RV 2021.0002886 Vaststelling bestemmingsplan Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding.pdf

4.3.2

Het Kabelbed ............................................................................................................................. 31

4.3.3

De Dubbelbestemming in het bestemmingsplan ...................................................................... 33

Onderzoek en beperkingen ................................................................................................ 35 5.1

Actualisatie trace in relatie tot milieu-onderzoeken ............................................................ 35

5.2

Water .................................................................................................................................... 35

5.2.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 35

5.2.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 38

5.2.3

Conclusie .................................................................................................................................... 38

5.3

Bodem ................................................................................................................................... 38

5.3.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 38

5.3.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 39

5.3.3

Conclusie .................................................................................................................................... 41

5.4

Flora en fauna ....................................................................................................................... 42

5.4.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 42

5.4.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 43

5.4.3

Conclusie .................................................................................................................................... 47

5.5

Cultuurhistorie en archeologie ............................................................................................. 47

5.5.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 47

5.5.2

Inventarisatie cultuurhistorie en archeologisch onderzoek ...................................................... 48

5.5.3

Conclusie .................................................................................................................................... 49

5.6

Geluid .................................................................................................................................... 49

5.6.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 49

5.6.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 50

5.6.3

Conclusie .................................................................................................................................... 50

5.7

Lucht ..................................................................................................................................... 50

5.7.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 50

5.7.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 51

5.7.3

Conclusie .................................................................................................................................... 52

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

3

5.8

Externe veiligheid ................................................................................................................. 52

5.8.1

Wet- en regelgeving................................................................................................................... 52

5.8.2

Onderzoek.................................................................................................................................. 53

5.8.3

Conclusie .................................................................................................................................... 53

5.9

Elektrische en magnetische velden ...................................................................................... 54

5.10

Kabels en leidingen............................................................................................................ 55

5.10.1

Wet en regelgeving ................................................................................................................ 55

5.10.2

Inventarisatie ......................................................................................................................... 55

5.10.3

Conclusie ................................................................................................................................ 55

5.11

Luchtvaartverkeer ............................................................................................................. 56

5.11.1

Wet- en regelgeving ............................................................................................................... 56

5.11.2

Inventarisatie ......................................................................................................................... 56

5.11.3

Conclusie ................................................................................................................................ 56

5.12

Explosieven ........................................................................................................................ 56

5.12.1

Onderzoek .............................................................................................................................. 56

5.12.2

Conclusie ................................................................................................................................ 56

5.13

6

5.13.1

Onderzoek .............................................................................................................................. 57

5.13.2

Conclusie ................................................................................................................................ 58

Uitvoerbaarheid ................................................................................................................ 60 6.1

Financiële uitvoerbaarheid ................................................................................................... 60

6.1.1

Aangewezen bouwplannen in plangebied................................................................................. 60

6.1.2

Belemmeringenwet privaatrecht............................................................................................... 60

6.1.3

Zakelijk recht strook................................................................................................................... 60

6.2

7

Milieueffectrapportage ..................................................................................................... 57

Maatschappelijke uitvoerbaarheid ....................................................................................... 61

6.2.1

Resultaten watertoets ............................................................................................................... 61

6.2.2

Resultaten wettelijk vooroverleg............................................................................................... 61

6.2.3

Resultaten ter inzagelegging ..................................................................................................... 63

Juridische aspecten ........................................................................................................... 64 7.1

Hybride karakter van dit bestemmingsplan ......................................................................... 64

7.2

Opzet regels en verbeelding ................................................................................................. 64

7.3

Inleidende regels .................................................................................................................. 65

7.4

Bestemmingsregels ............................................................................................................... 65

7.4.1

Bestemmingen ........................................................................................................................... 65

7.4.2

Dubbelbestemmingen ............................................................................................................... 65

7.5

Algemene regels ................................................................................................................... 66

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

4

7.6

Overgangs- en slotregels ...................................................................................................... 67

7.7

Handhaafbaarheid ................................................................................................................ 67

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

5

1 Inleiding 1.1 Aanleiding Aanleiding voor dit bestemmingsplan is het verzoek van TenneT om een netwerkuitbreiding mogelijk te maken waarbij de bestaande 150 kV-verbinding tussen de transformatorstations Vijfhuizen en Nieuwe Meer in capaciteit wordt vergroot. Dat betekent dat extra ondergrondse hoogspanningsverbindingen worden aangelegd op het tracé zoals hierna getoond.

Nieuwe verbindingen geprojecteerd op luchtfoto.

Deze netuitbreiding is noodzakelijk om capaciteitsknelpunten elders in het 150 kV-netwerk te voorkomen en bij een grootschalige calamiteit of een ernstig defect adequaat en snel te kunnen handelen. Gemeente Haarlemmermeer heeft grote ambities voor de verdere ontwikkeling van de gemeente. Het gaat om woningen en velerlei voorzieningen, waaronder datacentra. Het gaat ook om thema’s als (elektrisch) vervoer, verduurzaming van de glastuinbouw en de energietransitie. Dit alles vergt meer elektriciteit. Om deze groei mogelijk te maken, moeten er transformatorstations bij komen en moeten de netten van Liander en TenneT worden verzwaard en uitgebreid om zodoende de transportcapaciteit te vergroten. Op deze manier willen de netbeheerders de ambities van de gemeente faciliteren. Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

6

Het voorliggende bestemmingsplan voor het kabeltracé tussen De Liede en Nieuwe Meer krijgt binnenkort een vervolg in een apart bestemmingsplan voor een kabeltracé tussen Lijnden en de oostzijde van Hoofddorp. Omdat de Oostflank van Haarlemmermeer en bouwplannen in Hoofddorp snel tot ontwikkeling komen, heeft ook voorliggend bestemmingsplan enige urgentie. TenneT is in de Elektriciteitswet 1998 aangewezen als beheerder van het landelijk hoogspanningsnet en heeft daarmee een wettelijke verantwoordelijkheid voor een ongestoorde werking van de hoogspanningsnetten. De aanleg van de 150 kV-verbindingen passen niet in de geldende bestemmingsplannen. Dit betekent dat deze bestemmingsplannen (gedeeltelijk) moeten worden herzien om de ontwikkeling van de verbindingen mogelijk te maken. Het voorliggende bestemmingsplan vormt de planologisch-juridische regeling waarmee de verbindingen mogelijk worden gemaakt. De capaciteitsuitbreiding in de verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer is noodzakelijk, ongeacht de locatie van een nieuw transformatorstation in de A4-zone. De realisatie van deze netuitbreiding kan niet langer uitgesteld worden, en daarom is ervoor gekozen om deze capaciteitsuitbreiding separaat van de ontwikkelingen rondom het station in de A4-zone in procedure te brengen.

