IHP buitensport versie 15 juli 2025

5.5.6.1 Landelijk gehanteerde uitgangspunten voor groepering van verenigingssporten Iedere gemeente gaat anders om met ondersteuning van haar verenigingssporten. Hierdoor zien we op landelijk niveau slechts een indicatief beeld. Landelijk wordt gesproken over basissporten – de gemeente is eigenaar van velden of banen- en plussporten - gemeente is geen eigenaar van velden of banen. Voor de definitie van basissporten worden criteria gebruikt als:  De sport is landelijk algemeen aanvaard.  De sport wordt in nagenoeg elke gemeente van Nederland beoefend.  De sport is gericht op een door mensen ondernomen lichamelijke activiteit in de openlucht.  De sport levert een bijdrage aan de doelstellingen van het gemeentelijk sportbeleid.  De sport wordt in de openbare ruimte of op de commerciële markt niet aangeboden.  De sport wordt aangeboden en beoefend zonder winstoogmerk.  De sport is bij NOC*NSF aangesloten.  De sport kan zonder gemeentelijke steun niet of niet laagdrempelig worden aangeboden.  De sport kent een dusdanig aantal deelnemers dat de kosten voor het faciliteren daarvan in verhouding staan ten opzichte van de andere basissporten. De mate waarin sporten hun kosten weten te dekken verschilt uiteraard per sport. Ook dit is van belang om te bepalen waar moet worden ondersteund en waar niet.

Verenigingsporten met een hoge bezettingsgraad en lage onderhoudskosten per veld zijn eerder in staat om zelfstandig hun kosten te dragen. Er is slechts beperkt inzicht in de kostendekkendheid van basissporten. Desondanks mag worden gesteld dat sporten als golf, fitness, tennis en padel door de samenleving zelf gedragen kunnen worden, of met minimale ondersteuning. Landelijk gezien is de volgende indicatieve indeling waar te nemen: Verenigingssport (buitensport) Voetbal, korfbal, schaatsen (natuurijs), jeu de boules, atletiek, honk-/softbal, rugby, kaatsen, cricket Hockey, beachvolleybal, handboogsport Tennis, paardensport, skeeleren, BMX, hondensport Golf, hengelsport, wielrennen, kano, roeien, motorsport, zeilen, surfen, waterskiën, pleziervaart, (zweef-)vliegen, survivalrun

basissport Meestal Vaak Soms Zelden

5.5.6.2 Algemeen over groepering in de gemeente Hardenberg Bij de voorbereiding van het IHP is een overzicht opgesteld van sportverenigingen in de gemeente Hardenberg. In totaal zijn meer dan 120 niet-commerciële sportverenigingen geïnventariseerd. De verenigingen zijn op basis van de huidige eigendomsverhouding en gebruik van de accommodaties in groepen ingedeeld. Deze indeling gebruiken we voor het creëren van overzicht. Maar ook als basis voor het bepalen van de bijdrage die de gemeente doet aan het ontwikkelen en in stand houden van de sportaccommodaties (gebouwen, velden, banen). De huidige eigendomsverhouding is gebaseerd op keuzes uit het verleden. In deze keuzes zien we ook nu nog de vertaling van de maatschappelijke meerwaarde naar bijdragen van de gemeente. Velden en banen in eigendom van de gemeente

22

De velden voor voetbal en korfbal zijn in veel kernen beschikbaar en worden breed door inwoners gebruikt. Velden en banen voor hockey, atletiek en honkbal zijn maar op een plek in de gemeente in gebruik, maar belangrijk voor behoud van de sportinfrastructuur. In meerdere gevallen worden de gemeentelijke velden en banen ingezet voor bewegingsonderwijs of andere maatschappelijke activiteiten. De velden en banen zijn openbaar toegankelijk. Het zijn daarmee publieke voorzieningen, die een aanvullende bijdrage leveren aan het fit en gezond houden van inwoners. Velden en banen in eigendom van verenigingen Het eigendom van de ondergrond van de velden en banen is wisselend, maar in veel gevallen ligt dit bij de gemeente. De velden en banen zijn in basis niet openbaar toegankelijk. Het gebruik ervan is mogelijk op basis van lidmaatschap of het betalen van huur. Bovenstaande indeling sluit in redelijke mate aan op wat gemiddeld in Nederland gangbaar is. De indeling in groepen is niet 100% te objectiveren. Tegelijkertijd zijn we van mening dat de huidige indeling in groepen de maatschappelijke meerwaarde van verenigingssporten voldoende dekt. We zien op dit moment geen reden om een aanpassing te doen in de indeling van groepen en/of uitgangspunten voor eigendomsverhouding van sportaccommodaties.

Een vereniging kan argumenten aandragen ter ondersteuning van een andere indeling of eigendomsverhouding. Het college kan in dat geval via de periodieke actualisatie (of herijking) de wens en eventuele consequenties toelichten aan de Raad, voorzien van een advies. De indeling voor nieuwe verenigingssporten – mits deze voldoen aan de uitgangspunten en kaders van het IHP – wordt bepaald tijdens de periodieke actualisatie van het IHP. In paragrafen 5.5.6.3 en 5.5.6.4 wordt ingegaan op de groepering van de verenigingen en de demarcatie van taken en verantwoordelijkheden. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de bijdrage die de gemeente wil doen bij de ontwikkeling en instandhouding van de sportaccommodaties. De indeling in groepen wordt periodiek geëvalueerd en waar nodig bijgesteld. Besluitvorming hierover verloopt via de jaarlijkse evaluatie via de P&C cyclus of de vierjaarlijkse herijking. 5.5.6.3 Groepering van verenigingssport Verenigingssporten zijn verdeeld in groepen op basis van eigendomsverhouding en gebruik van accommodaties. We kennen de volgende groepen, waarbij verenigingen voor de uitoefening van hun sport gebruik maken van: 1. Gemeentelijke binnensportaccommodaties (en sporthallen stichtingen) 2. Binnensportaccommodaties in eigendom van verenigingen (of derde partijen) 3. Buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de gemeente 4.

Buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de vereniging 5. Buitensportaccommodaties, sporten in openbare ruimte, maar wel een clubgebouw 6. Overige verenigingssporten In bijlage 1 is een overzicht opgenomen van de indeling van verenigingssporten in deze groepen. Ad 1: verenigingsporten die gebruik maken van gemeentelijke binnensportaccommodaties Verenigingen die gebruik maken van gemeentelijke binnensportaccommodaties betalen zaalhuur. De hoogte van de zaalhuur en de seizoenskosten voor sportvelden wordt jaarlijks vastgesteld. De hoogte van de zaalhuur is gebaseerd op de hoogte van huur van accommodaties in de regio. We hanteren zoveel mogelijk tarieven die vergelijkbaar zijn. Om daarmee de sport toegankelijk te houden voor alle inwoners. De zaalhuur is daarmee niet kostendekkend. 23

Ad 2: Binnensportaccommodaties in eigendom van verenigingen (of derde partijen) Verenigingen die gebruik maken van eigen accommodaties, maar uit oogpunt van functionaliteit en beschikbaarheid gebruik zouden kunnen maken van gemeentelijke accommodaties ontvangen geen bijdrage van de gemeente voor het in stand houden en ontwikkelen van de accommodatie. Hierop wordt een uitzondering gemaakt als het gebruik van gemeentelijke accommodaties niet mogelijk of wenselijk is (zie hoofdstuk 6 bijdrage gemeente). Specifieke situaties a) Tennishal Hardenberg. De tennishal is het eigendom van een stichting, gelieerd aan de tennisvereniging. De hal staat op sportpark De Boshoek. De stichting draagt zorg voor het in stand houden van de hal en de financiële exploitatie. Kleedkamers en kantine worden gebruikt voor gebruikers van de tennishal en de leden van vereniging TPC. We zien geen reden om af te wijken van de huidige beleidslijn. Dit betekent dat de stichting een beroep kan doen op generiek beschikbare regelingen voor ondersteuning. Maar de gemeente geen reden ziet om het eigendom van de hal over te nemen. Of een aanvullende (financiële) bijdrage door de gemeente wenselijk of noodzakelijk is wordt nader bepaald. In paragraaf 7.16 wordt meer in detail ingegaan op maatregelen voor sportpark De Boshoek.

b) Accommodatie Turn Sport Hardenberg (TSH) TSH maakt op dit moment gebruik van een bedrijfspand. De huidige situatie laat te wensen over. We doen onderzoek naar de huisvesting van TSH. Een specifiek voorstel volgt. Ad 3: buitensport, velden/banen in eigendom van de gemeente Verenigingen die gebruik maken van velden en banen die in eigendom zijn van de gemeente. Waarbij de gemeente ook een rol heeft bij de ontwikkeling en instandhouding van de velden/banen. De gemeente is niet alleen eigenaar van de ondergrond, maar ook van de velden en banen zelf. De gemeente is verantwoordelijk voor ontwikkeling en de instandhouding van de velden en banen. De verenigingen zijn eigenaar van en verantwoordelijk voor de ontwikkeling en instandhouding van de opstallen (clubgebouw, kleedkamers, opslagruimtes, tribunes, etc). Het dagelijks onderhoud aan het terrein vindt plaats onder verantwoordelijkheid van de verenigingen. Daarom betalen de verengingen een beperkte jaarlijkse huursom. De verdeling van verantwoordelijkheid is opgenomen in bijlage 2. Bij de vervanging en/of renovatie van velden en banen wordt beoordeeld of de capaciteit van de velden en banen aansluit bij de benodigde capaciteit. Dit vormt de basis voor de bijdrage die de gemeente doet. In hoofdstuk 6 is dit nader toegelicht.

