Zomernota 2021 DEFINITIEF.pdf

Voorgesteld wordt deze bedragen in te zetten voor de capaciteitsplanning 2021-2022: • Resterend budget actiekaarten € 30.000 Bij het opstellen van de actiekaart werd gedacht dat er extra instrumenten (zoals bv plansubsidie) nodig waren om vastgoedeigenaren te verleiden om te investeren in de toekomst van hun pand. Nu is duidelijk geworden dat dit nog niet noodzakelijk is: er lopen inmiddels al tientallen initiatieven. Die extra instrumenten zijn nu nog niet ontwikkeld. Deze vele initiatieven zorgen voor extra druk op de huidige personele capaciteit, terwijl het de wens van vastgoedeigenaren is dat er vooraf meegedacht kan worden met plannen en een tijdige beoordeling van de plannen. Daarom wordt voorgesteld om een deel van het resterende budget 2020 van de actiekaarten in te zetten voor extra capaciteit ruimtelijke ordening in 2021-2022. Op deze manier kan sneller gewerkt worden aan de gewenste ruimtelijk economische structuur in de centrumgebieden. • Extra baten faciliterend grondbeleid € 50.000 Op basis van de Nota Kostenverhaal kunnen kosten van faciliterend grondbeleid worden doorberekend aan externe ontwikkelaars. Op basis van de afgesloten overeenkomsten met ontwikkelaars is in 2020 een hoger bedrag doorbelast dan geraamd. Voorgesteld wordt dit bedrag in te zetten voor extra capaciteit op de projecten in 2021-2022.

• Vergoeding Veiligheidsregio € 25.000 In 2020 is een vergoeding ontvangen van de Veiligheidsregio voor geleverde uren in verband met de coronacrisis. Voorgesteld wordt dit bedrag in 2021 in te zetten voor dekking van de benodigde capaciteit. Personele lasten ivm langdurige ziekte Oop bepaalde cruciale plaatsen in de organisatie (met name team Zorg & Jeugd) is sprake van langdurige ziekte. Hiervoor is tijdelijk aanvullende capaciteit ingezet voor de functie van teammanager. De kosten hiervoor bedragen € 90.000 tot en met april 2022. 34

Aanschaf materieel buitendienst Enkele onderdelen van het beschikbaar materieel bij de Buitendienst moeten worden vervangen. Het gaat hier om een sneeuwschuiver en een drietal aanhangwagens. Voor de sneeuwschuiver wordt € 12.000 opgenomen in 2022 en voor de aanhangwagens € 15.000 in 2023. Investeringen voertuigen buitendienst Er zijn voor de komende jaren weer enkele voertuigen uit het wagenpark van de buitendienst aan vervanging toe. Het gaat om een tractor en een tweetal voertuigen voor respectievelijk de groenservicedienst en de gemalendienst. Ook is de vervanging van de watertank opgenomen. Investeringen automatisering In het informatiebeleidsplan zijn twee investeringen opgenomen die, naar nu blijkt, onterecht als investering op het investeringsprogramma 2021 zijn opgenomen. Het betreft de invesatering "Uitrol plaats en tijdonafhankelijk werken" en de Oracle migratie 19c. Vanuit het project (samen) werken met en in een digitale omgeving moet een omgeving ingericht worden op basis van de reeds aanwezige office 365 licenties. Hiermee moeten medewerkers en bestuurders van de gemeente halderberge plaats en tijd onafhankelijk (dus in het gemeentehuis maar ook extern) kunnen samenwerken. De kosten van het project "uitrol plaats en tijdonafhankelijk werken" hebben betrekking op de inhuur van externe expertise voor de inrichting van dit concept.

Er wordt niet geïnvesteerd in nieuwe software. De meeste kernapplicaties die gebruikt worden zijn op basis van het Oracle database- en applicatieplatform. Eén keer in de 4 jaar moet het bestaande platform geüpdatet worden door de leverancier (in dit geval Centic) zodat het Oracle platform blijft voldoen aan alle (beveiligings)eisen die er zijn. Omdat het een upgrade betreft op de oracle software waar we al licenties voor hebben, betreft het hier vooral eenmalige dienstverlening van derde partijen om de migratie uit te voeren. Wet Open Overheid en Wet Elektronische Publicaties Op 26 januari 2021 heeft de Tweede Kamer de (Wijzigingswet) Wet open overheid (Woo) aangenomen. Het betreft een initiatiefwet uit de Tweede Kamer die beoogt de gehele overheid transparanter en toegankelijker te maken. Met dit wetsvoorstel geven de initiatiefnemers zowel de actieve als de passieve openbaarmaking van overheidsinformatie een nieuwe basis, verankeren zij het recht op toegang tot informatie wettelijk en beogen zij de informatievoorziening en informatiehuishouding van het Rijk en decentrale overheden te verbeteren. De Eerste Kamer dient nog een besluit te nemen over de Woo. Bij instemming van de Eerste Kamer zal de wet een halfjaar later in werking treden. Dit zal waarschijnlijk in het eerste kwartaal van 2022 zijn.

De huidige Wet openbaarheid van bestuur (Wob) wordt ingetrokken bij de inwerkingtreding van de Woo. De Woo wordt gefaseerd ingevoerd, waarbij er jaarlijks meer informatie categorieën actief openbaar gemaakt en ontsloten moeten worden. Naast de Woo is per 1 juli 2021 ook de Wet Elektronische Publicaties (WEP) van kracht. Deze heeft ook een relatie met de Woo. Vanaf die datum gelden er nieuwe publicatieverplichtingen voor gemeenten. Een aantal wettelijk voorgeschreven bekendmakingen dienen dan op officielebekendmakingen.nl gepubliceerd te worden en niet alleen meer in bijvoorbeeld de Halderbergse Bode. Vanaf 1 juli 2022 wordt dit verder uitgebreid met alle geldende beleidsregels. Voor de WEP is voor 2021 in beeld gebracht wat de impact op de gemeente is en ook is een doorkijk gemaakt naar 2022. Voor de Woo wordt op dit moment ook geïnventariseerd wat de gevolgen zijn voor de gemeentelijke organisatie. Het gaat hierbij om de volgende taken en werkzaamheden: • Inventariseren van de beschikbare informatie en beleidsregels en deze toegankelijk maken; • Actief openbaar maken van informatie via de verschillende systemen; • Beheren en onderhouden van de systemen en de bijbehorende informatievoorziening en publicaties; • Inrichten en koppelen van informatiesystemen; • Het aanstellen van een contactfunctionaris voor de Woo en het organiseren van de coördinatie voor de WEP.

Het college tracht voor de Begroting 2022 inzichtelijk te hebben wat deze nieuwe wetgeving voor Halderberge concreet betekent, ook in financiële en formatieve zin. Vooruitlopend op de besluitvorming in de Eerste Kamer heeft het kabinet bij de kabinetsreactie op het rapport ´Ongekend onrecht´ van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) financiële middelen vrijgemaakt. Met de beschikbaarstelling van deze financiële middelen ondersteunt het Rijk gemeenten bij de implementatie en uitvoering van de Woo. Deze middelen zijn beschikbaar gesteld middels de algemene uitkering in de meicirculaire 2021. De meicirculaire is ook verwerkt in deze zomernota. 35

De financiële middelen bestaan uit zowel incidentele als structurele middelen. Voor de gemeente Halderberge zijn de volgende bedragen opgenomen in de meicirculaire 2021: • incidentele middelen, 2022 t/m 2026, ca. € 60.000 per jaar • structurele middelen, vanaf 2022 ca. € 50.000 per jaar, oplopend naar ca. € 100.000 vanaf 2026 Voor uitlopend op de definitieve inventarisatie bij de begroting 2021, stelt het college voor in deze Zomernota vooralsnog voor 2021 een bedrag beschikbaar te stellen van € 30.000. Voor de jaren vanaf 2022 vraagt het college structureel € 100.000 te reserveren op basis van de beschikbare gelden uit de meicirculaire 2021. Bij de Programmabegroting 2022 verwachten we hier dan meer duidelijkheid over te kunnen geven. Beveiliging Naar aanleiding van een beveiligingsincident, waarover de raad is geïnformeerd, is het noodzakelijk gebleken om de beveiliging van het netwerk en de systemen grondig te onderzoeken op kwetsbaarheden. Hierbij is het noodzakelijk gebleken om op onderdelen extra maatregelen te treffen waardoor we niet meer kwetsbaar zijn voor aanvallen van buitenaf. Op dit moment kunnen we nog niet beoordelen wat de financiële gevolgen hiervan zijn. In de Najaarsnota zal meer duidelijkheid hierover gegeven kunnen worden.

