Actuele ontwerpbegroting na DB 24 juni.pdf
Tekst van het document
157 150 83 130 21 541
158 152 84 131 21 546
0 0 -490
0 0 -525
0 0 -573
0 0 -530
0 0 -536
0 0 -541
0 0 -546
20
Concessiemanagement
Het team Concessiemanagement is verantwoordelijk voor onder andere het concessiebeheer van de GDconcessie en het contractbeheer van het vraagafhankelijk vervoer (o.a. hubtaxi) en buurtbussen via Publiek Vervoer. Om dit beheer goed te kunnen uitvoeren is kwalitatief hoogwaardige OV-data nodig. Dit is ook een essentiële verantwoordelijkheid van het team Concessiemanagement. Daarnaast is het team verantwoordelijk voor het goed functioneren van de reisinformatiesystemen, het beheer van het vastgoed dat in eigendom is van het OV-bureau en voor de sociale veiligheid.
Concessiebeheer GD-concessie In de huidige GD-concessie wordt door het OV-bureau getoetst of de vervoerder voldoet aan de concessieafspraken en of de kwaliteit van de dienstverlening door de vervoerder op het vereiste niveau is. Daarvoor dient de vervoerder frequent (continu tot maandelijks) en op proactieve wijze verantwoording af te leggen aan het OV-bureau over zijn gehaalde en niet gehaalde prestatieafspraken met betrekking tot de concessievoorwaarden. Het OV-bureau kijkt naast dit verantwoordingproces van de vervoerder zelf mee in de eigen informatiesystemen (met data uit verschillende bronnen) en toetst d.m.v. audits of de vervoerder inderdaad aan de gestelde prestatieafspraken voldoet. Ook worden met de vervoerder afspraken gemaakt om de kwaliteit van een aantal bepalende aspecten van de dienstverlening verder te verbeteren. Dit komt tot uiting in het jaarlijks vast te stellen en uit te voeren Kwaliteitsplan. Doelstelling voor het beheer van de GD-concessie 2020 is om de uitvoeringskwaliteit continue te monitoren op o.a. punctualiteit, busaansluitingen, rituitval en klachtenmanagement. Voor het jaar 2023 betekent dit concreet: • Vertrekpunctualiteit: vanaf beginpunt en knooppunten (o.a.
hubs) moet de bus in minimaal 96% van de gevallen vertrekken op of na de op halte aangegeven vertrektijd; Vertrekpunctualiteit is een essentieel onderdeel van de algehele punctualiteit (beleidsindicator, voor 2023 vastgesteld op 85%). Te vroeg vertrekken is één van de grootste ergernissen van reizigers en moet daarom tot een minimum worden beperkt. • Busaansluitingen: voor gegarandeerde aansluitingen geldt dat deze in 95% van de gevallen daadwerkelijk wordt gerealiseerd. • Rituitval: maandelijks is de verwijtbare rituitval maximaal 0,2%. • Klachtenmanagement: o 98% van de binnengekomen klachten wordt binnen 72 uur door Qbuzz inhoudelijk afgehandeld. o Tweedelijnsklacht: als een klacht in de ogen van de reiziger niet voldoende wordt beantwoord of als de klacht herhaaldelijk optreedt, kan de reiziger een tweedelijnsklacht indienen bij het OVbureau. In 2023 komen slechts drie tweedelijns klachten binnen bij het OV-bureau.
Contractbeheer vraagafhankelijk vervoer Het beheer van het vraagafhankelijk vervoer (hubtaxi) en buurtbussen wordt uitgevoerd door Publiek Vervoer. Publiek Vervoer voert deze taak namens het OV-bureau uit. De regievoering en de beleidsontwikkeling ligt bij het OV-bureau. Uitgangspunt van Publiek Vervoer is onder andere de doorontwikkeling van de verschillende vervoersproducten in samenhang vorm te geven. Datacare Zowel voor de uitvoering van het concessiemanagement als het contractbeheer van het vraagafhankelijk vervoer, is kwalitatief hoogwaardige data van essentieel belang. Een goed beheer van de OV-data is cruciaal voor het goed kunnen functioneren van het OV-bureau. De zorg voor deze OV-data, database en dashboard is vervat in onze ‘datacare’. Hiermee wordt het volgende nagestreefd: • Bewaken inkomende informatiestromen en –bronnen van vervoerders en landelijke databronnen. • Zorgdragen voor en waarborgen van de validiteit, betrouwbaarheid en kwaliteit van de OV-data.
21
• Het beschikbaar stellen (binnen de juridische- en marktmogelijkheden) van data aan iedereen die hierin geïnteresseerd is (het opendataconcept). De afgelopen jaren is vooral ingezet op stabilisatie van de kwaliteit van de geleverde OV-data. In 2023 wordt de ingezette weg om de koppeling te maken met meerdere databronnen van buiten de organisatie (zoals CBS en NDW) verder vormgegeven. Hiermee wordt meer en betere informatie verkregen waarmee een verdere stap gezet kan worden in de realisatie van het informatiegestuurd werken (van reactieve monitoring naar voorspellend beleid).
Reisinformatie - beheer Het beheer van reisinformatie is van belang om de reizigers te kunnen voorzien van betrouwbare en actuele reisinformatie (waar kan men instappen en hoe laat?). Binnen het OV-bureau wordt proactief beheer uitgevoerd om de kwaliteit van de dynamische reisinformatie te waarborgen. Op deze manier wordt onzekerheid over de reistijden zo veel mogelijk gereduceerd bij de reizigers. Informatievoorziening gebeurt zowel bij de halte als (vlak) voor vertrek via reisplanners, apps, websites en DRIS-panelen. Het OV-bureau ziet er niet alleen op toe dat deze dynamische reizigersinformatie volledig, tijdig en juist als open data wordt aangeleverd bij de NDOVloketten, maar ook dat deze informatie op een juiste wijze wordt getoond op de DRIS-panelen in de regio. Deze data wordt overigens door NDOV/DOVA (zie ook paragraaf 2.2.4 verbonden partijen) verzameld en beschikbaar gesteld voor overige partijen (zoals 9292, via apps en DRIS-panelen). Daarnaast stuurt het OV-bureau de contractant (SPIE) aan die zorg draagt voor het beheer en onderhoud van de DRIS-panelen zelf. De DRISovereenkomst met SPIE eindigt per 1 januari 2024. Voor het jaar 2023 betekent dit: • Samen met de opdrachtgevers (de provincies Groningen en Drenthe en de gemeente Groningen) komen tot een Europese uitvraag DRIS en gunning vanaf 1 januari 2024.
Het OV-bureau heeft hiertoe als organiserend uitvoerende partij van DRIS, uit naam van de opdrachtgevers, in 2022 al de eerste stappen gezet om te komen tot een Europese uitvraag. De planning is dat in 2023 de daadwerkelijke aanbesteding (incl. gunning) plaatsvindt zodat per 2024 de nieuwe DRIS-overeenkomst in kan gaan. • Nadere uitwerking geven aan publieke mobiliteit. Het sturen op goede mobiliteitsmogelijkheden in Groningen en Drenthe door met inachtneming van de juiste voorwaarden het verder vrijgeven van OV-data in de vorm van reismogelijkheden en tarieven. En het verder vormgeven van een level playing field voor marktaanbieders op zodanige wijze dat het past bij de mobiliteitsopgaven van de provincies en hubs. Eind 2022 kunnen reizigers m.b.v. de belangrijkste reis-apps hun reis incl. voor- en natransport plannen, boeken en betalen. In 2023 wordt verder gewerkt aan het voorwaarden scheppen van mobiliteitsmogelijkheden waar OV-onderdeel vanuit maakt.
• Vanuit het in 2022 ondertekende Bestuursakkoord Toegankelijkheid moeten de provincies Groningen en Drenthe en OV-bureau als concessieverlener iedere 3 jaar een overzicht maken van de toegankelijkheid van het OV. Zowel op basis van infrastructuur/haltes/stations als OV-voertuigen en reisinformatie. Bij dit overzicht moet ook aangegeven worden welke stappen ondernomen gaan worden om drempels bij toegankelijkheid weg te nemen. In 2023 zal de inhoud dan wel uitvoering van dit toegankelijkheidsplan uitgevoerd worden.
Vastgoedbeheer De busremises in Groningen en Emmen zijn eigendom van het OV-bureau en hierdoor is het OV-bureau eveneens verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van deze locaties. Het beheer en onderhoud wordt uitgevoerd door de afdeling Facilitair van de provincie Groningen. Deze externe partij bezit voldoende expertise om invulling te geven aan haar taak. Hier ligt een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) aan ten grondslag. De regievoering ligt bij het OV-bureau. In de GD-concessie 2020 is vastgelegd dat de vervoerder gebruik moet maken van de beide busremises en hiervoor een marktconforme huurvergoeding betaalt aan het OV-bureau. 22
In 2023 wordt voor 100% van het MJOP-uitvoering gegeven. Tenslotte wordt in 2023 het Iederz-terrein definitief in eigendom van de gemeente Groningen overgenomen en zal grondsanering en herinrichting (asfaltering en plaatsen van laadinfra) van het terrein plaats vinden. Dit moet eind 2023 gereed zijn.