Ad 4: buitensport, velden/banen in eigendom van de vereniging De gemeente is in veel gevallen eigenaar van de ondergrond. De velden en banen zijn in eigendom van de vereniging. Waarbij de gemeente ook bereid is om bij te dragen aan de ontwikkeling en instandhouding. De vereniging is verantwoordelijk voor ontwikkeling en instandhouding van de velden en banen en de opstallen (clubgebouw, kleedkamers, opslagruimtes, tribunes, etc). De verdeling van verantwoordelijkheid is opgenomen in bijlage 2. De gemeente hanteert de huidige eigendomsverhouding als uitgangspunt. De gemeente is niet voornemens om eigendom van banen/velden over te nemen. Redenen hiervoor zijn onder meer het veelal niet openbaar toegankelijk zijn van banen/velden en het vasthouden aan de ingezette lijn tot

24

privatisering. Ook leidt een eigendomsoverdracht op zich niet tot een hogere maatschappelijke waarde. Ad 5: buitensport, sporten in openbare ruimte, maar wel een clubgebouw De sport wordt beoefend in de openbare ruimte. De vereniging heeft wel een clubgebouw. De verenigingen zijn eigenaar van en verantwoordelijk voor de ontwikkeling en instandhouding van de opstallen (clubgebouw, kleedkamers, opslagruimtes, tribunes, etc). Ad 6 overige verenigingssporten Verenigingssporten zonder accommodaties of die gebruik maken van accommodaties waaraan geen sporttechnische eisen zijn gesteld. De vereniging (of eigenaar) is verantwoordelijkheid voor ontwikkeling en instandhouding van de accommodatie. 5.5.6.4 Demarcatie van verantwoordelijkheden De verenigingen hebben en houden een verantwoordelijkheid als het gaat om het eigendom van velden, banen en opstallen en de ontwikkeling en instandhouding ervan. Hierin worden geen wijzigingen voorgesteld; de ingezette lijn van privatisering zetten we voort. Op hoofdlijn betekent dit dat opstallen (gebouwen) van buitensportaccommodaties in eigendom zijn van verenigingen.

Verenigingen zijn daarmee zelf verantwoordelijk voor het in stand houden van opstallen, de renovatie en verduurzaming en het onderhoud en beheer De gemeente is – onder voorwaarden - bereid om verenigingen te financieel te ondersteunen bij de uitvoering van haar verantwoordelijkheden (zie hoofdstuk 6 “bijdrage gemeente”). De verdeling van verantwoordelijkheden is in een overzicht weergegeven in bijlage 2. Samengevat en op hoofdlijn: 1.

Groep 1: gemeentelijke binnensportaccommodaties (en sporthallen stichtingen) De gemeente draagt zorgt voor ontwikkeling en instandhouding van de gemeentelijke accommodaties. De verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling en het in stand houden van de sporthallen die in eigendom zijn van stichtingen ligt bij de stichtingen. De gemeente doet een bijdrage van 100% bij de renovatie/verduurzaming van de sporthallen. De stichtingen zijn verantwoordelijk voor de reguliere exploitatie. 2. Groep 2: binnensportaccommodaties in eigendom van verenigingen (of derde partijen) De vereniging draagt zorgt voor ontwikkeling en instandhouding van de accommodaties. Verenigingen die gebruik maken van eigen accommodaties, maar uit oogpunt van functionaliteit en beschikbaarheid gebruik zouden kunnen maken van gemeentelijke accommodaties ontvangen geen bijdrage van de gemeente voor het in stand houden en ontwikkelen van de accommodatie. Soms maken verenigingen gebruik eigen accommodaties omdat gemeentelijke accommodaties niet voldoen of niet beschikbaar zijn. In dat geval komen de verenigingen een beroep doen op een gemeentelijke bijdrage in kosten voor de ontwikkeling en instandhouding van de accommodatie (zie toelichting in hoofdstuk 6). 3.

Groep 3: buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de gemeente De gemeente is verantwoordelijk voor ontwikkeling en instandhouding van het sportpark en de velden/banen. Inclusief de installaties, zoals lichtmasten en beregeningsinstallaties. Op basis van de beslisboom in bijlage 3 wordt bepaald of uitbreiding van capaciteit aan velden/banen noodzakelijk is. Uitbreiding vindt alleen plaats als: a) Als dit aantoonbaar noodzakelijk is om te voldoen aan de benodigde capaciteit. b) Als op andere accommodaties onvoldoende passende capaciteit beschikbaar is. c) Als dit realiseerbaar is op het bestaande sportpark Vervanging of renovatie van velden/banen vindt alleen plaats als op basis van capaciteitsberekening blijkt dat deze nog nodig zijn (zie toelichting in hoofdstuk 6).

25

4.

5.

6.

7.

De verenigingen zijn verantwoordelijk voor de ontwikkeling en de instandhouding van opstallen en voor het dagelijks onderhoud van het terrein en het gebruik en de bediening van de installaties. Groep 4: buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de vereniging De vereniging is verantwoordelijk voor de ontwikkeling, de instandhouding en het dagelijks onderhoud van het terrein (dat bij hen in gebruik is), de velden/banen en de opstallen. Groep 5: buitensportaccommodaties, sporten in openbare ruimte, maar wel een clubgebouw. De vereniging is verantwoordelijk voor de ontwikkeling en de instandhouding van het terrein (dat bij hen in gebruik is) en de opstallen. Groep 6: overige verenigingssporten, waarbij de gemeente wel bereid is om te ondersteunen De vereniging is verantwoordelijk voor de ontwikkeling en de instandhouding van het terrein (dat bij hen in gebruik is), de velden/banen en de opstallen. Groep 99: sportverenigingen waarbij de gemeente geen rol voor zichzelf ziet weggelegd De gemeente ziet geen rol voor zichzelf weggelegd bij het ondersteunen van de vereniging op het gebied van ontwikkeling en instandhouding van verenigingsaccommodaties.

De gemeente is – onder voorwaarden - bereid om verenigingen te ondersteunen. Dit wordt nader toegelicht in hoofdstuk 6 “gemeentelijke bijdrage’

26

6

Gemeentelijke bijdrage aan sportverenigingen

6.1

Basisuitgangspunten bij het bepalen van de gemeentelijke bijdrage

Hier wordt bedoeld de gemeentelijke bijdrage aan sportverenigingen ten behoeve van realisatie van nieuwe en uitbreiding en instandhouding van bestaande sportaccommodaties.

6.1.1 We volgen een beslisboom Ontwikkeling en instandhouding van sportaccommodaties gaat gepaard met forse investeringen. We willen beschikbare budgetten zo efficiënt mogelijk inzetten. Voordat we een grote investering doen, of een grote bijdrage aan sportverenigingen, stellen we ons de vraag of een investering zinvol en wenselijk is. Dit is aan de orde bij:  Uitbreiding van capaciteit aan binnensportaccommodaties  Vervanging of renovatie van velden en banen (buitensportaccommodaties)  Uitbreiding van het aantal velden of banen (buitensportaccommodaties)  Uitbreiding van opstallen van verenigingen (buitensportsportaccommodaties) De beslisbommen helpen ons om te bepalen of een investering of bijdrage wenselijk is. En zo ja, in welke mate. College van raad kunnen besluiten om af te wijken van een beslisboom als strikte toepassing tot een kennelijk onredelijke uitkomst zou leiden. Met deze bevoegdheid zal terughoudend worden omgegaan. Daar waar een beslisboom onvoldoende antwoord geeft, is aanvullende afstemming noodzakelijk (maatwerk). De beslisbomen zijn opgenomen in bijlage 3. 6.1.2 De gemeentelijke bijdrage is gebaseerd op de benodigde capaciteit De bijdrage die de gemeente doet bij de ontwikkeling en het in stand houden van sportaccommodaties is gebaseerd op de benodigde capaciteit.

