BNG - jaarverslag 2021.pdf

33

de strategische doelstellingen. Als onderdeel van de strategische personeelsplanning is aan bod gekomen hoe medewerkers hun ontwikkelpotentieel kunnen realiseren. Bovendien geeft de analyse nader inzicht in de huidige en toekomstige wervingsbehoefte, op afdelingsniveau en bankbreed. Daarbij gaat het zowel om kennis en kunde, als om competenties en gedrag. De strategische personeelsplanning moet de bank ook helpen om het gewenste leiderschaps- en medewerkersprofiel te ontwikkelen en richting te geven aan leiderschapsontwikkeling en actief loopbaanbeleid. Loopbaanbeleid wordt ingezet om de persoonlijke wendbaarheid en mogelijkheden van medewerkers, en daarmee de wendbaarheid van de organisatie, te vergroten. Aan alle medewerkers staan opleidings- en mobiliteitsbudgetten ter beschikking. Daarnaast worden medewerkers in het kader van de performancemanagementcyclus periodiek beoordeeld op prestaties en ontwikkeling. Op het gebied van de performancedialoog wil BNG Bank verbetering realiseren. Het moet een integraal onderdeel van de bedrijfscultuur worden om feedback te geven en ontvangen op momenten dat dit van belang is. Leiderschap speelt daar een belangrijke rol in. In 2021 heeft wederom een medewerkersonderzoek plaatsgevonden. BNG Bank is blij met de hoge ‘response rate’ (ruim 85%).

Uit het onderzoek is geconcludeerd dat de betrokkenheid en bevlogenheid van medewerkers goed zijn, maar zorgen bestaan over de werkdruk en de werk-privé balans. Ongetwijfeld speelt hierbij het vele thuiswerken in combinatie met zorg- en onderwijstaken een rol. Waar nodig zijn op afdelingsniveau acties geformuleerd om opvolging te geven aan zorg- en aandachtspunten. In reactie op de uitkomsten van het medewerkersonderzoek is een bankbreed vitaliteitsprogramma uitgerold, waaraan op vrijwillige basis ruim 150 medewerkers hebben deelgenomen. Ook op andere manieren wordt aandacht besteed aan vitaliteit. Zo worden coaching en vitaliteitsverlof ingezet om te werken aan inzetbaarheid en vitaliteit

van medewerkers, en kunnen medewerkers deelnemen aan yogalessen of gebruik maken van een sportbudget. Daarnaast biedt BNG Bank ondersteuning aan medewerkers die de bank verlaten. Medewerkers die met pensioen gaan kunnen de training 'Pensioen in Zicht' volgen. Medewerkers van wie het dienstverband wordt beëindigd kunnen coaching en outplacementbegeleiding krijgen. In 2021 is BNG Bank gestart met het ontwikkelen van een communicatiestrategie voor het benaderen van de arbeidsmarkt. In workshops met medewerkers is een werkgeverspropositie geformuleerd. In 2022 moet de uitwerking hiervan in haar communicatie de bank in staat stellen zich nadrukkelijker en beter te profileren op de arbeidsmarkt. In 2021 heeft veelvuldig overleg plaatsgevonden met de Ondernemingsraad. Behalve aan diverse adviesaanvragen en instemmingverzoeken is regelmatig aandacht besteed aan onderwerpen zoals het ARBO-jaarplan, de HRstrategie, en de standby-regeling, zowel in reguliere overlegvergaderingen als in overleggen tussen specifieke OR-commissies en afgevaardigden van de afdeling HR.

Inclusieve werkomgeving BNG Bank stimuleert het aantrekken, behouden en benutten van divers talent en gelooft in de meerwaarde hiervan. BNG Bank wil een organisatie zijn die een werkomgeving biedt waar mensen zich welkom voelen, zichzelf kunnen zijn en gewaardeerd worden om wie ze zijn. Een optimaal team heeft een mix van mannen en vrouwen, verschillende leeftijden en verschillende achtergronden, zowel met betrekking tot etniciteit als wat betreft opleidingen en competenties. BNG Bank voldoet aan haar eigen doelstelling om ten minste 33% mannen en ten minste 33% vrouwen te hebben in de Raad van Commissarissen (RvC) en het ExCo.

Man/vrouw

RvC

ExCo

Leidinggevenden

Medewerkers

Man

5

3

31

246

Vrouw

3 (38%)

2 (40%)

10 (24%)

116 (32%)

34

362

246

34

66

traden uit dienst

kwamen in dienst

34

116

vrouwen

medewerkers

46

mannen

maakten een overstap

48 314

jaar

is de gemiddelde leeftijd

werken part-time < 32 uur

werken full-time > 36 uur

80

60

is de jongste medewerker

is de oudste medewerker

AANTAL MEDEWERKERS

19 66

40

20

≤ 34 LEEFTIJD

35-44

45-54

≥ 55

35

In- en uitstroom Instroom - Man

Instroom - Vrouw

Uitstroom - Man

Uitstroom - Vrouw

≤ 34 jaar

22

10

6

4

35-44 jaar

13

3

2

1

45-54 jaar

10

4

6

5

≥ 55 jaar

2

2

7

3

Medewerkers Het aantal medewerkers van BNG Bank en de dochtermaatschappijen nam toe met 32 medewerkers tot 362 medewerkers (353,3 fte) met een contract voor bepaalde of onbepaalde tijd. BNG Bank heeft 355 medewerkers, dochtermaatschappij BNG Gebiedsontwikkeling 7 medewerkers en dochtermaatschappij Hypotheekfonds voor Overheidspersoneel heeft geen medewerkers. De toename van het aantal medewerkers bij BNG Bank is aanzienlijk, zeker wanneer wordt meegenomen dat ook het aantal externen in 2021 is toegenomen (99 externe medewerkers ultimo 2021). De toename van het personeelsbestand, en met name van de externe medewerkers, is toe te schrijven aan het inlopen van achterstanden in vooral het kredietproces (onder meer CDD-activiteiten). Los van de toename van het medewerkersbestand heeft in 2021 een toename van de interne mobiliteit binnen BNG Bank plaatsgevonden. Meer aandacht voor (loopbaan)ontwikkeling werpt zijn vruchten af: in 2021 zijn 34 medewerkers van functie gewisseld. Over het geheel genomen is de mobiliteit toegenomen: in 2021 zijn 66 nieuwe medewerkers ingestroomd en hebben 34 medewerkers de bank verlaten. Nieuwe medewerkers starten normaliter met een contract voor bepaalde tijd, dat bij wederzijdse tevredenheid meestal wordt omgezet naar een contract voor onbepaalde tijd. 64 medewerkers (17,7%) hebben een contract voor bepaalde tijd.

Het aantal medewerkers dat parttime werkt, is beperkt: 18 mannen (5,0%) en 30 vrouwen (8,3%). BNG Bank zet in op de mogelijkheid om zorgtaken en werk zo goed mogelijk te combineren. Verlofregelingen op het gebied van ouderschap (door 19 medewerkers (11 mannen en 8 vrouwen) gebruikt in 2021), zorg en tijdelijke aanvullende maatregelen met het oog op COVID-19 worden hiervoor ingezet. 18 medewerkers waarvan

het ouderschapsverlof is afgelopen, zijn teruggekeerd in hun functie. De toenemende mobiliteit en daarmee gepaard gaande instroom hebben tot gevolg dat de gemiddelde leeftijd van de medewerkers is gedaald ten opzichte van 2020 (2021: 45,9, ten opzichte van 2020: 46,6). Met het oog op de toekomst is de bank tevreden met deze ontwikkeling. Hiermee daalt logischerwijze ook de gemiddelde diensttijd van medewerkers (2021: 11,4 jaar, ten opzichte van 2020: 12,7 jaar). Ondanks de toegenomen in-, door- en uitstroom zijn de uitdagingen op de arbeidsmarkt fors. Vacatures voor IT'ers, financieel specialisten en risicomanagers staan relatief lang open: de gemiddelde time to hire van 73 dagen in 2021 ligt boven de target van de bank. In 2021 heeft BNG Bank maatregelen getroffen om met haar propositie actiever de arbeidsmarkt op te gaan. De arbeidsvoorwaarden zijn in veel gevallen voldoende competitief. De CAO Banken, die op 97% van de medewerkers van toepassing is, biedt naast een beloningsstructuur een goed pakket aan secundaire arbeidsvoorwaarden. Dit pakket wordt op het niveau van BNG Bank aangevuld met bedrijfseigen regelingen voor alle medewerkers en diverse doelgroepen. In juli 2021 zijn de salarissen met 1,4% verhoogd op basis van CAO-afspraken. Alle medewerkers nemen deel aan de pensioenregeling. BNG Bank draagt als werkgever 70% bij aan het pensioen, de medewerker draagt 30% bij.