Sociale veiligheid Het OV-bureau is verantwoordelijk voor de beleidsontwikkeling op het gebied van sociale veiligheid. Dit gebeurt in nauwe samenspraak met de vervoerder vanwege de gezamenlijke belangen. Zo vergt de veiligheid van chauffeurs en reizigers op de vervoersrelatie Emmen – Ter Apel continu aandacht. De vervoerder is verder verantwoordelijkheid voor de controle op de geldigheid van de vervoerbewijzen. De vervoerder heeft hiervoor professionele en daartoe bevoegde partijen ingeschakeld. Voor het beheer van de sociale veiligheid wordt voor 2023 het volgende nagestreefd: • Het behouden van het door reizigers gegeven rapportcijfer (Klantenbarometer) van 8,0 voor het gevoel van veiligheid in Groningen en Drenthe. • Het percentage zwart- en grijsrijden is maximaal 1% (effectieve controle op en preventie van zwart- en grijsrijden).
23
Financieel De ramingen van de lasten en baten voor het onderdeel concessiemanagement zijn als volgt: Bedragen x € 1.000
Realisatie 2021
Primaire begroting 2022
Begroting 2022 na wijzigingen
Actuele Begroting 2023 Raming 2024 Raming 2025 Raming 2026 prognose 2022
80
175
174
112
175
177
179
181
116.368
109.915
119.046
123.498
119.924
123.844
127.845
132.337
4.500
0
0
0
0
0
0
0
524
540
540
3.500 540
559
578
599
620
1.000 284 630 126 42
1.139 312 627 35
1.139 312 627 35
1.139 312 740 35
1.179 323 649 35
1.220 334 672 35
1.263 346 695 35
1.307 358 719 35
169 217 97
752 242 97
752 242 97
752 242 97
752 244 97
752 247 97
752 249 97
752 252 97
39
39
39
39
39 400
39
39
39
14 94 124.210
113.901
123.031
131.034
124.406
128.025
132.129
136.729
18.269
19.195
22.151
23.738
26.780 6.901 205 0 0 14.669 71 566 34
26.890 0 0 -200 200 0 116 588 20 25
26.747 0 0 -67 67 7.082 116 591 20 0
27.901 9.500 0 0 0 13.220 116 591 20 0
26.522 0 29.695 0 0 -200 200 0 120 605 34 0
28.681 0 29.661 0 0 -200 200 0 124 626 34 0
30.840 0 29.813 0 0 -200 200 0 129 648 34 0
33.307 0 30.920 0 0 -200 200 0 129 671 34 0
Lasten
Beheer algemeen GD concessie (incl maatregelen DR) + versterkingen en nacht-en evenementen vervoer Compensatie financiele bijdrage provincie Groningen Bijdrage aanschaf waterstofbussen Emmen Q-liner 315 Publiek Vervoer - lokale vervoersinitiatieven Publiek Vervoer - Hubtaxi Sociale veiligheid Bijdrage haltes gemeenten Frictiekosten COVID 19 Hogere kosten waterstof Drenthe/Groningen Onderhoud stallingen Afschrijvingskosten stalling Groningen Afschrijvingskosten stalling Emmen (uit bestemmingsreserve) Eenmalige kosten Iederz terrein Treinvervangend vervoer Overige kosten GD concessie Totaal lasten Baten GD concessie reizigersinkomsten (incl nacht - en evenementen vervoer) Tariefophoging GD concessie SOV Opbrengst verwaarding HBE's Overige GD inkomsten Derving dubbel opstaptarief Compensatie dubbel opstaptarief BVOV Eigen bijdrage Hubtaxi Vastgoedbeheer - stallingen Kaartverkoop buurtbussen Sociale veiligheid Totaal baten
67.495
46.834
56.707
75.087
56.977
59.128
61.464
65.061
Saldo
-56.715
-67.068
-66.324
-55.947
-67.429
-68.897
-70.665
-71.668
De actuele prognose voor 2022 wijkt door aangepaste indexaties en BVOV-regeling voor het hele jaar sterk af van de actuele begroting 2022 en is daarom beide toegevoegd.
Financiën, Control, Juridische zaken en ICT
Het team Financiën, Control, Juridische zaken en ICT (FCJI) heeft als algemeen doel om op slagvaardige, kwalitatief hoogwaardige, klantvriendelijke en flexibele wijze de primaire taakstelling van het OV-bureau mogelijk te maken. Dit doet het team FCJI door de uitvoering van de benodigde werkzaamheden op het gebied van financiële zaken, juridische zaken, salaris- en personeelsadministratie en ICT-voorzieningen.
Juridische zaken Het juridische onderdeel binnen het OV-bureau heeft als taak het juridisch ondersteunen van het MT en dagelijks en algemeen bestuur van het OV-bureau en het adviseren in gecompliceerde, gevoelige concessie vraagstukken, begeleiden van aanbestedingstrajecten en uiteraard ook de reguliere juridische werkzaamheden. Zo nodig regisseert het team bij de inschakeling meer specialistische juridische expertise indien voor een strategisch vraagstuk dit is gewenst. Binnen dit onderdeel valt ook het vervullen van de taken rondom de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) en informatiebeveiliging.
24
ICT Het onderdeel ICT verzorgt de beschikbaarheid en continuïteit van de ICT hard- en software voor het OV-bureau. Hierbij wordt gestreefd naar het onze medewerkers adequate toerusten met ICT-faciliteiten om de werkzaamheden zo soepel en efficiënt mogelijk te laten verlopen. Voor de technische ondersteuning van onze software is een gespecialiseerde partij (lokaal gevestigd) ingeschakeld. Dit is eind 2022 opnieuw aanbesteed. Financiën en Control Het onderdeel financiën en control verzorgt binnen het OV-bureau de begrotingscyclus met het opstellen van de begroting, jaarrekening, tussenrapportages en bestuursrapportages. Daarnaast richt het onderdeel zich op advisering van (toekomstgerichte) financiële vraagstukken. Hierbij staat de budgethouder centraal waarbij de monitoring van de budgetten via een digitaal portal inzichtelijk is. De financiële administratie faciliteert de teams in de afhandeling van het crediteurenbeheer, bankadministratie. Doelstellingen FCJI Voor 2023 zijn de volgende doelstellingen geformuleerd voor de bovengenoemde onderdelen binnen het team bedrijfsvoering. Deze zijn hieronder benoemd. Deze doelstellingen zijn aanvullend op de reguliere werkzaamheden die het team uitvoert en zijn hoofdzakelijk gerelateerd aan het herstel van de coronacrisis.
De doelstellingen voor 2023 zijn: • Afwikkeling van specifieke uitkering (SPUK) van de verantwoording van de beschikbaarheidsvergoeding 2021 en juridische controle op een rechtmatige nalevering 2022 • Monitoring van de ontwikkeling in opbrengsten en kosten van de concessie • Aanvullende financiële advisering aan het dagelijks bestuur in bestuursrapportages • Inbrengen van wijzigingsvoorstellen ten aanzien van de begroting 2023 en 2024 • Vervanging van diverse ICT-hardware
Financieel
De ramingen van de lasten en baten voor het onderdeel bedrijfsvoering zijn als volgt: Bedragen x € 1.000
Realisatie 2021
Primaire Actuele Begroting 2023 Raming 2024 Raming 2025 begroting 2022 prognose 2022
Raming 2026
Lasten ICT Lonen en salarissen Bijdrage NDOV/DOVA Bijdrage Publiek Vervoer Advieskosten
Totaal lasten Baten Lonen en salarissen
Totaal baten Saldo
62 1.449 277 128 21 1.936
152 1.632 273 126 34 2.217
152 1.632 281 130 34 2.229
153 1.681 278 131 35 2.278
155 1.731 281 133 35 2.334
156 1.783 283 134 35 2.392
158 1.837 286 135 36 2.452
779 779 -1.157
789 789 -1.428
789 789 -1.440
779 779 -1.499
779 779 -1.555
779 779 -1.613
779 779 -1.673
25
3 Paragrafen Artikel 26 van het BBV schrijft voor dat de voorgeschreven paragrafen, genoemd in artikel 9 van het BBV, worden opgenomen in de begroting. Indien een paragraaf niet aan de orde is, hoeft deze niet vermeld te worden. Voor het OV-bureau zijn de volgende paragrafen van belang in 2023: bedrijfsvoering, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering en verbonden partijen.
Bedrijfsvoering
De paragraaf Bedrijfsvoering geeft een toelichting op de organisatiestructuur een de formatie van het OVbureau.
