Jaarverslag OZSG 2024 Stedelijk Gymnasium Haarlem
Tekst van het document
Ontwikkelingen baten en lasten De meerjarenbegroting laat een tekort zien vanaf 2026, waarbij een taakstelling is opgenomen om weer ‘op nul’ uit te komen. Voor ca. € 580.000 per jaar wordt de taakstelling opgelost nu de Randstadtoelage inderdaad niet wordt bezuinigd. Voor de overige taakstellingen zullen in het jaar 2025 herstelplannen worden gemaakt. De begrote bekostiging wordt bepaald door het aantal leerlingen. Het aantal leerlingen binnen de gehele OSZG stijgt licht ten opzichte van 2024 (2025: 4.371, waarbij er 4.368 is begroot– 2024: 4.352, een stijging van 20 leerlingen á ca. € 10.000 per leerling). Het aantal leerlingen in 2022 was nog 4.475. De daling die daarop volgde is nu gestabiliseerd en het OSZG verwacht om geleidelijk weer te groeien naar een aantal van 4.431 leerlingen in het jaar 2028. Het Vossius heeft toestemming om per 2026-2027 structureel met een extra groep van 30 leerlingen te groeien. De bekostiging 2025 bevat nog niet de te verwachten cao-compensatie, omdat de caoonderhandelingen stilliggen ten tijde van het schrijven van de begroting.
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
De salariskosten zijn in de begroting opgehoogd met 1,62%, omdat dit percentage al in de huidige bekostiging 24-25 zit. Naar verwachting gaan de loonkosten stijgen naar 4,9% gelijk aan het PO. Omdat het nog onbekend is welke compensatie het Rijk hiervoor geeft is dit niet verwerkt in de begroting. Er is geen standaardindexering toegepast op de kosten. Slechts indien deze al door leveranciers zijn aangegeven is dit opgenomen. Aandachtspunt zijn de kosten van de leermiddelen, zeker na de aangekondigde btw-verhoging. Hoewel de politiek aangeeft dat er en compensatie komt bij een BTW-verhoging wil dat niet zeggen dat deze compensatie voldoende is. Enkele scholen nemen een bezuiniging op, maar de ervaring leert dat er strak op gestuurd moet worden om binnen het budget te blijven.
De rijksbekostiging is gebaseerd op het aantal leerlingen en de gelden van de samenwerkingsverbanden. Er is geen subsidie meer vanuit de basisvaardigheden. Bij de scholen zitten de ouderbijdragen en de bijdragen voor de reizen verwerkt in de post overige baten. De omvang van deze bijdragen worden nagenoeg één-op-één ook als kosten opgenomen onder de overige lasten en zijn daarmee resultaat neutraal.
Jaarverslag - OSZG
55
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
Meerjarige Staat van Baten en Lasten
Realisatie
%
Begroting
%
Realisatie
%
Begroting
%
Meerjarenperspectief
%
Meerjarenperspectief
%
Meerjarenperspectief
%
2024
Baten (3+5)
2024
Baten (3+5)
2023
Baten (3+5)
2025
Baten (3+5)
2026
Baten (3+5)
2027
Baten (3+5)
2028
Baten (3+5)
44.507.784
93,1%
43.112.294
93,7%
44.306.900
92,9%
43.985.319
93,2%
43.454.381
93,6%
43.569.726
94,1%
43.625.589
94,1%
3.2 Overheidsbijdragen/ subsidies overige overheden
267.327
0,6%
275.900
0,6%
258.818
0,5%
425.780
0,9%
267.000
0,6%
212.000
0,5%
212.000
0,5%
3.4 Baten i/o derden
20.456
0,1%
44.045
0,1%
3.5 Overige baten
2.709.552
5,7%
2.348.311
5,1%
2.697.570
5,7%
2.590.995
5,5%
2.690.175
5,8%
2.529.975
5,5%
2.542.975
5,5%
3 Baten
47.505.120
99,3%
45.736.505
99,4%
47.307.331
99,2%
47.002.094
99,6%
46.411.556
100,0%
46.311.701
100,0%
46.380.564
100,0%
4.1 Personeelslasten
39.418.628
82,4%
38.047.944
82,7%
38.395.237
80,5%
38.123.288
80,8%
37.843.194
81,5%
38.026.911
82,1%
38.196.548
82,4%
4.2 Afschrijvingen
1.246.658
2,6%
1.300.591
2,8%
1.116.604
2,3%
1.372.161
2,9%
1.397.245
3,0%
1.383.421
3,0%
1.347.370
2,9%
4.3 Huisvestingslasten
2.343.176
4,9%
2.233.350
4,9%
2.184.167
4,6%
2.311.203
4,9%
2.311.150
5,0%
2.313.050
5,0%
2.313.050
5,0%
4.4 Overige lasten
6.249.357
13,1%
5.702.801
12,4%
6.298.608
13,2%
5.967.579
12,6%
6.002.889
12,9%
5.836.939
12,6%
5.878.439
12,7%
4 Lasten
49.257.819
103,0%
47.284.686
102,8%
47.994.617
100,6%
47.774.231
101,3%
47.554.478
102,5%
47.560.321
102,7%
47.735.407
102,9%
316.841
0,7%
270.000
0,6%
408.552
0,9%
180.000
0,4%
0
0,0%
0
0,0%
0
0,0%
Resultaat voor best. reserves
-1.435.857
-3,0%
-1.278.181
-2,8%
-278.734
-0,6%
-592.137
-1,3%
-1.142.922
-2,5%
-1.248.620
-2,7%
-1.354.843
-2,9%
9 - Buitengewoon resultaat/ best. reserves
1.542.121
3,2%
1.347.550
2,9%
278.734
0,6%
818.450
1,7%
119.000
0,3%
57.000
0,1%
58.000
0,1%
1 Resultaat na best. reserves
106.264
0,2%
69.369
0,2%
0
0,0%
226.313
0,5%
-1.023.922
-2,2%
-1.191.620
-2,6%
-1.296.843
-2,8%
3.1 Rijksbijdragen
5 - Financiële baten en lasten
Jaarverslag - OSZG
56
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Realisatie 2024
% Baten (3+5)
Financieel beleid
HRM
Begroting 2024
% Baten (3+5)
Realisatie 2023
0
% Baten (3+5)
Financiële situatie
Begroting 2025
Baten (3+5)
Meerjarenperspectief 2026
Overige gegevens
Meerjarenperspectief
% Baten (3+5)
2027
Bijlage 1
Meerjarenperspectief
% Baten (3+5)
2028
1.023.922
1.191.620
1.296.843
Terugtrekken bezuiniging Randstadtoelage
-640.000
-640.000
-640.000
Resterende taakstelling 2026 e.v.
-383.922
Taakstelling begroting 2024
0 Resultaat na taakstelling
Jaarverslag - OSZG
106.264
69.369
0
%
Jaarrekening
0
226.313
0
0
-551.620
0
0
% Baten (3+5)
-656.843
0
57
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
6.11 Risicoparagraaf De interne risicobeheersing- en controlesystemen binnen de OSZG zijn erop gericht te waarborgen dat de belangrijkste risico’s worden geïdentificeerd en dat passende beheersmaatregelen worden getroffen. Wij hanteren diverse tussentijdse rapportages. Zo wordt bijvoorbeeld iedere maand gerapporteerd over het verloop van de personeelskosten, ziektegevallen en de personele bezetting. Na vier maanden worden de personeelskosten in zijn geheel in het bestuur en de auditcommissie gerapporteerd. Daarnaast wordt in september een 7-maandsrapportage van de exploitatie, met een extrapolatie voor het hele kalenderjaar, gepresenteerd aan bestuur en RvT. Jaarlijks wordt de meerjarenverwachting bijgesteld. Daarnaast hebben alle scholen enkele jaren geleden een risico-inventarisatie gedaan aan de hand van een voorbeeld van de VO-raad. De uitkomsten zijn in de opvolgende begrotingen en meerjarenverwachtingen verwerkt evenals in onderstaande opsomming van mogelijke risico’s. Hieruit voortvloeiende maatregelen worden bezien in het licht van het vigerende personeelsbeleid. De afgelopen jaren heeft dit geleid tot aanpassingen in het functioneringsbeleid, het mobiliteitsbeleid en de formatie. Het is de bedoeling dat er in 2025 een herijking van de risicoanalyse wordt uitgevoerd op basis van de nog vast te stellen strategische koers.