Het voorliggende bestemmingsplan voor het kabeltracé tussen De Liede en Nieuwe Meer krijgt binnenkort een vervolg in een apart bestemmingsplan voor een kabeltracé tussen Lijnden en Rozenburg. Aan de Incheonweg in Rozenburg is een nieuw transformatorstation voorzien. Op 24 november 2020 heeft het college van de gemeente Haarlemmermeer een voorlopig locatiebesluit genomen en besloten dat een haalbaarheidsonderzoek wordt uitgevoerd naar de vestiging van een nieuw station aan de Incheonweg. Het definitieve besluit over de locatie wordt voorzien in februari 2021. Er wordt dan ook een ontwerp-bestemmingsplan voorbereid waarin zowel het nieuwe transformatorstation aan de Incheonweg als de verbinding tussen dit nieuwe station en Lijnden zijn opgenomen. Wanneer de kabelverbinding tussen station Vijfhuizen en Lijnden wordt gekoppeld aan de kabelverbinding tussen Lijnden en het nieuwe station aan de Incheonweg, ontstaat een verbinding tussen de stations Vijfhuizen en Incheonweg. De capaciteitsuitbreiding in de verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer is noodzakelijk, ongeacht de precieze locatie van het nieuwe transformatorstation in de A4-zone. De realisatie van deze netuitbreiding is zeer urgent. In de voorbereidingsfase was de verwachting dat de ontwikkeling van een nieuw station een langere doorlooptijd kent dan de voorbereiding van nieuwe verbindingen.

Daarom is ervoor gekozen om deze capaciteitsuitbreiding separaat van de ontwikkelingen rondom het nieuwe station in de A4-zone in procedure te brengen. Er is voor gekozen om, naast de verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer, ook een deel van de verbinding tussen Vijfhuizen en het nieuwe transformatorstation aan de Incheonweg mee te nemen. In de voorbereidingsfase van dit ontwerp-bestemmingsplan was de locatie aan de Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

7

Incheonweg nog niet bekend. Wel was bekend wat het zoekgebied was. Op basis daarvan stond vast dat het deel van de verbinding tussen Vijfhuizen en het nieuwe station in ieder geval vanuit Vijfhuizen tot aan Lijnden zou lopen en vandaar naar het zuiden zou afbuigen. Dit deel van de verbinding is opgenomen in voorliggend bestemmingsplan, omdat dit voordelen biedt voor de inpassing van de verbindingen in de omgeving. • Er is een ontwerp gemaakt waarbij de verbindingen voor Vijfhuizen-Nieuwe Meer en voor Vijfhuizen-Lijnden in samenhang zijn ontworpen. • Doordat de engineering in één hand lag is het ruimtebeslag zo klein mogelijk gehouden. • De milieueffecten zijn bepaald aan de hand van dit ontwerp. Een kleiner ruimtebeslag leidt ertoe dat de impact op het milieu zo gering mogelijk is. • Voor eigenaren en gebruikers van de gronden aan het tracé, voor omwonenden en andere belanghebbenden leidt het opnemen van de verbinding Vijfhuizen-Lijnden in voorliggend bestemmingsplan tot meer duidelijkheid over wat de totale impact is van de aanleg van de verbindingen.

1.2 Ligging en begrenzing plangebied Het plangebied van bestemmingsplan wordt gevormd door het kabelbed van de kabelverbindingen tussen de transformatorstations “Vijfhuizen” en “Nieuwe Meer” voor zover gelegen op het grondgebied van de gemeente Haarlemmermeer. Het gebied wordt van west naar oost globaal begrensd door het 150 kV-transformatorstation “Vijfhuizen” in De Liede, langs de Schipholweg, de (omgelegde) Rijksweg A9, het dorp en het knooppunt Badhoevedorp richting het transformatorstation “Nieuwe Meer” in de gemeente Amsterdam. Het plangebied loopt tot de gemeentegrens met Amsterdam. Zie de figuur hierna.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

8

Figuur: Ligging plangebied op topografische ondergrond.

1.3 Doel en planvorm Het onderhavige bestemmingsplan ‘Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV-verbinding’ heeft tot doel om het juridisch-planologisch kader te bieden voor de aanleg van nieuwe ondergrondse 150 kVkabelverbindingen. Het bestemmingsplan heeft daarmee een evident ontwikkelingsgericht karakter. Het voorliggende bestemmingsplan is een aanvulling op diverse vigerende bestemmingsplannen ten behoeve van de ondergrondse kabelverbindingen. Op de gronden van de ondergrondse kabelverbindingen blijven de geldende bestemmingsplannen van kracht, maar deze worden aangevuld door toevoeging van een dubbelbestemming voor de ondergrondse kabelverbindingen. In een zogenoemde schakelbepaling in de regels is de reikwijdte van het plan vastgelegd.

1.4

Geldende bestemmingsplannen en regelingen

Het onderhavige bestemmingsplan ‘Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV-verbinding’ met het kabelbed voor het tracé van transformatorstation “Vijfhuizen” naar transformatorstation “Nieuwe Meer” doorkruist het plangebied van een groot aantal bestemmingsplannen en één enkele beheersverordening. Zie hierna de afbeelding waarop het tracé van de ondergrondse hoogspanningsverbindingen is geprojecteerd op de luchtfoto van het gebied.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

9

Tracé Vijfhuizen – Nieuwe Meer geprojecteerd op luchtfoto.

Om alvast aan te kondigen dat een nieuw bestemmingsplan voor het kabelbed wordt voorbereid en om te voorkomen dat er in het reserveringsgebied ontwikkelingen moeten worden vergund die in de weg staan aan de realisatie van de noodzakelijke hoogspanningsverbinding, heeft de raad van de gemeente Haarlemmermeer op 11 juli 2019 een voorbereidingsbesluit genomen. Het voorbereidingsbesluit is op 25 februari 2020 in werking getreden en vervalt van rechtswege zodra het bestemmingsplan in werking treedt ter voorbereiding waarvan het besluit is genomen. Dat laatste is alleen het geval indien het ontwerpbestemmingsplan binnen een jaar na inwerkingtreding van het voorbereidingsbesluit ter visie is gelegd. Het onderhavige bestemmingsplan moet daarin voorzien. Daartoe vult het onderhavige bestemmingsplan 'Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV-verbinding' de onderstaande bestemmingsplannen aan met de dubbelbestemmingen 'Leiding Hoogspanningsverbinding 150kV', en de gebiedsaanduiding 'wetgevingszone - wijzigingsgebied':

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

10

Bestemmingsplan

Vastgesteld

Identificatienummer

Badhoevedorp Lijnden-Oost

04-07-13 NL.IMRO.0394.BPGbadlynoost00000-C001

Badhoevedorp Lijnden Oost 1e herziening

17-03-16 NL.IMRO.0394.BPGbadlynoost1eher-C001

Buitengebied Noord

04-07-13 NL.IMRO.0394.BPGlgbbuitengebnrd-C001

De Liede

04-07-13 NL.IMRO.0394.BPGvyfdeliede00000-C001

Nieuwe Meer 1e herziening

06-12-18 NL.IMRO.0394.BPGbadnwmeer1eherz-C001

Ringvaart

26-01-17 NL.IMRO.0394.BPGlgbringvaart-C001

Schiphol

24-11-11 NL.IMRO.0394.BPGsplschiphol0000-C001

Schiphol 1e herziening

16-03-17 NL.IMRO.0394.BPGsplschiphol1ehz-C001

Voor deze gronden blijven de onderliggende bestemmingen met bijbehorende regels en verbeelding onverkort van toepassing, aangevuld met de nieuwe dubbelbestemming en gebiedsaanduiding. Daarnaast vervangt het bestemmingsplan 'Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding' de beheersverordening Haarlemmermeer 2014, vastgesteld 4 december 2014 met Identificatienummer NL.IMRO.0394.BVOhlm2014-C001, voor zover het de gronden betreft die deel uit maken van het onderhavige bestemmingsplan. Een deel van het kabeltracé wordt namelijk bestreken door een beheersverordening en die kan niet met nieuwe ontwikkelingen in de vorm van een nieuwe dubbelbestemming worden aangevuld. Voor dit gedeelte van het kabeltracé vervangt het onderhavige bestemmingsplan de beheersverordening. Ter plaatse wordt het bestaande gebruik volgens de onderliggende bestemmingen overgenomen in de vorm van de enkelbestemmingen ‘Agrarisch’, ‘Verkeer’, ‘Water’, de dubbelbestemmingen ‘Leiding Brandstof’, ‘Leiding Water’ en de gebiedsaanduidingen ‘geluidzone – gezoneerd industrieterrein’, ‘geluidzone – industrie’ en ‘luchtvaartverkeerszone – lib’. Voor de nieuwe ontwikkelingen is de enkelbestemming ‘Leiding – Hoogspanningsverbinding 150 kV’ toegevoegd en de gebiedsaanduiding ‘wetgevingszone wijzigingsgebied’. De thematische beheersverordeningen (datacenter en biomassacentrales) zijn niet relevant voor dit plangebied.