Organisatiestructuur In 2020 is de organisatiestructuur van het OV-bureau aangepast naar het onderstaande ‘stelstel van teams’. In de kern zijn de teams gepositioneerd die voor de primaire taakuitvoering staan: Ontwikkeling, Marktbewerking en Concessiemanagement. Deze teams ontwikkelen de dienstregeling, het OV-product, zij analyseren en bewerken de markt en managen (aansturen & beheren) de concessie-afspraken. Om deze teams ‘circuleren’ de uitvoerende bedrijfsvoeringsteams; FJIC, communicatie en het secretariaat. Deze teams ondersteunen de primaire taak, door de organisatie en haar stakeholders te voorzien van (sturings-)informatie, randvoorwaardelijkheden en communicatie over het OV-product.
Organisatieformatie In de onderstaande tabel is de formatie opgenomen. In verband met de toepassing van de BBV wet- en regelgeving is daarbij de formatie opgesplitst in bedrijfsvoering en overhead. De formatie over 2023 is als volgt verdeeld over de verschillende organisatieonderdelen van het OV-bureau: Omvang in fte's
Formatie 2023 Bedrijfsvoering Directeur
Overhead
Totaal
-
1,00
1,00
Team ontwikkeling
5,64
1,00
6,64
Team marktbewerking
4,01
0,30
4,31
Team communicatie
2,62
0,73
3,35
Team concessiemanagement
4,89
1,00
5,89
Team FCJI
-
4,38
4,38
Secretariaat en HRondersteuning
-
1,64
1,64
17,16
10,05
27,21
Totaal
26
Financiering
De financiering binnen het OV-bureau omvat het doel om een financieel gezonde organisatie te zijn. Dit blijkt uit repressief toezicht door de toezichthouder en het ontvangen van een goedkeurende controleverklaringen van de accountant, eveneens op het gebied van rechtmatigheid. Het onderdeel financiering bestaat uit de financierings- en dekkingsmiddelen. Hier vallen ook de onttrekkingen uit en stortingen in reserves onder.
Doelstellingen • Weerstandsvermogen op peil houden: € 4,75 miljoen ondanks de coronacrisis • Voldoen aan eisen verantwoording subsidieverstrekkers en BBV • Reizigersopbrengsten monitoren en zo nodig bijsturen • Ontwikkelingen Studenten OV-kaart monitoren, en hierop tijdig anticiperen
Financieel Conform besluit in het DB van 24 juni worden maatregelen in de dienstregeling getroffen om het tekort in de begroting en meerjarig deels op te lossen. Onderstaand wordt een overzicht gegeven van de effecten van deze meerjarige maatregelen op de dienstregeling. Saldo (* € 1.000)
Primaire Actuele begroting prognose 2022 2022
Maatregelen Dienstregeling
Begroting 2023 3.886
Raming 2024 4.470
Raming 2025 4.470
Raming 2026
Totaal
4.470
17.296
Voor het begrotingsjaar 2023 wordt na de genomen (taakstellende) maatregelen op de DR een resterend tekort verwacht van € 4,6 mln. Meerjarig (tot en met 2026) is dit tekort totaal € 15,4 mln. Het weerstandsvermogen zal in stappen volgens onderstaand overzicht worden uitgeput tot circa € 5 miljoen. De actuele ontwerpbegroting (na maatregelen DR) kent nu de volgende uitgangspunten: - BVOV-index van 9,39% (op basis van kostenniveau 2020). - BVOV hele jaar 2022. - Landelijk opbrengsten ontwikkelingsscenario 2 (zie hoofdstuk 5 financiële begroting voor nadere toelichting).
Saldo (* € 1.000)
Primaire begroting 2022
Aanvullende bijdrage deelnemers Deel tekort gedekt via BR COVID 19 Deel tekort gedekt via Algemene reserve Totaal tekort (na maatregelen DR)
0
Actuele prognose 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Totaal
-
650
504
594
2.461
486
3.428
-
500
3.600
3.200
-
7.300
486
4.578
4.104
3.794
2.461
15.422
4.208 3.914
De ramingen van de lasten en baten voor het onderdeel financiering zijn in onderstaand overzicht afzonderlijk zichtbaar gemaakt. Zichtbaar is welke financieringsbaten vanaf 2023 er nog gerealiseerd moeten worden voor een sluitende begroting (opgave financieringstekort: ‘stelpost overige baten’).
27
Bedragen x €
Primaire begroting 2022
Actuele prognose 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Provincie Groningen
41.170.712
Provincie Drenthe
22.525.522
41.170.712
42.171.983
43.498.714
44.914.162
46.513.106
22.525.522
23.073.343
23.799.230
24.573.657
25.448.479
300.000
333.333
333.333
333.333
333.333
333.333
150.000
166.667
166.667
166.667
166.667
166.667
Bijdrage provincie Groningen
300.000
333.333
333.333
333.333
333.333
333.333
Bijdrage provincie Drenthe Aanvullende bijdrage deelnemers
150.000
166.667
166.667
166.667
166.667
166.667
650.000
504.000
594.000
2.461.000
66.895.326
68.801.944
71.081.819
75.422.585
Aanvullende subsidie waterstof Subsidie ministerie Infrastructuur en Waterstaat
6.233.000
Totalen
70.829.234
64.696.234
Raming 2025 Raming 2026
Conform afspraak GR, artikel 26 lid 2 worden de exploitatietekorten verdeeld via een vastgestelde verdeelsleutel onder de deelnemende bestuursorganen. Bedragen * €
%
Begroting 2023
Raming 2024 Raming 2025
Raming 2026
Provincie Groningen
44%
286.000
221.760
261.360
1.082.840
Provincie Drenthe
35%
227.500
176.400
207.900
861.350
Gemeente Groningen
21%
136.500
105.840
124.740
516.810
Totalen
100%
650.000
504.000
594.000
2.461.000
Verder bestaan de baten onder andere uit de bijdragen voor de exploitatie, die worden betaald door de deelnemers. De uitsplitsing hiervan is als volgt: Bedragen x € Provincie Groningen
Primaire Actuele Begroting 2023 Raming 2024 begroting 2022 prognose 2022 345.600 345.600 345.600 345.600
Raming 2025
Raming 2026
345.600
345.600
Provincie Drenthe
247.550
247.550
247.550
247.550
247.550
247.550
Gemeente Groningen
164.950
164.950
164.950
164.950
164.950
164.950
Totalen
758.100
758.100
758.100
758.100
758.100
758.100
Reserves De ramingen van de onttrekkingen aan en stortingen in de reserves zijn als volgt: Bedragen * € 1.000
Actuele prognose 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming Totaal 2026
3.200
-
7.300
-
1.224
39
195
Onttrekkingen Algemene reserve
-
500
3.600
Bestemmingsreserve kwaliteitsimpuls
200
500
524
Bestemmingsreserve kapitaallasten remise Emmen
39
39
39
Bestemmingsreserve COVID-19
486
3.428
Bestemmingsreserve Zero Emisssie Transitie *
4.250
750
750
750
750
7.250
Totaal
4.975
5.217
4.913
3.989
789
19.883
39
3.914
Stortingen Algemene reserve
0
Bestemmingsreserve kwaliteitsimpuls
0
Bestemmingsreserve COVID 19
0
Bestemmingsreserve Zero Emisssie Transitie *
9.500
Totaal
9.500
-
-
-
-
9.500
Saldo
4.525
-5.217
-4.913
-3.989
-789
-10.383
9.500
28
HBE niet in begroting en meerjarenraming In de begroting 2023 en meerjarenraming en reserves zijn de nog te verwachten verwaarden HBE’s (Hernieuwbare Brandstofeenheden) niet opgenomen. Dit om het beeld van de effecten van de stijgende van de LBI, lagere reizigersopbrengsten en het stoppen (of verlagen) van de compensatieregeling van het rijk op de te verwachten tekorten niet te vertroebelen. Daarnaast zijn ze niet vermeld bij de reserves omdat dit dan een inconsistent beeld geeft ten opzichte van de nu verwachte exploitaties. Het zou echter naar ons idee niet juist zijn om deze geldstromen niet te vermelden omdat ze wel impact hebben op de liquiditeit van het OV-bureau voor de komende jaren. De NEA schrijft ons voor dat de opbrengsten van HBE verkoop enkel mogen worden besteed aan investeringen die aantoonbaar CO2 reduceren. Het algemeen bestuur heeft hiertoe speciaal een bestemmingsreserve ZE (Zero Emissie transitie) ingesteld die ten doel heeft CO2 reducerende projecten te financieren. Bestedingen van deze bestemmingsreserve zijn hierdoor herleidbaar en kunnen van worden aangetoond dat de opbrengsten ook daadwerkelijk aan CO2 reducerende investeringen zijn besteed. Zo zullen deels de 30 aangeschafte waterstofbussen uit de in 2021 ontvangen opbrengsten worden gefinancierd.