Jaarverslag - OSZG
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
De belangrijkste risico’s voor onze onderwijsstichting zijn: Leerlingenaantal (daling, concurrentiepositie, PR-strategie) Dit risico wordt voor twee van onze scholen als laag, voor twee gemiddeld en voor twee van onze scholen als hoog ingeschat. Veel gymnasia hebben de afgelopen jaren te maken gehad met teruglopende leerlingaantallen. Binnen de OSZG is deze krimp met name van grote invloed op Gymnasium Bernrode. Voor de andere scholen zien we het volgende beeld. Het Barlaeus Gymnasium is feitelijk het enige gymnasium in Amsterdam dat meer dan voldoende leerlingen aantrekt op basis van eerste voorkeur. Het Vossius trekt de laatste jaren meer leerlingen aan op basis van eerste voorkeur en kan verder alle beschikbare plaatsen vullen vanwege de lotingsprocedure; ‘s-Hertogenbosch en Haarlem blijven aantrekkelijke, kleinschalige scholen, maar hebben wel te kampen met een verhoogd risico van voortijdige uitstroom. Naast Gymnasium Bernrode is ook het Gymnasium Felisenum kwetsbaar door regionale krimp. Alertheid is geboden en meer aandacht is nodig voor PR-activiteiten om de instroom op peil te houden en beperking van voortijdige uitstroom. Daarnaast moet een gedegen koersplan helpen de OSZG-gymnasia aantrekkelijk en relevant te houden.
Kwaliteit onderwijs (inspectie-oordeel, vernieuwing, diversiteit) De Inspectie heeft naar aanleiding van onderzoeksresultaten tijdens inspectiebezoeken geconcludeerd dat de basiskwaliteit op orde is en dat het bestuursbeleid rond onderwijsresultaten en tevredenheidsmetingen zichtbaar is op de scholen. De aandacht van het bestuur zou zich nog beter kunnen richten op het gerealiseerde onderwijsproces op de scholen. Vooral
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
de onderbouwsnelheid vraagt continu de aandacht. Dit conform het wettelijk vastgestelde toezichtskader waarbij de verantwoordelijkheid ligt bij het bestuur. Het bestuur heeft met het aantrekken van een stafmedewerker kwaliteit en onderwijs en externe ondersteuning de processen op het gebied van kwaliteit en kwaliteitszorg geanalyseerd en implementeert deze volop in de organisatie. Dit heeft inmiddels geleid tot verbetering in de zichtbaarheid van de onderwijsresultaten. Op basis van de bevindingen van de Inspectie, en ondanks de gerealiseerde vorderingen, wordt dit risico toch als gemiddeld ingeschat. Personeel (cao, leeftijdsopbouw, ziekteverzuim, wachtgeld, WIA, kwaliteit, verloop) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. Een nieuwe cao wordt in de regel gecompenseerd door OCW, evenals de werkgeverslasten, maar dit gaat op basis van landelijke gemiddelden. Verder is de leeftijdsopbouw op de OSZGscholen en op stichtingsniveau evenwichtig en was er sprake van een relatief laag ziekteverzuim. Het personeelsverloop is klein en de aantrekkelijkheid van de gymnasia voor medewerkers groot. Wel wordt bij sommige vakken druk gevoeld om deskundige, ervaren leraren te werven ter vervanging van uittreders om de secties op sterkte te houden.
Onze afspraken over de functiemix (loopbaanbeleid) hebben geleid en blijven leiden tot relatief hoge personele kosten, mede omdat docenten relatief jong in LD kunnen komen en zodra de functiemix het maximum heeft bereikt opvolgende kandidaten voor LD worden geblokkeerd in hun (loon) ontwikkeling. De kennis en competenties inzake het gebruik van ICT en de mogelijkheden van bijvoorbeeld AI vragen nog volop aandacht.
58
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Hierbij kan de ‘jonge garde’ zeker een voorbeeldfunctie hebben. Ondanks de lichte onzekerheid over de leerlingaantallen streven we naar baanzekerheid voor nieuwe leraren, maar dat is geen vanzelfsprekendheid. Mobiliteit tussen de nabije scholen vindt al op enkele plekken plaats. De ontwikkelingen voor strategisch personeelsbeleid worden deels beïnvloed door het beleid dat de onderwijsregio’s de komende jaren gaan maken. Voor de OSZG wordt het van belang om tijdig mee te (be)sturen in het beleid en de verdeling van de middelen, die voorheen direct naar onze scholen gingen. Organisatie (bestuur en management, planning & control, beleidsplannen, governance, administratieve organisatie en interne controle) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld. De OSZG is een kleinschalige organisatie met relatief weinig overhead, een strakke administratieve organisatie en een planning- & controlcyclus die naar behoren werkt. De sturing op meerjarig financieel beleid kan beter en in 2025 worden hier gerichte projecten voor opgestart. Vanwege de lage overhead is het wel zaak de administratieve functie binnen de scholen goed op orde te hebben. Hier ligt een risico dat mede gelet op de krappe arbeidsmarkt versterkt wordt. De doorontwikkeling heeft plaatsgevonden op centraal niveau om de balans tussen de kwaliteitseisen van de Inspectie en de realisatie daarvan op de scholen te waarborgen.
De formatie voor het bestuurskantoor is naar wens ingericht. De governance-afspraken tussen het bestuur en de RvT, en de adviezen van de accountant, hebben grote meerwaarde voor de organisatie.
Jaarverslag - OSZG
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
De cyberrisico’s voor onze organisatie zijn beoordeeld en worden gemiddeld tot hoog ingeschat. In 2024 heeft het bestuur zich laten adviseren over welke stappen genomen moeten worden om te komen tot ICT-beveiligingsbeleid en ICT-beheer. Het bestuur sluit niet uit dat de ontwikkelingen op gebied van ICT kunnen leiden tot nieuwe keuzes inzake de coördinatie en uitvoering van het ICT-beleid -en beheer. Voor AVG-privacyregels is continu samenwerking met de functionaris gegevensbescherming om zowel centraal als bij de scholen de vastgestelde projectplannen te toetsen en van aanvullend advies te voorzien. Huisvesting (onderhoud, vandalisme) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. Sommige scholen zitten in nieuwe of gerenoveerde gebouwen; er is een flinke renovatie afgerond bij het hoofdgebouw van Stedelijk Gymnasium Haarlem en bij Gymnasium Bernrode is de wens en verplichting om de klimaatproblematiek aan te pakken wegens een steeds oplopend begrotingstekort op een laag pitje gezet. Bij de scholen leeft sterk het besef van kostenbeheersing – ook in het licht van opwaartse druk in de marktprijzen en het achterwege blijven van compensatie in de bekostiging. Ondanks renovaties zijn de gebouwen oud en daarmee zijn ze onderhoudsintensief. Het is niet vanzelfsprekend dat de rijksoverheid het gebouwencomplex van de benodigde financiële middelen voorziet.
