CConstaterende datHaaksbergen
Koppel je AI →
Document · PDF

RO bijlage 19 Risico-analyse Zoutwinningsveld Haaksbergen

Gemeenteraad 15 november 2023, gemeente HaaksbergenBij agendapunt: Raadsvoorstel Verklaring van geen bedenkingen zoutwinning Haaksbergen26.364 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

uitvoering maatregelen: geen

15

30

“De risico's van cavernes op hoge druk afsluiten, Nederlandse samenvatting”, inclusief de 5 onderliggende rapporten, Staatstoezicht op de Mijnen, KEM-17, 11 februari 2020 16 “Conclusions and recommendations of the over-pressured caverns and leakage mechanisms project (KEM-17)”, Brouard consulting / MAP / smart Tectonics, KEM17, d.d. 11 februari 2020, “When thermal expansion can be neglected, an equilibrium pressure is reached such that brine permeation rate exactly equals cavern creep closure.” en “In shallow caverns, equilibrium pressure is typically much smaller than geostatic pressure; brine slowly seeps to the salt formation; the cavern can be abandoned safely.”

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 2.1 Risicostap 1: Doel Doel 2 voor Nobian: Nobian richt zich primair op het produceren van pekel ten behoeve van zoutproductie en navolgende processen. Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging toekomstige winning van zout (Licence to Operate) door twijfels aan veiligheid en gevolgen van winning uit zoutcavernes door Nobian (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: informatie publieke17 en politieke discussie18 zoutwinning (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door vergroten van kennis van de ondergrond, specifiek wat betreft het gedrag van cavernes19 (5) Type oorzaken: [To][Ro][Po] (6) Type effecten: [Ge][Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge3][Te3][Ve0][Ke0][Re3] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: vergroten van kennis van de ondergrond door Nobian, specifiek wat betreft het gedrag van cavernes (2) Preventieve maatregelen: monitoring cavernes, aanleg conform life-cycle benadering. Informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, relatie met omgeving / NGO’s waarborgen.

Diepgaand inzicht geven in risico’s met betrekking tot verontreiniging van het grondwater en met betrekking tot bodemdaling, alsmede vergroting van de kennis van de ondergrond20 (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, de effecten Ge en Te worden gereduceerd tot “2”, effect Re wordt bij toename van vertrouwen uiteindelijk gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt “2” 17

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 19 “Staat van de sector zout”, Staatstoezicht op de Mijnen, geen kenmerk, mei 2018, paragraaf 6.2 Aanbevelingen voor de zoutsector 20 “Staat van de sector zout”, Staatstoezicht op de Mijnen, geen kenmerk, mei 2018, paragraaf 6.2 Aanbevelingen voor de zoutsector 18

31

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 2.2 Risicostap 1: Doel Doel 2 voor Nobian: Nobian richt zich primair op het produceren van pekel ten behoeve van zoutproductie en navolgende processen. Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging toekomstige winning van zout (Licence to Operate) door reputatieschade mijnbouwactiviteiten in het algemeen en de zoutindustrie in het bijzonder (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: informatie publieke21 en politieke discussie22 mijnbouw en zoutwinning (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door vergroten van kennis van de ondergrond, voor zoutindustrie specifiek wat betreft het gedrag van cavernes23 (5) Type oorzaken: [To][Ro][Po] (6) Type effecten: [Ge][Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge3][Te3][Ve0][Ke0][Re3] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: vergroten van kennis van de ondergrond, specifiek wat betreft het gedrag van cavernes (zoutindustrie), vergroten van professionaliteit geothermiesector24 (2) Preventieve maatregelen: proactief sectorbeleid, openheid van zaken (3) Correctieve maatregelen: stakeholder management, informeren EZK en SodM (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, de effecten Ge

en Te worden gereduceerd tot “2”, effect Re wordt bij toename van vertrouwen uiteindelijk gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt “2”

21

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 23 “Staat van de sector zout”, Staatstoezicht op de Mijnen, geen kenmerk, mei 2018, paragraaf 6.2 Aanbevelingen voor de zoutsector 24 “Staat van de sector geothermie”, Staatstoezicht op de Mijnen, geen kenmerk, 12 juli 2017 22

32

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 3.1 Risicostap 1: Doel Doel 3 voor Nobian: Na afloop van het produceren van de pekel faciliteert Nobian andere professionele partijen in mogelijkheden voor nuttig hergebruik van de zoutcavernes Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging van het bedrijfsmodel “nuttig hergebruik zoutcavernes” door twijfels aan veiligheid van opslag in zoutcavernes (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: informatie publieke discussie CO2-opslag, politieke25 en publieke discussie omtrent winning en opslag (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door vergroten van kennis van de ondergrond, specifiek wat betreft het gedrag van cavernes (5) Type oorzaken: [To][Ro][Po] (6) Type effecten: [Ge][Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (b): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feiten26272829 (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te2][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: vergroten van kennis van de ondergrond, specifiek wat betreft het gedrag van cavernes, door Nobian (2) Preventieve maatregelen: diepgaand onderzoek naar veiligheid “secondary use” voor vergunningaanvraag, verdere vergroting van kennis van de ondergrond.

