GBT Jaarstukken 2023
Tekst van het document
Vanaf maart 2023 zijn de managers op basis van geactualiseerde processen, individueel met medewerkers in de ontwikkelgesprekken in gesprek gegaan om de expertises (waarin beschreven staat wat we verwachten en wat de verantwoordelijkheden zijn) te bespreken. Voorafgaand aan deze gesprekken hebben de HR(D)-adviseurs voor medewerkers presentaties verzorgt over Strategisch PersoneelsPlan. De expertises worden, nadat ze allemaal gedeeld zijn met de medewerkers, toegevoegd in het personeelsdossier.
31
GBTwente 2023
In 2023 is ook stap drie opgepakt. Het eerste onderdeel is de kwantitatieve analyse van ons personeelsbestand. Dit is het in kaart brengen van de feitelijke gegevens van het huidige personeelsbestand. Hierbij hoort ook het inzichtelijk maken van het (huidige) bezettings- en (gewenste) formatieoverzicht. De kwalitatieve analyse gaat over hoe de medewerkers er op dit moment inzitten en hoe het gaat. Hiervoor gaan managers met medewerkers in gesprek tijdens één van twee jaarlijkse ontwikkelgesprekken (op initiatief van de werkgever). Als hulpmiddel tijdens de ontwikkelgesprekken heeft GBTwente in 2023, onder aanvoering van de afdeling HR, met subsidie van het A&O fonds, het motivatiemodel ontwikkeld. Hiermee gaat het tijdens het ontwikkelgesprek vooral om wat er nodig is om de medewerker gemotiveerd te houden en/of krijgen zodat deze duurzaam inzetbaar is/blijft. Juist omdat dit de insteek van het gesprek is, voert de manager dit gesprek ook met alle medewerkers én niet alleen met degenen die het heel goed of juist matig doen. Het model zorgt ervoor dat de manager, door in gesprek te gaan met de medewerker, een volledig beeld krijgt van het functioneren van de medewerker in de huidige expertise. Zowel manager als medewerker geven namelijk open en eerlijk aan in welke fase de medewerker zit.
Door in gesprek met elkaar te gaan over de fasen en over hoe de medewerker gemotiveerd kan worden, bereiken zij overeenstemming over de fase waarin de medewerker zit. Zowel manager als medewerker weet vervolgens ook waar ze samen naar toe kunnen werken In mei 2023 zijn er voorafgaand het ontwikkelen van het motivatiemodel ook workshops georganiseerd met medewerkers om het conceptmodel te bespreken. Met de medewerkers heeft GBTwente samen faciliteiten bedacht die aangedragen kunnen worden op het moment dat een medewerker in een bepaalde werkfase zit (9 fases). 4. Vitaliteit Binnen GBTwente heeft de menselijke belastbaarheid en belasting focus! Aandacht voor elkaar als collega’s - open en integer in een vertrouwde sfeer - kenmerkt GBTwente als werkgever. Elkaar aanvullen waar nodig en helpen waar het kan. GBTwente biedt de kans om de beste versie van jezelf te worden. Daarom wordt er wederzijds geïnvesteerd om de organisatiedoelen te kunnen halen en om met plezier succesvol te kunnen zijn. In het (oude) levensfasebewust personeelsbeleid en het strategisch personeelsplan is de basis gelegd voor hoe GBTwente daar als werkgever bij wil ondersteunen. Vitaliteit is een nadere uitwerking van dit personeelsbeleid.
Want hoe zorg je als werkgever ervoor dat je mensen kunt blijven behouden en boeien? Hoe zorg je er daarnaast voor dat ze ook energiek en fit blijven en dat ze met plezier succesvol blijven? Dit zijn onderwerpen waar GBTwente zich in wil onderscheiden. Niet alleen omdat het de duurzame inzetbaarheid bevordert, maar ook omdat het ons als werkgever aantrekkelijker maakt. In 2023 stond Vitaliteit voor het 2e jaar nadrukkelijk op onze agenda. Met de uitvoering van het vitaliteitsjaarplan 2023 gaven we medewerkers handvatten als het gaat om mentaal en fysiek goed in je vel zitten. Zo is bijvoorbeeld onderdeel van Vitaliteit ook het faciliteren van financiële hulp voor medewerkers die het op enig moment wat moeilijker hebben. Een van de nieuwe grotere activiteiten waren de GBTwente spelen die in mei 2023 zijn begonnen. 5. Werkgever van de toekomst in combinatie met campusrecruitment Omdat GBTwente veel specialistische functies heeft, is het een blijvende uitdaging om de juiste mensen aan ons te binden. Daarnaast wordt er ook gevraagd om flexibiliteit. Medewerkers blijven niet meer ‘voor altijd’ bij de eerste werkgever werken waardoor GBTwente ook flexibel moet zijn om in te spelen op door- en uitstroom. Hierop vroegtijdig anticiperen is meer dan ooit van belang. Dit realiseren we mede door continue inzicht te hebben in de organisatie door middel van ons Strategisch PersoneelsPlan.
Maar dit betekent ook dat we onszelf als werkgever naar buiten moeten brengen waarbij we onszelf, Gemeenschappelijke Regeling en overheidsinstantie, niet uit het oog verliezen. In 2023 hebben we als eerste stap een werving en selectie beleid ontwikkeld en vastgesteld. 6. Leiderschapsontwikkeling (MD traject) Met ingang van 1 mei 2023 is ons MT na een langere periode van wisselingen en vacante posities weer helemaal compleet. Tijdens de eerste maanden van het jaar zijn we vast aan de slag gegaan met het bepalen van de inhoud van het MD traject. Hierbij hebben we ervoor gekozen om daarbinnen twee trajecten te onderscheiden, een MD programma dat echt gericht is op leiderschap en teambuilding. Daarnaast gebruiken we voor het eerst een apart inwerkprogramma voor managers waarin de managers zoveel mogelijk door eigen medewerkers uitleg krijgen over zowel de organisatie als andere aspecten van hun werk (bedrijfsvoering en communicatie bijvoorbeeld). Naast de managers worden ook een aantal adviseurs die veel met het MT samenwerken betrokken bij een deel van het MD programma. Het gaat dan met name om het teambuildingsgedeelte en het strategisch denken. We verwachten dat op deze
32
GBTwente 2023
manier niet alleen het MT goed als team gaat samenwerken, maar dat ook deze adviseurs beter kunnen inspelen op wat het MT nodig heeft. Na de zomer zijn wij gestart met het MD programma als het inwerkprogramma. Het inwerkprogramma loopt door in 2024.
2.5.2 Ondersteunende processen P&C-cyclus De jaarrekening 2022 was op tijd gereed. Er zijn met peildata 30 april 2023 en 31 augustus 2023 bestuursrapportages gemaakt, waarbij wordt aangesloten op de uitgangspunten uit het strategieplan. De begroting 2024 is aangeboden aan het bestuur en er wordt voldaan aan de informatiebehoefte van de opdrachtgevers. Op 17 oktober 2023 heeft Gedeputeerde Staten de jaarrekening 2022 en de (meerjaren)begroting 2024 voor kennisgeving aangenomen. We hebben in 2023 weer een paar stappen gemaakt in de optimalisatie van de financiële bedrijfsvoering maar de focus is vooral gericht geweest op het goed implementeren van de rechtmatigheidsverantwoording die met ingang van 2023 verplicht werd, waarbij ook de financiële verordening (art. 212 Gemeentewet) en de controleverordening (art. 213 Gemeentewet) alsmede het controleprotocol zijn geactualiseerd. Interne controle Het interne controleplan is de leidraad voor GBTwente om te waarborgen dat handelingen, die voortvloeien uit de processen, op de juiste wijze en door de daartoe bevoegde personen worden uitgevoerd. De interne controle richt zich voornamelijk op de rechtmatigheid, juistheid en volledigheid. In de reguliere werkprocessen zijn interne controles ingebouwd en door de geautomatiseerde systemen is een betrouwbare verwerking gewaarborgd.
