Document · PDF

Zomernota 2025 Definitief.pdf

Gemeenteraad 3 juli 2025, gemeente HalderbergeBij agendapunt: 5: Zomernota 202521.614 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Daarnaast is er een arbitragezaak geweest tussen het Markland College en het bouwbedrĳf. Het vonnis van de rechter luidt dat er € 399.431 betaald moet worden aan het bouwbedrĳf. Ook hiervoor is de verdeelsleutel 90 / 10 aangehouden. In totaal komt dit neer op een extra investering van circa € 1.005.000. Bĳstelling planning en raming investeringsprogramma Bĳ het opstellen van de Zomernota zĳn alle lopende investeringskredieten en het Investeringsprogramma 2025-2028 geactualiseerd waarbĳ gekeken is naar de verwachte kosten en de haalbare planning. Doordat in de planning de afronding van een aantal investeringen (met name wegreconstructies, civieltechnische kunstwerken en verkeersmaatregelen) een jaar wordt doorgeschoven, krĳgen we ook pas een jaar later de afschrĳvingslasten. Dit geeft met name voor 2026 een fors incidenteel voordeel. Daarnaast zĳn er ook hogere kapitaallasten als gevolg van het bĳstellen van diverse investeringsbedragen. Bĳ het opstellen van de Programmabegroting 2026 zal opnieuw worden gekeken of bĳstelling van het investeringsprogramma noodzakelĳk is. In onderstaande tabel zĳn alle bĳstellingen van de investeringskredieten opgenomen. De investeringen waarvan de raming wordt bĳgesteld, worden hieronder afzonderlĳk toegelicht.

De investeringen waarvoor extra middelen gevraagd worden, zĳn ook als afzonderlĳk beslispunt opgenomen in het raadsvoorstel bĳ deze Zomernota.