Dit geldt voor de aanleg en vervanging van velden en banen, maar ook voor bijvoorbeeld het te realiseren aantal kleedkamers. De benodigde capaciteit wordt berekend op basis van rekenmodellen van betreffende sportbonden (verder benoemd als “capaciteitsberekening”). We beoordelen hierbij de ontwikkeling van de vereniging (leden aantal) en kijken hierbij 3 jaar terug en 10 jaar vooruit. Input voor deze berekening is de prognose van de bevolkingsgroei van de gemeente Hardenberg en haar kernen. Hierbij hanteren we bandbreedtes. De ontwikkeling van het ledenaantal van verenigingen is afhankelijk van veel factoren. Bijvoorbeeld een groeiende bevolking, maar ook een (tijdelijke) opleving van populariteit van een sport. Door bijvoorbeeld goede prestaties op een wereldkampioenschap. Bij een krimpende capaciteitsbehoefte gaan we ervan uit dat bij een langdurig gebruik van minder dan 10% van de veldcapaciteit een veld niet meer benodigd is. We gaan er dan vanuit dat vervanging niet meer zal plaatsvinden. Bij een groeiende capaciteitsbehoefte creëren we geen extra velden of banen als sprake is van een tijdelijke piek. Dit is in de regel het geval als een nieuw veld op basis van de capaciteitsberekening minder dan 5 jaar is benodigd. We beseffen -dat zowel groei als krimp grote effecten kan hebben op de vereniging.

We stemmen wijzigingen in capaciteitsvraag en de effecten daarvan daarom goed af met verenigingen. Een structurele overcapaciteit van banen en velden betekent in basis dat het overschot aan velden of banen niet wordt vervangen. Hierover gaan we met betreffende vereniging in gesprek.

27

Soms kent een veld of baan meerdere functies, zoals de atletiekbaan in Hardenberg. Bij toekomstige renovatie en onderhoud bepalen we per functie of en op welk niveau functies behouden moeten blijven. Een vereniging kan zelfstandig besluiten om overcapaciteit te realiseren of in stand te houden. In dat geval komt zowel aanleg en vervanging maar ook het beheer en onderhoud voor rekening en risico van de vereniging. 6.1.3 Sober en doelmatig We gaan uit van sobere en doelmatige sportaccommodaties. Voldoende beschikbaarheid en spreiding van goede sportaccommodaties in de gemeente is belangrijk voor de gezondheid van onze inwoners en de leefbaarheid in onze kernen. Goede betaalbaarheid, ook op lange termijn, is daarmee een vereiste. Sober en doelmatig heeft betrekking op het ontwerp van sportaccommodaties: passend bij de functie en benodigde capaciteit. Maar ook op het esthetisch ontwerp en materiaalgebruik. Verstandige keuzes dragen bij aan vermindering van kosten voor onderhoud en beheer en daarmee een gezonde exploitatie. Dit vormt een van de uitgangspunten bij het bepalen van de toe te kennen gemeentelijke bijdrage voor vervanging of renovatie van velden, banen of gebouwen.

6.1.4 Borgstelling voor verenigingen in verband met subsidieaanvragen Verenigingen maken voor renovatie en verduurzaming van accommodaties gebruik van subsidieregelingen van de landelijke overheid, zoals de regeling bouw en onderhoud van sportaccommodaties (BOSA). Voor sommige regelingen wordt pas na afronding van werkzaamheden duidelijk of een subsidieaanvraag wordt toegekend. Dit leidt tot een financieel risico voor verenigingen. De gemeente heeft een positieve houding ten aanzien van het verstrekken van een borgstelling voor dit soort situaties. Als een vereniging hierom vraagt zullen wij per situatie beoordelen of borgstelling mogelijk is. Borgstelling kan alleen op basis van een collegebesluit toegezegd worden. 6.1.5

De voorwaarden voor de gemeentelijke bijdrage worden vastgelegd in een subsidieregeling. De gemeentelijke bijdrage aan de ontwikkeling en het in stand houden van sportaccommodaties wordt vastgelegd in een nader vast te stellen regeling. De uitgangspunten volgens dit IHP vormen hiervoor de basis. In deze regeling worden aanvullende voorwaarden en uitgangspunten nader vastgelegd. Het college stelt de regeling vast met inachtneming van het door de raad vastgestelde IHP en zijn actualisaties.

6.2

Gemeentelijke bijdrage aan de aanleg van velden en banen

6.2.1

Bijdrage voor “buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de gemeente” De gemeente betaalt 100% van de aanleg van velden/banen die in eigendom van de gemeente zijn. Onder voorwaarde dat op basis van capaciteitsberekening blijkt dat deze velden/banen nog nodig zijn (zie beslisbomen 2 en 3). 6.2.2

Bijdrage voor “Buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de vereniging” Verenigingen zijn zelf verantwoordelijk voor de ontwikkeling en vervanging/renovatie van velden, banen en terreinvoorzieningen. De gemeente is bereid hieraan bij te dragen als op basis van capaciteitsberekening blijkt dat deze velden/banen nog nodig zijn (zie beslisbomen 2 en 3). Bijdrage voor tennisverenigingen voor de aanleg of vervanging van tennisbanen

28

De gemeentelijke bijdrage bedraagt 50% van de kosten voor aanleg of vervanging van de tennisbaan. Bijdrage voor tennisverenigingen voor de aanleg of vervanging van padelbanen Circa 75% van de padel buitenbanen in Nederland zijn in eigendom van tennisverenigingen1. Door de tennisbond wordt bevestigd dat dit voornamelijk gebeurt zonder significante financiële lasten voor lokale overheden. Gemeenten ondersteunen wel in de vorm van leningen of garantstellingen. De overige banen zijn in handen van commerciële partijen. Voor padel binnenbanen is circa 10% in eigendom van verenigingen. Hieruit blijkt dat vooral binnenbanen, maar ook buitenbanen commercieel geëxploiteerd kunnen worden. Tegelijkertijd zien we ook dat de beschikbaarheid van padel voor verenigingen belangrijk kan zijn om het ledenaantal op peil te houden of zelfs uit te breiden. Dit verbetert de toekomstbestendigheid van verenigingen. Verder zien we dat het gebruik van padelbanen in veel gevallen goedkoper is voor leden van tennisverenigingen (jaarabonnement vereniging) dan bij commerciële banen (uurtarief). De gemeente is bereid om de aanleg van padelbanen door tennisverenigingen in beperkte mate te ondersteunen. De gemeentelijke bijdrage bedraagt 50% van de kosten voor aanleg of vervanging van de maximaal twee padel buitenbanen per vereniging.

Het is in dit verband belangrijk als gemeente bewust om te gaan met de Wet Markt en Overheid. Deze wet is bedoeld om eerlijke concurrentie tussen overheden en bedrijven te waarborgen2. In de afgelopen jaren is deze bijdrage overigens al voor meerdere tennisverenigingen toegezegd. Het betreft hiermee een bestendiging van de huidige lijn. Bijdrage voor overige vereniging in groep 4 “buitensportaccommodaties, velden/banen in eigendom van de vereniging” De gemeente is bereid om de overige verenigingssporten uit groep 4 (beperkt) te ondersteunen bij de aanleg en vervanging/renovatie van de velden/banen. We hanteren hiervoor de uitgangspunten die gelden voor een bijdrage aan de ontwikkeling en instandhouding van opstallen (zie paragraaf 6.3).