Deels omdat deze bussen ook gedeeltelijk uit andere financiële bronnen worden gefinancierd, zoals Europese subsidies (JIVE1&2) De in 2020 ontstane HBE’s zijn verkocht en de opbrengsten hiervan zijn in maart 2021 ontvangen (conform NEAsystematiek). Deze middelen zijn in 2021 gestort in de bestemmingsreserve ZET en worden onder andere besteed aan de jaarlijkse kosten waterstofmoleculen. In 2022 zal naar verwachting voor circa € 9,5 miljoen HBE’s worden verwaard. Hiervan zal nog € 3,75 mln nodig zijn om de jaarlijkse kosten van de waterstofmoleculen over de jaren 2025 t/m 2029 te financieren (besluitvorming na 2023). Daarnaast is hiervan al € 3,5 mln bestemd (conform besluit AB) voor de aankoop van de waterstofbussen in Emmen. Resteert nog circa € 2 mln. In 2023 zal naar verwachting nog voor circa € 10 mln HBE’s worden verwaard. Over de bestemming hiervan zal ook nog nadere besluitvorming plaats vinden.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het risicomanagement van het OV-bureau omvat de volgende elementen, die in hun samenhang worden toegepast (de risicomanagement-systematiek van het OV-bureau Groningen Drenthe): • Conservatief begroten. • Werken met een prognosemodel, op basis waarvan financiële mee- en tegenvallers tijdig gerapporteerd worden aan het bestuur, dat naar aanleiding hiervan zo nodig kan bijsturen. • Lopende het jaar prognosticeren met een minimale Landelijke Bijdrage Index (LBI) van 3,5%. • Werken met een weerstandscapaciteit om tegenvallers op te vangen. • Periodiek (begroting, jaarrekening, 1e en 2de tussenrapportage) actualiseren en beoordelen van alle relevante risico’s met financiële consequenties, zoals geïnventariseerd in deze notitie. • Zorgen voor beheersingsmaatregelen en, als tegenvallers optreden, zo nodig tijdig maatregelen nemen. • Werken met een rekeningcourantfaciliteit om eventuele liquiditeitsvraagstukken als gevolg van optredende risico’s op te lossen. Voor de berekening van de ondergrens van het weerstandsvermogen, hanteren we de berekening van de mogelijke risico’s, maal de kans dat het risico zich voor kan doen, maal het mogelijke gevolg in euro’s. Dit leidt tot het volgende totaaloverzicht van risico’s en benodigde weerstandsvermogen:
29
Risico Tarievenbeleid Gevolgen grote infrastructurele werken Nalatig haltebeheer Projecten Leveringsproblemen waterstof Tussentijdse beëindiging concessie Indexering Gevolgen SOV contract Nieuwe verdeling SOV Nieuwe betaalsystemen Open einde regeling hubtaxi Verhouding tussen bonussen en boetes Realisatie van landelijke en regionale reizigersopbrengsten Versterkingen vervoerders Boven reguliere inzet OV-stewards
Kans op Mogelijk gevolg Vereiste bedrag in het voordoen weerstandsvermogen 25% 675.000 168.750 90% 1.500.000 1.350.000 5% 40.000 0, begrotingsflexibiliteit 25% 262.000 65.500 15% 500.000 75.000 5% 4.500.000 225.000 15% 375.000 0, begrotingsflexibiliteit 25% 1.875.000 468.750 25% 3.000.000 750.000 25% 940.000 235.000 25% 200.000 50.000 15% 75.000 0, begrotingsflexibiliteit 25% 200.000 50.000 25% 15%
200.000 75.000
Niet kostendekkend evenementenvervoer
5%
50.000
Juridische risico’s mbt contracten Werkdruk en afhankelijkheid
25% 15%
2.250.000 75.000
Bijdragen provincies
15%
4.800.000 Totaal afgerond
50.000 0, begrotingsflexibiliteit 0, begrotingsflexibiliteit 562.500 0, begrotingsflexibiliteit 720.000 4.770.500 4.750.000
De beschikbare weerstandscapaciteit bedraagt na vaststelling van de jaarrekening 2021 en de bestemming van het resultaat: € 12.182.000. Voor 2022 is de verwachting dat het weerstandsvermogen gelijk blijft. In de begroting 2023 wordt uitgegaan van een onttrekking van € 0,5 miljoen naast aanvullende maatregelen. Er zit binnen het weerstandvermogen van het OV-bureau dus ca. € 7 mln ruimte om een incidenteel tekort in de jaren 2024-2026 op te vangen. In de notitie Risicomanagement en weerstandsvermogen 2018-2022 zijn deze risico's nader beschreven en gekwantificeerd. Van deze geïnventariseerde risico’s is beoordeeld hoe groot de kans van optreden is en wat de gevolgen in financiële zin zijn. Op basis hiervan is de verwachtingswaarde van de risico’s berekend om zodoende het bedrag aan benodigde weerstandscapaciteit te kunnen bepalen. Bij de bepaling van dit bedrag is ervan uitgegaan dat de weerstandscapaciteit nodig is voor de korte termijn omdat het implementeren van dekkingsmaatregelen, veelal aanpassing van de dienstregeling, een minimale doorlooptijd heeft van driekwart jaar. Op deze wijze is de minimaal vereiste weerstandscapaciteit berekend op een bedrag van € 4,75 miljoen, ondanks de coronacrisis achten wij dit bedrag aan weerstandscapaciteit afdoende.
Dit komt omdat wij in deze begroting een beroep te doen op een extra financiële bijdrage vanuit het Rijk, en/of de provincie Groningen en Drenthe en de gemeente Groningen ter dekking van het financiële tekort over 2022. Daarnaast is in de begroting 2020 (via begrotingswijziging) de bestemmingsreserve Covid-19 ingesteld. Mocht blijken dat er na de afrekening over 2021 nog financiële ruimte in deze bestemmingsreserve is, kan dit ook nog worden ingezet.
30
Kengetallen In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing dient een basisset van financiële kengetallen te worden opgenomen. De invoering van de set van kengetallen is bedoeld om de financiële positie inzichtelijker te maken. De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossing op de exploitatie, indien aanwezig. De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen maakt in beeld wat het aandeel is van de verstrekte leningen is en dit betekent voor de schuldenlast. De solvabiliteit is het percentage eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen. De structurele exploitatieruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten. De kengetallen grondexploitatie en belastingcapaciteit zijn voor het OV-bureau niet van toepassing aangezien er geen sprake is van grondexploitaties en het innen van belastingen binnen het OV-bureau. De financiële kengetallen voor het OV-bureau hebben wij hierna weergegeven voor de jaren 2021 (jaarrekening), 2022 en 2023 (begroting) en de jaren 2024 tot en met 2026 (meerjarenraming). Kengetallen
Realisatie Primaire Begroting Begroting 2021 begroting 2022 na 2023 2022 wijziging
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Netto schuldquote
-12%
-6%
-7%
-11%
-4%
-1%
-1%
Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
-12%
-6%
-7%
-11%
-4%
-1%
-1%
Solvabiliteitsratio
54%
56%
56%
73%
70%
68%
70%
Structurele exploitatieruimte
0%
1%
0%
-3%
-3%
-2%
0%
De netto schuldquote en de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen zijn negatief t/m 2024. Reden hiervoor is dat de schulden ten opzichte van de vlottende activa relatief laag zijn en dat er geen verstrekte leningen bij het OV-bureau aanwezig zijn. In dit geval zijn de vlottende activa hoger dan de schulden en dit levert een negatief kengetal op. Vanaf 2024 ontstaat er 0 kengetal doordat de vlottende activa als gevolg van de uitputting uit de reserves zijn gedaald. Een solvabiliteit van boven de 50% betekent dat het OV-bureau beschikt over een hoger eigen vermogen in verhouding tot het vreemde vermogen. Zoals eerder aangegeven is deze prognose een momentopname gelet op de grote onzekerheden qua kostenontwikkeling en omvang van de uitputting van de reserves.
31
Financiering
In de paragraaf financiering worden de beleidsvoornemens ten aanzien van het risicobeheer van de financiering portefeuille weer gegeven.
Financieringsfunctie en kaders Onder de financieringsfunctie worden alle activiteiten gerekend gericht op het afstemmen en optimaliseren van de inkomende en uitgaande geldstroom. Met uitvoering van de financieringsfunctie worden de middelen verschaft die voor het OV-bureau nodig zijn voor de uitvoering van de taken (genoemd in de gemeenschappelijke regeling), worden tijdelijke overschotten van liquide middelen uitgezet en worden voor tijdelijke tekorten middelen aangetrokken. Uitvoering financieringsfunctie Tijdelijk overtollige middelen dienen verplicht te worden aangehouden bij het Rijk (schatkistbankieren). Ook voor 2023 wordt er een drempel voor het verplicht aanhouden van tijdelijk overtollige middelen van ruim € 0,8 miljoen gehanteerd. Deze ruimte wordt gebruikt om door middel van spaarrekeningen een hoger rendement te genereren dan bij schatkistbankieren. Echter zijn de huidige rentes van een dusdanig laag niveau dat het lastig is om dit voordeel te kunnen behalen.
