19-07-2023, verslag gemeenteraad 15.00 uur - Raadsvergadering.pdf

Dan ga ik nog kort even iets zeggen over samenwerken, participatie, ruimte geven aan inwoners, luisteren, trots zijn op onze inwoners, trots zijn op onze ondernemers, die hele analyse, alles wat daarin gezegd is, daar zijn wij het gewoon heel erg mee eens. Daar werken we ook aan. Gaat het dan altijd goed? Nee, maar soms denk ik wel eens in de discussie is de betrokkenheid van mensen gelukt of mislukt. Ik denk dan altijd: ik weet niet zo goed wat ik moet met zo'n kwalificatie, want volgens mij is het vooral belangrijk dat we met elkaar leren van wat werkt heel goed, wat werkt wat minder en wat moeten we anders doen? Vanmiddag is de brief naar buitengekomen vanuit het college over participatie, hoe we daarnaar kijken, wat we daarmee willen. Dat is bedoeld als eerste stap om met uw raad daarover in gesprek te gaan, omdat ik ook wel eens constateer dat we soms hetzelfde woord gebruiken voor verschillende dingen. Dat helpt niet per se altijd in de discussie, terwijl ik volgens mij ook zie dat we het allemaal heel belangrijk vinden en op een steeds betere manier voor onze inwoners willen regelen. Vanuit het college proberen waarmee dat voorstel dat gesprek te faciliteren, om dat steeds beter te doen. Er liggen nog een paar dingetjes. 04:57:40

Voorzitter: De heer Sijbolts, Stadspartij. 04:57:41

De heer Sijbolts: Voorzitter, ik denk dat de grootste zorg bij een groot deel van de raad is, waar het gaat over participatie, dat het allemaal zo lang duurt. De wethouder zegt van we doen ervaring op, maar we hebben al zoveel ervaring op dan de laatste jaren. De operatieve wijkraad Oosterpoort, Golvend Lewenborg, Wijkdeal De Wijert. Er moet gewoon een tandje bij. Ik heb de brief nog niet gelezen. Ik hoop dat dan dat stipje op de horizon in de brief staat, maar ik hoop dat de wethouder het met me eens is dat het gewoon wat sneller zou moeten. De Omgevingswet staat natuurlijk ook voor de deur. 04:58:28

Wethouder Wijnja: Wat ik probeer te zeggen, is dat het niet zo is dat we ondertussen niks doen. Er gebeurt ongelooflijk veel op dit gebied binnen onze gemeente, eigenlijk overal. Je hebt kleine voorbeelden in straten. We hebben grote voorbeelden. Met de brief die we nu gestuurd hebben, proberen we al die dingen aan kaart te haken, omdat soms het overzicht 62

wel eens ontbreekt. Het is niet zo dat we niks doen. De heer Sijbolts heeft helemaal gelijk. We hebben alles, alle kennis en ervaring in huis. We weten wat werkt. Waar we op koersen, is om de eerste versie van de verordening - die over twee jaar klaar moet zijn - eind dit jaar klaar is, zodat die kan gebruikt worden bij de invoering van de Omgevingswet. Ik heb er alle vertrouwen in dat de heer Sijbolts heel blij wordt van de brief. Anders dan hoor ik vanzelf als dat niet zo is. Ik ga eerst even iets zeggen over motie vier, zeven en zestien, over indicatoren. Een algemene opmerking daarover. Normaal gesproken is het zo dat we aanpassingen in het begrotingsproces bespreken in de auditcommissie, dat doen we ook doorlopend. Ik kijk nu naar de voorzitter die heel blij kijkt. Ja, dat doen we daar. Afgesproken is dat de organisatie die indicatoren blijft verbeteren. Ook dat is een lerend proces. Er is een traject doorlopen in samenspraak met de auditcommissie met een aantal wijzigingsvoorstellen tot gevolg. Dat geldt bijvoorbeeld ook voor de nieuwe indicatoren op het gebied van duurzaamheidsbeleid. Wat ons betreft is dat een doorlopend proces wat we kunnen blijven voeren.

Gezien het korte tijdsbestek tussen nu en de begroting kunnen we kijken welke indicatoren die nu in de verschillende moties worden geopperd makkelijk zijn door te voeren of toe te voegen, maar van sommige voorstellen vraagt dat wat meer tijd. Wat ik kan toezeggen, is dat we daarnaar kijken en wat makkelijk door te voeren is uiteindelijk te doen. Dat zal u dan zien. Voor het overige vooral weer even de nadruk te leggen op hoe we het met elkaar hebben geregeld en dat we dat kunnen doen. Dat zou de toezegging vanuit het college zijn op die drie moties. 05:00:45

Voorzitter: De voorzitter van de auditcommissie. 05:00:48

Mevrouw Akkerman: Dank u wel, voorzitter. Inderdaad vraagt het om een reactie van het auditcomité denk ik. Ik kan bevestigen vanuit het auditcomité dat het goede gesprek over de indicatoren en de doelen loopt. Dat is in die zin wel op een wat hoger niveau dat we een logische samenhang willen hebben tussen onze doelen en indicatoren. Daar zijn verschillende dingen voor in gang gezet. Voor een individueel verzoek voor een indicator is het natuurlijk nooit zo dat het auditcomité daar een beslissing over kan nemen, omdat dat aan de raad is om daarover te besluiten. Dat als toevoeging. 05:01:20

Voorzitter: Wethouder. 05:01:25

Wethouder Wijnja: Dan ga ik naar motie acht van de ChristenUnie, de SP en volgens mij ook nog een aantal andere partijen inmiddels: pilot Utrecht minimumloon. Op zichzelf begrijpen we het verzoek wel. Er is in de Tweede Kamer een tijdje geleden een motie ingediend en de minister heeft hier recentelijk een brief over gestuurd. Ik ga een heel klein beetje aan verwachtingsmanagement doen. Daar wordt aangegeven dat de mogelijkheden op dit gebied bij aanbestedingen heel beperkt zijn. Dat heeft te maken met proportionaliteitseisen en het feit dat het beperkt naleefbaar en controleerbaar is. Dat onderzoek in Utrecht loopt nog en het past in principe wel bij onze lijn, dus het zou heel raar zijn om daar niks mee te doen. Wat ik kan toezeggen, is dat we die uitkomsten nauwlettend volgen en dat we daarover rapporteren zodra die er zijn. Of dat in Q1 kan, denk ik eerlijk gezegd niet. Dit gaat 63

nog wel wat vragen, ook voor de gemeente Utrecht, dus dat kan ik niet toezeggen. Het eerste verzoekpunt wel. Dan ga ik naar motie tien, de benchmark onderzoek omvang ambtelijke organisatie. Ik begin bij het einde. Die gaan we ontraden. Waarom? Omdat hoe de organisatie in mekaar zit, is per definitie het gevolg van politieke keuzes. We weten dat de gemeentelijke organisatie in Groningen er anders uitziet dan heel veel anderen. Wij doen bijvoorbeeld een heleboel dingen zelf, dus ik deel de hele analyse die in het begin van de motie zit heel erg met u. Wij zijn ook met een aantal dingen bezig, met de arbeidsmarktstrategie slim kijken. De Partij voor het Noorden vroeg daar naar. Mensen die met pensioen gaan. Moet daar iemand nieuw voor komen of niet? Wat vraagt de veranderende samenleving van ons als organisatie? Daar kijken we natuurlijk naar, want wij zien die opgave ook. Een benchmark gaat daar niet in helpen en kost bovendien ook nog geld en tijd. Daar wil ik al helemaal een beetje voorzichtig mee zijn om die in te zetten, dus die ontraden we. Dan kom ik bij motie elf, compensatie van de middeninkomens. Daar heb ik net al iets over gezegd, maar het is belangrijk om even te verwijzen naar een artikel in de gemeentewet. Daar staat namelijk in dat het bedrag van de gemeentelijke belasting niet afhankelijk mag worden gesteld van het inkomen, de winst of het vermogen.

