in een ontwerp. De benodigde vooronderzoeken zijn afgerond, uitvoering wordt voorbereid.
Groenbeheerplan Versterken van het groenbeheer met de uitvoering van het nieuwe groenbeleidsplan. Wat wilden we bereiken in 2023? Jaarlijks wordt aan het college een uitvoeringsplan aangeboden als uitwerking van het groenbeleidsplan. In het uitvoeringsplan is een doorkijk opgenomen voor de jaren na 2023. Een eerste uitvoeringsplan bij het groenbeleidsplan wordt opgesteld in het najaar van 2022 en zal, na vaststelling, worden gedeeld met de inwoners, instanties en de gemeenteraad. Het uitvoeringsplan bevat een mix van voorgenomen plannen zoals omschreven in het groenbeleidsplan in relatie tot het budget en de capaciteit. Wat hebben we bereikt? Het groenbeleidsplan is vastgesteld. De voorbereidingen en aanbesteding voor het Peulenpark zijn uitgevoerd. Voor de geveltuintjes zijn regels opgesteld. Jaarstukken 2023
35
Gestart is met het bepalen van locaties waar verharding wordt omgevormd tot groen, waar nieuwe boomstructuren kunnen komen, waar oevers natuurvriendelijke bermen en gazons kunnen krijgen en waar bermen ecologisch kunnen worden beheerd. Tijdens de Gemeentedag in september zijn bomen verloot en struiken uitgedeeld om inwoners te stimuleren hun tuinen te vergoenen en daarmee bij te dragen aan biodiversiteit.
Speelplaatsen Uitvoering van speelruimteplan 'Spelen, Ja leuk'. Na evaluatie van het huidige speelruimteplan zal een nieuwe plan worden opgesteld. Wat wilden we bereiken in 2023? In 2022 / 2023 worden de volgende speelplekken gerenoveerd of nieuwe aangelegd: - Speelplek Tielensweer (afkomstig uit speelruimteplan 2020). - Speelplek Binnendams (nieuwe speelplek). - Speelplek Prins Hendrikstraat (verplaatst van de Emmastraat). - Speelplek Nassaustraat (vervangen speelschip). - De skateplek aan de Merwedestraat zal worden gerenoveerd. Wat hebben we bereikt? Bij de Tielensweer is met inbreng van bewoners een nieuwe speelplek aangelegd en is met behoud van parkeerruimte extra groen gecreëerd. Bij de Binnendams is een nieuwe speelplek aangelegd. Bij de Prins Hendrikstraat is een nieuwe speelplek met pannaveld aangelegd. Bij de Nassaustraat is een speelschip vervangen. De skateplek aan de Merwedestraat is na renovatie van de skatetoestellen en het asfalt eind 2023 feestelijk heropend.
Begraafplaatsen Zorgen voor voldoende begraafcapaciteit en onderhouden van de begraafplaatsen. Wat wilden we bereiken in 2023? Bij de begraafplaats Spindermolen wordt aan de zuidzijde en de oostzijde voorzien in uitbreiding van de begraafcapaciteit. Na de aangelegde voorbelasting aan de zuidzijde zal in 2023 de aanleg plaatsvinden van de begraafplaats (paden en groen). Aan de oostzijde zal na een bestemmingsplanwijziging een voorbelasting worden aangebracht. Het aanleggen van de voorbelasting is voorzien in 2023. In het najaar van 2022 is een verzamelgraf met gedenkmonument op de begraafplaats Tiendweg aangebracht. Voor 2023 staat gepland dat een deel van de algemene graven waarvan de grafrust en de termijnen zijn verstreken worden herbegraven in het verzamelgraf. Opstellen van een beheerplan begraafplaatsen. Wat hebben we bereikt? Eind 2023 is de wijziging van het bestemmingsplan voor de oostzijde van de begraafplaats Spindermolen door de gemeenteraad vastgesteld. De zuidzijde is in 2023 ingericht met paden en grafvelden. In 2023 is gestart met het opstellen van het beheerplan, dit wordt in 2024 opgeleverd.