Alle genoemde cijfers zijn per einde 2021.

Gezonde en veilige werkomgeving Voor medewerkers van BNG Bank heeft de COVID-19pandemie gevolgen. Het Calamiteiten Beheer Team (CBT), bestaande uit verantwoordelijken voor onder meer HR, Security, IT en Facilitaire Zaken, heeft ten

36

gevolge van de COVID-19-pandemie frequent overlegd over maatregelen. Daarbij is zo veel mogelijk aangesloten bij overheidsmaatregelen. Thuiswerken en digitaal vergaderen zijn gefaciliteerd door het ter beschikking stellen van digitale hulpmiddelen, de mogelijkheid om de thuiswerkplek beter in te richten (thuiswerkplekvergoeding) en het geven van adviezen over thuiswerken. Ook ontvangen de medewerkers een thuiswerkvergoeding, die voorziet in additionele kosten die thuis worden gemaakt. Medewerkers werkzaam in kritieke functies zijn, op momenten in het jaar wanneer de maatregelen dat vereisten, verspreid over de vestigingen in Den Haag en Voorburg. Aan die medewerkers is de mogelijkheid geboden om vanuit een veilige kantooromgeving te werken door passende veiligheids- en voorzorgsmaatregelen. Het arbeidsomstandighedenbeleid van BNG Bank is erop gericht de werkomgeving van medewerkers gezond te houden en ziekteverzuim te voorkomen. Het ziekteverzuim is in 2021 uitgekomen op 3,0% voor BNG Bank. Het ziekteverzuim ligt daarmee op de interne norm van 3,0%. De norm voor frequent verzuim is gesteld op drie keer of meer ziek gedurende de afgelopen 12 maanden om hiermee een tijdige signalering te bewerkstelligen. Indien er sprake is van frequent verzuim volgt een gesprek met de leidinggevende.

Daarnaast wordt periodiek per leidinggevende een Sociaal Medisch Team (SMT) overleg gehouden, waarin naast de leidinggevende ook de bedrijfsarts, bedrijfsmaatschappelijk werk en HR deelnemen. In het SMT worden signalen voor mogelijk verzuim besproken. De leidinggevende kan dan tijdig met de medewerker in gesprek gaan om te bespreken wat nodig is om verzuim te voorkomen. Het belang van een veilige werkomgeving is groot. BNG Bank besteedt aandacht aan een diverse, inclusieve en veilige werkomgeving vanuit het perspectief van gedrag van leidinggevenden en medewerkers, en heeft daarnaast ook instrumenten zoals interne en externe vertrouwenspersonen, een klachtenregeling en een bedrijfscode. In 2021 zijn de vertrouwenspersonen binnen BNG Bank twee keer geraadpleegd, zonder dat dit tot een formele melding over ongewenste omgangsvormen of integriteitsschending heeft geleid. BNG Bank heeft

een beheersysteem voor gezondheid en veiligheid op het werk, gebaseerd op de Arbowet. Alle interne en externe medewerkers vallen onder dit systeem. Meer informatie over dit beheersysteem is opgenomen op de website. De procedure om incidenten te melden is opgenomen in de regeling Ongewenste omgangsvormen. Tevens worden interne en externe vertrouwenspersonen ingezet. In 2021 zijn geen meldingen ontvangen van incidenten op het gebied van discriminatie.

Beheerst beloningsbeleid BNG Bank streeft naar een beheerst beloningsbeleid, in lijn met de identiteit en strategie. BNG Bank wil dat haar beloningsbeleid niet aanmoedigt tot het nemen van meer risico dan aanvaardbaar is of prikkels kent voor niet-integer gedrag. De RvC ziet toe op het beloningsbeleid van de bank. De algemene beginselen van het beloningsbeleid van het ExCo en de medewerkers zijn goedgekeurd door de RvC. Jaarlijks wordt aan de RvC gerapporteerd over de uitvoering van het beloningsbeleid. Daarvoor voert Risk Management een risicoanalyse uit voor verschillende onderdelen van het beloningsbeleid. Jaarlijks bekijkt de RvC of het beloningsbeleid voldoet aan de beginselen voor een beheerst beloningsbeleid. De vaststelling van het beloningsbeleid voor de statutaire leden van het ExCo en de vaststelling van de beloningsregeling van de RvC vindt plaats door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA). Het salaris van het hoogst verdienende lid van het ExCo was in 2021 4,0 maal de mediaan van het salaris van medewerkers van BNG Bank (4,3 in 2020). Het gemiddelde salaris (loonsom) is in vergelijking met 2020 2,09% gedaald (3,5% stijging in 2020). Het beloningsbeleid en het remuneratierapport zijn gepubliceerd op de website. Over de beloning van de leden van het ExCo en de RvC in 2021 wordt gerapporteerd in de Financial Statements.

37

2.2 CO2-emissies bedrijfsvoering BNG Bank streeft in de eigen bedrijfsvoering naar CO2-neutraal opereren, het zo zuinig mogelijk omgaan met materialen en het terugdringen van de CO2-emissies. Jaarlijks wordt over de CO2-emissies van de eigen bedrijfsvoering gerapporteerd op basis van Scope 1, 2 en 3 van het Greenhouse Gas Protocol (GHG). In de paragraaf Uitgangspunten verslaglegging wordt de berekening van de CO2-emissies van de interne bedrijfsvoering toegelicht. Evenals in 2020, had de COVID-19-pandemie in 2021 een groot effect op de CO2-emissies van de bank. In 2021 kwam de totale CO2-emissie uit op 178 ton. De daling komt voor een groot deel voort uit een herziening van de emissiewaarde voor stadsverwarming, die door de leverancier naar beneden is bijgesteld. Toepassing van deze emissiewaarde op de cijfers 2020 resulteert in een daling van de eigen footprint met ca. 6%. BNG Bank heeft met CO2-compensatiemaatregelen (in totaal 300 ton) haar eigen CO2-footprint ruimschoots gecompenseerd. Naast de daling van de eigen CO2emissies als gevolg van de lagere emissiewaarde voor stadsverwarming nam het verbruik van fossiele brandstoffen door leaseauto’s verder af. De vliegkilometers zijn vrijwel geheel weggevallen. Het elektriciteitsverbruik is met 6% verminderd in vergelijking met 2020. Het warmteverbruik steeg daarentegen met 25%.

In de Scope 3-emissie is ook het benaderde aardgasverbruik van de (huur)uitwijklocatie begrepen. BNG Bank maakt voor de elektriciteitsvoorziening van het kantoor in Den Haag gebruik van groene energie. In besluitvorming over onderwerpen zoals huisvesting, inkoop, ICT en reisbeleid speelt duurzaamheid een belangrijke rol.

38

Emissies 2019

CO₂

2020

Totaal

377

2021

Totaal

ton (1,2 per fte)

103

178

ton (0,5 per fte)

ton (0,7 per fte)

103

198

221

Totaal

67

88

118 61 0,6

0,4

0,2

0,3 15 0

0,3

0,2

0,2

23

0,1

Scope Absoluut

(in ton)

(in ton)

(in ton)

2020

2021

Per fte

Energie- en warmteverbruik 2019

2.558 1.088 3,5

Absoluut Per fte

2.805

2.234 8,3

Elektriciteits- Warmteverbruik verbruik (in MWh) (in GJ)

1.059 3,2

6,8

Elektriciteits- Warmteverbruik verbruik (in MWh) (in GJ)

996 2,8 Elektriciteitsverbruik (in MWh)

7,9 Warmteverbruik (in GJ)

39

2.3 Compliance In het realiseren van haar doelen en ambities is BNG Bank ervoor verantwoordelijk om wetten, regels en interne normen na te leven, gerechtvaardigde belangen van haar stakeholders te dienen en daarmee de integriteit van haar organisatie, klanten, medewerkers en markten te borgen.