De verbijzonderde interne controle sluit aan bij de controles die door de taakvelden zelf worden uitgevoerd. De interne controles zijn ingebed in de processen. In verband met de nieuwe rechtmatigheidsverantwoording 2023 is het hele interne controleproces geactualiseerd en heeft het dagelijks bestuur op 11 januari 2024 het Interne Controleplan 2023 vastgesteld. Jaarlijks geeft de accountant een controleverklaring af op de belastingopbrengsten in het voorgaande boekjaar. Met deze gewaarmerkte verklaring toont GBTwente aan dat de belastingopbrengsten juist en volledig zijn verantwoord. Procesbeschrijvingen Procesbeschrijvingen worden beoordeeld en geactualiseerd tijdens de interne audits in het kader van de ISO. Alle primaire processen worden regelmatig doorlopen en geactualiseerd. Alle processen liggen vast in het programma Perceptive Process. Accountmanagement Voorafgaand aan de vergadering van het algemeen bestuur worden de stukken met de accounthouders besproken. Daarnaast wordt periodiek met de deelnemende gemeenten gesproken over de dienstverlening van GBTwente. Fiscaal-juridische aspecten Gemeenschappelijke regeling GBTwente Per 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. Deze wijziging beoogt een versterking van de democratische legitimatie van de gemeenschappelijke regelingen.
Door de wijziging van de Wgr is een wijziging van een aantal onderdelen van de gemeenschappelijke regeling GBTwente noodzakelijk. Voor het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling geldt een overgangstermijn van twee jaar. Bij het wijzigen van een gemeenschappelijke regeling heeft de gemeenteraad een belangrijke rol. In het bijzonder bij deze wijziging, omdat in de nieuwe wet instrumenten zijn opgenomen voor de raden die verwerkt moeten worden in de regeling. Op 12 juli 2023 heeft het algemeen bestuur van GBTwente ingestemd met het ontwerp voor de wijziging van de regeling GBTwente. Het algemeen bestuur van GBTwente heeft de colleges hierna verzocht het ontwerp voor de wijziging van de regeling GBTwente voor zienswijzen voor te leggen aan de raad. GBTwente heeft twee zienswijzen ontvangen. Een reactie van het dagelijks bestuur van GBTwente op deze zienswijzen is 25 oktober jl. verstuurd naar de raden. Vervolgens is op 1 november 2023, na kennisneming van de zienswijzen en de reactie van het dagelijks bestuur op deze zienswijzen, de gewijzigde gemeenschappelijke regeling GBTwente door het algemeen bestuur vastgesteld. Deze is vervolgens per omgaande verzonden naar de colleges van de deelnemende gemeenten met het verzoek (met toestemming van de raad) in te stemmen met de gewijzigde regeling.
33
GBTwente 2023
Regeling Kwijtschelding Belastingen Medeoverheden Op 17 september 2022 trad de “Regeling kwijtschelding belastingen medeoverheden” in werking. Deze regeling bevat regels over de wijze van vaststellen van het vermogen en de kosten van bestaan voor de beoordeling van het recht op kwijtschelding van belastingen. Nieuw is dat de raad kan bepalen dat het bedrag aan financiële middelen dat niet meetelt bij de berekening van het vermogen wordt verhoogd. De “Regeling kwijtschelding belasting medeoverheden” vervangt de “Nadere regels kwijtschelding gemeentelijke en waterschapsbelasting”. Op de genoemde punten na is de regeling hetzelfde als haar voorganger. De algemene verhoging bedraagt maximaal € 2.000 boven op de reguliere vermogensnorm afhankelijk van de leefsituatie van de belastingschuldige (echtgenoten, alleenstaanden of alleenstaande ouders). De gemeenten Berkelland, Borne, Bronkhorst, Haaksbergen, Losser, Oldenzaal en Twenterand hebben deze verruiming doorgevoerd in de verordening kwijtschelding 2023. Kwijtschelding en de energietoeslag Net als in 2022 hebben huishoudens met een laag inkomen in 2023 een eenmalige energietoeslag gekregen. In 2023 heeft GBTwente rekening gehouden met de energietoeslag. Dit betekent dat dit geen invloed heeft gehad op de aanvraag kwijtschelding. De Leidraad Invordering 2023 is hiervoor gewijzigd.
Implementatie Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb) in de legesverordeningen Op 14 maart 2023 heeft de 1e Kamer ingestemd met de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging (WKB) per 1 januari 2024. Hierdoor kan er veel veranderen. Dit is sterk afhankelijk van de lokale ambities, beleidsinvulling en inrichtingskeuzes. Het principe van legesheffing verandert niet. Ook de wettelijke grondslag voor het heffen van leges verandert niet. In samenwerking met de gemeenten zijn in 2023 de betreffende wijzigingen in de legesverordening 2024 doorgevoerd. No cure – no pay bij de uitvoering van de Wet WOZ wordt aangepakt. Mede door onze inspanning kwam er een brandbrief richting de Staatssecretaris met het verzoek om de oneigenlijke verdienmodellen die de NCNP-bureaus erop na houden aan te pakken. Met genoegen constateren we dat deze inspanningen in december 2023 hebben geleid tot een wetswijziging, waarmee het verdienmodel van NCNP al per 2024 wordt aangepakt. Natuurlijk zijn we komend jaar benieuwd naar de effecten hiervan. Collectief inwinnen van secondaire objectkenmerken in het kader van de waardebepaling Wet WOZjtschelding en de energietoeslag Om de WOZ-waarde nog nauwkeuriger te bepalen gaan we inwoners meer betrekken bij het controleren en verbeteren van woning kenmerken. In 2022 hebben we hiervoor in Enschede een pilot gedraaid.
Gevraagd werd om foto’s van de binnenzijde van de woning te maken van specifieke kenmerken. Door de negatieve reacties over de privacy vanuit inwoners en politiek hebben we besloten om niet op deze wijze verder te gaan. We zijn nog steeds overtuigd dat inwonerparticipatie nodig is voor een juiste en geaccepteerde WOZ-waardering. Daarom is er een nieuwe manier van opvragen van gegevens bij inwoners bedacht. Samen met de grote belastingsamenwerkingsverbanden en enkele grote gemeenten en in samenwerking met de Waarderingskamer wordt de nieuwe manier van uitvragen uitgerold door middel van een landelijke pilot, waar GBTwente een van de initiatiefnemers is. Besluit gegevensverstrekking In de bestuursvergadering van 14 oktober 2022 heeft het bestuur het “besluit gegevensverstrekking 2022 GBTwente” vastgesteld. Ook zijn toen het formulier gegevensverstrekking GBTwente, en de kostenverrekening gegevensverstrekkingen vastgesteld. Daarmee zijn deze nieuwe afspraken van kracht geworden. Iedere aanvraag om gegevens te leveren, wordt sindsdien getoetst aan dit nieuwe besluit. Aanvragen die niet op dit besluit voorkomen, moeten door middel van het nieuwe formulier worden aangevraagd. In 2023 zijn 38 aanvragen gehonoreerd. In 2022 waren er dat 50. In de praktijk zien we dat veel aanvragen passen binnen de toegestane dataleveringen die zijn opgenomen in het besluit.
Het grote voordeel voor GBTwente is dat een eerste beoordeling hiermee bij de vragende partij zelf wordt gelegd. Opvallend is dat de meeste aanvragen nu direct door de accounthouders zelf beoordeeld kunnen worden. Slechts een enkele keer wordt de Functionaris Gegevensbescherming (FG) nog om advies gevraagd. Drie keer is een gevraagde gegevensverstrekking geweigerd door ons en vier keer heeft de gemeente de aanvraag zelf ingetrokken toen zij het aanvraagformulier moesten invullen. Incidenteel worden nog nieuwe aanvragen gedaan, maar als de vragende partij dan het formulier moet invullen wordt die
34
GBTwente 2023
nieuwe aanvraag soms toch niet doorgezet. Feitelijk lijkt het erop dat dit dus tot een afname aan verzoeken leidt. Omdat we de aanvragen die niet worden doorgezet, niet registreren kunnen we hier geen exacte cijfers onder leggen. De autonome en soevereine mens wil geen belasting betalen GBTwente heeft in 2023 in toenemende mate correspondentie van de autonome en soevereine mens ontvangen. Een "soeverein mens" is een concept dat voornamelijk wordt gebruikt in bepaalde stromingen binnen het recht en de politiek. Het verwijst naar het idee dat individuen inherent soeverein zijn en niet onderworpen zouden moeten zijn aan de wetten en regels van de overheid. Dit concept bestaat al meer dan 10 jaar maar in de afgelopen periode zien we landelijk een toename van autonome en soevereine mensen. De autonome burger gelooft dat de Nederlandse wet- en regelgeving niet op hen van toepassing is en dat de overheid geen macht over hen mag uitoefenen. De soevereine burger gaat nog een stapje verder. Zij doen afstand van elke vorm van externe autoriteit. Zo hebben ze naar eigen zeggen geen paspoort of BSN-nummer. Op geen enkele wijze maakt de soeverein gebruik van zaken uit het systeem. De rechter heeft al in 2013 geoordeeld dat de genoemde verdragen belastingheffing van inwoners niet in de weg staan.