Ongetwijfeld heeft dat de maken met decentralisering, waardoor de aansturing ontbreekt, voorvloeiend uit eerdere overheidskeuzes. De meerjarenonderhoudsplanning is verder in detail in kaart
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
gebracht. Het vertalen van het MJOP naar de meerjarige investeringsbegroting vraagt nog aandacht zeker daar waar het gaat om duurzaamheidsinvesteringen. De scholen beoordelen doorlopend het MJOP en nemen het geplande onderhoud op de begrotingen en meerjarenperspectieven. Inventaris en apparatuur (ouderdom, prijsstijgingen, achterblijvende bekostiging) Dit risico wordt ingeschat als laag/gemiddeld. Een mogelijk achterblijvende bekostiging is een risico op alle VO-scholen. Verder is er een adequaat systeem van activering en zijn er voldoende middelen aanwezig om prijsstijgingen op te vangen. Of dat in de nabije toekomst zo blijft hebben we niet in de hand. De inflatie was de afgelopen jaren hoog en compensatie via de lumpsum bleef grotendeels achterwege. Op dit moment is het moeilijk om in te schatten hoe dit het komende boekjaar zal gaan, maar gelet op de voorgenomen bezuinigingen door dit kabinet ligt dit niet in de lijn der verwachting. Daarnaast kunnen we constateren dat er sprake is van een groei in de uitgaven voor digitale apparatuur en leermiddelen. Politiek bestuurlijke risico’s (niet complementaire regelgeving) Dit risico wordt ingeschat als gemiddeld/hoog. De gymnasia onderscheiden zich hierin niet van andere VO-scholen. De roep om meer geld voor onderwijs, zorg en andere overheidsorganen wordt steeds sterker.
De wens voor een betere bekostiging van het onderwijs blijft actueel. De politieke ontwikkelingen maakt dat er regelmatig sprake is van onzekerheid over de te verwachten middelen, zeker op de wat langere termijn. Zo ervaren we meer tijdelijke doelsubsidies en zien we dat de overheid aanstuurt op steeds verdergaande ‘verplichte’ samenwerkingen binnen de regio’s.
59
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Hierdoor wordt de autonomie en keuzevrijheid van individuele onderwijsorganisatie, zoals de OSZG beperkt. De OSZG probeert hierop te anticiperen door in de stuurgroepen te acteren.
Beoordelingsinstrumentarium Bij de beoordeling van de financiële kengetallen voor de jaarrekening 2024 en de verwachtingen per heden, voldoen deze allemaal aan de daarvoor gestelde VO-normen.
De afgelopen jaren werd de prioriteit gelegd bij het terugbrengen van leerachterstanden vanwege de coronapandemie en de nasleep daarvan. Momenteel is de hele wereld onrustig en zijn na iedere schokbeweging (oorlog, klimaat, pandemie, vluchtelingen) in ons dagelijks leven extreme maatregelen nodig (= miljarden bijdragen van de rijksoverheid). De maatschappelijke druk op categorale gymnasia is groot, er is steeds vaker sprake van negatieve berichtgeving als het gaat om categorale gymnasia en het realiseren van toegankelijkheid, kansengelijkheid en modern onderwijs, de vrijwillige ouderbijdrage en het effect op reizen en excursies op onze scholen, het nog altijd groeiende aantal bijzondere onderwijsscholen, burgerschapsvorming, digitale vaardigheden en de druk van o.a. vakbonden op de lumpsumbekostiging. Terugkerend thema is onduidelijkheid over de bereidheid van de overheid om kostenstijgingen door inflatie, hogere energieprijzen en cao’s te compenseren en de kortetermijnvisie die vanuit de politiek de kwaliteit op het ministerie drukt.
Het afdekken van de risico’s De OSZG dekt op verschillende manieren risico’s af: we reageren snel op mogelijke calamiteiten en er zijn voldoende reserves om eventuele risico’s tijdig op te vangen. Incidentele tegenvallers moeten worden gefinancierd uit incidentele meevallers. Daarnaast hebben we een aantal zaken verzekerd en ontwikkelen we waar nodig tijdig nieuw beleid om de laatste ontwikkelingen op onderwijs- en personeelsgebied te implementeren. Een herijking van de risicoanalyse vindt plaats nadat het strategische koersplan is vastgesteld. Deze risicoanalyse wordt gebruikt om ons noodzakelijke eigen vermogen te toetsen.
Jaarverslag - OSZG
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
60
7. JAARREKENING
Bestuursverslag
7
Algemene informatie
Onderwijs
Jaarrekening
7.1 Grondslagen Algemeen De jaarrekening is opgesteld met inachtneming van de bepalingen opgenomen in de Ministeriele Richtlijn jaarverslaglegging onderwijs. Hierbij wordt aansluiting gezocht bij de bepalingen van Boek2 titel 9 van het Burgerlijk Wetboek en de Richtlijnen van jaarverslaglegging waaronder Richtlijn 660 Onderwijsinstellingen. Baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop ze betrekking hebben. Winsten worden slechts opgenomen voor
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verplichtingen en mogelijke verliezen die hun oorsprong vinden voor het einde van het verslagjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden.
7.2 Grondslagen voor de waardering van activa en passiva
De in de jaarrekening opgenomen bedragen staan in hele euro’s vermeld.
De materiële vaste activa worden gewaardeerd op aanschafwaarde verminderd met de cumulatieve afschrijvingen. Volledig gesubsidieerde activa worden niet opgenomen in de activastaat. Gedeeltelijk gesubsidieerde activa worden opgenomen voor de aanschafwaarde minus de subsidie.
Vergelijkende cijfers Ter vergelijking zijn de realisatiecijfers opgenomen van het voorgaande jaar, alsmede de cijfers van de meest recente, vastgestelde versie van de begroting van het verantwoordingsjaar.
Materiële vaste activa
De kengetallen met betrekking tot solvabiliteit en liquiditeit geven hierdoor een beter beeld van de werkelijkheid. De afschrijvingen worden gebaseerd op de geschatte economische levensduur en worden berekend op basis van een vast percentage van de aanschafwaarde, zonder restwaarde. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikneming. De gehanteerde activeringsgrens is € 1.000. Het economisch eigendom van de gebouwen is in handen van de gemeente en het juridisch eigendom berust bij het schoolbestuur. Een uitzondering is de locatie Onderwijsboulevard C-gebouw dat gedeeltelijk ook eigendom is van Stedelijk Gymnasium ’s-Hertogenbosch. Kosten van periodiek groot onderhoud worden geactiveerd onder de materiële vaste activa op het moment dat deze zich voordoen (componentenmethode).
Jaarverslag - OSZG
62
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Financiële vaste activa
Bestemmingsreserves
De financiële vaste activa bestaat uit deposito’s (lopend langer dan 1 jaar), die worden gewaardeerd tegen nominale waarde. De nominale waarde wijkt niet materieel af van de geamortiseerde kostprijs. Per eind 2024 zijn er geen deposito’s meer aanwezig die langer lopen dan 1 jaar.
Bestemmingsreserves zijn gevormd met als doel deze in de toekomst aan te wenden voor een specifiek doel en zijn verdeeld in publieke en private reserves. Deze reserves zijn gevormd op basis van een besluit van het bevoegd gezag, met uitzondering van de bestemmingsreserve die voortvloeide uit de door de Minister ter beschikking gestelde middelen in het kader van het Nationaal programma Onderwijs.
Vorderingen en overlopende activa De vorderingen worden opgenomen tegen de nominale waarde, onder aftrek van een voorziening voor het risico van oninbaarheid. De nominale waarde wijkt niet materieel af van de geamortiseerde kostprijs.
Liquide middelen De liquide middelen staan ter vrije beschikking van het bestuur en worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. De nominale waarde wijkt niet materieel af van de geamortiseerde kostprijs.
Algemene reserve De algemene reserve betreft een buffer ter waarborging van de continuïteit van het bevoegd gezag en wordt opgebouwd uit resultaatbestemming van overschotten welke ontstaan uit het verschil tussen de toegekende baten en werkelijk gemaakte lasten. In geval van een tekort wordt dit resultaat ten laste van de algemene reserve gebracht met uitzondering van de afzonderlijke resultaten op bestemmingsreserves.
Jaarverslag - OSZG
In de toelichting op de balans wordt de splitsing van publieke en private reserves weergegeven.