Jaarstukken 2023
36
Riolering en watergangen De taken op het gebied van riolering zijn gericht op de inzameling van afvalwater en de inzameling van hemelwater dat niet kan of mag worden gebruikt voor de lokale waterhuishouding. Bij de watergangen dragen we zorg voor schone watergangen. Wat hebben we bereikt? Een nieuw beleidsplan Gemeentelijk Watertakenplan is vastgesteld voor een termijn van 10 jaar. In wijk Over ’t Spoor is een overstort geplaatst om wateroverlast te voorkomen. Met reinigen en inspecteren van leidingen in Giessendam-west is een inhaalslag gemaakt. Gegevens voor risicogestuurd beheer en onderhoud zijn geactualiseerd. De uitvoeringsplanning voor het volgende jaar is opgesteld.
Boezemkanaal en gemaal Het waterschap Rivierenland (WSRL) heeft in 2017 besloten het boezemwatersysteem in de Alblasserwaard anders in te gaan richten. Hierbij is een extra boezemgemaal en inlaat, nodig. Eind 2020 is Hardinxveld-Giessendam hiervoor als locatie gekozen. In dit project is het Waterschap trekker en faciliteert de gemeente Daarnaast participeren wij actief in het project met het oog op goede ruimtelijke inpassing en voor het aandragen van mogelijke meekoppelkansen. Eind 2021 heeft de gemeenteraad een ruimtelijke inpassingsvisie voor boezem en gemaal vastgesteld. Augustus 2022 heeft het WSRL het voorkeursvariant vastgesteld. Dit is de westelijke variant geworden (A) en voor het gemaal is de 'lange variant' gekozen, waarbij het gemaal op enige afstand van het huidige gemaal geplaatst wordt. De mogelijkheden voor een goede ruimtelijke inpassing zijn in Q2 en 3 van 2022 onderzocht, mede via twee inloopavonden, waarbij de omwonenden en andere belangstellenden konden reageren op de eerste schetsen. Wat wilden we bereiken in 2023? In de uitwerking naar een definitief ontwerp, worden zowel de ruimtelijke inpassing, als de meekoppelkansen meegenomen. Hierdoor wordt nog ruim rondom A1 gekeken, waarbij begin en eind van het kanaal vastliggen. Ook het verwervingstraject en inbreng daarin van gemeentelijke gronden vindt plaatst.
Keuze maken in de mee te nemen meekoppelkansen van verschillende betrokkenen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan particulieren, lokale partijen en verenigingen, gemeente, provincie en Rijkswaterstaat. De haalbaarheid van de meekoppelkansen wordt verder onderzocht en waar mogelijk uitgewerkt. Wat hebben we bereikt? WSRL heeft met grondeigenaren overlegd over grondaankoop of ruil, dit heeft nog niet overal tot overeenstemming geleidt. Onderzoek naar ruimtelijke wijzigingen rond de Parallelweg en langs de Giessen loopt nog. Met de provincie, waterschap Rivierenland en particulieren is een intentieovereenkomst ondertekend om de haalbaarheid van ontwikkeling van het Boezemkanaal, van een zonneveld en het robuuster maken van versnipperde gebieden te onderzoeken. De resultaten worden verwerkt in de inrichtingsschets 'Groene Oevers'. Betrokken partijen bereikten overeenstemming over de inrichtingsschets en uitwerking van variant A3. Actualisering van de lijst met meekoppelkansen is gestart en loopt nog.
Jaarstukken 2023
37
Watergangen Zorgdragen voor schone watergangen. Wat wilden we bereiken in 2023? Vervangen duiker bij de Kievit. Baggeren van de peilgebieden Neder Hardinxveld en Boven-Hardinxveld door Waterschap waarbij de gemeente ontvangstplicht heeft van de bagger. Wat hebben we bereikt? Gestart is met de werkvoorbereiding voor vervanging van de duiker bij de Kievit. Door het Waterschap zijn de watergangen gebaggerd. De watergangen in het peilgebied Giessendam hebben we als gemeente deels gebaggerd.