Deze kunnen niet gerealiseerd worden binnen dit plangebied.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

11

Schermafdruk: op grens beheersverordening (Hoofdweg Oostzijde) is overgang tussen aanvullen en vervangen zichtbaar.

In het onderhavige bestemmingsplan 'Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding' is dat juridisch vastgelegd met een zogenaamde schakelbepaling in artikel 13 van de regels.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

12

1.5 Planproces Een bestemmingsplan doorloopt de procedure zoals bedoeld in de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Het voorontwerp bestemmingsplan is ex art. 3.1.1 Besluit ruimtelijke ordening (Bro) voor advies voorgelegd aan Rijk, provincie en waterschap. Door de gemeente Haarlemmermeer is in dit stadium van planvorming ook de betreffende dorps- of wijkraad in de gelegenheid gesteld op het voorontwerpbestemmingsplan te reageren. Binnengekomen reacties uit het wettelijk vooroverleg zijn verwerkt in dit ontwerpbestemmingsplan. Tijdens de tervisieligging van het ontwerpbestemmingsplan kan eenieder schriftelijk, mondeling of digitaal een zienswijze kenbaar maken. De ingediende zienswijzen worden afgewogen bij de vaststelling van het bestemmingsplan. Het vastgestelde bestemmingsplan wordt ter inzage gelegd. Gedurende deze terinzageligging kan beroep worden ingesteld bij de Raad van State. Dit kan uitsluitend door belanghebbenden die ook een zienswijze tegen het ontwerpbestemmingsplan hebben ingediend, of door eenieder voor zover het onderdelen betreft die door de gemeenteraad gewijzigd zijn vastgesteld.

1.6 Leeswijzer Het tweede hoofdstuk van deze toelichting geeft een beeld van de bestaande situatie in het plangebied. Er wordt een beschrijving gegeven van de ruimtelijke en functionele structuur van het gebied. In het derde hoofdstuk wordt ingegaan op het relevante beleid en de regelgeving en de invloed hiervan op het bestemmingsplan. Het vierde hoofdstuk gaat in op de nieuwe situatie met de te verwachten ontwikkelingen en de gewenste ruimtelijk-functionele structuur. Het vijfde hoofdstuk gaat in op de onderzoeksgegevens en beperkingen. In het hoofdstuk zes komt de uitvoerbaarheid aan bod en in het laatste hoofdstuk wordt ingegaan op de juridische aspecten van dit bestemmingsplan.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

13

2 Beschrijving huidige situatie 2.1 Ruimtelijke structuur 2.1.1 Algemeen Het westelijk uiteinde van het plangebied begint bij schakel- en/of transformatorstation Vijfhuizen en omvat industrieterrein De Liede en de strook tussen A9 en de N232 tot aan Boesingheliede. Het oostelijk uiteinde van het plangebied is de gemeentegrens in de Ringvaart te Nieuwe Meer en gaat via een brede strook vanaf Nieuwe Meer ten zuidoosten van de A4 tot aan de start- en landingsbaan Buitenveldert van luchthaven Schiphol.

2.1.2 Historie Na bijna 200 jaar plannenmakerij wordt in 1852 de Haarlemmermeer uiteindelijk drooggemalen. De in de loop der tijd steeds verder uitdijende waterplas, die uiteindelijk een bedreiging vormde voor de stad Amsterdam, wordt getransformeerd tot een door (militaire) ingenieurs ingericht agrarisch gebied: sober en doelmatig. Omdat het water van het Haarlemmermeer aan Amsterdam ook als verdediging van de stad een rol vervulde, wordt al vrij snel (1891-1894) in de nieuwe droogmakerij een militaire verdedigingslinie, de Geniedijk, geïntegreerd als onderdeel van de Stelling van Amsterdam. Bij de drooglegging van de polder is ruimte geboden aan het ontginnen van agrarisch landschap. Dit gedeelte van het agrarische gebied tussen Amsterdam en Schiphol wordt doorsneden door de nodige infrastructuur. Beeldbepalend in dit gedeelte is de Rijksweg A9, die van Alkmaar naar de A2 loopt onder Amsterdam en Badhoevedorp door.

2.1.3 Infrastructuur en landschap Het weglichaam van de A9 met de knooppunten Raasdorp te Lijnden en Nieuwe Meer, de rechte polderwegen (Schipholweg), de tochten en de kavelstructuur bepalen het landschap waarin het tracé van de 150 kV-verbindingen zich bevindt. De hoofdstructuur van het gebied waar het tracé van de 150 kV-verbindingen langs loopt bestaat uit de A9 die onlangs ter hoogte van Badhoevedorp is omgelegd, de Schipholweg met de Spaarnwoudertocht, en de haaks daarop staande polderwegen en tochten en vaarten. Het polderlandschap van de Haarlemmermeer is uniek. De polder ligt vier tot zes meter onder NAP en heeft een consequente en sober uitgevoerde structuur met loodrecht op elkaar staande lijnen. Dit wordt een orthogonale structuur genoemd. Vaarten, tochten, polderwegen, enkelrijige boombeplanting en grote arealen landbouw zijn kenmerkende elementen in dit landschap. Deze oorspronkelijke structuur is nog steeds zichtbaar en wordt gekoesterd. Het oorspronkelijke raamwerk van het landschap is ruimtelijk versterkt door het toevoegen van nieuwe waterlopen en lanen. Daarnaast kent Haarlemmermeer het naoorlogse netwerk van regionale en nationale verbindingswegen. Dit bovenlokale netwerk ontsnapt in toenemende mate aan de orthogonale structuur van de droogmakerij, omdat de snelheden op deze netwerken zich niet verstaan met haakse bochten.

Zie paragraaf 5.3.2 voor de gevolgen van de aanleg van de ondergrondse kabelverbindingen voor de natuur.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

14

2.2 Functionele structuur 2.2.1 Snelwegen en agrarische gronden De omgeving waar de 150 kV-verbindingen komen te liggen, worden bepaald door de verkeersaders A9 en knooppunten Nieuwe Meer en Raasdorp te Lijnden. Een groot deel van het tracé komt langs de Schipholweg te liggen. Voorts kruist het tracé een aantal hoge druk aardgasleidingen. De directe omgeving bevat sportvelden, het knooppunt Badhoevedorp (A4 en A9) en een golfbaan (The International). Het plangebied gaat verder van Schiphol in een brede strook in noordwestelijke richting tot aan de A5. Dit deel bevat ook het nieuwe tracé van de omlegging van de A9 Badhoevedorp. Dit deelgebied bestaat voornamelijk uit graslanden, akkers, sloten en wegen met her en der bomenrijen.

