10-07-2024, verslag gemeenteraad 14.30 uur - Raadsvergadering.pdf

Voorzitter: Dank u zeer. Dan komen we bij het CDA, de heer De Haan. 01:02:35

De heer De Haan: Voorzitter, wie de afgelopen weken de Haagse politiek heeft gevolgd, die zal bijna vergeten waar het in de politiek om gaat. Het is beschamend om landelijke politici vooral bezig te zien met persoonlijke aanvallen en politieke spelletjes. Politiek dat moet gaan om idealen, visie, werken aan oplossingen voor Groningen, voor de gemeente, voor het land. En gelukkig doen we dat hier in Groningen ook anders. En voor mij als christendemocraat gaat de politiek om het werken aan een sterke samenleving, waarin mensen omzien naar elkaar, waar de oplossingen niet gevonden worden in de overheid of de markt. De kracht van onze gemeente die ligt bij al die Groningers die zich inzetten als mantelzorger of vrijwilliger, in de sportkantine, bij het Overweeghuis of Handig in de buurt. 01:03:24

De heer De Haan: En vanuit dat licht kijken we dan ook naar deze jaarrekening en kijken we terug op een bewogen 2023. Het college verdient complimenten om te investeren in die Groningse samenleving, bijvoorbeeld via de Nota sociale basis en de extra ondersteuning aan mantelzorgers. Ook zijn we blij met de investeringen in het bestrijden van armoede en het realiseren van nieuwe schoolgebouwen en het tegengaan van ondermijning. Maar dat we er nog lang niet zijn, dat liet een onderzoek van Elsevier naar de sociale cohesie in Nederlandse gemeenten zien, Groningen bungelt onderaan dit lijstje. En als je wil werken aan die sociale cohesie, dan is sport een cruciaal middel. Het is samen met gezondheidseffecten de reden waarom het CDA zich sinds jaar en dag inzet voor een sportief Groningen. 01:04:16

De heer De Haan: Dit hebben wij ook in 2023 nadrukkelijk gedaan. Het was voor ons daarom ook een grote teleurstelling dat dit college een streep zette door de Groningse marathon. En ook het besluit om de reclamebelasting in te voeren, helpt sportverenigingen niet. En het blijft voor mij onbegrijpelijk, voor mijn fractie, dat de coalitie niet op dit voorstel is teruggekomen, zeker niet voor die maatschappelijke initiatieven die zich belangeloos inzetten voor onze Groningse samenleving. En helaas zijn er ook vele Groningers die belemmerd worden in hun inzet voor die samenleving. Zij hebben last van de parkeermaatregelen van dit college. Volgens mij is die ook voor de bingo. Denk aan opa en oma die wekelijks oppassen op hun kleinkinderen en afhankelijk zijn van de auto. 01:05:03

De heer De Haan: Of de mantelzorger, de vrijwilliger of het onderwijs- of zorgpersoneel die met flinke kosten worden geconfronteerd. En om een deel van die negatieve effecten te voorkomen, is er gelukkig dankzij het CDA een maatschappelijke parkeervergunning. Maar we zullen ons de

18

komende jaren en straks nog blijven inzetten voor een beter parkeerbeleid. Bijvoorbeeld door verhalen op te halen via ons meldpunt en te voorkomen dat betaald parkeren wordt uitgebreid zonder dat hier draagvlak voor is. Maar dit laatste toe leidt, dat hebben wij in 2023 in Corpus en de Hoornse Meer gezien. Het bouwen aan een sterke samenleving dat begint van jongs af aan. Goed onderwijs, dat is hierin cruciaal. Het zijn onze leraren die de kwaliteit van het onderwijs bepalen. Dit staat onder druk door een tekort aan leraren en de grote druk die er op het onderwijs wordt gelegd. 01:05:56