Jaarstukken 2023
38
Een duurzame gemeente Duurzaamheid en klimaatadaptatie We zetten haalbaar en betaalbaar in op een duurzame gemeente. Uitgangspunt is dat inwoners, ondernemers en de gemeente zoveel mogelijk in hun eigen energiegebruik kunnen voorzien. We realiseren ons dat dit een langdurige en ingewikkelde opgave is. We willen meewerken aan mogelijkheden die goed zijn voor toekomstige generaties inwoners. Dat betekent werken aan klimaatadaptatie, biodiversiteit en circulariteit. We kijken naar mogelijkheden voor gebruik van zonneenergie en naar energiebesparing in bestaande woningen, zowel huur als koop. Onze inwoners voorzien we van goede informatie en wijzen hen op energiebesparende mogelijk- heden en subsidies, zodat zij goede keuzes kunnen maken. Wat wilden we bereiken in 2023? De duurzaamheidsopgaven realiseren vraagt om een langdurig proces met een blik op 2050 en tussentijdse doelstellingen in 2030 en 2040. Onderstaande specifieke aanpakken zijn onderdeel van dit langdurige proces, waarbij monitoring en bijsturing (voortdurend) onderdeel is van dit proces. Verdere uitrol van de aanpak(ken) op energiebesparing: inwoners (woningeigenaren, huurders), bedrijven, organisaties, etc. adviseren bij handelingsperspectief (praktisch & financieel) voor energie besparen.
Ook het stimuleren van het leggen van zonnepanelen op woningen en de aanschaf van hybride warmtepompen valt onder deze aanpak die aansluit op het Nationaal Isolatie Programma. Verdere uitrol van de aanpak(ken) op Aardgasvrije oplossingen: in samenwerking met Fien Wonen wordt ingezet op een participatief traject. Dit om te adviseren over de in de Transitie Visie Warmte geïdentificeerde cluster(s). Specifiek doel is te komen tot een concreet handelingsperspectief voor huiseigenaren. Actualisatie van de RES 1.0 naar RES 2.0 Het opstellen en actualiseren van de RES is een iteratief proces dat regionaal op basis van lokale input elke twee jaar wordt doorlopen. In 2023 wordt de RES 1.0 zoals op- en vastgesteld in 2021 door middel van met name een voortgangsrapportage geactualiseerd. Dialoog met de samenleving en lokale dienstverlening: Verduurzamen van de leefomgeving is een proces dat met name vraagt om dialoog en samenwerking met de samenleving. Hiertoe wordt stevig ingezet op de samenhang tussen: communicatie, participatie en (lokale) dienstverlening, in lijn met het doel en de functie van de Energie Contactfunctionaris zoals beschreven in de Lokale Energie Agenda (2019) en Lokale Duurzaamheidsagenda (2021). Klimaatadaptatie Regionaal: opvolging geven aan de in 2022 op- en vastgestelde uitvoeringsagenda horend bij de Regionale Adaptatie Strategie.
Focus heeft het bepalen op welke wijze in de gemeente Hardinxveld-Giessendam gebruik gemaakt wordt van de beschikbare Impulsgelden en hier een aanvraag voor indienen. Klimaatadaptatie Lokaal: actualisatie van de Lokale Adaptatie Strategie op basis van behaalde (onderzoeks-) resultaten. Greendeal/scenario verduurzamen bedrijventerrein Nieuweweg: in relatie met de Economische Visie wordt toegewerkt naar een gedragen scenario (Greendeal) voor het verduurzamen van bedrijventerrein Nieuweweg op de pijlers: Energietransitie, Circulair, Klimaatadaptatie en Mobiliteit. Mogelijkheden voor het combineren met name opwek (zon) en natuurcompensatie en opwek (zon) en klimaatadaptatie onderzoeken. Wat hebben we bereikt? De nadruk lag in 2023 op ervaring opdoen, onder meer met de pilot rond het Nationaal Isolatie Programma, en op de inrichting van een procesorganisatie voor de verdere verduurzaming van onze gemeente. Niet alleen voor communicatie en participatie, maar ook voor het bieden van handelingsperspectief voor inwoners: van ondernemer tot huurder en van woningeigenaar tot verenigingsbestuurder.