2.2.2 Luchthaven Een deel van de toekomstige 150 kV-verbindingen ligt onder de rook van de luchthaven Schiphol. De oppervlakte van Schiphol is sinds 1916 gestaag gegroeid. In 1945 werd de Oostbaan aangelegd, gevolgd door de Aalsmeerbaan (1950), Kaagbaan (1960), Buitenveldertbaan (1967) en Zwanenburgbaan (1968). Laatstgenoemde baan ligt net als de Polderbaan, in de directe nabijheid van de toekomstige 150 kVverbindingen. In 2003 werd de Polderbaan aangelegd.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

15

3 Beleid en regelgeving 3.1 Rijksbeleid 3.1.1 Nationale Omgevingsvisie De kaders van het rijksbeleid op het gebied van de fysieke leefomgeving zijn opgenomen in de Nationale Omgevingsvisie (NOVI). De NOVI is op 11 september 2020 vastgesteld en is vanaf 12 februari 2021 bindend voor het Rijk als geldende visie onder Wet ruimtelijke ordening. De NOVI vervangt daarmee de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR, 2012). Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Nederland staat immers voor een aantal urgente opgaven, die zowel lokaal, nationaal als wereldwijd spelen. Het zijn grote en complexe opgaven op het gebied van klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw. Deze opgaven zullen Nederland flink veranderen. De toenemende druk op de fysieke leefomgeving vraagt daarbij om een actiever Rijksoverheid. De NOVI stelt een integrale aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en maatschappelijke organisatie, en met meer regie vanuit het Rijk. Regie vanuit het Rijk betekent echter niet het centraliseren van taken en verantwoordelijkheden; wel het geven van richting op grote opgaven en regie op goed samenspel, zowel publiek als publiek/privaat.

In de NOVI zijn de genoemde opgaven samengevat in vier prioriteiten: • ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; • een duurzaam en economisch groeipotentieel; • sterke en gezonde steden en regio's; • toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Om dit te bereiken worden 21 nationale belangen benoemt in de NOVI waarop de nationale overheid zich richt. Deze hebben onder andere betrekking op het zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften, het waarborgen en realiseren van een veilig, robuust en duurzaam mobiliteitssysteem, het beperken van klimaatverandering, het waarborgen van de hoofdinfrastructuur voor transport van stoffen via (buis)leidingen, het behouden en versterken van cultureel erfgoed en landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten van (inter)nationaal belang en het verbeteren en beschermen van natuur en biodiversiteit. Deze 21 nationale belangen hebben ook een relatie met het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). De voorgestelde aanleg van de 150 kV-verbindingen in het plangebied dragen bij aan deze doelstelling.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

16

3.1.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening In het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro), staat een aantal onderwerpen waarvoor het Rijk uit het oogpunt van de nationale belangen in de structuurvisie Infrastructuur en Ruimte regels stelt. Voor gemeente Haarlemmermeer is hierin van belang: • Toekomstige uitbreiding van het hoofdwegennet en hoofdspoorwegennet; • De ruimte reservering voor de parallelle kaagbaan; • Zones onder hoogspanningsverbindingen worden gevrijwaard; • Aan de provincies is opgedragen om herijkte EHS te beschermen; • Primaire waterkeringen buiten het kustfundament krijgen ruimtelijke bescherming; • Nationale landschappen zoals het erfgoed van de Stelling van Amsterdam, worden ruimtelijk beschermd; • Kaders voor onder meer het bundelen van verstedelijking en voor de bufferzones. Het plan voorziet in een capaciteitsuitbreiding van een bestaande 150 kV-verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. Dit betreft geen net/verbindingen met een spanning van 220 kV. Derhalve zijn de in het Barro opgenomen regels met betrekking tot de elektriciteitsvoorziening niet van toepassing voor het plan.

3.1.3 Besluit ruimtelijke ordening In het Besluit ruimtelijke ordening (Bro, 2017) is de ladder voor duurzame verstedelijking opgenomen. Met de ladder voor duurzame verstedelijking wordt een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten nagestreefd. De Ladder voor duurzame verstedelijking is geregeld in artikel 3.1.6 lid 2 en luidt: ‘De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien.’ De begrippen “bestaand stedelijk gebied” en “nieuwe stedelijke ontwikkeling”, zijn opgenomen in artikel 1.1.1 lid 1 aanhef en onder h en i Bro. De 'behoefte' is de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar looptijd van een bestemmingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). De Ladder bepaalt niet voor welke regio de behoefte in beeld moet worden gebracht. De aard en omvang van de stedelijke ontwikkeling bepaalt op welk niveau de afweging moet worden gemaakt.

De afbakening van het onderzoeksgebied is dus afhankelijk van het beoogde programma in het bestemmingsplan. De Ladder biedt de mogelijkheid om in geval van een globaal bestemmingsplan met uitwerkingplichten en/of wijzigingsbevoegdheden, in het moederplan te bepalen dat het Ladderonderzoek pas hoeft te worden verricht bij vaststelling van het uitwerkingsplan of het wijzigingsplan. Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

17

De aanleg van ondergrondse 150 kV-verbindingen worden echter niet als een nieuwe stedelijke ontwikkeling in de zin van het Besluit ruimtelijke ordening aangemerkt. De ladder voor duurzame verstedelijking is daarom niet van toepassing op voorliggend plan.

3.1.4 Luchthavenindelingbesluit Schiphol De ruimtelijke consequenties van het rijksbeleid voor Schiphol zijn geformuleerd in het Luchthavenindelingbesluit (LIB). In dit besluit is een beperkingengebied opgenomen waarbinnen beperkingen worden gesteld ten aanzien van het gebruik en de bestemming van de grond voor zover deze noodzakelijk zijn met het oog op veiligheid (hoge bebouwing) en geluidsbelasting. In dit besluit zijn gronden aangewezen waarbinnen beperkingen gelden ten aanzien van het gebruik en de bestemming van gronden voor zover deze noodzakelijk zijn met het oog op veiligheid (beperkingen voor hoge bebouwing) en geluidsbelasting (beperkingen voor nieuwe woningen) van Schiphol. Hoewel verschillende zones en regels uit het LIB van toepassing zijn in het plangebied, zijn ze voor ondergrondse kabelverbindingen niet relevant.

3.1.5 Structuurvisie Buisleidingen In oktober 2012 heeft het Ministerie van Infrastructuur en Milieu de Structuurvisie Buisleidingen vastgesteld. De Structuurvisie Buisleidingen geeft aan waar in de toekomst ruimte dient te worden vrijgehouden om buisleidingen van nationaal belang voor transport van gevaarlijke stoffen te kunnen leggen. De buisleidingenstroken hebben als doel bij te dragen aan de versterking van de Nederlandse positie in het internationale aardgastransportnetwerk. Bij de realisatie van de 150 kV-verbindingen wordt de benodigde afstand tot bestaande gasleidingtracés in acht genomen. Voor een toelichting wordt verwezen naar paragraaf 5.7.