36

Post onvoorziene uitgaven

2.9.1 Overzicht onvoorziene uitgaven In onderstaande tabel wordt de huidige stand van zaken met betrekking tot de post onvoorziene uitgaven 2021 weergegeven (x € 1.000). Post onvoorziene uitgaven Primaire begroting

Bedrag 100

Toevoegingen Begrotingssaldo 2021

7

Totaal toevoegingen

107

Onttrekkingen Amendement "uitritten"

12

Klantgebeleidingssysteem

8

Welzijnssubsidies

1

Extra inzet taalcoaches

4

Eenmalige bijdrage samenstichtingen

2

Parkeeronderzoeken

15

Toezicht Wet Kinderopvang

1

Totaal onttrekkingen

43

Saldo post onvoorziene uitgaven

64

2.9.2 Toelichting onvoorziene uitgaven Begrotingssaldo Bij de vaststelling van de Programmabegroting 2021 heeft de gemeenteraad besloten het resterende begrotingssaldo ad € 6.733 toe te voegen aan de post onvoorziene uitgaven.

37

Amendement "Aanpassing breedte in-/uitritten aan de Zandeweg en Bosschendijk Oudenbosch" De gemeenteraad heeft bij de begrotingsbehandeling 2021 het amendement "Aanpassing breedte in-/uitritten aan de Zandeweg en Bosschendijk Oudenbosch" aangenomen en een bedrag van € 12.000 beschikbaar gesteld voor uitvoering van het amendement. De kosten worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven. De bewoners hebben per brief een aanbieding gekregen voor het aanpassen/verbreden van de inrit. In totaal zijn 8 bewoners akkoord gegaan met de gestelde voorwaarden (gedeeltelijk dragen van de kosten en maximaal 7 meter breed). De uitvoering zal in de maand juni plaatsvinden. Klantbegeleidingssysteem Gedurende het aanbestedingsproces voor de vervanging van het klantbegeleidingssysteem en internetafspraken is gekozen voor het huren van de hardware en software in plaats van hier zelf in te investeren. Hardware en ICT apparaten verouderen en sluiten na verloop van tijd niet meer aan bij de doorontwikkelde software. Door over te gaan op een huurconstructie worden deze problemen voorkomen. De verhuurder is ervoor verantwoordelijk dat alles op de juiste manier blijft functioneren. De vrijvallende kapitaallasten dekken de jaarlijkse huurkosten. De eenmalige implementatiekosten van € 7.730 worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven.

Welzijnssubsidies Het overzicht te verlenen subsidies heeft ter inzage gelegen van 8 oktober tot en met 19 november 2020. De ingediende zienswijzen hebben geleid tot twee aanpassingen van het overzicht te verlenen subsidies 2021. Op grond van de ingekomen zienswijzen heeft het college besloten de subsidie aan te passen voor Oudenbosch Mannenkoor en Vluchtelingenwerk Zuid-Nederland. De kosten van € 500 worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven. Extra inzet taalcoaches corona Het college heeft besloten om Vluchtelingenwerk Zuid-Nederland een incidentele subsidie te verstrekken voor de inzet van extra taalcoaches als gevolg van de coronacrisis. De kosten voor de taalcoaches worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven en bedragen € 4.250. Eenmalige bijdrage samenstichtingen Bij de ambassadeurs zijn verschillende verzoeken vanuit de Samenstichtingen binnen gekomen om een bijdrage te leveren aan initiatieven die zij willen uitvoeren. Denk aan het publiceren van een advertentie ter vervanging van het Dorpsberaad, het opstellen van een dorpsvisie, etc. Het college heeft besloten in te gaan op deze verzoeken en de Samenstichtingen Hoeven, Oud Gastel, Pagnifique en Stampersgat een eenmalige bijdrage ter waarde van € 500 per Samenstichting te geven. Het college heeft ook besloten om filmmateriaal te maken ter promotie van de ambassadeurs.

De totale kosten van € 2.000 worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven. Parkeeronderzoeken Mede door de versnelde woningbouw en de vele ontwikkelingen in onze gemeente is er bij de vakgroep verkeer van team Realisatie een tekort van 300 uur. Om dit tekort op te vangen is besloten om parkeeronderzoeken en het opstellen van verkeersbesluiten uit te besteden aan een extern bureau. Het college heeft besloten hiervoor een budget van € 15.000 beschikbaar te stellen. Deze kosten worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven. Toezicht Wet Kinderopvang Het college heeft besloten om voor het jaar 2021 een bedrag van € 1.028 beschikbaar te stellen voor de inspecties Wet Kinderopvang voor de gemeente Halderberge. Het toezicht en de handhavingsopdrachten worden uitgevoerd door de GGD West-Brabant waarbij het minimale wettelijke pakket wordt afgenomen. Hierdoor voldoet gemeente Halderberge aan de wettelijke gestelde eisen. De extra kosten voor 2021 bedragen € 1.028 en worden gedekt uit de post onvoorziene uitgaven. De structurele verhoging wordt verwerkt in de meerjarenbegroting.

38

3 Gevolgen coronacrisis

39

40

Impact coronacrisis

3.1.1 Inleiding In deze paragraaf geven wij u een update van de laatste ontwikkelingen ten opzichte van de Jaarrekening 2020. De informatie zoals opgenomen in deze paragraaf geeft een beeld van de situatie januari t/m mei 2021. Aangezien de ontwikkelingen zich op dit moment in snel tempo opvolgen, kan de informatie zijn ingehaald door de actualiteit. Via de raadsinformatiebrieven informeren wij u over de laatste ontwikkelingen. 3.1.2 Gemeentefonds Na het verschijnen van de decembercirculaire gemeentefonds 2020 heeft het kabinet aanvullende maatregelen genomen ter compensatie van de financiële gevolgen van de coronacrisis. Het betreft in eerste plaats de uitbreiding van het economisch steun- en herstelpakket van 21 januari 2021 en in de tweede plaats het aanvullend steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl van 12 februari 2021.

Daarnaast kon de minister van BZK in de decembercirculaire gemeentefonds 2020 nog geen duidelijkheid verschaffen over de verdeling van de middelen voor de afvalinzameling, Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (hierna: TONK) en de extra middelen die het kabinet in december ter beschikking heeft gesteld voor het jeugdpakket voor het welbevinden van de jeugd Omvang 4e compensatiepakket coronacrisis Onder het 4e compensatiepakket coronacrisis worden mede verstaan de middelen waarvan in de decembercirculaire gemeentefonds 2020 nog geen duidelijkheid over de verdeling bestond. De extra middelen die het Rijk aan gemeenten beschikbaar stelt zijn in beginsel incidenteel en hebben voornamelijk betrekking op het uitkeringsjaar 2021. De gemeenten ontvangen extra rijksmiddelen voor de TONK, extra begeleiding van kwetsbare groepen, het bestrijden van eenzaamheid onder ouderen, afvalinzameling, jongerenwerk jeugd, mentale ondersteuning jeugd, activiteiten en ontmoetingen jeugd en perspectief jeugd en jongeren (het coronaproof organiseren van kleinschalige activiteiten programmeren op het gebied van cultuur, sport en andere vrij tijdsbesteding).

Financiële gevolgen Halderberge Voor de gemeente Halderberge resulteert het aanvullend compensatiepakket corona ten opzichte van de stand decembercirculaire 2020 in de volgende bijstellingen: • Een bedrag van € 264.206 uit de decembercirculaire 2020 voor het jaar 2021; • Een hogere algemene uitkering over 2020 van € 27.000 met betrekking tot perspectief jeugd en jongeren; • Een hogere algemene uitkering van € 340.000 voor 2021 met betrekking tot TONK, afvalinzameling, extra begeleiding kwetsbare groepen en bestrijden eenzaamheid ouderen, perspectief jeugd en jongeren en overige middelen voor jeugd; • Een hogere decentralisatie-uitkering 2021 met betrekking tot voorschoolse voorzieningen peuters van € 8.000. Algemene uitkering is vrij besteedbaar De uitkeringen uit het gemeentefonds zijn, zoals u wellicht weet, nadrukkelijk niet geoormerkt. Dat geldt in sterke mate voor de algemene uitkering. Dit betekent dat de ontvangen compensatiebedragen niet worden geoormerkt. De uitkeringen uit het gemeentefonds zijn vrij aanwendbaar en besteedbaar. Gemeenten worden via de algemene uitkering op globale wijze gecompenseerd voor de lasten(stijgingen) die horen bij de gemeentelijke taken. De ontvangen rijksmiddelen uit het (eerste) compensatiepakket worden daarom als totaalbedrag meegenomen.