Fiscaal gezien wordt het concept van autonome en soevereine mens als een ongefundeerde juridische theorie beschouwd. Formeel moet de ontvanger echter nog wel reageren op deze correspondentie. GBTwente beantwoordt deze brieven uniform. In 2023 hebben we van 30 individuele personen meerdere brieven ontvangen. In 2022 waren dit er nog maar 5. We merken dat deze groep meer dan ooit bezig is zich af te zetten tegen de overheid en op zoek is naar juridische legitimatie, in 2023 zelfs tot niet gegrond verklaarde procedures tegen GBTwente en haar bestuurder bij de kantonrechter aan toe. Inkoop Voor adequaat handelen bij contractmanagement maken we gebruik van de applicatie TOPdesk. Om het waarderen, heffen en innen van belastingen op een betrouwbare, dienstverlenende en efficiënte wijze uit te voeren, contracteert GBTwente partijen om hierin te ondersteunen. Contracten zijn er in allerlei verschillende soorten en maten. Het ene contract is van strategisch belang omdat het bijdraagt aan het primaire proces en een ander contract gaat bijvoorbeeld over bedrijfsondersteunende processen die nodig zijn om operationeel te blijven. Om hierover op tijd stelling in te kunnen nemen, wordt gebruik gemaakt van een adequate aanbestedingskalender. Deze wordt periodiek vastgesteld in het MT en ter kennisname naar het bestuur gedaan.
Om over elk afgesloten contract beheer en regie te (blijven) voeren, is TOPdesk de aangewezen applicatie. Van daaruit worden contracteigenaren, contractmanagers en contractbeheerders geautomatiseerd op hun taken en verantwoordelijkheden aangesproken. Zo worden jaarlijks (diverse) evaluatiegesprekken met leveranciers gehouden en waar nodig worden prijzen geïndexeerd en contracten verlengd. Naast nieuwe contracten, worden verslagen en wijzigingen van bestaande contracten in TOPdesk opgeslagen. In 2023 is contractmanagement verder geprofessionaliseerd en is voor de gebruikers een opfris-sessie gehouden. Voorzieningen Onderhoudsvoorziening In 2019 is een huurovereenkomst voor de huisvesting Demmersweg 140 te Hengelo afgesloten. In deze huurovereenkomst zijn afspraken gemaakt over het periodieke (groot) onderhoud aan de binnenzijde van het pand. Deze kosten zijn grotendeels voor rekening van GBTwente. In 2023 is hiervoor een onderhoudsbeheerplan gemaakt en wordt er jaarlijks een dotatie van € 20.400 gedaan en is er een eenmalige dotatie van € 39.000 gedaan om de onderhoudsvoorziening op peil te brengen. Het onderhoudsbeheersplan wordt jaarlijks geactualiseerd. Beide dotaties zijn in de 1e Berap 2023 verwerkt. Voorziening spaarverlof Vanaf 2023 is een voorziening gevormd voor verlofsparen.
Door de invoering van de spaarverlofregeling kunnen medewerkers de volgende zaken omzetten naar spaarverlof: ▪ ▪ ▪ ▪
Verlofuren uit onregelmatig werken Bovenwettelijk verlof Overwerkvergoeding Gekochte bovenwettelijke uren
Inmiddels maken vijf medewerkers gebruik van deze regeling en hebben verlofuren omgezet naar spaarverlof. Bij de opstelling van jaarrekening 2023 is nu gekeken naar de daadwerkelijk benodigde dotatie aan de voorziening. Er is een dotatie van € 38.399 gedaan op basis van het saldo spaarverlofuren per 31 december 2023.
35
GBTwente 2023
2.5.3 Dienstverlening GBTwente is voor negen gemeenten (Almelo, Berkelland, Bronckhorst, Enschede, Haaksbergen, Losser, Oldenzaal, Twenterand en Hengelo) het eerste aanspreekpunt voor inwoners met vragen over gemeentelijke belastingen. De gemeente Hengelo heeft haar fontoffice taken per 1 november 2023 overgedragen aan GBTwente. De gemeente Borne had geheel 2023 als enige gemeente nog haar eigen frontoffice. Binnen het taakveld Dienstverlening worden alle klantcontacten afgehandeld. Hierbij is het uitgangspunt dat de inwoner in het eerst contact wordt geholpen. In 2023 is 80% van de inkomende telefoontjes direct door een frontoffice medewerker afgehandeld. De resterende 20% is overgedragen aan een casemanager, de casemanager is daarmee het directe aanspreekpunt voor de inwoner en verantwoordelijk voor het beantwoorden van de vraag. In de piekperiode (de maanden februari/ april) is de telefonie gesplitst in twee stromen. Inwoners hadden hierbij de keuze een vraag te stellen over de WOZ waarde of over de op de aanslag vermelde aanslagregels. Voor vragen inzake de vastgestelde WOZ waarde is in deze piekperiode een specifiek team van medewerkers geformeerd.
De vragen over de op de aanslag vermelde aanslagregels hadden vooral betrekking op de voortvloeiende betalingsverplichting of mogelijkheden tot het aanvragen van kwijtschelding, ook hiervoor is een specifiek team van medewerkers geformeerd. De hoofden dienstverlening van de gemeenten worden periodiek geïnformeerd over de dienstverlening van GBTwente. De gemeenten die zelf de frontoffice taken nog uitvoeren ontvangen de planning van GBTwente en de te versturen correspondentie. BIZ-heffing Bedrijvenpark Twente gemeente Almelo De ondernemers van Bedrijvenpark Twente hebben de gemeente Almelo gevraagd onderzoek te doen naar de invoering van een BIZ. Het gaat hierbij om een gebruikers-BIZ. GBTwente is betrokken geweest bij dit onderzoek en de voorbereidingen. Op 19 juli 2023 is de uitvoeringsovereenkomst getekend tussen de gemeente Almelo en de Stichting BIZ Ondernemers Bedrijvenpark Twente. De wettelijke verplichte draagvlakmeting is in november uitgevoerd. Op 28 november 2023 zijn onder toezicht van een notaris de stemmen geteld. Gebleken is dat er onvoldoende draagvlak is voor de invoering van deze BIZ. De door de gemeenteraad vastgestelde BIZ-verordening is niet in werking getreden. BIZ-heffing Vastgoed binnenstad Enschede In november 2023 heeft de gemeente Enschede kenbaar gemaakt dat ze per 2025 een BIZ-heffing voor de vastgoedeigenaren in de binnenstad van Enschede willen invoeren.
In 2024 zal hier een vervolg aan worden gegeven. Privatisering markt Enschede Gemeente Enschede heeft per 1 april 2023 de markt geprivatiseerd. Vanaf die datum worden de marktgelden privaatrechtelijk geregeld door de ondernemers zelf. De verordening marktgelden is per 1 april 2023 ingetrokken. Reclamebelasting Enschede Gemeente Enschede is met de ondernemers in de binnenstad in overleg geweest om te komen tot een éénvoudiger heffingsmethodiek. De voorkeur ging uit naar een heffingsgrondslag gebaseerd op de WOZ-waarde. De gemeente en de ondernemers hebben hierover in 2023 geen overeenstemming kunnen bereiken. Baatbelasting en Gemeentelijke Verduurzamings Regeling (GVR) GBTwente en de Twentse gemeenten zijn vorig jaar benaderd door de Provincie Overijssel en De Woonpas over de Gemeentelijke VerduurzamingsRegeling (GVR). Deze regeling houdt in dat verduurzamings-maatregelen worden voorgefinancierd door gemeenten en achteraf verhaald via de baatbelasting. GBTwente heeft in 2023 samen met de VNG nader onderzoek gedaan naar de GVR. Gebleken is dat de baatbelasting niet ingezet kan worden om de verduurzaming van woningen in particulier bezit te financieren en per individuele woningeigenaar rente en aflossing te innen. Deze constructie is getoetst door het Erasmus Studiecentrum voor Belastingen van Lokale overheden (ESBL).