Je kan niet via die route, bepaalde inkomensgroepen, een ander tarief op nahouden. Dat is niet helemaal het woord, maar u snapt, denk ik, wat ik bedoel. Wat dus wel kan, wat we al doen, is dat je kan sturen via de kwijtscheldingsregeling. Dat geldt voor elke belasting. Op het moment dat je te weinig te besteden hebt je een aanvraag kan doen voor kwijtschelding. Dat is de route. Eventuele andere vormen van compensatieregelingen die je dan zou moeten bedenken brengt hele hoge uitvoeringskosten met zich mee. Naast de kwijtschelding... Dat zei ik net al, de vierde kwijtschelding genomen maatregelen waar de kwijtschelding is uitgebreid is gedekt in de begroting en voor aanvullende maatregelen is er nu geen dekking gereserveerd. Dan ga ik naar motie twaalf, waar de heer Sijbolts niks over heeft gezegd... 05:04:53

Voorzitter: Eerste over elf, de Stadspartij. 05:04:56

De heer Sijbolts: Voorzitter, dan hebben wij het verkeerde voorbeeld in de motie genoemd, maar het was natuurlijk slechts een voorbeeld. Eigenlijk staat er gewoon dat we het college willen vragen of het wil kijken hoe het middeninkomens tegemoet zou kunnen komen. Ik hoorde de heer Van Hoorn namens GroenLinks zeggen dat we af en toe ook wel eens iets buiten de juridische kaders zouden mogen kleuren, die ook door het Rijk zijn opgelegd. Met die gedachte in mijn achterhoofd en deze toevoeging op die motie zou ik de wethouder willen vragen of ze met die toevoeging tot een ander oordeel kan komen of een suggestie heeft waarop ik de motie kan aanpassen, zodat die toch een warm pleit... Nou ja, u snapt wat ik bedoel. 05:05:37

Wethouder Wijnja: Ik snap het inderdaad. Hij zei daarbij "voor Twitter". Dat hoorde ik goed, hè? Nee? Dat doen we straks wel. De problematiek waar de Stadspartij aandacht voor vraagt herken ik en dat is ook goed. Ik heb eerder in mijn verhaal ook gezegd: als je naar de hele context kijkt, is het de vraag wat wij allemaal wel en niet kunnen dichtlopen als gemeente. Daartoe zijn de mogelijkheden gewoon heel erg beperkt. Waar u om vraagt met deze motie daar blijf ik bij - ontraden we. De kwijtscheldingsmogelijkheden in onze gemeenten zijn heel 64

uitgebreid. Waar we misschien nog - maar ik verzin dit ter plekke dus we kunnen het er later nog over hebben - nog naar zouden kunnen kijken, is dat best veel mensen helemaal niet weten dat ze kwijtschelding kunnen aanvragen en dat daar best wel mogelijkheden in zitten. Misschien zouden wij als gemeente daarnaar kunnen kijken van kunnen we daar eens extra aandacht aan besteden? Dat zou volgens mij een hele korte klap zijn. Dat is wat ik nu bedenk. Ik wil daar met alle liefde met u over nadenken. Ik waarschuw ook dat we sommige dingen gewoon niet kunnen doen. Dan kom ik bij de motie over de aandelen Enexis. Waar inmiddels om gevraagd wordt, is meer informatie hierover en misschien ook wel een wat breder gesprek over wat betekenen die aandelen in relatie tot de reserves? Het grootste gedeelte van de informatie die wij krijgen als aandeelhouder is vertrouwelijk. We kunnen de raad natuurlijk wel vertrouwelijk bijpraten over een aantal van die zaken, dus je kan toezeggen dat we dat na het reces ergens kunnen aanbieden om u vertrouwelijk bij te praten over waar om gevraagd wordt in de motie. Dat is dan de toezegging. 05:07:37

Voorzitter: PVV heeft daar een vraag over. 05:07:40

De heer Ram: Een verduidelijkende vraag, voorzitter, aan de wethouder over het belastingkantoor. Er is een hele grote groep aan de onderkant van de samenleving die niet de weg vinden om de toeslagen aan te vragen. Kan dat niet gewoon digitaal en automatisch worden geregeld vanuit de gemeente? Het moet toch digitaal mogelijk zijn om deze groep in kaart te brengen en dat dan te regelen? 05:08:09

Wethouder Wijnja: Voor een deel van de inwoners weten we dat zij al vrij goed te vinden zijn via deze route. Dat is ook omdat kwijtschelding één van de eerste dingen is die bijvoorbeeld hulpverleners aan mensen, maar ook mensen bij de schuldhulpverlening, doorgeven omdat het tegenwoordig heel makkelijk te regelen is. We zijn bezig met de vraag: zouden we voor die groep die net daarboven zit, die we niet goed weten te vinden werkende armen, maar bijvoorbeeld ook oudere mensen met een klein pensioen - niet kunnen regelen dat zij automatische kwijtschelding krijgen? Dat is wat moeilijker, omdat we die mensen niet kennen. Als je ze niet vanzelf kent, dan kun je ook niet automatisch toekennen. Bij een heel groot gedeelte van de groep, zoveel als mogelijk, wordt dat automatisch geregeld, precies om de reden die u aandraagt. Daar kijken we naar. Motie dertien, verlicht de last. Daar heb ik net al iets over gezegd. Als we zouden stoppen met die systematiek die we al jaren hebben, zou dat betekenen dat het 3,6 miljoen structureel vanaf 2024 kost en dat loopt op naar 7,5 miljoen. Dat kan gewoon niet. We kiezen ervoor om dat niet te doen, laat ik het zo zeggen. Als het gaat over de andere heffingen is het zo dat we zowel de rioolheffing als de afvalstoffenheffing gebruiken om een deel van onze doelstellingen te bereiken.

Via de rioolheffing bijvoorbeeld klimaatadaptatiemaatregelen, afstoffenheffing, de doelen op dat gebied. Als we die naar beneden zouden doen, nog los van het feit dat je dan loslaat wat we in deze raad hebben vastgesteld namelijk om 100 procent kostendekkend te zijn, zou je op dat beleid terug moeten. Dat is wat ons betreft geen goed idee. Bovendien zitten we met die twee heffingen behoorlijk lager dan heel veel andere gemeenten, dus volgens mij hoeft dat ook niet. 65

05:10:04

Voorzitter: Partij voor het Noorden. 05:10:04

De heer Van der Laan: Voorzitter, een vraagje. Zolang dit college er is, zullen we dit elk jaar weer zien. Dus of inflatiecorrectie of verhoging, want daar lijkt het nu wel een beetje op. 05:10:19

Wethouder Wijnja: Ik heb net al gezegd hoe we omgaan met die prijsontwikkeling. Dat is een systematiek die we in deze gemeente al heel lang hanteren. Als de prijzen omlaag gaan, dan gaat die OZB dus ook omlaag. Ik snap dat de Partij voor het Noorden nu denkt: omdat dit college er zit, gaat het omhoog. Dat is niet zo. Het is een systematiek waar we meebewegen met wat er om ons heen gebeurt, omdat je dat anders structureel ergens anders vandaan moet halen. Dan wil ik ook wel horen waar vandaan. Dat de afgelopen jaren de inflatie steeds omhoog is gegaan, maakt dat we naar boven bijstellen. De systematiek betekent dat het andersom ook zo werkt. 05:11:07

De heer Van der Laan: Voorzitter, wij weten heel goed aan welke knoppen je kan draaien met OZB. Dat zijn er meerdere, maar per saldo gaat het alleen maar omhoog. We willen een kijkje naar de toekomst of het zinvol is om volgend jaar weer deze discussie te voeren. Als het college nu al zegt: "Dat gaan we toch doen volgend jaar", of het nou de knop inflatie is of de knop reguliere verhoging. Het gaat omhoog. Dan kun je daar heel lang een heel lang en heel veel woordspelletjes mee doen en mee stoeien, maar wij willen gewoon een stukje duidelijkheid naar de toekomst toe. We kunnen onze tijd wel beter gebruiken dan steeds weer ieder jaar deze discussie te voeren. 05:11:43

Wethouder Wijnja: Als wij hier een inflatieknop hadden... Dat is natuurlijk niet zo. Wij hebben helemaal geen invloed op de inflatie. Waar we wel invloed op hebben, is dat alle kosten dan omhooggaan, ook voor de gemeente, ook voor mensen, ook voor bedrijven, voor iedereen. Als we die inflatie niet doorberekenen, moeten we hem ergens anders van betalen. Het zijn structurele kosten. Dat is de systematiek die deze gemeente al jaren heeft. Omdat er een terecht punt wordt gemaakt, het feit dat steeds meer mensen moeilijk rond kunnen komen, hebben wij gezegd: "We gaan hem niet zelf nog verhogen." Dit gaat niet over woordspelletjes. Ik probeer het verschil uit te leggen tussen zelf het besluit nemen om de OZB te verhogen versus inflatiecorrectie wat onderdeel is van de systematiek waarmee wij werken. Als de inflatie volgend jaar doorstijgt, dan komen we weer met die indexatie om precies dezelfde reden. Anders moeten we elk jaar een oplopend bedrag structureel ergens vandaan halen. Dat gat tussen die twee moeten wij dan ergens anders vandaan financieren en dat moet dan wel ergens vandaan komen. Ik zou eerlijk gezegd niet weten waar vandaan. 05:12:51