1.334

Wegreconstructies 2024

258

1.824

Reconstructie Oudendĳk

Wegreconstructies 2025

Civieltechnische kunstwerken

2.870

OR deelgebied St AnnaBasiliek

895

1.771

Reconstructie wegen 2023

OR deelgebied St Louis West-Mariasch

1.745

Reconstructie wegen 2022

147

3.592

Reconstructie Kruislandseweg

Herinrichting weg begraafplaats Stampersgat

1.339

724

1.030

Reconstructie wegen 2021

Actiekaart centrum Oud Gastel

Herinrichting winkelstraten Oudenbosch

Wegreconstructies

Openbare ruimte

Investering

Oude raming krediet

-49

-2

206

Bĳstelling krediet

1.824

258

2.871

895

147

1.334

1.721

1.745

3.596

1.339

724

1.236

Nieuwe raming krediet

2025

2027

2025

Oude planning gereed

2026

2027

2026

2025

2026

2025

2026

Nieuwe planning gereed

-3

112

-0

Kapitaallasten 2026

-1

-0

-1

-0

-9

Kapitaallasten 2027

-1

-0

-1

-0

-9

Kapitaallasten 2028

-1

-0

-1

-0

-8

Kapitaallasten 2029

2.739

140

Herstel monumentale kademuur ODB

Aanschaf jetpompen en bellenscherm

577

602

179

Vervangen armaturen OV 2024

Vervangen armaturen OV 2025

Vervangen lichtmasten OV 2025

Verbeteren fietsoversteek Rĳpersweg

Snelheidsremmende maatregelen 2024

Aanpak parkeerknelpunten 2024

Verkeer en parkeren

206

Vervangen lichtmasten OV 2023

Openbare verlichting

1.511

Steigers en over vooz haven ODB

Vervanging duiker Barlaqueseweg/brug

Investering

Oude raming krediet

-90

-67

-22

-75

-25

Bĳstelling krediet -

179

602

582

210

2.739

1.485

Nieuwe raming krediet

2025

Oude planning gereed

nvt

2026

2025

2026

nvt

Nieuwe planning gereed

-1

-0

Kapitaallasten 2026

-0

-1

-0

-1

Kapitaallasten 2027

-0

-1

-0

-1

Kapitaallasten 2028

-0

-1

-0

-1

Kapitaallasten 2029

112

Aanleg passeerstroken

Uniek uitbreiding parkeerplaatsen

Verkeersveiligh maatregelen Industrieweg

Inrichten 60 km/u zones 2024

Tegengaan sluipverkeer 2025

Inrichten 60 km/u zones 2025

Snelheidsremmende maatregelen 2025

Veilig inrichten schoolzones 2025

Aanpak parkeerknelpunten 2025

Verbeteren oversteeklocaties 2025

959

112

Inrichten 60 km/u zone buitengebied

Afwaarderen Molenstraat

104

Inrichten 60 km u zones 2021

Infrastructurele maatregelen verkeer

Investering

Oude raming krediet

-28

-30

-34

-16

-9

Bĳstelling krediet

Nieuwe raming krediet

959

112

2025

Oude planning gereed

nvt

2026

nvt

2026

2027

nvt

2026

2027

2026

2025

Nieuwe planning gereed

Kapitaallasten 2026

-0

Kapitaallasten 2027

-0

-1

-0

Kapitaallasten 2028

-0

-1

-0

Kapitaallasten 2029

545

Vervangen persleiding Hoeven fase 1

327

Verbeteren waterketen 2022

1.145

491

Vervanging vrĳvervalriolering 2025

142

1.188

Meetnet riolering

Bovendonksestraat, zuiden Achter 't Hof

Gemeentelĳk Waterplan 2024 - 2027

Vervangen speeltoestellen 2025

135

137

Semenariebos Hoeven fase 3

Spelen

Semenariebos Hoeven fase 2

Groenvoorziening

Aanpak parkeerknelpunten 2026

Investering

Oude raming krediet

Bĳstelling krediet

155

137

545

1.145

327

491

142

1.188

Nieuwe raming krediet

2025

2026

2025

2026

2025

2026

2025

2027

2026

Oude planning gereed

2026

2027

2026

2027

2025

2028

2027

Nieuwe planning gereed

-1

-2

Kapitaallasten 2026

-0

-2

Kapitaallasten 2027

-0

-2

-0

Kapitaallasten 2028

-0

-2

-0

Kapitaallasten 2029

1.435

nvt

Vervanging vrĳvervalriolering 2027

Verrekening rioolheffing

Renovatie Fidei et Arti

Renovatie kapel St Anna

Kapel St Louis, stucwerk wanden

Dorpshuizen

Zorg, jeugd en participatie

Aanschaf traktor buitendienst

Vervangen voertuig gemalendienst

Buitendienst

Verpl. dienstgebouw alg begr plaats Strĳmondlaan

567

3.098

235

105

199

545

Vervangen persleiding Hoeven fase 2

Begraafplaatsen

1.635

Vervanging vrĳvervalriolering 2026

Investering

Oude raming krediet

199

-235

-1

nvt

Bĳstelling krediet

567

3.297

120

199

nvt

1.435

545

1.635

Nieuwe raming krediet

2025

nvt

2028

2026

2027

Oude planning gereed

2027

2025

nvt

2025

2026

nvt

2030

2027

2028

Nieuwe planning gereed

-13

-2

-39

Kapitaallasten 2026

-13

-2

-0

-74

Kapitaallasten 2027

-1

-13

-2

-0

-44

-0

Kapitaallasten 2028

-1

-12

-2

-0

-41

-0

Kapitaallasten 2029

6.664

Nieuwbouw dorpshuis Hoeven

1.799

150

Uniek uitbreiding kinderopvang

Bossche Hart verbouwing kinderopvang

Vervangen mobiele telefoons 2024

Automatisering

1.983

Uniek uitbreiding onderwĳs

Overhead

1.744

117

De Klinkert verbouwing onderwĳs

De Klinkert uitbreiding kinderopvang

2.140

De Klinkert uitbreiding onderwĳs

Onderwĳshuisvesting

Onderwĳs, sport en cultuur

4.025

Nieuwbouw dorpshuis Stampersgat

Investering

Oude raming krediet

-20

-150

174

191

169

207

507

Bĳstelling krediet

1.974

2.174

1.913

128

2.347

7.186

4.099

Nieuwe raming krediet

2025

2027

2025

Oude planning gereed

nvt

2027

2025

Nieuwe planning gereed

-20

-3

Kapitaallasten 2026

-2

-3

-2

-0

-3

-19

-3

Kapitaallasten 2027

-3

-7

-8

-7

-0

-8

-20

-3

Kapitaallasten 2028

-7

-8

-7

-0

-8

-19

-3

Kapitaallasten 2029

651

2026

Kapitaallasten 2026

Totaal mutatie kapitaallasten

2026

Nieuwe planning gereed

-2

154

Oude planning gereed

Mutatie kapitaallasten door aanpaste raming

Nieuwe raming krediet

653

Bĳstelling krediet

Mutatie kapitaallasten door aanpaste planning

Vervanging laptops 2026

Investering

Oude raming krediet

-37

-23

Kapitaallasten 2027

-66

-74

-22

Kapitaallasten 2028

-70

-22

Kapitaallasten 2029

Herinrichting winkelstraten Oudenbosch Het college heeft op 27 mei het voorlopig ontwerp voor de herinrichting van de Prof van Ginnekenstraat, Fenkelstraat, Varkensmarkt, St. Elisabethstraat, Polderstraat en Kop van de Haven in Oudenbosch vastgesteld. Totaal van deze investering is € 1.030.000 inclusief personele lasten. Aanbesteding heeft plaatsgevonden en de oplevering staat gepland voor kwartaal 1 2026. Tevens wordt voorgesteld om het krediet te verhogen met € 206.000 incl. personele lasten, vanwege het feit dat het plan wordt uitgebreid met de Polderstraat. Actiekaart centrum Oud Gastel Er is een vergoeding ontvangen vanuit de verzekering voor schade aan wegmeubilair. Deze baten worden nu ook geraamd op het krediet. Reconstructie wegen 2023 De laatste werkzaamheden die gelabeld zĳn aan dit krediet zĳn afgerond, en het krediet kan daarmee afgeraamd worden en bĳ de Jaarrekening 2025 afgesloten worden. Vervanging duiker Barlaqueseweg/brug Uit een vervolginspectie is gebleken dat een voorziene vervanging van de onderdoorgang niet nodig is en dat de werkzaamheden zich kunnen beperken tot het uitvoeren van onderhoud aan het metselwerk. Het investeringskrediet voor de vervanging van de duiker is dus niet meer nodig. Steigers en overige voorzieningen haven Oudenbosch Er zĳn kosten gemaakt voor het Waterschap die verhaald mochten worden na afronding van het onderzoek.

Het betreft een blauwalgonderzoek in de haven van Oudenbosch. Opbrengsten zĳn in 2024 ontvangen. De baten worden nu op het krediet geraamd. Aanschaf jetpompen en bellenscherm Het Waterschap draagt bĳ aan de waterkwaliteitsinpuls na de reeds uitgevoerde onderzoeken. De uitvoeringsmaatregel is met een bestuurlĳke toezegging middels een brief bekrachtigd dat er een bĳdrage komt van € 75.000 om een bellenscherm en jetpompen te installeren in het havenkanaal. Realisatie kan plaatsvinden na werkzaamheden in de haven begin Q2 2026. Vervangen lichtmasten OV 2023 De vervangingen van lichtmasten gelabeld aan dit krediet zĳn uitgevoerd. Er is een kleine overschrĳding op het krediet, die nu bĳgeraamd wordt. Het krediet kan hierna bĳ de Jaarrekening 2025 afgesloten worden. Vervangen armaturen OV 2024 De vervangingen van armaturen gelabeld aan dit krediet zĳn uitgevoerd. Er is een kleine overschrĳding op het krediet, die nu bĳgeraamd wordt. Het krediet kan hierna bĳ de Jaarrekening 2025 afgesloten worden. Verbeteren fietsoversteek Rĳpersweg De provincie heeft de werkzaamheden een jaar geleden uitgevoerd en geen kosten doorbelast. Snelheidsremmende maatregelen 2024 Het krediet mag afgeraamd worden omdat de werkzaamheden niet binnen de huidige capaciteitsplanning uitgevoerd kunnen worden.

Het krediet keert jaarlĳks terug op de planning, dus dit krediet hoeft niet doorgeschoven te worden maar mag afgeraamd worden. Aanpak parkeerknelpunten 2024 Het krediet mag afgeraamd worden omdat de werkzaamheden niet binnen de huidige capaciteitsplanning uitgevoerd kunnen worden. Het krediet keert jaarlĳks terug op de planning, dus dit krediet hoeft niet doorgeschoven te worden maar mag afgeraamd worden. Infrastructurele maatregelen verkeer De werkzaamheden die gelabeld waren aan dit krediet zĳn uitgevoerd. Het restant van het beschikbaar gestelde krediet mag afgeraamd worden. Inrichten 60 km/u zones 2021 De werkzaamheden die gelabeld waren aan dit krediet zĳn uitgevoerd. Het restant van het beschikbaar gestelde krediet mag afgeraamd worden.

Inrichten 60 km/u zones 2024 Het krediet mag afgeraamd worden omdat de werkzaamheden niet binnen de huidige capaciteitsplanning uitgevoerd kunnen worden. Het krediet keert jaarlĳks terug op de planning, dus dit krediet hoeft niet doorgeschoven te worden maar mag afgeraamd worden. Veilig inrichten schoolzones 2025 Het krediet mag afgeraamd worden omdat de werkzaamheden niet binnen de huidige capaciteitsplanning uitgevoerd kunnen worden. Het krediet keert jaarlĳks terug op de planning, dus dit krediet hoeft niet doorgeschoven te worden maar mag afgeraamd worden. Verbeteren oversteeklocaties 2025 Het krediet mag afgeraamd worden omdat de werkzaamheden niet binnen de huidige capaciteitsplanning uitgevoerd kunnen worden. Het krediet keert jaarlĳks terug op de planning, dus dit krediet hoeft niet doorgeschoven te worden maar mag afgeraamd worden. Vervangen speeltoestellen 2025 In het speelbeleidsplan 2021-2025 is de belofte gedaan om in elke kern een Samenspeelplek te realiseren. Voor 2025 staan Samenspeelplek De Brink, Samenspeelplek Bernhardstraat Oud Gastel en Samenspeelplek Stampersgat op de planning. Momenteel is er binnen de kredieten van speeltoestellen 2023, 2024 en 2025 nog circa € 180.000 ruimte om deze Samenspeelplekken te realiseren. De totaalkosten voor de realisatie van de Samenspeelplekken zĳn geraamd op € 200.000.

Aan de raad wordt voorgesteld om het krediet van speeltoestellen 2025 met € 20.000 te verhogen. Vervangen voertuig gemalendienst In maart 2025 is er een Opel Movano inclusief extra's en accessoires aangeschaft voor de gemalendienst. Het krediet is toereikend gebleven en het restant wordt afgeraamd. Aanschaf traktor buitendienst Na een zorgvuldige marktverkenning is gebleken dat het beschikbare budget niet toereikend is voor de beoogde inzet van de tractor. Om aan de functionele eisen te kunnen voldoen, is een kredietverhoging van € 15.000 noodzakelĳk. Kapel St. Louis, stucwerk wanden Met het opleveren van het gehele stucwerk, de vloerconstructie en de definitieve toekenning van de provinciale susidie is het krediet van de stucwerk wanden a.d. € 230.000 komen te vervallen. Dit krediet zat in de fase voor autorisatie, maar was al wel doorgerekend in de begroting 2025 en levert een jaarlĳks voordeel op in de exploitatie van de komende jaren. Renovatie kapel St. Anna Bĳ aanvang van de raming van de investering in de kapel van St. Anna is er rekening gehouden met een gedeeltelĳke Btw kostenverhogende component. Dit had gezien de uitvoering achteraf niet gekund en is er sprake van een volledig kostenverhogende Btw component. De kosten voor de renovatie van de kapel St. Anna komen hierdoor circa € 199.000 hoger uit. Voorgesteld wordt het krediet met dit bedrag te verhogen.

Nieuwbouw dorpshuis Stampersgat Voor de realisatie van het dorpshuis in Stampersgat wordt nog voor circa € 72.000 aan meerwerk verwacht. Het meerwerk bestaat onder andere uit extra architectskosten, het plaatsen van een andere lift, het creëren van een extra zolder boven een kleedkamer waar boilers voor de douches worden geplaatst, het toegankelĳk maken van de zolder van het dorpshuis en diverse andere kleine bouwkundige aanpassingen. Nieuwbouw dorpshuis Hoeven Voor de realisatie van het dorpshuis in Hoeven wordt nog voor circa € 470.000 aan meerwerk verwacht. De meewerkkosten bestaan uit diverse bouwkundige zaken zoals het storten van een vloer rondom de inbouw in verband met tegelwerk, aanpassing/reparatie van wanden, aanpassingen van deurbeslag, aanpassingen in verband met de uitwerking in het kader van brandveiligheid en de realisatie van de nieuwe entree bĳ het kerkgebouw. In het krediet voor het dorpshuis is een inkomst geraamd van € 175.000 voor de bĳdrage van stg. Dorpshuizen voor het podium. Deze bĳdrage gaan we niet ontvangen maar deze is rechtstreeks betaald aan Breda Bouw en zal worden verwerkt in de meer/minderwerklĳst. Overigens is de bĳdrage van stg. Dorpshuizen zonder Btw uitbetaald en bedraagt € 145.000. Na verrekening van de kosten van het podium, moet het krediet met circa € 507.000 verhoogd worden.