Dat er geen één-op-één koppeling tussen de baten (uitkeringen gemeentefonds) en de lasten is, komt ook tot uitdrukking in de verantwoordingswijze: uitkeringen uit het gemeentefonds moeten worden verantwoord op één taakveld en mogen niet worden verantwoord op andere taakvelden in de Begroting of Jaarrekening.

41

3.1.3 Impact op de organisatie Na het uitbreken van de crisis was de doelstelling een zo adequaat mogelijke uitvoering van de landelijke en lokale maatregelen en naar zoveel mogelijk continuïteit van de reguliere werkzaamheden en van noodzakelijke (digitale) besluitvorming. Hier zijn de nodige interne maatregelen voor genomen. Dienstverlening Vanaf 23 maart 2020 is onze dienstverlening aangepast. De gemeente is voor publiek alleen op afspraak geopend. Vanaf 1 juli 2020 zijn op woensdag de openingstijden aangepast om de dienstverlening zo optimaal vorm te geven. Zonder afspraak kan men niet meer in het gemeentehuis terecht, behalve bij de snelbalie. Het gemeentehuis is elke werkdag telefonisch bereikbaar. De telefonische bereikbaarheid is inmiddels verlengd tot 17.00 uur in plaats van 12.00 uur. Plan voor de herstart 1,5 meter Er ligt een plan hoe we kunnen werken op het gemeentehuis in de 1,5 meter maatschappij als die versoepeling wordt aangegeven vanuit de Rijksoverheid. Er zijn al een aantal aanpassingen daarvoor gedaan. Zo is er een looproute aangebracht in de publiekshal. Verder is bij alle kantoren aangegeven hoeveel mensen er maximaal aanwezig mogen zijn. Ook de indeling van de raadszaal is aangepast. Naar verwachting zal het in de tweede helft van 2021 mogelijk zijn om weer meer op kantoor te werken.

3.1.4 Impact op de lokale samenleving De uitbraak van COVID-19 (Corona) eind februari 2020 heeft nu al bijna anderhalf jaar een enorme impact op ons allemaal. Nog steeds worden we dagelijks geconfronteerd met de gevolgen hiervan. Voor de aanpak van COVID-19 voerden we de landelijk maatregelen van het Rijk, maatregelen van de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant en de adviezen van de VNG uit. Dit heeft veel beleidsterreinen van onze organisatie geraakt. Inmiddels is het vaccinatieprogramma goed op stoom. Naar verwachting heeft iedereen in september de mogelijkheid gehad om gevaccineerd te zijn. Hierdoor lopen de besmettingen en de ziekenhuisbezetting terug en zijn er versoepelingen mogelijk. Onderstaand zijn, niet limitatief, de gevolgen van de coronacrisis op diverse lokale doelgroepen en organisaties weergegeven. Campagne Lichtpuntjes Halderberge is aangesloten bij de campagne “Lichtpuntjes” van de Veiligheidsregio. Hierin worden positieve aspecten aan de coronatijd benoemd. Hier hebben we meerdere malen aandacht aan geschonken op social media. Verder zijn de trotters (verkiezingsborden) hiervoor ingezet. Halderberge Leeft! Woonkwartier, huurdersvereniging Fijn Wonen en gemeente Halderberge hechten grote waarde aan de leefbaarheid van kernen, wijken en buurten. De coronacrisis heeft een grote negatieve impact op de leefbaarheid.

Woonkwartier en gemeente Halderberge kennen verschillende initiatieven om de leefbaarheid in haar kernen te bevorderen. Het Leefbaarheidsfonds ‘Halderberge Leeft!’ is een gezamenlijk initiatief van gemeente Halderberge en woningcorporatie Woonkwartier. Met Halderberge Leeft! kan materiaal worden uitgeleend aan inwoners die een activiteit organiseren, welke de sociale samenhang en leefbaarheid in een buurt, wijk of kern in de gemeente Halderberge bevorderen. Door materialen kosteloos uit te lenen, wil het fonds op een duurzame manier bijdragen aan dergelijke activiteiten. Het college van burgemeester en wethouders heeft besloten het leefbaarheidsfonds Halderberge Leeft! voor een pilotperiode van 2 jaar op te starten. Carnaval Met de carnavalsstichtingen is overleg gevoerd hoe carnaval 2021 op een alternatieve wijze vormgegeven kon worden. Hieruit zijn een aantal alternatieve carnavalsactiviteiten gekomen die dit jaar in iedere kern georganiseerd zijn. Met deze alternatieve carnavalsactiviteiten kon er op een veilige manier, binnen de geldende coronamaatregelen, toch een Halderbergse carnavalsbeleving plaatsvinden. Koningsdag en Bevrijdingsdag In overleg met de Oranje Comités is gezocht naar wat op Koningsdag binnen de geldende coronamaatregelen mogelijk was. Net als vorig jaar vond de Dodenherdenking op 4 mei plaats via live-stream en een verslag met foto’s.

42

Scholen en kinderopvang Vanaf begin dit jaar waren de scholen vanwege de lockdown gesloten. Kinderen kregen thuisonderwijs of gingen naar de noodopvang. De scholen en kinderopvang instellingen mochten vanaf 8 februari weer open. Er is contact geweest met de Borgesiusstichting. Zij geven aan dat er geen signalen zijn van grote weerstand van ouders of personeel rondom het weer open gaan van de scholen. Wmo Ook tijdens de tweede golf hebben we gezien dat de huishoudelijke ondersteuning en begeleiding zoveel als mogelijk doorliep. Aanbieders hebben hun weg gevonden in aanbieden van de ondersteuning binnen de RIVM maatregelen. De andere manieren om in contact te blijven met de client worden in combinatie met huisbezoeken en fysiek contact afgewisseld. Voor begeleiding groep zijn kleinere groepen opgestart. Ook is per client beoordeeld wat zij minimaal nodig hebben aan dagbesteding. Dit wordt in ieder geval aangeboden en waar mogelijk bieden de aanbieders meer dagen/ dagdelen aan. Dit gebeurt in overleg met client en zijn netwerk. Vanaf 1 april 2021 is de regeling "meerkostenregeling corona" opengesteld. Deze regeling wordt regionaal gecöordineerd door de gemeente Roosendaal. In totaal hebben 39 aanbieders binnen onze gemeente een beroep gedaan op de meerkostenregeling corona.

Ondersteuning vaccinatie-aanpak huisartsen De gemeente is benaderd door de Huisartsengroepen Oud Gastel en Oudenbosch in verband met het vacccineren van kwetsbare personen en inwoners van 60 jaar en ouder. Dit lukt niet in hun eigen praktijk vanwege ruimtegebrek. Mensen die een vaccinatie krijgen, moeten namelijk 15 minuten na de vaccinatie nog op deze locatie blijven. Om ervoor te zorgen dat er voldoende ruimte is tussen deze mensen, is meer ruimte nodig dan er is in de huisartsenpraktijken. Daarom zijn zij voor de vaccinaties uitgeweken naar het Veerhuis en sporthal De Beuk. Voor de kosten die zij maken voor de huur van deze locaties hebben zij de gemeente benaderd. Wij faciliteren de huisartsen door de locatiekosten te vergoeden. De dekking hiervoor wordt gevonden in de reserve compensatie coronacrisis. Dit zijn gelden vanuit de Rijksoverheid. Vaccinatielocatie Breda International Airport Breda International Airport wordt één van de vier nieuwe vaccinatielocaties in West-Brabant. Met deze vier extra locaties wil de GGD meer en ook sneller kunnen vaccineren. De inrichting van de locatie en uitvoering van de vaccinaties wordt geheel door de GGD zelf geregeld. Samen met o.a. GGD en politie zorgen wij voor een goed verkeerscirculatieplan. Ook ondersteunen wij de GGD op het gebied van communicatie.