Voorzitter: De Stadspartij nog een vraag. 05:12:52

De heer Sijbolts: Voorzitter, de hoge OZB-opbrengst en dat wordt natuurlijk bepaald door het WOZ-tarief en daar kunnen we wel aan draaien volgens ons door beter naar die grondslag te kijken. Op de één of andere manier heeft de gemeente Groningen het hoogste 66

tarief en dat stijgt ook jaarlijks weer. Wij denken dat de bepaling van de grondslag van het WOZ-tarief de OZB-prijzen omhoogdrijft en dat we daar misschien wel aan de knop zouden kunnen draaien. 05:13:26

Wethouder Wijnja: Dat laatste is in ieder geval niet zo, maar het is terecht dat u er op wijst want daar had ik nog geen antwoord op gegeven. De systematiek die we hanteren is de volgende: we proberen bij de begroting in te schatten wat het ongeveer wordt qua de inkomsten van de OZB. Dan maak je een inschatting van hoe is het met de waardebepaling? Dat is natuurlijk een inschatting, want die waardebepaling heeft een andere peildatum. Wat we de laatste jaren zien, is dat daar ruimte tussen zit. Dat verklaart dat we dan meer opbrengsten hebben. Dat komt omdat we altijd bij de begroting van heel veel dingen we een inschatting maken van wat gaat dat precies betekenen? Als de huizenprijzen doorstijgen - en dat is de afgelopen jaren steeds zo gebeurd dus daarom zie je dit ook. Ook sneller dan we misschien hadden ingeschat - dan is op die peildatum waarop dat wordt vastgesteld het hoger dan wat wij hadden ingeschat bij de begroting. Daar komt die plus vandaan. Dan zou je kunnen zeggen: "We moeten misschien iets ruimer in onze inschatting gaan zitten, dan is het gat misschien kleiner", maar effectief voor de aanslag gaat het dan niet uitmaken. 05:14:33

Voorzitter: De tijd loopt niet meer mee, dus dat hou ik even zelf nu bij. We hebben nog 20 minuten en nog 20 moties te gaan. Verder zeg ik niks. 05:14:46

Wethouder Wijnja: Motie 21 van de SP en een heel aantal partijen over de maatschappelijke coalitie, geef ik oordeel aan de raad. Hele goede oproep, want het klopt dat heel veel partijen die dat misschien nu nog niet in de gaten hebben, geraakt gaan worden als de Rijksoverheid op de koers blijft waar ze op zit. Ik zeg er wel bij: er is weinig tijd tussen nu en de verkiezingen, dus ik wil u ook vragen om gebruik te maken van de lijntjes die u zelf heeft, maar wij gaan daar werk van maken. Het is een hele goede oproep. Dan stop de plannen en de uitvoering rondom de reclamebelasting, die gaan we ontraden. Laat ik beginnen met het is een afspraak uit het coalitieakkoord, dus we zijn bezig met de uitvoering daarvan. Het is één van de manieren waarop we de openbare ruimte willen herwinnen. Je kan het ermee eens zijn of oneens, maar dat is de route die is ingezet. Ik hoor een paar aannames rondgaan over invoeringskosten zijn heel hoog, het levert relatief weinig op. De nulmeting is net klaar. Er wordt nu gekeken naar wat dat oplevert en dat betekent dat we direct na de zomer in gesprek gaan met de ondernemersverenigingen - daar hebben we al mee gesproken - om te kijken wat levert dat nou op? Hoe het uitpakt is dus afhankelijk van hoe je het uiteindelijk in mekaar zet. Dat doen we in overleg met de ondernemers. Dat komt dan in de richting van uw raad.

Volgens mij is het een goed moment om als de getallen - wat kost het eigenlijk om het in te voeren, wat kost om het uit te voeren versus wat zou het eventueel op kunnen leveren - om van gedachten te wisselen over wat vind je daar dan van? 05:16:28

Voorzitter: De VVD. 05:16:29

Mevrouw Jacobs-Setz: Dank u wel, voorzitter. Ik zou ook graag een reflectie van het college 67

willen hebben over hoe ze dan aankijkt tegen deze lastenverhoging voor ondernemers die het ook nog steeds zwaar hebben in de naweeën van corona en hoe u dat weegt ten opzichte van, wat u ook zei, dat u lastenverzwaring ook wel een heikel punt vindt. U zei iets anders. 05:16:58

Wethouder Wijnja: Ja, dat klopt. Dat is natuurlijk wel iets waar we naar kijken. Een belangrijke doelstelling die we met elkaar hebben vastgesteld, is het herwinnen openbare ruimte. Daarvan hebben we gezegd: alle middelen die je hebt om daaraan bij te dragen, willen we inzetten. Eén van de middelen die we nog niet inzetten - die wel aanvullend is, want daar zijn ook verschillen van inzicht over en dat klopt echt niet. Precario gaat echt over iets anders. Niet alle ondernemers betalen ook precario omdat het over andere uitingen gaat - is het precario. Daarvan hebben we gezegd: dat is een middel om daartoe in te zetten. Er ging van alles over en weer over wat allemaal ondernemers zeggen. Ik ga niet pretenderen dat ik weet alle ondernemers vinden, want dat is sowieso helemaal geen homogene groep. Wat ik wel weet, is dat in het gesprek wat we hebben gehad met vertegenwoordigers dat daar de conclusie was: er is heel veel eensgezindheid over de doelstelling. Het feit dat we die openbare ruimte moeten herwinnen, dat die toegankelijk moet zijn, klimaatadaptief, groen. Ondernemers zien ook dat we overal in de gemeente investeren in de openbare ruimte. Daar hebben ze ook belang bij. Alleen wij zijn het niet eens of dit een goed middel daartoe is, maar dat is op zichzelf ook allemaal prima. Wij gaan met elkaar in gesprek over wat die nulmeting heeft op geleverd.

Daar kunnen we met elkaar van gedachten wisselen en volgens mij is het heel goed om op die manier overleg te voeren met elkaar. Dat betekent niet dat je dan met elkaar eens hoeft te zijn. Dat betekent ook niet dat wij de verwachting hebben dat ondernemers staan te springen en te zeggen: "Oh, ze gaan iets invoeren. Daar ben ik heel blij mee!" Natuurlijk niet. 05:18:30

Mevrouw Jacobs-Setz: Wat ik niet begrijp, voorzitter, u heeft het over herwinnen van de openbare ruimte. Ik zou daar heel graag een indicator op willen hebben, maar dat komt op een ander moment. De meeste reclame zit aan de gevel. Ik heb de podcast nog geluisterd waar u uitgelegd heeft wat de reclamebelasting is. De meeste reclame zit op de gevel, twee meter boven de grond. Legt u mij dan eens uit op het moment dat u dat belast, hoe uw openbare ruimte terugwint. Wie gaat er dan overdwars op de gevel staan? Dat hebben we alleen maar bij het VNG-congres gezien, dat mensen dat deden. Voor de rest heb ik nog nooit iemand op de herwonnen openbare ruimte dwars op een gevel zien lopen. 05:19:07

Wethouder Wijnja: Dat feestje heb ik dan weer gemist. Dat is jammer. Dit gaat over de vraag: wat betekent het herwinnen van de openbare ruimte? Gaat dat ook over vlaggen die je uithangt, dingen die je aan de etalage hangt? 05:19:21

Mevrouw Jacobs-Setz: Een vlag kun je nog van zeggen: die zit een meter over de gevel. Excuseer, voorzitter. Dit is inderdaad een billboard - dan wil ik het echt even heel expliciet maken, want ik snap het oprecht niet - die 30 centimeter uitsteekt, twee meter boven de grond. U en ik zijn allebei geen twee meter. Ik meen het heel erg oprecht. U kunt erom 68

lachen, maar ik vind het een serieuze vraag. Welke openbare ruimte wordt herwonnen ruim boven een gemiddelde mensenlengte en wat hebben we eraan? 05:19:47

Wethouder Wijnja: Daarom lachte ik niet, laat dat even duidelijk zijn. Dat kwam door iets wat de voorzitter mij toebeet. Dat was wel een beetje aan de orde eerlijk gezegd. 05:20:00