Uitbreiding De Klinkert en Uniek Bĳ de vaststelling van het investeringsbudget in 2023 voor de uitbreiding van basisscholen De Klinkert en Uniek is uitgegaan van een bepaalde kostprĳs voor installaties en bouwmaterialen. Echter, door significante prĳsstĳgingen binnen de bouwsector de laatste jaren blĳkt het beschikbare budget ontoereikend om de geplande uitbreiding uit te voeren. De directe en indirecte bouwkosten zĳn in de afgelopen jaren fors gestegen. Deze stĳgingen hebben geleid tot hogere kosten voor bouwmaterialen, loon-, advies-, ingenieurskosten ten opzichte van de oorspronkelĳke ramingen uit 2023. Om te voldoen aan de gestelde kwaliteits- en veiligheidseisen en een gezonde leeromgeving voor de leerlingen te waarborgen, is een aanvullende financiering van € 753.000 noodzakelĳk. Deze middelen zullen worden ingezet om de gestegen kosten van de installaties te dekken, zodat de scholen op een duurzame en toekomstbestendige manier uitgebreid kunnen worden. Om de planning te kunnen handhaven en verdere kostenstĳgingen te voorkomen, is het noodzakelĳk dat het aanvullende krediet tĳdig beschikbaar wordt gesteld. Doelstelling is om na de zomer te starten met bouwen. Bossche Hart verbouwing kinderopvang Het uitbreidingsprogramma voor IKC 't Bossche Hart in Bosschenhoofd voor de kinderopvang is afgerond.

De benodigde ruimte voor de kinderopvang is aangekocht en verbouwd door de kinderopvangorganisatie 't Toverbosch. De gemeente heeft hier uiteindelĳk niet in geïnvesteerd en/of voorgefinancierd. Vervangen mobiele telefoons 2024 Niet alle medewerkers die in 2024 in aanmerking kwamen voor een mobiele telefoon hebben hier gebruik van gemaakt. Voor de vervanging van de mobiele telefoons in 2025 is een nieuw krediet beschikbaar. Om deze redenen kan het krediet "vervanging mobiele telefoons 2024" worden afgeraamd en worden afgesloten. Vervanging laptops 2026 Het reguliere budget voor vervanging hardware 2025 zal niet toereikend zĳn omdat er meer nieuwe laptops nodig zĳn voor nieuwe medewerkers en een aantal nieuwe ruimtes voorzien zĳn van vergader apparatuur. We schuiven daarom de vervanging van een aantal laptops door naar 2026 waardoor het krediet van 2026 met 35.000 opgehoogd moet worden. Raadsleden krĳgen na de gemeenteraadsverkiezingen in 2026 de keuzemogelĳkheid tussen een i-pad of laptop. Om deze reden wordt het krediet voor de vervanging van de laptops in 2026 met € 50.000 verhoogd. Het budget van € 23.000 dat hiervoor in de exploitatie was geraamd, komt daardoor te vervallen. Stelpost onderuitputting kapitaallasten In deze Zomernota wordt beoogd om de investeringen voor 2025 en komende jaren realistisch en haalbaar te plannen.

Dit heeft er toe geleid dat de planning van veel investeringen is bĳgesteld. De totale omvang van het investeringsprogramma blĳft echter zeer omvangrĳk. Op basis van de bĳgestelde planningen staat er voor 2025 nog een totaalbedrag van ca. € 23 miljoen op het investeringsprogramma (ter vergelĳking: de totale investeringsuitgaven in 2024 bedroegen ca. € 14 miljoen). Ook voor 2026 staat er een totaalbedrag van ca. € 22 miljoen op de planning. Vanaf 2027 neemt het investeringsbedrag af. Gezien de ervaringen van de afgelopen jaren is bĳ een dergelĳke omvang van het investeringsprogramma zeer waarschĳnlĳk dat er op enkele investeringsprojecten toch een vertraging optreedt ten opzichte van de bĳgestelde planning zoals opgenomen in deze Zomernota. Daarom wordt voorgesteld de stelpost onderuitputting kapitaallasten voor de jaren 2026 en 2027 te verhogen. Hiermee wordt rekening gehouden met enige vertraging en, als gevolg hiervan, lagere kapitaallasten in deze jaren doordat de afschrĳvingslasten pas ingaan vanaf het jaar nadat de investering gereed is.

Overschotten budgetten Jaarrekening 2023 en 2024

Zowel in 2023 als in 2024 was sprake van een fors positief jaarrekeningsaldo. Er is op taakveld- en grootboekniveau een overzicht gemaakt van alle budgetten die in de Jaarrekening 2023 én in de Jaarrekening 2024 een overschot hadden van meer dan € 5.000. Op basis van dit overzicht is er een scan gedaan welke van deze posten structureel, en in sommige gevallen incidenteel, afgeraamd kunnen worden. Hierbĳ zĳn neutrale posten als grondexploitaties, afval en riolering en mutaties in reserves uitgezonderd. Ook budgetten die al zĳn geactualiseerd in de Zomernota, zoals bĳvoorbeeld de loonkosten, bĳdragen aan verbonden partĳen en de kosten voor wmo en jeugdzorg zĳn er uit gehaald. In onderstaande tabel is per programma aangegeven voor welke budgetten voorgesteld wordt om deze af te ramen op basis van de positieve saldi op deze posten in de afgelopen jaren. Mocht op een later moment blĳken dat een budget toch nog (deels) nodig is, zal daarvoor op dat moment een voorstel worden opgenomen in de P&C cyclus. Het verwerken van deze mutaties leidt tot een structureel voordeel van ruim € 400.000. Mutaties aframen overschotten budgetten Jaarrekening 2023 en 2024

2025

2026

2027

2028

2029

V/N

Gemeenteraad, opleidingskosten

Overheid en burgerparticipatie, overige uitgaven

Veiligheid, overige uitgaven (aanpak overlast)

Handhaving, overige uitgaven (operationeel budget)

Post onvoorzien onderhoud gebouwen zonder MJOP

Wegen, straten en pleinen, onderhoud verkeerregelinstallaties

Wegen, straten en pleinen, bermen

Wegen, straten en pleinen, stortrecht (afvoeren grond)

Wegen, straten en pleinen, overige uitgaven (beleidsplan wegen)

Civieltechnische kunstwerken, groot onderhoud van wegen

Bestuur en burgerzaken

Veiligheid

Openbare ruimte

Mutaties aframen overschotten budgetten Jaarrekening 2023 en 2024

2025

2026

2027

2028

2029

V/N

Verkeersveiligheid, uitvoering werkplan VVN

Waterwegen, schouw van sloten

Waterwegen, overig onderhoud

Milieubeheer, opruimingskosten illegale dumpingen

Ruimtelĳke ordening, kosten bezwaar en beroep

Algemene uitgaven bĳstandsverlening, voorziening debiteuren Werkplein

Plustaken GGD

Huisvesting bĳzonder basisonderwĳs, overige uitgaven

Overige voorziening bĳzonder voortgezet onderwĳs, huur gebouwen en terreinen

Overige gemeenschappelĳke aangelegenheden, overige uitgaven

Peuterspeelzalen

Werkbudget Visie op Cultuur en onderhouden beheerskosten

Zouavenmuseum, overige uitgaven

376

401

410

418

427

Ruimtelĳke en economische ontwikkelingen

Zorg, jeugd en participatie

Onderwĳs, sport en cultuur

Overhead Overige personeelskosten, voorziening in vacature Totaal Mutaties aframen budgetten overschotten Jaarrekening 2023 en 2024

Post onvoorziene uitgaven

2.11.1 Overzicht onvoorziene uitgaven In onderstaande tabel wordt de huidige stand van zaken met betrekking tot de post onvoorziene uitgaven 2025 weergegeven (x € 1.000). Post onvoorziene uitgaven Primaire begroting