Compensatie ouderbijdrage kinderopvang Ook voor de sluiting tijdens de tweede lockdown compenseert de gemeente aan de kinderopvangorganisaties de ouderbijdrage voor kinderopvang die via een gemeentelijke regeling loopt. Het gaat om voor- en vroegschoolse educatie, peuteropvang en opvang waarvoor een sociaal-medische indicatie is afgegeven. Arbeidsmarkt: De arbeidsmarkt wordt minder hard geraakt, dan we oorspronkelijk dachten. In West-Brabant is nog steeds veel vraag naar arbeidskrachten, waardoor meer mensen van werk naar werk worden begeleid. Ook de uitstroom naar werk vanuit de bijstandsuitkering is hoger dan verwacht. Het bestandsvolume van het Werkplein stijgt hierdoor minder snel (6%) dan verwacht (10%). Sinds kort kan de horeca haar deuren weer openen en gaan ook steeds meer recreatieve voorzieningen open. Ondernemers in de horeca en de leisure branche hebben moeite om aan personeel te komen. Samen met het WerkgeversServicepunt van het Werkplein en die in de regio West-Brabant worden kandidaten, waar nodig na het volgen van een praktijkgerichte horecatraining, voorgedragen aan horeca- en leisure-ondernemers in Halderberge. Ondernemers Door de voortdurende coronacrisis heeft een deel van de ondernemers het zwaar. Om hen in deze crisis te steunen zijn vanuit het Rijk diverse maatregelen genomen.

Denk bijvoorbeeld aan de Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL), de Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandig Ondernemers (Tozo) en de Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke kosten (TONK). De TONK is opgezet, omdat door de coronacrisis veel mensen hun noodzakelijke kosten niet kunnen betalen. De TONK is bedoeld om een terugval van inkomsten als gevolg van de coronacrisis op te vangen. De uitkering geldt voor ondernemers en werknemers waarvoor andere regelingen, zoals Tozo, onvoldoende uitkomst bieden. De ondersteuning gold in eerste instantie van 1 januari tot en met 30 juni 2021, maar is inmiddels verlengd tot en met 30 september 2021. Het Werkplein voert de regeling uit.

43

Ondanks de berichtgeving in de media valt op dat het aantal Halderbergse ondernemers, dat zich bij de gemeente Halderberge gemeld heeft voor hulp bij financiële zorgen, of de TONK-regeling, beperkt is. De verwachting is dat de vraag om financiële ondersteuning bij ondernemers zal toenemen wanneer de steunmaatregelen ophouden. Samen met onze partners die ondernemers ondersteunen, zorgen we ervoor dat we klaar staan om deze ondernemers te ondersteunen. Via verschillende overlegmomenten met ondernemers horen wij terug dat zij erg tevreden zijn over de contacten die er momenteel met de gemeente zijn. Vooral onze inzet op de preventieve kant van de handhaving wordt erg op prijs gesteld. Weekmarkten Weekmarkten gingen in 2021 aangepast door omdat markten, als het gaat om het aanbieden van voedsel, voorzien in een primaire levensbehoefte. Non-food kramen waren de eerste maanden niet toegestaan. Kramen waar ter plekke eten genuttigd kan worden, waren ook niet toegestaan. Bij deze kramen kon alleen eten worden afgehaald. Het college heeft maatregelen getroffen om deze marktkraamhouders tegemoet te komen. Inmiddels zijn de weekmarkten onder voorwaarden van het handhaven van de gestelde maatregelen weer open voor publiek. Horeca Voor de horecaondernemers was 2021 tot op heden een moeilijk jaar. De horeca-instellingen waren vanaf 15 oktober 2020 gesloten.

Enkel voor afhalen en bezorgen was de horeca geopend. Vanaf begin mei zijn de terrassen onder voorwaarden weer geopend. 3.1.5 Financiele gevolgen en risico's van de coronacrisis De coronacrisis treft de lokale samenleving op diverse manieren. Niet alleen sociaal hebben de getroffen rijksmaatregelen een impact. Ook financieel treft de coronacrisis de lokale samenleving. Onderstaand is, niet limitatief, aangegeven welke financiële gevolgen en impact de coronacrisis heeft op de lokale samenleving. Armoedebeleid Het aantal bijstandsuitkeringen zal mogelijk toenemen. Daardoor stijgt ook het beroep op de armoederegelingen, zoals bijzondere bijstand, webshop maatschappelijke participatie. Ook het aantal aanmeldingen bij Stichting Leergeld, Stichting Goed Ontmoet (voedselbank) en Stichting Vrienden van Paulus kan mogelijk toenemen. Overigens heeft een stijging zich in 2020 niet voorgedaan. Schuldhulpverlening Mogelijk zal het aantal inwoners met financiële problemen toenemen. Daardoor zal ook het aantal aanvragen schuldhulpverlening en het aantal trajecten toenemen. Overigens heeft een stijging zich in 2020 niet voorgedaan. Beleidsregel tegemoetkoming verhuurders sportaccommodaties COVID-19 Medio augustus 2020 is de 'Beleidsregel tegemoetkoming verhuurders sportaccommodaties COVID-19' geopend.

De gemeente Halderberge heeft in 2020 voor het tweede en vierde kwartaal gebruik gemaakt van deze regeling. De gemeente is inmiddels gecompenseerd voor de kwijtschelding van huurkosten over de periode 1 maart tot 1 juni 2020. In totaal gaat het om een bedrag van € 13.537. De aanvraag voor de periode 1 oktober t/m 31 december 2020 is nog in behandeling. Specifieke uitkering ijsbanen en zwembaden In 2021 is de regeling "specifieke uitkering ijsbanen en zwembaden" opengesteld. Gemeenten kunnen via deze regeling een aanvraag doen op extra compensatie voor de dekking van de exploitatielasten van o.a. ijsbanen en zwembaden voor 2020 en de eerste helft van 2021. De gemeente heeft de zwembaden in onze gemeente over deze regeling geïnformeerd. Voor zwembad Blankershove in Oud Gastel is daadwerkelijk over 2020 een aanvraag ingediend. De verwachting is dat in het derde kwartaal 2021 duidelijkheid komt of de aanvraag wordt toegekend. Wanneer de aanvraag voor 2021 kan worden ingediend is op dit moment nog niet duidelijk. Aanvullende subsidie Zwembad Blankershove 2021 In 2020 heeft het bestuur van het zwembad Blankershove vanwege de coronacrisis besloten om het zwembad niet te openen. Dit jaar zal het zwembad de deuren openen volgens de gestelde richtlijnen van het RIVM.

Om de financiële gevolgen voor het zwembad Blankershove zo beperkt mogelijk te houden en te voorkomen dat het zwembad in financiële problemen gaat komen in 2021, heeft het college een aanvullende subsidie toegekend aan de stichting zwembad Blankershove.

44

Noodfonds Bij de vaststelling van de Zomernota 2020, zijn de maatregelen van het Noodfonds verder geconcretiseerd en gecommuniceerd richting organisaties, instellingen en verenigingen. Hierbij geven wij u een korte update van een aantal maatregelen ten opzichte van de Jaarrekening 2020. Als bepaalde maatregelen niet worden benoemd, dan zijn daar op dit moment geen ontwikkelingen over te melden.

•

Horeca meer ruimte voor terrassen bieden. Er is integraal gekeken hoe de uitbreiding van de terrassen zo praktisch en snel mogelijk gerealiseerd kon worden. Aan Koninklijke Horeca Nederland (KHN) is aangegeven dat de gemeente net zoals vorig jaar medewerking willen verlenen aan de uitbreiding van de terrassen. Enkele ondernemers hebben zich hiervoor al gemeld. Deze verzoeken zijn beoordeeld. Als er een verzoek niet wenselijk of mogelijk was, is er gekeken naar een alternatief. Alle verzoeken zijn afgehandeld en terrassen zijn geplaatst. Op het Jan Gielenplein bundelen o.a. twee horecazaken de krachten voor een gezamenlijk terras in corona tijd. Met de afdeling van Koninklijke Horeca Nederland is gesproken over de maatregelen en ondersteuning aan ondernemers vanuit de gemeente. Het algemene horeca herstelplan van KHN wordt herschreven naar de lokale maatregelen en ondersteuning.