6.3

Gemeentelijke bijdrage aan ontwikkeling en instandhouding van opstallen (gebouwen)

6.3.1

Bijdrage voor de ontwikkeling en instandhouding van opstallen van sportverenigingen Voor de buitensportverenigingen in de groepen 3, 4, 5 en 6 is de gemeente bereid te ondersteunen in de ontwikkeling (realisatie), vervanging, renovatie en verduurzaming van opstallen in eigendom van sportverenigingen. Dit geldt ook voor de binnensportverenigingen met eigen accommodaties in groep 2, als is vastgesteld dat de vereniging haar sport niet kan beoefenen in een gemeentelijke binnensportaccommodatie. Voor zover deze opstallen nodig zijn voor de uitoefening van de sport. Het gaat hier dan om clubgebouwen met kleedruimtes, bestuurskamer, sanitaire voorzieningen, opslag, en kantine, externe opslagruimtes, tribunes en vaste voorzieningen. Bij het bepalen van het subsidiabele investeringsbedrag gaan wij uit van sober en doelmatige uitvoering van werkzaamheden. Bron: http://padelbaneninnederland.nl en https://padelpatron.nl/pages/alle-padel-clubs-in-nederland Aanbevolen wordt de genoemde ondersteuning vast te leggen in een besluit openbaar belang door de gemeenteraad. Dit in verband met de Wet Markt en Overheid. 1 2

29

Bijdrage voor renovatie en verduurzaming van bestaande opstallen. Het gaat hier onder meer om het clubgebouw, kleedkamers, bestuurskamer, opslagruimtes, tribunes en vaste voorzieningen. De gemeente draagt bij in 25% van de kosten tussen € 2.500 en € 70.000,-. De maximale subsidie bedraagt daarmee € 17.500. Bijdrage voor (vervangende) nieuwbouw van opstallen. De gemeente draagt bij in 25% van de kosten tussen € 2.500 en € 140.000,-. De maximale subsidie bedraagt daarmee € 35.000,-. Bijdrage voor renovatie en (vervangende) nieuwbouw kleedkamers van sportverenigingen Voor een aantal verenigingssporten is de beschikbaarheid van kleedkamers noodzakelijk voor de uitvoering van de sport. De gemeente is bereid een aanvullende bijdrage te doen voor de renovatie en verduurzaming en (vervangende) nieuwbouw van kleedkamers. Het maximaal aantal kleedkamers waarvoor een bijdrage wordt gedaan wordt berekend op basis van de capaciteitsberekening volgens de rekenmethodiek van betreffende sportbonden. De gemeentelijke bijdrage betreft 75% van de kosten tot een maximum van: € 30.000,- voor renovatie/verduurzaming per kleedkamer; € 60.000,- voor (vervangende) nieuwbouw per kleedkamer. De volgende buitensporten kunnen een beroep doen op de bijdrage voor kleedkamers: atletiek, hockey, honkbal, korfbal, tennis en voetbal.

30

7

Resultaten per sportpark

7.1

Inleiding

In dit hoofdstuk treft u voor ieder sportpark een korte samenvatting aan van de bevindingen uit het onderzoek dat is uitgevoerd door Tien organisatieadvies (verder benoemd als “het onderzoek”.. De samenvattingen omvatten: - een beoordeling van de capaciteit van elk van de sportparken; - een beoordeling van de staat van de sportfaciliteiten en opstallen, inclusief duurzaamheid; - eventuele bijzonderheden; - de door de adviseur aanbevolen maatregelen met uitvoeringsja(a)r(en). De gedetailleerde rapportages zijn opgenomen in de bijlage 5. De aanbevelingen uit het onderzoek worden afgewogen aan beleidsuitgangspunten en andere ontwikkelingen die spelen in de verschillende kernen of onderdeel zijn van ander gemeentelijk beleid. Op basis hiervan is voor ieder sportpark een voorstel gedaan voor maatregelen die opgenomen worden in het uitvoeringsprogramma van het IHP. Aan elke investeringen in het IHP is op basis van een met name technische analyse een indicatief uitvoeringsjaar gekoppeld. Na verdere afstemming en voorbereiding stelt de gemeente de definitieve planning op. Verenigingen kunnen daarom geen rechten ontlenen aan deze indicatief bedoelde jaartallen. NB: maatregelen die nodig zijn in het kader van regulier onderhoud zijn niet opgenomen in het onderzoek en maken geen deel uit van dit IHP.

De uitvoering van regulier onderhoud wordt afgehandeld vanuit reguliere onderhoudsbudgetten van gemeente en/of verenigingen.

7.2

Ontwikkelingen buitensport

De gemeente Hardenberg beschikt over de hele linie over goede en goed gespreide buitensportaccommodaties. De meeste accommodaties verkeren in een redelijke tot goede staat van onderhoud. Op locaties waar nog geen of onvoldoende plannen zijn ontwikkeld liggen duidelijke kansen voor verbetering en verduurzaming. Voor een sportieve en groeiende gemeente vormt dit een sterke basis om een gezonde en actieve levensstijl onder inwoners verder te stimuleren. De prognose van de demografische ontwikkelingen (2024–2044) laat zien dat de omvang en de samenstelling van de bevolking gaat veranderen. Hoewel de totale bevolking in Hardenberg in de komende jaren aanzienlijk toeneemt, neemt het aandeel inwoners van 4-18 jaar juist af. Dit betekent dat het aantal jeugdige sporters en daarmee ook het aantal jeugdleden gemiddeld zal dalen. In wijken met de sterkste bevolkingsgroei, zoals Marslanden, Stad Hardenberg en Dedemsvaart Zuidwest en Zuidoost, kunnen desondanks knelpunten ontstaan tussen de capaciteitsbehoefte en het capaciteitsaanbod.

7.3

Kosten verenigingen

De kosten voor verenigingen zijn indicatief, bedoeld om een totaalbeeld te krijgen Met het IHP proberen we afgewogen, transparante en vooral integrale keuzes te maken. Hiervoor is een totaalbeeld nodig van de volledige financiële opgave, voor de gemeente, maar ook voor de verenigingen. Verenigingen zijn zelf verantwoordelijk voor hun accommodaties Dus ook voor het renoveren en verduurzamen. Zij kunnen een bijdrage in de kosten vragen volgens de beleidslijnen die in hoofdstuk 5 en 6 zijn toegelicht.

31

Tijdens het onderzoek is gebleken dat veel verenigingen wat betreft de accommodaties de boel op orde hebben. Een beperkt aantal verenigingen heeft te maken met een forse achterstand in onderhoud en verduurzaming. De kostenramingen zijn indicatief en gebaseerd op kengetallen De gemeente is niet verantwoordelijk voor het onderhouden en verduurzamen van eigendommen van de verenigingen. De gemeente beschikt hierdoor niet over meerjarenonderhoudsplannen voor deze gebouwen. Slechts een beperkt aantal verenigingen hebben een (vorm van een) onderhoudsplan. De informatie voor het opstellen van de kostenramingen is daardoor beperkt. Daarom is gebruik gemaakt van kengetallen. De kostenramingen gaan uit van “standaard” oplossingen Uitgegaan is van standaard en toekomstbestendige oplossingen. Dit is niet altijd nodig of zinvol. Een opslagruimte kan bijvoorbeeld een (tijdelijke) unit zijn in plaats van een “standaard” stenen gebouw. Doorgaans maken verenigingen hier slimme, verstandige en betaalbare keuzes. We verwachten dat verenigingen waar mogelijk goedkopere oplossingen kiezen. De kostenramingen houden geen rekening met vrijwilligerswerk, sponsoring en subsidies De kostenramingen gaan ervan uit dat alle werkzaamheden worden uitbesteed aan commerciële partijen. Er is geen rekening gehouden met de inzet van vrijwilligers of sponsoring door het (lokale) bedrijfsleven.

Ook is geen rekening gehouden met de verkrijging van subsidies van de rijksoverheid. Zoals de subsidieregeling Stimulering bouw en onderhoud van sportaccommodaties (BOSA) voor renovatie en verduurzaming.

7.4

Sportpark Moscou Bergentheim

7.4.1

Bevindingen van het onderzoek

voetbal De capaciteit van sportpark Moscou is voldoende. De verwachte groei is binnen de bestaande capaciteit op te vangen. Eén van de natuurgrasvelden (het ‘bijveld’) is problematisch. Vanwege de ligging en bosrijke omgeving wordt het veld snel zwart. Het clubgebouw van VV Bergentheim is goed onderhouden en verduurzaamd. De tribune en kleedkamers vragen onderhoud. Naast het achterstallige onderhoud is verduurzaming gewenst, inclusief installatie van LED-verlichting. Ook is er behoefte aan een grotere ballenopslagruimte. Mede vanwege de groei moeten alle velden optimaal benut kunnen worden. Herstel van de problemen met het genoemde bijveld is dan ook noodzakelijk via regulier onderhoud door de gemeente. VV Bergentheim wordt geadviseerd om in de komende tien jaar de verduurzaming van de opstallen en de verbetering van de tribune en kleedkamers uit te voeren.