3.1.6 Inpassingsplan Randstad 380 kV De globale ruimtelijke reservering voor de Randstad 380 kV-verbinding heeft plaatsgevonden met de vierde partiële herziening van het Tweede Structuurschema Elektriciteitsvoorziening (SEV II, 1994), de planologische kernbeslissing 'Randstad 380 kV-verbinding' (pkb). In de pkb is het zoekgebied voor het tracé van de Randstad 380 kV-verbindingen globaal omschreven en zijn de uitgangspunten vastgelegd voor de verdere besluitvorming. Het tracé is ongeveer 60 km lang en loopt van het transformatorstation in Beverwijk via het transformatorstation Vijfhuizen tot het transformatorstation in Bleiswijk (transformatorstation 'Zoetermeer'). Deze tracékeuze omvat de beslissing om een deel van de hoogspanningsverbinding ondergronds aan te leggen. Het onderhavige bestemmingsplan voorziet in nieuwe ondergrondse 150 kV-verbindingen tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. Verder zijn in dit gebied de volgende ontwikkelingen relevant:

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

18

• •

Bij Vijfhuizen is sprake van een bestaand 150 kV-transformatorstation en wordt een nieuw 380 kV-station gebouwd. Er is sprake van vier ondergrondse trajecten in het tracé van de Noordring: om het Noordzeekanaal te passeren, vanaf station Vijfhuizen tot aan Drie Merenweg, langs de wijk Floriande in Hoofddorp en bij Rijpwetering vanwege onder meer een bebouwingslint en aanwezige en toekomstige buisleidingen. Voor het overige is sprake van een bovengronds tracé. Wel wordt in het kader van de (besluitvorming over de) Noordring bij het Natura 2000gebied De Wilck, nabij Schiphol, bij de wijk Floriande (Hoofddorp) en ten oosten van Lisserbroek een bestaande 150 kV-leiding ondergronds gebracht. Ten slotte wordt een aantal bestaande 150 kV-verbindingen opgeruimd doordat ze worden opgehangen in de masten van de nieuwe 380 kV-verbinding, ondergronds worden aangelegd, of omdat de 380 kV-verbinding hun functie overneemt. Dit laatste is het geval voor de 150 kV-verbinding Velsen-Vijfhuizen.

3.1.7 Nationaal waterplan 2016-2021 Het Nationaal Waterplan (2015) geeft de hoofdlijnen, principes en richting van het nationale waterbeleid in de planperiode 2016-2021, met een vooruitblik richting 2050. Het kabinet speelt proactief in op de verwachte klimaatveranderingen op lange termijn, om overstromingen te voorkomen. Het Nationaal Waterplan gaat in op het robuust en toekomstgericht inrichten van het Nederlands watersysteem, gericht op een goede bescherming tegen overstromingen, het voorkomen van wateroverlast en droogte en het bereiken van een goede waterkwaliteit en een gezond ecosysteem als basis voor welzijn en welvaart. De volgende onderdelen komen in het plan naar voren: • De Deltabeslissingen (waterveiligheid, zoetwatervoorziening en ruimtelijke adaptatie); • De Beleidsnota Noordzee; • De verankering van afspraken die betrekking hebben op water vanuit het Energieakkoord; • De Natuurvisie; • De Internationale Waterambitie; • De geactualiseerde plannen en maatregelenprogramma’s om te voldoen aan de Europese eisen voor waterkwaliteit, overstromingsrisico's en het mariene milieu. Het plan omvat een integrale benadering, door natuur, scheepvaart, landbouw, energie, wonen, recreatie, cultureel erfgoed en economie (inclusief verdienvermogen) zo veel mogelijk in samenhang met de wateropgaven te ontwikkelen.

De ambitie is dat overheden, bedrijven en burgers zich in 2021 meer bewust zijn van de kansen en bedreigingen van het water in hun omgeving. Zie hierover ook paragraaf 5.1.

3.1.8 Beleidsnota mainport en metropool Het Rijk heeft in samenwerking met de zogenaamde regiopartijen en de partijen uit de luchtvaartsector een beleidsnota (2016) opgesteld voor de Schipholregio. Deze beleidsnota is een Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

19

uitwerking van het programma SMASH (Structuurvisie Mainport Amsterdam Schiphol Haarlemmermeer) en is erop gericht de mainport Schiphol en haar regio te versterken en helderheid te bieden wat betreft de mogelijkheden voor de verdere ruimtelijke en infrastructurele ontwikkeling. De nota heeft de ambitie om de kracht en kwaliteiten van de regio verder uitbouwen, de economische ontwikkeling van de regio en Schiphol te stimuleren en kansen en potenties in de regio beter benutten. Daarnaast willen de partijen binnen de regio de verwachte woningbehoefte van 440.000 geschatte woningen accommoderen. De kracht en kwaliteit van de Schipholregio komt voort uit de compactheid ervan en haar diversiteit aan functies. De focus ligt hierbij op vier beleidsopgaven: 1. het versterken van de ruimtelijk-economische structuur; 2. het ruimte bieden voor verstedelijking, kwaliteit van leefomgeving en leefbaarheid; 3. het ruimte bieden voor verdere ontwikkeling van een veilige, concurrerende en duurzame luchtvaart in combinatie met een optimale netwerk- en mainportkwaliteit. 4. meer en betere samenwerking tussen Rijk, regio, marktpartijen en luchtvaartsector. De beoogde aanleg van ondergrondse kabelverbindingen draagt bij aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat in deze regio.

Voldoende capaciteit van het elektriciteitsnet is immers van wezenlijk belang voor de vestiging van bedrijven, kantoren en woningen.

3.2 Provinciaal en regionaal beleid 3.2.1 Omgevingsvisie Noord-Holland 2050 De Omgevingsvisie Noord-Holland 2050 (2018) is het integrale provinciale beleidsplan voor de gehele provincie Noord-Holland. In deze visie staat beschreven hoe de provincie de ambities wil realiseren voor de belangrijkste ontwikkelingen die op ons afkomen: • Klimaatverandering • Overgang naar duurzame energie • Verdere verstedelijking • Bereikbaarheid • Gezonde leefomgeving • Economische transitie • Natuur en biodiversiteit De hoofdambitie van de provincie is het vinden van een goede balans tussen economische groei en leefbaarheid. Zodanig dat bij veranderingen in het gebruik van de fysieke leefomgeving de doelen voor een gezonde en veilige leefomgeving overeind blijven. Met de sturingsfilosofie ‘lokaal wat kan, regionaal wat moet’ heeft de provincie de regionale ruimtelijke consequenties van deze ontwikkelingen grotendeels juridisch verankerd in de Omgevingsverordening NH2020 (zie §3.2.2). Gelet op het voornemen van dit bestemmingsplan is in voorliggend geval uitsluitend het hoofdbelang ‘Overgang naar duurzame energie’ beschreven: Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

20

• • • • •

Ambitie is een klimaatneutrale provincie in 2050 en benutting van de economische potentie van de energietransitie en de circulaire economie Adaptieve strategie voor het ontwikkelen van een duurzame energiemix op land Grootschalige energieopwekking op zee Ruimte voor energie-infrastructuur in Noord-Holland met Noordzeekanaalgebied en Den Helder als schakels in een nationaal netwerk Ruimte voor circulaire economie, met name in Noordzeekanaalgebied, Westas en Boekelermeer met ruimte voor experiment