Het ESBL verricht wetenschappelijk onderzoek op het terrein van de belastingen van gemeenten, waterschappen en andere lokale overheden in binnen- en buitenland. Zij geeft aan dat deze constructie zonder wetswijziging juridisch niet houdbaar is. Het ESBL concludeert: "De huidige uitleg van de wet in de jurisprudentie staat ons inziens op dit moment echter in de weg aan een zodanige regeling." De VNG heeft onlangs nog eens nadrukkelijk aangegeven dat de baatbelasting voor verduurzaming van woningen wettelijk niet is toegestaan.
36
GBTwente 2023
De Provincies doen een oproep aan het rijk om de juridische obstakels snel weg te nemen. De Minister van BZK heeft in een brief aan de tweede Kamer aangegeven dat het streven is de wetswijziging in 2025 in werking te laten treden. De gemeenten Losser en Oldenzaal hebben in de afgelopen periode samen met de gemeenten Dinkelland en Tubbergen (Noord Oost Twente (NOT)) onderzoek gedaan of er binnen dit samenwerkingsverband politiek draagvlak was voor deze constructie. GBTwente heeft beide gemeenten geadviseerd niet hiermee in te stemmen in verband met de juridische en financiële risico’s en de strijdigheid met de wet. Losser en Oldenzaal hebben aangegeven dit voorlopig niet te willen invoeren. Op het moment van schrijven van dit verslag heeft Dinkelland het voornemen wel in te voeren. Een en ander staat op de raadsagenda in januari 2024.
2.5.4 Rechtmatigheid Met ingang van dit jaar legt het dagelijks bestuur verantwoording af over de rechtmatigheid. Hiermee wordt verantwoording afgelegd over de naleving van de regels, die relevant zijn voor het financiële reilen en zeilen van GBTwente. Over de naleving van de voorwaarden voor Europese bestedingen bijvoorbeeld, maar ook over misbruik en oneigenlijk gebruik en lasten, waarvoor geen voorafgaande dekking opgenomen was in de begroting. Dit wordt vormgegeven door een overzicht te geven van de onrechtmatigheden in de tabel ‘monitor Rechtmatigheidsverantwoording, met een toelichting daarop. De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria: begrotingscriterium, voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Monitor Rechtmatigheidsverantwoording 2023 A
B
Bedrag x € 1.000
Begrotingscriterium * Overschrijding exploitatiebudgetten programma's begroot versus werkelijk
-
* Overschrijding investeringen (kredieten)
-
* Niet geautoriseerde mutaties reserves
-
Voorwaardecriterium * Gemiste europese aanbestedingen
C
104
Misbruik en Oneigenlijk gebruik criterium * Fraude eigen medewerkers
D
Totaal rechtmatigheidsfouten =A+B+C
E
Verantwoordingsgrens
104
3% van de totale lasten inclusief de mutaties in de reserves F
428
Toets rechtmatigheidsfouten aan verantwoordingsgrens D>E; totaal afwijkingen = rechtmatigheidsfouten als bedrag opnemen in rechtmatigheidsverantwoording DB overeenkomstig A t/m C D<E; afwijkingen toelichten in paragraag Bedrijfsvoering
G
Totaal grondslag afwijkingen voor toelichting op fouten = D
104
H
Af: Begrotingsafwijkingen waarvan het Algemeen Bestuur heeft besloten dat
-
ze niet onrechtmatig zijn I
Saldo resterende rechtmatigheidsfouten; G - H
104
Nader toe te lichten in de Rechtmatigheidsverantwoording
Toelichting A
Overschrijding exploitatiebudgetten
In 2023 is op de taakvelden de begroting niet overschreden.
Overschrijding investeringsbudgetten
Als aan een project meer wordt besteed dan het krediet dat door het algemeen bestuur beschikbaar is gesteld, of indien al geld is besteed voordat het algemeen bestuur een krediet beschikbaar heeft
37
GBTwente 2023
Toelichting gesteld, spreken we van een onrechtmatige kredietoverschrijding. In de toelichting op de balans bij de jaarrekening worden de verschillende investeringen die GBTwente doet op een rijtje gezet. Er is geen sprake van kredietoverschrijdingen. Niet geautoriseerde reservemutaties
Er hebben zich in 2023 geen niet geautoriseerde reservemutaties voorgedaan. GBTwente heeft een procedure ingericht met checks and balances die waarborgen dat geen mutaties in de reserves worden opgevoerd zonder vaststelling door het algemeen bestuur.
B
Gemiste Europese Aanbesteding
Een budgethouder die een werk, levering of dienst afneemt bij een leverancier,dient zich af te vragen op welke wijze de afname moet worden aanbesteed. Hiervoor zijn heldere regels opgesteld en GBTwente heeft procedures die moeten waarborgen dat de regels worden gevolgd. Als gevolg van vertraging bij het opnieuw aanbesteden van het schoonmaakcontract en de nieuwe aanbesteding van de leaseauto's is er een financiele onrechtmatigheid bij de huidge lopende contracten ontstaan en is hierdoor de Europese aanbestedingsgrens overschreden. Inmiddels is de Europese aanbesteding voor de schoonmaak per september 2023 afgerond. De aanbesteding van de leaseauto's loopt momenteel echter nog waardoor de onrechtmatigheid in het huidige contract van de leaseauto's ook voor 2024 gaat gelden. Bij het huidige schoonmaakcontract is het grensbedrag met € 33.500 overschreden en bij de leaseauto's is inmiddels sprake van een overschrijding van het grensbedrag van € 70.700.
C
Misbruik- en oneingelijk gebruik criterium
In 2023 is de werking van de ingebouwde beheersmaatregelen vanuit het oogpunt van fraude, misbruik of oneigenlijk gebruik periodiek getoetst. De bevindingen op de controles die hebben plaatsgevonden leiden niet tot fraude, misbuik of oneigenlijk gebruik.
D-I
Totalen, Saldi en gevolgen
In totaal is over € 104.100 aan onrechtmatigheden in de Jaarrekening gerapporteerd. Deze onrechtmatigheden zijn toegelicht in de bedrijfsvoeringsparagraaf en bij de taakvelden waar de onrechtmatigheden aangetroffen zijn. Op basis van de resultaten wordt actie ondernomen om het ontstaan van onrechtmatigheden in 2023 te voorkomen en waar mogelijk vroegtijdig op te sporen. Met name begrotingsonrechtmatigheid en kredietoverschrijdingen kunnen bij vroegtijdige signalering door het algemeen bestuur worden “gerepareerd”. Het totaal aan gerapporteerde onrechtmatigheden valt ruimschoots binnen de goedkeuringstolerantie van 3% van het begrotingstotaal dat is opgenomen in het controleprotocol. De geconstateerde onrechtmatigheden vormen daarmee geen beletsel voor het afgeven van een goedkeurende verklaring door de accountant. Deze monitor is opgesteld door het dagelijks bestuur en zal de accountant de eigen bevindingen van het dagelijks bestuur toetsen op de getrouwheid van de rapportage. Het dagelijks bestuur heeft zich in de afgelopen periode voorbereid op zijn veranderende rol en procedures ontwikkeld om de rechtmatigheid van de bedrijfsvoering van GBTwente blijvend te waarborgen.