Verder: informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian (3) Correctieve maatregelen: afbakening verantwoordelijkheden bij overdracht, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, de effecten Ge en Te blijven op “2”, effect Re wordt bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”, de gevolg-klasse blijft “2” 25

33

Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 26 “Vijftien redenen waarom ondergrondse CO2-opslag niet mag gebeuren”, Co2ntramine, Platform rond de diepe ondergrond en de energie van Noord-Nederland, 2017 27 “Staat van de sector zout”, Staatstoezicht op de Mijnen, geen kenmerk, mei 2018, paragraaf 6.2 Aanbevelingen voor de zoutsector 28 “Ondergrondse Opslag in Nederland - Technische Verkenning”, TNO, TNO rapport 2018 R11372, november 2018 29 “Het hergebruik van ondergrondse cavernes voor warmtetoepassingen”, Ekwadraat BV i.o.v. EBN, projectnummer: 101821, mei 2019

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.1 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verontreiniging op grote diepte bedreigt significant het milieu en de natuurlijke hulpbronnen, gedurende productie- en nazorgfase (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: rapportage30 gebaseerd op interpretatie van gegevens en aannames en gegevens oude boorputten in het Hengelo veld (4) Onzekerheid: deels te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo][Co] (6) Type effecten: [Ge][Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te2][Ve0][Ke1][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation.

Geen milieuonderzoek, op grond van onbetrouwbaarheid, onnauwkeurigheid van state-of-the-art onderzoekstechnieken31 (2) Preventieve maatregelen: “monitoring druk(opbouw)” en integriteit boorput, uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, designstandards, constructieprotocollen, WIM’s, materiaalkeuze, aanleg conform specs, goed putontwerp afgestemd op gehele levenscyclus, seismische monitoring, INSAR + landmeten, zeer diepe plug in de Neck (3) Correctieve maatregelen: seismisch netwerk, INSAR, grondwatermonitoring, open communiceren met toezichthouder, caverne open boren (ongewenst), diep onderzoek moeilijk realiseerbaar als gevolg van diepte en nabijheid boorput, alleen bij ondieper voorkomen direct beredderen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse blijft “1”. De effecten Ge en Te worden gereduceerd tot “1”, het effect Re wordt bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”, de gevolg-klasse wordt dan “1” 30

34

“De risico's van cavernes op hoge druk afsluiten, Nederlandse samenvatting”, inclusief de 5 onderliggende rapporten, Staatstoezicht op de Mijnen, KEM-17, 11 februari 2020 31 “Technische nota diep bodemonderzoek (~100 m diepte) - minerale olieverontreiniging – Enschede”, ERM, kenmerk M007-0356664-v6.0_100m.docx, d.d. 7 oktober 2016

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.2 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: ondiepe verontreiniging bedreigt significant het milieu en de mens (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feitelijke informatie (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: plan hemelwaterafvoer zoutwinningslocaties en expert judgement (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo][Oo] (6) Type effecten:[Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (b): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feitelijke informatie (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: vloeistofkerende vloer met monitoring (getoetst middels NRB), afvoerprotocol, periodieke visuele inspectie, goodhousekeeping, camerabewaking.

Tevens designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: eerste bereddering in eigen hand (snel), open communicatie met stakeholders (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: verlaging kans-klasse door preventieve maatregelen tot “1”. Inperking van Re tot “1” is mogelijk op grond van combinatie preventieve en correctieve maatregelen, gevolg-klasse wordt “1”

35

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.3 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging potentieel kwetsbare receptor op korte tot redelijke afstand, respectievelijk 0 – 1 km en 1 – 5 km, van de zoutwinning (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feitelijke informatie (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: ligging Bolscherbeek en NNN versus zoutwinningsveld32 en informatie provincie Overijssel (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [To][Mo][Oo] (6) Type effecten:[Te][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (b): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feitelijke informatie (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge0][Te1][Ve0][Ke1][Re1] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: periodieke visuele controle, designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: bereddering eigen organisatie (snelle respons), open communicatie met SodM, Stichting Twickel en waterschap (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: verlaging

kans-klasse niet mogelijk, blijft “1”. Inperking van effecten Te, Ke en Re is ondanks de genomen preventieve en curatieve maatregelen niet mogelijk, gevolg-klasse blijft “1”