In het oog spongen in 2023 verder de NIP Pilot die ook landelijk veel aandacht kreeg, een participatieproces rondom handelingsperspectief bij aardgasvrije verwarming van woningen (samen met onder meer Fien Wonen, Stedin en HVC) en de Greendeal bedrijventerrein Nieuweweg, waarin de energie- én klimaatopgaven gezamenlijk worden opgepakt om een energiezuinig en klimaat adaptief bedrijventerrein vorm te geven.
Jaarstukken 2023
39
Energietechnieken Alle energie die we met elkaar besparen hoeft immers niet te worden opgewekt of gebruikt. We wegen af welke mogelijkheden passen in Hardinxveld-Giessendam, bij de omgeving en bij het dorpse karakter. We zijn geen voorstander van windenergie binnen de gemeentegrenzen. We volgen de ontwikkelingen en planvorming rond windmolens bij (naburige) gemeenten. Daarnaast kijken we naar mogelijkheden voor toepassing van nieuwe energietechnieken. Wat wilden we bereiken in 2023? Verdere uitrol van de aanpak(ken) op Energie opwekken: met name het Uitnodigingskader Grootschalig Zon (in samenwerking met de RES regio Drechtsteden) en het stimuleren van zon op grote (bedrijfs-)daken valt onder deze aanpak. Er is in 2023 met name oog voor de grootschalige RES uitwerkingsgebieden 'Betuwelijn' en 'A15'. Wat hebben we bereikt? Bij grootschalige opwek is voortgang geboekt op beide in de RES 1.0 opgenomen uitwerkingsgebieden in onze gemeente: A15 en Betuwelijn. Voor het uitwerkingsgebied A15 werd intensief samengewerkt met het waterschap en de provincie aan inpassing van het nieuwe boezemkanaal en -gemaal in een zonneveld rondom het geplande boezemkanaal. Dit leidde tot een voorkeurstracé dat voldoende ruimte biedt voor boezem, natuur én een zonneveld. Dit traject loopt de komende jaren door en wordt in 2024 verder uitgewerkt.
Bij uitwerkingsgebied Betuwelijn lag de nadruk op participatie en toevoeging van een grootschalige batterij als onderdeel van het zonneveld om netcongestie tegen te gaan. Eind 2023 is de vergunningsaanvraag voor het zonneveld en de batterij voor uitwerkingsgebied Betuwelijn ingediend.
Gemeentelijke gebouwen In het gemeentelijke vastgoed gebruiken we de logische momenten van onderhoud om duurzaam te vernieuwen. Zo trekken onderhoud en duurzaamheid samen op. De eerste prioriteit is om te voldoen aan de eisen van het voorgeschreven energielabel voor onze gemeentelijke gebouwen. De ontwikkeling van het huis van de gemeente loopt gelijk op met de duurzaamheidsopgave. Wat wilden we bereiken in 2023? Op- en vaststellen van een nota/beheerplan Maatschappelijk Vastgoed waarin vastgelegd wordt (onder t.a.v. duurzaamheid): - Welke panden in eigendom van de gemeente aangehouden worden, in welke functie en welke maatregelen genomen (moeten) worden t.a.v. het verduurzamen van deze panden, inclusief financiële paragraaf. - Welke panden afgestoten worden en in welke staat dit gebeurt (al dan niet met verduurzamingsslag). - Te nemen EML maatregelen per pand. Wat hebben we bereikt? De nota/beheerplan Maatschappelijk Vastgoed is voor 85% gereed waarin de verduurzaming is opgenomen aan de hand van de energieagenda. De vaststelling wordt in Q2/Q3-2024 verwacht. Hierin in wordt ook de onderhoudsstrategie en verduurzaming per object beschreven. De EML maatregelen zijn uitgevoerd.