Bedrag 200

Toevoegingen -

Totaal toevoegingen

Onttrekkingen Ambtelĳk secretaris regionale managementtafel sociaal domein

Huur verkiezingsborden 2025-2029

Speciale editie Suske en Wiske

Toezicht kinderopvang 2025 en VE-inspectie

Addendum overeenkomst Meedenkvoorziening 2025-2026

Luchtmachtconcert

Extra maatregelen feestweekend Oudenbosch

Toekomstbestendig en duurzaam zwembad Blankershove

Subsidie Halderbergse Veteranen

Aanvullende bĳdrage nieuwbouw handboogvereniging Concordia Florebith

Totaal onttrekkingen

Saldo post onvoorziene uitgaven

103

2.11.2 Toelichting onvoorziene uitgaven Ambtelĳk secretaris managementtafel sociaal domein Door de vele landelĳke opgaven en ontwikkelingen in het sociaal domein heeft het college ingestemd met het aanstellen van een tĳdelĳk ambtelĳk secretaris voor de bestuurstafel en voorzitter van de regionale managementtafel voor de duur van 3 jaar. Deze ambtelĳk secretaris bevordert de regionale samenwerking en optimaliseert deze ontwikkelingen. Door het aanstellen van deze ambtelĳk secretaris moet ook de dienstverleningsovereenkomst jeugd aangepast te worden. De kosten voor 2025 bedragen € 13.262. Het college heeft besloten om de kosten van € 13.262 voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Huur verkiezingsborden 2025-2029 Het plaatsen van trotterborden door de gemeente voor het voeren van verkiezingscampagnes voor politieke partĳen is geen verplichting. Gemeenten stellen zelf hun eisen aan het aanplakken van verkiezingsposters, plaatsen kraampjes en laten rondrĳden van geluidswagens. De regels hiervoor zĳn opgenomen in de APV.In verband met de vrĳheid van meningsuiting moet de gemeente het mogelĳk maken dat politieke partĳen zich kunnen uiten in de openbare ruimte. Door trotterborden beschikbaar te stellen is het aanbrengen van verkiezingsuitingen op andere plaatsen (het zogenoemde wildplakken) verboden.

Bĳ het afsluiten van een nieuwe meerjarige overeenkomst kunnen Politieke partĳen voorafgaand aan de verkiezingen bĳ Image Building hun digitale poster uploaden die gepubliceerd wordt op het trotterbord. De kosten van de overeenkomst voor 2025 bedragen € 3.375. Het college heeft besloten om de kosten van € 3.375 voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Speciale editie Suske en Wiske In 1975 bracht Standaard Uitgeverĳ NV de Suske en Wiske-strip "De Vliegende Klomp" op de markt. Dit deden zĳ in opdracht van de VVV van Noord-Brabant, met als doel de provincie te promoten. In dit verhaal bezoeken Suske en Wiske onder andere de Basiliek in Oudenbosch en Bovendonk in Hoeven. Volgend jaar, in 2025, viert deze strip zĳn 50-jarig jubileum. Dit jubileum valt samen met het 750-jarig bestaan van Oudenbosch. Ter ere van deze bĳzondere gelegenheid wil Standaard Uitgeverĳ NV, in samenwerking met de Fameuze Fanclub, "De Vliegende Klomp" herdrukken. Deze herdruk bevat acht extra informatiepagina's over Oudenbosch en het religieus erfgoed. Het college werkt graag mee aan de herdruk van “De Vliegende Klomp”. Het levert een waardevolle bĳdrage aan de viering van het 750-jarig jubileum van Oudenbosch en de promotie van het culturele en historische erfgoed van onze gemeente. De kosten van de herdruk bedragen € 2.679.

Het college heeft besloten om de kosten van de herdruk te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Toezicht kinderopvang 2025 en VE-inspectie Het college van burgemeester en wethouders stelt voor het jaar 2025 een bedrag van € 69.808,97 beschikbaar te stellen voor de inspecties Wet kinderopvang voor de gemeente Halderberge. De GGD West – Brabant voert toezicht en de handhavingsopdrachten uit, waarbĳ het minimale wettelĳke pakket wordt afgenomen. Hierdoor voldoet gemeente Halderberge aan de wettelĳk gestelde eisen. Daarnaast wordt een aanvullende inspectie uitgevoerd om in beeld te brengen wat de kwaliteit is van de uitvoering van de Voorschoolse educatie bĳ de kinderopvangaanbieders. . Dit betekent voor 2025 een verhoging van het budget met € 7.365. Het college heeft besloten om de extra kosten voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Addendum overeenkomst Meedenkvoorziening 2025-2026 In september 2024 heeft de gemeente met Stichting Jeugd Opvoed en Opgroei Professionals (SPRING) een overeenkomst getekend voor de inzet van meedenkcoaches binnen de gemeente Halderberge. Partĳen hebben geconstateerd dat de vergoeding voor de opdracht in de overeenkomst meedenkcoaches niet correct is. Per abuis is in de overeenkomst meedenkcoaches het bedrag uit 2024 opgenomen voor het jaar 2025 in plaats van het bedrag over 2025.

Dit betekent voor 2025 een verhoging van het budget met € 9.182. Het college heeft besloten om de extra kosten voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Luchtmachtconcert In mei 2024 heeft het college besloten om, via het budget voor de herdenking en viering van 80 jaar Vrĳheid in Halderberge, een bedrag van € 28.000 ter beschikking te stellen voor het concert van het Orkest van de Koninklĳke Luchtmacht met ontvangst van de veteranen voor en na het concert. Dit concert is inmiddels gecombineerd met een feestweekend in het kader van 750 jaar Oudenbosch, een netwerkbĳeenkomst en een crowdfundingsactie voor de basiliek. Vanwege extra de organisatiekosten, de kosten van de netwerkbĳeenkomst en extra kosten vanwege verhoogde veiligheidseisen door de NAVO-top (beperkte politiecapaciteit, dient het oorspronkelĳke budget met € 12.000 verhoogd te worden. Het college heeft besloten om de extra kosten te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025.

Extra maatregelen feestweekend Oudenbosch Voor het feestweekend Oudenbosch van 20 t/m 22 juni 2025 worden extra maatregelen op het gebied van sfeerbeheer getroffen. De kosten bedragen circa € 8.700. Het college heeft besloten om de extra kosten te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Toekomstbestendig en duurzaam zwembad Blankershove Voor openluchtzwembad Blankershove is een plan opgesteld om te komen tot een toekomstbestendige en duurzame zwembadaccommodatie. Stichting Zwembad Blankershove heeft een subsidieaanvraag ingediend voor de benodigde onderhoudswerkzaamheden aan de installaties, om het zwembad te verduurzamen en om de faciliteiten te verbeteren. Het college heeft, met instemming van de raad op 05-06-2025, besloten om een eenmalige bĳdrage aan zwembad Blakershove toe te kennen van € 320.000,- en de begrotingssubsidie 2025 voor zwembad Blankershove vast te stellen op € 60.000 en deze vanaf 2026 en verder te indexeren. Dit betekent dat het subsidiebudget voor 2025 met € 21.122 verhoogd moet worden. Het college heeft besloten om de aanvullende subsidie voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Subsidie Halderbergse Veteranen Het college heeft besloten aan de nieuw opgerichte Stichting Halderbergse Veteranen een eenmalige subsidie toe te kennen van € 4.150.

De subsidie dient ter ondersteuning van de opstartkosten van de stichting en het organiseren van activiteiten voor Halderbergse veteranen, zoals ontmoetingsbĳeenkomsten en een herdenkingsmunt voor alle veteranen. Het college heeft besloten om de incidentele subsidie voor 2025 te dekken uit de post onvoorziene uitgaven 2025. Aanvullende bĳdrage nieuwbouw handboogvereniging Concordia Florebith Handboogvereniging Concordia Florebith en het Gilde Sint Sebastiaan zĳn bezig met de bouw van een eigen accommodatie op sportpark Albano in Oudenbosch. Het college heeft besloten een aanvullende incidentele subsidie beschikbaar te stellen aan de vereniging voor de bouw van de accommodatie. Het college heeft besloten om de aanvullende bĳdrage van 15.000 beschikbaar te stellen vanuit de post onvoorziene uitgaven 2025.

Kadernota 2026 - 2029

Uitgangspunten Programmabegroting 2026

3.1.1 Algemeen Voor het opstellen van de begroting is het van belang dat de raad de uitgangspunten voor het opstellen van de Programmabegroting 2026 vaststelt. Deze uitgangspunten, die tevens zĳn gehanteerd bĳ het opstellen van deze Zomernota 2025 – 2029, staan hieronder vermeld. Hieronder is een aantal algemene uitgangspunten genoemd die gehanteerd worden bĳ het opstellen van de Programmabegroting 2026. • De meerjarenbegroting 2026 – 2029 wordt opgesteld overeenkomstig het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV), de Financiële verordening Halderberge, het Gemeenschappelĳk Financieel Toezichtkader (GTK) van de provincie Noord-Brabant en de begrotingscirculaire 2025 van de provincie Noord-Brabant van 10 april 2025. • Bĳ de opstelling van de Begroting 2026 worden de begrotingswĳzigingen betreffende het jaar 2025 tot en met de raadsvergadering van 3 juli 2025 meegenomen. • In de Begroting 2026 wordt zoveel mogelĳk rekening gehouden met autonome ontwikkelingen, zoals het (verwachte) aantal inwoners, woonruimten, uitkeringsgerechtigden, bouwvergunningen, e.d. Verder wordt er zoveel mogelĳk rekening gehouden met (opgelegd) rĳksbeleid. In principe worden autonome ontwikkelingen door het rĳk gecompenseerd middels de algemene uitkering uit het Gemeentefonds.