Voorzitter: Terecht. 05:20:00

Wethouder Wijnja: Ik sta hier gewoon mijn werk te doen. Als je kijkt naar wat er in de gemeentewet staat over reclamebelasting, dan staat er dat het gaat over uitingen die de aandacht vragen vanaf de openbare weg. Dat gaat ook over dingen die in de etalage staan, gaat ook over borden die buiten staan, gaat over al die verschillende dingen. Daar is de reclamebelasting voor bedoeld. Als je wil zien wat dat eventueel tot gevolg heeft, wordt vaak Maastricht als voorbeeld genoemd. Daar is namelijk heel weinig op etalages en er is heel weinig op straat fysiek waar je loopt. Wat ons betreft, de openbare ruimte, is dat allemaal bij elkaar en dat is de reden dat we dit voorstellen. 05:20:49

Voorzitter: D66. 05:20:50

De heer Lo-A-Njoe: Ik probeer het toch nog een keer. Zeker dat laatste voorbeeld. Uitingen achter de eigen ruit van de winkel, dus niet in de openbare ruimte, kwalificeert u als: daar moeten we belasting op heffen, want daarmee herwinnen we de openbare ruimte. U weet ook dat de GCC en andere ondernemersverenigingen dit echt niet begrijpen. Het gaat niet over enkele ondernemers, het gaat over allerlei vertegenwoordigers van ondernemers. Kunt u hen uitleggen waarom je hiermee de openbare ruimte herwint? Ik snap het ook echt niet. 05:21:22

Voorzitter: U heeft de ingrediënten voor de discussie over de reclamebelasting nu genoemd. Er zijn nog meer te maken. Wethouder geeft aan: er komt een voorstel. Daarover komt u nog breedvoerig met elkaar in gesprek. Ik wil de discussie verplaatsen naar dan. Het college zegt: "Wij zullen wel met een voorstel komen" en dat geeft de mogelijkheid om daar verder op in te gaan. Anders gaan we nu tien minuten praten over een onderwerp wat nog een keer helemaal terugkomt. We vervolgen nu de beraadslaging en de wethouder heeft nog een paar moties kort te behandelen. Nee? Heb je nog een slotwoord? Dat durft u niet. Ik heb iets toe gebeten. Dat is niet waar, hoor. Een vraag nog van Student en Stad wat dan toch nog een mogelijkheid is voor de wethouder. 05:22:13

Mevrouw Goodijk: Op de valreep. Nog even voor onze goede orde, want er werd gezegd: "Die indicatoren moties, leg dat vooral neer bij auditcommissie." De auditcommissie zegt: "Ja, maar het is wel een beslissing van de raad." Wat is nu het proces? Kunnen wij dan nu als raad uitspreken: wij willen die indicatoren en wordt het dan geregeld? Moet ik dan mijn motie intrekken? Vertel mij, hoe werkt dit? Er werd g gesproken over proces. Ik ken het proces niet. 69

05:22:41

Wethouder Wijnja: Dat is op zichzelf prima. Het proces is als volgt: dat het gesprek wat wij altijd voeren over bijvoorbeeld indicatoren is in de auditcommissie. Wat ik heb toegezegd, is dat voor de moties die zijn ingediend op het gebied van indicatoren - er zitten een aantal bij die we waarschijnlijk relatief snel kunnen doorvoeren. Er zitten ook een aantal bij waar wat meer werk vraagt - we willen zeggen: we komen met een voorstel voor de indicatoren die makkelijk in te voegen zijn. We komen nog terug op welke dat zijn. Voor die andere is het voorstel om dat in het lopende gesprek door het hele jaar met de auditcommissie te voeren. Het klopt dat de auditcommissie geen besluit neemt. Dat zou ook raar zijn, want de hele raad is daar helemaal niet vertegenwoordigd. Het is wel zo dat we het wat dieper liggende gesprek daarover met elkaar daar hebben en dan komt er uiteindelijk een voorstel naar de raad hoe het in te vullen. Als u denkt: dat is een goede toezegging, kunt u hem intrekken. 05:23:42

Mevrouw Goodijk: Ik hoor inderdaad een duidelijke toezegging en ik kreeg een bevestigende knik van de voorzitter van de auditcommissie. Dan kunnen de moties inderdaad volgens mij van de agenda af. 05:23:50

Voorzitter: Dank u zeer. Dan gaan wij naar het vervolg van het college. Ik kijk welke wethouder zich aandient. Dat is voor mij ook een verrassing. 05:24:03

Wethouder Broeksma: Dank u wel, voorzitter. De wethouder van motie één. Dat lijkt me helemaal geen verkeerde volgorde. Vijf moties in mijn portefeuille. Motie één, negen, 23, 24 en 28. Andere moties die misschien op mijn terrein liggen, zullen door collega's worden beantwoord. Motie één, I want to park my bicylce. Dat gaat over fietsvlonders. Prima motie, oordeel raad. We zoeken naar: wat kost het en hoe kunnen we dat financieren? Een mogelijkheid is om het misschien om te financieren vanuit de extra opbrengsten van het betaald parkeren. Conform het besluit in april '21 zouden we die inzetten voor leefkwaliteit. Dit zou daar een goed voorbeeld van kunnen zijn. We komen daarbij terug. Motie één, oordeel raad. Motie negen, verkeershufters, ontraden we. Niet omdat wij voor verkeershufters zijn, maar omdat wij denken dat die grootschalige aanpak Rotterdam - zo wordt het genoemd - hier niet aan de orde is. Dat is niet nodig. Het probleem is hier vele malen kleiner dan in steden die genoemd zijn. Even een beeld over wat er in Rotterdam gebeurt. Last onder dwangsom wordt er opgelegd, dat loopt op tot 3.000 euro.

Er is een verkeersaso team, er zijn wijkverboden die kunnen ingesteld worden voor verkeersaso's, er wordt gevraagd aan verhuurbedrijven om aan recidive aso's geen auto's meer te verhuren, er wordt gemonitord met het geluidsmeters, er worden acteurs ingezet, er zijn gedragscampagnes, straten worden afgesloten, snelle interventievoertuigen van de politie, extra flitspalen, recidive regelen met Openbaar Ministerie en nog meer. Dat kunnen wij ook allemaal doen, maar het is niet nodig. Het is van een andere orde. Wij denken dat het beter is om de middelen die we hebben in te zetten voor maatregelen, zoals in de mobiliteitsvisie ook genoemd is. Vorige week besloot u over loop- en fietsverkeersveiligheid, dus de herinrichting van straten als 30 kilometer straten, knips, et cetera. Wij ontraden motie negen. 70

05:26:08

Voorzitter: De Stadspartij. 05:26:09

De heer Sijbolts: Voorzitter, mijn fractie begrijpt eerlijk gezegd niet zo goed waarom de wethouder op deze manier een serieus probleem in onze gemeente belachelijk maakt. Er zijn een heleboel inwoners die zeer zeker wel problemen ervaren. Plus - daar hebben wij, maar in het verleden ook SP en CDA, vaak voor gewaarschuwd - bij die inrichting van 30 kilometer zones, die niet zo worden ingericht, kan de politie niet handhaven omdat ze niet juist zijn ingericht. Deze motie was bedoeld om het college te helpen om dit soort dingen op te lossen. We krijgen steeds meer meldingen van bewoners. De reactie, die hele opsomming van het college, leuk dat u uw huiswerk heeft gedaan, maar dat was niet de strekking van de motie. 05:26:50

Wethouder Broeksma: Het is niet bedoeld om de motie belachelijk te maken, maar wat ik probeer te zeggen is dat de aanpak van Rotterdam bij die omvang van het probleem en de situatie hoort. Bij ons, bij excessen en bij urgente situaties, wordt er ingegrepen door politie, er wordt ingegrepen op het moment dat daar meldingen over zijn. U weet hoe we met scootermeeting bijvoorbeeld omgaan. Het juiste punt wat u zegt om wegen die we tot 30 kilometer willen verklaren ook in te richten, zo fysiek onmogelijk te maken of ongewenst te maken dat er harder gereden wordt, om dat te doen, om knips zo in te richten om het huftergedrag te kunnen tegenhouden. Bij excessen wordt er opgetreden. Dat wordt al gedaan, maar de aanpak zoals in Rotterdam is in onze situatie niet nodig. Er wordt dus opgetreden door de politie. Als u vraagt van ga nog eens met de politie of Openbaar Ministerie in gesprek om te kijken of hier voldoende aandacht voor is of dat meer aandacht nodig zou kunnen helpen, dan gaan we dat natuurlijk doen. Wij denken dat de middelen die we hebben beter besteed kunnen worden aan diverse maatregelen waar u ook voor pleit. Motie 23, voorzitter, van parkeerplaatsen naar zonnevlaktes. Een motie van VVD en GroenLinks. Prima om dat zo te doen. Oordeel raad.