De heer De Haan: En dit had vorig jaar ook zijn effect op het gemeentelijk beleid. Zo konden niet alle plannen voor de verlengde schooldag uitgevoerd worden. En in 2023 heeft mijn fractie zich ingezet voor gelijke kansen voor alle kinderen. Daarom hebben we ons hard gemaakt voor de naschoolse opvang voor kinderen van De Wingerd en hebben we aan de bel getrokken over het aanmeldsysteem voor het voortgezet onderwijs. En, voorzitter, om te bouwen aan een sterke samenleving, is ook voldoende geld nodig. We sluiten dit jaar af met het positieve resultaat van ruim 20 miljoen euro. Dit was de afgelopen jaren niet anders, wel wat kleiner, maar ook positief. En helaas lijkt daar de komende jaren verandering in te komen. 01:06:37

De heer De Haan: Doordat het Rijk onvoldoende knaken levert voor de taken die we moeten uitvoeren. En het CDA die pleit hier gemeentelijk al jaren voor financieel degelijk beleid. En wat het CDA betreft, houden coalitiepartijen zich volgende week in bedwang om niet te veel van de overschotten van 2023 uit de algemene reserves te halen en uit te geven. Want waar het toe leidt, als je onvoldoende spaart, dat zien we in de discussies van volgende week over de strategische investeringsagenda en voorzitter, ik begon met de Haagse politiek en ik wil daar ook mee eindigen, Hugo de Jonge, die heeft zich de afgelopen jaren ingezet voor volkshuisvesting in plaats van de woningmarkt. Daar kunnen en moeten wij als gemeente de komende jaren de vruchten van plukken. 01:07:19

De heer De Haan: Dit is in 2023 nog onvoldoende gelukt. Zo heeft het college het woningbouwdoel opnieuw niet gehaald en slechts 25 sociale huurwoningen opgeleverd. En onze starters op zolder, onze senioren op slot, onze inwoners op wachtlijsten staan stil en verdienen vooruitgang. We hopen dat de ingrepen van De Jonge ertoe leiden dat er in Groningen de komende jaren een hoop nieuwe, betaalbare woningen gebouwd en verhuurd kunnen worden. 01:07:48

Voorzitter: Partij van de Arbeid. 01:07:50

De heer Van Veen: Ik wil nog even vragen aan het CDA, want denkt... Hugo de Jonge is ongeveer een jaar minister geweest, iets langer, misschien een jaar en een maand. Denkt u nou echt dat dat dan het grote verschil in de volkshuisvesting... Is het niet veel meer dat we juist dankzij al die linkse colleges die we in Groningen gehad hebben, dat we daardoor zo'n fijne, ongedeelde stad hebben? 01:08:09

De heer De Haan: Nee, ik denk echt dat je landelijk ziet, voorzitter, dat onder leiding van Stef Blok op een gegeven moment de woning... Er een markt van is gemaakt. Ik denk dat we daar echt op terug zijn gekomen en dat Hugo de Jonge de afgelopen jaren een hele grote rol heeft gespeeld om dat weer terug te krijgen naar volkshuisvesting en dat... Ik hoop dat we daar de komende jaren de vruchten van kunnen plukken. En ik wil afsluiten met een van zijn laatste woorden in de Tweede Kamer, en die zou ik ons allen mee willen geven: het is onze opdracht om kloven te overbruggen in plaats van ze te slaan, om mensen samen te brengen, in plaats

19

van ze uit elkaar te spelen en om de polarisatie in de samenleving af te blussen in plaats van aan te blazen. Dank u wel. 01:08:47

Voorzitter: Dank u zeer. Dan zijn we bij de Partij voor het Noorden. 01:09:06

De heer Van der Laan: Voorzitter, ik doe het echt heel kort. We bedanken de ambtenaren en accountant voor een hele mooie sluitende jaarrekening 2023. We hebben vorige week echt de hele dag, met nadruk op de hele dag, uitgebreid kunnen debatteren en we vinden het een beetje kort door de bocht om ons hele verkiezingsprogramma hier nog een keer te gaan herhalen. Dus dat doen we maar even niet. Er is ook al meer dan genoeg gezegd, dus ik hou het hier echt even bij. 01:09:36