Begrotingscriterium De begrotingsrechtmatigheid heeft betrekking op het financiële handelen binnen het kader van de geautoriseerde begroting. Dit wordt formeel als volgt omschreven: “Financiële beheershandelingen die ten grondslag liggen aan de baten en lasten (exploitatie), alsmede de balansposten (investeringen), dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en hiermee samenhangende programma’s (begrotings-criterium). In de begroting zijn de maxima voor de lasten vermeld die door het algemeen bestuur zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma, de toereikendheid van het begrotingsbedrag alsmede het begrotingsjaar van belang zijn.” Volgens het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) dienen de afwijkingen in de jaarrekening herkenbaar te worden opgenomen en van een toelichting te worden voorzien. Als blijkt dat de gerealiseerde uitgaven op programmaniveau hoger zijn dan geautoriseerd, is er sprake van begrotingsonrechtmatigheid. Er zijn verschillende typen begrotingsoverschrijdingen. ▪ ▪ ▪
Overschrijdingen die binnen de beleidskaders van het algemeen bestuur passen, worden in het accountantsoordeel niet meegewogen. Overschrijdingen die gedurende het jaar bekend werden, zijn in 2023 aan het algemeen bestuur voorgelegd via de 1e en 2e Berap 2023. Nog niet geautoriseerde overschrijdingen worden in de jaarstukken toegelicht en worden door de vaststelling van de jaarrekening door het algemeen bestuur alsnog geautoriseerd.
38
GBTwente 2023
Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving, zowel intern als extern. Met onze interne controles sluiten we aan bij de goedkeurings- en rapporteringstoleranties die de accountant hanteert. In nauwe samenspraak met de accountant hebben we de omvang van de steekproeven en de uit te voeren controles bepaald. De controles zijn uitgevoerd op de volgende processen: personeel, inkoop, financiën, diverse belastingopbrengsten en misbruik en oneigenlijk gebruik. Rechtmatigheidsfouten moeten in de verantwoording opgenomen en toegelicht worden indien zij boven het door het algemeen bestuur vastgestelde verantwoordingspercentage uitkomen. Wij hanteren de rapporteringstolerantie die ook met de accountant is afgesproken. Aanbestedingsrechtmatigheid De regels over aanbesteden staan in de Aanbestedingswet 2012 en het Aanbestedings-besluit. In de Gids Proportionaliteit (flankerend beleid bij de Aanbestedingswet 2012) zijn de voorschriften uitgewerkt over de eisen, voorwaarden en criteria die aan inschrijvers en inschrijvingen worden gesteld. Een aanbestedende dienst dient de voorschriften toe te passen of een afwijking in de aanbestedingsstukken te motiveren.
Het ten onrechte niet toepassen van de Aanbestedingswet 2012 met betrekking tot deze Europese aanbestedingsnorm-bedragen bij een aanbesteding van opdrachten, leidt tot een financiële rechtmatigheidsfout. Het niet naleven van de overige norm-bedragen uit de Gids Proportionaliteit leidt niet tot financiële rechtmatigheidsfouten voor zover GBTwente afwijking hiervan adequaat heeft gedocumenteerd en gemotiveerd. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Naast misbruik en oneigenlijk gebruik kan er sprake zijn van fraude. De term fraude is juridisch niet gedefinieerd. Het gaat er hier om dat het dagelijks bestuur voldoende waarborgen heeft genomen om te voorkomen dat als gevolg van misbruik of oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving ten onrechte een te laag bedrag of helemaal geen bedrag aan gemeentelijke belastingen en heffingen aan GBTwente is betaald. Niet financiële onrechtmatigheden Er is in 2023 geen sprake van niet-financiële onrechtmatigheden in verband met het niet naleven van de bepalingen in de Wet fido (overschrijding kasgeldlimiet of renterisiconorm).
2.5.5 Kwaliteitszorg In deze paragraaf wordt ingezoomd op een aantal aspecten van kwaliteit: ▪ ▪
ISO-9001:2015 klachten
De activiteiten in het kader van interne controle zijn per organisatie-eenheid beschreven in het hoofdstuk ‘jaarverslag’. ISO-9001:2008 -> 9001:2015 Sinds 1 juni 2012 is GBTwente ISO-gecertificeerd. Met dit onafhankelijke kwaliteitskeurmerk maken we zichtbaar borg te staan voor kwaliteit en continue procesbeheersing en -verbetering. Een certificaat heeft een geldigheidsduur van drie jaar. Tijdens de looptijd van het certificaat moeten er twee vervolgaudits worden houden, net als dat er interne audits moeten plaatsvinden. Gedurende de looptijd van het certificaat moeten alle processen eenmaal intern geaudit worden. Daartoe zijn vier interne auditors aangesteld. De externe audit is gehouden volgens de nieuwe norm 9001:2015 en hiermee is GBTwente in 2021 weer voor 3 jaar gecertificeerd. In 2023 heeft er een vervolgaudit plaatsgevonden. Klachten Een uiting van ongenoegen wordt behandeld als een klacht en gezien als kans tot verbetering van de dienstverlening. De uiting moet wel gaan over gedrag van een medewerker of gedrag van GBTwente als organisatie. Dit is in de Algemene Wet Bestuursrecht en in de door het algemeen bestuur vastgestelde 'Regeling interne klachtenprocedure GBTwente' als voorwaarde opgenomen. Elke klacht wordt, voor zover mogelijk, naar tevredenheid van de klager opgelost. Daarnaast stellen we alles in het werk om soortgelijke klachten in de toekomst te voorkomen.
Processen worden daar waar mogelijk aangepast en/of verbeterd.
39
GBTwente 2023
In 2023 zijn 159 uitingen van ongenoegen door de klachtenfunctionaris als klacht in behandeling genomen. Dit zijn er 11 meer dan in 2022. In de tabel hieronder is het aantal klachten per gemeente zichtbaar. De twee klachten zonder gemeentenaam betreffen een klacht van een bewindvoerder die betrekking heeft op alle gemeenten en een klacht waarvan niet bekend is geworden welke gemeente dit betreft.
De doorlooptijd van de klachten bedraagt gemiddeld 11 dagen. Dit is ruim binnen de in de 'Regeling interne klachtenprocedure GBTwente' gestelde afhandeltermijn van 6 weken. Hieronder een weergave van de doorlooptijd per gemeente.
40
GBTwente 2023
Alle klachten zijn conform de 'Regeling interne klachtenprocedure GBTwente' afgehandeld. In deze regeling is opgenomen dat een informele afhandeling de voorkeur heeft. In 2023 zijn twee klachten formeel afgehandeld. De overige klachten zijn informeel afgehandeld. Klachten analyse Iedere klacht is de kans om door de ogen van de inwoner naar de geboden dienstverlening te kijken. Om de dienstverlening verder te verbeteren zijn de gegronde en ongegronde klachten geanalyseerd naar de labels: kwaliteit van dienstverlening, behandelduur, bejegening, informatieverstrekking, automatisering, zorgvrager of bezwaarmaker. Om de dienstverlening verder te verbeteren zijn de gegronde en ongegronde klachten geanalyseerd naar de labels: kwaliteit van dienstverlening, behandelduur, bejegening, informatieverstrekking, automatisering, zorgvrager of bezwaarmaker. Ongegronde klachten – geen trend Uit de analyse van de ongegronde klachten is geen duidelijke trend te herleiden. De helft van de klachten is niet te analyseren naar een van de hierboven genoemde labels. Van de klachten die wel zijn te analyseren komt het label bejegening het meeste voor. De klachten die geanalyseerd zijn naar bejegening komen vooral voort uit de onvrede over de wijze van belasting innen waarbij het niet versturen van herinnering voorafgaand aan een aanmaning een aantal keer voorkomt.
Gegronde klachten – automatisering en kwaliteit dienstverlening Van de gegronde klachten valt de analyse naar automatisering en kwaliteit dienstverlening op. Een klacht krijgt het label automatisering als de klacht voortkomt uit niet goed of niet optimaal werkende automatisering. Het label kwaliteit dienstverlening wordt aan de klacht gehangen als de klacht met goede dienstverlening voorkomen had kunnen worden. Veelal hebben deze klachten tot gevolg dat feedback wordt gegeven aan het betreffende vakteam. Verbeteringen De afhandeling van klachten heeft in 2023 tot de onderstaande verbeteringen geleid: ▪ ▪ ▪
Ontwikkeling aanvraagformulier kwijtschelding voor bewindvoerders; De informatie op de website is aangepast (blokkeren containers bij leegstand en afmelden hond); De informatiebrief kwijtschelding is aangepast;
41
GBTwente 2023
▪ ▪
Twentemilieu heeft de brief die zij ter informatie naar onze inwoner sturen aangepast; De informatie over de QR code automatisch betalen is verduidelijkt.