Publieke bestemmingsreserves Sociaal fonds: Bij de oprichting van de OSZG in 1997 is afgesproken met de vakbonden dat HFL. 1.000.000 (=€ 455.000) wordt bestemd voor de gevolgen van reorganisaties. ZiZo-fonds: De scholen van de OSZG vereffenen onderling hun ziektevervanging. Het verschil tussen premies en uitkeringen wordt gedoteerd aan of opgenomen uit het ZiZo-fonds conform de regeling. NPO (Nationaal Programma Onderwijs): Dit betreft aanvullende bekostiging van OCW bestemd voor extra ondersteuningsmiddelen te besteden t/m 2025 om de achterstanden ontstaan door de coronapandemie in te halen in de komende schooljaren. Collectieve werkdrukmiddelen: Dit betreft middelen bestemd voor collectieve werkdrukverlichting. Omdat de bekostiging in 2022 is verstrekt zonder dat er beleid tijdig kon worden
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
uitgezet, worden deze middelen over een periode van 4 jaar (t/m 2027) afgebouwd.
Private bestemmingsreserves Eigen middelen: Dit betreft de private middelen die in 2008 zijn overgeheveld uit het private deel van de algemene reserve en hieraan worden jaarlijks de resultaten uit de exploitatie van de private middelen toegevoegd of onttrokken. Eigen middelen Architraaf: Dit fonds is in 2022 ingesteld en betreft door de Stichting Architraaf toegekende middelen voor materiele zaken voor docenten en leerlingen van het Stedelijk Gymnasium Haarlem, zodra de verbouwing van het pand Prinsenhof en de inrichting volledig is afgerond. Deze middelen zijn per einde kalenderjaar 2024 conform de wensen van de Stichting Architraaf geheel besteed.
Voorzieningen De voorziening spaarverlof en leeftijdsfase bewust personeelsbeleid (LFB) is opgebouwd om de kosten van vervangers te betalen wanneer personeelsleden het gespaarde verlof opnemen. De voorziening spaarverlof is berekend op basis van de werkelijk gespaarde uren tegen de genormeerde bedragen uit de cao VO. De voorziening (LFB) is berekend aan de hand van de salarisschaal en trede. Het algemeen beleid is erop gericht dat er na 2023 niet meer wordt gespaard. De schoolleiding kan individuele gevallen gericht toekennen.
63
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
De voorziening ambtsjubilea is gevormd ter dekking van de kosten van de jubileumgratificaties die op grond van de CAO dienen te worden betaald. De voorziening ambtsjubilea wordt geschat conform het onderzoek van de VOS/ABB uit 2007. Het geïndexeerde bedrag voor 2024 is gesteld op € 1.050 (was € 1.000). De voorziening WW-uitkeringen oud personeel is gevormd ter dekking van verwachte uitkeringen aan oud personeelsleden en is bepaald middels een re-integratieperspectief op basis van leeftijd en werkloosheidsduur. De voorziening langdurig zieken is gevormd ter dekking van salariskosten voor blijvende langdurige ziektegevallen, waarbij naar verwachting geen herstel zal plaatsvinden. De kosten komen de eerste twee jaar voor rekening van de werkgever en zijn bepaald tot aan de UWV-uitkeringsdatum van de WIA of IVA of de pensioendatum en in verband met ingeschat risico tot aan einde schooljaar. De voorziening is gebaseerd op een inschattingskans op re-integratie en herstel.
Kortlopende schulden en overlopende passiva De kortlopende schulden hebben een verwachte looptijd van maximaal één jaar en zijn opgenomen tegen de nominale waarde. Hieronder valt ook het saldo van de door ouders van leerlingen gespaarde bedragen voor diverse reizen. Dit wordt opgebouwd middels een keuze optie als onderdeel van de schoolnota voor de ouderbijdrage.
Jaarverslag - OSZG
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
7.3 Grondslagen voor de resultaatbepaling Algemeen Het resultaat wordt bepaald als het verschil tussen de baten en de hiermee verbonden lasten. Beide worden toegerekend aan de daarop betrekking hebbende verslagperiode. De desinvesteringen voor zover deze betrekking hebben op reeds geheel afgeschreven activa, die nog dienstbaar zijn aan de instelling, zijn niet opgenomen in het kasstroomoverzicht.
Rijksbijdragen OCW Onder de Rijksbijdragen OCW worden de vergoedingen in de exploitatie opgenomen die zijn verstrekt door het Ministerie OCW. Tevens worden hier verantwoord de door het samenwerkingsverband ontvangen doorbetalingen van de Rijksbijdrage. De ontvangen (normatieve) rijksbijdrage en de niet geoormerkte OCW-subsidies (vrij besteedbare doelsubsidies zonder verrekeningsclausule) worden in het jaar waarop de toekenningen betrekking hebben volledig verwerkt als bate in de staat van baten en Iasten. Geoormerkte OCW-subsidies met een vrij besteed overschot (doelsubsidies waarbij het overschot geen verrekeningsclausule heeft) worden ten gunste van de staat van de baten en Iasten verantwoord naar rato van de voortgang van de gesubsidieerde activiteiten. Het deel van de subsidies waarvoor nog geen activiteiten zijn verricht per balansdatum zijn opgenomen bij de overlopende passiva.
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
Geoormerkte OCW-subsidies (doelsubsidies met verrekeningsclausule) worden ten gunste van de staat van de baten en Iasten verantwoord in het jaar waarvan de gesubsidieerde Iasten komen. Niet bestede middelen worden verantwoord onder de overlopende passiva zolang de bestedingstermijn niet is verlopen. Niet bestede middelen worden verantwoord onder de kortlopende schulden zodra de bestedingstermijn is verlopen op balansdatum.
Overige overheidsbijdragen Onder de overige overheidsbijdragen worden de vergoedingen opgenomen verstrekt door gemeente, provincie of andere overheidsinstellingen. De overige overheidsbijdragen worden toegerekend aan het verslagjaar waarop ze betrekking hebben.
Overige baten Onder de overige baten worden de vergoedingen opgenomen die niet verstrekt zijn door het Ministerie van OCW, gemeenten, provincie of andere overheidsinstellingen. De overige baten worden toegerekend aan het verslagjaar waarop ze betrekking hebben. De vrijwillige ouderbijdragen worden opgenomen op basis van een toerekening aan verslagjaar, waarbij de baten over het schooljaar verdeeld worden op basis van 5/12 en 7/12. De ouderbijdragen uit activiteiten wordt toegerekend op basis van de daadwerkelijke gemaakte kosten.
64
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
•
De gebruiksduur van de boeken differentieert. In algemene zin gaan boeken 5 tot 8 jaar mee, in de praktijk worden boeken lang gebruikt en indien mogelijk of opgeknapt en opnieuw gebruikt;
•
Indien mogelijk worden gebruikte boeken ingekocht, waardoor de verwachte gebruiksduur korter is.
•
Vanwege genoemde argumenten leidt activeren van het intern boekenfonds niet of beperkt tot beter inzicht in vermogen en resultaat en weegt dit niet op tegen de administratieve lasten van het registreren van de gebruiksduur van de individuele boeken.
De gehanteerde afschrijvingspercentages zijn: gebouwen, grote aanpassing/verbouwing
2,5-5%
(40-20 jaar)
gebouwen, kleine aanpassing/verbouwing
10-20%
(10-5 jaar)
meubilair en inventaris
5-10%
(20-10 jaar)
stoffering en apparatuur
10-20%
(10-5 jaar)
computerapparatuur
20-33%
(5-3 jaar)
Afschrijvingen
Leermiddelen
De afschrijvingen zijn gerelateerd aan de aanschafwaarde van de materiële vaste activa. Afschrijvingen vinden plaats volgens de lineaire methode op basis van de geschatte levensduur. Direct na ingebruikneming wordt gestart met afschrijvingen.