Voorzitter: Dank u zeer. Dan zijn we bij de Partij voor de Vrijheid, mevrouw Blauw. 01:09:59

Mevrouw Blauw: Voorzitter, ik hoop ook dat ik het binnen de genoemde tijd kan redden, maar ik zal mijn best doen. De gemeenterekening 2023 ligt ter goedkeuring voor. Een terugkijk, maar eigenlijk kijk ik liever waar we nu staan en wat we gaan doen om de problemen op te lossen die spelen. Maar dat is voor volgende week tijdens het voorjaarsdebat. Het is namelijk ook goed om te kijken of we met onze gemeente ook dat doen wat we met elkaar hebben afgesproken. Ik moet nu even een keuze maken, ook in verband met die tijdsdruk. Vorige week ben ik tijdens de commissie op de verschillende onder vele financiën, onderwijs, zorg, veiligheid en leefomgeving wat dieper ingegaan. Ik wil niet in herhaling vallen, maar toch die punten nogmaals aanhalen die ons zijn opgevallen en die wij echt heel belangrijk vinden om de inwoners van de gemeente Groningen dat te geven waar ze recht op hebben. 01:10:50

Mevrouw Blauw: Onze solvabiliteit is erg laag en wordt niet beter op de termijn. Een strategie om weerstand op te bouwen, wat vet op de botten, zou wat ons betreft beter zijn, zeker gezien alle investeringen in energie- en klimaattransitie die nog niet ingeboekt zijn. Wat ons opvalt, is dat er uiteindelijk hoger begroot is en dan lijkt het mee te vallen en we geld overhouden, maar wij vinden dat een beetje creatief begroten. Vorige week heb ik dat ook aangehaald en zal het nog kort even toelichten hoe wij het zien. Het college geeft op elk jaar op bepaalde posten te weinig uit. Die onderbesteding. Die onderbesteding betekent eigenlijk simpelweg dat je niet hard genoeg loopt, oftewel, niet hebt uitgegeven. Dat zou je wat ons betreft moeten reserveren voor dat vet op de botten, die solvabiliteit. En niet creatief gaan begroten om geld over te houden en uit te geven aan de posten wat het college belangrijk vindt. We moeten geld uitgeven, wat ik al eerder zijn, aan wat voor de inwoners van onze gemeente belangrijk is en ze ook nodig hebben. En daarnaast, beperk je tot... 01:11:46

Voorzitter: GroenLinks. 01:11:47

De heer Van Hoorn: Dank u wel, voorzitter. Mevrouw Blauw is het met me eens en begrijpt ook dat geld overhouden niet het doel is, dat dat niet fijn is. 01:12:02

Mevrouw Blauw: Wij zien het zo, en dat heb ik volgens mij... Vorige week hadden we ook al een beetje zo'n... Toen was ik ook niet helemaal scherp. Maar kijk, die onderbesteding, wat wij zien, is dat er... Er wordt op die manier begroot dat er op bepaalde posten hoger begroot is en dan wordt er minder aan uitgegeven. Dan krijg je dus een onderbesteding. En wij vinden dan dat die

20

onderbesteding, dat dat geld niet uitgegeven wordt aan hetgeen je wel geld moet uitgeven. Er wordt geld uitgegeven aan hetgeen wij niet vinden dat er moet worden uitgegeven en wij vinden dat er op bepaalde posten moet worden bezuinigd. En de solvabiliteit is te laag, dus moet je dat vet op de botten creëren. En daarnaast... Ik ga geen college geven, zeg ik alvast. 01:12:47

De heer Van Hoorn: Sorry. Ik houd het bij een korte vervolgvraag. Mag ik hieruit opmaken dat het dan eigenlijk een pleidooi is van de PVV om scherper te begroten? 01:12:54

Mevrouw Blauw: Ja, eigenlijk wel. En daarnaast, beperk je tot je kerntaken als gemeente. Geef geld uit aan veiligheid, onderwijs, sociale zekerheid, jeugdzorg, ruimtelijke ordening en economie en ondernemers. 01:13:09