Wij denken dat we in september/oktober inderdaad met een brief kunnen komen over waar het hier precies over gaat en of er op wat kleinere parkeerplaatsen, mogelijk met een subsidie, een sluitende businesscase gemaakt kan worden. Ook als het gaat over grotere parkeerterreinen komen we met een brief en nemen we dit erbij, zodat u dit - als er financiële consequenties zijn mee kunt nemen in uw behandeling van de begroting. Motie 23, oordeel raad. Motie 24 van de VVD als initiatiefnemer, busplatformer Zuiderdiep. U heeft een goed punt te pakken. Ook oordeel raad voor deze motie. U heeft de tekst iets veranderd. Ik pak even de goede erbij. U vraagt om in te zetten om te vragen of die bushaltes voorzien kunnen worden van welke bushalte is het nu? Er staan vier bushaltes en die staan best wel afstand uit elkaar. Ik ga er van uit dat, omdat chauffeurs weten waar ze moeten stoppen, het ook gepland is waar ze moeten stoppen en dat het via de app of anderszins duidelijk gemaakt worden aan de mensen die daar zijn. Wij gaan er niet over. U weet dat. Het gaat via het OV-bureau dan wel Qbuzz. Wij zullen vragen, mocht u deze motie aannemen, om dat te doen. Ook als u hem niet aanneemt. We doen dat gewoon. Het is een goed idee. U heeft een goed punt te pakken. Oordeel raad, motie 24. Tot slotte, voorzitter, motie 28 verlaag de kosten voor bewonersvergunningen. Dat gaat over parkeervergunningen.

Wij ontraden deze motie. Wij 71

hebben u toegezegd dat we via de LTA in 2024 komen met een nadere analyse over de zoneindeling. Dat is een klus en dat heeft ook met ambtelijke capaciteit te maken dat het op dit moment nog niet gebeurd is. Het kan ook budgetconsequenties hebben. Als het een goedkoper wordt, moet er misschien iets anders duurder worden of er moet ergens anders geld vandaan komen. Dat betekent nogal iets als we met een goede analyse willen komen van waar het precies over gaat, welke keuzes er zijn. Uiteindelijk gaat u die keuzes kunnen maken. Een punt daarbij is ook dat enige wijziging pas per 1 januari kan ingaan, dus 1 januari 24 gaan we niet halen. Het staat ook niet op de LTA. Begin '24 komen we daar op terug. We komen wel al met een voorstel om komende 1 januari in te laten gaan, dus niet alleen de Omgevingswet, waar gaat het over het systeem van bezoekers, het bezoekersvergunningensysteem en de prijzen die erbij horen en een winkelcentra parkeersystematiek. Wij willen in november met een voorstel komen, zodat u op 1 januari daarop kunt reageren. 05:31:20

Voorzitter: CDA. 05:31:30

Mevrouw Armut: Dank u wel. Ik maak me toch een beetje zorgen. Ik hoorde net over de fietsvlonders dat de wethouder zegt van dat kunnen we misschien betalen met de plus in het parkeerbedrijf. Betaald parkeren is al lang en breed uitgebreid. Dat gebeurt zonder enige moeite, lijkt het soms wel. We hebben in 2021 als hele raad met algemene stemmen gezegd: "We willen graag dat de tweede schil minder gaat betalen." We hebben het hier de hele tijd over de lasten die steeds hoger worden voor middeninkomens en voor alle inwoners. Waarom kan dit niet sneller? Ik maak me ook oprecht zorgen of het überhaupt wel gaat gebeuren, want er komt een brief in 2024 met een analyse. Mijn partij en ook de fracties die mede ingediend hebben zeggen: "Kom gewoon nu met een voorstel of maak die tweede schil ook 50 euro." Ik zou graag van de wethouder willen weten of hij van plan is dit überhaupt nog te doen. Ik wil ook een oproep aan de raad doen deze motie alsnog weer te steunen, juist ook om te zeggen: dit willen wij als raad, we willen dat onze motie wordt uitgevoerd zoals wij allemaal voor hebben gestemd. 05:32:34

Wethouder Broeksma: Ik heb net gezegd dat we komen met een voorstel over twee onderwerpen: bezoekerssystemen en winkelcentra. Ook daar heeft u naar gevraagd. U zegt: " Het is betaald parkeren is lang en breed ingevoerd." Dat is sinds maart het geval. We hebben daarover gediscussieerd. Het heeft ook met ambtelijke inzet te maken op dat punt. Wij komen met een voorstel en conform LTA komen we in 2024 met een voorstel over de systematiek die u voorstelt. Op het moment dat u zegt: "Die tweede schil maken we goedkoper", betekent dat er een financieel gat ontstaat. Dat kunnen we gewoon niet accepteren. Dat betekent dat iets anders duurder moet worden. De vraag gaat erom: wat zou dat dan moeten zijn? Tot zover, voorzitter. 05:33:20

Voorzitter: Dank u zeer. Dan kijk ik naar de volgende wethouder. 05:33:28

Wethouder Van Niejenhuis: Dank u wel, voorzitter. Ik heb inderdaad mijn pasje er niet in, 72

maar daar had ik al iets voor geregeld bij de griffier. Dank je wel. Dank, voorzitter. Ik ga toch even kort stilstaan bij motie vier. Die gaat over een indicator. Dat komt omdat daar eerder al door Student en Stad een punt van gemaakt is en wij daar eerder al als college van gezegd hebben dat we dat gaan doen. Dat gaat over de verhouding van onzelfstandige en zelfstandige woningen. Wij hebben al eerder aangegeven dat we dat in beeld willen brengen en wij kunnen dat ook in het meerjarenprogramma wonen 2024 opnemen. Die toezegging wil ik doen richting Student en Stad als gevolg op de eerdere vraag die in een eerdere raadsvergadering gesteld is. Dan ga ik naar een motie 20 van D66 en Partij voor het Noorden. Ik heb hier een ambtelijk advies van 2,5 kant, voorzitter, maar voordat u mij iets toebijt, ga ik er even twee belangrijke dingen uitlichten. Dat zeg ik met een lach voor het verslag. Er zitten praktische bezwaren aan. Dat heb ik zojuist ook gedeeld met de indieners. Het klinkt ontzettend mooi. Laten we met zoveel mogelijk mensen helpen om zoveel mogelijk daken te voorzien van zonnepanelen. Daar zitten een aantal nadelen aan. Het belangrijkste is misschien wel voor de gemeente Groningen dat de zonnedaken die op de daken van de gemeente liggen volledig in ons eigendom moeten zijn, zodat ze ook toe te schrijven zijn aan de energieprestatie van het gebouw.

Die hebben wij dus ook echt heel hard nodig om aan allerlei wettelijke eisen te gaan voldoen en aan onze eigen ambities. Zo zijn er nog een paar nadelen. Eigenlijk wil ik zeggen: wij zijn heel erg goed op koers om alle daken vol te leggen met zonnepanelen. Wij hebben daar een hele goede aanpak voor. Die heb ik ook met de raad gedeeld. We hebben daar partijen voor gecontracteerd. We werken daar heel hard aan. We proberen echt te versnellen als we daar mogelijkheden toe zien, maar dit lukt helaas niet. Ik kan niet anders dan deze motie ontraden. Dan de motie van de VVD: bouwen, bouwen, bouwen. Ook deze motie zal ik ontraden hoewel ik het uiteraard met de strekking eens ben. Ook dit college wil meer bouwen. Ik denk dat het niet goed is om heel erg per jaar te zeggen van het is niet gelukt met de aantallen. We kijken natuurlijk globaal over de jaren heen wat we willen realiseren. Dat is gemiddeld 1.500. Dat is voorgaande jaren wat meer geweest en misschien komende jaren wel heel erg lastig om te realiseren. We gaan uit van wat wij denken dat een realistisch aantal is. Ik denk niet dat het goed is om er dan een x-aantal even bij op te zetten bij het streefgetal, omdat wij niet kunnen zeggen dat we dat waar gaan maken. Dat doet er niet aan af dat onze ambitie blijft om gewoon zoveel mogelijk te bouwen dit jaar en ook komende jaren. 05:36:16