Het kan echter zo zĳn, dat het rĳk uit bezuinigingsoverwegingen besluit tot geen of een gedeeltelĳke compensatie. • De ramingen van de uitkeringen uit het gemeentefonds in deze Zomernota 2025 – 2029 zĳn gebaseerd op de uitkomsten van de meicirculaire 2025 en de laatste specificaties van de algemene uitkering. De uitkomsten van de septembercirculaire 2025 worden indien mogelĳk (afhankelĳk van de verschĳningsdatum van deze circulaire) meegenomen in de Programmabegroting 2026. • Bĳ de berekening van de algemene uitkering is rekening gehouden met de (verwachte) areaalontwikkeling van de WOZ-capaciteit en de verwachte ontwikkeling van de aantallen eenheden zoals woonruimten, inwoners en bĳstandsgerechtigden. 3.1.2 Prĳs- en loonontwikkeling • In de huidige meerjarenbegroting is voor de jaren 2025 – 2028 uitgegaan van een inflatiepercentage van 3,0% per jaar. Deze inflatie is structureel in de meerjarenraming opgenomen. De huidige inflatieverwachting bedraagt voor 2025 3,0% en voor 2026 2,4% (CPB, Centraal Economisch Plan 2025, inflatie, geharmoniseerde consumentenprĳsindex). Gezien de verwachte inflatiecĳfers wordt voorgesteld bĳ de opstelling van de meerjarenbegroting 2026 – 2029 het inflatiepercentage te handhaven op 3,0% per jaar. • Voor de ontwikkeling van de salarissen wordt, naast de periodieke verhogingen, rekening gehouden met de loonstĳgingen als gevolg van de cao.

De huidge cao voor gemeenteambtenaren loopt tot en met 31 maart 2027. In de huidige meerjarenraming is vanaf 2025 een loonsverhoging opgenomen van 3,0% per jaar. De loonstĳging wordt door het CPB geraamd op 4,8% voor 2025 en 4,2% voor 2026 (CPB, Centraal Economisch Plan 2024, cao-loon bedrĳven). Dit betreft een gemiddelde voor alle lonen in Nederland. Op basis van de cao gemeenten 2025 bedraagt de loonstĳging voor gemeenten 3,85% in 2025 en 1,25% + € 35 nominaal in 2026. Voorgesteld wordt bĳ de opstelling van de meerjarenbegroting 2026 – 2029 de geraamde loonstĳging voor 2027 en volgende jaren te handhaven op 3% per jaar, gelĳk aan het inflatiepercentage. • De totale kosten van de professionele instellingen (zoals de bibliotheek) hebben een gemengd karakter. Deze verhouding is in zĳn algemeenheid ongeveer 30% materialen en diensten en 70% lonen. Voorgesteld wordt voor de subsidies aan professionele instellingen voor de meerjarenbegroting 2026 – 2029 een indexering van 3,0% te hanteren, gelĳk aan het inflatiepercentage. • Voorgesteld wordt voor de overige subsidies, conform de huidige begroting, geen indexering toe te passen in de meerjarenbegroting 2026 – 2029.

• Voor de verbonden partĳen wordt de bĳdrage opgenomen zoals deze in de Begroting 2026 van de betreffende verbonden partĳ is vastgesteld.

• De tarieven van de OZB stĳgen jaarlĳks met het inflatiepercentage. In de meerjarenbegroting 2026 – 2029 wordt uitgegaan van een stĳging van de tarieven met 3,0% per jaar.

• Voor 2026 is een aanvullende stĳging van de OZB tarieven met 3,0% opgenomen. De totale stĳging van de OZB tarieven komt hiermee op 6,0%.

• De inkomstenbudgetten stĳgen eveneens met het inflatiepercentage van 3,0% per jaar. 3.1.3 Rentebeleid

• Het gehanteerde rentebeleid is opgenomen in de Financiële verordening Halderberge. • Er wordt geen rente berekend over de eigen financieringsmiddelen. • Rentekosten worden verzameld op het taakveld Treasury en via dit taakveld toegerekend aan de overige taakvelden. De rente wordt toegerekend aan het taakveld waarvoor het activum is aangeschaft.

• Voor de toerekening van de rente aan de investeringen en grondexploitaties wordt jaarlĳks een renteomslag opgesteld.

•

De werkelĳke rentekosten worden hierin afgezet tegen de boekwaarden van de activa en de voorraden en monden uit in een gemiddeld rentepercentage. In de huidige meerjarenraming bedraagt dit rentepercentage 1,5%. In de voorlopige berekening voor de Begroting 2026 komt het rentepercentage vanaf 2026 ook uit op 1,5%. Bĳ het opstellen van de Programmabegroting 2026 wordt het definitieve rentepercentage berekend. Indien sprake is van projectfinanciering wordt de rente rechtstreeks toegerekend aan het betreffende activum. Dit is bĳ twee gebouwen het geval, namelĳk het gemeentehuis aan de Parklaan te Oudenbosch en de nieuwbouw van het Markland College.

3.1.4 Reserves en voorzieningen

• Het beleid inzake reserves en voorzieningen is opgenomen in de Financiële verordening Halderberge. • Bĳ het opstellen van de Programmabegroting 2026 worden de bestaande reserves en voorzieningen indien nodig geactualiseerd.

• Conform het rentebeleid vindt geen inflatiecorrectie plaats op de reserves en voorzieningen. 3.1.5 Activa • De activa worden geactiveerd en afgeschreven conform het BBV en de Financiële verordening Halderberge. • Activa met een verkrĳgingsprĳs van minder dan € 20.000 worden niet geactiveerd, uitgezonderd gronden en onbewerkte terreinen die altĳd worden geactiveerd. Bĳ de bepaling van het bedrag van € 20.000 wordt gekeken naar het totaal van de investering en niet naar de prĳs per afzonderlĳk goed. 3.1.6 Toerekening personele lasten • Personele lasten worden toegerekend aan de tarieven van de afvalstoffen- en rioolheffing, investeringen en grondexploitaties. Daarnaast worden kosten in rekening gebracht bĳ ontwikkelaars in het kader faciliterend grondbeleid. • Op basis van de urenraming bĳ de Begroting 2026 worden de personele kosten (inclusief overhead) die betrekking hebben op de taakvelden riolering en afvalverwĳdering en -verwerking doorberekend in de tarieven van respectievelĳk de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Het budgettair voordeel wat hierdoor ontstaat komt volledig ten gunste van de exploitatie. • In het BBV is bepaald dat activa worden gewaardeerd tegen de verkrĳgings-of vervaardigingsprĳs. Hieronder vallen ook personeelskosten die direct aan een actief zĳn toe te rekenen.

In de Financiële verordening Halderberge is opgenomen dat personele kosten (exclusief overhead) worden doorberekend aan investeringen. De personeelskosten worden uitgedrukt in een percentage van de totale kosten van de investering. Het berekende percentage wordt zowel op de raming voor het investeringsplan in de begroting als voor de realisatie toegepast. Op basis van het huidige investeringsprogramma is een inschatting gemaakt van de toe te rekenen kosten. Hierbĳ is uitgegaan van een gemiddeld investeringsniveau voor de komende jaren en de beschikbare reguliere capaciteit. • Op basis van de plankostenscan van de VNG worden de personele lasten (inclusief overhead) berekend die kunnen worden toegerekend aan de grondexploitaties. • Op basis van het Programma kostenverhaal en financiële bĳdrage kunnen kosten van faciliterend grondbeleid worden doorberekend aan externe ontwikkelaars. Het door te berekenen bedrag wordt per project bepaald op basis van een plankostenscan. • Het budgettair voordeel wat ontstaat door de toerekening van personele lasten aan investeringen, grondexploitaties en faciliterend grondbeleid, komt deels (€ 250.000 per jaar) ten gunste van de exploitatie.