Voorzitter: Partij voor de Dieren. 01:13:10

De heer Van Zoelen: Dank, voorzitter. Ik begrijp het niet helemaal, want de PVV begint met het verhaal dat ze wat aan de burger wil geven en aan de inwoner wil doen. Is dit nou het geluid wat de PVV van de straat ophaalt van: mevrouw Blauw, ga hier iets aan de solvabiliteit doen. Moet je niet eerder iets gaan doen voor die mensen, bijvoorbeeld zorgen dat ze beter werk krijgen of dat je dat geld investeert juist voor die inwoners? Ik begrijp dus ook niet zo dat hele boekhoudkundige verhaal. Wat wil nou die burger en wat hebben we daaraan gedaan? Hoe kijkt de PVV daartegen aan? 01:13:42

Mevrouw Blauw: Ik weet niet hoe u, zeg ik via de voorzitter, naar mijn verhaal heeft geluisterd, maar volgens mij heb ik net ook aangegeven: beperk je tot je kerntaken, geef daar geld uit wat belangrijk is, waardoor inwoners van Groningen recht op hebben en niet aan diegenen, aan die dingen wat u belangrijk vindt, zoals een energietransitie de bijtjes, bloemetjes, bomen, noem maar op. Dus dat is waar wij die keuze maken. 01:14:08

Voorzitter: SP. 01:14:08

De heer Van Zoelen: Nee, voorzitter, het is helder. De PVV zegt: daar waar je budgetten overhoudt, moet je het in de begroting stoppen zodat je geld op de botten hebt, of moet je het op de bank zetten, zodat je geld, vet op de botten hebt, zodat we in de toekomst bepaalde dingen kunnen doen. U geeft liever niet het geld uit aan belangrijke zaken voor onze inwoners, zoals ik noem eens wat, de noordelijke wijken, het flink uitbreiden van de armoedebudgetten, allemaal niet nodig. Dat weten we ook wel, voorzitter, van de PVV, want als je het aan hun overlaat, dan schijnt de komende jaren gewoon de kinderarmoede flink toe te nemen. Dat zien we wel. Maar wat wil de PVV dan? Al dat geld op de bank, al dat geld op de bank, en dan volgend jaar niet uitgeven, zodat wat precies? 01:14:55

Mevrouw Blauw: Ik val in herhaling. Daarvan verschillen wij natuurlijk altijd met de SP, want jullie geven geld uit, zeg ik via de voorzitter, aan zaken die de inwoners grotendeels niet nodig hebben. Wij zien dat gewoon anders. Dat is een verschil van mening. Natuurlijk moet je een weerstandsvermogen opbouwen. Dat is gewoon voor een gezonde financiële jaarrekening, begroting belangrijk. Ik ga verder. Bij het onderdeel... 01:15:22

Voorzitter: SP. Er komt nog een vervolg.

21

01:15:23

De heer Van Zoelen: Geld uitgeven aan zaken die inwoners niet nodig hebben. Het armoedebudget is enorm uitgebreid. Hoezo hebben inwoners dat niet nodig? De noordelijke wijken krijgen er hartstikke veel geld bij, zodat dat supermooie wijken worden in de toekomst. Hoezo hebben inwoners dat niet nodig? U wilt dat allemaal wegbezuinigen. Als het aan nu ligt, dan gaan we alleen nog maar veiligheid en camera's doen en is de rest van de samenleving helemaal niks meer waard. Hoe ziet de PVV dat precies? Al dat geld maar op de bank? 01:15:51

Mevrouw Blauw: U zit in de coalitie, u draait aan de knoppen. De ozb is skyhigh. We leven hier in enorme armoede, het is gewoon, de lastendruk neemt enorm toe, we hebben een maatregelenpakket van hier tot Tokio. De mensen zijn hartstikke ontevreden en dat blijkt ook wel. 01:16:06