•

Voucherregeling consumenten & ondernemers Met de Economische Koepel Halderberge (EKH) is in 2021 een nieuwe kortingsbonnenactie op touw gezet voor winkels en horeca die verplicht dicht zijn. De EKH trekt hier samen met de gemeente Halderberge € 35.000 voor uit. De gemeente draagt met een bedrag van 17.500 uit het noodfonds bij aan deze actie van de Economische Koepel Halderberge.

•

Extra aandacht voor bedrijven en onderwijs bij (her)opstarten stages en leer-werksituatie en inzet van lokale of regionale ondernemers bij her- of omscholingstrajecten (en/of testtrajecten). Samen met het Werkplein Hart van West-Brabant wordt contact gelegd met diverse horecabedrijven. Hierbij zal onder andere gekeken worden naar de mogelijke ondersteuning bij het werven van nieuw personeel gelet op de vele vacatures bij de horecabedrijven.

•

Compensatie huurlasten sportverenigingen. Het kabinet heeft besloten de gemeenten te compenseren voor de kwijtschelding van huurkosten voor sportverenigingen van gemeentelijke sportaccommodaties voor het vierde kwartaal van 2020. De voorwaarden om in aanmerking te komen zijn niet hetzelfde als de eerste ronde. Er wordt maximaal 45% van de door de amateursportorganisatie verschuldigde huursom in het vierde kwartaal van 2020 tegemoetgekomen. Het gedeelte van 55% wordt gecompenseerd uit het lokale noodfonds. Daarnaast is aan de Freerunning cobra’s een compensatie voor de huurlasten 2021 verstrekt.

45

46

Financiële mutaties

3.2.1 Financiële mutaties Mutaties Coronacrisis

2021

2022

2023

2024

2025

V/N

Compensatie gemeentefonds

639

0

0

0

0

V

Capaciteitsplanning 2021-2022

-100

0

0

0

0

N

Thuiswerken en hybride werken

-100

0

0

0

0

N

Tijdelijke capaciteit hulp bij financiële zorgen

-50

-32

0

0

0

N

Tijdelijke capaciteit jeugdprofessionals

-43

-14

0

0

0

N

Subsidieregeling meerkosten corona wmo en jeugd

-98

0

0

0

0

N

Uitvoeringskosten subsidieregeling meerkosten corona wmo en jeugd

-4

0

0

0

0

N

TONK

-134

0

0

0

0

N

Ventilatiemetingen gebouwen ivm Corona

-16

0

0

0

0

N

Hogere kosten aanlevering goederen Kringloper

-25

0

0

0

0

N

Kosten automatisering

-40

0

0

0

0

N

Bijdrage alternatieve carnavalsviering

-4

0

0

0

0

N

Maatregelen Tweede Kamer verkiezingen

-9

0

0

0

0

N

Zwembad Blankershove - aanvullende subsidie 2021

-50

0

0

0

0

N

Huurcompensatie scoutingverenigingen

-8

0

0

0

0

N

Kosten vaccinatielocaties

-4

0

0

0

0

N

Minderopbrengst eigen bijdrage vaccianatieritten

-1

0

0

0

0

N

Livestream Dodenherdenking

-1

0

0

0

0

N

Halderberge Leeft!

-2

0

0

0

0

N

Noodfonds: voucherregeling consumenten en ondernemers

-18

0

0

0

0

N

Noodfonds: huurcompensatie sportvelden

-8

0

0

0

0

N

Mutatie reserve compensatie coronacrisis

74

46

0

0

0

V

Totaal Mutaties Coronacrisis

0

0

0

0

0

47

3.2.2 Toelichting Compensatie gemeentefonds Eind maart 2021 heeft de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) de gemeenten geïnformeerd over de verdeling van de extra rijksmiddelen verbonden aan het aanvullende compensatiepakket coronacrisis medeoverheden. Na het verschijnen van de decembercirculaire gemeentefonds 2020 heeft het kabinet aanvullende maatregelen genomen ter compensatie van de financiële gevolgen van de coronacrisis. Het betreft in eerste plaats de uitbreiding van het economisch steun- en herstelpakket van 21 januari 2021 en in de tweede plaats het aanvullend steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl van 12 februari 2021. Daarnaast kon de minister van BZK in de decembercirculaire gemeentefonds 2020 nog geen duidelijkheid verschaffen over de verdeling van de middelen voor de afvalinzameling, Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) en de extra middelen die het kabinet in december ter beschikking heeft gesteld voor het jeugdpakket voor het welbevinden van de jeugd. De minister van BZK merkt in de bijlage bij de brief van 26 maart 2021 expliciet op dat de algemene uitkering (evenals de decentralisatie- en integratie-uitkeringen) een vrij besteedbaar middel is voor gemeenten.

Met de toelichting op de diverse maatregelen (de extra beschikbaar gestelde middelen) wordt niet beoogd het bestedingsdoel nader te omschrijven of op welke wijze dan ook de middelen te oormerken. Het voorgaande houdt dus in dat de door het Rijk via het gemeentefonds beschikbaar gestelde middelen niet als geoormerkte middelen moeten worden beschouwd. Het ligt dan ook voor de hand om deze extra (tijdelijke) rijksmiddelen vooraf niet te oormerken. De middelen worden omdeze reden dan ook toegevoegd aan de reserve compensatie corona. Capaciteitsplanning 2021-2022 In het afgelopen jaar hebben veel collega’s zich ingezet voor de coronacrisis, wat extra werkzaamheden met zich mee heeft gebracht. Vanuit de rijksoverheid wordt hiervoor ook gecompenseerd. Conform het raadsbesluit bij de Slotwijziging 2020 zijn deze middelen in een aparte bestemmingsreserve gestort. Voorgesteld wordt in 2021 een bedrag van € 100.000 aan de reserve compensatie coronacrisis te onttrekken om de opgelopen achterstanden in de reguliere werkzaamheden in te kunnen lopen. Tijdelijke capaciteit hulp bij financiële zorgen Gelet op de impact van de coronacrisis en de inwerkingtreding van de nieuwe wet per 1 januari 2022 is voor hulp bij financiële zorgen een tijdelijke uitbreiding van de formatie nodig om de toenemende aantallen aanvragen op te vangen.

Tijdelijke capaciteit jeugdprofessionals Team Zorg en Jeugd (team Jeugd) wordt al sinds medio 2019 geconfronteerd met een forse wachtlijst. Deze is destijds ontstaan door ziekte en een flink personeelsverloop onder jeugdprofessionals. Vanaf begin 2020 is de bezetting weer op orde, maar daarmee was de wachtlijst niet weggewerkt. Ondertussen is de coronacrisis ontstaan en is de vraag naar jeugdhulp fors toegenomen. Gevolg is dat de reeds bestaande wachtlijst alleen maar langer is geworden, ondanks diverse ingezette maatregelen zoals een aangepaste werkwijze binnen het team om de doorstroom van cliënten te bevorderen. Daarom wordt voorgesteld de capaciteit jeugdprofessionals tijdelijk uit te breiden met 1 fte gedurende de periode 1 juli 2021 tot 1 maart 2022. De kosten hiervoor worden geraamd op ca. € 57.000. Thuiswerken en hybride werken In de 2e helft van 2020 is gestart met het onderzoeken naar de mogelijkheden voor het (structureel) thuiswerken op het moment dat de coronacrisis voorbij is. Het thuiswerken is door de coronacrisis in een stroomversnelling gekomen en al snel bleek (ook landelijk) dat het ook na de coronacrisis in een bepaalde vorm zal blijven. Op dat moment is er ook een enquête uitgezet onder de medewerkers. Een overgrote meerderheid gaf aan ook na de coronacrisis op een bepaalde manier en frequentie graag thuis te blijven werken in combinatie met kantoor.

Samen met de OR, een ambtelijk projectgroep en klankbordgroep met medewerkers uit alle teams is vervolgens gestart met een opstellen van een regeling voor thuiswerken en hybride werken. In de concept thuiswerkregeling is onder andere een vergoeding voor een thuiswerkplek opgenomen. Als werkgever heb je wettelijk de verplichting om te zorgen voor een goede (arbotechnisch verantwoorde) werkplek. Dit geldt ook voor een thuiswerkplek als een medewerker in overeenstemming met de werkgever structureel thuiswerkt. Daarnaast zijn nog aanvullende budgetten noodzakelijk voor aanpassingen in het gemeentehuis op facilitair en automatiseringsgebied om hybride werken mogelijk te maken in meerdere vergaderruimtes.