32

36

"Zoutwinning Haaksbergen, Milieueffectrapport", concept, RHDHV, referentie: BH5570IBRP2104061120, d.d. 6 april 2021

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.4 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bodemdaling (onverwacht, sinkhole) als gevolg van de zoutwinning (gedurende productie- en nazorgfase) bedreigt de menselijke activiteiten aan maaiveld (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [Go][Ro] (6) Type effecten: [Te][Ve][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te3][Ve3][Ke3][Re3] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring, verankering bodemdaling in bestemmingsplan / structuurvisie (3) Correctieve maatregelen: stilleggen winningsactiviteiten, stabiliseren omgeving sinkhole, (waar mogelijk) spoedherstel schade

in direct en open overleg met SodM, seismisch netwerk, INSAR, grondwatermonitoring, opvullen caverne (ongewenst) (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt door de combinatie van de resultaten van aanvullend onderzoek en de preventieve maatregelen verwaarloosbaar en daarom gereduceerd tot “o”.

37

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.5 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging van menselijke activiteiten (bodemdaling buiten voorspelde contouren) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To] (6) Type effecten: [Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te2][Ve0][Ke3][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring (3) Correctieve maatregelen: herstel schade in direct en open overleg met SodM, seismisch netwerk, INSAR en landmeten (frequentietoename), herziene modellering bodemdaling, eventueel stilleggen winningsactiviteiten (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse

wordt door de genomen preventieve en correctieve maatregelen gereduceerd tot “1”, het effect Ke wordt met de maatregelen gereduceerd tot “2”, het effect Re wordt met de maatregelen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “2”

38

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.6 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: negatieve publiciteit – in het algemeen – met als gevolg twijfels aan genomen acties Nobian en het toezicht SodM, leidend tot politieke vragen aan, uiteindelijk, de Minister van Economische Zaken en Klimaat (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feiten (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: publieke opinie, pers33 en politiek34 (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door berichtgeving van stakeholders te monitoren (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 3 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te2][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

door interviews / open gesprek met alle betrokken stakeholders (2) Preventieve maatregelen: uitvoeren van een gedegen risicoanalyse, informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, instellen klankbordgroepen (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders. Eventueel openheid in toezicht van SodM bieden (buiten zeggenschap Nobian) (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, het effect Ge blijft hetzelfde (“1”), de effecten Te en Re worden bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1”. De kans blijft dat SodM onder hoge druk blijft staan, zowel politiek als maatschappelijk

33

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 34

39

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.7 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst. Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico = bodemdaling (onverwacht, sinkhole) na harde afsluiting bedreigt de menselijke activiteiten aan maaiveld (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [Go][Ro] (6) Type effecten: [Ge][Te][Ve][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (a): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feiten35 (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: geen (3) Correctieve maatregelen: geen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: geen

35

“Conclusions and recommendations of the over-pressured caverns and leakage mechanisms project (KEM-17)”, Brouard consulting / MAP / smart Tectonics, KEM17, d.d. 11 februari 2020, “In shallow caverns (less than 1000 m), when thermal equilibrium is reached …… in the long term, an equilibrium pressure, significantly smaller than geostatic pressure, will be reached.” en “Safe abandonment is possible”

40

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 4.8 Risicostap 1: Doel Doel 4 voor SodM: SodM maakt zich sterk voor de veiligheid van de mens en de bescherming van het milieu bij energiewinning en het benutten van de ondergrond, nu en in de toekomst. Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: lekkage uit een caverne, na harde afsluiting, verontreiniging op grote diepte bedreigt significant het milieu en de natuurlijke hulpbronnen (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: rapportage36 gebaseerd op interpretatie van gegevens en aannames (4) Onzekerheid: te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [To][Co] (6) Type effecten: [Ge][Te][Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (a): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feiten37 (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: geen (3) Correctieve maatregelen: geen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: geen

36

41

“De risico's van cavernes op hoge druk afsluiten, Nederlandse samenvatting”, inclusief de 5 onderliggende rapporten, Staatstoezicht op de Mijnen, KEM-17, 11 februari 2020 37 “Conclusions and recommendations of the over-pressured caverns and leakage mechanisms project (KEM-17)”, Brouard consulting / MAP / smart Tectonics, KEM17, d.d. 11 februari 2020, “When thermal expansion can be neglected, an equilibrium pressure is reached such that brine permeation rate exactly equals cavern creep closure.” en “In shallow caverns, equilibrium pressure is typically much smaller than geostatic pressure; brine slowly seeps to the salt formation; the cavern can be abandoned safely.”