Al onze scholen hanteren een intern boekenfonds. Dat betekent dat de leermiddelen na aanschaf eigendom van de scholen zijn. Wij volgen de bestendige gedragslijn door de aanschaf direct in de exploitatie op te nemen en geen voorraadwaardering toe te passen. Vanwege de volgende argumenten is gekozen voor het verwerken van het intern boekenfonds in de exploitatie:
Jaarverslag - OSZG
•
Er is meer en meer sprake van jaarlijkse digitale licenties met bijbehorende verbruiksboeken;
•
De jaarlijkse aanschaf is redelijk gelijkblijvend doordat een beperkte vervangingstermijn wordt gehanteerd voor de leermiddelen in eigendom;
Jaarrekening
Pensioenverplichtingen
Overige gegevens
Bijlage 1
verplichtingen uit hoofde van deze regeling. Er is geen verplichting in geval van een tekort bij het pensioenfonds tot het voldoen van aanvullende bijdragen anders dan toekomstige premies. De premies worden verantwoord als personeelskosten als deze verschuldigd zijn. Vooruitbetaalde premies worden opgenomen als overlopende activa indien deze leiden tot een terugstorting of tot een vermindering van toekomstige betalingen.
7.4 Grondslagen t.b.v. Kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht wordt opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit liquide middelen. Zowel ontvangen als betaalde rente zijn opgenomen als operationele activiteiten.
Er is sprake van een toegezegde pensioenregeling. Hierbij is een pensioen toegezegd aan personeel op pensioengerechtigde leeftijd, afhankelijk van leeftijd, salaris en dienstjaren. Deze toegezegde pensioenregeling is verwerkt als zou sprake zijn van een toegezegde bijdrageregeling. Voor de pensioenregeling worden op verplichte basispremies betaald aan het pensioenfonds. Behalve de premiebetaling zijn er geen verdere
65
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
A.1.1 Balans na resultaatbestemming per 31 december 2024 2024 €
2023 €
€
€
Vaste activa 0
0
Materiële vaste activa
11.695.652
11.846.351,10
Financiële vaste activa
0
0
1.1
Immateriële vaste activa
1.2 1.3
11.695.652
11.846.351,10
Vlottende activa 1.4
Voorraden
0
0
1.5
Vorderingen
2.243.585
1.607.274,25
1.7
Liquide middelen
9.480.606
12.098.031,48 11.724.191
13.705.305,73
23.419.843
25.551.657,83
2.1
Eigen vermogen
15.019.096
16.454.952,66
2.2
Voorzieningen
1.354.633
1.579.156,38
2.3
Langlopende schulden
0
0
2.4
Kortlopende schulden
7.046.115
7.517.549,79
23.419.843
25.551.657,83
Jaarverslag - OSZG
66
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
A.1.2 Staat van baten en lasten over 2024 2024 €
€
Begroot 2024 €
€
2023 €
€
Baten 44.507.784
43.112.294
44.306.900
Overige overheidsbijdragen
267.327
275.900
258.818
3.4
Baten werk i.o.v derden
20.456
0
44.045
3.5
Overige baten
2.709.552
2.343.311
2.697.570
3.1
Rijksbijdragen
3.2
Totaal baten
47.505.120
45.731.505
47.307.331
Lasten 4.1
Personeelslasten
39.418.628
38.042.944
38.395.237
4.2
Afschrijvingen
1.246.658
1.300.591
1.116.604
4.3
Huisvestingslasten
2.343.176
2.173.350
2.184.167
4.4
Overige lasten
6.249.357
5.762.801
6.298.608
5
Totaal lasten
49.257.819
47.279.686
47.994.618
Saldo baten en lasten
-1.752.698
-1.548.181
-687.286
316.841
270.000
408.552
Resultaat
-1.435.857
-1.278.181
-278.734
Nettoresultaat
-1.435.857
-1.278.181
-278.734
Financiële baten en lasten
Jaarverslag - OSZG
67
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
A.1.3 Kasstroomoverzicht over 2024 2024 €
2023 €
Kasstroom uit operationele activiteiten Saldo baten en lasten
-1.752.698
-687.286
Aanpassingen voor - afschrijvingen
1.246.665
549.881
- mutaties voorzieningen
-224.524
-160.205 1.022.141
389.676
Veranderingen in vlottende middelen - voorraden - vorderingen
-636.311
-441.726
- schulden
-471.435
-4.030.087
Kasstroom uit bedrijfsoperaties
Ontvangen interest
-1.107.746
-4.471.813
-1.838.303
-4.769.423
316.841
408.552
Betaalde interest Buitengewoon resultaat
Totaal kasstroom uit operationele activiteiten
Jaarverslag - OSZG
316.841
408.552
-1.521.462
-4.360.871
68
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
A.1.3 Kasstroomoverzicht over 2024 vervolg 2024 €
2023 €
Kasstroom uit investeringsactiviteiten Investeringen materiële vaste activa Desinvesteringen materiële vaste activa
-1.103.568
-3.245.100
7.602
594.226
Investeringen immateriële vaste activa Desinvesteringen immateriële vaste activa Investeringen in samenwerkingsverbanden Mutaties leningen 300.000
Overige investeringen in financiële vaste activa Totale kasstroom uit investeringsactiviteiten
-1.095.966
-2.350.874
0
0
-2.617.427
-6.711.745
Kasstroom uit financieringsactiviteiten Nieuw opgenomen leningen Aflossing langlopende schulden Totale kasstroom uit financieringsactiviteiten
Mutaties liquide middelen
* De desinvesteringen betreffen geheel afgeschreven activa en zijn niet opgenomen in het kasstroomoverzicht. ** Het verschil wordt vnl veroorzaakt door de activering van de renovatie bij het Stedelijk Gymnasium Haarlem eind 2023 en de reeds in 2022 afgeboekte activa omdat het pand Prinsenhof toen al buiten gebruik is gesteld.