Jaarstukken 2023
40
Energiearmoede Energiearmoede is een term die vooral in de loop van 2022 steeds meer op de voorgrond is gekomen. Met Energiearmoede wordt bedoeld dat, met name lage- en middeninkomens, vanwege sterk stijgende energiekosten financieel in de problemen komen en raken aan armoede of de armoedegrens over gaan. Hierbij kent Energiearmoede een 'zachte' en een 'harde' kant: in enkele gevallen speelt houding en gedrag een rol, veelal zal ook de woning en bijhorend energieverbruik (met name warmte!) een bepalende factor zijn. Het vraagt dus een aanpak die gericht is op zowel de sociale kant als de woning en installatie. Wat wilden we bereiken in 2023? We werken via de Sociale Dienst Drechtsteden die armoedebeleid heeft ontwikkeld en uitvoert. Er wordt gewerkt met een inkomenstoets, zodat de mensen die dit nodig hebben in beeld komen. We sluiten lokaal en regionaal op elkaar aan onder meer via preventie door Energiecoaches. Wat hebben we bereikt? In samenwerking met de Sociale Dienst Drechtsteden, woningcorporatie Fien Wonen en met ondersteuning van het Nieuwe Wonen werd in 2023 verdere ondersteuning geboden aan huishoudens waar (potentieel) sprake was of is van energiearmoede. Dit door gebruik te maken van de financiële middelen die hiertoe door het Rijk beschikbaar zijn gesteld.
Hierdoor ontvingen financieel kwetsbaren niet alleen een energietoelage, maar kregen ook de mogelijkheid een voucher à € 450,00 in te wisselen voor meer energiezuinig witgoed zoals een koelkast of wasmachine. Bij het verzilveren van de voucher bestond ook de mogelijkheid een energiecoach van het Nieuwe Wonen te laten adviseren over maatregelen (praktisch en houding & gedrag) ten behoeve van energie besparing.
Jaarstukken 2023
41
Economie en onderwijs Lokale ondernemers We geven ruimte aan lokale ondernemers. Bij vernieuwing of verduurzaming van bedrijven voeren we het gesprek over mogelijkheden. We willen lokale werknemers behouden en inzetten in lokale bedrijven. Bedrijven van buiten vragen we wat ze meebrengen voor de lokale economie en daarmee onze gemeenschap. Wat wilden we bereiken in 2023? We continueren de overleggen met de Stuurgroep Economische Visie en monitoren de voortgang op de acties die voortvloeien vanuit de pijlers van de Economische Visie. We blijven actief betrokken bij de beide ondernemersverenigingen binnen onze gemeente en kijken daarbij op welke manier we kunnen voorzien in actuele behoeftes en maatschappelijke ontwikkelingen. We benaderen actief ondernemers die starten binnen of verhuizen naar onze gemeente en wijzen hen nadrukkelijk op de aanwezigheid van de Accountmanager Bedrijven. We kijken kritisch naar de huidige bestemmingen op de bedrijventerreinen, ook in relatie tot feitelijk gebruik. Daarbij verkennen we of deze voldoende aansluiten op de (groei)behoeftes van lokale ondernemers. Mogelijk zal dit leiden tot wijziging op onderdelen. Bij invoering van de Omgevingswet per 1-1-2023 zal dit via een wijziging Omgevingsplan gaan.
Wat hebben we bereikt? Met de ondernemers van de Stuurgroep Economische Visie is gestart met actualisering van de Economische Visie die afloopt in 2024. In dat jaar wordt een geactualiseerde visie aan de gemeenteraad voorgelegd ter vaststelling. Voorafgaand vindt een brede consultatie van ondernemers en andere belanghebbenden plaats.