Wet- en regelgeving BNG Bank heeft als systeemrelevante bank met een veelheid aan complexe wet- en regelgeving te maken. BNG Bank ziet het als vanzelfsprekend om aan alle vereisten te willen voldoen en hierin haar maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen. Dit sluit ook naadloos aan bij de maatschappelijke ambities van de bank. Het Compliance Management Framework (CMF) waarmee de gevolgen en benodigde voorbereiding van naderende wet- en regelgeving in kaart worden gebracht, borgt de beheersing van nieuwe wet- en regelgeving. Het CMF bestaat uit beleid, werkwijzen, rollen en verantwoordelijkheden om te waarborgen dat nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving tijdig wordt gedetecteerd en de gevolgen voor de bank worden geanalyseerd en doorgevoerd. BNG Bank controleert of de van toepassing zijnde weten regelgeving wordt nageleefd. Daardoor wordt het risico op financieel of reputatieverlies of het niet halen van haar doelen door onvoldoende naleving verminderd en beheersbaar.

Integere bedrijfsvoering Een integere bedrijfsvoering is een belangrijk fundament van BNG Bank. Dit omvat het integer handelen van bestuurders en medewerkers en het aanbieden van eerlijke producten en diensten. De bank handelt met inachtneming van verantwoordelijkheden en geldende regels, op moreel verantwoorde wijze, op basis van algemeen aanvaarde sociale en ethische normen. De beveiliging van informatiesystemen alsmede de aan BNG Bank toevertrouwde gegevens voldoen aan strenge beveiligingseisen. De bank hanteert interne beleids- en gedragsregels ter

waarborging van haar integriteit en om te voldoen aan relevante wet- en regelgeving. Dit betreft bijvoorbeeld de controle van privébeleggingstransacties van medewerkers, het voorkomen en op transparante wijze beheersen van tegenstrijdige belangen en het afschermen van vertrouwelijke informatie. Het handhaven en verhogen van bewustzijn op het gebied van regelgeving, compliance-procedures en fraude- en anti-corruptiemaatregelen heeft eveneens aandacht. Nieuwe medewerkers ontvangen de BNG Bedrijfscode, de gedragscode van de bank. Interne en externe medewerkers leggen de bankierseed af. Bij deze gelegenheid staat BNG Bank stil bij het thema integriteit en hoe BNG Bank daar inhoud aan geeft. Zorgplicht en het handelen in het belang van de klant staan voorop in de dienstverlening. BNG Bank streeft naar transparante producten die in klantbehoeften voorzien en waarvan de risico’s voor de klanten overzienbaar zijn. BNG Bank zorgt ervoor om klanten op een begrijpelijke manier te informeren en hen te waarschuwen voor risico’s die aan bepaalde producten kleven. Een klachtafhandelingsprocedure is beschikbaar op de website. Daarnaast heeft de bank procedures opgesteld ten behoeve van het accepteren van nieuwe klanten, het toezicht op bestaande klanten en het voorkomen van betrokkenheid bij financieel economische criminaliteit.

Het ‘Beleid anticorruptie en belangenverstrengeling’ is intern gepubliceerd en voor alle medewerkers beschikbaar. Diverse in dit beleid genoemde regelingen, zoals de BNG Bedrijfscode, de Regeling Privébeleggingstransacties, Regels bij relatiegeschenken en privétransacties met leveranciers en Regels bij nevenfuncties van medewerkers, zijn gepubliceerd op de website en daarmee toegankelijk voor alle stakeholders. Ook in het Customer Due Diligence (CDD)-beleid wordt

40

aandacht besteed aan het voorkomen van betrokkenheid bij corruptie. De Systematische Integriteitsrisicoanalyse (SIRA) voor BNG Bank en dochtermaatschappijen wordt jaarlijks geactualiseerd. Het in 2021 doorlopen SIRA-proces is door de toezichthouder positief beoordeeld. In relatie tot anti-corruptie en financiële transparantie heeft BNG Bank in 2021 langs twee lijnen invulling gegeven aan haar poortwachtersfunctie. Na inventarisatie van de leerbehoefte is een awareness training op het gebied van CDD samengesteld, die in het verslagjaar door de leidinggevenden van BNG Bank is gevolgd. De training is als 'goed' geëvalueerd. In de loop van 2022 zullen alle medewerkers de training volgen. In het verslagjaar is een aparte afdeling Klantintegriteit gevormd, waarmee de bank volgens aangescherpte normen de integriteit van zakelijke relaties onderzoekt en beoordeelt. Inmiddels is een versnelling in het aantal uitgevoerde CDD-onderzoeken gerealiseerd. De werkzaamheden van de afdeling op het gebied van transactiemonitoring hebben in het verslagjaar geleid tot enkele meldingen van ongebruikelijke transacties.

BNG Bank is in 2021 niet betrokken geweest bij gerechtelijke procedures of sancties die samenhangen met het niet nakomen van wet- en regelgeving op het gebied van financieel toezicht, corruptie, mensenrechten, milieu, mededinging, productaansprakelijkheid of privacy, of bij gerechtelijke procedures of sancties vanwege concurrentiebeperkende maatregelen waarbij de bank direct of indirect partij was.

Ketenbeheer BNG Bank fungeert als intermediair tussen de internationale geld- en kapitaalmarkt en het Nederlandse publieke domein. In 2021 hebben zich geen (substantiële) wijzigingen voorgedaan in de keten waarin BNG Bank opereert. De bank trekt korteen lange termijn financiering in verschillende valuta aan op internationale geld- en kapitaalmarkten. De meeste obligaties die BNG Bank uitgeeft zijn op de beurs verhandelbaar, waardoor de bank geen invloed heeft op het eigenaarschap ervan. Deels voorziet BNG Bank in kortlopende financieringsbehoefte door het accepteren van deposito’s (veelal van centrale

banken) en transacties met financiële instellingen. Deze tegenpartijen vallen onder het CDD-beleid, gebaseerd op de door de Wft gestelde eis van integere bedrijfsvoering, de Nederlandse antiwitwaswetgeving (Wwft) en het 'Dutch Banking Sector Agreement on international responsible business conduct regarding human rights'. Klanten van BNG Bank bevinden zich in het Nederlandse publieke domein. Het grootste deel van de leningen die worden verstrekt (ruim 90%) bestaat uit leningen aan of gegarandeerd door overheidsinstanties. Het CDD-beleid is gericht op het goed kennen en monitoren van klanten en hun transacties om daarmee financieel economische criminaliteit te voorkomen en tegen te gaan. Met dit beleid geeft de bank invulling aan haar belangrijke poortwachtersfunctie, met als oogmerk dat crimineel verkregen geld geen toegang krijgt tot het financiële bancaire systeem. De uitvoering van het betalingsverkeer voor klanten van BNG Bank en de interne kantoorautomatisering wordt verricht door Centric FSS, een belangrijke samenwerkingspartij voor de bank. Over de interne beheersing bij Centric heeft de bank een zogenaamde ISAE-assurancerapportage ontvangen. BNG Bank verwacht van klanten en andere relaties dat zij voldoen aan de voor hen geldende wet- en regelgeving. Dat geldt ook voor de relaties waarmee klanten op hun beurt zaken doen ten behoeve van hun eigen activiteiten.

De wijze waarop BNG Bank mensenrechten in de keten respecteert, is opgenomen in het Mensenrechtenbeleid. In het beleid zijn verschillende uitingen van mensenrechtenschendingen als uitsluitingscriteria opgenomen. De bank wil daarmee beter waarborgen dat er geen mensenrechtenschendingen plaatsvinden bij klanten of in de productieketen van klanten en zorgen dat de bank niet met dergelijke schendingen in verband wordt gebracht. Ook heeft BNG Bank een aantal sectoren benoemd waaraan zij geen dienstverlening aanbiedt. Deze sectoren zijn vast-gelegd in het document ESG bij BNG Bank. Bij projectfinancieringen worden met ingang van 2020 de Equator Principles als uitgangspunt voor monitoring en verantwoording gehanteerd.