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.1 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: blootstelling aan verontreiniging (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: geen (4) Onzekerheid: niet te verkleinen door gebrek aan feitelijke informatie (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve1][Ke2][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: vloeistofkerende vloer met monitoring (getoetst middels NRB), afvoerprotocol, periodieke visuele inspectie, goodhousekeeping, camerabewaking.

Tevens designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: eerste bereddering in eigen hand (snel), open communicatie met gemeente Haaksbergen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: Reductie van kans-klasse tot “1” door preventieve maatregelen, reductie van effect Ke en Re tot “1” door combinatie van preventieve en correctieve maatregelen, gevolg-klasse wordt “1”

42

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.2 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: introductie verspreidingsroute / preferente stroombaan door nieuwe WKO-installatie (HTO / MTO) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: Ontwerp actualisatie Omgevingsvisie Overijssel 38 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen, ofwel gebrek aan feitelijke informatie m.b.t. ontwikkelingen, met uitzondering van omgevingsvisie en vergunningsaanvragen (5) Type oorzaken: [Go][To] (6) Type effecten: [Te] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (b): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feiten39. Er bevinden zich alleen gesloten systemen in de nabije omgeving. De bodem is minder geschikt voor open systemen (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: n.v.t. (2) Preventieve maatregelen: n.v.t. (3) Correctieve maatregelen: n.v.t. (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: n.v.t.

38 39

43

digitaal inzichtelijk via https://overijssel.tercera-ro.nl/mapviewer/ Beheer grondwater Overijssel, digitaal inzichtelijk via https://services.geodataoverijssel.nl/, gesloten en open bodemenergiesystemen

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.3 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: introductie verspreidingsroute / preferente stroombaan door nieuwe (private) geothermiebron binnen redelijke afstand van het zoutwinningsveld (< 5 km) (2) Risico gebaseerd op: aanname. In algemene zin is de aandacht voor geothermie sterk toegenomen, echter de bodemopbouw in het betreffende deel van Twente biedt weinig perspectief. Buiten dat is samenvallen van geothermische ontwikkelingen met gebieden waar waterwinning plaatsvindt uitgesloten, combinatie met zoutwinning is niet uitgesloten (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: Structuurvisie ondergrond40 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen, ofwel gebrek aan feitelijke informatie m.b.t. ontwikkelingen, anders dan via vergunningsaanvragen (5) Type oorzaken: [Go][To][Po] (6) Type effecten: [Ge][Te][Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (b): inschattingen vanuit expert judgement door interpretatie van feiten 41 .

Er is geen tot beperkte potentie voor geothermie (Delfurth en Slochteren formatie) (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: n.v.t. (2) Preventieve maatregelen: n.v.t. (3) Correctieve maatregelen: n.v.t. (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: n.v.t.

40 41

44

“Structuurvisie Ondergrond”, Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Ministerie van Economische Zaken en Klimaat, geen kenmerk, d.d. juni 2018 digitaal inzichtelijk via https://www.geoportaaloverijssel.nl/ , Potentiekaart Geothermie

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.4 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: ontstaan van negatieve publieke opinie, bijvoorbeeld als gevolg van berichtgeving in de regionale of de landelijke media of aandacht op de politieke agenda (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feiten (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: publieke opinie, pers42 en politiek43 (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door berichtgeving van stakeholders te monitoren (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 3 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te2][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

door interviews / open gesprek met alle betrokken stakeholders (2) Preventieve maatregelen: uitvoeren van een gedegen risicoanalyse, informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, instellen klankbordgroepen (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders, waaronder gemeente Haaksbergen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, het effect Ge blijft hetzelfde (“1”), de effecten Te en Re worden bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1” 42

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 43

45

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.5 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bodemdaling (onverwacht, sinkhole) als gevolg van de zoutwinning (gedurende productie tot na harde afsluiting) bedreigt de menselijke activiteiten aan maaiveld (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [Go][Ro] (6) Type effecten: [Te][Ve][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te3][Ve3][Ke3][Re3]

46

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope44, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring, verankering bodemdaling in bestemmingsplan / structuurvisie (3) Correctieve maatregelen: stilleggen winningsactiviteiten, stabiliseren omgeving sinkhole, (waar mogelijk) spoedherstel schade in direct en open overleg met gemeente Haaksbergen (en minimaal SodM), seismisch netwerk, INSAR, grondwatermonitoring, opvullen caverne (ongewenst) (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt door de combinatie van de resultaten van aanvullend onderzoek en de preventieve maatregelen verwaarloosbaar en daarom gereduceerd tot “o”.