Financieringsplanning en limieten In 2012 is de vermogensbeheerovereenkomst met de provincie Groningen aangepast naar aanleiding van de vaststelling van de notitie Risicomanagement en weerstandsvermogen, waarmee kortlopend krediet kan worden opgenomen, indien de liquiditeitssituatie van het OV-bureau daartoe aanleiding geeft. De vermogensbeheerovereenkomst met de provincie Groningen is na de invoering van het schatkistbankieren nog steeds geldig. Van het onderdeel betreffende het uitzetten van tijdelijk overtollige middelen zal geen gebruik meer gemaakt worden. De mogelijkheid tot het opnemen van kortlopend krediet blijft bestaan. Voor de beheersing van risico’s met betrekking tot aangegane geldleningen zijn de kasgeldlimiet en de renterisiconorm in het algemeen van belang. De kasgeldlimiet houdt in dat het kort lenen van geld beperkt is tot maximaal 8,2% van het begrotingstotaal en een minimumbedrag van € 2,5 miljoen. Ultimo 2023 is er geen sprake van geleend geld. Interne rentetoerekening vindt niet plaats bij het OV-bureau. Het doel van de renterisiconorm is het beheersen van de renterisico’s op de vaste schuld (schuld met een rentetypische looptijd vanaf één jaar). Deze norm bedraagt 20% van het begrotingstotaal, een bedrag van meer dan € 20 miljoen.
Aangezien bij het OV-bureau de vaste schuld bestaat uit een garantiesom van 1 miljoen, waarop tot aan het einde van de GD-concessie niet wordt afgelost, is de toepassing van de renterisiconorm is daarom niet relevant. Interne rentetoerekening vindt niet plaats binnen het OV-bureau.
Benchmark uitgezette gelden Sinds 2014 is het verplicht schatkistbankieren ingevoerd. De ervaring sinds 2019 is, dat de door het Rijk vergoede rente extreem laag tot nihil is. Tevens valt door het verplichte karakter ervan het rendement op uitgezette gelden vrijwel niet te beïnvloeden. Alleen de vrije ruimte van circa € 0,8 miljoen hoeft niet verplicht te worden uitgezet bij het Rijk in het kader van schatkistbankieren. Door een arrangement met de huisbank is geregeld dat de vrije ruimte wordt benut. De tijdelijk overtollige middelen, ter grootte van € 0,85 miljoen, worden vanaf 2015 aangehouden op een spaarrekening met een variabele rente. Door de lage rentestand zijn echter de renteopbrengsten van deze spaarrekening gering. Om deze redenen achten wij het niet langer zinvol om een benchmark voor uitgezette gelden te hanteren.
32
Onderhoud kapitaalgoederen De paragraaf onderhoud kapitaalgoederen gaat over het onderhoud van kapitaalgoederen door het OV-bureau, conform artikel 26 van het BBV. In deze paragraaf is vastgelegd wat de maatregelen zijn voor een kapitaalgoed waarmee deze gedurende de levensduur op een bepaald kwaliteitsniveau gehouden. Sinds het boekjaar 2015 beschikt het OV-bureau over een remise in Groningen (aan de Peizerweg) en sinds 2020 is een remise in gebruik genomen aan de Tweede Bokslootweg in Emmen. In deze remises worden bussen gestald van de vervoerder van de GD-concessie. De vervoerder betaalt hiervoor per jaar een huurbedrag aan het OV-bureau. Deze afspraak is vastgelegd in de GD-concessie en geldt voor de gehele looptijd van de concessie. Het OV-bureau is verantwoordelijk voor het onderhoud van de panden. De remises zijn geactiveerd en worden op de balans verantwoord onder de materiële vaste activa. De uitgaven voor dagelijks onderhoud worden in de begroting opgenomen en voor de uitgaven van groot onderhoud worden via de begroting onderhoudsvoorzieningen opgebouwd. Voor het groot onderhoud van de remise in Groningen en Emmen is een voorziening aanwezig.
Basis van deze voorziening is het meerjarenonderhoudsplan, dat in 2021 is opgesteld door een externe deskundige partij, en zal periodiek op basis van voortschrijdend inzicht worden geactualiseerd met de provincie Groningen (dienstverlenend activabeheerder). De verwachte kosten voor dagelijks onderhoud van beide remises zijn voor het boekjaar 2023 geraamd op € 85.000, - Voor 2023 zijn de verwachte uitgaven voor groot onderhoud € 9.000, -. Deze kosten komen ten laste van de voorzieningen. Qua storting in de voorziening is er in de begroting vooralsnog rekening gehouden met een bedrag van € 93.000, -. Hiervan is € 80.000 in de onderhoudsvoorziening voor de remise Groningen en € 13.000 in de onderhoudsvoorziening voor de remise te Emmen. De verwachting is dat ultimo 2023 de stand voorzieningen als volgt is: • Voorziening onderhoud remise Groningen € 553.000. • Voorziening onderhoud remise Emmen € 88.000 Het beleid van het hanteren van deze busremises is om de aan- en afrijdtijden van de vervoerder naar de stations in Groningen en Emmen te minimaliseren en op deze manier kosten te reduceren. Ook zijn op deze wijze deze strategische locaties voor de toekomst verzekerd als busremise, onafhankelijk van vervoerder of andere marktpartijen. Voor de locatie Iederz (uitbreiding locatie Peizerweg, Groningen) geldt dat er nog geen sprake is van onderhoudskosten.
Deze locatie zal in 2023 gereed worden gemaakt. Kosten hiervoor vallen in een apart project. Zie verder paragraaf Vastgoedbeheer binnen het gedeelte Concessiemanagement.
33
Verbonden partijen
Het BBV schrijft in artikel 15 voor dat wanneer er sprake is van verbonden partijen binnen een GR, deze moeten worden opgenomen in de paragraaf verbonden partijen. Het doel van deze paragraaf is op een centrale plaats inzicht verschaffen in, en informatie verstrekken over, alle partijen waarmee het OV-bureau bestuurlijke of financiële banden onderhoudt. Inzicht hierin is relevant omdat betrokken partijen direct of indirect belast (kunnen) zijn met de uitvoering van beleid dat door het OV-bureau aan de betreffende partij is overgedragen en daarmee middelen van het OV-bureau gemoeid kunnen zijn en financiële risico’s worden gelopen. Op 1 augustus 2019 is het OV-bureau toegetreden tot de GR Publiek Vervoer. Deze partij voert voor het OVbureau een aantal taken uit. Zie Concessiemanagement. Op 9 april 2019 is het OV-Bureau lid geworden van de coöperatieve vereniging samenwerkingsverband DOVA, de landelijke samenwerking van Decentrale OV Autoriteiten op landelijk verbindende dossiers. Met DOVA wordt samengewerkt om de doelen van het OV-bureau te kunnen te bereiken. Zie Concessiemanagement. Samenwerken kan belangrijke voordelen opleveren met betrekking tot kosten, doelmatigheid en kwaliteit van de te leveren diensten. Voor het aangaan van een verbonden partij moet aan de volgende criteria worden voldaan: • Er is sprake van een publiek belang.
• Het publieke belang kan niet goed behartigd worden door middel van subsidies, regelgeving, toezicht of het inkopen van diensten of producten. • Een verbonden partij is de beste organisatievorm om taken uit te voeren. • De (financiële) risico’s die gepaard gaan met het aangaan van een verbonden partij staan in een redelijke verhouding tot het te dienen publieke belang. De doelstelling omtrent verbonden partijen binnen het OV-bureau is om zo weinig mogelijk taken weg te zetten bij verbonden partijen. Het interne beleid is hier dan ook op gericht. In het geval van DOVA is dit onontkoombaar aangezien DOVA alle data omtrent het OV op landelijk niveau beschikbaar stelt voor de reizigers. Deze data is dan ook noodzakelijk om een eenduidige, juiste, volledige en tijdige informatievoorziening te kunnen voeren. DOVA zorgt daarnaast voor belangenbehartiging namens alle decentrale overheden op landelijke OVthema’s. In het geval van Publiek Vervoer is de samenwerking vanuit praktisch oogpunt, om de reiziger zo optimaal mogelijk te kunnen bedienen. Definitie verbonden partij De GR heeft verschillende mogelijkheden om het publiek belang te behartigen. Eén daarvan is het op afstand zetten van publieke taken en deze onder te brengen bij een verbonden partij.
Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarmee het OV-bureau een bestuurlijk en een financieel belang heeft. Een financieel belang bestaat uit een door het OV-bureau ter beschikking gesteld bedrag, dat niet verhaald kan worden indien de verbonden partij failliet gaat, of het bedrag waarvoor het OV-bureau aansprakelijk is indien de verbonden partij haar verplichtingen niet na komt. Een bestuurlijk belang is zeggenschap, hetzij door vertegenwoordiging in het bestuur, hetzij door stemrecht. Elke deelnemer aan een verbonden partij is in principe voor zijn aandeel verantwoordelijk voor mogelijke tekorten binnen de verbonden partij.