Met het bestemmingsplan wordt ruimte geboden aan de ontwikkeling van een capaciteitsuitbreiding van een bestaande 150 kV-verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. De uitbreiding is noodzakelijk om ook in de toekomst te kunnen voorzien in de groeiende vraag naar elektriciteit in het gebied. Ruimtelijk gezien zal de impact van de ondergrondse kV-kabelverbindingen nihil zijn. Bovendien zal ingespeeld worden op de polderstructuur uit het landschap. In hoofdstuk 4 van deze plantoelichting wordt hier dieper op ingegaan. Hiermee vormt het provinciaal beleid geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van dit bestemmingsplan.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

21

3.2.2 Omgevingsverordening NH2020 De Omgevingsverordening NH2020, is in oktober 2020 vastgesteld en in werking getreden op 17 november 2020. Deze verordening is het aangewezen instrument als het gaat om algemene regels omtrent de inhoud van gemeentelijke bestemmingsplannen. Wel zal hierin duidelijk het provinciaal belang naar voren moeten komen. Het uitgangspunt daarbij is dat de bevoegdheden ter doorwerking van het ruimtelijk beleid zoveel mogelijk proactief worden ingezet en het provinciale beleid daarbij zoveel mogelijk eenduidig wordt geregeld. Voor de aanleg van ondergrondse kabelverbindingen is alleen het beschermd landelijk gebied in de vorm van de natuurverbindingen relevant. Artikel 6.4.1 Natuurnetwerk Nederland en natuurverbindingen Op grond van artikel 6.4.1. van de verordening mag een ruimtelijk plan geen nieuwe activiteiten mogelijk maken die per saldo leiden tot een significante aantasting van de wezenlijke kenmerken en waarden, of tot een vermindering van de oppervlakte van het Natuurnetwerk Nederland of de natuurverbindingen, of van de samenhang tussen die gebieden. Het tracé van de 150 kV-verbindingen raakt aan enkele provinciale natuurverbindingen, zoals de verbinding langs de Schipholweg/A4/Ringvaartdijk. De verbindingszones worden door de aanleg van de kabelverbindingen echter niet aangetast.

Zie daarvoor paragraaf 5.4, waar dit aspect verder wordt behandeld.

3.2.3 Beleidsagenda Energietransitie 2016-2020 De Beleidsagenda Energietransitie (2016) is opgesteld met als uitgangspunt een bijdrage te leveren aan het behalen van de doelstellingen van het Rijk bij de Klimaattop in Parijs. Uiteindelijk is het doel voor de provincie een volledig duurzame energievoorziening in 2050. De beleidsagenda kent drie beleidslijnen: 1. Energie besparen 2. Duurzame energie opwekken 3. Warmte en koude Daarbij zijn er twee doorsnijdende thema’s die in elk van de beleidslijnen een belangrijke rol spelen, namelijk: op weg naar een nieuw energiesysteem en innovatie. Tot slot geldt een aantal randvoorwaarden waaraan voldaan moet worden om met het beleid successen te boeken. Dit zijn: Ruimtelijke impact, participatie en communicatie, financiering en monitoring. Met het bestemmingsplan wordt ruimte geboden aan de ontwikkeling van een capaciteitsuitbreiding van een bestaande 150 kV-verbinding tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. De uitbreiding is noodzakelijk om ook in de toekomst te kunnen voorzien in de groeiende vraag naar elektriciteit in het gebied.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

22

3.3 Gemeentelijk beleid 3.3.1 Structuurvisie Haarlemmermeer 2030 (2012) In de Structuurvisie Haarlemmermeer 2030 (vastgesteld in oktober 2012) worden de toekomstige ontwikkelingen van de gemeente beschreven. De Structuurvisie gaat over belangrijke structurerende zaken met ontwerpprincipes voor duurzaamheid, een duurzaam en klimaatbestendig watersysteem, energie, netwerk- en ketenmobiliteit, de synergie met Schiphol, ruimte voor attracties, en de cultuurhistorie en diversiteit als drager van de ontwikkelingen. In de toekomst wil Haarlemmermeer de bestaande diversiteit aan woon- en werkmilieus - haar zogeheten atypische stedelijkheid - versterken. Haarlemmermeer wil een gemeente zijn die verbonden is en verbindt, een samenleving met samenhang. Dat betekent ook dat er samenhang moet zijn tussen alle ontwikkelingen die plaats vinden, zowel de ruimtelijke als de sociale ontwikkelingen. Haarlemmermeer positioneert zich ook in de toekomst als een attractieve ontmoetings- en vestigingsplaats. Duurzaamheid en oog voor bestaande structuren zijn leidend bij de toekomstige ruimtelijke, economische en sociale ontwikkelingen.

De ambities voor Haarlemmermeer in 2030 zijn als volgt benoemd: • sterk gevarieerd en de atypische stedelijkheid benuttend; • duurzaam en klimaatbestendig; • fysiek en sociaal verbonden met elkaar en met de omgeving; • blijvend gepositioneerd als aantrekkelijke ontmoetingsplaats. De structuurvisie beschrijft daarnaast de grondslagen en ontwerpprincipes die als uitgangspunt worden gehanteerd bij de verdere ontwikkeling van Haarlemmermeer. Deze zijn samengevat in zes kernpunten: 1. Een duurzaam en klimaatbestendig watersysteem. 2. Energie als speerpunt. 3. Netwerk (keten)mobiliteit: de knopen benut. 4. Synergie met Schiphol. 5. Ontmoeten en verbinden: ruimte voor attracties. 6. Cultuurhistorie en diversiteit als drager.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

23

Voor energie geldt dat in de komende dertig jaar grote veranderingen plaatsvinden. Lokale opwekking van energie, terugwinning van grondstoffen uit afval en afvalwater, maar ook elektrisch rijden zorgen de komende jaren voor ruimtelijke veranderingen. De groei van nieuwe vormen van bedrijvigheid zoals datacenters en glastuinbouw vraagt om meer leveringscapaciteit voor het energienetwerk. Bij het bepalen van het definitieve tracé van de 150 kV-verbindingen is getracht om de gebieden waar volgens de Structuurvisie ontwikkelingen zijn voorzien, zoveel mogelijk te ontzien. Het aanleggen van ondergrondse kabels kan immers een belemmerende werking hebben op nieuwe ontwikkelingen die bodemroerende activiteiten vereisen om deze mogelijk te maken. De 150 kVverbindingen volgen zodoende zoveel mogelijk bestaande infrastructurele aders en daar waar mogelijk worden bundelingen gemaakt met andere, reeds bestaande, kabeltracés. Daar waar de ondergrondse kabels aangelegd worden, worden zakelijk recht overeenkomsten gesloten met grondeigenaren en gebruikers.

3.3.2 Milieu en klimaat Milieubeleid

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

24

Met het programma Haarlemmermeer Duurzaam 2015-2018 zet de gemeente Haarlemmermeer de lijn van het programma Ruimte voor Duurzaamheid voort. Hierbij wordt samengewerkt met lokale, regionale en (Inter)nationale partijen. Met dit programma wil de gemeente lokaal de circulaire economie stimuleren. Inwoners, ondernemers en organisaties profiteren daarbij van onder andere een lagere energierekening, minder wateroverlast, verbeterde luchtkwaliteit, nieuwe bedrijvigheid en werkgelegenheid, en productievere leer- en werkomgevingen. Hiervoor zijn drie ambities geformuleerd: • in Haarlemmermeer wordt een zo duurzaam mogelijk en klimaatbestendig watersysteem ontwikkeld; • Haarlemmermeer wordt energieleverend; • grondstoffen worden zo lang mogelijk in de kringloop gehouden. Partners om de weg naar een circulaire samenleving te realiseren. De focus voor de uitvoering is erop gericht om water-, energie- en grondstoffenstromen in Haarlemmermeer sluitend te maken. Het verspreiden en uitbouwen van kennis en Innovatie -samen met burgers, bedrijven en (kennis)instellingen - is cruciaal om strategieën en acties te ontwikkelen. Klimaatbeleid In de nota Kaders klimaatbeleid 2008-2020 uit 2008 zijn de kaders voor toekomstig klimaatbeleid vastgelegd.