44

“Rock mechanical investigations and dimensioning for the new AkzoNobel NaCl brine production field Haaksbergen”, IfG GmbH, projectnr. B IfG 39/2009, d.d. 30 juni 2010

47

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 5.6 Risicostap 1: Doel Doel 5 voor gemeente Haaksbergen: Voorkomen van gezondheidsrisico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Haaksbergen heeft een eigen kenmerkende missie: “De kracht van Haaksbergen is dat het de voorzieningen van een stad combineert met de gemoedelijkheid, gezelligheid, bereikbaarheid en groene sfeer van een dorp te midden van een prachtig landschap.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging van activiteiten van bewoners en bedrijven (bodemdaling buiten voorspelde contouren) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To] (6) Type effecten: [Te][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te2][Ve0][Ke2][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring (3) Correctieve maatregelen: herstel schade in direct en open overleg met de gemeente

Haaksbergen (en minimaal SodM), seismisch netwerk, INSAR en landmeten (frequentietoename), herziene modellering bodemdaling, eventueel stilleggen winningsactiviteiten (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt door de genomen preventieve en correctieve maatregelen gereduceerd tot “1”, de effecten Ke en Re worden met de maatregelen gereduceerd tot “1”. Het effect Te wordt niet gereduceerd. De gevolgklasse blijft “2”

48

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 6.1 Risicostap 1: Doel Doel 6 voor gemeente Haaksbergen: Vanuit de duurzaamheidsmissie “Haaksbergen streeft naast energieneutraliteit in 2050 ook naar een duurzame leef-, woon- en werkomgeving door het creëren van een klimaatbestendige, vitale gemeente.” geen risico, d.w.z. behoud en bescherming van het duurzaamheidsstreven binnen de gemeente, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging gewenst imago “groenste gemeente van Overijssel” als gevolg van de activiteiten van Nobian (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feiten (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: publieke opinie, pers45 en politiek46 (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door berichtgeving van stakeholders te monitoren (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Te][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te2][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

door interviews / open gesprek met alle betrokken stakeholders (2) Preventieve maatregelen: uitvoeren van een gedegen risicoanalyse, informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, instellen klankbordgroepen, afstemming zoutactiviteiten op “groene imago” (win/win) (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt gereduceerd tot “1”, de effecten Te en Re worden bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1”

45

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 46

49

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 7.1 Risicostap 1: Doel Doel 7 voor gemeente Hengelo: Voorkomen van (gezondheids)risico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Hengelo heeft een eigen kenmerkende missie: “Wij willen mét de samenleving werken aan een leefbare stad. Dat doen we door goed te luisteren naar wat er in de stad leeft en gebeurt. We gaan dus uit van de logica van de Hengeloër. Want als we weten wat de stad van ons verwacht, kunnen we daar beter op inspelen.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: blootstelling aan verontreiniging (leidingnetwerk) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: geen (4) Onzekerheid: niet te verkleinen door gebrek aan feitelijke informatie (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke2][Re1] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: periodieke visuele controle, designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: bereddering eigen organisatie (snelle respons), open communicatie met gemeente Hengelo (4) Beschrijving en classificatie restrisico na

uitvoering maatregelen: Inperking van effect Ke tot “1” als gevolg van combinatie preventieve en correctieve maatregelen, gevolg-klasse wordt “1”. Kans-klasse blijft “1” ondanks de preventieve maatregelen

50

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 7.2 Risicostap 1: Doel Doel 7 voor gemeente Hengelo: Voorkomen van (gezondheids)risico voor bewoners, vee en huisdieren te allen tijde. Gemeente Hengelo heeft een eigen kenmerkende missie: “Wij willen mét de samenleving werken aan een leefbare stad. Dat doen we door goed te luisteren naar wat er in de stad leeft en gebeurt. We gaan dus uit van de logica van de Hengeloër. Want als we weten wat de stad van ons verwacht, kunnen we daar beter op inspelen.” Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: ontstaan van negatieve publieke opinie, bijvoorbeeld als gevolg van berichtgeving in de regionale of de landelijke media of aandacht op de politieke agenda (2) Risico gebaseerd op: interpretatie van feiten (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: publieke opinie, pers47 en politiek48 (4) Onzekerheid: te verkleinen onzekerheid door berichtgeving van stakeholders te monitoren (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

door interviews / open gesprek met alle betrokken stakeholders (2) Preventieve maatregelen: uitvoeren van een gedegen risicoanalyse, informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, instellen klankbordgroepen (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders, waaronder gemeente Hengelo (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse blijft ondanks de genomen preventieve en correctieve maatregelen “1”, het effect Re wordt bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1” 47