32

7.4.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma 2026-2030 zijn voor sportpark Moscou de volgende maatregelen opgenomen: VV Bergentheim

Verduurzaming opstallen en verbetering tribune en kleedkamers. Op basis van MJOP. Fase 1 renovatie Verduurzaming opstallen en verbetering tribune en kleedkamers. Op basis van MJOP. Fase 2 renovatie (incl.8 kleedkamers)

7.5

Sportpark De Noppenweide Bruchterveld

7.5.1

Bevindingen van het onderzoek

voetbal De capaciteit van sportpark De Noppenweide is voldoende. Er is ruimte om de verwachte groei aan te kunnen. VV Bruchterveld heeft de opstallen gerenoveerd en verduurzaamd in een plan met drie fasen, waarvan de laatste nu wordt uitgevoerd. Daarna beschikt de voetbal over goede en eigentijdse voorzieningen. De tribune moet nog wel worden verbeterd binnen de reguliere maatregelen voor instandhouding en onderhoud. VV Bruchterveld wordt geadviseerd fase drie van het verduurzamingsplan verder uit te voeren en binnen enkele jaren af te ronden.

7.5.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma zijn voor sportpark De Noppenweide de volgende maatregelen opgenomen: VV Bruchterveld

Uitvoeren fase 3 van verduurzamingsplan

2026

vervanging veld 2 (intensief)

2028

7.6

Sportpark De Balk Balkbrug

7.6.1

Bevindingen van het onderzoek

voetbal Sportpark De Balk biedt voldoende capaciteit voor de voetbal. Ondanks de wens tot uitbreiding van het aantal kleedkamers vanwege de toename van damesvoetbal, is volgens de KNVB-normen het huidige aantal voldoende. Er zijn problemen met ontbrekende drainage. Ontbrekende bekisting van het kunstgrasveld leidt ertoe dat de korrels niet op het veld blijven. De opstallen zijn goed. Enige uitzondering is de opslagruimte die aan renovatie toe is. Verbetering van de duurzaamheid van met name het oudere deel van het clubgebouw verdient aanbeveling. De voetbal onderzoekt de mogelijkheden tot verduurzaming van de opstallen (evt. gasloos).

33

Stichting Accommodatie ‘De Balk’, die de voetbalaccommodatie beheert, wordt geadviseerd de opslagruimte, het clubhuis van VV Avereest en SC Balkbrug en de kleedkamers te renoveren/verduurzamen. Met uitvoering in 2026-2029. tennis/padel TC De Reest is de laatste jaren fors gegroeid en kent een ledenstop. De groei is voornamelijk terug te voeren op padel, waarvoor twee banen beschikbaar zijn. Het aantal tennisbanen is voldoende. Aanleg van een derde padelbaan is niet gepland, omdat in Dedemsvaart ook padel wordt aangeboden. Dat zal vermoedelijk een remmend effect hebben op het ledenaantal, omdat een deel van de leden van TC De Reest uit Dedemsvaart komt. De opstallen verkeren in matige staat. Een inhaalslag is nodig om deze weer met regulier onderhoud in stand te kunnen houden. TC De Reest wordt geadviseerd clubgebouw en kleedkamers te renoveren/verduurzamen. Met uitvoering in 2027-2029. Een derde padelbaan wordt nu niet geadviseerd.

7.6.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma zijn voor sportpark De Balk de volgende maatregelen opgenomen: K.V. Avereest

vervanging veld 1 (extensief)

2027

St Accommodatie de Bal

vervanging veld 2 (intensief)

2029

Renovatie/verduurzaming opslagruimte

2029

Verduurzaming clubhuis VV Avereest / SC Balkbrug

2029

Renovatie/verduurzaming kleedkamers (8 kleedkamers)

2043

Vervanging tennisbaan 1 (gravel)

2026

Vervanging tennisbaan 2 (gravel)

2026

Vervanging tennisbaan 3 (gravel)

2026

Vervanging tennisbaan 4 (kunstgras)

2029

Vervanging/renovatie padelbaan 1 en 2 (kunstgras)

2029

Renovatie/verduurzaming clubgebouw en kleedkamers

2029

TC De Reest

7.7

Sportpark De Oversteek en evenemententerrein De Krim

7.7.1

Bevindingen van het onderzoek

voetbal Er zijn voldoende velden, maar de overcapaciteit is niet groot. Ook het aantal kleedkamers is volgens de KNVB-norm voldoende, maar door de toename van het damesvoetbal is het wel een aandachtspunt. Op piekmomenten gebruikt VV DKB af en toe de kleedkamers van de tennis. De opstallen zijn in goede conditie, met uitzondering van de buitenopslagruimte. Die moet worden gerenoveerd. VV De Krimse Boys wordt geadviseerd de buitenopslagruimte te renoveren. Uitvoering in 2027-2029. tennis De bestaande tennisbanen zijn voldoende. Normaal gesproken geldt dat ook voor het aantal kleedkamers. Bij piekmomenten zoals toernooien wordt ook gebruik gemaakt van de kleedkamers van de voetbal.

34

De tennisvereniging ziet geen capaciteitsproblemen en heeft ook geen plannen voor padel. De huidige faciliteiten zijn dan ook afdoende. Wel wil men graag een verrijdbare tribune in gebruik nemen om de verbinding tussen het clubhuis en de velden te versterken. korfbal De korfbal heeft voldoende capaciteit en er is ook nog ruimte voor enige groei. Het korfbalveld wordt bovendien in 2027 gerenoveerd. Het clubgebouw is gedateerd en niet erg duurzaam. Het vermoeden bestaat dat er ook constructieve gebreken zijn omdat er barsten zitten in plavuizen en tegels. De korfbalvereniging wordt geadviseerd de oorzaak voor de barsten in de tegels op korte termijn te laten analyseren. Daarop aansluitend kan groot onderhoud/ modernisering plaatsvinden en kunnen nog verduurzamingsmaatregelen worden genomen.

De gemeente wordt geadviseerd de toegankelijkheid van het terrein te verbeteren.

evenemententerrein Het terrein van de ijsbaan is goed, in tegenstelling tot het clubgebouw en de toiletunit (ook in gebruik als opslagruimte). Deze zijn niet duurzaam en in slechte conditie. De IJsvereniging wordt geadviseerd de opstallen te vernieuwen (in afstemming met de gemeente bepalen of een volledig clubgebouw of enkel materialenopslag nodig is). De MFA biedt voor de

sociale functie van een clubgebouw wellicht nog ruimte (niet onderzocht). 7.7.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma zijn voor sportpark De Oversteek de volgende maatregelen opgenomen: DKB

Renovatie buitenopslag

2027

vervanging veld 1 (intensief)

2027

Ijsvereniging/ijsbaan

Sloop en nieuwbouw opstallen (opslagruimte materialen)

2026

K.C. Centrum

Renovatie (incl. constructieverbetering) en verduurzaming clubgebouw (excl. renovatie 5 st kleedkamers)

2027

Renovatie en verduurzaming materialenberging

2027

vervanging veld 2 (extensief)

2027

Terreininrichting

Verbeteren inrichting rondom korfbalterrein

2027

TV de Krim

Renovatie tennisbaan 1 (advantage redcourt)

2027

Renovatie tennisbaan 2 (advantage redcourt)

2027

7.8

Sportpark Baalderveld Hardenberg

7.8.1

Bevindingen van het onderzoek

voetbal VV Hardenberg ’85 beschikt over voldoende velden met nog een beetje groeiruimte. En die zal ook nodig zijn. Het natuurgrasveld, dat met name in gebruik is als trainingsveld, heeft te krappe uitloopstroken en is als gevolg daarvan beperkt inzetbaar. Mede daardoor is het sportpark zijn capaciteitsgrenzen dicht genaderd. De opstallen zijn in slechte conditie; het betreft een clubgebouw, kleedkamers en een tribune, waarvan de vloer het dak van de kleedkamers vormt.

35

Voor de beperkte parkeerruimte, verlichting, de verkeerssituatie en de toegankelijkheid bij calamiteiten vraagt VV Hardenberg ’85 aandacht. VV Hardenberg ’85 wordt geadviseerd het clubgebouw, de kleedkamers en de tribunevloer, die het dak vormt van de kleedkamers, te renoveren/verduurzamen. Uitvoering in 2026-2030. Daarnaast nieuwbouw van 2 kleedkamers in 2030-2032. Het verbeteren van het natuurgrasveld wordt geadviseerd vanwege de optimalisatie van de capaciteit. Dit hoort binnen het reguliere onderhoud door de gemeente.