Verbinding onderwijs en bedrijfsleven We verbinden onderwijs en bedrijfsleven door de techniekroute voort te zetten. We stimuleren snuffelstages op allerlei terreinen, zoals maritieme techniek, zorg en onderwijs. De triple helix van onderwijs, ondernemingen en overheid geven we ook lokaal verder vorm. Wat wilden we bereiken in 2023? We ondersteunen de verdere ontwikkeling het platform i lab in Gorinchem. We zetten de samenwerking binnen het Maritiem Techplatform voort en kijken hoe lokale belangen daar een goede plek in krijgen. We organiseren een techniekroute. Wat hebben we bereikt? We informeren ondernemers over de mogelijkheden die het i_lab hen biedt. In 2023 namen negen bedrijven uit Hardinxveld-Giessendam deel aan activiteiten. Ook de Stuurgroep Economische Visie bezocht het i_lab. Het Maritiem Techplatform werkte onder meer aan aansluiting met andere initiatieven en met de behoeften van het lokale en regionale maritieme bedrijfsleven. Samen met scholen en bedrijven is weer een succesvolle techniekroute gehouden.
Jaarstukken 2023
42
Nieuwbouw scholen (Driemaster en Ichthus) Binnen de gemeente hebben twee basisscholen een verzoek/aanvraag gedaan voor renovatie van de gebouwen (CBS Ichthus - Pauwtjesmolen 55a en obs De Driemaster - Pietersweer 32). Het plan om gezamenlijk nieuwbouw te realiseren, heeft beide schoolbesturen laten besluiten de verzoeken in te trekken. De beoogde nieuwbouw vindt plaats op één locatie. Naast de realisatie van de nieuwe scholen, kunnen beide huidige schoollocaties herontwikkeld worden met een nieuw programma. Het overleg met de grondeigenaren, het vaststellen van het programma, de keuze voor hergebruik van de panden of sloop/nieuwbouw, vormt de tweede opgave in dit project. Wat wilden we bereiken in 2023? Gesprekken voeren met betrokken partijen en grondeigenaren. Bouwplan voor de nieuwbouw van de scholen opstellen. Stedenbouwkundige plan voor de herontwikkeling van beide locaties opstellen. Inrichtingsplan voor de openbare ruimte opstellen. Uitvoeren benodigde onderzoeken. Bouwrijp maken. Wat hebben we bereikt? Instelling van de planteams Locaties en Gebouw en onderliggende werkgroepen en het opstellen van een Programma van eisen zijn gestart. Na selectie van een projectleider Gebouw is voor de locaties politiek en ambtelijk onderzoek gedaan naar de programmatische wensen.
Voor de aankoop van het perceel van Rivas zijn de prijsonderhandelingen afgerond en afspraken vastgelegd.
Jaarstukken 2023
43
Bereikbaarheid Verkeersdrukte en sluipverkeer De verwachting is dat verkeersdrukte in ons land blijft toenemen. We zetten maximaal in op de regionale lobby bij het Rijk om verkeer in ons gebied te verminderen of te ontmoedigen, ook als de A15 wordt verbreed. Sluipverkeer willen we zoveel mogelijk voorkomen. Wat wilden we bereiken in 2023? We participeren in de ambtelijke overleggroep en Bestuurlijke Advies Groep van de MIRTverkenning A15. Alleen als het verkeer beter doorstroomt op de A15 en A27 zal de noodzaak om te sluipen afnemen. Wat hebben we bereikt? In de tweede helft van 2023 zette de minister van Infrastructuur en Waterstaat de MIRT-verkenning A15 voor verbreding voor onbepaalde tijd 'on hold'. Afgesproken is dat de MIRT-verkenning in het MIRT-projectenboek blijft staan. Daarnaast is een bestuurlijke voorkeur uitgesproken voor variant 3++. Deze vraagt de meeste ruimte maar is met 2x3 volwaardige rijstroken, vluchtstrook, spitsstrook tussen Sliedrecht en Papendrecht, smart mobility en mobiliteitsmanagementmaatregelen ook het meest robuust voor de toekomst. Het door de minister verlaagde budget voor de MIRT-verkenning kan de regio inzetten voor maatregelen om de bereikbaarheid van de regio te verbeteren.