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 48

51

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 8.1 Risicostap 1: Doel Doel 8 voor waterbedrijf Vitens: Vanuit de missie: “De Nederlandse samenleving mag altijd betrouwbaar drinkwater uit de kraan verwachten. .. Ons water is natuurlijk veilig” geen risico, d.w.z. bescherming van de winputten van Waterbedrijf Vitens als betrouwbare leverancier, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding verontreiniging naar winputten van Vitens (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: Winningen in Overijssel49 en Gelderland50 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][Mo] (6) Type effecten: [Ge][Te][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (c): inschattingen vanuit expert judgement door feitelijke informatie 51 . De potentieel bedreigde grondwaterbeschermingsgebieden in Overijssel liggen op een afstand van minimaal 9 km (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: n.v.t. (2) Preventieve maatregelen: n.v.t. (3) Correctieve maatregelen: n.v.t. (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: n.v.t.

49

52

“Gebiedsdossiers drinkwaterwinningen Overijssel, Deel 2: Gebiedsdossier Herikerberg-Goor”, provincie Overijssel, kenmerk Actualisatie gebiedsdossiers (ZL51116), d.d. augustus 2017 50 “Grondwaterbeschermingsgebieden, Lijst van de grondwaterbeschermingsgebieden”, provincie Gelderland, referentie OV 1309-3125, geen datum. Bevat de gegevens van drinkwaterpompstations Haarlo, Lochem, Noordijkerveld en Olden Eibergen 51 “Factsheet KRW - Stroomgebiedsbeheerplan 2022-2027, Waterlichaam: Zand Rijn-Oost”, versie 5.0, o.a. Deltares, geen kenmerk, hoort bij het ontwerp-waterplan, d.d. 11 januari 2021. De grondwaterbeschermingsgebieden in Gelderland liggen alle niet in de preferente grondwaterstromingsrichting (deze is noordwest)

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 8.2 Risicostap 1: Doel Doel 8 voor waterbedrijf Vitens: Vanuit de missie: “De Nederlandse samenleving mag altijd betrouwbaar drinkwater uit de kraan verwachten. .. Ons water is natuurlijk veilig” geen risico, d.w.z. bescherming van de winputten van Waterbedrijf Vitens als betrouwbare leverancier, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging publieke imago waterbedrijf Vitens als gevolg van potentiële lekkage ten gevolge van de zoutwinning (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: pers52 en politiek53 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen door gebrek aan informatie (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

door interviews / open gesprek met alle betrokken stakeholders (2) Preventieve maatregelen: uitvoeren van een gedegen risicoanalyse, informatievoorziening en openheid op eigen website Nobian, instellen klankbordgroepen (3) Correctieve maatregelen: open communiceren, openheid stand van zaken en (te nemen) maatregelen en transparante, persoonlijke, proactieve communicatie met betrokken stakeholders, waaronder waterbedrijf Vitens (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse blijft ondanks de genomen preventieve en correctieve maatregelen “1”, het effect Re wordt bij toename van vertrouwen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1”

52

“Na gas staat ook zout ter discussie”, NRC, d.d. 13 september 2018 Debat omtrent zoutwinning, 10 april 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Mijnbouw en Groningen”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 33529 nr. 612, d.d. 28 mei 2019. Kamerstuk met betrekking tot “Stand van zaken zoutwinning”, brief van de Minister van EZK, dossier- en ordernummer 32849 nr. 205, d.d. 8 september 2020. Vervolgdebat met de minister in week 47 2020 met als te behandelen zaak “Verscherpt toezicht op AkzoNobel Salt BV” is geannuleerd 53

53

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 9.1 Risicostap 1: Doel Doel 9 voor provincie Overijssel: Vanuit de missie: “De provincie Overijssel is een middenbestuur dat inspireert, innoveert en investeert. ... Ons doel is dat iedereen hier gezond en plezierig kan wonen, werken en recreëren” geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van ecologisch beschermd gebied, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding potentiële verontreiniging naar ecologisch beschermd gebied (NNN) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: beschikbaar rapport54 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke2][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: periodieke visuele controle, designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: bereddering eigen organisatie (snelle respons), open communicatie met SodM, provincie Overijssel en Stichting Twickel (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: verlaging kans-klasse niet mogelijk, blijft “1”.