41

2.4 Risicomanagement Risicomanagement is gericht op het onderkennen en beheersen van mogelijke risico's die samenhangen met de bedrijfsvoering. Het risicomanagement van BNG Bank is gericht op het handhaven van een veilig risicoprofiel , wat tot uiting komt in hoge externe ratings. Alle banken maken dagelijks afwegingen rond het aanvaarden en beheersen van risico's. Om slagvaardig te kunnen handelen, moet een bank bereid zijn bepaalde krediet-, markt-, liquiditeits-, operationele, nalevings-, beveiligings- en strategische risico's te accepteren. Het risicomanagement van BNG Bank is erop gericht een veilig risicoprofiel te handhaven. De risicobereidheid van de bank wordt ingekaderd door een strikt kapitalisatiebeleid, de beperking van diensten en tegenpartijen in haar statuten, en het feit dat de bank geen handelsportefeuille heeft.

risicomanagement zijn ingebed in alle delen van de organisatie waar zich aanzienlijke risico's kunnen voordoen. Het continue proces van risicomanagement bestaat uit het identificeren, beoordelen, meten, monitoren, rapporteren en aansturen van de verschillende soorten risico's. Het CMF richt zich op waarneming, impactbeoordeling en beheerste implementatie van nieuwe wet- en regelgeving.

Internal Governance Framework

De bestuursstructuur van BNG Bank kent een Raad van Commissarissen (RvC) en een Executive Committee (ExCo). De RvC keurt de Risk Appetite Statement (Ras) van de bank goed en controleert hoe het daadwerkelijke risicoprofiel zich verhoudt tot de goedgekeurde risicobereidheid. Het ExCo is verantwoordelijk voor het opstellen van de RAS en ziet erop toe dat de operationele activiteiten van de bank binnen de parameters van de risicobereidheid voor de verschillende risico's worden uitgevoerd. Het ExCo vervult deze taak via een aantal risicogeoriënteerde commissies: het Asset & Liability Committee (ALCO), de Kredietcommissie, de Commissie Kapitaal, de Commissie Financiële Tegenpartijen, het Investment Committee en het in 2021 geïntroduceerde NonFinancial Risk Committee. Een omschrijving van de taken en leden van deze commissies is te vinden op de website.

Het Internal Governance Framework (IGF) formaliseert de wijze waarop de interne organisatie is ingericht en vormt de basis voor alle besluitvorming binnen BNG Bank. Het IGF bestaat uit verschillende onderdelen, waaronder het Three Lines of Defence (3LoD) model, het Risk Management Framework (RMF) en het Compliance Management Framework (CMF). Het 3LoD-model beschrijft de rollen van de drie defence-lijnen in relatie tot het interne controlesysteem en risicomanagementsysteem van de bank. Het RMF omvat het overkoepelende beleid voor algemene en specifieke risicogerelateerde onderwerpen, zoals risk governance en het Risk Appetite Framework (risicobereidheidskader). Het RMF is afgestemd op het specifieke bedrijfsprofiel van BNG Bank. Activiteiten op het vlak van

Risk governance and Risk Management Framework

42

Risk Management Framework Internal Governance

Charters Executive Board and Supervisory Board Three Lines of Defense

Risk Management Charter

Framework

Risk Governance

Risk Appetite Statement

Risk Definitions

Compliance Management Framework

Assessment

Risk Control Self Assessment Process

ICAAP

ILAAP

Recovery & Resolution

Risk Policies

Credit Risk Policies

Market Risk & ALM Policy

Liquidity & Funding Risk Policy

Operational Risk Management Policy

Information Security Policy

Product Approval Policy

Shadow Banking Policy

Model Governance Policy

Stress Testing Policy

Outsourcing Policy

Disclosure Policy

Step-In Risk Policy

Model Validation Policy

Business Contingency Planning

ICT Risk Management Policy

Other Policies

De 'eerste lijn' (de business) is de risico-eigenaar. Deze is primair verantwoordelijk voor het identificeren van risico's en de ontwikkeling en uitvoering van interne controlemaatregelen voor het beheersen van de risico's verbonden aan bedrijfsprocessen. De hieronder genoemde 'tweede lijn'-afdelingen, die direct onder de Chief Risk Officer vallen, ondersteunen het ExCo bij de implementatie en uitvoering van het risicomanagementbeleid van de bank: - Risk Management: De afdeling Risk Management ondersteunt het bedrijf bij de identificatie, kwalificatie en kwantificering van risico's. Daarnaast bewaakt de afdeling deze risico's met behulp van specifieke instrumenten voor risicomanagement, en brengt hier verslag over uit. Het gaat hierbij om zowel financiële risico's (kredietrisico, marktrisico, liquiditeitsrisico) als om niet-financiële risico's (operationele en strategische risico's). De afdeling Risk Management zorgt ook voor handhaving van

het RMF en de verschillende risicorichtlijnen. Daarnaast coördineert de afdeling projecten voor scenario-analyse, zowel bezien vanuit een economisch als een normatief perspectief (waarbij onder meer een ongunstig klimaatscenario wordt doorgerekend). Het doel, de positie en de bevoegdheden van deze afdeling zijn vastgelegd in het Risk Management Charter. De afdeling Risk Management is vertegenwoordigd in de risicogeoriënteerde ExCo-commissies en neemt deel aan de vergaderingen van het Risk Committee van de RvC. Het hoofd van de afdeling legt verantwoording af aan het ExCo en heeft een rapportagelijn naar de RvC. - Kredietrisicobeoordeling: De afdeling Kredietrisicobeoordeling voert onafhankelijke beoordelingen uit en geeft onafhankelijk advies over risico's verbonden aan individuele kredietvoorstellen en -herzieningen voor cliënten en financiële tegenpartijen, waaronder niet-presterende leningen

43

en leningen waarbij een sterke toename van het kredietrisico wordt waargenomen. De afdeling helpt bij het opstellen van beleid inzake kredietrisico. Hieronder valt onder meer het Credit Risk Assessment Framework (CRAF), dat de kwaliteit van de beoordelingsprocedure voor klantrisico van de bank heeft verbeterd. In het kader van het operationele kredietverleningsproces is de afdeling vertegenwoordigd in alle kredietrisicogeoriënteerde ExCo-commissies. - Compliance: De afdeling Compliance bewaakt de integriteit van de organisatie, haar cliënten, medewerkers en markten. Dit doet zij door advies te geven, trainingen te verzorgen en ondersteuning te verlenen op het gebied van gedrag en integriteit, en door toe te zien op naleving van de bedrijfswaarden, gedragscodes, algemeen aanvaarde sociale normen en waarden, wet- en regelgeving en toezichtvereisten. Daarnaast is de afdeling Compliance verantwoordelijk voor de organisatie van het beoordelingsproces rond de identificatie en de gevolgen van ontwikkelingen op regelgevingsgebied, het ondersteunen van de organisatie bij de uitvoering van de systematische integriteitsrisicoanalyse (SIRA), het opstellen van nalevingsbeleid, en het bewaken van en rapporteren over integriteits- en nalevingsrisico's.

Als onderdeel van haar verantwoordelijkheden wil de afdeling Compliance waarborgen dat BNG Bank handelt binnen de risicobereidheid van de bank inzake integriteit en naleving van regelgeving. Het doel, de positie en de bevoegdheden van de afdeling Compliance zijn vastgelegd in het Compliance Charter. De Compliance Officer legt verantwoording af aan het ExCo en heeft een rapportagelijn naar de RvC. - Security: De afdeling Security bewaakt, faciliteert, ondersteunt en prikkelt de onderneming met als doel de betrouwbaarheid (vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid) van de IT-systemen en kritieke bedrijfsprocessen te waarborgen en deze te beschermen tegen (cyber)dreigingen. De afdeling is verantwoordelijk voor het opstellen en handhaven van het beleid rond informatiebeveiliging, de handhaving van het crisismanagementbeleid en de uitvoering van het programma voor beveiligingsbewustzijn. Daarnaast is de afdeling Security verantwoordelijk voor de bewaking en rapportage van beveiligingsrisico's. Als onderdeel

van haar verantwoordelijkheden wil deze afdeling waarborgen dat BNG Bank handelt binnen de risicobereidheid van de bank inzake beveiliging. Het doel, de positie en de bevoegdheden van de afdeling Security zijn vastgelegd in het Security Charter. Tot slot de 'derde lijn'. Deze wordt gevormd door de interne auditors. Om hun onafhankelijke status binnen het bedrijf duidelijk tot uiting te laten komen, werken zij op een aparte afdeling die valt onder de Chief Executive Officer (CEO). - Interne Auditdienst (IAD): De IAD voert periodieke operationele audits uit om de opzet en operationele effectiviteit van de risicomanagementsystemen van de bank te evalueren, en te beoordelen of de van toepassing zijnde wet- en regelgeving wordt nageleefd. Het doel, de positie en de bevoegdheden van de IAD zijn vastgelegd in het Internal Audit Charter. De IAD legt verantwoording af aan het ExCo en heeft een rapportagelijn naar de RvC.