• Op basis van het collegewerkprogramma 2022-2026, Samen aan de Slag! is in 2023 een reserve flexibele schil

•

gevormd van € 750.000. Wanneer er meer investeringen, grondexploities en projecten gedaan worden en er een hoger bedrag aan personele lasten kan worden toegerekend dan het hierboven genoemde bedrag, wordt het meerdere toegevoegd aan de reserve flexibele schil. Het college kan de reserve flexibele schil inzetten voor aanvullende capaciteit om de geplande (investerings-)projecten en grondexploitaties ook daadwerkelĳk te kunnen realiseren. Het college zorgt er hierbĳ voor dat de investering in de flexibele schil op een transparante en effectieve manier wordt ingezet en rapporteert hierover aan de raad via de P&C-cyclus.

3.1.7 Gemeentefonds Algemeen De meicirculaire 2025 vormt de basis voor de meerjarenraming van de uitkeringen uit het gemeentefonds in deze Zomernota 2025. De meicirculaire geeft informatie over de verwachte ontwikkeling van de omvang van het gemeentefonds. De jaarlĳkse mutatie van de omvang van het gemeentefonds wordt aangeduid met de term accres. De omvang van het gemeentefonds is gekoppeld aan de ontwikkeling van de accresrelevante rĳksuitgaven (normeringsmethodiek). Daarnaast melden de beheerders van het gemeentefonds (de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiën) in de meicirculaire de verwachte (landelĳke) ontwikkeling van de aantallen eenheden van diverse verdeelmaatstaven, de zogeheten uitkeringsbasis, en de eventuele taakmutaties en/of beleidsintensiveringen. Wanneer er een taak van het Rĳk naar de gemeenten wordt overgeheveld of de gemeenten er een extra taak bĳ krĳgen, ontvangen de gemeenten hiervoor doorgaans middelen van het Rĳk. Deze rĳksmiddelen worden veelal toegevoegd aan het Gemeentefonds. De verdeling van deze rĳkmiddelen kan dan plaatsvinden via de algemene uitkering of een afzonderlĳke decentralisatie-uitkering. Stelpost onderuitputting BTW-compensatiefonds (BCF) De laatste jaren blĳkt dat er ieder jaar sprake is van onderuitputting op het BTW-compensatiefonds (BCF).

Het geraamde plafond van het BCF volgt grosso modo de toename van het accres van de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Daarnaast wordt er rekening houden met taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen en dergelĳke. De declaraties uit het BCF kennen (blĳkbaar) een andere dynamiek. De declaraties uit het BCF zĳn de afgelopen jaren minder hard gegroeid op realisatiebasis dan het BCF-plafonddeel gemeenten. Een gemeente mag voor de meerjarenraming uitgaan van maximaal zĳn aandeel in de definitief gerealiseerde vrĳval uit het BCF over het vorige jaar. In de huidige meerjarenbegroting is voor de jaren 2025 – 2028 voorzichtheidshalve een stelpost opgenomen van € 400.000, uitgaande van 50% van de gerealiseerde onderuitputting in het vorige jaar. Voorgesteld wordt deze stelpost te handhaven bĳ de opstelling van de meerjarenbegroting 2026 – 2029. Septembercirculaire 2025 en Begroting 2026 Indien de planning van het bestuurlĳke besluitvormingstraject het toelaat zullen de gevolgen van de septembercirculaire 2025 worden meegenomen bĳ de opstelling van de Begroting 2026. Ontwikkeling aantal eenheden (uitkeringsbasis) De meicirculaire geeft onder meer actuele informatie over de bedragen per eenheid per verdeelmaatstaf, de uitkeringsfactor (vermenigvuldigingsfactor voor alle gemeenten) en de landelĳke ontwikkeling van de aantallen eenheden van een aantal verdeelmaatstaven.

Afhankelĳk van de verdeelmaatstaf worden de aantallen eenheden gebaseerd op informatie binnen de eigen organisatie of verbonden partĳ (burgerzaken, Werkplein Hart van West-Brabant, Belastingsamenwerking West-Brabant), de meest actuele informatie vanuit het ministerie van BZK, de verwachte landelĳke trend zoals opgenomen in de meicirculaire en/of op basis van een prognose gebaseerd op gegevens uit het verleden (trend).

3.1.8 Post onvoorziene uitgaven De post onvoorziene uitgaven is samen met het begrotingssaldo de vrĳe bestedingsruimte in de begroting. De post onvoorziene uitgaven is niet per programma, maar in zĳn geheel onder de algemene dekkingsmiddelen opgenomen. Op 23 maart 2023 heeft de gemeenteraad de Fianciële verordening Halderberge vastgesteld. Hierin is opgenomen dat de post onvoorziene uitgave tenminste € 200.000 bedraagt en ten hoogste 0,5% van het lastentotaal van de begroting, exclusief mutaties in de reserves. In de huidige meerjarenraming is een post onvoorziene uitgaven van € 200.000 per jaar opgenomen. Voorgesteld wordt de post onvoorziene uitgaven bĳ de opstelling van de meerjarenbegroting 2026 – 2029 te handhaven op € 200.000 per jaar.

Lokale heffingen

3.2.1 Algemeen Jaarlĳks stelt de gemeenteraad de tarieven vast voor de gemeentelĳke heffingen. Dat gebeurt via de afzonderlĳke verordeningen voor die heffingen. De uitgangspunten die de raad hierbĳ hanteert, komen voort uit het bestuursakkoord en het collegeprogramma voor de jaren 2022 t/m 2026. Daarnaast is de raad gebonden aan diverse wettelĳke bepalingen. Voor zover relevant zĳn deze hieronder opgenomen. Wettelĳke bepalingen:

• de tarieven van de afvalstoffen- en de rioolheffing zĳn maximaal 100% kostendekkend; • datzelfde geldt voor de tarieven van de leges. Binnen de legesverordening is kruissubsidiëring toegestaan. Zie voor een toelichting het onderdeel leges.

Lokale ambities: In het bestuursakkoord 2022 – 2026 is aangegeven dat Halderberge de ambitie houdt om voor de totale lastendruk één van de goedkopere woongemeenten van de regio te blĳven. Hieronder wordt per belasting of retributie specifieke informatie gegeven. Als concrete gegevens van specifieke heffingen ontbreken, zal in deze Zomernota worden volstaan met de uitgangspunten ervan. Voor zover mogelĳk wordt een indicatie van de tarieven gegeven zoals deze in de Programmabegroting voor 2026 zullen worden opgenomen. Tussentĳdse ontwikkelingen kunnen nog zorgen voor wĳzigingen in deze tarieven. Per heffing wordt aangegeven welke ontwikkelingen van invloed kunnen zĳn. 3.2.2 Onroerendezaakbelasting (OZB) In het collegewerkprogramma is opgenomen dat de gemeente Halderberge de ambitie heeft om voor wat betreft de lastendruk één van de goedkoopste gemeenten in de regio kan te blĳven. Gezien de uitgangspunten voor de rioolheffing en de afvalstoffenheffing dat die 100% kostendekkend moeten zĳn, kan daar alleen door beperking van de tarieven voor de onroerendezaakbelasting sturing aan worden gegeven. Indien dat gewenst is, zal dat in de Begroting 2026 worden aangegeven. Bĳ de berekening van de OZB-tarieven en -opbrengsten worden de volgende uitgangspunten gehanteerd:

• de tarieven van de OZB stĳgen met het inflatiepercentage van 3%; • Voor 2026 is een aanvullende stĳging van de OZB tarieven met 3,0% opgenomen. De totale stĳging van de OZB • • • •

tarieven komt hiermee op 6,0%. Dit leidt tot een stĳging van de totale lokale lastendruk in 2026 met ca. 3% ten opzichte van 2025. Dit is gelĳk aan het inflatiepercentage; bĳ het opstellen van de verordening voor 2026 vindt een correctie plaats op de tarieven voor de waardeontwikkeling; voor de waarde van de woningen en niet-woningen wordt uitgegaan van de waardepeildatum 1 januari 2025; uit oogpunt van voorzichtigheid wordt er beperkt rekening gehouden met areaalontwikkeling; er wordt tariefdifferentiatie toegepast tussen woningen en niet-woningen om de lastendruk evenwichtiger te verdelen;

In onderstaande tabel is aangegeven wat de OZB tarieven worden. De waardeontwikkeling voor woningen en niet-woningen is nog niet beschikbaar. Bĳ het opstellen van de Begroting 2026 en de verordening voor de onroerendezaakbelasting zal de waardeontwikkeling zoals die dan bekend is, worden meegenomen. Deze wordt te zĳner tĳd door de Belastingsamenwerking West-Brabant verstrekt.