Voorzitter: PVV. 05:36:17

De heer Ram: Dank u wel, voorzitter. Een vraag aan de wethouder. De wethouder geeft aan dat hij graag zoveel mogelijk wil bouwen. Zit er ook enige spanning op het punt van de verduurzaming van deze nieuwe woningen en het realiseren van woningen? Ziet u dat daar mogelijk wat vertraging op kan komen? 05:36:43

Wethouder Van Niejenhuis: Dank, voorzitter. Misschien niet specifiek alleen op verduurzaming, maar wat ik wel zie, en daarover heeft het college u vandaag ook een brief gestuurd over de Travertijnstraat, is dat de optelsom van ambities het soms wel lastig maakt om projecten te realiseren op een financieel gezonde manier. Inzake Travertijnstraat wil ik graag met de raad in gesprek over waar de voorkeuren liggen. In het najaar - dat heb ik 73

eerder al aangekondigd - zullen wij met een brief komen over de voortgang van de woningbouwproductie. Dat kan ook betekenen dat het college heel graag met u in gesprek wil over de optelsom van ambities. We leven in een tijd waarin we biodiversiteit verliezen, de aarde opwarmt, we heel veel water overlast hebben. Wat er nu een beetje gebeurt, is dat de oplossingen voor al die enorme problemen heel erg landen in de grondexploitaties van nieuwe gebiedsontwikkelingen. Dat drukt daar heel zwaar op en dat geeft spanning. In algemene zin kan ik me wel vinden in de woorden van de heer Ram. 05:37:41

Voorzitter: Nog een vervolgvraag. 05:37:42

De heer Ram: Ik ben wat verbaasd. Toch een compliment aan het college dat er enige realiteitszin is op het duurzaamheids- en klimaatvraagstuk. Dank u wel daarvoor, wethouder. 05:37:56

Voorzitter: Stadspartij. 05:38:01

Mevrouw Sloot: Voorzitter, dank u wel. Naar aanleiding van de beantwoording van de wethouder over dat het lastig is om dit per jaar te bekijken en om dat wat we dan vorig jaar niet hebben gehaald bij het komend jaar op te plussen: waarom is dat voor het college wel lastig en zou dat voor de corporaties niet lastig zijn, die we elk jaar met prestatieafspraken ook monitoren en ook proberen aardig te pushen dat zij wel aan hun doelstellingen komen? Dan zou je daarvan ook kunnen zeggen van laten we dat dan ook wat over een wat langere termijn bekijken, zodat we met z'n allen niet zo geforceerd en gespannen doen om per jaar iets te halen wat gewoon niet mogelijk is. 05:38:53

Wethouder Van Niejenhuis: Voorzitter, dat beeld dat u schetst klopt niet. Wij hebben hele goede gesprekken met corporaties en huurdersverenigingen over de biedingen die gedaan worden vanuit de corporaties. Wij zeggen als gemeente niet tegen corporaties: "U heeft uw aantallen niet gehaald, dus dan krijgt u de doelstellingen er dit jaar bij." Ik weet niet waar deze vergelijking vandaan komt, maar dat doen wij niet. Wij kijken meer jaren met elkaar: wat is realiseerbaar, wat is haalbaar? We zijn er scherp op dat de ambities gehaald worden. Ik geef alleen aan dat ik graag met realistische doelstellingen op pad wordt gestuurd. Anders weet ik wel welk debat wij hier volgend jaar weer hebben. Wij hebben als college deze extra motivatie niet nodig. Wij doen ons stinkende best om zoveel mogelijk huizen te bouwen. 05:39:41

Mevrouw Sloot: Dat was ook, voorzitter, precies waarom ik deze opmerking maakte. Omdat ik denk dat het inderdaad niet realistisch is om het sec per jaar te bekijken en dat het we misschien moeten gaan kijken of we daar niet zo gigantische druk op gaan zetten. Als we dat wel doen en we doen die ambities wel, dan vindt mijn partij dat je dus per jaar mag gaan op plussen. Ik denk dat we misschien met zijn allen dan dat minder op één jaar moeten gaan plannen. Bent u dat met mij eens? 05:40:17

Wethouder Van Niejenhuis: Nee, eigenlijk niet. Ik vind het heel goed om jaarlijks met elkaar 74

een gesprek te hebben over de voortgang van de bouwproductie. Ik wil ook heel graag vanuit het college toelichten waarom we dingen wel en niet halen. Dat lijkt me uitstekend. Het is ook echt een heel belangrijk onderwerp, dus prima om het hier jaarlijks over te hebben. We moeten wel realistische doelstellingen met elkaar vaststellen. 05:40:36

Voorzitter: VVD. 05:40:37

De heer Heiner: Dank, voorzitter. Ik maak me toch wel grote zorgen. 2022 was een beter jaar om te bouwen dan 2023 gezien de stijgende rente, stijgende bouwkosten. 2024 is maar de vraag hoe het er dan bij ligt. Gaan we dan wel het geheel over de jaren heen halen? Daarom denken wij: ga nou die ambitie verhogen. U heeft nog meer dan ruim een jaar om die woningen bij te bouwen. Volgens mij met hoge ambities kun je het alleen maar halen. Op het moment dat we nu al gaan zeggen: we gaan het wat naar beneden bijstellen. U zegt dat we die 1.500 wel gehaald hebben, maar die 1.500 hebben ook niet gehaald. Dat waren er 1.372. Ik maak me echt grote zorgen of we over de lange termijn wel het aantal woningen, dat wij met zijn allen volgens mij willen bouwen, gaan halen. 05:41:24

Wethouder Van Niejenhuis: Voorzitter, voordat ik naar de laatste motie ga, nog één reactie richting VVD. Ik deel uw zorg. Wij in deze ruimte delen allemaal uw zorg. De oplossing is niet om 236 woningen op papier op te schrijven. De oplossing is om met elkaar keihard aan het werk te gaan om dit te realiseren. Dat betekent dat u als raad ook aan zet zult zijn, ook rondom Travertijnstraat en ook in algemeenheid, over de woningbouwproductie om af en toe te zeggen: "Het mag qua ambities van een tandje minder, want we willen maximaal op erfgoed, maximaal op klimaatadaptatie, maximaal op parkeren." Dat is denk ik het betere gesprek. Dat zou echt helpen en dat wil ik heel graag naar de zomer met u voeren. Dan blijf ik van mening dat we de wereld moeten redden en dat we alle problemen van deze tijd moeten oplossen. Alleen de vraag is: moet dat vanuit de grondexploitatie betaald worden? Partij van de Arbeid heeft een motie ingediend met een aantal partijen over een eerlijke bijdrage aan gebiedsontwikkelingen. Ik zou die motie in de vorm zoals die nu opgeschreven is willen ontraden en een toezegging willen doen. Wij zijn hier en gaan hiermee aan de slag als gemeente Groningen. Ik heb eerder ook aangegeven dat wij werken aan een nota kostenverhaal. Die wil ik nog voor het eind van het jaar aan uw raad opleveren.

De baatheffing, zoals die hier genoemd is, zou een instrument kunnen zijn wat we gaan inzetten als gemeente Groningen. Dat wil ik betrekken op het totaal van instrumenten wat we willen gaan gebruiken bij het kostenverhaal. De toezegging is dat we dit meenemen in de nota kostenverhaal en dat we die voor het eind van het jaar bij u raad opleveren. 05:43:01

Voorzitter: PVV. 05:43:01

De heer Ram: Een vraag aan de wethouder: kunt u dan ook in dat kostenverhaal meenemen wat zo'n baatbelasting voor kostenverhogende effecten heeft voor starterswoningen enzovoort? Dat zou misschien wat meer duidelijkheid kunnen geven. 75

05:43:21

Wethouder Van Niejenhuis: Voorzitter, ik vraag me af we dat in z'n algemeenheid kunnen weergeven. Het is zo dat het instrument vooral op gericht is dat eigenaren die onevenredig veel profiteren van een ruimtelijke ontwikkeling zonder daar zelf aan bij te dragen ook vervolgens gedwongen worden om daar wel iets bij te dragen. Het is dus niet per definitie zo dat het een kostenopdrijvend effect zal hebben, maar we zullen daar ook wat woorden aan wijden in de nota kostenverhaal. 05:43:48