7.8.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma zijn voor sportpark Baalderveld de volgende maatregelen opgenomen: v.v. Hardenberg’85

vervanging veld 1 (intensief)

2026

Nieuwbouw 2 kleedkamers

2028

Renovatie en verduurzaming clubgebouw (incl. 8 kleedkamers)

2028

Renovatie en verduurzaming kleedkamers (aantal 4 st) en tribunevloer (= dak kleedkamers daaronder)

2028

vervanging veld 2 (intensief)

2033

Voetbalvereniging Hardenberg '85 heeft aangegeven toe te willen werken naar hernieuwde, heldere afspraken die beter aansluiten bij de huidige situatie en de verantwoordelijkheidsverdeling binnen de driehoek gemeente–Beheerstichting Sportpark Baalderveld – VV Hardenberg'85. Hierover gaan we in gesprek.

7.9

Sportboulevard Hardenberg

7.9.1

Bevindingen van het onderzoek

atletiek De capaciteit van de atletiekbaan is voldoende. De toplaag is recent vernieuwd waardoor ook de kwaliteit prima is. Er zijn initiatieven tot verduurzaming door middel van zonnepanelen, een warmtepomp en LEDverlichting. Atletiekvereniging Spurt’88 voorziet op termijn behoefte aan een krachthonk. Er worden geen maatregelen voorgesteld. beachvolleybal Ook voor de beachvolleybal is er voldoende capaciteit. De opstallen zijn in goede conditie. Wel is er behoefte aan meer opslagruimte voor materialen. Er worden geen maatregelen voorgesteld.

7.9.2

Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP

In het uitvoeringsprogramma zijn in voor de Sportboulevard de volgende maatregelen opgenomen: algemeen

geen maatregelen voorgesteld

AV Spurt

vervanging/renovatie atletiekbaan (extensief)

2034

36

7.10 Sportpark De Kruserbrink Hardenberg 7.10.1 Bevindingen van het onderzoek korfbal Korfbalclub Juventa heeft voldoende velden. Er is ook voldoende ruimte voor de verwachte groei van het ledenaantal. De opstallen zijn in goede staat, maar gedateerd. Modernisering en verduurzaming zijn op hun plaats. Aandachtspunt is het parkeren; de aanwezige parkeerruimte staat onder druk door gebruik vanuit de omgeving. KV Juventa wordt geadviseerd het clubgebouw inclusief kleedkamers te onderhouden/verduurzamen. Uitvoering in 2029-2031. honk- en softbal De capaciteit van het honk- en softbalveld is ruim voldoende voor Cubs, een kleine vereniging die weer groeiende is. Aandachtspunt is dat het veld ook door het voortgezet onderwijs gebruikt wordt, waardoor de belasting en de slijtage aanzienlijk toenemen. Het clubgebouw is niet duurzaam en in slechte conditie, zowel bouwkundig als installatietechnisch. Aandachtspunt is het parkeren; de aanwezige parkeerruimte staat onder druk door gebruik vanuit de omgeving. Honk- en softbalvereniging Cubs wordt geadviseerd het clubgebouw inclusief berging te slopen en nieuw te bouwen. Uitvoering in 2026-2028.

7.10.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP In het uitvoeringsprogramma zijn voor sportpark Kruserbrink de volgende maatregelen opgenomen: Cubs

Sloop en nieuwbouw clubgebouw incl. berging

2026

Juventa

Onderhoud en verduurzaming clubgebouw incl. kleedkamers (6 kleedkamers)

2031

vervanging veld 1 (intensief)

2033

vervanging veld 2 (intensief)

2033

7.11 Tennispark Dedemsvaart 7.11.1 Bevindingen van het onderzoek tennis Het aantal tennisbanen van de Dedemsvaartse Tennis Club is volgens de KNLTB-norm ruim voldoende. DTC heeft een vergunningsaanvraag ingediend bij de gemeente voor de aanleg van vier padelbanen. Met de bedoeling om na vergunningverlening vooralsnog twee padelbanen aan te leggen. Mocht dit doorgaan, dan zijn vanwege het intensievere gebruik aanpassingen aan de opstallen nodig en ook maatregelen voor verkeer en parkeren. Het clubgebouw, de kleedkamers en de externe opslagruimte zijn in goede conditie. DTC heeft geen plannen voor verduurzaming behoudens regulier onderhoud. DTC kan twee padelbanen aanleggen mits na gemeentelijke toestemming/vergunning. Uitvoering in 2026-2028.

37

De gemeente wordt geadviseerd de toegankelijkheid van het tennispark en het parkeerterrein te verbeteren. Uitvoering in 2026-2028. Als de padelbanen worden aangelegd is ook vergroting van de parkeerruimte nodig. De uitvoeringstermijn hangt samen met de aanleg van de padelbanen.

7.11.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP In het uitvoeringsprogramma zijn voor tennispark Dedemsvaart de volgende maatregelen opgenomen: DTC

Renovatie tennisbaan 1 (smashcoart)

2026

Renovatie tennisbaan 2 (smashcoart)

2026

Renovatie tennisbaan 3 (smashcoart)

2026

Renovatie tennisbaan 4 (smashcoart)

2026

Renovatie tennisbaan 5 (smashcoart)

2026

Renovatie tennisbaan 6 (smashcoart)

2026

Aanleg twee padelbanen (na verkrijgen toestemming en vergunning 2026 gemeente). Aanleg twee extra padelbanen (derde en vierde - wens vereniging). 2029 Terreininrichting

Verbeteren (verbreding, belijning en waarschuwingsborden) toegankelijkheid tennispark en parkeerterrein.

2028

Vergroten parkeergelegenheid i.v.m. aanwas leden vanwege de komst padel. Termijn hangt samen met aanleg padelbanen.

2028

7.12 Sportpark De Dubbeltreffer Sibculo 7.12.1 Bevindingen van het onderzoek voetbal Vanwege de samenwerking tussen SVV´56 en VV Kloosterhaar, met deels gezamenlijke teams, is de benodigde capaciteit van sportpark De Dubbeltreffer niet los te zien van de capaciteit van sportpark De Polderhoek te Kloosterhaar. De totale capaciteit is ruim voldoende voor beide voetbalverenigingen en hun gezamenlijke activiteiten. Het aantal kleedkamers op De Dubbeltreffer is eveneens voldoende. Het clubhuis en de kleedkamers zijn deels gedateerd en vertonen achterstallig onderhoud. Het kunstgrasveld is in matige conditie en binnenkort aan vervanging toe. De beide voetbalverenigingen willen mogelijk op termijn en langs organische weg samengaan. Dat roept de vraag op wat dat betekent voor de beide sportparken. Daarvoor zijn verschillende scenario´s denkbaar, waarvan een nieuw sportpark tussen beide dorpen in de grootste gevolgen heeft. Vooralsnog wordt aanbevolen de huidige situatie te handhaven. SVV´56 wordt geadviseerd het clubgebouw en de kleedkamers te verduurzamen. Uitvoering in 20302032. En om de opslagruimte en de tribune te renoveren, respectievelijk in 2025-2027 en in 20312033. korfbal Er is ruim voldoende capaciteit voor de korfbal. Twee verlichte wedstrijdvelden lijken ook voor de toekomst voldoende.

Van het terrein van de korfbal maken ook een combifit-, een loop- en een jeu de boulesgroep gebruik. Het onderhoud van clubgebouw en kleedkamers verdient aandacht. Verduurzaming van de opstallen en het herstel van enkele constructieve problemen is nodig.

38

Aandachtspunt is de parkeerproblematiek vanwege het regelmatig parkeren van vrachtwagens en het dumpen van groenafval. KIOS ’45 wordt geadviseerd om het clubgebouw te onderhouden/renoveren en te verduurzamen. En om de constructie van de aanbouw te verbeteren. Uitvoering in 2027-2029. De verduurzaming van de oudste kleedkamers kan eveneens in deze periode plaats vinden.