Inperking van effecten Ke en Re tot “1” als gevolg van combinatie preventieve maatregelen, snelle bereddering en open communicatie, gevolg-klasse wordt “1”

54

54

“Ontwerp actualisatie Omgevingsvisie Overijssel”, ambitiekaart NBP 2022, digitaal inzichtelijk via https://overijssel.tercera-ro.nl/mapviewer/

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 10.1 Risicostap 1: Doel Doel 10 voor provincie Overijssel: Vanuit de missie: “De provincie Overijssel is een middenbestuur dat inspireert, innoveert en investeert. ... Ons doel is dat iedereen hier gezond en plezierig kan wonen, werken en recreëren” geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van landbouwgebied, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding potentiële verontreiniging naar landbouwgebied (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: beschikbaar rapport55 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Te][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te2][Ve0][Ke2][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: vloeistofkerende vloer met monitoring (getoetst middels NRB), afvoerprotocol, periodieke visuele inspectie, goodhousekeeping, camerabewaking.

Tevens designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: eerste bereddering in eigen hand (snel), open communicatie met provincie Overijssel en betrokken stakeholders (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: verlaging kans-klasse door preventieve maatregelen tot “1”. Inperking van Ke en Re tot “1” is mogelijk op grond van combinatie preventieve en correctieve maatregelen, gevolg-klasse wordt “1”

55

“Bestemmingsplan Buitengebied Haaksbergen”, incl. bijlagen, gemeente Haaksbergen, kenmerk NL.IMRO.0158.BP1036-0012, d.d. 2015, analoge verbeeldingen 1, 2 en 9

55

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 11.1 Risicostap 1: Doel Doel 11 voor provincie Overijssel: Vanuit de specifieke cultuurhistorische missie “Behoud en duurzaam ontwikkelen en beleefbaar maken van cultureel erfgoed”, waarbij landgoederen een belangrijke rol spelen, geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van het maaiveld (cultuurhistorisch erfgoed, infrastructuur) te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bodemdaling (onverwacht, sinkhole) als gevolg van de zoutwinning (gedurende productie tot na harde afsluiting) bedreigt het cultuurhistorisch erfgoed aan maaiveld (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: te verkleinen door aanvullend gesteente mechanisch onderzoek (5) Type oorzaken: [Go][Ro] (6) Type effecten: [Te][Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 1 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te3][Ve0][Ke3][Re2]

56

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope56, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring, verankering bodemdaling in bestemmingsplan / structuurvisie (3) Correctieve maatregelen: stilleggen winningsactiviteiten, stabiliseren omgeving sinkhole, (waar mogelijk) spoedherstel schade in direct en open overleg met provincie Overijssel (en minimaal SodM), seismisch netwerk, INSAR, grondwatermonitoring, opvullen caverne (ongewenst) (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt door de combinatie van de resultaten van aanvullend onderzoek en de preventieve maatregelen verwaarloosbaar en daarom gereduceerd tot “o”.

56

“Rock mechanical investigations and dimensioning for the new AkzoNobel NaCl brine production field Haaksbergen”, IfG GmbH, projectnr. B IfG 39/2009, d.d. 30 juni 2010

57

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 11.2 Risicostap 1: Doel Doel 11 voor provincie Overijssel: Vanuit de specifieke cultuurhistorische missie “Behoud en duurzaam ontwikkelen en beleefbaar maken van cultureel erfgoed”, waarbij landgoederen een belangrijke rol spelen, geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van het maaiveld (cultuurhistorisch erfgoed, infrastructuur) te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging van de infrastructuur van de N739 (bodemdaling buiten voorspelde contouren) (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: expert judgement (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To] (6) Type effecten: [Ke] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aannames (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te2][Ve0][Ke2][Re1] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullend gesteente mechanisch onderzoek, modellering CCC, rapportage Fracture Propagation (2) Preventieve maatregelen: uitloogtechniek conform veilige en duurzame zoutwinning, ontwikkeling cavernes binnen de rock mechanical envelope, monitoring caverne (sonar), bodemdaling (INSAR en landmeten) en seismische monitoring (3) Correctieve maatregelen: herstel schade in direct en open overleg met provincie Overijssel (en minimaal SodM), seismisch netwerk, INSAR en

landmeten (frequentietoename), herziene modellering bodemdaling, eventueel stilleggen winningsactiviteiten (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: kans-klasse wordt door de genomen preventieve en correctieve maatregelen gereduceerd tot “1”, de effecten Ge, Te en Ke worden met de maatregelen gereduceerd tot “1”. De gevolg-klasse wordt gereduceerd tot “1”

58

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 12.1 Risicostap 1: Doel Doel 12 voor provincie Gelderland: Vanuit de missie: ”Een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland staat daarbij centraal. .. Dit doen wij door bij de uitoefening van onze taken de focus te leggen op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland” geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van ecologisch beschermd gebied, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding potentiële verontreiniging naar ecologisch beschermd gebied (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: beschikbare kaarten57 (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (c): inschattingen vanuit expert judgement door feitelijke informatie58 (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: n.v.t. (2) Preventieve maatregelen: n.v.t. (3) Correctieve maatregelen: n.v.t. (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: n.v.t.