Voorzitter: Dank u zeer. College, vervolg de beantwoording. 05:43:51

Wethouder Bloemhoff: Voorzitter, dan zal ik de moties over werk en onderwijs behandelen. Allereerst motie zeventien, dat gaat over baangaranties in de energietransitie. Het sluit aan bij wat we in de arbeidsmarktregio doen op het gebied van kansrijk beroep. Hier wordt specifiek gevraagd om de inpassing te laten krijgen in het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid en de aanpak voor Groningen noord. Daar zijn we ook bezig met de gebiedsgerichte aanpak. Daar zijn de onderwijsinstellingen ook bij betrokken. Bedrijven en woningcorporaties zijn heel actief. Het biedt dus ook de kans om binnen dat programma ook specifieke onderwijs modules en leerwerk combinaties te maken inclusief baangaranties. Het is heel interessant om daar inderdaad specifiek aandacht te hebben voor de doelgroep vrouwen en mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. We kunnen natuurlijk onderzoeken of dat past binnen de transitieregeling van het JTF en het MPG, dus wij kunnen deze motie oordeel raad geven. Dan hebben we motie 32, CO2-neutrale onderwijshuisvesting. Dat sluit denk ik heel mooi aan bij het HEVO-rapport wat we eerder ook al hebben gepresenteerd over energieneutrale, duurzame schoolgebouwen. Er wordt specifiek verzocht om een door het Rijk gefinancierde pilot om circulair en flexibel schoolgebouw te ontwikkelen met een hoge gebouw kwaliteit.

We vinden het een interessant idee om zo'n pilot te starten. De impact op afschrijvingen restwaarden moeten we daar zeker ook bij onderzoeken. Dat is heel ingewikkeld, financieel technisch, maar dat zouden we dan mooi mee kunnen nemen. Eén kanttekening: dat het verwerken in de begroting 2024 nog wel wat ingewikkeld kan zijn, omdat als we een beschikking moeten krijgen van het Rijk, lukt het dan nog te verwerken. We kunnen wel uit de voeten met "indien mogelijk" in de motie. We kunnen ook de voortgang van die pilot meenemen bij de uitvoering van het HEVO-rapport voor meer duurzame en energieneutrale schoolgebouwen. Met andere woorden: oordeel raad, voorzitter. 05:45:47

Voorzitter: Dank u zeer. VVD heeft nog een vraag. 05:45:51

De heer Heiner: Dank, voorzitter. Wij zouden het college ook willen vragen om te kijken naar het Just Transition Fund en Europese gelden. Niet alleen bij het Rijk, maar ook bij die partners bekijken of daar geld vandaan kan gehaald worden hiervoor. 05:46:06

Wethouder Bloemhoff: Voorzitter, ik weet niet of het JTF hiervoor geschikt is. Dat mogen we namelijk niet in gebouwen steken. Dat is heel jammer. Dat wordt helemaal opgesplitst door 76

de campus. Dat zie ik niet als mogelijkheid, maar een andere mogelijkheid zal natuurlijk wel het [onhoorbaar] dossier zijn, waarbij we ook het nodige doen op het gebied van onderwijs en schoolgebouwen. We interpreteren hem dan ruim. 05:46:30

Voorzitter: Dank u zeer. Dan vervolgt het college de beantwoording. 05:46:43

Wethouder Molema: Ik kijk snel naar mijn buurman of hij nog wat moest beantwoorden. Ik mag op motie zes en vijftien ingaan en ik heb nog een concrete vraag gekregen over evenementen. Laat ik daar meteen mee beginnen. Volgens mij zijn wij heel eerlijk geweest dat we een lerende organisatie zijn als het gaat om grootschalige evenementen en zijn wij ook heel eerlijk geweest over dat op het moment dat er geïnvesteerd is in de drafbaan en dat je grote internationale ex als ambitie hebt daar bepaald geluid bij hoort. Er is een evenementennota naar u onderweg. Die staat in september geagendeerd. Het stuk zit er al bij, dus u kunt het zien. Daarin staat ook hoe het college naar de toekomst kijk rondom evenementen. Volgens mij gaat u daar in september nog uitgebreid over in gesprek. Dan motie zes. Rondom de soa's. U geeft aan van het college, zet in op preventie van soa's. Wij zetten breder in, namelijk op algehele seksuele gezondheid, dus op gezonde, plezierige en veilige seks uit vrije wil voor iedereen. Ik denk dat het wel een belangrijke toevoeging is. De motie is heel sympathiek en kunnen we ook overnemen. Oordeel raad. Dan motie nummer vijftien, Shelter City. Dat is een andere. Zoals u ook in het meerjarenperspectief kunt zien, is het niet zo dat wij geld kunnen vinden in de begroting. Op het moment dat u hier iets mee wil, gaat het ten koste van de diversiteitsagenda.

Een tijdje terug hebben wij die ook op de agenda gehad en hebben we inzicht gegeven in wat doen we daar nu in en hoe geven we het geld nu uit? Dat houdt in dat op het moment dat u een Shelter City zou willen het ten koste gaat van iets anders wat in de diversiteitsagenda zit. Daar zouden we heel graag van u horen wat u dan niet meer wil. Dan wil ik wel aan u meegeven dat er heel veel andere thema's voorbijkomen rondom diversiteit. Gisteren hebben we hier gezeten en ging het ook bijvoorbeeld over het slavernijmonument. Er is ook een oproep om meer te doen rondom racisme. Dan is het ook echt aan u de afweging van wilt u geld uitgeven aan Shelter City of aan andere inzet rondom diversiteit? Dat maakt dat we het oordeel raad geven, maar wel dus echt met de kanttekening dat u daar beter in gesprek over moet gaan over wat u niet meer wil doen. Dan heb ik mijn twee moties gehad. 05:49:03

Voorzitter: Dank u zeer. 05:49:05

Wethouder Jongman: Voorzitter, dan vervolg ik graag met emoties achttien, 29 en 30. Als eerste de motie over van dakloos naar eigen huis. Fijn dat de PVV dit probleem wel herkent en aangeeft dat we daar iets mee moeten doen. Zij het niet dat wij daar een aantal jaren echt al op ingezet hebben, bijvoorbeeld het programma beschermd wonen naar beschermd thuis. We zijn bezig om mensen juist 24 uur te laten opvangen om aan te laten sluiten bij het perspectief op een thuis. In coronatijd zijn ook een aantal mensen doorgestroomd naar een eigen huis. Kortom: we hebben daar een leidraad voor opgesteld. Dat doen we ook in regionaal verband. We hebben ook een visie op wonen en zorg. Ook een 77

uitvoeringsprogramma hebben we twee weken geleden aan u toegestuurd waarin we ook die ontwikkelingen die u beschrijft in die motie faciliteren. Vandaag is er een brief aan u uitgegaan over de evaluatie winterregeling met een monitor dakloosheid. U doet een veronderstelling bij de cijfers die niet klopt. We hebben daar op 6 september een beeldvormende sessie over gepland, om dat even goed met elkaar door te nemen. Ik ben met u eens. Wij willen daar vol op blijven inzetten om deze doelgroep zo goed mogelijk te bedienen. Dat leidt tot de conclusie dat we de motie ontraden, maar daarover graag op 6 september verder het gesprek over voeren. Dan motie 29 over de blaashal en het voorkomen van wachtlijsten. Het CDA weet als geen ander, net als andere leden van uw raad, dat we de afgelopen jaren een aantal stappen hebben ondernomen op het gebied van binnensportcapaciteit. We hebben gekeken of we het beter kunnen benutten. We hebben een blaashal in Hoogkerk eerder gerealiseerd. We hebben het zogeheten IABB opgesteld, de kenners weten wat dit inhoudt. We zijn bezig bij de planvorming zoals vitaliteitscampus Kardinge en Suikerzijde om daar ook binnencapaciteit toe te voegen. We hebben het vierjaarlijkse capaciteitsonderzoek naar voren gehaald, namelijk: we doen dat dit jaar in plaats van in '24. We doen dat ook nog met student en sport op verzoek van uw raad.