Algemene doelstelling van het klimaatbeleid is (1) een reductie van de CO2-uitstoot in 2020 van 30 procent ten opzichte van 1990 en (2) de realisatie van 20 procent duurzame energie in 2020. Bij de ontwikkeling en uitvoering van het klimaatbeleid/energiebeleid wordt de trias energetica aangehouden als leidend principe: 1. Beperking van de energievraag. 2. Opwekking noodzakelijke energie door gebruikmaking van duurzame energiebronnen. 3. Indien nodig dient de opwekking van de resterende noodzakelijke energie door middel van gebruikmaking van fossiele brandstoffen, zo efficiënt en zo schoon mogelijk te geschieden. Het klimaatbeleid is uitgewerkt in tien thema's. Per thema is aangegeven wat de beoogde CO2reductie of beoogde realisatie van duurzame energie binnen dat thema is. Het gemeentelijk beleid stelt kaders aan ruimtelijke ontwikkelingen. Bij nieuwe ontwikkelingen dienen deze kaders gehanteerd te worden. De ontwikkelingen zoals opgenomen in dit bestemmingsplan passen binnen de gemeentelijke kaders en dragen bij aan het behalen van de doelstelling voor het gemeentelijk beleid.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

25

4 Nieuwe situatie 4.1 Visie op het plangebied 4.1.1 Inleiding Het plan voorziet in een netuitbreiding waarbij de bestaande 150 kV-verbinding tussen de transformatorstations Vijfhuizen en Nieuwe Meer in capaciteit wordt vergroot. Deze netuitbreiding bestaat uit de realisatie van twee nieuwe ondergrondse 150 kV-kabelverbindingen tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer en twee nieuwe ondergrondse 150 kV-kabelverbindingen tussen Vijfhuizen en Raasdorp te Lijnden. Deze capaciteitsverzwaring is nodig, gelet op realistische prognoses, opgesteld vanuit een marktanalyse en lopende klantaanvragen bij TenneT. De netverzwaring biedt een oplossing voor capaciteitsknelpunten die anders in het 150 kV-netwerk ontstaan. Daarnaast biedt de verzwaring bij een grootschalige calamiteit of een ernstig defect in het 380 kV-net extra robuustheid bovenop het wettelijk vereiste zodat snel gedeeltelijk herstel via het 150 kV-net mogelijk is. Herstel kan zo al plaatsvinden terwijl op het 380 kV-niveau nog onderzocht wordt welke delen weer in bedrijf genomen kunnen worden. De 150 kV-verbindingen van en naar het transformatorstation Nieuwe Meer, ter plaatse van het grondgebied van de gemeente Amsterdam, maken geen deel uit van dit bestemmingsplan.

De benodigde toestemmingen voor de realisatie van de 150 kV-verbindingen aldaar vallen onder de bevoegdheid van de gemeente Amsterdam en worden in de komende tijd aangevraagd. Hierna wordt de tracékeuze van de ondergrondse 150 kV-kabelverbindingen (hierna: 150 kVverbindingen) nader toegelicht.

4.1.2 Duurzaamheid De ondergrondse kabelverbindingen dragen bij aan de realisering van een duurzame toekomstgerichte energievoorziening. Juist de vraag naar duurzame energie vergt een grotere capaciteit van het elektriciteitsnetwerk. De onderhavige capaciteitsuitbreiding draagt daaraan bij.

4.2 Ruimtelijke structuur 4.2.1 Tracékeuze

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

26

In 2017 is een haalbaarheidsstudie uitgevoerd naar onder meer de tracékeuze voor 150 kVkabelverbindingen1. Naast de 150 kV-kabelverbindingen tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer gaat deze haalbaarheidsstudie ook over andere 150 kV-kabelverbindingen en een transformatorstation in de A4-zone. Voorliggend bestemmingsplan heeft echter alleen betrekking op de capaciteitsuitbreiding 150 kV-kabelverbindingen tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. De integrale haalbaarheidsstudie is opgenomen in de bijlagen van deze toelichting. In de haalbaarheidsstudie is gestart met een proces van trechtering om te komen tot onder meer een voorkeurstracé voor de 150 kV-verbindingen tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer. Daartoe is een aantal corridors benoemd waarbinnen verder gezocht kan worden naar het tracé. Voor de gehele A4-zone zijn in totaal 6 corridors gedefinieerd (A t/m F). Daarvan zijn alleen de corridors A en B relevant voor het tracé tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer.

4.2.2 Het voorkeurstracé transformatorstations Vijfhuizen – Nieuwe Meer Binnen de corridors zijn vervolgens tracés gedefinieerd op basis van diverse (technische) uitgangspunten. De tracédelen zijn daarna beoordeeld en vergeleken op de hoofdthema’s milieu, techniek en uitvoering, financiële uitvoerbaarheid, ruimtelijke plannen en stakeholders. Binnen de hoofdthema’s zijn meerdere aspecten onderzocht. Deze zijn terug te vinden in hoofdstuk 8 van haalbaarheidsstudie in bijlage 1. Hierbij is er ook rekening mee gehouden dat de tracés diverse ruimtelijke ontwikkelingen niet in de weg mogen zitten, nadelige effecten worden geminimaliseerd en zorgvuldig wordt omgegaan met belangen van de gebruikers van het gebied. De exercitie heeft geleid tot een voorkeurstracé. Hierna wordt het voorkeurstracé tussen Vijfhuizen en Nieuwe Meer beschreven. Binnen corridor A is gekozen voor tracédeel 2. Dit tracédeel loopt vanaf station Vijfhuizen ten zuiden van de Schipholweg, aan de zuidkant van de A9, tot knooppunt Raasdorp te Lijnden. Het tracé heeft de kortste lengte en ligt aan de randen van agrarische percelen. Een weergave van corridor A en tracédeel 2 is opgenomen in afbeelding 4.1.