Complimenten Naast klachten of vervelende emotionele en agressieve reacties, ontvangen we ook hele mooie en dankbare reacties. We hebben in 2023 mooie complimenten ontvangen. Het ligt niet in onze aard daar als vanzelfsprekend mee om te gaan waardoor we de complimenten niet geregistreerd hebben.
2.6 Verbonden partijen GBTwente heeft geen verbonden partijen.
2.7 Grondbeleid Deze paragraaf is niet van toepassing op GBTwente.
42
GBTwente 2023
2.8 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid (Woo) De Wet Open Overheid (Woo), ingangsdatum 1 mei 2022, legt aan bestuursorganen een aantal verplichtingen op. Eén van deze verplichtingen betreft het geven van een impuls aan openbaarheid door in de begroting en het verantwoordingsverslag in de jaarstukken aan te geven hoe rekening wordt gehouden met de bepalingen uit de Woo. Dit onderdeel is de invulling van deze verplichting in de jaarstukken 2023. De Wet Open Overheid kent, samengevat, een viertal belangrijke aspecten: 1. 2. 3. 4.
De verplichting voor ieder bestuursorgaan om een Woo-contactfunctionaris aan te wijzen Verplichtingen gericht op passieve openbaarmaking. Verplichtingen gericht op actieve openbaarmaking. Het op orde brengen van de (digitale) informatiehuishouding.
Woo contactfunctionaris In het DB-besluit van 1 juli 2022 zijn de juridische medewerkers binnen de afdeling Strategie & Bedrijfsvoering aangewezen als Woo contact-functionarissen. Primair is de directeur aanspreekpunt in het kader van Woo. Passieve openbaarmaking De Wet Open Overheid is de opvolger van de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob). Op het gebied van passieve openbaarmaking (Wob- of Woo-verzoeken) kent de Woo de nodige veranderingen ten opzichte van de Wob. De uitgangspunten, werkwijze en doorlooptijd van verzoeken tot (passieve) openbaarmaking van informatie onder de Wet open overheid zijn transparantie en snelheid. In 2023 zijn er 7 WOO-verzoeken ontvangen, waarvan er 4 zijn afgewezen, 2 (deels) toegekend en 1 buiten behandeling gelaten. Tegen 1 afwijzing is een WOO-bezwaar ingediend, dat ongegrond is verklaard. Actieve openbaarmaking De Woo stelt de verplichting om elf benoemde informatiecategorieën actief te publiceren. Deze verplichting gaat niet voor alle elf categorieën tegelijk in. In 2023 hebben we gezorgd dat wij voldoen aan de Woo door de op dat moment verplichte informatiecategorieën actief te publiceren, door het proces van actieve openbaarmaking vorm te gegeven, zodat we dat op efficiënte, veilige, en AVG-conforme wijze kunnen doen.
Wij publiceren de vergaderstukken en de jaarstukken via KOOP op overheid.nl en houden nauwlettend de ontwikkelingen omtrent PLOOI (Platform Open Overheidsinformatie, zoals de Woo voorschrijft) in de gaten. Daarnaast is de bereikbaarheid van ons bestuursorgaan en de wijze waarop een verzoek om informatie kan worden gedaan goed geborgen. Tot slot is het beleidsvoornemen om ook in 2024 kritisch te blijven kijken naar de motivering betreffende eventuele geheimhouding van documenten. Dit met als doel te blijven werken aan de intentie van de wet: openbaarheid en transparantie. Daarnaast blijft aandachtspunt het publiceren van hetgeen onder de passieve openbaarmaking openbaar is gemaakt. Informatiehuishouding op orde De Woo verplicht dat de digitale informatiehuishouding binnen acht jaar op orde wordt gebracht. In 2024 zullen wij daarom doorgaan met het uitvoeren van de maatregelen. Bij een Woo verzoek kunnen wij redelijk snel veel data vergaren en ontsluiten. Het kan altijd beter, maar het aantal verzoeken die wij als bestuursorgaan krijgen wegen gewoonweg niet op tegen de kosten voor de aanschaf van dure tools en uitgebreider beleid dan nu is vastgesteld.
43
GBTwente 2023
44
GBTwente 2023
3
Jaarrekening 3.1 3.2 3.3
Balans Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Toelichtingen
45
46 48 49
GBTwente 2023
3.1 Balans De jaarrekening1 is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft.
Activa ACTIVA
31-dec-2023
31-12-2022
Vaste Actica Materiële vaste activa Investeringen met economisch nut
1.211
1.334
Materiële vaste activa
1.211
1.334
Vaste Actica
1.211
1.334
Vorderingen op openbare lichamen
2.695
1.559
Rekening courant verhouding met het Rijk
4.652
5.506
Vlottende Activa Uitzettingen met rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
Overige vorderingen
46
-
7.392
7.065
Kas- en banksaldi
248
248
Liquide middelen
248
248
Vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen
183
153
Overige nog te ontvangen bedragen
400
671
Overlopende activa
584
824
Vlottende Activa
8.224
8.137
Activa
9.435
9.471
Uitzettingen met rentetypische looptijd korter dan 1 jaar Liquide middelen
Overlopende activa
1
Er kunnen verschillen zitten in optellingen in de overzichten van de balans of het overzicht van baten en lasten. Deze verschillen worden veroorzaakt door afrondingsverschillen.
46
GBTwente 2023
Passiva PASSIVA
31-dec-2023
31-12-2022
Bestemmingsreserve
756
549
Gerealiseerd resultaat
896
207
1.652
756
Vaste Passiva Eigen vermogen
Eigen vermogen Voorzieningen Voorziening door derden beklemde middelen
38
-
Voorziening Egalisatie onderhoud
55
-
Voorzieningen
94
-
Vaste schulden met rentetypische looptijd van 1 jaar of langer Onderhandse leningen van binnenlandse banken en overige financiële instellingen
880
935
Onderhandse leningen van openbare lichamen
318
371
Vaste schulden met rentetypische looptijd van 1 jaar of langer
1.198
1.306
Vaste Passiva
2.944
2.062
RC-verhouding opdrachtgevers
5.054
5.326
Overige vlottende schulden
1.242
1.159
Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
6.296
6.485
Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar komen
195
923
Overlopende passiva
195
923
Vlottende Passiva
6.491
7.409
Passiva
9.435
9.471
Vlottende Passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
Overlopende passiva
47
GBTwente 2023
3.2 Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Binnen de begroting van 2023 zijn de volgende organisatie-eenheden en producten aanwezig: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
organisatie-eenheid Strategie en bedrijfsvoering (in de begroting en tabellen nog Staf en Algemeen); organisatie-eenheid Vastgoed en belastingen, waar zowel voor de gemeenschappelijke regeling als voor de FUO-opdrachten de volgende eindproducten onder vallen: Klantcontact (alleen 2e lijns klantcontact) Klantcontact (zowel 1e als 2e lijns klantcontact Data en advies Waardebepaling Combi-aanslagen (biljet) Combi-aanslagregels (exclusief hondenbelasting) Combi-aanslagregels hondenbelasting Dwanginvordering Kwijtschelding Overige aanslagbiljetten (exclusief reclame- en precariobelasting) Aanslagbiljetten reclame- en precariobelasting Controle reclamebelasting (eenvoudig) Controle reclamebelasting (complex) Controle precariobelasting Medisch afval Diftar, definitieve aanslagregels Diftar, op basis van voorlopige aanslagregels.