34
Naam verbonden partij
Samenwerkingsverband DOVA
Rechtsvorm
Coöperatieve vereniging
Doel
Gezamenlijk werken aan thema's in het openbaar vervoer die door hun samenhang een landelijke aanpak behoeven om te komen tot verbeteringen in het openbaar vervoer. € 300.000
Bijdrage 2023 Koppeling met begroting
Verantwoord onder Bedrijfsvoering
Deelnemers belang
Regulier (5,31%), BISON ( 5,23%) en Zero Emissie (8,56%)
Bestuurlijk belang
Lid van de algemene ledenvergadering
Financieel belang
Jaarlijkse exploitatiebijdrage
Ontwikkelingen
Het continu verbeteren van de kwaliteit van OV-informatie, om er voor te zorgen dat elke reiziger up-to-date reisinformatie kan ontvangen.Enkele items zijn: betalen in het OV, reisinformatie, doorstroming, sociale veiligheid, toegankelijkheid en toekomstvisie OV.
Veranderingen in het belang
In 2023 worden geen mutaties in de omvang van het deelnemersbelang verwacht
Risico's
Het betreft een coöperatieve vereniging u.a. wat betekent uitsluiting van aansprakelijkheid voor de deelnemers. De coöperatieve vereniging kan niet ten laste van leden verplichtingen aangaan, dan na goedkeuring van de algemene ledenvergadering.
Financiële kengetallen
Realisatie 2021
Begroot 2022
Begroot 2023
Eigen vermogen op 1-1
nog niet bekend
€
731.804
nog niet bekend
Eigen vermogen op 31-12
nog niet bekend
€
740.229
nog niet bekend
Vreemd vermogen op 1-1
nog niet bekend
€
-
nog niet bekend
Vreemd vermogen op 31-12
nog niet bekend
€
-
nog niet bekend
Resultaat (voor bestemming)
nog niet bekend
€
8.425
nog niet bekend
Naam verbonden partij
Publiek Vervoer
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Doel
Het creëren van een optimaal vervoersnetwerk in de provincies Groningen en Drenthe, dat betaalbaar en toekomstbestendig is; waarin duurzaam gebruik wordt gemaakt van alle vervoersmiddelen. € 130.000
Bijdrage 2023 Koppeling met begroting
Verantwoord onder Bedrijfsvoering
Deelnemers belang
3,0%
Bestuurlijk belang
Lid van het bestuur.
Financieel belang
15%, welke bestaat uit een jaarlijkse exploitatiebijdrage
Ontwikkelingen
Het doorontwikkelen van het publiek vervoer om onder andere en een optimaal vervoersnetwerk in de provincies Groningen en Drenthe te creëren, dat betaalbaar en toekomstbestendig is; waarin duurzaam gebruik wordt gemaakt van alle vervoersmiddelen.
Veranderingen in het belang
In 2023 geen mutaties in de omvang van het deelnemersbelang verwacht
Risico's
nnb
Financiële kengetallen
Realisatie 2021
Begroot 2022
Begroot 2023
Eigen vermogen op 1-1
€ 41.000
€ 22.000
nog niet bekend
Eigen vermogen op 31-12
€ 165.000
€ 23.000
nog niet bekend
Vreemd vermogen op 1-1
€ 352.000
344.000
nog niet bekend
Vreemd vermogen op 31-12
€ 191.000
€ 344.000
nog niet bekend
Resultaat (voor bestemming)
€ 124.000
€ 1.300
nog niet bekend
35
Overhead
In het herziene BBV worden de baten en lasten van de overhead niet meer onder de uitvoeringsinformatie bedrijfsvoering gepresenteerd, maar onder een afzonderlijk taakveld.
Definitie overhead Er is een algemene definitie van overhead voorgeschreven vanuit het BBV. Uitgangspunt hierin is dat de lasten en baten direct worden toegerekend aan de betreffende taken. Onder overhead wordt verstaan het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Aangezien er binnen het OV-bureau maar één programma is, namelijk Openbaar Vervoer, wordt dat gezien als het primaire proces. Voor het OV-bureau zijn toegerekend aan de overhead de volgende onderdelen: • Directeur • Management en ondersteuning • Communicatie • Huisvesting • Financiën • Human Resource • Juridische zaken • Facilitair • IT
Financiën De ramingen van de lasten en baten voor het onderdeel overhead zijn als volgt: Bedragen x € 1.000
Realisatie 2021
Primaire begroting 2022
Actuele Begroting 2023 prognose 2022
Raming 2024
Raming 2025 Raming 2026
Lasten Lonen en salarissen Huisvestingskosten Kantoorkosten Advieskosten
Totaal lasten Baten Lonen en salarissen Huisvestingskosten Kantoorkosten
Totaal baten Saldo
1.092 180 232 71 1.575
1.111 152 232 101 1.596
1.130 152 232 100 1.614
1.163 154 234 101 1.652
1.198 155 237 102 1.692
1.234 157 239 103 1.733
1.271 158 241 104 1.775
105 35 9 150 -1.425
93 36 15 144 -1.452
93 36 15 144 -1.470
93 36 15 144 -1.508
93 36 15 144 -1.548
93 36 15 144 -1.589
93 36 15 144 -1.631
36
4 Financiële begroting Het overzicht van baten en lasten voor het begrotingsjaar 2023 ziet er als volgt uit: Bedragen x € 1.000
Collectief personenvervoer Ontwikkeling Marktbewerking Communicatie Concessiemanagement (na maatregelen DR) Bedrijfsvoering Financiering bijdrage partners Financiering specifieke subsidies Aanvullende bijdrage deelnemers
Subtotaal programma Overhead Onvoorzien VPB
Resultaat voor mutaties reserves Onttrekking aan reserves Onttrekking aan BR reserve COVID 19 Onttrekking aan algemene reserve Toevoeging aan reserves
Verwacht resultaat
Baten 190 0 0
Lasten 1.141 195 530
Saldo -951 -195 -530
56.977 779 65.245 1.000
124.406 2.278 0
-67.429 -1.499 65.245 1.000
650 124.841 144 0 0 124.985 1.289 3.428 500 0 130.202
128.550 1.652 0 0 130.202 0
0 130.202
650 -2.682 -1.508 0 0 -5.217 1.289 3.428 500 0 0
Toelichting op het overzicht van baten en lasten De toelichting op het overzicht van baten en lasten is gebaseerd op artikel 19 van het BBV. Binnen het OVbureau is er sprake van één programma, namelijk collectief personenvervoer per bus. Om een gedetailleerd beeld te kunnen geven, is dit programma opgedeeld in een zestal onderdelen, te weten: • Ontwikkeling • Marktbewerking • Communicatie • Concessiemanagement • Bedrijfsvoering • Financiering Ramingen Het verwachte exploitatieresultaat is deels gebaseerd op ramingen en gaat uit van een volledige financiering. Inherent aan het maken van ramingen is dat de werkelijke uitkomst kan afwijken. Ramingen GD-concessie: landelijk opbrengstontwikkeling scenario 2 De ramingen met betrekking tot de reizigersopbrengsten (baten) van GD-concessie zijn gebaseerd op een door OV-vervoerders gezamenlijk ontwikkeld opbrengstenmodel waarin meerdere ontwikkelingsscenario’s zijn uitgewerkt. Voor de begroting 2023 is scenario 2 als uitgangspunt genomen.
37
Scenario 2 volgt in percentages de volgende opbrengstontwikkeling, waarbij 2019 (=100) als uitgangspunt is genomen: 2022=79%; 2023=86%; 2024=93%, 2025=100%. Dit is een positiever scenario dan is gevolgd voor de begroting 2022, waar scenario 4 als uitgangspunt is genomen. De gerealiseerde opbrengsten in 2021 en de eerste maanden van 2022 geven ons vertrouwen dat we een positiever scenario kunnen volgen dan voor de begroting 2022 is gebruikt.