Risk Appetite Framework Onderdeel van het RMF is het Risk Appetite Framework (RAF). Binnen dit raamwerk vallen de verschillende beleidsrichtlijnen, processen, controlemaatregelen en systemen voor het vaststellen, communiceren en bewaken van de risicobereidheid van de bank. Daarnaast omvat het RAF de RAS, de daaruit voortvloeiende vaststelling van risicolimieten en een overzicht van de taken en verantwoordelijkheden van de partijen die toezicht houden op de implementatie en bewaking van de RAS. De RAS wordt jaarlijks geactualiseerd op basis van externe en interne ontwikkelingen, en vertaald in limieten en doelstellingen voor de verschillende soorten risico. Deze worden op kwartaalbasis gemonitord, waarmee vastgesteld wordt of de bank de grenzen van haar risicobereidheid respecteert. De resultaten worden gerapporteerd aan het ExCo en de RvC. Deze verslagen bevatten niet alleen geaggregeerde informatie afgeleid van cijfers die worden gebruikt voor periodieke limietbewaking, maar bieden ook een totaaloverzicht van de lange- en kortetermijnrisico's en de onderliggende processen.

44

Risk Appetite Statement 2021 > R eputatie

en interne bedrijfs­ voering

Indicator Credit rating en andere indicatoren

>W  inst­

gevendheid

Kwalitatieve beschrijving van risicobereidheid

Ambitie

- Behoud van status van promotional bank.

- Perceptie van BNG Bank als een

- Correct gedrag en ethisch zaken doen.

semi-publieke instelling met

- Voldoen aan wet- en regelgeving en criteria

uitstekende kredietwaardigheid

van toezichthouder.

en een uitstekende reputatie

- Kwalitatieve en kwantitatieve capaciteit

integriteit.

om het businessplan uit te voeren.

- Gespecialiseerde bank voor

- Effectieve, efficiënte, gecontroleerde

de publieke sector met hoge

en ethische bedrijfsvoering.

niche-expertise.

- Voldoen aan adequate normen om incidenten op het gebied

- Betrouwbaar, duurzaam,

van informatiebeveiliging of bedrijfscontinuïteit te voorkomen.

professioneel.

- Voldoen aan duurzaamheidsverplichtingen.

- Diensten tegen concurrerende tarieven.

Kwalitatieve beschrijving van risicobereidheid

Ambitie

- Baten en lasten trends zijn relatief stabiel en in lijn

- Relatief stabiele jaarresultaten.

met elkaar.

- Redelijk rendement.

- Bedragen van potentiële/incidentele verliezen zijn beperkt.

Indicator Winstgevendheid

> Solvabiliteit

Kwalitatieve beschrijving van risicobereidheid

Ambitie

- Totale kapitaalratio hoger dan andere banken.

- Zeer voorzichtige kapitaal­

- Hoge kwaliteit van kapitaal.

toereikendheid, in lijn met

- Beschikbaar kapitaal > vereist kapitaal plus een buffer.

gewenste ratingprofiel.

Kwalitatieve beschrijving van risicobereidheid

Ambitie

- Altijd aan verplichtingen kunnen voldoen in

- Stabiele aanwezigheid

'business as usual' tijden, zonder gebruik van buffers.

in de publieke sector.

- Voortdurende toegang tot geld- en kapitaalmarkten.

- Voorzichtige liquiditeits­

- Het vermogen om liquiditeit te genereren is voldoende

positie, in lijn met het

voor elke tijdshorizon onder moeilijke omstandigheden.

gewenste ratingprofiel.

Indicator Kapitaalratio’s

> Liquiditeit

Indicator Liquiditeitsratio’s

- Liquidity Coverage Ratio (LCR) en Net Stable Funding Ratio (NSFR) worden gebruikt als limitering.

45

In 2021 is BNG Bank binnen de grenzen van haar financiële risicobereidheid gebleven. Hoewel de interne sublimieten voor (de kapitalisatie van) marktrisico een aantal keren werden overschreden, werden deze risico's al snel weer teruggebracht tot een niveau binnen de limiet, of werd na zorgvuldige overweging de limietstructuur aangepast. Wat betreft haar kapitaal voldeed de bank gedurende het hele jaar aan de wettelijke toezichtvereisten én de interne kapitaaldoelstellingen. Wat het niet-financiële risicoprofiel betreft, handelde BNG Bank deels buiten het risicobereidheidskader. Op het gebied van compliancerisico lag de aandacht van BNG Bank in 2021 op het verbeteren van haar rol als poortwachter van het financiële stelsel en op de eigen organisatie van privacy-gerelateerde activiteiten. Daarnaast zijn de operationele risico's gestegen door geïntensiveerde veranderinitiatieven. Deze komen de bank op de lange termijn ten goede, maar leiden momenteel tot een hogere werkdruk bij delen van de organisatie. Als gevolg daarvan is het aantal operationele incidenten in 2021 toegenomen, al bleef BNG Bank op één geval na binnen de interne normen voor operationele incidenten. Operationeel incident: TLTRO In 2021 is er een significant operationeel incident geweest.

BNG Bank heeft als gevolg van een procesmatige fout niet tijdig voldaan aan een rapportageverplichting om in aanmerking te komen voor de extra rentekorting van 0,5% op de Targeted Longer-Term Refinancing Operation (TLTRO). Hierdoor is deze korting over het eerste tijdvak (24 juni 2020 t/m 23 juni 2021) vooralsnog niet aan haar toegekend. De korting over deze periode bedraagt EUR 57 miljoen. De bank erkent en betreurt dat zij deze fout heeft gemaakt en heeft naar aanleiding hiervan maatregelen genomen om dit in de toekomst te voorkomen. BNG Bank spant zich in om in gesprek met De Nederlandsche Bank alsnog tot een proportionele uitkomst te komen, die recht doet aan de bedoeling van de TLTRO en het feit dat BNG Bank materieel aan de voorwaarden voor toekenning voldoet. Actualisering van de RAS 2022 De actualisering van de RAS voor 2022 heeft geleid tot veranderingen die te maken hebben met een koppeling van de RAS en de strategische

doelstellingen van BNG Bank, integriteit en ESG (Environmental, Social and Governance). Met betrekking tot integriteit en ESG heeft dit tevens geleid tot een aanpassing van de risicodefinities. Er wordt nu onderscheid gemaakt tussen integriteitsrisico's en operationele risico's. Daarnaast bleek uit de risico-materialiteitsbeoordeling van 2021, die parallel met deze actualisering werd uitgevoerd, dat ESG-risico's (met name klimaat- en milieurisico's) op termijn relevant zullen worden in de context van krediet-, operationeel en strategisch risico.

Risicocultuur BNG Bank onderkent ten volle het belang van een gedegen risicocultuur binnen haar organisatie en streeft ernaar de bewaking van deze cultuur in te bouwen in het interne controle- en risicomanagementsysteem. De risicobereidheidverklaring wordt gezien als een belangrijk instrument voor het vergroten van risicobewustzijn en het verankeren van het gewenste risicogedrag. Om het risicobewustzijn te vergroten, heeft BNG Bank de verantwoordelijkheid voor de bewaking van limieten en doelstellingen inzake de risicobereidheid uitgebreid naar de risicogeoriënteerde commissies. Deze ontwikkeling is erop gericht het risicobewustzijn op operationeel niveau, waar risico's worden beheerd door business- of proceseigenaren, te verhogen. Er is een nieuw Non-Financial Risk Committee (NFRC) opgericht dat een gerichter en doeltreffender beheer van de niet-financiële risico's van de bank moet faciliteren. Daarnaast is er een project gestart voor de invoering van een instrument dat het proces voor interne controle en risicomanagement inzake niet-financiële risico's moet gaan ondersteunen. Hoewel het risicobewustzijn het afgelopen jaar duidelijk is verbeterd, wil de bank de risicocultuur nog sterker maken door het door haar gewenste niveau van proactiviteit te bereiken.