Wij willen dan ook niet - en dat heb ik u al eerder aangegeven toen u dezelfde vraag heeft gesteld, maar dan niet in de vorm van een motie - vooruitlopen op de uitkomsten van het capaciteitsonderzoek en nu al een besluit nemen, maar graag, zoals ik ook heb aangegeven, op basis van feiten met een oplossing voor de toekomst komen. Dan, voorzitter, motie 30. 05:51:30

Voorzitter: Er is nog een vraag van CDA. 05:51:31

De heer De Haan: Voorzitter, inderdaad. We hebben inderdaad eerder tijdens de jaarrekeningen er ook vragen over gesteld. Je kan natuurlijk ook van mening verschillen. Voorzitter, wij krijgen nog steeds veel signalen van binnensportverenigingen die nu te kampen krijgen met wachtlijsten dat ze weer op het niveau van voor corona zitten. Dan is het toch een beetje de vraag: wat ga je dan doen? Ga je dan wachten tot het onderzoek er is of ga je daar nu op acteren? Ik was wel benieuwd of het college die signalen over die wachtlijsten en die drukte bij de binnensport niet ontvangt. 05:52:10

Wethouder Jongman: Voorzitter, wij zijn alleen maar blij met drukte, want dat betekent dat mensen na corona het sporten weer hebben hervonden. Wat we graag willen, is op basis van feiten conclusies trekken en niet op basis van her en der wachtlijsten. We willen echt gegrond kijken naar de groei van onze gemeente. Daar zijn we ook weer met de visie bezig op de toekomst van sport. Even heel feitelijk: de gymzaal aan de Korreweg komt er vanaf het nieuwe seizoen weer bij, die zit ook op een andere plek nu te sporten, evenals de Meet in Haren en de Groenewei als sportzaal. Die komen ook op termijn beschikbaar. Kortom: ook daar wordt capaciteit toegevoegd. Op basis van al die feitelijk nieuwe situaties gaan we kijken wat er aan de aan de hand is. Wat ook gezegd zou moeten worden - dan ga ik wel heel diep op de materie in - maar het kost ook 5 ton om überhaupt een blaashal aan te leggen en het kost ook structurele middelen om hem in het leven te roepen. Kortom: wij gaan echt kijken naar de capaciteitsuitkomsten die er zijn en dan nemen we een besluit. Voorzitter, motie 30. We hebben eerder naar aanleiding van uw wensen en bedenkingen eind april 78

contact gehad met alle clubs en FC Groningen. We hebben ook aangegeven dat het betekent wat de raad heeft aangegeven en dat we daar de komende periode heel hard mee aan de slag zijn gegaan. Er zijn begin mei allerlei gesprekken gevoerd en we zijn daarmee tot een nieuw voorstel voor een beheerplan gekomen. We kunnen alleen als gemeente in samenspraak met alle gebruikers dat plan ook aanpassen en daar dan toewijzingsregels hanteren. Het heeft zeker tot de week van 19 juni geduurd om voor alle betrokken clubs op dit park de wensen en bedenkingen te vangen rondom hoe ze het nu zien. Er zijn twee dingen gebeurd: één club die zou eerder uitgeplaatst willen worden, heeft dat niet gewild. We zijn ook nog bezig met een veld om dat mogelijkerwijs om te bouwen. Kortom: we nemen dat heel serieus. We zitten er bovenop. We zijn en blijven in samenspraak met alle clubs op zoek naar oplossingen waar het kost iets meer tijd. We hebben daarover vandaag ook richting uw raad een brief verzonden. Wat ik als nog laatste mee wil geven, is dat ik gisteravond persoonlijk bij de clubs ben langs geweest om te vertellen dat het proces met te nemen maatregelen iets meer tijd gaat kosten. Daar hebben we in alle openheid over gesproken.

Ik ben daar weggegaan met de toezegging er in september persoonlijk op terug te komen en daarvan hebben de clubs, ondanks dat ze het jammer vinden dat we nog bezig zijn, aangegeven dat goed te vinden. Ik heb beloofd, nogmaals, om dat dus terug te koppelen. Ik vind het dan ook jammer dat gesprekken die we op Corpus voeren meteen onderdeel uitmaken van deze beraadslagingen. De politieke vertaalslag die nu voorligt, is niet de vertaalslag die er gisteravond was. 05:55:01

Voorzitter: VVD. 05:55:03

De heer Heiner: Dank, voorzitter. We hebben hier als raad over gepraat. Het was hartstikke druk hier op de publieke tribune, iedereen was aanwezig en er is toegezegd dat de amateursportverenigingen voorrang hebben op FC Groningen, dat die van kracht zouden worden. Daar was iedereen het over eens. Nu ineens, als donderslag bij heldere hemel, worden de spelregels veranderd. Ik vind dat heel bijzonder en ik snap ook niet waarom. Alleen omdat FC Groningen het er schijnbaar niet mee eens is. 05:55:32

Wethouder Jongman: Voorzitter, het is geen donderslag bij heldere hemel. We zijn vanaf het moment dat we hier met elkaar hebben overlegd met die nieuwe situatie aan de slag gegaan. Ik heb u aangegeven dat het zeker tot 19 juni heeft geduurd om al die wensen bij elkaar te leggen. Het is één grote puzzel die we moeten leggen op dat park, maar zeggen dat wij nu ineens regels hebben veranderd? Nee, integendeel. We hebben met elkaar regels besproken. In de brief van vandaag heb ik ook exact aangegeven waar het over gaat. Alleen het enige wat nu aan de orde is, en dat heb ik ook in een brief aan u gestuurd, is dat we even iets meer tijd nodig hebben, omdat het een behoorlijk ingewikkelde puzzel is om te leggen waar we met alle betrokken partijen, inclusief de amateurclubs en inclusief FC Groningen, uit willen komen. Punt. 05:56:21

Voorzitter: CDA. 79

05:56:21

De heer De Haan: Voorzitter, inderdaad, u bent er gister geweest en dat waardeer ik. Dat vind ik fijn. Ik hoorde ook vanuit de clubs dat ze dat gewaardeerd hebben. Wat ik ook van de clubs hoorde, is dat ze zich achteraf wel overvallen hebben gevoeld. Ze hebben trainingsschema's gemaakt. In die trainingsschema's zijn ze er van uitgegaan, ook naar aanleiding van wat hier is besproken in deze raad, dat de voorrangsregeling vanaf het nieuwe seizoen zou gaan gelden. Ze hebben die trainingsschema's nu klaar en nu krijgen ze gisteren inderdaad te horen: "Nee, Groningen is er niet klaar voor. Die gaan er in september mee aan de gang." Dan wordt er dus weer overlegd en moeten er weer nieuwe schema's gemaakt worden. Waarom het politiek dan vandaag op de agenda staat, is omdat vandaag de laatste dag voor het reces is en voor die clubs de laatste politieke dag voor het nieuwe seizoen. Vandaar ook de korte tijd dat die motie duurt. Ik heb ook getwijfeld: op welke manier moet je dat nou doen? Wij dachten dat dit de snelste klap was als oppositie. Het komt wel weer op hetzelfde neer bij de discussie over Corpus: neem regie als gemeente, die voorrangsregeling is geldend, doe dat. Dan kan FC Groningen hoog of laag springen, maar vanaf het nieuwe seizoen willen wij dat die voorrangsregeling geldt. Dat lijkt mij een prima boodschap vanuit u richting FC Groningen. 05:57:53

Wethouder Jongman: Voorzitter, net zoals er heel veel voetbalcoaches altijd zijn, lijken er ook altijd heel veel regisseurs te zijn. Wat wij doen op dit moment is één en al regie nemen, want in de brief staat beschreven wat we nog veel meer doen. Wij zijn echt heel druk bezig. We zijn dat ook in samenspraak aan het doen met alle partijen. Dat kunnen we alleen maar in samenspraak met alle partijen. Het kost echter meer tijd. Daar zijn we mee bezig en doen ook ons best om het zo goed mogelijk te impliceren. Zoals ik ook in de brief van vandaag aan u heb geschreven, aan de hand van de regels zoals u hebt aangegeven. Daar zijn we mee aan de slag. Alleen het kost nou eenmaal meer tijd. 05:58:32

De heer Sijbolts: Voorzitter, een college dat stelt dat het meer regie wil nemen, laat het nu wel afweten. Ik vind wel, ook in lijn met wat het CDA en VDD net hebben bepleit, afspraak is gewoon een afspraak. Dit moet gewoon geregeld worden. 05:58:50

Wethouder Jongman: Voorzitter, dat er geen regie is, laat ik voor uw rekening. Er is één en al regie genomen in dit hele dossier. Ik geef u alleen aan dat we in overleg zijn, dat het iets meer tijd kost dan we eerder gedacht hebben en dat we er heel hard aan werken. Ik heb u net ook de ambtelijke tijdlijn geschetst waarop we dit in overleg met al die clubs hebben gedaan. 05:59:10