De heer Van Zoelen: Voorzitter, deze feitenvrijheid ben ik wel een beetje klaar mee. De ozb is niet verhoogd onder dit college. Er zijn niet allerlei subsidies waar mevrouw Blauw het over heeft. Er is geld voor armoede, er is geld voor noordelijke wijken. Dat u dat niet belangrijk vindt, dat blijkt wel uit uw kabinetsbeleid, maar dat kunt u hier wel even niet zo feitenvrij presenteren. 01:16:24

Mevrouw Blauw: Dat zijn uw woorden. 01:16:26

Voorzitter: Wacht even, we gaan even ook de tijd corrigeren, want die is doorgelopen en klopt niet helemaal. U heeft nog vijf minuten spreektijd. 01:16:36

Mevrouw Blauw: Dat is fijn. Bij het onderdeel Vitaal en sociaal wordt gekopt: Groningen is een inclusieve vitale en veilige gemeente waarin iedereen tot zijn recht kan komen en op een gelijkwaardige manier kan deelnemen aan de samenleving. Wij zien dat iedereen zijn best doet. Alleen wij zijn hier wel vrij selectief, zodat deze verre van de realiteit is geworden. Groningen is namelijk niet zo inclusief, want als je niet de juiste politieke mening hebt, word je op allerlei vlakken gecanceld. In je werk, maar ook op sociaal vlak, helemaal binnen het ambtenarenapparaat. Ons bereiken schrijnende geluiden van PVV-stemmers en zelf maak ik dat nog vaak genoeg mee en dan is deze gemeente totaal niet veilig. Wat gaan we hieraan doen? 01:17:15

Mevrouw Blauw: Om bij te dragen aan de inclusie dien ik samen met de Stadspartij 100 % van Groningen de motie Zorg ook voor onze mannen in. In het Gronings actieplan mist de aanpak van huiselijk geweld tegen mannen, Groningen is ook niet heel vitaal. Mensen kunnen door de enorme lastendruk rekeningen niet meer betalen en zorg is een luxe geworden. Mensen gaan niet meer naar de dokter en immense wachtlijsten in de ggz zijn opgelopen tot de schrijnende hoogte van wel anderhalf jaar voor bepaalde specialistische hulp. Het tekort als specialist in de ggz is een enorm probleem. Voorzitter, hiermee is eigenlijk wel een dieptepunt bereikt. Zorginstellingen die meer om budgetten geven dan om patiënten en de bureaucratie is vreselijk. De basisjeugdhulp... 01:17:56

Voorzitter: GroenLinks. 01:17:58

De heer Van Hoorn: Het gaat een klein beetje terug in het betoog van mevrouw Blauw. Ik heb ergens moeite mee. De woorden die u gebruikt aangaande de schrijnende situaties zijn vrij zwaar, ook met de beschuldigingen die daarin verbonden zitten richting deze gemeente, dat

22

mensen niet mee zouden kunnen doen, uitgesloten worden of dat dat klaarblijkelijk actief beleid is. Zou mevrouw Blauw het hard willen maken? 01:18:24

Mevrouw Blauw: Ja, ik heb namelijk ambtenaren gesproken en als ik het heb over schrijnende gevallen, ik ben daar zelf ook... En volgens mij moet ik mijzelf wel op mijn eigen woord geloven. Als je bijvoorbeeld je werkgever benaderd wordt, dat ze die racist maar moeten ontslaan of dat je voor natiehoer wordt uitgemaakt, dat vind ik wel redelijk schrijnend. Ik weet niet hoe u hiernaar kijkt. Groningen is ook niet heel vitaal. Mensen kunnen door de enorme lastendruk hun rekening... 01:18:55

Voorzitter: Nog één vervolgvraag. Ik begrijp nu wat het misverstand is. Als er een interruptie is, moet u even de microfoon uitzetten. Anders loopt uw tijd door. 01:19:02

Mevrouw Blauw: Sorry. Ik sta hier niet zo vaak. 01:19:04

Voorzitter: Nog een vervolgvraag van GroenLinks. Als u hem dan even uitzet. 01:19:09