Tevens worden de dekkingsmiddelen en overhead nader toegelicht. De organisatie-eenheden zijn weergegeven in het overzicht van baten en lasten op de volgende pagina's. Overzicht van baten en lasten (bedragen × € 1.000)
Begroting 2023 Baten
Lasten
Realisatie 2023 Saldo
Baten
Lasten
Realisatie 2022 Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Organisatie-eenheden Staf en algemeen
-
-542
-542
-
-531
-531
-
-440
-440
Vastgoed en belasting GR
80
-9.288
-9.208
90
-8.666
-8.576
67
-8.722
-8.656
Vastgoed en belastingen FUO
111
-1.526
-1.415
130
-1.796
-1.666
146
-1.424
-1.279
-
-
-
-
-
-
40
-67
-27
191
-11.356
-11.165
220
-10.993
-10.773
252
-10.653
-10.402
Inkomensoverdracht Enschede
4.653
-
4.653
4.653
-
4.653
4.343
-
4.343
Inkomensoverdracht Hengelo
2.321
-
2.321
2.343
-
2.343
2.131
-
2.131
Inkomensoverdracht Borne
559
-
559
559
-
559
506
-
506
Inkomensoverdracht Losser
552
-
552
552
-
552
499
-
499
Inkomensoverdracht Haaksbergen
622
-
622
623
-
623
596
-
596
Inkomensoverdracht Almelo
1.911
-
1.911
1.923
-
1.923
1.783
-
1.783
Inkomensoverdracht Oldenzaal
816
-
816
817
-
817
769
-
769
Inkomstenoverdracht Lochem
15
-
15
16
-
16
11
-
11
Inkomstenoverdracht Hof van Twente
9
-
9
10
-
10
8
-
8
Inkomensoverdracht Berkelland
860
-
860
959
-
959
865
-
865
Inkomensoverdracht Bronckhorst
839
-
839
915
-
915
780
-
780
Inkomensoverdracht Twenterand
746
-
746
791
-
791
713
-
713
-
-
-
479
-12
467
-
-
-
13.903
-
13.903
14.640
-12
14.628
13.005
-
13.005
25
-3.289
-3.264
39
-3.050
-3.010
13
-2.403
-2.390
-
-13
-13
-
51
51
-
-8
-8
25
-3.302
-3.277
39
-2.999
-2.959
13
-2.411
-2.398
14.119
-14.658
-538
14.899
-14.003
896
13.271
-13.064
207
Project GBO Subtotaal Organisatie-eenheden Algemene dekkingsmiddelen
Saldo financieringsfunctie Subtotaal Algemene dekkingsmiddelen Overhead en vennootschapsbelasting Overhead Vennootschapsbelasting Subtotaal Overhead en vennootschapsbelasting Gerealiseerd resultaat
48
GBTwente 2023
3.3 Toelichtingen 3.3.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft en de verordening ex artikel 212 Gemeentewet, waarin door het Algemeen Bestuur de uitgangspunten voor het financiële beleid, alsmede de regels voor het financiële beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie zijn vastgesteld.
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van verkrijgingsprijs of vervaardigingsprijs. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden.
Resultaatbepalingsgrondslagen De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Baten en lasten worden als incidenteel aangemerkt, indien zij zich maximaal drie jaar achtereen voordoen. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorzieningen c.q. schulden uit hoofde van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten echter toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Daarbij moet worden gedacht aan componenten als ziektekostenpremie ten behoeve van gepensioneerden, overlopende verlofaanspraken en dergelijke. Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming, te weten vier jaar. Indien er sprake is van (eenmalige) schokeffecten (bijvoorbeeld reorganisaties) dient wel een verplichting opgenomen te worden.
Balans Materiële vaste activa met economisch nut De materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen de verkrijgings- of vervaardigingsprijs. De verkrijgingsprijs is gedefinieerd als de inkoopprijs inclusief de bijkomende kosten. Specifieke investeringsbijdragen van derden worden op de desbetreffende investering in mindering gebracht; in die gevallen wordt op het saldo afgeschreven. Slijtende investeringen worden medio het boekjaar waarin het gereed komt, lineair afgeschreven in de verwachte gebruiksduur waarbij rekening wordt gehouden met een eventuele restwaarde. Naar verwachting duurzame waardeverminderingen van vaste activa worden onafhankelijk van het resultaat van het boekjaar in aanmerking genomen. In het begrotingsjaar heeft een dergelijke vermindering overigens niet plaatsgevonden. Dergelijke afwaarderingen worden teruggenomen als ze niet langer noodzakelijk blijken. Indien een vast actief buiten gebruik is gesteld, heeft de afwaardering plaatsgevonden naar de lagere restwaarde. De gehanteerde afschrijvingstermijnen voor de investeringen gedaan tussen de oprichting van GBTwente en de verhuizing naar de Demmersweg en nog onderdeel uitmaken van de vaste activa bedragen in jaren: Meubilair
10 jaren
49
GBTwente 2023
De toegepaste afschrijvingstermijnen zijn conform de vastgestelde termijnen in de financiële verordening 2023, die in juli 2023 is vastgesteld. Hieronder zijn de afschrijvingstermijnen weergegeven: Termijn
Omschrijving
20 jaar
Verbouw kantoren
15 jaar
Kantoormeubilair (met uitzondering van bureaustoelen), routing and signing
10 jaar
Bureaustoelen
10 jaar
(Overige) elektrische apparatuur
8 jaar
Contractmanagementsysteem
7 jaar
Belastingapplicatie / waarderingsapplicatie
5 jaar
Veiligheidsvoorzieningen bedrijfsgebouwen
5 jaar
ICT-investeringen
5 jaar
Koffiemachines
5 jaar
Audiovisuele middelen
3 jaar
WIFI-accespoints
3 jaar
Servers
3 jaar
Mobile devices
Financiële vaste activa Leningen u/g1 zijn opgenomen tegen nominale waarde. Zo nodig is een voorziening voor verwachte oninbaarheid in mindering gebracht. Vorderingen De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voorzieningen wegens oninbaarheid van vorderingen zijn met de boekwaarde van de vorderingen verrekend. Liquide middelen Deze activa worden tegen nominale waarde opgenomen. Op deze post zijn de saldi van de eigen drie betaalrekeningen van GBTwente verantwoord. Met de gemeenten zijn in de dienstverleningsovereenkomst afspraken gemaakt over de afstorting van de ontvangsten naar de hoofdrekeningen van de gemeenten. Eigen vermogen ▪
▪
De bestemmingsreserve dient als algehele buffer om toekomstige tegenvallers en incidentele knelpunten in de bedrijfsvoering te kunnen opvangen en om innovatieve ontwikkelingen te kunnen bekostigen. De maximum hoogte van deze reserve is bepaald op 5% van het begrotingstotaal (besluit AB d.d. 28 oktober 2009); Het resultaat na bestemming is het nog resterende resultaat na reeds in de jaarrekening verwerkte mutaties in de reserves. Het nog te bestemmen resultaat wordt via een separaat bestuursvoorstel bij de jaarrekening ter besluitvorming aan het Bestuur voorgelegd.
Voorzieningen Voorzieningen worden gewaardeerd tegen het nominale bedrag . Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Single Information Single Audit (SiSa) Omdat GBTwente geen specifieke uitkeringen van het Rijk ontvangt, is geen SISA-specificatie opgenomen.
1
u/g staat voor uitgeleend geld
50
GBTwente 2023
3.3.2 Toelichting op de balans per 31 december 2023 Activa Alle bedragen in de tabel en toelichting in deze paragraaf moeten vermenigvuldigd worden met € 1.000,Vaste activa Er zijn geen activa gedurende het boekjaar of per balansdatum in erfpacht uitgegeven. Materiële vaste activa De materiële vaste activa bestaan uit de volgende onderdelen: Materiële vaste activa
31-dec-2023
31-12-2022
Investeringen met economisch nut
1.211
1.334
Materiële vaste activa
1.211
1.334
Het volgende overzicht geeft het verloop van de boekwaarde van de investeringen met economisch nut weer: Materiele vaste activa
Boekwaarde 01-01-2023
Investering
Desinvest.