Andere vervoersvormen We zetten in op andere manieren van vervoer, zoals over water met de waterbus of water- taxi of op de fiets via de snelfietsroute. Wat wilden we bereiken in 2023? In gebruik nemen elektrisch aangedreven veerschepen van Riveer (vanwege de gestegen brandstofprijzen zal de bijdrage in de exploitatie naar verwachting € 27.500 hoger uitvallen. In september wordt een nieuwe berekening gemaakt van de te verwachten extra bijdrage) De pilot watertaxi loopt. Vaststellen programma mobiliteit, waarin mobiliteitstransitie een plaats krijgt. Een uitvoeringsprogramma voor de eerste 5 jaren wordt onderdeel van het Programma Mobiliteit. Wat hebben we bereikt? De gemeenteraad heeft als start van de mobiliteitstransitie het Mobiliteitsplan vastgesteld. Dit richt zich op alternatieve vormen van vervoer, zoals deelauto's De gemeenteraad stelde ook de laadvisie vast, met kaders voor het opladen van elektrische auto's in de gemeente. Met het personenvervoer over water werden noodzakelijk voorbereidingen getroffen, waardoor op 2 januari 2024 elektrisch aangedreven veerschepen van Riveer in de vaart werden genomen.
Programma Mobiliteit Het programma mobiliteit vaststellen en uitvoeren. Wat wilden we bereiken in 2023? Vaststellen programma mobiliteit en uitvoeringsagenda voor de komende 5 jaar. Wat hebben we bereikt? Het programma mobiliteit is in 2023 vastgesteld.
Jaarstukken 2023
44
Beleidsindicatoren Vanaf de begroting 2017 moeten enkele beleidsindicatoren verplicht worden opgenomen in zowel de begroting als in de jaarstukken. De beleidsindicatoren zijn verdeeld over de beleidsthema's waar ze betrekking op hebben. Nr. Indicator
Hardinxveld - Giessendam
1 Winkeldiefstal per 1.000 inwoners 2 Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners 3 Diefstal uit woning per 1.000 inwoners 4 Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners 5 Functiemenging 6 Vestigingen 7 Banen 8 Netto arbeidsparticipatie 9 Absoluut verzuim 10 Relatief verzuim 11 Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers) 12 Niet-sporters
Begroting per. waarde 2022 0,3 2022 2,2 2022 0,3 2022 2,4 2022 53,7 2022 117,4 2022 656,8 2022 75,9 2022 2022 5 2021 1 2020 58,2
Rekening per. waarde 2023 0,5 2023 2,1 2023 0,3 2023 2,4 2022 53,7 2022 136 2022 761 2023 77,2 2019 2022 5 2023 1,2 2022 56,6
13 Achterstand onder jeugd - kinderen in uitkeringsgezin 14 Achterstand onder jeugd - werkloze jongeren 15 Verwijzingen Halt 16 Jongeren met delict voor rechter 17 Bijstandsuitkeringen 18 Aantal re-integratievoorzieningen 19 Jongeren met jeugdhulp 20 Jongeren met jeugdbescherming 21 Jongeren met jeugdreclassering 22 Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement 23 Fijn huishoudelijk restafval 24 Hernieuwbare elektriciteit 25 WOZ-waarde woningen 26 Nieuwbouw woningen
2021 2021 2022 2021 2021 2020 2022 2022 2019 2022 2021 2021 2022 2021
3 1 2 1 163,1 61,8 9,8 1 660 213,3 15,1 335 2
2022 2022 2022 2022 2023 2023 2023 2023 2023 2022 2022 2021 2023 2022
4 1 2 1 167,3 95,2 7,6 0,8 660 201 15,1 335 2,3
27 Demografische druk 28 Woonlasten éénpersoonshuishouden 29 Woonlasten meerpersoonshuishouden
2023 2023 2023
80,9 943 943
2023 2023 2023
80,8 943 943
Jaarstukken 2023