De heer Van Hoorn: Ik wil niks afdoen aan de beleving van mevrouw Blauw. Dat is absoluut mijn intentie ook niet. Alleen wij kunnen hier niet met zijn allen politiek gaan bedrijven op individuele ervaringen noch kunnen wij daarmee heel erg zware beschuldigingen bij onze gemeente neerleggen. Als ik aan mevrouw Blauw vraag om iets hard te maken, verlang ik meer van een grote politieke partij dan zeggen: ik heb dit zelf meegemaakt. Ik heb zelf ook weleens iets meegemaakt, ik heb zelf ook weleens iets niet meer meegemaakt. Maar is mevrouw Blauw het met me eens dat wij meer van de PVV mogen verwachten? En als u zware beschuldigingen doet, dat u die verantwoordelijkheid heeft om ze hard te maken en niet feitenvrij vervelende, hoe naar het ook is, uw gal mag spuwen? 01:19:44

Mevrouw Blauw: Ik snap dat u het niet wil horen, want het is natuurlijk best wel heel vervelend, want ik heb niet het idee dat andere partijen met dergelijke schrijnende gevallen te maken hebben, maar ik hoor het van alle PVV-stemmers dat ze niet eens op hun werk kunnen vertellen dat ze PVV stemmen, dat ze ervoor uitkomen. Ook binnen de overheid heb ik dit zelfs vernomen van ambtenaren dat ze er niet eens voor uit kunnen komen. Dus het is gewoon een tendens. Het is een sfeer in het hele land. Ik hoor het ook nog vaak genoeg, de PVV is een racistische partij. Dat helpt niet aan een verbindend dialoog. Dat is totaal niet verbindend. Ik ga verder. Even kijken waar ik gebleven ben. Even kijken. Ik ga even over bij... De basisjeugdhulp is bij WIJ Groningen ondergebracht en heeft in 2023 een hervorming doorgemaakt. 01:20:42

Mevrouw Blauw: De toegang tot de jeugdhulp wordt uitgevoerd door WIJ Groningen. Onze zorg is nu echt dat alles bij WIJ ligt ook voor de doorverwijzing en beoordeling, terwijl dit eerst bij 140 aanbieders lag. Wij zien dit als een bezuinigingsmaatregel. Het nieuwe kabinet, dat moet trouwens positief stemmen, maakt trouwens meer dan 500 miljoen extra vrij voor de jeugdzorg per jaar. De wind zit hem denk ik in het bete en slagvaardig organiseren van de WIJ. In het jaarverslag van WIJ is het ook aangegeven dat de gemeente Groningen de enige opdrachtgever en financier van WIJ Groningen - goed voor 45 miljoen aan subsidies - is. Wijzigingen in landelijk of gemeentelijk beleid heeft gevolgen voor WIJ Groningen, bijvoorbeeld het verlagen van subsidies, dus ook personele consequenties.

23

01:21:24

Mevrouw Blauw: De gemeente vindt het van belang om vroegtijdig een sociaal plan met vakbonden en stakeholders vast te stellen. Dat vinden wij wat vaag. Wij vragen ons dan ook af: welke wijziging doelt WIJ Groningen dan op? Wat is er aan de hand bij WIJ Groningen dat de gemeente garant moet staan voor een sociaal plan? Want een sociaal plan doe je alleen bij een voorgenomen reorganisatie. 01:21:45

Voorzitter: Student & Stad. 01:21:47

De heer Swets: Dank, voorzitter. Dat was een hele lange zin. Maar een aantal honderd woorden geleden hoorde ik mevrouw Blauw het hebben over dat de zorg niet, dat het te bureaucratisch zou zijn, dat daardoor onze inwoners in de knel komen. Nu ligt er een heel plan, of dat wordt al uitgevoerd, om juist dat de centraliseren, dus alles bij WIJ onder te brengen. En dan maakt mevrouw Blauw zich zorgen over dat het eerst bij 140 verschillende aanbieders lag. Dat lijkt mij een voorbeeld van heel veel bureaucratische rompslomp. Hoe rijmt mevrouw Blauw die zorgen met het juist willen versnellen van die bureaucratie? 01:22:21