48

Subsidieregeling meerkosten corona wmo en jeugd Vanaf 1 april 2021 is de regeling "meerkostenregeling corona" opengesteld. Deze regeling wordt regionaal gecöordineerd door de gemeente Roosendaal. In totaal hebben 39 aanbieders binnen onze gemeente een beroep gedaan op de meerkostenregeling corona. De totale subsidie is gemaximeerd op het bedrag dat voor meerkosten wmo en jeugd van het rijk wordt ontvangen. Voor Halderberge is dit ca.€ 98.000. Uitvoeringskosten subsidieregeling meerkosten corona wmo en jeugd De kosten voor de uitvoerign van de regeling "meerkostenregeling corona" door de gemeente Roosendaal bedragen voor Halderberge ca. € 4.000. TONK De Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke kosten (TONK) is opgezet, omdat door de coronacrisis veel mensen hun noodzakelijke kosten niet kunnen betalen. De TONK is bedoeld om een terugval van inkomsten als gevolg van de coronacrisis op te vangen. De uitkering geldt voor ondernemers en werknemers waarvoor andere regelingen, zoals Tozo, onvoldoende uitkomst bieden. De ondersteuning is inmiddels verlengd tot en met 30 september 2021. Het Werkplein voert de regeling uit. Ventilatiemetingen gebouwen ivm Corona Bij een aantal gemeentelijke gebouwen, waaronder het gemeentehuis, is vanwege de coronacrisis een onderzoek gedaan naar de ventilatie. De ventilatie voldoet aan de gestelde eisen.

Hogere kosten aanlevering goederen Kringloper Zoals ook in het programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen is aangegeven is er een toename van kosten die de gemeente betaald aan Saver voor de Kringloper. Eind vorig jaar is gebleken dat als gevolg van corona meer tonnage was aangeleverd ter verwerking. Omdat een deel van de hogere kosten direct kan worden gerelateerd aan de coronacrisis wordt € 25.000 ten laste gebracht van de reserve compensatie coronacrisis. Kosten automatisering Vanaf het moment dat de coronacrisis is ontstaan, zijn veel collega’s thuis gaan werken. Om hen hierin te faciliteren zijn hiervoor, naast de vervanging van defecte devices, ook in 2021 extra laptops, beeldschermen etc. aangeschaft. Bijdrage alternatieve carnavalsviering Vanwege de coronamaatregelen kon carnaval niet op de normale manier gevierd worden. Samen met de caranvalsstichtingen is gezocht naar een alternatieve manier om invulling te geven aan carnaval. De stichtingen hebben een extra bijdrage ontvangen om de aciviteiten in de kernen op een veilige manier mogelijk te maken. Maatregelen Tweede Kamer verkiezingen Om de Tweede Kamer verkiezingen veilig te laten verlopen zijn diverse maatregelen genomen, zoals extra schoonmaakmiddelen, spatschermen en de invoering van brievstemmen. Daanaast is de huur van de stembureaus hoger uitgevallen.

Door de eisen die door de coronamaatregelen zijn gesteld, zijn de helft van de voorgaande stembureaus niet geschikt. Door het beperkte aanbod van geschikte lokalen zijn ook een aantal lokalen gehuurd bij commerciële instellingen. Zwembad Blankershove - aanvullende subsidie 2021 Vorig jaar heeft het bestuur van het zwembad Blankershove vanwege de coronacrisis besloten om het zwembad niet te openen. Dit jaar zal het zwembad de deuren openen volgens de gestelde richtlijnen van het RIVM. Om de financiële gevolgen voor het zwembad Blankershove zo beperkt mogelijk te houden en te voorkomen dat het zwembad in financiële problemen gaat komen in 2021, heeft het college een aanvullende subsidie toegekend aan de Stichting Zwembad Blankershove. Huurcompensatie scoutingverenigingen Het kabinet heeft aan gemeenten middelen beschikbaar gesteld om vrijwilligersorganisaties voor jeugd te compenseren in hun coronaschade van 15 maart tot 1 juni 2020. Een voorbeeld van organisaties die hiervoor in aanmerking komen, zijn de scouting verenigingen. Scouting Andriessengroep, Scouting Maria Goretti Hoeven en Scouting Oudenbosch hebben een ondersteuningsverzoek ingediend. Het college heeft besloten de scoutinggroepen financieel te compenseren voor coronaschade Kosten vaccinatielocaties Diverse (sport)accommodaties worden door huisartengroepen gehuurd als vaccinatielocatie.

Het bleek niet mogelijk om deze grootschalige vaccinatie in de eigen praktijken te organiseren. De huurkosten van deze locaties worden ten laste van de reserve compensatie coronacrisis gebracht. 49

Minderopbrengst eigen bijdrage vaccianatieritten Wanneer ouderen voor het vervoer naar een vaccinatielocatie gebruik maken van de deeltaxi is dat een reguliere Wmorit, dus op kosten van de gemeente, met als enige verschil dat de klant geen klantbijdrage verschuldigd is. Livestream Dodenherdenking Op 4 mei 2021 hebben in Halderberge in totaal drie Dodenherdenkingen plaatsgevonden. Deze Dodenherdenkingen hebben dit jaar vanwege de coronamaatregelen een andere invulling gehad dan andere jaren. In Oud Gastel is van de ceremonie een fotoverslag gemaakt. In Hoeven en Oudenbosch waren de ceremonies live te volgen via YouTube en Facebook. De bijkomende kosten van de live-streams zijn betaald door de gemeente vanuit de coronagelden. Halderberge Leeft! Woonkwartier, huurdersvereniging Fijn Wonen en gemeente Halderberge hechten grote waarde aan de leefbaarheid van kernen, wijken en buurten. De coronacrisis heeft een grote negatieve impact op de leefbaarheid. Woonkwartier en gemeente Halderberge kennen verschillende initiatieven om de leefbaarheid in haar kernen te bevorderen. Het Leefbaarheidsfonds ‘Halderberge Leeft!’ is een gezamenlijk initiatief van gemeente Halderberge en woningcorporatie Woonkwartier.

Met Halderberge Leeft! kan materiaal worden uitgeleend aan inwoners die een activiteit organiseren, welke de sociale samenhang en leefbaarheid in een buurt, wijk of kern in de gemeente Halderberge bevorderen. Door materialen kosteloos uit te lenen, wil het fonds op een duurzame manier bijdragen aan dergelijke activiteiten. Het college van burgemeester en wethouders heeft besloten het leefbaarheidsfonds Halderberge Leeft! voor een pilotperiode van 2 jaar op te starten. Noodfonds: voucherregeling consumenten en ondernemers Met de Economische Koepel Halderberge (EKH) is een nieuwe kortingsbonnenactie op touw gezet voor winkels en horeca die verplicht dicht zijn. De EKH trekt hier samen met de gemeente Halderberge € 35.000 voor uit. De gemeente draagt met een bedrag van € 17.500 uit het noodfonds bij aan deze actie van de Economische Koepel Halderberge. Noodfonds: huurcompensatie sportvelden Het kabinet heeft besloten de gemeenten ook te compenseren voor de kwijtschelding van huurkosten voor sportverenigingen van gemeentelijke sportaccommodaties voor het vierde kwartaal van 2020 (1 oktober tot en met 31 december 2020). De voorwaarden om in aanmerking te komen zijn niet hetzelfde als de eerste ronde. Er wordt maximaal 45% van de door de amateursportorganisatie verschuldigde huursom in het vierde kwartaal van 2020 tegemoetgekomen.