46

ESG

ICT risk

ESG

me n ris t k

Co ris nce k

nt

ra tio

n

t

risk

risk

ESG

na ge

ESG

ma

Set t risk lemen

ss Proce risk

ple Peo isk r

el od M risk

Da ta

Count erpart y risk

Risks

st ere isk t n I er rat

risk

risk

ign Fore nge risk a h c ex

Outsou

rcing risk

Operational risk

Credit risk

Volatility risk

Business continuity risk

ESG

Market risk

rnal Exte isk tr even

ESG

Security risk

Compliance risk

ty uri sec risk n r atio ybe orm incl. c f n I risk

Liquidity risk

risk

Lo liq ng-t uid er ity m ris k

isk

Po ris litic k al

y risk

ry

Integrit

lato

u Reg risk

ion Reputat risk

Business climate risk

com Reg plia ulato nce ry risk

ica

ys Ph

risk

Strategic risk

c

e ls

Spread risk

Sho liqu rt-te idit rm y ri sk

yr

it ur

risk

Financial Nonrisk financial risk

risk

ESG

ESG

Legal risk

47

Specifieke risico's Zoals gebruikelijk in risicomanagement maakt BNG Bank een onderscheid tussen de categorieën financiële risico's en niet-financiële risico's. Binnen deze categorieën zijn hoofdrisico's (level 1) en subrisico's (level 2) gedefinieerd. Alleen risicotypes die relevant zijn voor BNG Bank zijn hierin opgenomen. ESG-risico is verbonden met de traditionele risicocategorieën waar op termijn een materiële impact van ESG-factoren wordt verwacht. Een omschrijving per specifiek risico wordt hieronder gegeven. Kredietrisico Onder kredietrisico wordt verstaan het risico van winstderving of kapitaalverlies als gevolg van het feit dat leningnemers of tegenpartijen hun verplichtingen niet volgens de overeengekomen voorwaarden nakomen. De potentiële kredietrisico's voor BNG Bank zijn tegenpartijrisico, concentratierisico en afwikkelingsrisico.

Tegenpartijrisico - Als gevolg van het bedrijfsmodel van BNG Bank is het tegenpartijrisico relatief laag. De bank heeft voornamelijk statutaire tegenpartijen en financiële tegenpartijen. Wat betreft de statutaire tegenpartijen verstrekt BNG Bank leningen, waarvan het merendeel (ruim 90%) wordt verstrekt aan of gegarandeerd door overheidsinstanties. Deze leningen hebben een risicoweging van 0%. Dit betekent dat leningen verstrekt aan of gegarandeerd door Nederlandse overheidsinstanties worden beschouwd als nagenoeg vrij van kredietrisico. Daarnaast wordt bij het verstrekken van leningen altijd een eerste kredietbeoordeling gedaan, gevolgd door periodieke beoordelingen. Hierbij wordt de kredietwaardigheid van de betreffende cliënt nauwkeurig geëvalueerd. Het tegenpartijrisico van financiële tegenpartijen wordt gereduceerd door bijvoorbeeld gebruik te maken van onderpandovereenkomsten gebaseerd op een dagelijkse uitwisseling van onderpand met financiële tegenpartijen. Concentratierisico - Aangezien BNG Bank zich richt op het Nederlandse publieke domein, is het

concentratierisico voor de bank relatief hoog en inherent aan haar bedrijfsmodel. Om het concentratierisico op sectoren en individuele partijen te bewaken, worden er sectorspecifieke beleidsregels, jaarlijkse interne doelstellingen en limieten voor blootstelling op individuele tegenpartijen toegepast.

Settlementrisico - Het settlementrisico voor BNG Bank heeft betrekking op het risico van winstderving en kapitaalverlies dat ontstaat als een partij op het moment van afwikkeling de voorwaarden van een contract (of een groep contracten) met een andere partij niet nakomt. BNG Bank beperkt dit risico door minimumratings vast te stellen voor haar tegenpartijen en door de settlementbedragen te limiteren. Ontwikkelingen In 2021 heeft zich een aantal noemenswaardige ontwikkelingen voorgedaan die gevolgen hebben op het gebied van kredietrisico, zoals de COVID-19pandemie, Brexit, Evergrande, ontwikkelingen in de energiesector en interne verbeteringen.

COVID-19-pandemie - In 2020 is een regelgevingsnorm gepubliceerd die het banken toestaat om rentebetalingen en aflossingen uit te stellen voor cliënten die ernstig door de COVID-19pandemie worden getroffen. Al deze zogenaamde 'moratoria', die in 2020 voor een klein aantal klanten van toepassing waren, zijn op 1 januari 2021 zonder kredietproblemen beëindigd. In 2021 zijn geen nieuwe moratoria toegepast. Daarnaast zijn er geen individuele BNG Bank-cliënten die door de COVID-19pandemie met betalingsproblemen kampen. Novaties geassocieerd met Brexit - In 2021 heeft BNG Bank het merendeel van haar derivatenposities verplaatst van Britse naar EU-entiteiten. Een beperkt aantal posities is niet genoveerd wegens een gebrek aan capaciteit bij de tegenpartij. Evergrande - In 2021 heeft BNG Bank haar (indirecte) blootstelling aan Evergrande geëvalueerd. Evergrande is een Chinese vastgoedontwikkelaar met een hoge schuldenlast die in gebreke dreigt te blijven. Het in gebreke blijven van Evergrande zal naar verwachting geen directe materiële gevolgen hebben voor de bank,

48

aangezien de bank geen directe exposure heeft met betrekking tot Evergrande. Noch wordt er een verhoogd kredietrisico verwacht ten aanzien van tegenpartijen met exposure op Evergrande. Daarnaast hebben de cliënten van de bank in de Nederlandse woningsector geen banden met de Chinese markt.

Energiesector - Ongeveer 0,96% van de portefeuille van BNG Bank heeft betrekking op de energiesector, waarbij vooral financiering wordt verstrekt aan de subsectoren biomassa en geothermische, zonne- en windenergie. In 2021 is de interne rating voor de subsector biomassa sterk verslechterd. Dit was volledig te wijten aan technische complicaties en hield geen verband met marktontwikkelingen, zoals de prijs van grondstoffen. Een aantal cliënten heeft door technische complicaties de bouwfase niet weten te voltooien. In andere gevallen waren de productieopbrengsten ontoereikend om na afronding van de werkzaamheden de rente en/of hoofdsom te kunnen betalen. Van deze cliënten zal de financiële draagkracht eventueel herstellen als zij een uitkering van hun verzekering ontvangen of wanneer hun productiefaciliteiten door een aannemer worden gerepareerd. Interne verbeteringen - In 2021 heeft BNG Bank haar processen voor kredietrisicobeheersing verbeterd. Daarmee wil de bank meer klantinzicht creëren, ongunstige ontwikkelingen eerder signaleren, procedures optimaliseren en de beoordeling van kredietrisico verbeteren (voor zowel gegarandeerde als niet-gegarandeerde cliënten). Marktrisico Onder marktrisico wordt verstaan het risico van winstderving en kapitaalverlies als gevolg van marktprijsschommelingen.

Marktrisico omvat renterisico, wisselkoersrisico, volatiliteitsrisico en fluctuaties in de krediet- en liquiditeitsspreads. In het tweede kwartaal van 2021 bepaalde het ExCo dat er geen behoefte meer aan is dat het ALCO een actieve rentepositie inneemt. Dit betekent dat de ALCOpositie niet langer zou moeten afwijken van de passieve benchmarkpositie. De benchmark is het tienjarig voortschrijdend gemiddelde van beleggingen in Nederlandse staatsobligaties, dat gelijk is aan (de

rentecomponent van) het vereiste aandeelhoudersrendement. Daarnaast worden alle renteposities (IRRBB) van BNG Bank in de gehele beleggingsportefeuille ofwel extern afgedekt, ofwel overgeheveld naar de 'Treasury Book'-portefeuille. Daarom kan worden geconcludeerd dat IRRBB uitsluitend in het Treasury Book wordt beheerd. Het Treasury Book moet worden geïnterpreteerd als een rentepositie voor de korte termijn die cliënten flexibiliteit biedt en zorgt voor lagere afdekkingskosten. In 2021 heeft BNG Bank de overgang van GBP Libor naar Sonia voorbereid en de laatste aanpassingen doorgevoerd in contracten met financiële tegenpartijen in verband met de overgang van EONIA naar €STR. Liquiditeits- en herfinancieringsrisico Onder liquiditeits- en herfinancieringsrisico wordt verstaan het risico van winstderving en kapitaalverlies in het geval de bank, op een willekeurig moment, niet in staat is om aan haar betaalverplichtingen te voldoen zonder dat dit leidt tot onaanvaardbare kosten of verliezen. Kortetermijnliquiditeitsrisico is het risico dat de bank onvoldoende middelen weet aan te trekken om aan haar betalingsverplichtingen te voldoen. Langetermijnliquiditeitsrisico (of herfinancieringsrisico) is het risico dat de bank onvoldoende middelen weet aan te trekken tegen voorwaarden die haar continuïteit niet in gevaar brengen.