1

Netuitbreiding A4-zone, Haalbaarheidsstudie fase 2, A4-zone, Reddyn, februari 2017. Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

27

Afbeelding 4.1 : Ligging tracédeel 2 binnen corridor A

Binnen corridor B (west) is gekozen voor tracédeel 3. Dit tracédeel loopt via de 'binnenkant' van de Rijksweg A9 tot het knooppunt Badhoevedorp. Het tracé heeft de kortste lengte, volgt de lijnen in het landschap en ligt buiten de toekomstige ontwikkelingen van Schiphol. Bovendien houdt het tracé rekening met de geplande doortrekking van de T106 richting de 2000 El. Een weergave van corridor B (west) en tracédeel 3 is opgenomen in afbeelding 4.2. Naar aanleiding van gesprekken met particuliere grondeigenaren zijn enkele tracéwijzigingen aangebracht, die meegenomen zijn in dit bestemmingsplan. Het gaat hier om: - Oksel N205/N232: De boring onder de weg door is iets verschoven zodat de boring gunstiger op het perceel uitkomt. Er is daarbij gezocht naar een tracé zodat knelpunten met andere ondergrondse infrastructuur voorkomen worden. - N232/IJweg: Het tracé verliep dwars over het perceel met een boring. Om meer aan te sluiten bij de randen van het perceel is de tracering iets gewijzigd. Op verzoek van grondeigenaren is de tracering rondom de IJweg geoptimaliseerd. Ook is hier rekening gehouden met de toekomstige waterleiding, na afstemming met Hoogheemraadschap Rijnland. Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

28

Afbeelding 4.2: Ligging tracédeel 3 binnen corridor B (west)

Binnen corridor B (oost) is in het kader van de haalbaarheidsstudie in 2017 gekozen voor tracédeel 7. Dit tracédeel volgt de Rijksweg A9 en kruist het knooppunt Badhoevedorp met een gestuurde boring. Naar aanleiding van gesprekken met particuliere grondeigenaren is een aantal tracéwijzigingen aangebracht, dat meegenomen is in dit bestemmingsplan. Het gaat hier om: - Het tracé ligt dichterbij de snelweg, zodat de percelen minder hinder ondervinden. Het tracé blijft wel buiten de beheerszone van de snelweg. - A9/Sloterweg: hier liep het tracé met een boring dwars over het perceel. Het tracé ligt nu in een boring tussen de snelweg en de woning in. Het tracé ligt tegen de sloot aan, maar ligt net buiten het beheersgebied van Rijkswaterstaat. - Na kruising met de Sloterweg volgt het tracé langer de snelweg, zodat hinder op het perceel zo veel mogelijk wordt voorkomen.

Een weergave van tracédeel 7 is opgenomen in afbeelding 4.3.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

29

Afbeelding 4.3: Ligging tracédeel 7 binnen corridor B (oost)

4.2.3 Tracé knooppunt Badhoevedorp Bij de nadere uitwerking bleek dat de lange schuine gestuurde boring technisch niet uitvoerbaar is vanwege de bestaande hotels ten westen van het knooppunt Badhoevedorp en de fundaties van de viaducten. Er is daarom gezocht naar een alternatief ten zuiden van knooppunt Badhoevedorp via terrein van Schiphol. Het aangepaste tracé kruist eerst de A4 met inachtname van de uitgangspunten die zijn meegegeven door Rijkswaterstaat en ProRail. Het tracé loopt vervolgens parallel langs het knooppunt Badhoevedorp. Vervolgens gaat het tracé met een lange rechte boring onder de A9 door richting Nieuwe Meer. Het tracé ligt vervolgens parallel aan de Oude Haagse weg en gaat met een boring onder de Ringvaart naar het Amsterdamse station ‘Nieuwe Meer’. Het tracé houdt zodoende rekening met het nieuwe HOV viaduct met brug op de Oude Haagse weg. Het tracé (inclusief wijzigingen) zoals opgenomen in dit bestemmingsplan is weergegeven op de afbeelding hierna.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

30

Afbeelding 4.4: Tracédeel 7.

4.3 Functionele structuur 4.3.1 Ondergrondse kabelverbinding en bovengrondse functies Het plan voorziet in de aanleg van ondergrondse hoogspanningsverbindingen met een spanningsniveau van 150 kilovolt (kV). De ondergrondse kabelverbindingen worden in een kabelbed aangelegd dat in het bestemmingsplan een dubbelbestemming voor ‘LeidingHoogspanningverbinding 150kV’ krijgt. Daarmee kan de functie van de bovengrond (verkeer, water of bijvoorbeeld agrarische doeleinden) worden gecombineerd met de functie ten behoeve van de ondergrondse leidingstroken. De dubbelbestemming in het bestemmingsplan heeft een signaleringsfunctie, maar ook een beschermingsfunctie. Graaf- of bouwwerkzaamheden zijn alleen met toestemming van de leidingbeheerder toegestaan. De belangen van het leidingtransport zijn op deze wijze publiekrechtelijk geborgd, naast de privaatrechtelijke zakelijke rechten die met de grondeigenaren zijn overeen gekomen.

4.3.2 Het Kabelbed De breedte van het kabelbed wisselt afhankelijk van het aantal circuits en afhankelijk van de aanleg in een open ontgraving of met een gestuurde boring. Bij een boring moet namelijk meer ruimte (horizontaal en verticaal) tussen de kabels worden aangehouden dan bij een open ontgraving.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

31

De hoogspanningsverbinding Vijfhuizen - Nieuwe Meer bestaat uit 2 circuits. Daarnaast wordt er tussen Vijfhuizen – Raasdorp 2 circuits aangelegd.

Afbeelding: open ontgraving waarbij de kabels naast elkaar liggen

Aanlegfase (inclusief tijdelijke bouwweg e.d.): Verder is van belang dat het totale ruimtebeslag tijdens de aanleg(-fase) breder is dan in de uiteindelijk gerealiseerde situatie (beheerfase). Dat is omdat in de aanlegfase ook een tijdelijke bouwweg en ruimte voor de tijdelijke opslag van grond en materiaal nodig zijn. De ruimte die alleen nodig is voor de tijdelijke activiteiten (zoals de tijdelijke bouwweg), wordt niet planologisch geregeld in het bestemmingsplan. Omdat dit tijdelijke activiteiten betreffen, is een regeling in het bestemmingsplan niet nodig, maar wordt dit uiteraard wel privaatrechtelijk geregeld met de desbetreffende grondeigenaren. Voor zover noodzakelijk worden voor tijdelijke activiteiten wel tijdelijke vergunningen aangevraagd. Permanente situatie/beheerfase (na aanleg): In de beheerfase is de breedte van het samengestelde ruimtebeslag afhankelijk van het aantal circuits en van de wijze waarop de kabels zijn aangelegd, in een open ontgraving of met een boring. Bij twee circuits in een open ontgraving is de breedte standaard ongeveer 10,70 meter. Het samengestelde ruimtebeslag bij 4 circuits bedraagt dan circa 18,10 meter. Voor het onderhavige tracé is rekening gehouden met de breedte bij een boring en bedraagt de totale breedte 23,50 meter.

Vijfhuizen Nieuwe Meer 150 kV verbinding

32

Bij een boring bedraagt de breedte voor twee circuits 18,50 meter en bij 4 circuits circa 23,50 meter. In geval van een open ontgraving wordt de hoogspanningsverbinding in particuliere grond op 1,80 meter diepte aangelegd. Hierdoor blijft diepploegen op agrarische percelen mogelijk. In openbare grond ligt de hoogspanningsverbinding op 1,20 meter diepte. Bij een boring liggen de kabels dieper, waarbij de diepte per geval verschilt. De aanleg van de hoogspanningsverbindingen Vijfhuizen – Nieuwe Meer vindt grotendeels plaats middels gestuurde boringen. Doorgaans worden kabelverbindingen in een open ontgraving aangelegd. De kosten voor de aanleg in een open ontgraving zijn in de regel namelijk lager dan de aanleg middels een gestuurde boring. In dit plan is er na overleg met het Hoogheemraadschap van Rijnland bij uitzondering voor gekozen om dit uitgangspunt te verlaten vanwege het risico op het opbarsten van gronden en de slechte grondwaterkwaliteit in het gebied. Door het uitgangspunt te verlaten is een kostbaar logistiek en afvoerproces van het bemalingswater naar de Ringvaart voorkomen en wordt het risico op het ontstaan van kwel/ opbarsten van gronden aanmerkelijk verkleind.