Jaarverslag - OSZG
69
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
A.1.4 Toelichting behorende tot de balans Cumulatieve afschrijvingen en waardeverminderingen
Aanschafprijs
Boekwaarde 1 januari 2023
Desinvesteringen Overige mutaties
Investeringen
€
€
€
€
€
Boekwaarde 31 december 2023
Afschrijvingen
€
€
518.039
6.306.225
1.1
Immateriële vaste activa
1.2
Materiële vaste activa
1.2.1
Gebouwen en terreinen
11.819.330
4.780.423
7.038.907
-214.644
1.2.2
Inventaris en apparatuur
8.684.440
3.876.997
4.807.444
1.318.211
7.602
728.626
5.389.427
20.503.771
8.657.420
11.846.351
1.103.568
7.602
1.246.665
11.695.652
N.B. De desinvesteringen betreft geheel afgeschreven activa, die niet meer dienstbaar zijn Het bedrag aan desinvesteringen is op € 7.602 na gelijk aan de afschrijvingen daarvan, zodat dit een gering effect op het resultaat heeft Het negatieve bedrag aan investeringen heeft te maken met een alsnog verkregen bijdrage van € 661.050 van de Gemeente Haarlem
Jaarverslag - OSZG
70
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
OZB waarde gebouwen en terreinen Bedrag
Peildatum
Prinsenhof 3, 2011 TR Haarlem
2.361.000
01-01-2024
Jacobijnestraat 20/24, 2011 TH Haarlem
3.991.000
01-01-2024
Jacobijnestraat 28a, 2011 TH Haarlem
1.411.000
01-01-2024
Gymnasium Felisenum
Van Hogendorplaan 2, 1981 EE Velsen-Zuid
3.562.000
01-01-2024
Barlaeusgymnasium
Weteringschans 29-31, 1017 RV Amsterdam
3.224.000
01-01-2024
Vossiusgymnasium
Messchaertstraat 1, 1077 WS Amsterdam
6.701.000
01-01-2024
Herman Heijermansweg 12, 1077 WL Amsterdam
1.624.000
*01-01-2022
Gymnasium Bernrode
Abdijstraat 36, 5473 AG Heeswijk-Dinther
8.658.000
01-01-2024
Stedelijk Gymnasium
Mercatorplein 2, 5223 LL ‘s-Hertogenbosch
6.275.000
01-01-2024
Onderwijsboulevard 140, 5223 DH ‘s-Hertogenbosch
696.000
01-01-2024
Onderwijsboulevard 198/202, 5223 DE 's-Hertogenbosch
794.000
01-01-2024
Verlengde Statenlaan 111-113, 5223 LD 's-Hertogenbosch
351.000
01-01-2024
Stedelijk Gymnasium
Boekwaarde 1 januari 2023
Toename
Afname
Boekwaarde 31 december 2023
€
€
€
€
1.3
Financiële vaste activa
1.3.6
Langlopende vorderingen
0
0
0
0
1.3.5
Langlopende deposito’s
0
0
0
0
0
0
0
0
De lopende deposito's hebben een termijn korter dan 1 jaar * Geen actuele gegevens bekend
Jaarverslag - OSZG
71
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
1.5 Vorderingen 2024 €
€
€
304.534
334.019
OCW
0
0
Ouderbijdragen
0
0
11.877
7.039
1.5.1
Debiteuren
1.5.2 1.5.5 1.5.6
Overige overheden
1.5.7
€
2023
Personeel
0
0
Overige
300
1.850
Overige vorderingen Vooruitbetaalde kosten Overige
1.5.8
Overlopende activa
1.5.9
Af: voorziening wegens oninbaarheid
300
1.850
881.168
889.893
1.053.227
384.469 1.934.395
1.274.362
7.520
9.996
2.243.585
1.607.274
2024
2023
Het verloop van de voorziening wegens oninbaarheid is: Stand per 1 januari
9.996
6.751
Dotatie/Vrijval
-2.476
3.245
Stand per 31 december
7.520
9.996
Onttrekking 1.5.9
Jaarverslag - OSZG
72
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
1.7 Liquide middelen 2024 €
€
2023 €
1.7.1
Kas
8.999
12.744
1.7.2
Bank
5.971.607
5.785.288
1.7.3
Deposito’s
3.500.000
6.300.000
9.480.606
€
12.098.031
De deposito's in liquide middelen hebben een looptijd korter dan 1 jaar (schatkistbankieren)
Jaarverslag - OSZG
73
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
2.1 Eigen vermogen Stand per 1-1-2024 € 2.1.1
Algemene reserve Sociaal fonds (ter dekking krimp/reorganisaties) ZiZo (ter dekking van vervanging personeel)
2.1.2
Overige mutaties
€
€
9.760.371
106.264
455.000
Stand per 31-12 -2024 €
€
0
455.000
649.704
-38.132
611.572
1.822.000
-1.185.000
637.000
Coll. Werkdrukmiddelen
852.000
-319.000
533.000
Bestemmingsreserve (publiek)
Eigen middelen Architraaf Bestemmingsreserve (privaat)
3.778.704
2.236.572
2.852.678
63.211
2.915.889
63.199
-63.199
-
2.915.877
16.454.953
€ 9.866.635
NPO
Eigen middelen 2.1.3
Resultaat
2.915.889
-1.435.857
0
15.019.096
N.B. T.a.v. de bestemmingsreserves verwijzen we naar de toelichting in het bestuursverslag
Jaarverslag - OSZG
74
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
Kortlopend deel < 1 jaar
Langlopend deel > 1 jaar
2.2 Voorzieningen Stand per 1 -1-2024
2.2.1
Personeelsvoorzieningen
2.2.3
Overige voorzieningen
Onttrekkingen
Rente mutatie (bij contante waarde)
Dotatie
€
€
1.579.156
-554.495
Stand per 31-12-2024
€
€
€
€
1.354.633
266.000
1.088.633
266.000
1.088.633
0
1.579.156
0
-554.495
0
0
1.354.633
2.3 Langlopende schulden Stand per 1 -1-2024
2.3.5
Overige langlopende schulden
Jaarverslag - OSZG
Aangegane leningen 2024
Stand per 31-12-2024
Aflossingen 2024
Looptijd > 1 jaar
Looptijd > 5 jaar
Rentevoet
€
€
€
€
€
€
-
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
75
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
2.4 Kortlopende schulden 2024 € 2.4.3
Crediteuren
2.4.4
Ministerie van OCW Loonheffing Premies sociale verzekeringen
2.4.7
Belastingen en premies sociale verzekeringen
2.4.8
Schulden terzake van pensioenen Overige
2.4.9
Vooruitontvangen subsidies OCW niet geoormerkt Vooruitontvangen investeringssubsidies Vakantiegeld Overige 2.4.10
*
Overlopende passiva
€
€
405.910
799.930
0
0
1.833.908
1.748.473
0
0 1.833.908
1.748.473
502.883
479.473
2.428.700
Overige kortlopende schulden Vooruitontvangen subsidies OCW geoormerkt*
€
2023
2.173.480 2.428.700
26.092
2.173.480 461.975
0
0
80.285
80.285
1.309.480
1.295.455
458.857
478.478 1.874.714
2.316.192
7.046.115
7.517.549
De afname van de geoormerkte subsidies heeft te maken met de besteding voor basisvaardigheden
Jaarverslag - OSZG
76
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
3.1 Rijksbijdragen OCW 2024 € 3.1.1
Rijksbijdrage sector vo
Begroting 2024
€
€
40.830.334
€
2023 €
40.032.627
€ 38.314.781
Geoormerkte subsidies OCW Niet-geoormerkte subsidies OCW
2.611.770
2.207.266
4.818.890
Toerekening investeringssubsidies OCW 3.1.2
Overige subsidies OCW
2.611.770
2.207.266
4.818.890
3.1.3
Doorbetaalde rijksmiddelen
1.065.681
872.401
1.173.229
44.507.784
43.112.294
44.306.900
Begroting 2024
2023
3.2 Overige overheidsbijdragen 2024 € 3.2.1
Gemeentelijke bijdragen
Jaarverslag - OSZG
267.327
€
€ 275.900
€
€
€
258.818
77
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
3.4 Opbrengst werk voor derden 2024 € 3.4.3
Overige
€
20.456
Begroting 2024 €
€
0
2023 €
€
44.045
3.5 Overige baten 2024 €
€
Begroting 2024 €
€
2023 €
3.5.1
Verhuur
87.265
51.200
56.415
3.5.2
Detachering personeel
134.112
95.000
204.326
3.5.4
Sponsoring
4.650
0
4.893
3.5.5
Ouderbijdragen
2.038.779
1.835.945
1.979.239
3.5.6
Overige
444.746
361.166
452.698
2.709.552
2.343.311
2.697.570
Jaarverslag - OSZG
€
78
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
4.1 Personeelslasten 2024
Brutolonen en salarissen
30.226.038
Sociale lasten
3.834.975
Pensioenpremies
4.355.694
4.1.1
Lonen en salarissen
4.1.1.
Uitsplitsing
Begroting 2024
0
2023
29.388.600 3.618.010 4.097.794
38.416.707
36.671.444
37.104.404
OP
27.516.681
26.720.255
OOP
6.035.587
6.525.232
Directie
2.754.113
2.578.239
Overig (o.a. vervanging, ouderschap, detach.)