Mevrouw Blauw: Die bureaucratie, dat klopt. Alleen als je het... Die hervorming zorgt ervoor dat er minder specialisme wat ons betreft in dienst is en minder specialisten ook beoordelingen kunnen doen en doorverwijzingen. Daar vinden wij... En de bureaucratie in de zorg zit hem vooral ook op allerlei vlakken dat heel veel managementlagen enorm veel verantwoording moeten afleggen, dus die hele zorg is eigenlijk nog omgeven van allerlei bureaucratische maatregelen en minder op kwalitatief goede zorg. De gemeente maakt zich echt hard voor het onderwijs en investeert hierin. Daar zijn we blij mee. Minder blij zijn we met de daling in het leesonderwijs en leerachterstanden in het algemeen. Ook zijn we minder blij met de Wootrajecten als Lentekriebels en Paarse vrijdagen en zorgelijk ook hoe de politieke meningen behoorlijk radicaal de klassen in worden gedrukt. En wij vragen aandacht voor de onderwijshuisvesting, want we lopen achter met het onderhoud. Dan tot slot... 01:23:24

Voorzitter: Partij voor de Dieren. 01:23:26

De heer Van Zoelen: Dank, voorzitter. Nu ik de PVV zo hoor, is het de PVV dan toch wel zo nader inziend wat u allemaal zegt eens dat je ondanks de solvabiliteit en weerstandsvermogen toch moet investeren in bijvoorbeeld zorg en onderwijshuisvesting? 01:23:46

Mevrouw Blauw: Ja. Ik snap uw vraag misschien niet helemaal, maar juist willen wij inzetten van die extra gelden die we hebben en de keuzes die we maken op de zaken die belangrijk zijn voor de inwoners, en daar heb ik volgens mij ook al een opsomming van gemaakt. Dan tot slot de veiligheid in onze stad. Ik ben verbaasd over de cijfers ten opzichte van de realiteit. Dat heb ik vorige week ook al aangegeven. De veiligheid op straat is enorm toegenomen, al jaren. Maar we kijken even naar het afgelopen jaar van steekpartijen, schietpartijen, niet eens meer nachts, maar ook overdag, vechtpartijen, straatintimidatie en ondermijning. We onderschatten het risico van een samenleving waarin we steeds minder makkelijk met elkaar omgaan. Ons advies: investeer hier maximaal in, dus hard optreden, zware straffen en flink uitbreiden van de politiecapaciteit en dat cameratoezicht. Alles om onze inwoners en kinderen te beschermen. Dank u wel. 01:24:34

Voorzitter: Nog een vraag van GroenLinks.

24

01:24:38

De heer Van Hoorn: Dank u wel, voorzitter. Even terugkomend, ik ben verbaasd door de feiten ten opzichte van de realiteit, of ik ben verbaasd door de cijfers ten opzichte van de realiteit. Misschien, ik kan het op twee manieren proberen. Wat is de definitie van realiteit volgens PVV? Want ik vermoed dat we daar blijkbaar ook al op dat niveau moeten debatteren. Of waar baseert u het dan op? Laat ik het zo proberen. 01:25:03

Mevrouw Blauw: Twijfelt u aan mijn manier van realisme hoe ik daarnaar kijk? Ik heb bijvoorbeeld een nacht met de politie meegelopen. Daar zie ik toch wel heel wat anders, dat ik denk van... Dan zie ik daar de cijfers van. Er is een dalende trend, we doen het beter en minder incidenten, maar dat verbaast mij. Dat is niet... Dat is slechts een verbazing. Ik deponeer het hier niet als een soort van feit, het is meer hoe wij ernaar kijken. 01:25:32