Ramingen overige baten en lasten De ramingen met betrekking tot de overige baten en lasten zijn gebaseerd op extrapolaties op basis van de realisatie in de voorafgaande periode, daar waar nodig aangepast naar aanleiding van veranderende omstandigheden. De vergelijking van de begroting 22, primair, actuele prognose, begroting 23 en meerjarenraming is als volgt: Bedragen x € 1.000,Lasten
Ontwikkeling Marktbewerking Communicatie Concessiebeheer Bedrijfsvoering Overhead
Totaal lasten
Realisatie 2021
639 138 490 124.210 1.936 1.575 128.987 Realisatie 2021
Baten
Primaire Actuele prognose begroting 2022 2022
953 193 525 113.901 2.217 1.596 119.385
739 193 573 131.034 2.229 1.614 136.381
Primaire Actuele prognose begroting 2022 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
1.141 195 530 124.406 2.278 1.652 130.202
1.172 197 536 128.025 2.334 1.692 133.955
654 199 541 132.129 2.392 1.733 137.648
661 201 546 136.729 2.452 1.775 142.364
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Overhead
188 1 0 67.495 779 150
0 0 0 46.834 789 144
190 0 0 75.087 789 144
190 0 0 56.977 779 144
190 0 0 59.128 779 144
190 0 0 61.464 779 144
190 0 0 65.061 779 144
Financiering bijdrage partners
63.006
63.696
63.696
65.245
67.298
69.488
71.939
Financiering specifieke subsidies
1.000
900
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
0 132.619
6.233 118.596
0 140.906
650 124.985
504 129.042
594 133.659
2.461 141.574
Ontwikkeling Marktbewerking Communicatie Concessiebeheer Bedrijfsvoering
Aanvullende bijdrage deelnemers
Totaal baten
38
Realisatie 2021 Saldo
Primaire Actuele prognose begroting 2022 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Resultaat voor mutaties reserves
3.632
-789
4.525
-5.217
-4.913
-3.989
-789
Onttrekking aan reguliere bestemmingsreserves
213
789
4.489
1.289
1.313
789
789
-3.901
0
0 486 -9.500
500 3.428 0
3.600 0 0
3.200 0 0
0 0 0
-56
0
0
0
0
0
0
Ontrekking algemene reserve Ontrekking BR COVID 19 Toevoeging aan reserves
Resultaat na mutaties reserves
Uiteenzetting financiële positie De uiteenzetting van de financiële positie is opgebouwd conform artikel 20 van het BBV. De werkelijke balans 2021 en de geprognosticeerde begin- en eindbalans van de jaren 2023 t/m 2026 zijn als volgt: Balans (bedragen x € 1.000)
Realisatie Primaire 2021 begroting 2022
Actuele prognose 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Activa Vaste activa Materiële vaste activa
7.184
7.008
6.992
7.046
10.855
10.567
10.001
Totaal vaste activa
7.184
7.008
6.992
7.046
10.855
10.567
10.001
27.819
15.573
25.353
18.566
8.759
4.216
3.180
Vlottende activa Uitzettingen met een looptijd <1 jaar Liquide middelen
801
801
801
801
801
801
801
Overlopende activa
3.418
1.350
1.100
1.700
1.800
1.600
1.400
Totaal vlottende activa
32.038
17.724
27.254
21.067
11.360
6.617
5.381
TOTAAL ACTIVA
39.222
24.732
34.246
28.113
22.215
17.184
15.382
12.238
9.738
12.182
11.682
8.082
4.882
4.882
Passiva Vaste passiva Algemene reserve Resultaat boekjaar
-56
0
0
0
0
0
0
Bestemmingsreserves
9.027
4.098
13.552
8.835
7.522
6.733
5.944
Voorzieningen
476
481
557
641
644
593
557
Vaste schulden met een looptijd >1 jaar
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
Totaal vaste passiva
22.685
15.317
27.291
22.158
17.248
13.208
12.383
301
315
315
315
326
335
358
Overlopende passiva
16.236
9.100
6.640
5.640
4.640
3.640
2.640
Totaal vlottende passiva
16.537
9.415
6.955
5.955
4.966
3.975
2.998
TOTAAL PASSIVA
39.222
24.732
34.246
28.113
22.215
17.184
15.382
Vlottende passiva Vlottende schulden met een looptijd <1 jaar
De berekening van het EMU-saldo van de realisatie 2021 en de begrotingsjaren 2022, 2023 en de meerjarenramingen 2024 t/m 2026 staat in het onderstaande overzicht vermeld. De te verwachten investeringen en afschrijving over het begrotingsjaar 2023 zijn verantwoord in bijlage A.
39
In Bijlage B is een overzicht van het verloop van de reserves en voorzieningen over de jaren 2021 tot 2026 opgenomen. EMU-saldo (bedragen in € 1.000)
+ +
-
+
+ + -
Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c) Afschrijvingen ten laste van de exploitatie Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie Uitgaven aan investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd De in mindering op onder 4 bedoelde investeringen gebrachte ontvangen bijdragen van het Rijk, de Provincies, de Europese Unie en overigen Verkoopopbrengsten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs) Boekwinst op desinvesteringen in (im)materiële vaste activa Uitgaven aan aankoop van grond en de uitgaven aan bouw-, woonrijp maken e.d. Verkoopopbrengsten van grond (tegen verkoopprijs) Boekwinst op grondverkopen
Betalingen ten laste van de voorzieningen Betalingen die niet via de exploitatie lopen, maar rechtstreeks ten laste van de - reserves worden gebracht en die nog niet vallen onder één van de andere genoemde posten Boekwinst bij verkoop van deelnemingen en aandelen Berekend EMU-saldo
Realisatie 2021
Begroting na wijzigingen 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
3.632
-5.203
-5.217
-4.913
-3.989
-789
192
191
153
270
270
270
93
93
93
93
93
93
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
70
9
90
144
129
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
3.917
-4.989
-4.980
-4.640
-3.770
-555
40
Overzicht van incidentele baten en lasten Bedragen x € 1.000 Realisatie 2021
Incidentele baten en lasten
Actuele Begroting 2023 begroting 2022
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Baten Ontwikkeling Geen
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
-
-
-
-
-
174
500
500
224
8.075
1.500
1.500
1.224
1.000
1.000
174
500
500
224
-
-
-
-
-
-
-
-
-
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Marktbewerking Geen Communicatie Geen Beheer verwaarding hbe
€
6.901
Bedrijfsvoering Geen Financiering Bijdragen waterstofproject
€
Overhead Geen Onttrekking reserves Totaal incidentele baten lasten Ontwikkeling Kwaliteitsimpuls incl. Chauffeursvoorziening busstation Groningen Marktbewerking Geen Communicatie Geen Beheer compensatie prov Goningen
€
4.500
transitie waterstof
€
1.000
frictiekosten covid-19
€
42
Bedrijfsvoering Geen Reserves Toevoeging BR COVID 19
€
1.500
Toevoeging BR Zero Emissie T
€
2.401
-
-
-
-
-
9.617
1.500
1.500
1.224
1.000
1.000
Overhead Geen Totaal incidentele lasten
41
Overzicht van baten en lasten per taakveld
Taakvelden (bedragen x €1.000)
Realisatie 2021
Begroting 2022 na wijzigingen
Begroting 2023 Raming 2024 Raming 2025 Raming 2026
Lasten
Hoofdtaakveld 0 - Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur 0.4 Overhead 0.10 Mutataties reserves 0.11 Resultaat Hoofdtaakveld 2 - Verkeer,vervoer en waterstaat 2.5 Openbaar vervoer Baten Hoofdtaakveld 0 - Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur 0.4 Overhead 0.10 Mutataties reserves 0.11 Resultaat Hoofdtaakveld 2 - Verkeer,vervoer en waterstaat 2.5 Openbaar vervoer Saldo Hoofdtaakveld 0 - Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur
1.575 3.901 -56
1.614
127.412
126.105
150 213
132.469
1.652
1.692
1.733
1.775
128.550
132.263
135.915
140.589
144 5.203 -
144 5.217 -
144 4.913 -
144 3.989 -
144 789 -
122.372
124.841
128.898
133.515
141.430
-
-
-
-
-
-
-
0.4 Overhead
-1.425
-1.470
-1.508
-1.548
-1.589
-1.631
0.10 Mutataties reserves 0.11 Resultaat Hoofdtaakveld 2 - Verkeer,vervoer en waterstaat 2.5 Openbaar vervoer
-3.688 56
5.203 -
5.217 -
4.913 -
3.989 -
789 -
Totaal
5.057 €
-
-3.733 €
-
-3.709 €
-
-3.365 €
-
-2.400 €
-
841 €
-
42
Meerjarenraming In de meerjarenraming is voor de drie jaren volgend op het begrotingsjaar een uiteenzetting van de verwachte baten en lasten en een geprognosticeerde balans opgenomen. Daarna volgt er een toelichting op deze meerjarenraming. Hierin zijn de artikelen 22 en 23 uit het BBV gevolgd. Lasten (x € 1.000)
Realisatie 2021