57

Kaarten Natura 2000 en Gelders Natuurnetwerk, digitaal beschikbaar via https://geoportaal.gelderland.nl/ “Factsheet KRW - Stroomgebiedsbeheerplan 2022-2027, Waterlichaam: Zand Rijn-Oost”, versie 5.0, o.a. Deltares, geen kenmerk, hoort bij het ontwerp-waterplan, d.d. 11 januari 2021. De ecologisch beschermde gebieden in Gelderland liggen alle niet in de preferente grondwaterstromingsrichting (deze is noordwest) 58

59

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 13.1 Risicostap 1: Doel Doel 13 voor provincie Gelderland: Vanuit de missie: ”Een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland staat daarbij centraal. .. Dit doen wij door bij de uitoefening van onze taken de focus te leggen op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland” geen risico, d.w.z. voorkoming van aantasting van landbouwgebied, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding potentiële verontreiniging naar landbouwgebied (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: geen (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Go][To][Mo] (6) Type effecten: [Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 0 (c): inschattingen vanuit expert judgement door feitelijke informatie59 (2) Classificatie gevolg-klasse: geen Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: n.v.t. (2) Preventieve maatregelen: n.v.t. (3) Correctieve maatregelen: n.v.t. (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: n.v.t.

59

“Factsheet KRW - Stroomgebiedsbeheerplan 2022-2027, Waterlichaam: Zand Rijn-Oost”, versie 5.0, o.a. Deltares, geen kenmerk, hoort bij het ontwerp-waterplan, d.d. 11 januari 2021. De ecologisch beschermde gebieden in Gelderland liggen alle niet in de preferente grondwaterstromingsrichting (deze is noordwest)

60

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 14.1 Risicostap 1: Doel Doel 14 voor waterschap Vechtstromen: Vanuit de missie: “Het realiseren van een gezond en schoon watersysteem, passend bij de gebruiksfuncties van het water” geen risico, d.w.z. bescherming van oppervlaktewater vallend onder de verantwoordelijkheid van waterschap Vechtstromen, als betrouwbare overheid, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: verspreiding potentiële verontreiniging naar oppervlaktewater (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: plan hemelwaterafvoer zoutwinningslocaties en expert judgement (4) Onzekerheid: op voorhand niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [To][Mo][Oo] (6) Type effecten: [Ge][Ke][Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge2][Te1][Ve0][Ke2][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: geen (2) Preventieve maatregelen: vloeistofkerende vloer met monitoring (getoetst middels NRB), afvoerprotocol, periodieke visuele inspectie, goodhousekeeping, camerabewaking.

Tevens designs standards, inspectieprotocollen (PIM’s), actieve signalering liggend boven leidingen, diepteligging leiding, meetprotocol vloeistof, KLIC (3) Correctieve maatregelen: eerste bereddering in eigen hand (snel), open communicatie met waterschap Vechtstromen (4) Beschrijving en classificatie restrisico na uitvoering maatregelen: verlaging kans-klasse door preventieve maatregelen tot “1”. Inperking van Ge, Ke en Re tot “1” is mogelijk op grond van combinatie preventieve en correctieve maatregelen, gevolg-klasse wordt “1”

61

V1.3-Zoutwinveld Haaksbergen Formulier – Template Risicosturing

11 oktober 2021

RISICO Nr. 14.2 Risicostap 1: Doel Doel 14 voor waterschap Vechtstromen: Vanuit de missie: “Het realiseren van een gezond en schoon watersysteem, passend bij de gebruiksfuncties van het water” geen risico, d.w.z. bescherming van oppervlaktewater vallend onder de verantwoordelijkheid van waterschap Vechtstromen, als betrouwbare overheid, te allen tijde Risicostap 2: Risico identificatie (1) Risico: bedreiging publieke imago waterschap als gevolg van potentiële lekkage vanuit het zoutwinningsveld (2) Risico gebaseerd op: aanname (3) Op welke informatiebronnen gebaseerd: geen (4) Onzekerheid: niet te verkleinen (5) Type oorzaken: [Po] (6) Type effecten: [Re] Risicostap 3: Risico classificatie (1) Classificatie kans-klasse: 2 (a): inschattingen vanuit expert judgement door aanname (2) Classificatie gevolg-klasse: [Ge1][Te1][Ve0][Ke0][Re2] Risicostap 4: Omgaan met het risico (1) Nader onderzoek: aanvullende stakeholderanalyse bijv.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13362027/1