Dotatie personele voorzieningen Personeel niet in loondienst Overige
2.110.325
1.280.678
38.416.707
37.104.404
-224.524
75.000
-160.205
425.295
483.500
619.731
1.009.508
928.000
1.065.682
4.1.2
Overige personele lasten
1.210.280
1.486.500
1.525.208
4.1.3
Af: uitkeringen
-208.358
-115.000
-234.375
39.418.628
38.042.944
38.395.237
Het aantal werknemers bedroeg ultimo 2024 498 (ultimo 2023 515) Het gemiddeld aantal fte in 2024 is 374,4 (in 2023 378,8)
Jaarverslag - OSZG
79
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
4.2 Afschrijvingen 2024 €
€
Begroting 2024 €
€
2023 €
4.2.2
Gebouwen
518.039
558.483
430.498
4.2.3
Inventaris en apparatuur
728.619
742.108
686.107
1.246.658
1.300.591
1.116.604
€
4.3 Huisvestingslasten 2024 €
€
Begroting 2024 €
€
2023 €
4.3.1
Huur
278.879
194.500
229.188
4.3.3
Onderhoud
516.522
535.500
491.050
4.3.4
Energie en water
678.856
598.350
594.443
4.3.5
Schoonmaakkosten
699.257
694.800
664.391
4.3.6
Heffingen
163.646
142.200
137.924
4.3.7
Overige
6.015
8.000
67.172
2.343.176
2.173.350
2.184.167
Jaarverslag - OSZG
€
80
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
4.4 Overige materiële lasten 2024 €
€
Begroting 2024 €
€
2023 €
4.4.1
Administratie en beheerslasten
1.460.617
1.419.750
1.511.138
4.4.2
Inventaris, apparatuur en leermiddelen
979.339
833.796
986.594
4.4.3
Dotaties overige voorzieningen
4.4.4
Overige
0
0
0
3.809.401
3.509.255
3.800.876
6.249.357
5.762.801
6.298.608
4.4.1
Uitsplitsing
4.4.1.1
Honorarium controle jaarrekening
38.212
38.366
4.4.1.2
Honorarium andere controle opdrachten
9.620
9.248
4.4.1.3
Honorarium fiscale adviezen
4.4.1.4
Honorarium andere niet-controle opdrachten
€
0
Accountantskosten incl. BTW
47.831
47.614
Accountantskosten excl. BTW
39.530
39.350
5 Financiële baten en lasten 2024 €
€
Begroting 2024 €
€
2023 €
5.1
Baten
316.841
270.000
408.552
5.5
Lasten
0
0
0
316.841
270.000
408.552
Jaarverslag - OSZG
€
81
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen School
Type contract
Looptijd
Bestuur
Electriciteit
1/1/24 - 31/12/25
125.000
Bestuur
Gas
1/1/24 - 31/12/25
225.000
Bestuur
Huur pand
1/9/23 - 31/8/25
65.000
Bestuur
Leermiddelen
1/1/24 - 31/07/27
1.300.000
Bestuur
Verzekering
1/1/24 - 31/12/25
143.000
Bestuur
Licentie
1/1/14 - open
63.000
Bestuur
Dienstverlening
20/4/24 - 20/4/25
35.000
Bestuur
Lidmaatschap
16/6/16 - open
14.000
Bestuur
Licentie
14/12/17 - open
12.000
Bestuur
Licentie
1/1/24 - 01/01/25
15.000
Bestuur
Licentie
1/9/22 - open
17.000
BG
Schoonmaak
1/3/22 - 28/2/26
93.038
BG
Licentie
24/2/11 - 31/12/24
24.000
BG
Onderhoud
17/9/10 - 31/12/24
16.000
GB
Schoonmaak
1/1/12 - open
42.193
GB
Kopieer
1/1/23 - open
13.668
GB
Licenties
open
35.750
GB
Onderhoud
maandelijks
31.000
GB
Onderhoud
Jaarlijks
15.000
GF
Schoonmaak
1/1/24 - 31/12/24
85.000
GF
Licenties
jaarlijks
20.000
VG
Schoonmaak
1/5/22 - 30/4/25
116.000
SGHA
Schoonmaak
1/4/23 - 30/3/27
138.956
VG
Kopieer
1/2/21 - 1/2/26
50.532
SGHA
Licenties
jaarlijks
24.000
VG
Licenties
Jaarlijks
24.000
SGHE
Schoonmaak
1/9/24 - 1/9/25
91.492
SGHE
Kopieer
1/5/22 - 30/4/28
41.664
SGHE
Huur pand
6/3/18 - 30/4/28
103.200
SGHE
Dienstverlening
01/08/24 - 01/08/25
16.000
SGHE
Licenties
jaarlijks
16.000
Jaarverslag - OSZG
Jaarlijkse verplichting
Gebeurtenis na balansdatum Een van de RvT leden heeft begin 2025 haar taak neergelegd in verband met onverenigbaarheid van functies.
82
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
WNT-verantwoording 2024 Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia Het bezoldigingsmaximum in 2024 voor OSZG is € 173.000 en is gebaseerd op klasse D. Dit is gebaseerd op 10 complexiteitspunten, bestaande uit Totale baten 6, Aantal leerlingen 3 en Onderwijssoorten 1 van 2021. Het weergegeven individuele WNT-maximum is berekend naar rato van de omvang (en voor topfunctionarissen tevens de duur) van het dienstverband, waarbij voor de berekening de omvang van het dienstverband nooit groter kan zijn dan 1,0 fte. Het individuele WNT-maximum voor de leden van de Raad van Toezicht bedraagt voor de voorzitter 15% en voor de overige leden 10% van het bezoldigingsmaximum, berekend naar rato van de duur van het dienstverband.
Bezoldiging topfunctionarissen M. Kemper
E.J. Bakker
S.B.M. LippertSuarez Muller
J.H. van der Werff
J.G.T.M. Relou
Functie
bestuurder
bestuurder
bestuurder
bestuurder
bestuurder
Duur DV 2024
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
Omvang DV 2024 (fte)
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
Echte dienstbetrekking
ja
ja
ja
ja
ja
181.000
181.000
181.000
181.000
181.000
130.403
130.403
120.071
130.703
130.403
Ind. Bezoldigingsmaximum Bezoldiging Beloning Belastbare onkostenvergoedingen Beloningen betaalbaar op termijn
21.313
21.313
19.039
21.033
21.633
Subtotaal
151.716
151.716
139.110
151.736
152.036
-/- onverschuldigd betaald bedrag Totaal bezoldiging 2024
0
0
0
0
0
151.716
151.716
139.110
151.736
152.036
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/8-31/12
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1,00
1,00
1,00
1,00
1,00
124.891
124.891
112.230
125.113
125.486
Gegevens 2023 Duur DV 2023 Omvang DV 2023 (fte) Bezoldiging 2023 Beloning Beloningen betaalbaar op termijn
20.162
20.162
17.617
20.191
21.482
Totaal bezoldiging 2023
145.053
145.053
129.847
145.304
146.968
Ind. Bezoldigingsmaximum 2023
173.000
173.000
173.000
173.000
173.000
Jaarverslag - OSZG
83
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Overige gegevens
Jaarrekening
Bijlage 1
WNT-verantwoording 2024 Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia Bezoldiging Toezichthoudende topfunctionarissen
Functie
H.T. van der Meer
K.S. Ali
C. Hueting
A.P.W. van Eijndhoven
J. Thorenaar
H.B.G.W.J. Schulten
F. Koşer Kaya
lid
lid+vz t/m 31/8
lid
lid
lid
lid
voorzitter
1/1 - 31/12
1/1 - 31/8
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
25/3 - 31/12
1/10 - 31/12
1/3 - 31/12
Ind. WNT maximum
18.100
12.067
18.100
18.100
13.923
4.525
22.625
Beloning
9.288
6.954
9.288
9.288
7.145
2.322
9.675
9.288
6.954
9.288
9.288
7.145
2.322
9.675
7.145
2.322
9.675
Duur DV 2024
Beloningen betaalbaar op termijn Subtotaal -/- onverschuldigd betaald bedrag
0
0
0
9.288
6.954
9.288
9.288
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/1 - 31/12
1/9 - 31/12
9.000
9.000
9.000
3.000
Totaal bezoldiging 2023
9.000
9.000
9.000
3.000
Individueel bezoldigingsmaximum 2023
16.800
16.800
16.800
5.735
Totaal bezoldiging 2024 Gegevens 2023 Duur dienstverband in 2023 Bezoldiging 2023 Beloning Beloningen betaalbaar op termijn
Overige rapportageverplichtingen op grond van de WNT Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen die in 2024 een bezoldiging boven het individuele WNT-maximum hebben ontvangen. Er zijn in 2024 geen ontslaguitkeringen betaald aan overige functionarissen die op grond van de WNT dient te worden vermeld, of die in eerdere jaren op grond van de WOPT of de WNT vermeld zijn of hadden moeten worden.