7.12.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP De verenigingen op het sportpark hebben de nadrukkelijke wens te verhuizen naar een nieuw te realiseren sportpark, tussen Kloosterhaar en Sibculo. Ook de verenigingen uit Kloosterhaar (voetbal en tennis) ondersteunen deze wens. De voetbalverenigingen werken nu al samen. Men ziet een nieuw te realiseren centraal gelegen sportpark als noodzakelijk om de verenigingen levensvatbaar te houden. Tijdens de bijeenkomsten met de verenigingen is hier breed over gesproken. Hierbij is benoemd dat het verplaatsen van de verenigingen ook gevolgen heeft voor andere maatschappelijke functies en voorzieningen in de kernen. Een bredere maatschappelijke verkenning naar wenselijkheid, kansen en risico’s is daarom in onze ogen nodig voordat wordt gestart met een verkenning naar de haalbaarheid van een nieuw te realiseren centraal sportpark. Wij zien hier primair een rol voor de kernen zelf (dorpsbelang en vertegenwoordigingen van maatschappelijke instellingen en verenigingen). De gemeente heeft hier hooguit een faciliterende rol. Dit IHP voorziet beleidsmatig noch financieel in een nieuw sportpark voor Kloosterhaar/Sibculo. Vooralsnog stellen we voor om de geadviseerde maatregelen volgens paragraaf 7.12.1 op te nemen in het IHP. (De planning van uitvoering van maatregelen kan waar nodig afgestemd worden op bovenstaande verkenning.

Om te voorkomen dat desinvesteringen worden gedaan. KIOS’45

vervanging veld 1 (extensief)

2027

Renovatie (incl. constructieverbetering aanbouw) en verduurzaming 2029 clubgebouw Verduurzaming oudste kleedkamers (2 kleedkamers+scheidsrechter 2029 kleed) SVV’56

vervanging veld 1 (intensief)

2027

Renovatie opslagruimte

2027

Renovatie tribune

2032

Verduurzaming clubgebouw en kleedkamers (6 kleedkamers)

2032

7.13 Sportpark De Polderhoek en tennisvelden De Bargn´s Kloosterhaar 7.13.1 Bevindingen van het onderzoek voetbal Vanwege de samenwerking tussen VV Kloosterhaar en SVV’56, met deels gezamenlijke teams, is de benodigde capaciteit van sportpark De Polderhoek niet los te zien van de capaciteit van sportpark De Dubbeltreffer te Sibculo. De totale capaciteit is ruim voldoende voor beide voetbalverenigingen en hun gezamenlijke activiteiten. De acht kleedkamers zijn volgens de KNVB-norm voldoende. Maar vanwege de groei van het damesvoetbal ontstaan er met name bij toernooien wel eens knelpunten met betrekking tot de beschikbaarheid van kleedkamers. De opstallen van VV Kloosterhaar zijn in goede staat. De omheining van het hoofdveld, de beperkte parkeerruimte en verlichting van het pannaveld zijn aandachtspunten/wensen. 39

De beide voetbalverenigingen willen mogelijk op termijn en langs organische weg samengaan. Dat roept de vraag op wat dat betekent voor de beide sportparken. Daarvoor zijn verschillende scenario´s denkbaar, waarvan een nieuw sportpark tussen beide dorpen in de grootste gevolgen heeft. Vooralsnog wordt aanbevolen de huidige situatie te handhaven. Voor de voetbal worden geen maatregelen geadviseerd. Uitbreiding van het aantal kleedkamers vanwege de toename van het damesvoetbal is als wenselijk genoemd, hoewel het volgens de KNVBnormen niet nodig is. tennis Met twee kunstgrasbanen is de capaciteit voor TV Kloosterhaar ruim voldoende. Beide banen zijn op leeftijd, waardoor vervanging in de nabije toekomst aan de orde is. Er bestaan geen concrete plannen voor het aanbieden van padel. Het houten clubgebouw, de kleedkamers en de opslagruimte zijn gedateerd, niet duurzaam maar nog bruikbaar. De voornaamste wens van de vereniging is om de banen te vernieuwen. Met de opstallen kan men voorlopig nog verder. Als onderdeel van de afweging rond de toekomst van de voetbalaccommodaties kan een verplaatsing van de tennis kansen bieden voor groei en verjonging, eventueel door ook padel aan te bieden. TV Kloosterhaar wordt geadviseerd, uitgaande van de bestaande locatie, om clubgebouw en kleedkamers te renoveren/verduurzamen. Uitvoering in 2029-2031.

7.13.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP De voetbal en tennis in Kloosterhaar hebben de nadrukkelijke wens te verhuizen naar een nieuw te realiseren sportpark, tussen Kloosterhaar en Sibculo. Ook de verenigingen uit Sibculo (voetbal en korfbal) ondersteunen deze wens. De voetbalverenigingen werken nu al samen. Men ziet een nieuw te realiseren centraal gelegen sportpark als noodzakelijk om de verenigingen levensvatbaar te houden. Tijdens de bijeenkomsten met de verenigingen is hier breed over gesproken. Hierbij is benoemd dat het verplaatsen van de verenigingen ook gevolgen heeft voor andere maatschappelijke functies en voorzieningen in de kernen. Een bredere maatschappelijke verkenning naar wenselijkheid, kansen en risico’s is daarom in onze ogen nodig voordat wordt gestart met een verkenning naar de haalbaarheid van een nieuw te realiseren centraal sportpark. Wij zien hier primair een rol voor de kernen zelf (dorpsbelang en vertegenwoordigingen van maatschappelijke instellingen en verenigingen). De gemeente heeft hier hooguit een faciliterende rol. Dit IHP voorziet beleidsmatig noch financieel in een nieuw sportpark voor Kloosterhaar/Sibculo. Vooralsnog stellen we voor om de geadviseerde maatregelen volgens paragraaf 7.13.1 op te nemen in het IHP. De planning van uitvoering van maatregelen kan waar nodig afgestemd worden op bovenstaande verkenning.

Om te voorkomen dat desinvesteringen worden gedaan. TV Kloosterhaar

Renovatie/ verduurzaming clubgebouw en kleedkamers (2 kleedkamers)

2030

Vervanging tennisbaan 1 (kunstgras)

2028

Vervanging tennisbaan 2 (kunstgras)

2028

Uni (opgeheven)

niet meer in gebruik

VV Kloosterhaar

Vervanging veld 5 (intensief)

2027

40

7.14 Sportpark De Kei en Tennispark Slagharen 7.14.1 Bevindingen van het onderzoek voetbal De voetbalverenigingen SC Lutten en EMMS en hun jeugdcombinatie JCLE hebben voldoende velden en kleedkamers tot hun beschikking op De Kei. Vanwege de groei van beide verenigingen ervaart men wel de beperkingen van gedeeltelijke verlichting en de beperkte trainingscapaciteit. Voor beide clubgebouwen is verduurzaming voorzien. Het clubgebouw van SC Lutten dient daarnaast ook gerenoveerd te worden. De kleedkamers en de gezamenlijke opslagruimte vragen eveneens om verduurzaming en renovatie en er is behoefte aan nieuwbouw van twee kleedkamers. SC Lutten wordt geadviseerd het clubgebouw te renoveren/verduurzamen. Uitvoering in 2028-2030. Voor EMMS is het advies het clubgebouw te verduurzamen in de periode 2030-2032. Beide voetbalverenigingen gezamenlijk rest dan nog de renovatie en verduurzaming van de opslagruimte en de kleedkamers in 2028-2030. En nieuwbouw van twee kleedkamers in 2030-2032. paardensport Manege De Grunte beschikt over een overdekte rijhal en een grote buitenbak. Voor de groei van de paardensport zijn meer faciliteiten vereist en meer parkeermogelijkheden. De huidige ruimte naast de rijhal kan niet voorzien in deze behoefte. Evenmin zijn er in de directe omgeving reële mogelijkheden voor uitbreiding.

Vanwege de beperkte ruimte op De Kei wordt geadviseerd in gesprek te gaan met de manege over de wens tot groei en de opties om die te realiseren. Het afstoten van een voetbalveld voor de uitbreiding van de manege wordt niet geadviseerd. Vooralsnog betekent dat voor de manege het handhaven van de bestaande situatie. tennis Tennisvereniging Slagharen heeft met drie kunstgrasbanen met verlichting meer dan voldoende capaciteit. Men is van plan in 2026 twee padelbanen te realiseren. Dit zal het aantal leden naar verwachting doen toenemen. Dat kan extra druk geven op de faciliteiten als clubgebouw, kleedkamers en parkeergelegenheid. Het clubgebouw is in goede conditie. Vanwege de aanbouw aan de sporthal is het voor technische installaties, duurzaamheid en dergelijke afhankelijk van de sporthal. Voor de tennis is de aanleg van twee padelbanen voorzien. Subsidie hiervoor is verleend, de aanleg nog niet gepland. Mogelijk 2025-2027.