Primaire Begroting 2022 begroting 2022 na wijzigingen
Actuele Begroting 2023 Actuele Actuele Actuele prognose 2022 prognose 2024 prognose 2025 prognose 2026 BVOV hele jaar
Marktbewerking Marktonderzoek Marktontwikkeling Tarieven en vervoerbewijzen
138 114 17 6
193 76 96 21
193 76 96 21
193 76 96 21
195 77 97 21
197 78 98 21
199 78 99 22
201 79 100 22
Communicatie Productpromotie Voorlichting Reisinformatie Reisbeleving Corporate communicatie
490 205 74 28 162 21
525 152 146 81 126 20
525 152 146 81 126 20
573 180 146 101 126 20
530 154 147 82 127 20
536 155 149 83 129 20
541 157 150 83 130 21
546 158 152 84 131 21
Ontwikkeling Ontwikkeling dienstregeling Strategische innovatie Reisinformatie en haltebeleid Onderzoek Consumentenplatform
639 38 17 322 47 41
953 25 154 174 51 51
1.135 25 154 354 51 51
739 15 70 354 49 51
1.141 25 156 358 52 52
1.172 26 157 361 52 52
654 26 159 365 53 53
661 26 160 368 53 53
Kwaliteitsimpuls (uit bestemmingsreserve)
174
500
500
200
500
524
Concessiemanagement Beheer algemeen
124.210 80
113.901 175
122.031 174
131.034 112
124.406 175
128.025 177
132.129 179
136.729 181
GD concessie + versterkingen (incl ev en nachtvv) Compensatie financiele bijdrage provincie Groningen Bijdrage aanschaf waterstofbussen Emmen Q-liner 315 Lijn 922
116.368
109.915
118.046
123.498
119.924
123.844
127.845
132.337
524 25
540 28
540 28
3.500 540 28
559 29
578 30
599 31
620 32
Publiek Vervoer - lokale vervoersinitiatieven Publiek Vervoer - Hubtaxi Sociale veiligheid Bijdrage haltes gemeenten Frictiekosten COVID 19 Hogere kosten waterstof Drenthe/Groningen Onderhoud stallingen Afschrijvingskosten stalling Groningen Afschrijvingskosten stalling Emmen (uit bestemmingsreserve)
1.000 284 630 126 42 169 217 97
1.139 312 627 35 752 242 97
1.139 312 627 35 0 752 242 97
1.139 312 740 35 0 752 242 97
1.179 323 649 35 0 752 244 97
1.220 334 672 35 0 752 247 97
1.263 346 695 35 0 752 249 97
1.307 358 719 35 0 752 252 97
39
39
39
39
39
39
39
39
4.500
Eenmalige kosten terrein Iederz
400
Treinvervangend vervoer Overige kosten GD concessie
14 94
Bedrijfsvoering ICT Lonen en salarissen Bijdrage NDOV/ DOVA Bijdrage Publiek Vervoer Advieskosten
1.936 62 1.449 277 128 21
2.217 152 1.632 273 126 34
2.223 152 1.632 275 130 34
2.229 152 1.632 281 130 34
2.278 153 1.681 278 131 35
2.334 155 1.731 281 133 35
2.392 156 1.783 283 134 35
2.452 158 1.837 286 135 36
Overhead Lonen en salarissen Huisvestingskosten Kantoorkosten Advieskosten
1.575 1.092 180 232 71
1.596 1.111 152 232 101
1.614 1.130 152 232 100
1.614 1.130 152 232 100
1.652 1.163 154 234 101
1.692 1.198 155 237 102
1.733 1.234 157 239 103
1.775 1.271 158 241 104
Totaal lasten
128.987
119.385
127.719
136.381
130.202
133.955
137.648
142.364
43
Baten (x € 1.000)
Realisatie 2021
Primaire begroting 2022
Marktbewerking Marktbewerking
1 1
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
Communicatie Communicatie
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
Ontwikkeling Reisinformatie en haltebeleid
188 188
0 0
180 180
190 190
190 190
190 190
190 190
190 190
67.495
46.834
56.707
75.087
56.977
59.128
61.464
65.061
18.269 26.780 6.901 205
19.195 26.890
22.151 26.747
23.738 27.901 9.500
26.522 29.695
28.681 29.661
30.840 29.813
33.307 30.920
-200 200
-67 67 7.082 116 591 20
-200 200
-200 200
-200 200
-200 200
13.220 116 591 20
120 605 34
124 626 34
129 648 34
129 671 34
Concessiemanagement GD concessie reizigersinkomsten (incl nacht en ev vervoer) GD concessie SOV Opbrengst verwaarding HBE's Overige GD inkomsten Derving dubbel opstaptarief Compensatie dubbel opstaptarief BVOV Eigen bijdrage Hubtaxi Vastgoedbeheer - stallingen Kaartverkoop buurtbussen Sociale veiligheid
14.669 71 566 34
116 588 20 25
Begroting 2022 Actuele na wijzigingen prognose 2022 BVOV hele jaar
Begroting 2023
Actuele Actuele Actuele prognose 2024 prognose 2025 prognose 2026
Bedrijfsvoering Bijdrage lonen en salarissen
779 779
789 789
789 789
789 789
779 779
779 779
779 779
779 779
Overhead Lonen en salarissen Huisvestingskosten Kantoorkosten
150 105 35 9
144 93 36 15
144 93 36 15
144 93 36 15
144 93 36 15
144 93 36 15
144 93 36 15
144 93 36 15
Financiering Bijdragen partners Specifieke subsidies Aanvullende bijdrage deelnemers
64.006 63.006 1.000
70.829 63.696 900 6.233
64.696 63.696 1.000
64.696 63.696 1.000
66.895 65.245 1.000 650
68.801 67.298 1.000 504
71.082 69.488 1.000 594
75.400 71.939 1.000 2.461
Totaal baten
132.619
118.596
122.516
140.906
124.985
129.042
133.659
141.574
Realisatie 2021
Primaire begroting 2022
Bedragen x € 1.000
Resultaat voor mutaties voor reserves Onttrekking aan reserve kwaliteitsimpuls Onttrekking aan reserves kapitaalslasten Onttrekking bestemmingsreserve ZE Transitie Onttrekking algemene reserve Onttrekking reserve COVID 19 Toevoeging aan reserve COVID 19 Toevoeging aan reserve Zero Emissie T (conform besluit AB 6 dec 2021) Resultaat na mutaties reserves
3.632 174 39
-789 500 39 250
Begroting 2022 Actuele na wijzigingen prognose 2022 BVOV hele jaar -5.203 500 39 750 1.914 2.000
-1.500 -2.401 -56
4.525 200 39 4.250 486
Begroting 2023
Actuele Actuele Actuele prognose 2024 prognose 2025 prognose 2026
-5.217 500 39 750 500 3.428
-4.913 524 39 750 3.600
-3.989 0 39 750 3.200
-789 0 39 750 0
0
0
0
0
-9.500 0
0
0
Toelichting op de meerjarenraming In het meerjarenperspectief tot en met 2026 wordt uitgegaan van een 0 resultaat door een taakstelling voor aanvullende financiering op te nemen voor het te verwachten tekort. In de meerjarenraming is daartoe bij de lasten rekening gehouden met een indexering van 3,5% (LBI).
44
Ramingen Het gepresenteerde exploitatieresultaat is deels gebaseerd op ramingen. Inherent aan het maken van ramingen is dat de werkelijke uitkomst kan afwijken. Ramingen GD-concessie De ramingen met betrekking tot de GD-concessie zijn gebaseerd op het prognosemodel van het OV-bureau. In dit model zijn de variabelen opgenomen die invloed hebben op het resultaat, zoals productiegegevens, prijsontwikkelingen en indices. Ramingen overige baten en lasten De ramingen met betrekking tot de overige baten en lasten zijn gebaseerd op extrapolaties op basis van de realisatie in de voorafgaande periode, daar waar nodig aangepast naar aanleiding van veranderende omstandigheden. Lasten De lasten voor het beheer van de concessie zijn vanaf 2023 weer gebaseerd op basis van prijs * aantallen DRU’s inclusief aanvullende maatregelen op de dienstregeling. Dit in tegenstelling tot de jaren 2021 en 2022 waarin respectievelijk de gerealiseerde en verwachte kosten van Qbuzz (conform afspraken BVOV) zijn opgenomen. Baten De extra bijdragen voor specifieke subsidies over de jaren 2023 tot en met 2026 bestaan uit een bijdrage van diverse partijen voor het waterstofproject. Voor dit project is reeds € 7,5 miljoen aan subsidie vooruit ontvangen in 2019. Dit bedrag staat onder de overlopende passiva op de passivazijde van de balans vermeld en hiervan wordt jaarlijks een bedrag ad € 1 mln.
onttrokken, gedurende de looptijd van de huidige GD-concessie tot en met 2029. In de baten wordt rekening gehouden met een reizigersontwikkeling conform scenario 2. Vanaf 2023 is geen rekening gehouden met extra overheidscompensatie voor de lagere reizigersopbrengsten. Mutaties reserves Jaarlijks vindt er een onttrekking uit de bestemmingsreserve kapitaallasten remise Emmen plaats van € 39.000 ter dekking van de afschrijvingslasten. Daarnaast wordt er in de jaren 2022 t/m 2024 een uitputting verwacht van de reserve kwaliteitsimpuls van resp. € 200.000 in 2022 en 2023 en € 524.000 in 2024. Ter dekking van de kosten van de waterstofmoleculen wordt jaarlijks een onttrekking gedaan € 750K. Om de verwachte tekorten (deels) te dekken wordt de reserve COVID 19 in 2022 en 2023 ingezet. Ook wordt de algemene reserve ingezet om de verwachte tekorten af te dekken