Bron Gemeenten < 25.000 inw. Rekening per. waarde 2023 1 CBS - Diefstallen 2023 2,5 CBS - Criminaliteit 2023 1,1 CBS - Diefstallen 2023 4 CBS - Criminaliteit 2022 49,3 CBS BAG / LISA - bewerking ABF Research 2022 180,3 LISA 2022 694,5 CBS Bevolkingsst. / LISA - bew. ABF Research 2023 73,7 CBS - Arbeidsdeelname 2019 1,9 DUO/Ingrado 2022 18 DUO/Ingrado 2023 1,9 DUO/Ingrado 2022 47,9 Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM 2022 3 CBS - Jeugd 2022 1 CBS - Jeugd 2022 8 Stichting Halt 2022 1 CBS - Jeugd 2023 173,7 CBS - Participatie Wet 2023 146,7 CBS - Participatie Wet 2023 10,1 CBS - Jeugd 2023 - CBS - Jeugd 2023 - CBS - Jeugd 2022 - CBS - Monitor Sociaal Domein WMO 2022 108 CBS - Statistiek Huishoudelijk afval 2021 - Rijkswaterstaat Klimaatmonitor 2023 394 CBS - Statistiek Waarde Onroerende Zaken 2022 8,9 Basisregistraties adressen en gebouwen bewerking ABF Research 2023 80,5 CBS Statistiek Bevolking - bewerking ABF 2023 897 COELO, Groningen 2023 985 COELO, Groningen
45
Beleidsthema 2 een dienstbare organisatie in contact met inwoners Onderwerpen De belangrijkste onderwerpen in dit programma zijn: Mensen boven regels Samenwerking bestuur en organisatie Organisatieontwikkeling Doelstellingen Onze gemeente moet dienstbare organisatie zijn en in contact met haar inwoners. We zijn in verbinding met onze inwoners. Als dienstbare overheid maken we immers onderdeel uit van een netwerksamenleving. Wij willen een kwaliteitsslag maken door onze dienstverlening centraal te stellen in het contact met inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners. We werken vanuit gastvrijheid. Zo weten onze inwoners waar zij aan toe zijn. De inwoner staat centraal Koersbepaling voorafgaand aan besluitvorming Organisatieontwikkeling: een dienstbare netwerkorganisatie Projecten, opdrachten en processen Mensen boven regels ‘Mensen boven regels’ wordt meer de leidraad in onze manier van werken en denken. Dat betekent ook dat we processen en systemen zo inrichten dat menselijk contact het uitgangspunt is, zowel in de interne als externe dienstverlening. Dit vraagt van organisatie en bestuur om nog meer van buiten naar binnen te werken en zo de kracht van de samenleving beter te benutten en het (vrijwilligers) netwerk in Hardinxveld-Giessendam te vergroten.
Wat wilden we bereiken in 2023? We verbeteren en breiden onze digitale dienstverlening uit met onder andere e-diensten voor aangifte overlijden en melding voorgenomen huwelijk, waarmee we verder aansluiten op de behoefte vanuit inwoners, ondernemers en samenleving. Daarmee wordt invulling gegeven aan de interne en externe vraag naar tijd- en plaats onafhankelijke dienstverlening. Intern gaan we met elkaar in gesprek op welke wijze wij de kracht van de samenleving naar binnen kunnen halen (dienstbare overheid). Aansluitend gaan we in gesprek met onze inwoners/ ondernemers/ samenleving om daar praktische invulling aan te geven (concreet: meer contacten in de samenleving onder meer door een open dag in 2023, presentatie van wat de gemeente (de verschillende teams) allemaal doet etc.). Wat hebben we bereikt? De publieksbalies zijn gaan werken op afspraak. Dit geeft tijd voor een persoonlijke benadering, waarbij we kunnen doorvragen en nagaan wat inwoners werkelijk nodig hebben. Tijdens de open dag van de gemeente informeerden we bezoekers op een toegankelijke manier over rijbewijzen, paspoorten en huwelijken. Bij de bijeenkomst ‘Samen daadkrachtig voortbouwen op het sociaal domein’ dachten medewerkers Burgerzaken samen met vrijwilligers, welzijnsorganisaties en inwoners mee over de aanpak van sociale thema’s.