7.14.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP De capaciteit van de voetbal op De Kei nadert haar grenzen. De voetbalverenigingen pleiten daarom voor het omzetten van een natuurgrasveld naar een kunstgrasveld. Op basis van de capaciteitsberekening volgens geldende KNVB normen is dit nog niet noodzakelijk. Door verlichting aan te brengen bij de onverlichte velden kan de capaciteit van deze velden worden verhoogd. Mocht na het aanbrengen van aanvullende veldverlichting alsnog een gebrek aan veldcapaciteit worden ervaren, dan is alsnog vervangen van een grasveld door kunstgras een optie. We zullen dit monitoren en indien nodig via de reguliere actualisaties van het IHP bijsturen. SC Lutten

Renovatie/ verduurzaming clubgebouw

2028

SC Lutten en v.v. EMMES

Aanbrengen extra veldverlichting

2026

41

Renovatie/ verduurzaming bestaande kleedkamers (10 kleedkamers) 2028

VV EMMS

TV Slagharen

Renovatie/ verduurzaming opslagruimte

2028

Vervangen grasveld door kunstgras (Wens vereniging, eerst extra verlichting. Op basis hiervan bepalen of voldoende capaciteit aanwezig is).

2028

Nieuwbouw 2 kleedkamers

2030

Verduurzaming clubgebouw

2030

vervanging veld 2 (intensief)

2033

Aanleg twee padelbanen (subsidie is verleend, aanleg is in voorbereiding)

2025

Vervanging tennisbaan 1 (kunstgras)

2030

Vervanging tennisbaan 2 (kunstgras)

2030

Vervanging tennisbaan 3 (kunstgras)

2030

7.15 Sportpark ´t Hoge Holt Gramsbergen 7.15.1 Bevindingen van het onderzoek De toegangsweg naar het sportpark is smal, moeilijk overzichtelijk en daardoor onveilig. Ook de kruising naar het park toe wordt als onveilig ervaren. De gemeente wordt geadviseerd de toegang tot het parkeerterrein van voetbal/tennis te verbeteren. Uitvoering in 2026-2028. voetbal Het ledental van SV Gramsbergen is de laatste jaren flink gegroeid en stabiliseert nu. Het aantal velden is echter voldoende. De vereniging ervaart ook geen tekort. Er wordt momenteel gewerkt aan zowel nieuwbouw van kleedkamers als aan renovatie van bestaande verouderde kleedkamers. Als dit afgerond is, dan is volgens de KNVB-norm het aantal kleedkamers ook voldoende. De kwaliteit van het hoofdnatuurgrasveld is niet goed; het gras groeit slecht en het veld is schraal. Verder is de omheining van twee natuurgrasvelden erg oud en is de bestrating op een aantal plaatsen slecht. SV Gramsbergen is een heel eind gevorderd met het verduurzamen van het clubhuis. SV Gramsbergen wordt geadviseerd de renovatie/verduurzaming van de kleedkamers af te ronden. Uitvoering in 2025-2034. tennis/padel TV Gramsbergen beschikt met drie gravelbanen met LED-verlichting over voldoende capaciteit. Er is ook nog ruimte voor groei van het ledenaantal.

Er zijn recent twee padelbanen in gebruik genomen wat tot een stijging van het aantal leden kan leiden. Als padel groot zou worden, dan kan gebrek aan kleedkamers ontstaan. Het clubgebouw is prima en heeft de komende tijd alleen onderhoud nodig. De kleedkamers zijn 20 jaar oud, maar renovatie is niet urgent. Er is behoefte aan parkeerruimte. Men wil het kleine inslaan-veldje bij de ingang daarom vervangen door nieuwe parkeerplaatsen. TV Gramsbergen wordt geadviseerd het aantal parkeerplaatsen uit te breiden. Kooi en aantal bomen daarvoor verwijderen.

42

Mogelijk ontstaat een tekort aan kleedkamers als gevolg van padel. Vooralsnog worden echter geen maatregelen geadviseerd. Combibaan Op en bij de combibaan wordt geschaatst/geskeelerd en jeu de boules gespeeld. Ook is er gelegenheid voor beachvolleybal en beachsoccer. De verenigingen die er gebruik van maken ervaren geen capaciteitsproblemen. Over een jaar of tien zou de asfaltlaag vernieuwd moeten worden. De materialenloods en de terreininrichting rondom het clubhuis zijn up to date. Dit geldt ook voor de publieksruimten van het clubhuis; andere delen zijn wat gedateerd maar het geheel is bouwkundig in orde. Clubhuis en materialenopslag zijn gedateerd maar bouwkundig goed maar nog niet verduurzaamd.

Voor de combibaan wordt regulier onderhoud en verduurzaming van het clubgebouw geadviseerd. 7.15.2 Maatregelen uitvoeringsprogramma IHP In het IHP zijn voor Sportpark ´t Hoge Holt de volgende maatregelen opgenomen: Combibaan

Verduurzaming opstallen

2032

SV Gramsbergen

Afronding renovatie/ verduurzaming kleedkamers (10 van de 18 kleedkamers renoveren)

2026

vervanging veld 2 (intensief)

2032

vervanging veld 3 (intensief)

2033

Uitbreiding parkeerplaatsen bij TV Gramsbergen. Kooi en aantal bomen verwijderen.

2027

Verbeteren toegang parkeerterrein voetbal en tennis, zoals een vluchthaven langs de toegangsweg

2027

Renovatie tennisbaan 1 (smashcoart)

2030

Renovatie tennisbaan 2 (smashcoart)

2030

Renovatie tennisbaan 3 (smashcoart)

2030

Terreininrichting

TV Gramsbergen

7.16 Sportpark de Boshoek 7.16.1 Bevindingen van de onderzoeken Een lange voorgeschiedenis De verenigingen en gemeente zijn al meerdere jaren in gesprek over de toekomstbestendigheid en optimalisatie van de inrichting van het sportpark. Door groei van verenigingen werd het sportpark te klein. Om die reden is de hockeyvereniging uitgeplaatst naar sportpark Marslanden. Bij de start van de voorbereidingen voor het opstellen van een integraal huisvestingsplan waren al onderzoeken in uitvoering voor sportpark de Boshoek. Deze onderzoeken zijn geïntegreerd in het IHP, om daarmee invulling te geven aan de wens van de gemeenteraad om te komen tot een integraal huisvestingsplan voor sportaccommodaties. In bijlage 8 is toegelicht welke acties zijn ondernomen in de zoektocht naar een toekomstbestendig sportpark. En hoe verenigingen aankijken tegen de verschillende oplossingsrichtingen. Algemeen sportpark Het sportpark is verouderd en heeft een upgrade nodig. De parkeercapaciteit van het sportpark wordt als te klein en bovendien onveilig ervaren. Er is onvoldoende terreinverlichting, de sportparkinrichting

43

is achterhaald en sluit niet aan bij huidige gehanteerde uitgangspunten voor bijvoorbeeld toegankelijkheid, groeninrichting, klimaat en biodiversiteit. Aandachtspunt is ook het parkeren en het laden/lossen van paarden in de directe nabijheid van parkerende bezoekers van het sportpark. De ruimte op het sportpark is beperkt; oplossingen moeten binnen het huidige sportpark gevonden worden. Uitbreiding van het sportpark door aankoop van omliggende percelen zien we niet als haalbare optie. HHC (voetbal): De vereniging is sterk gegroeid. De uitgevoerde onderzoeken tonen aan dat er voldoende veldcapaciteit aanwezig is voor voetbal, er is ruimte voor groei. Het clubhuis zal op termijn gerenoveerd en verduurzaamd moeten worden. Uitbreiding van het clubhuis is nodig om de groei van de vereniging op te pakken en sloop van verouderde opslaggebouwen op te vangen. TPC (tennis en padel): Door sterke ledengroei de afgelopen jaren ervaart TPC een knelpunt ten aanzien van het aantal tennisvelden, maar vooral ten aanzien van de padelbanen. Ook de kantine is door de ledengroei te klein. De kantine en kleedkamers zijn onderdeel van de tennishal. Renovatie en verduurzaming van deze hal is wenselijk. Onderzoek naar de capaciteit voor tennis- en padelbanen toont aan dat uitbreiding van het aantal banen te rechtvaardigen is op basis van ledenaantallen.