In 2021 bleven de financiële markten volatiel als gevolg van de aanhoudende COVID-19-situatie. Om de financiële markten te ondersteunen, heeft de Europese Centrale Bank (ECB) de beleidsrente op een historisch laag niveau gehouden en haar activaaankoopprogramma voortgezet. Daarnaast heeft de ECB het TLTRO-programma gehandhaafd, dat bestaat uit langlopende leningen aan banken tegen gunstige tarieven, om hen te stimuleren geld te lenen aan bedrijven en consumenten in het eurogebied. Eind 2021 bedroeg de deelname van BNG Bank aan dit programma ongeveer 18,5 miljard euro (eind 2020: 11 miljard euro). Om een comfortabele en onbezwaarde liquiditeitsbuffer te kunnen handhaven,

49

werd het bedrag van de aan de ECB in onderpand gegeven zekerheden dienovereenkomstig verhoogd. Ondanks de marktvolatiliteit is de financieringspositie van BNG Bank solide gebleven. De doelstelling voor het volume van langlopende financieringen, zoals uiteengezet in het Financieringsplan, is deels verwezenlijkt door de toegenomen deelname van de bank aan het TLTRO-programma. De gewenste gemiddelde looptijd van reguliere kapitaalmarktfinancieringen is in 2021 met ongeveer een jaar toegenomen, in reactie op de toegenomen gemiddelde looptijd van nieuwe leningen. Daarnaast werd het TLTRO-programma ingezet om de druk op de financieringsprogramma's van BNG Bank voor de korte termijn, de ECP- en USCP-programma's, te verlichten. Operationeel risico Onder operationeel risico wordt verstaan het risico van winstderving of kapitaalverlies door tekortkomingen van interne processen, mensen en systemen, of als gevolg van externe gebeurtenissen. Operationeel risico omvat procesrisico, menselijk risico, modelrisico, ICT-risico, gegevensbeheerrisico, uitbestedingsrisico, juridisch risico, bedrijfscontinuïteitsrisico en risico inzake externe gebeurtenissen. De bank heeft een ambitieuze veranderagenda om de uitvoering van haar strategie kracht bij te zetten. De aanhoudende COVID-19-pandemie heeft de operationele capaciteit van de organisatie extra onder druk gezet.

Om deze operationele uitdagingen het hoofd te kunnen bieden, heeft de bank haar capaciteit en competenties vergroot door tijdelijk personeel aan te trekken. Als gevolg daarvan heeft de bank een toename van het operationele risico geconstateerd. Dit toegenomen operationele risicoprofiel is ook terug te zien in het significante operationele incident dat materiële financiële gevolgen had voor de resultaten van BNG Bank in 2021. Om het beheer van de operationele risico's nog verder aan te scherpen, heeft BNG Bank een Non-Financial Risk Committee (NFRC) in het leven geroepen. Deze commissie wordt vertegenwoordigd door twee leden van het ExCo, de Chief Operating Officer (voorzitter)

en de Chief Risk Officer, aangevuld met senior stakeholders uit de eerste en tweede lijn. Daarnaast is de bank gestart met de implementatie van een instrument waarmee zij haar operationele, nalevingsen beveiligingsrisico's nog doeltreffender en efficiënter kan beheren. Ook heeft de bank een methodologie voor integraal portfoliomanagement ingevoerd en een Project Management Office opgezet, om zo het overzicht te houden en te waarborgen dat de focus op de kernprioriteiten blijft liggen. Tegelijkertijd streeft BNG Bank ernaar de kennis en ervaring van haar medewerkers via trainingen en ontwikkelingsprogramma's te vergroten. Security-risico Onder security-risico wordt verstaan het risico dat gegevens of ICT-systemen worden gecompromitteerd en/of dat er schade wordt toegebracht aan locaties, gebouwen, apparatuur, medewerkers of bezoekers. Dit omvat informatiebeveiligingsrisico (inclusief cyberrisico) en risico met betrekking tot fysieke beveiliging. De afdeling Security van BNG Bank heeft de IT-afdeling 'gechallenged' op het gebied van de beveiligingsaspecten van onder meer haar ITprojecten en kritieke veranderingen binnen het ITsysteem. Daarnaast bewaakt de afdeling Security de kwaliteit van 'disaster recovery'-oefeningen en testen door ethische hackers. In 2021 hebben zich geen grote beveiligingsincidenten voorgedaan.

Om het beveiligingsbewustzijn van de medewerkers te verbeteren, zijn er in het derde en vierde kwartaal twee phishing-tests uitgevoerd. Daarnaast hebben de medewerkers deelgenomen aan een trainingssessie op het gebied van beveiliging (als onderdeel van het kennisprogramma van BNG Bank) en aan presentaties over beveiligingsbewustzijn. De geactualiseerde versies van het informatiebeveiligingsbeleid en het beveiligingsbewustwordingsprogramma, inclusief een vernieuwd e-learningmanagementsysteem, zullen naar verwachting in 2022 worden geïmplementeerd.

50

Na het uitbreken van de COVID-19-pandemie werkte het merendeel van de bankmedewerkers in 2021 voornamelijk vanuit huis, of verspreid over twee locaties van waaruit een aantal teams de kernprocessen van de bank kon aansturen. De belangrijkste uitbestedingspartner van de bank, Centric FSS, verspreidde de operationele activiteiten voor de bank ook over twee locaties. Compliance-risico Onder compliance-risico wordt verstaan het risico dat bedrijfswaarden, gedragscodes, algemeen aanvaarde sociale normen en waarden, wet- en regelgeving en toezichtvereisten onvoldoende worden nageleefd of erkend. Compliance-risico omvat integriteitsrisico en risico inzake de naleving van wettelijke regelgeving. In 2021 heeft BNG Bank zich gericht op het aanscherpen van haar rol als poortwachter van het financiële stelsel met het oog op het voorkomen van financiële misdrijven. Naast ontwikkelingen op het gebied van Customer Due Diligence (CDD), is er nieuwe tooling voor transactiemonitoring geïmplementeerd, waarvoor de eerste bedrijfsregels operationeel zijn. Verdere ontwikkelingen staan gepland in 2022. In het vierde kwartaal is een specifiek trainingsprogramma gericht op CDD en transactiemonitoring van start gegaan. Dit heeft als doel het management en de medewerkers actueel inzicht en kennis te verschaffen op CDD-gebied.

Inzake de privacywetgeving heeft BNG Bank een nieuw privacybeleid ingevoerd, waarbij een nieuwe organisatie voor privacygerelateerde activiteiten is geformaliseerd. Dit beleid wordt momenteel geïmplementeerd. Strategisch risico Onder strategisch risico wordt verstaan het risico dat de strategische beslissingen van een organisatie leiden tot winstderving en verlies van kapitaal door veranderingen buiten haar macht met betrekking tot het politieke klimaat, ontwikkelingen op het gebied van regelgeving, de reputatie,het ondernemingsklimaat en ESG. Strategische risico's zijn voortdurend in ontwikkeling en BNG Bank moet weten in te spelen op een breed scala aan externe ontwikkelingen, onder meer

gerelateerd aan de COVID-19-pandemie, toenemende regeldruk en ESG. Hoewel de financiële gevolgen van de energietransitie als onderdeel van de routekaart naar een duurzame samenleving nog onduidelijk zijn, streeft de bank ernaar met haar activiteiten zoveel mogelijk bij te dragen aan duurzaamheid. In het kader van de stelling 'Gedreven door Maatschappelijke Impact' volgt BNG Bank met haar beleid vijf van de Sustainable Development Goals (SDG's) van de VN. ESG-risico Sinds 2021 gebruikt BNG Bank niet meer de term 'duurzaamheidsrisico', maar 'ESG-risico'. Deze nieuwe naam weerspiegelt de noodzaak van een meer overkoepelende benadering van dit risico, ervan uitgaande dat klimaatverandering, ontwikkelingen op het gebied van 'schone' technologie en de publieke opinie inzake ESG-gevolgen zullen hebben voor meerdere risicocategorieën. BNG Bank voorziet nu al dat ESG-factoren op termijn materiële gevolgen zullen hebben voor de volgende categorieën: tegenpartij- en concentratie kredietrisico, spreadrisico, kortetermijnliquiditeitsrisico, gegevensbeheerrisico, modelrisico, risico inzake externe gebeurtenissen en strategisch risico (gerelateerd aan aanpassingen in de regelgeving en aan de reputatie en het bedrijfsmodel van BNG Bank). Een belangrijk actiepunt voor 2022 is het opnemen van toezichtrichtlijnen op het gebied van ESG in het Risk Management Framework.