Bijdragen
AfwaarderingenAfschrijving
Boekwaarde 31-12-2023
Bedrijfsgebouwen
721
-
-
-
-
44
677
Machines, apparaten en installaties
184
61
-
-
-
73
172
Ov. materiële vaste activa
429
10
-
-
-
78
361
Investeringen met economisch nut
1.334
71
-
-
-
194
1.211
Totaal materiële vaste activa
1.334
71
-
-
-
194
1.211
Toelichting investeringen In 2023 is er geïnvesteerd in een vernieuwde aansluiting op de landelijke voorziening BRK (Basisregistratie Kadaster). De oude aansluiting werd niet meer ondersteund door het Kadaster. Daarnaast zijn er koffiemachines en nieuwe mobiele telefoontoestellen aangeschaft. Vlottende activa Uitzettingen korter dan één jaar De in de balans opgenomen uitzettingen met een looptijd van één jaar of minder kunnen als volgt gespecificeerd worden: Uitzettingen met rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
31-dec-2023
31-12-2022
Vorderingen op openbare lichamen
2.695
1.559
Rekening courant verhouding met het Rijk
4.652
5.506
Overige vorderingen Uitzettingen met rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
46
-
7.392
7.065
Op balansdatum bestaat geen noodzaak tot het treffen van voorzieningen voor oninbaarheid. Per post kan de volgende toelichting worden gegeven: ▪ ▪
▪
De vorderingen op openbare lichamen bestaan o.a. uit facturen gericht aan gemeenten en uit nog te verrekenen oninbaar verklaarde vervolgingskosten. De uitzettingen in ’s Rijk schatkist met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar betreft de vordering die GBTwente heeft op de Staat. Dit zijn de overtollige liquide middelen, die GBTwente in het kader van het schatkistbankieren bij de Staat moet 'parkeren'. De overige vorderingen betreffen de nog te ontvangen opbrengsten uit dwanginvordering op aanslagbiljetten binnen de FUO-overeenkomst. GBTwente loopt geen risico over deze vorderingen. Wanneer betaling door de belastingplichtige achterwege blijft, worden deze opbrengsten meegenomen in het voorstel oninbaar en ontstaat er een vordering op de FUO-gemeenten.
51
GBTwente 2023
In onderstaande wordt de benutting van de drempelbedragen in het kader van het schatkistbankieren weergegeven: Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren (bedragen x € 1000) Verslagjaar (1)
Drempelbedrag
1.000 Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
(2)
Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
379
416
274
271
(3a) = (1) > (2)
Ruimte onder het drempelbedrag
621
584
726
729
(3b) = (2) > (1)
Overschrijding van het drempelbedrag
-
-
-
-
Het drempel bedrag is in 2023 niet overschreden. Liquide middelen Het saldo van de liquide middelen bestaat uit de volgende componenten: Liquide middelen
31-12-2023
31-12-2022
Kas- en banksaldi
248
248
Liquide middelen
248
248
Het banksaldo is opgebouwd uit de afzonderlijke saldo’s van de hoofdrekening, de belastingrekening, de exploitatierekening en de werkrekening Schatkistbankieren van GBTwente. De verantwoording van de middelen Schatkistbankieren vindt plaats onder de uitzettingen korter dan één jaar (uitzettingen in ’s Rijks schatkist met een rentetypische looptijd korter dan één jaar). GBTwente heeft bij de Bank Nederlandse Gemeenten een rekening courant faciliteit met een limiet van € 820.000. Overlopende activa De post overlopende activa kan als volgt onderscheiden worden: Overlopende activa
31-12-2023
31-12-2022
Vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen
183
153
Overige nog te ontvangen bedragen
400
671
Overlopende activa
584
824
Het saldo vooruitbetaalde bedragen bestaat uit facturen die betaald zijn in 2023 maar betrekking hebben op 2024, zoals licentiekosten en de huur van het eerste kwartaal van 2024 van het pand aan de Demmersweg. Het saldo nog te ontvangen bedragen omvat voornamelijk nog te ontvangen bedragen afwikkeling ADI welke in 2024 afgewikkeld worden, de nog te ontvangen rente schatkistbankieren vierde kwartaal 2023, de aanvullende bijdrage voor de gemeente Bronckhorst vanwege CAO-ontwikkelingen en prijsstijgingen in 2023, nog te ontvangen vennootschapsbelasting en nog te ontvangen zwangerschapsvergoeding over december.
Passiva Eigen vermogen Het in de balans opgenomen eigen vermogen bestaat uit de volgende posten: Eigen vermogen
31-12-2023
31-12-2022
Bestemmingsreserve
756
549
Gerealiseerd resultaat
896
207
1.652
756
Eigen vermogen
52
GBTwente 2023
Het verloop in 2023 wordt in onderstaand overzicht per reserve weergegeven: Overzicht reserves
Boekwaarde 31-12-2022
Bestemmingsreserve 5% begrotingstotaal
Bestemming resultaat vorig boekjaar 549
Bestemmingsreserve specifiek doel
Toevoeging
Onttrekking
Vermindering ter dekking van afschrijvingen
Boekwaarde 31-12-2023
100
-
-
-
649 107
-
107
-
-
-
Gerealiseerd resultaat 2022
207
-207
-
-
-
-
Gerealiseerd resultaat 2023
-
-
-
-
-
896
756
-
-
-
-
1.652
Totaal reserves
Het jaar 2022 en 2023 laten beide een positief resultaat zien. Voorziening In 2023 heeft het algemeen bestuur twee voorzieningen ingesteld: Voorzieningen
31-dec-2023
31-12-2022
Voorziening door derden beklemde middelen
38
-
Voorziening Egalisatie onderhoud
55
-
Totaal voorzieningen
94
-
De voorziening Door derden beklemde middelen is ingesteld voor het spaarverlof dat medewerkers hebben aangemerkt. De voorziening Egalisatie groot onderhoud is ingesteld voor het onderhoud dat volgens het onderhoudsplan aan het gebouw plaats dient te vinden in de komende periode. Het verloop in 2023 wordt in onderstaand overzicht per voorziening weergegeven: Overzicht voorzieningen
Saldo 31-12-2022
Vrijgevallen bedragen
Toevoegingen
Aanwendingen
Saldo 31-12-2023
Voorziening door derden beklemde middelen
-
-
38
-
38
Voorziening Egalisatie onderhoud
-
-
59
4
55
Totaal reserves
-
-
98
4
94
Vaste Passiva Onder de vaste passiva zijn opgenomen: Vaste schulden met rentetypische looptijd van 1 jaar of langer
31-12-2023
31-12-2022
Onderhandse leningen van openbare lichamen
318
371
Onderhandse leningen van binnenlandse banken en overige financiële instellingen
880
935
1.198
1.306
Vaste schulden met rentetypische looptijd van 1 jaar of langer
GBTwente heeft in 2019 twee langlopende leningen afgesloten. Eén met een rentetypische looptijd van 10 jaar tegen 0,44% rente en één met een rentetypische looptijd van 20 jaar tegen 1,165% rente. In 2020 heeft de eerste aflossing plaatsgevonden. De rentelast voor deze twee leningen bedraagt € 11.816 in 2023. Vlottende passiva Onder de vlottende passiva zijn opgenomen: Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
31-12-2023
31-12-2022
6.513
6.485
Overlopende Passiva
195
923
Vlottende passiva
6.708
7.408
53
GBTwente 2023
Kortlopende schulden De in de balans opgenomen kortlopende schulden kunnen als volgt gespecificeerd worden: Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
31-12-2023
31-12-2022
RC-verhouding opdrachtgevers
5.054
5.326
Overige vlottende schulden
1.242
1.159
Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar
6.296
6.485
Per post kan de volgende toelichting worden gegeven: ▪
▪
De post 'rekening-courant verhouding opdrachtgevers' heeft betrekking op het saldo van de rekening-courant verhouding met de gemeenten Almelo, Borne, Enschede, Haaksbergen, Hengelo, Losser, Oldenzaal, Twenterand, Lochem, Hof van Twente, Berkelland en Bronckhorst en de openstaande belastingdebiteuren per gemeente. De overige schulden betreft de openstaande crediteuren.
Overlopende passiva De specificatie van de post overlopende passiva is als volgt: Overlopende Passiva
31-12-2023
31-12-2022
Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar komen
195
923
Overlopende Passiva
195
923
De nog te betalen bedragen bestaan uit opgenomen verplichtingen. Niet uit de balans blijkende verplichtingen Waarborgen en garanties Er zijn ultimo 2023 geen waarborgen dan wel garanties verstrekt aan natuurlijke- en rechtspersonen. Langlopende financiële verplichtingen GBTwente is verbonden aan verschillende, niet uit de balans blijkende, financiële verplichtingen. Hieronder volgt een opsomming van de belangrijkste van deze verplichtingen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.