Voorlopige ontwikkeling tarieven 2026: OZB

2025

2026

Verschil

OZB woningen eigenaar

0,0818%

0,0867%

6,0%

OZB niet-woningen gebruik

0,2189%

0,2321%

6,0%

OZB niet-woningen eigenaar

0,2450%

0,2598%

6,0%

Over de stĳging van het OZB tarief wordt pas bĳ de vaststelling van de Programmabegroting 2026 in november een definitief besluit genomen. De aanvullende stĳging van de OZB tarieven, zoals nu opgenomen in de Zomernota, wordt alleen in de Programmabegroting 2026 opgenomen als dit echt noodzakelĳk is. Dat wil zeggen, als het niet mogelĳk is om een sluitende begroting voor het jaar 2026 voor te leggen zonder deze verhoging. 3.2.3 Afvalstoffenheffing Bĳ de berekening van de afvalstoffenheffing zĳn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • er wordt uitgegaan van 100% kostendekkendheid; • de compensabele BTW wordt in de tarieven van de afvalstoffenheffing volledig doorberekend; • bĳ de baten wordt het geraamde dividend van Saver geheel meegenomen; • bĳ de ontwikkeling van de lasten is uitgegaan van het door SAVER aangegeven inflatiepercentage van 3,1% op de basistaken (o.a. het ophalen van huisvuil, verwerking afval etc.

totaal aandeel van deze activiteiten binnen Saver: 97%) en 4,1% op de plustaken (dus niet zĳnde kerntaken); • in de lasten zĳn de kosten van het grondstoffencentrum van Saver meegenomen; • het tarief voor de afvalstoffenheffing bestaat uit een vast en een variabel deel: - het vaste deel is voor iedere belastingplichtige gelĳk; - het variabele deel van het tarief wordt bepaald door de wĳze van aanbieding van het afval, via een container of via inworp in een ondergrondse container, en het volume van de container, 140 of 240 liter; • bĳ het berekenen van de tarieven is ervoor gekozen om alleen een meerjarig effect van het aantal ledigingen en/of inworpen mee te nemen. Dit betekent dat het aantal ledigingen of inworpen wordt bĳgesteld als sprake is van een wĳziging die zich minimaal drie jaar heeft voorgedaan. Hierdoor worden ongewenste schommelingen in het tarief voorkomen.

Bĳ de berekening van de tarieven wordt uitgegaan van gemiddeld 10 ledigingen per jaar van een 140-liter container, 12 ledigingen per jaar van een 240-liter container en 38 inworpen in een ondergrondse container; • als het aantal ledigingen of inworpen hoger is dan het gemiddelde aantal wordt een opslag in rekening gebracht; • de ledigingen en stortingen worden na afloop van het kalenderjaar in rekening gebracht; • bĳ de opstelling van de jaarrekening komt het saldo van baten en lasten op het product afvalverwĳdering en -verwerking ten laste of ten gunste van de voorziening afvalstoffenheffing. Een negatief saldo kan alleen worden verrekend voor zover de voorziening daarvoor toereikend is. Voorlopige ontwikkeling tarieven 2026: Afvalstoffenheffing

2025

2026

Verschil

Vast tarief per aansluiting

€ 217,08

€ 222,24

2,4%

Tarief per lediging 240-liter container

€ 14,18

€ 14,51

2,3%

Tarief per lediging 140-liter container

€ 8,27

€ 8,47

2,4%

Tarief inworp ondergrondse afvalcontainer

€ 2,36

€ 2,42

2,5%

Bovenstaande tarieven zĳn nog gebaseerd op het inflatiepercentage 2025 van SAVER. Voor de begroting 2026 ontvangen we nog een nieuw inflatiepercentage op basis van de begroting 2026 van SAVER. De verwachte stĳging van de tarieven is lager dan het nu doorberekende inflatiepercentage van 3,1%, wat voor een deel te relateren is aan de incidentele kosten (o.a. onderzoeken afvalbeleidsplan) die opgenomen zĳn in 2025 en niet van toepassing zĳn voor 2026.

3.2.4 Rioolheffing Op 1 januari 2008 is de Wet gemeentelĳke watertaken in werking getreden. Deze wet regelt dat naast de kosten voor afvoer en verwerking van afvalwater ook de kosten voor afvoer van hemelwater via de verbrede rioolheffing verhaald kunnen worden. Daarnaast is het mogelĳk om kosten voor voorzieningen die verband houden met het grondwaterpeil ook via de verbrede rioolheffing te verhalen. De verwachte kosten liggen vast in het in Gemeentelĳk Water Programma 2024 - 2027 dat in september 2023 door de gemeenteraad is vastgesteld. Op basis van de kosten van het GWP voor het jaar 2026 zĳn, uitgaande van 100% kostendekkendheid, de tarieven voor de rioolheffing berekend. Bĳ het bepalen van de rioolheffing is de methodiek van éénpersoons- en meerpersoonshuishoudens van toepassing. Bedrĳven betalen tot een afname van 500 m³ het meerpersoonstarief. Bedrĳven die meer dan 500m³ water afnemen worden gezien als grootverbruikers en betalen naast het meerpersoonstarief vanaf 501m³ een extra bedrag per m³.

Bĳ de berekening van de rioolheffing zĳn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • er wordt uitgegaan van 100% kostendekkendheid; • de compensabele BTW wordt in de tarieven van de rioolheffing volledig doorberekend; • bĳ de ontwikkeling van de lasten wordt uitgegaan van een inflatiepercentage van 3%; • In de jaren 2024 tot en met 2027 wordt een onttrekking aan de voorziening overschotten riolering gedaan om de stĳging van de tareiven van de rioolheffing te beperken. Deze voorziening is in de afgelopen opgebouwd uit overschotten op de rioolheffing en vrĳval van de spaarvoorziening en voorziening kapitaallasten, zoals opgenomen in het nieuwe GWP. Met het inzetten van de voorziening om de tariefstĳging te beperking, worden deze middelen teruggegeven aan de inwoners. Voor 2026 wordt een bedrag van € 225.000 onttrokken aan de voorziening, voor 2027 is dit € 266.000. Vanaf 2028 is geen onttrekking aan de voorziening overschotten meer opgenomen; • bĳ de opstelling van de jaarrekening wordt het verschil tussen de werkelĳke baten en lasten verbonden aan de rioolheffing, verrekend met de voorziening overschotten riolering. Een negatief saldo kan alleen worden verrekend voor zover de voorziening daarvoor toereikend is. Voorlopige ontwikkeling tarieven 2026: Rioolheffing

2025

2026

Verschil

Eenpersoonshuishouden

€ 191,82

€ 192,36

0,3%

Meerpersoonshuishouden

€ 255,76

€ 256,56

0,3%

Bedrĳven tot 500 m3

€ 255,76

€ 256,56

0,3%

€ 0,31

€ 0,32

3,2%

Grootverbruik per m3 vanaf 501 m3

De verwachte stĳging van de tarieven zit hiermee onder het algemeen gehanteerde inflatie percentage van 3%. De voornaamste oorzaak hiervan is dat met het herĳken van de projecten riolering, deze naar achteren in de meerjarenplanning zĳn verschoven van 2025 naar latere jaren. Hierdoor komen de kapitaallasten bĳ deze investeringen nog niet ten laste van de exploitatie in 2026. Daarnaast is een onttrekking uit de voorziening overschotten opgenomen van € 225.000 voor 2026 conform het GWP, waardoor de tariefstĳging wordt beperkt. 3.2.5 Toeristenbelasting en watertoeristenbelasting Via het besluit voor de (water-)toeristenbelasting over 2023 op 15 december 2022 heeft de gemeenteraad besloten om het tarief voor de (water-)toeristenbelasting voor de komende vier jaar gelĳk te houden. Dat houdt in dat het tarief voor de toeristenbelasting in 2026 net als in 2025 € 1,35 bedraagt. Voor de watertoeristenbelasting bedraagt het tarief in 2026 € 1,20. 3.2.6 Leges Op basis van artikel 229 van de Gemeentewet kunnen gemeenten rechten heffen ter zake van het genot van door of vanwege het gemeentebestuur verstrekte diensten. In de legesverordening is een groot aantal diensten van de gemeente Halderberge opgenomen waarvoor leges in rekening gebracht mogen worden. Deze staan in de bĳbehorende tarieventabel.