Jaarverslag - OSZG
84
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Bestemming van het resultaat (C2)
Financieel beleid
Financiële situatie
2024
Bestemmingsreserve Totaal resultaat
2023
Verbonden partijen, minderheidsdeelneming
€
€
106.264
-755.010
-1.542.121 -1.435.857
476.276 -278.734
Samenwerkingsverbanden
Aangesloten scholen
Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennermerland
20QY Stedelijk Gymnasium Haarlem
Samenwerkingsverband VO Amsterdam-Diemen
21AB Barlaeus Gymnasium
20DG Gymnasium Felisenum 21AF Vossius Gymnasium
Juridische vorm
Statutaire zetel
Code activiteiten
vereniging
Haarlem
4
vereniging
Amsterdam
4
Samenwerkingsverband VO De Meierij
20AJ Stedelijk Gymnasium Den Bosch
stichting
Den Bosch
4
Samenwerkingsverband VO 30.06 (Oss e.o.)
02DW Gymnasium Bernrode
stichting
Oss
4
Den Bosch
4
0
0
- Eigen middelen Architraaf
-63.199
-26.801
- Eigen middelen
63.211
61.862
Stichting t.b.v. te organiseren activiteiten
- ZiZofonds
-38.132
-24.273
- Coll. Werkdrukmiddelen
-319.000
173.938
Scolae de Buscho (een slapende stichting)
- Nationaal Programma Onderwijs
-1.185.000
291.549
Totaal bestemmingsreserves
-1.542.121
476.276
Jaarverslag - OSZG
Bijlage 1
Verbonden Partijen
Nadere uitsplitsing van het resultaat bestemmingsreserve: - Reserve sociaal plan
Overige gegevens
Model E voor Jaarrekening 2024
Het totaalresultaat wordt volgens onderstaand overzicht verdeeld over de reserves.
Algemene reserve
Jaarrekening
86
8. OVERIGE GEGEVENS
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
8 Overige gegevens 8.1 Accountantsverklaring 8.2 Ondertekening
Jaarverslag - OSZG
88
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Aan: de raad van toezicht van Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia
leidinggevende topfunctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is.
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen jaarrekening 2024
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie
Ons oordeel Wij hebben de jaarrekening 2024 van Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia te Haarlem gecontroleerd.
Het jaarverslag omvat andere informatie, naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij.
Naar ons oordeel: ▪ geeft de in dit jaarverslag opgenomen jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia op 31 december 2024 en van het resultaat over 2024 in overeenstemming met de Regeling jaarverslaggeving onderwijs; ▪ zijn de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties over 2024 in alle van materieel belang zijnde aspecten rechtmatig tot stand gekomen in overeenstemming met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in paragraaf 2.3.1. ‘Referentiekader’ van het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024. De jaarrekening bestaat uit: 1. de balans per 31 december 2024; 2. de staat van baten en lasten over 2024; en 3. de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen. De basis voor ons oordeel Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden en het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024 vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening’.
Wij zijn onafhankelijk van Onderwijsstichting Zelfstandige Gymnasia zoals vereist in de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA). Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met het Controleprotocol WNT 2024 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6a WNT en artikel 5, lid 1 sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd. Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een
Jaarverslag - OSZG
Financieel beleid
Bijlage 1
Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie: ▪ met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat; ▪ alle informatie bevat die op grond van de Regeling jaarverslaggeving onderwijs en op grond van de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in paragraaf 2.2.2 'Bestuursverslag' van het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024 is vereist. Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat. Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in de Regeling jaarverslaggeving onderwijs, paragraaf 2.2.2 ‘Bestuursverslag’ van het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024 en de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het bestuursverslag en de overige gegevens in overeenstemming met de Regeling jaarverslaggeving onderwijs en met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in paragraaf 2.2.2 ‘Bestuursverslag’ van het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024.
Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening Verantwoordelijkheden van het bestuur en de raad van toezicht voor de jaarrekening Het bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening, in overeenstemming met de Regeling jaarverslaggeving onderwijs. Het bestuur is ook verantwoordelijk voor het rechtmatig tot stand komen van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties, in overeenstemming met de in de relevante wet- en regelgeving opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in paragraaf 2.3.1 ‘Referentiekader’ van het Onderwijscontroleprotocol OCW 2024. In dit kader is het bestuur tevens verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening en de naleving van die relevante wet- en regelgeving mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of fraude.
89
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Bij het opmaken van de jaarrekening moet het bestuur afwegen of de onderwijsinstelling in staat is om haar activiteiten in continuïteit voort te zetten. Op grond van genoemd verslaggevingsstelsel moet het bestuur de jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij het bestuur het voornemen heeft om de onderwijsinstelling te liquideren of de activiteiten te beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. Het bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de instelling haar activiteiten in continuïteit kan voortzetten toelichten in de jaarrekening.
▪
De raad van toezicht is verantwoordelijk voor het uitoefenen van toezicht op het proces van financiële verslaggeving van de onderwijsinstelling.
▪
▪
Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel. Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten ontdekken. ▪ Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Wij hebben deze accountantscontrole professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, het Onderwijsaccountantsprotocol OCW 2024, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen.
Onze controle bestond onder andere uit: ▪ het identificeren en inschatten van de risico’s ▪ dat de jaarrekening afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fouten of fraude, ▪ van het niet rechtmatig tot stand komen van baten en lasten alsmede de balansmutaties, die van materieel belang zijn, ▪ het in reactie op deze risico’s bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-informatie die voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing;
Jaarverslag - OSZG
▪
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de onderwijsinstelling; het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving, de gebruikte financiële rechtmatigheidscriteria en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door het bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan; het vaststellen dat de door het bestuur gehanteerde continuïteitsveronderstelling aanvaardbaar is. Tevens het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de onderwijsinstelling haar activiteiten in continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring.
Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden dat een instelling haar continuïteit niet langer kan handhaven; het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de daarin opgenomen toelichtingen; en het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende transacties en gebeurtenissen en of de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties in alle van materieel belang zijnde aspecten rechtmatig tot stand zijn gekomen.
Wij communiceren met de raad van toezicht onder andere over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing. Leiderdorp, 17 juni 2025 Van Ree Accountants Digitaal ondertekend met Hix door A. van der Plas RA MSc op 18-06-2025 16:18 {{stempel;avdplas@vanreeacc.nl}} vanaf IP x.x.x.224
A. van der Plas MSc RA
90
Bestuursverslag
Jaarverslag - OSZG
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
91
9. BIJLAGE 1: INFORMATIE PER SCHOOL
Jaarverslag - OSZG
92
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
HRM
Financieel beleid
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
www.sghaarlem.nl
Jaarverslag - OSZG
93
Bestuursverslag
Algemene informatie
Onderwijs
Financieel beleid
HRM
Financiële situatie
Jaarrekening
Overige gegevens
Bijlage 1
Algemene Financiële Ontwikkelingen Balans
31-12-2024
31-12-2023
1. Activa
€
€
Vaste activa 1.1
Immateriële vaste activa
1.2 1.3
Exploitatie 2024 3. Baten 3.1
Rijksbijdragen OCW
Werkelijk 2024
Begroot 2024
Werkelijk 2023
€
€
€
8.770.077
8.439.937
8.831.010
0
0
3.2
Overige overheidsbijdragen
38.869
35.000
33.883
Materiële vaste activa
3.311.901
3.978.856
3.4
Opbrengst werk voor derden
0
0
0
Financiële vaste activa
0
0
3.5
Overige baten
510.687
547.200
450.114
3.311.901
3.978.856
Totaal baten
9.319.633
9.022.137
9.315.007
Totaal vaste activa Vlottende activa 1.5
Vorderingen
932.663
581.913
4. Lasten