Het gedeelte van 55% wordt gecompenseerd uit het lokale noodfonds. Mutatie reserve compensatie coronacrisis De stand van de reserve compensatie coronacrisis per 1-1-2021 bedraagt € 192.540. Hier wordt het ontvangen bedrag van het 4e compensatiepakket van € 639.206 aan toegevoegd. Het saldo van de reserve komt hiermee op € 831.746. In totaal wordt bij de Zomernota een bedrag van € 686.182 aan de reserve compensatie coronacrisis onttrokken om de kosten voor 2021 te dekken. Het saldo van de reserve bedraagt na deze onttrekking € 145.563. Via de P&C cyclus informeren wij u over de inzet van deze reserve. Claims Naast de reeds gemaakte kosten zijn er ook nog een aantal claims die nog ten laste komen van de reserve. Dit zijn: Lokaal noodfonds

€ 70.387

Tijdelijke capaciteit hulp bij financiële zorgen (2022)

€ 31.500

Tijdelijke extra capaciteit jeugdprofessionals (2022)

€ 14.250

Sociaal en mentaal welzijn en leefstijl

€ 100.000

Compensatie meerkosten corona wmo en jeugd 2021 Totaal claims

PM € 216.137

Na verrekening van de claims bedraagt het saldo van de reserve € 70.574 negatief. Lokaal noodfonds Voor het lokaal noodfonds is een totaalbedrag van € 100.000 beschikbaar gesteld. Hiervan resteert nog een bedrag van € 70.387.

50

Tijdelijke capaciteit hulp bij financiële zorgen (2022) Zie de toelichting hierboven, de tijdelijke capaciteit loopt door tot september 2022. Tijdelijke capaciteit jeugdprofessionals (2022) Zie de toelichting hierboven, de tijdelijke capaciteit loopt door tot maart 2022. Sociaal en mentaal welzijn en leefstijl Halderberge ontvangt voor het steunpakket ‘Sociaal en mentaal welzijn en leefstijl’ middelen via het gemeentefonds. Met onze professionele partners in het Sociaal Domein, de kerngroep ‘Naar een hechte gemeenschap’, ouderenorganisaties en jongeren brengen we in beeld waaraan behoefte is om het sociaal en mentaal welzijn te versterken en een gezonde leefstijl te bevorderen. Op basis van dit beeld wordt in de zomer een pakket van maatregelen opgesteld met de daarbij behorende inzet van de middelen. Dit pakket wordt opgenomen in de Najaarsnota. Aanvullende rijkscompensatie In de meicirculaire 2021 is aangekondigd dat in de loop van dit jaar door het Rijk nog compensatie wordt verstrekt voor o.a. culltuur, buurt- en dorpshuizen, meerkosten corona wmo en jeugd 2021, verlenging TONK, en compensatie voor inkomstenderving (o.a. toeristenbelasting) over de jaren 2020 en 2021. De verwachting is dat de bedragen bij de Najaarsnota bekend zullen zijn en dat deze compensatie voldoende is om de claims te kunnen dekken.

Bij de Jaarrekening 2020 zijn de minderinkomsten van de toeristenbelasting volledig ontrokken aan de reserve compensatie coronacrisis. Als in 2021 nog een bedag aan toeristenbelasting over 2020 wordt ontvangen, dan wordt dit bedrag toegevoegd aan de reserve.

51

52

4 Kadernota 2022 - 2025

53

54

Uitgangspunten Programmabegroting 2022

4.1.1 Algemeen Voor het opstellen van de begroting is het van belang dat de raad de uitgangspunten voor het opstellen van de Programmabegroting 2022 vaststelt. Deze uitgangspunten, die tevens zijn gehanteerd bij het opstellen van deze Zomernota 2021 – 2025, staan hieronder vermeld. Hieronder is een aantal algemene uitgangspunten genoemd die gehanteerd worden bij het opstellen van de Programmabegroting 2022. • De meerjarenbegroting 2022 – 2025 wordt opgesteld overeenkomstig het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV), de Financiële verordening Halderberge, het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader (GTK) van de provincie Noord-Brabant en de begrotingscirculaire 2021 van de provincie NoordBrabant van 29 april 2021. • Bij de opstelling van de Begroting 2022 worden de begrotingswijzigingen betreffende het jaar 2021 tot en met de raadsvergadering van 15 juli 2021 meegenomen. • In de Begroting 2022 wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met autonome ontwikkelingen, zoals het (verwachte) aantal inwoners, woonruimten, uitkeringsgerechtigden, bouwvergunningen, e.d. Verder wordt er zoveel mogelijk rekening gehouden met (opgelegd) rijksbeleid. In principe worden autonome ontwikkelingen door het rijk gecompenseerd middels de algemene uitkering uit het Gemeentefonds.

Het kan echter zo zijn, dat het rijk uit bezuinigingsoverwegingen besluit tot geen of een gedeeltelijke compensatie. • De ramingen van de uitkeringen uit het Gemeentefonds in deze Zomernota 2021 – 2025 zijn gebaseerd op de uitkomsten van de meicirculaire 2021 en de laatste specificaties van de algemene uitkering. De uitkomsten van de septembercirculaire 2021 worden indien mogelijk (afhankelijk van de verschijningsdatum van deze circulaire) meegenomen in de Programmabegroting 2022. • Bij de berekening van de algemene uitkering is rekening gehouden met de (verwachte) areaalontwikkeling van de WOZ-capaciteit en de verwachte ontwikkeling van de aantallen eenheden zoals woonruimten, inwoners en bijstandsgerechtigden. 4.1.2 Prijs- en loonontwikkeling • In de huidige meerjarenbegroting is voor de jaren 2021 – 2024 uitgegaan van 1,5% inflatie. Deze inflatie is structureel in de meerjarenraming opgenomen. De huidige inflatieverwachting bedraagt voor 2021 1,9% en voor 2022 1,4% (CPB, Centraal Economisch Plan 2021, inflatie, geharmoniseerde consumentenprijsindex). Gezien de verwachte inflatiecijfers wordt voorgesteld bij de opstelling van de meerjarenbegroting 2022 – 2025 het inflatiepercentage te handhaven op 1,5% per jaar. • Voor de ontwikkeling van de salarissen wordt, naast de periodieke verhogingen, rekening gehouden met de loonstijgingen als gevolg van de cao.

De cao voor gemeenteambtenaren is per 1 januari 2021 afgelopen. De VNG en de vakbonden zijn in overleg over een nieuwe cao. In de huidige meerjarenraming is vanaf 2021 een loonsverhoging opgenomen van 1,5% per jaar. Voorgesteld wordt bij de opstelling van de meerjarenbegroting 2022 – 2025 de geraamde loonsverhoging, in afwachting van de nieuwe cao, te handhaven op 1,5% per jaar, gelijk aan het inflatiepercentage. • De totale kosten van de professionele instellingen (zoals de bibliotheek) hebben een gemengd karakter. Deze verhouding is in zijn algemeenheid ongeveer 30% materialen en diensten en 70% lonen. Voorgesteld wordt voor de subsidies aan professionele instellingen voor de meerjarenbegroting 2022 – 2025 een indexering van 1,5% te hanteren, gelijk aan het inflatiepercentage. • Voorgesteld wordt voor de overige subsidies, conform de huidige Begroting, geen indexering toe te passen in de meerjarenbegroting 2022 – 2025. • Voor de verbonden partijen wordt de bijdrage opgenomen zoals deze in de Begroting 2022 van de betreffende verbonden partij is vastgesteld. 55

• •

De tarieven van de OZB stijgen jaarlijks met het inflatiepercentage. In de (meerjaren)begroting 2022 – 2025 wordt uitgegaan van een stijging van de tarieven met 1,5% per jaar. De inkomstenbudgetten stijgen eveneens met het inflatiepercentage van 1,5% per jaar.

4.1.3 Rentebeleid • Het gehanteerde rentebeleid is opgenomen in de Financiële verordening Halderberge. • Er wordt geen rente berekend over de eigen financieringsmiddelen. • Rentekosten worden verzameld op het taakveld Treasury en via dit taakveld toegerekend aan de overige taakvelden. • Voor de toerekening van de rente aan de investeringen wordt een renteomslag opgesteld. De werkelijke rentekosten worden hierin afgezet tegen de boekwaarden van de activa en de voorraden en monden uit in een gemiddeld rentepercentage. Dit rentepercentage, dat wordt afgerond op een veelvoud van een half procent, wordt bij het opstellen van de Programmabegroting 2022 berekend. Op basis van het berekende rentepercentage in de Jaarrekening 2020 en de acuele rentes is de verwachting dat het rentepercentage in de Programmabegroting 2022 gehandhaaft wordt op 0,5%. De rente wordt toegerekend aan het taakveld waarvoor het activum is aangeschaft. • Indien sprake is van projectfinanciering wordt de rente rechtstreeks toegerekend aan het betreffende activum. Dit is bij twee gebouwen het geval, namelijk het gemeentehuis aan de Parklaan te Oudenbosch en de nieuwbouw van het Markland College. Die nieuwbouw staat gepland voor de jaren 2021 t/m 2023. • De toe te rekenen rente aan de grondexploitaties is gebaseerd op de daadwerkelijk te betalen rente.