In verband met de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 is hoofdstuk 2 van de tarieventabel grotendeels herzien. Dat geldt voor de artikelen, tarieven én voor de titel. Deze is veranderd in ‘Dienstverlening en besluiten in het kader van de Omgevingswet’. De inwerkingtreding van de Omgevingswet is door de VNG ook aangegrepen om de indeling van de tarieventabel te herzien. Dit is vertaald in een nieuwe modelverordening. De gemeente Halderberge heeft deze ontwikkeling gevolgd en de eigen verordening zoveel mogelĳk afgestemd op deze modelverordening. De tarieventabel is verdeeld in drie hoofdstukken (voorheen titels). Binnen een hoofdstuk is er een onderverdeling in paragrafen (voorheen hoofdstukken). De drie hoofdstukken zĳn: 1. Algemene dienstverlening 2. Dienstverlening en besluiten in het kader van de Omgevingswet 3. Dienstverlening vallend onder Europese Dienstenrichtlĳn en niet vallend onder hoofdstuk 2 De herziening van de tarieventabel is aangegrepen om te komen tot een betere onderbouwing van de tarieven. Niet alleen voor de dienstverlening in het kader van de Omgevingswet, maar ook voor een groot deel van de andere diensten (zoals voor burgerzaken, vergunningen voor kabels en leidingen, horeca en evenementen). Hiervoor is gebruik gemaakt van de applicatie Kostendekkendheid.nl.

Per dienst is gekeken welke werkzaamheden daarvoor verricht worden en tegen welk tarief dat gebeurt. Net zoals bĳ de tarieven van andere heffingen van de gemeente Halderberge is aan de legestarieven overhead toegerekend. Dat is gebeurt op basis van de methode die in de financiële verordening is vastgesteld. De uitkomst is een kostprĳs per dienst. Op basis van deze kostprĳs is vervolgens het tarief bepaald. Hierbĳ zĳn de volgende uitgangspunten aangehouden: 1. de tarieven zĳn zo veel mogelĳk kostendekkendheid met een maximum van 100%, zowel op niveau van de verordening (wettelĳk bepaald) als op hoofdstukniveau (deels wettelĳk verplicht en deels de keuze van de gemeente). 2. binnen een hoofdstuk kan kruissubsidiëring voorkomen. Van kruissubsidiëring is sprake als het tarief voor de ene dienst wordt gecompenseerd door het tarief van een andere dienst. Dit impliceert dat sommige tarieven hoger kunnen zĳn dan nodig is om de geraamde kosten te dekken en dat andere tarieven juist lager kunnen zĳn. Kruissubsidiëring komt in de tarieventabel van de gemeente Halderberge alleen binnen een hoofdstuk voor; 3. kruissubsidiëring is niet toegestaan bĳ de leges voor de dienstverlening vallend onder de Europese dienstenrichtlĳn. Hieronder valt onder meer de vergunningverlening op het gebied van horeca en evenementen.

Voor deze diensten is wettelĳk bepaald dat de leges per paragraaf niet meer dan kostendekkend mogen zĳn; 4. indien tarieven deels of geheel van Rĳkswege worden bepaald, wordt het maximale tarief aangehouden; 5. indien het (nog) niet mogelĳk is om de kostprĳs van een product te berekenen, wordt het tarief uit 2025 geïndexeerd met een inflatiepercentage van 3%; 6. uit praktische overwegingen kunnen tarieven worden afgerond. Voor de dienstverlening in het kader van de Omgevingswet zĳn aparte uitgangspunten benoemd: 1. in het verleden gemaakte keuzes om voor bepaalde activiteiten geen leges te heffen, zĳn zoveel mogelĳk in stand gehouden; 2. het indienen van aanvragen voor ruimtelĳke en maatschappelĳke initiatieven (R&MI) wordt gestimuleerd door de hoogte van de daarvoor verschuldigde leges beperkt te houden; 3. in afwĳking van de bestaande legesverordening zĳn voor de aanvraag van een omgevingsvergunning voor veel voorkomende bouwwerken (woningen, dakkapellen en erfafscheidingen) standaard legesbedragen in de verordening opgenomen; 4. voor het vaststellen van de bouwkosten van de overige bouwwerken is de ROEB-bĳlage leidend. Als een bouwwerk daar niet in is vermeld, geldt de definitie van de bouwkosten zoals die in de tarieventabel is opgenomen; 5. voor milieubelastende activiteiten worden leges in rekening gebracht, deze zĳn afkomstig van de OMWB; 6.

indien een aanvraag wordt ingetrokken of wordt geweigerd bestaat recht op teruggaaf van een deel van de leges. Hiervoor is zoveel mogelĳk aangesloten op de percentages van de bestaande legesverordening; 7. activiteiten waarvoor geen leges worden geheven, maar die wel in de modelverordening staan, zĳn niet opgenomen in de tarieventabel. De betreffende artikelen hebben de standaard tekst ‘gereserveerd’ gekregen, zodat de nummering gelĳk blĳft aan de modelverordening. Dit zorgt ervoor dat wĳzigingen eenvoudig verwerkt kunnen worden en er geen lange, overbodige bepalingen staan die de leesbaarheid nadelig beïnvloeden (deze methode wordt door een groot deel van de gemeenten in Nederland gevolgd).

3.2.7 Lĳkbezorgingsrechten Voor de lĳkbezorgingsrechten gelden de volgende uitgangspunten: • ieder tarief dekt in principe voor 100% de kosten die verbonden zĳn aan de verleende dienst; • uitzondering hierop zĳn de tarieven voor de rechten voor een graf of urnennis voor kinderen onder 12 jaar; • bĳ het verlenen van rechten wordt een logische opbouw gehanteerd, waarbĳ het tarief voor 20 jaar tweemaal zo hoog is als het tarief voor 10 jaar (en naar rato ook voor andere looptĳden); • de tarieven voor het verlengen van rechten zĳn even hoog als de tarieven voor het verlenen van rechten; • het jaartarief voor het reserveren van een bĳzonder graf bestaat naast een dekking voor de administratieve kosten uit een aandeel voor de dekking van het onderhoud (1/10 deel van het 10-jaarstarief voor het verlenen van een recht); • de geraamde structurele kosten voor het onderhoud van de begraafplaats worden verdeeld over de maximale capaciteit van de begraafplaats; • uit praktische overwegingen kunnen tarieven worden afgerond. 3.2.8 Marktgelden Het tarief voor het innemen van een standplaats op de markt bedraagt in 2025 € 2,60 per m¹. Voorgesteld wordt om voor het tarief voor 2026 een indexering toe te passen van 3% ten opzichte van het tarief van 2025 en de uitkomst hiervan naar boven af te ronden op een veelvoud van € 0,05. Het nieuwe tarief voor 2026 wordt dan € 2,70 per m¹.

De bĳdrage in de promotiekosten bedraagt in 2025 per marktdag of gedeelte daarvan € 0,10 per m¹. Dit tarief wordt niet geïndexeerd en blĳft daarmee ook in 2026 € 0,10 per m¹. Bĳ het innemen van een standplaats op een straatmarkt wordt meestal ook elektriciteit verbruikt. Die verbruikte elektriciteit belast de gemeente door aan de verbruiker op basis van het werkelĳke verbruik en de werkelĳke kosten. 3.2.9 Kwĳtscheldingsbeleid Indien een belastingplichtige niet of over te weinig financiële middelen beschikt om de belastingaanslag te voldoen en niet beschikt over vermogen, kan de belastingplichtige onder bepaalde voorwaarden in aanmerking komen voor kwĳtschelding. Voorgesteld wordt om voor de Begroting 2026 een kwĳtscheldingspercentage te hanteren van 100%. Concreet betekent dit dat belastingplichtigen die een vermogen hebben onder de norm en een inkomen hebben van 100% van het minimuminkomen (volgens bĳstandsnorm) of lager in aanmerking komen voor gehele of gedeeltelĳke kwĳtschelding. Belastingplichtigen kunnen alleen kwĳtschelding aanvragen voor de afvalstoffenheffing, de rioolheffing en de onroerendezaakbelasting. Omdat het gebruikersdeel van de onroerendezaakbelasting al een aantal jaren geleden is afgeschaft, komt echter bĳna niemand in aanmerking voor kwĳtschelding van de onroerendezaakbelasting.

Voor de overige heffingen kunnen belastingplichtigen geen verzoek doen tot kwĳtschelding.

3.2.10 Lastendruk De ontwikkeling van de woonlasten voor huishoudens in de gemeente Halderberge kan in beeld worden gebracht door middel van de lastendruk. Dit is een vergelĳking ten opzichte van 2025 van van de som van de afvalstoffenheffing, de rioolheffing en, bĳ koopwoningen, de onroerendezaakbelasting. Hierbĳ is onderscheid gemaakt tussen eenpersoonsen meerpersoonshuishoudens. Overzicht ontwikkeling woonlasten meerpersoonshuishouden Afvalstoffenheffing meerpersoonshuishouden

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://gemeenteraad.halderberge.nl/api/v1/meetings/617/documents/73029