51

INTERVIEW met FRED REYNAERS en TIEMO WESSELING

Stabiliteit is essentieel voor de sociale woningbouw. Want als die wankelt, raakt dat miljoenen mensen. Mede vanuit dit besef draagt BNG Bank bij aan de obligolening voor het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). “Dankzij dit fonds kunnen woningbouwcorporaties ook bij financiële tegenslag iedereen die het nodig heeft een dak boven het hoofd bieden.” “Onze grootste klantengroep zit in de sociale woningbouw”, vertelt Tiemo Wesseling, Head of Portfolio Management Treasury bij BNG Bank. “Daardoor voelen we extra verantwoordelijkheid om ons juist op dat vlak in te zetten voor de maatschappij. We doen dit onder meer door bij te dragen aan de obligolening. Een bijzondere en unieke samenwerking tussen het WSW, de koepelorganisatie van woningcorporaties Aedes en woningbouwsectorbanken, waarvan wij er één zijn.” Geoliede machine Met de obligolening maken de samenwerkende partijen het vermogen van het WSW zó groot dat zij weerbaarder is voor financiële tegenslagen. “Dat klinkt simpel, maar de lening steekt financieel

en juridisch complex in elkaar”, vertelt Fred Reynaers, Senior Accountmanager bij BNG Bank. “We werken er dan ook hard aan, met veel collega’s van verschillende afdelingen; van juridische zaken tot de backoffice en van ICT tot risicobeheer. Iedereen moet als een geoliede machine samenwerken om zo efficiënt mogelijk bij te dragen aan de obligolening en andere financieringen. Zo vloeit er geen geld onnodig weg en kunnen we onze klanten zo goedkoop mogelijke financiering bieden.” Solide sector Het maatschappelijke belang van woningcorporaties is groot: ze bezitten 2,2 miljoen woningen die ongeveer 4,5 miljoen Nederlanders huisvesten. “BNG Bank wil die corporaties tegen lage en stabiele kosten kunnen financieren”, geeft Wesseling aan. “Om kosten laag te houden, spelen wij zo goed mogelijk in op veranderingen in de financiële markt. Die vormen vaak grote uitdagingen; denk alleen al aan de gevolgen van corona. Reynaers legt uit dat het werk van hem en zijn collega’s bij BNG Bank bijdraagt aan een solide woningbouwsector. “Mede dankzij het WSW kunnen corporaties niet alleen iedereen die dat nodig heeft een dak boven het hoofd bieden. Ze kunnen woningen ook verduurzamen en verbeteren. De impact van het fonds is enorm.”

DE IMPACT-MAKERS VAN BNG BANK

“Woningcorporaties kunnen nu meer doen voor hun bewoners”

52

FINANCIËLE RESULTATEN EN VOORUITZICHTEN 3.1 Financiële resultaten Resultaat en rendement Over het verslagjaar 2021 heeft BNG Bank een nettowinst gerealiseerd van EUR 236 miljoen. Dit is hoger dan verwacht, vooral gelet op de negatieve vooruitzichten die eind 2020 heersten. Deze stijging uit zich in een rendement op eigen vermogen van 5,5%, hoger dan het rendement op eigen vermogen van vorig jaar (5,2%) en 1,8% hoger dan de doelstelling (3,7%). De bank kijkt hier met tevredenheid naar. Belangrijke oorzaak van dit relatief hoge rendement is het positieve resultaat financiële transacties van EUR 100 miljoen, vergeleken met een negatieve resultaat van EUR 17 miljoen in 2020. BNG Bank heeft een renteresultaat behaald van EUR 407 miljoen. Dit resultaat ligt met EUR 70 miljoen lager dan het resultaat van 2020 en is voor EUR 57 miljoen toe te schrijven aan de elders in dit verslag beschreven procesmatige fout in de rapportageverplichting voor de Targeted Longer-Term Refinancing Operation (TLTRO). De langlopende kredietportefeuille heeft zich naar tevredenheid ontwikkeld. BNG Bank heeft voor EUR 13 miljard aan nieuwe langlopende leningen verstrekt, wat EUR 1 miljard meer is dan verwacht. Ook zonder rekening te houden met de gemiste rentekorting ligt het renteresultaat lager dan het voorgaande jaar als gevolg van de lage rentestand.

Deze lage rentestand heeft met name impact op het renteresultaat op het geïnvesteerde eigen vermogen.

In lijn met vorig jaar is het provisieresultaat gedaald met EUR 8 miljoen tot EUR 17 miljoen. Dit komt enerzijds door een afname van de gefactureerde bereidstellingprovisies, in lijn met de daling van de solvabiliteitsplichtige omzet. Anderzijds waren er minder mogelijkheden om provisieopbrengsten te realiseren vanuit de rentedragende waardepapieren in de liquiditeitsportefeuille. De stijging van het resultaat financiële transacties is enerzijds toe te schrijven aan de opslagen voor kredieten liquiditeitsrisico’s op rentedragende waardepapieren en leningen, die in 2021 lager waren vergeleken met 2020 als gevolg van de COVID-19 pandemie. Het resultaateffect van de lagere opslagen op de herwaarderingen van de kredietcomponent van de financiële instrumenten in de balanspost financiële activa tegen reële waarde bedroeg per saldo EUR 9 miljoen negatief, wat EUR 18 miljoen hoger is dan in 2020. Doordat in 2021 de langlopende rentetarieven zijn gestegen, komen tevens de overige (ongerealiseerde) marktwaardeveranderingen per saldo uit op EUR 49 miljoen positief resultaat ten opzichte van 2020 dat EUR 29 miljoen negatief was. Deze stijging uit zich met name in het niet-effectieve deel van hedge accounting.

Tot slot zorgt voor een groot deel de verkoop van rentedragende waardepapieren uit de liquiditeitsportefeuille voor een gerealiseerd positief resultaat van EUR 59 miljoen, EUR 20 miljoen hoger dan in 2020.

53

De geconsolideerde bedrijfslasten van BNG Bank zijn per saldo uitgekomen op EUR 107 miljoen. Deze zijn met EUR 9 miljoen gestegen ten opzichte van 2020. Dit is met name het gevolg van het aantrekken van tijdelijk extern personeel. De inhuur van externe medewerkers is onder andere gericht op het verbeteren van het kredietproces en het versterken van de huidige IT-infrastructuur. De bijdrage aan het resolutiefonds is lager uitgevallen dan verwacht door een meevaller uit 2016. De effectieve belastingdruk komt in 2021 uit op ruim 32,6% bij een nominaal tarief voor vennootschapsbelasting van 25%. De hoge belastingdruk is een gevolg van de minimumkapitaalregel. Deze schrijft voor dat niet alle lasten fiscaal aftrekbaar zijn. In 2021 is de bankbelasting eenmalig met 50% verhoogd. In lijn met 2020 wordt de uitkering op het Additional Tier 1 Capital in mindering gebracht op het vermogen. Daarnaast wordt in 2021 25% van de EUR 24 miljoen Additional Tier 1 Capital-uitkering in mindering gebracht op het belastbaar resultaat. Dit zorgt voor een belastingverlaging. De belastingdruk in 2021 laat derhalve een verlichting zien ten opzichte van de 2020 (33%). Dit jaar is de debiteurenvoorziening van de bank met EUR 13 miljoen toegenomen tot EUR 232 miljoen.