Het over het vreemd vermogen te hanteren rentepercentage wordt bepaald op grond van het gewogen gemiddelde rentepercentage van de leningenportefeuille van de gemeente naar de verhouding vreemd vermogen / totaal vermogen op de balans. De rente wordt toegerekend over de boekwaarde van de bouwgronden in exploitatie per 1 januari van het begrotingsjaar. 4.1.4 Reserves en voorzieningen • Het beleid inzake reserves en voorzieningen is opgenomen in de Financiële verordening Halderberge. • Bij het opstellen van de Programmabegroting 2022 worden de bestaande reserves en voorzieningen indien nodig geactualiseerd. • Conform het rentebeleid vindt geen inflatiecorrectie plaats van de reserves en voorzieningen. 4.1.5 Bestemmingsreserve specifieke onderdelen sociaal domein • Voorgesteld wordt een bestemmingsreserve te vormen voor enkele specifieke onderdelen binnen het sociaal domein. Het betreft de onderdelen Landelijk Transitie Arrangement (jeugd), Hoogcomplex E arrangementen (jeugd), JeugdzorgPlus (jeugd) en grote woningaanpassingen (Wmo). Deze onderdelen uit het sociaal domein laten zich lastig tot niet voorspellen. De vraag naar dit soort zorg fluctueert en de financiële gevolgen bij een kleine afwijking in het aantal voorzieningen zijn groot, doordat het om zeer kostbare voorzieningen gaat.

Door steeds te kijken naar het zorggebruik in het verleden, het actuele beeld en de prognose proberen we zo realistisch mogelijk te ramen en bij te sturen. • De bestemmingsreserve wordt enkel gevuld uit een overschot op de hierboven genoemde onderdelen uit het sociaal domein. • De bestemmingsreserve kan enkel besteed worden aan de hierboven genoemde onderdelen uit het sociaal domein. Onderling kan er binnen de onderdelen overgeheveld worden. • Toevoegingen en onttrekkingen aan de bestemmingsreserve worden via de P&C cyclus voorgelegd aan de raad. • Na 2 jaar is er een herijkingsmoment. 4.1.6 Activa • De activa worden geactiveerd en afgeschreven conform het BBV en de Financiële verordening Halderberge. • Activa met een verkrijgingsprijs van minder dan € 20.000 worden niet geactiveerd, uitgezonderd gronden en onbewerkte terreinen die altijd worden geactiveerd. Bij de bepaling van het bedrag van € 20.000 wordt gekeken naar het totaal van de investering en niet naar de prijs per afzonderlijk goed. 4.1.7 Toerekening personele lasten • Personele lasten worden toegerekend aan de tarieven van de afvalstoffen- en rioolheffing, investeringen en grondexploitaties. Daarnaast worden kosten in rekening gebracht bij ontwikkelaars in het kader faciliterend grondbeleid.

56

•

•

•

•

Op basis van de urenraming bij de Begroting worden de personele kosten (inclusief overhead) die betrekking hebben op de taakvelden riolering en afvalverwijdering en -verwerking doorberekend in de tarieven van respectievelijk de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Het budgettair voordeel wat hierdoor ontstaat komt volledig ten gunste van de exploitatie. In het BBV is bepaald dat activa worden gewaardeerd tegen de verkrijgings-of vervaardigingsprijs. Hieronder vallen ook personeelskosten die direct aan een actief zijn toe te rekenen. In de Financiële verordening Halderberge is opgenomen dat met ingang van 2021 personele kosten (exclusief overhead) worden doorberekend aan investeringen. De personeelskosten worden uitgedrukt in een percentage van de totale kosten van de investering. Het berekende percentage wordt zowel op de raming voor het investeringsplan in de Begroting als voor de realisatie toegepast. Op basis van het huidige investeringsprogramma is een inschatting gemaakt van de toe te rekenen kosten. Hierbij is uitgegaan van een gemiddeld investeringsniveau voor de komende jaren en de beschikbare reguliere capaciteit. Het budgettair voordeel wat hierdoor ontstaat kan voor een bedrag van € 100.000 ten gunste worden gebracht van de exploitatie.

Wanneer er meer investeringen gedaan worden en het toe te rekenen bedrag aan investeringen hoger is, zal dit worden ingezet voor aanvullende capaciteit is om de geplande investeringsprojecten ook daadwerkelijk te kunnen realiseren. Op basis van de plankostenscan van de VNG worden de personele lasten (inclusief overhead) berekend die kunnen worden toegerekend aan de grondexploitaties. Het gemiddelde budgettair voordeel wat hierdoor ontstaat komt tot een bedrag van € 250.000 per jaar ten gunste van de exploitatie. Wanneer er op basis van de plankostenscan meer toegerekend moet worden, zal dit worden ingezet voor aanvullende capaciteit om de grondexploitaties ook daadwerkelijk te kunnen realiseren. Op basis van de Nota Kostenverhaal kunnen kosten van faciliterend grondbeleid worden doorberekend aan externe ontwikkelaars. Het door te berekenen bedrag wordt per project bepaald op basis van een plankostenscan. Het budgettair voordeel wat hierdoor ontstaat komt tot een bedrag van € 100.000 ten gunste van de exploitatie, uitgaande van een inschatting van het aantal projecten en de beschikbare reguliere capaciteit. Wanneer er op basis van de nota kostenverhaal meer werkzaamheden kunnen worden doorbelast, zal dit worden ingezet voor aanvullende capaciteit om deze projecten ook daadwerkelijk te kunnen realiseren.

4.1.8 Gemeentefonds Algemeen De meicirculaire 2021 vormt de basis voor de meerjarenraming van de uitkeringen uit het gemeentefonds in deze Zomernota 2021 – 2025. De meicirculaire geeft informatie over de verwachte ontwikkeling van de omvang van het Gemeentefonds. De jaarlijkse mutatie van de omvang van het Gemeentefonds wordt aangeduid met de term accres. De omvang van het Gemeentefonds is gekoppeld aan de ontwikkeling van de accresrelevante rijksuitgaven (normeringsmethodiek). Daarnaast melden de beheerders van het Gemeentefonds (de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiën) in de meicirculaire de verwachte (landelijke) ontwikkeling van de aantallen eenheden van diverse verdeelmaatstaven, de zogeheten uitkeringsbasis, en de eventuele taakmutaties en/of beleidsintensiveringen. Wanneer er een taak van het Rijk naar de gemeenten wordt overgeheveld of de gemeenten er een extra taak bij krijgen, ontvangen de gemeenten hiervoor doorgaans middelen van het Rijk. Deze rijksmiddelen worden veelal toegevoegd aan het Gemeentefonds. De verdeling van deze rijkmiddelen kan dan plaatsvinden via de algemene uitkering of een afzonderlijke decentralisatieuitkering.

Behoedzaamheidsreserve lager accres In de meerjarenraming van de algemene uitkering (2022 - 2025) houden wij er rekening mee dat het werkelijke accres vanaf het jaar 2022, dat - naar verwachting - definitief vastgesteld wordt in de meicirculaire 2023, zo’n € 200.000 lager uitvalt ten opzichte van de huidige accresraming (stand meicirculaire 2021). Daarbij gaan wij er vooralsnog vanuit dat de huidige normeringssystematiek (ook wel trap-op-trap-af-systematiek) voor de komende jaren gehandhaafd blijft. Voor de jaren 2020 en 2021 is het accres bevroren naar de stand van de meicirculaire 2020 (coronamaatregel). Dit betekent dat het accres voor deze jaren vast is komen te staan. Er vindt achteraf geen verrekening meer plaats. Voor de jaren 2020 en 2021 is er dan ook vooraf geen bedrag ingehouden (behoedzaamheidsreserve), omdat het risico dat het accres lager uitvalt niet meer aanwezig is (het accres is immers vast te komen staan voor deze jaren). BTW-compensatiefonds (BCF) In de meerjarenraming van de algemene uitkering wordt er geen rekening gehouden met een eventuele ruimte onder het BCF-plafond.