Voorzitter: De SP nog. 01:25:35

De heer Brandenbarg: Voorzitter, want ik begrijp wel dat de PVV er zo naar kijkt en ik begrijp ook ergens wel dat de PVV erbij gebaat is om hier een soort landelijk politiekje te spelen. Maar heel veel van de zaken die de PVV noemt, politiecapaciteit, zwaarder straffen, het organiseren van de jeugdzorg, daar gaat de gemeente helemaal niet over. Juist het organiseren van de jeugdzorg bij de WIJ is om al die bureaucratische lagen, managementlagen, die dingen waar u op afgeeft, eruit te halen. Waar zijn ze nog? Daar waar de Zorgverzekeringswet gaat. Wie gaat daarover? Niet de gemeente, nee, dat mag u de komende jaren gaan doen. Dus ik zou ook zeggen: kom maar op de komende jaren. Boter bij de vis vanuit die kant van de overheid. 01:26:16

Mevrouw Blauw: Wij gaan ons best doen en als wij hier helemaal niks meer te betekenen hebben, dat alles landelijk wordt betaald, waarom zitten we hier dan in vredesnaam nog? 01:26:28

Voorzitter: Dank. Toch nog even in een algemene zin, als iemand van onze werknemers of iemand van de verbonden partijen ergens voor wordt uitgemaakt, wat een etiket zet op iemand, wat stigmatiserend is, zijn er natuurlijk wegen in onze organisatie om dat te melden. Ik wil toch even de veiligheid van onze eigen medewerkers en de organisaties die heel veel werk voor ons doen hier nadrukkelijk stellen. Dus ik begrijp heel goed, er zijn best een keer incidenten of dingen die niet gezegd moeten worden, maar dan kan men altijd even terecht. Als u dat ter ore komt, dan hoop ik dat u dat ook even bij ons meldt. Dat alles gezegd zijnde en lettend op de tijd, denk ik dat het goed is om even tien minuten de benen te strekken en dan gaan we over tien minuten verder met beantwoording van het college, preadvies op de moties. 01:37:36

Voorzitter: Ik verzoek uw leden van de raad hun plaats weer in te nemen. Dan kunnen we de vergadering voortzetten. Er zal van de kant van het college een korte reactie komen op de opmerkingen en gestelde vragen. Achtereenvolgens door eerst de wethouder van Financiën, wethouder van Verkeer, wethouder van Volkshuisvesting en wethouder van Zorg. Eerst wethouder Wijnja. 01:41:32

Mevrouw Wijnja: Dank u wel, voorzitter. Ik ben zo gedrild in dat deze vergaderingen altijd heel lang duren, dat ik dacht: ben ik al aan de beurt? Excuus. Dus ik was met een kleine vertraging. Allereerst wil ik graag de raad bedanken. Ik heb dit vorige week ook gezegd, maar dat doe ik nu weer, want dat is niet onbelangrijk. Alle fracties die vorige week en deze week alle ambtenaren hebben bedankt die hebben gewerkt aan deze jaarrekening, ik zeg het elk jaar en ik blijf het ook

25

zeggen zolang ik hierover ga, dat is helemaal terecht. Een deel van hen zit hier, een deel van hen kijkt mee. Dat is ongelooflijk veel werk. Het is denk ik ook niet te onderschatten, het belang van de jaarrekening. Want wij spreken met elkaar af bij het vaststellen van de begroting wat we gaan doen, waar we het geld aan uitgeven. Dat is het kader waarbinnen het college aan het werk gaat. 01:42:22

Mevrouw Wijnja: Met de jaarrekening leggen we daar verantwoording over af. Verschillenden van u hebben daar al iets over gezegd. Ik heb ook, maar goed, misschien ben ik positief van zin omdat het niet de hele dag regende of omdat het met voetbal best wel goed gaat of omdat het bijna vakantie is, ben ik heel positief, maar ik heb echt vooral complimenten gehoord uit alle hoeken en gaten van de raad. Dus dat is echt heel fijn. Ik denk ook dat de optelsom van alle dingen waar de verschillende fracties nadruk op hebben gelegd iets zeggen over waar we allemaal investeren als gemeente. Want het is over woningbouw gegaan, het is over ruimtelijke ontwikkeling gegaan, de stappen die we hebben gezet op het herwinnen van de openbare ruimte, vergroening, biodiversiteit, ons armoedebeleid, hoe we investeren in mensen, investeren in de noordelijke wijken, in veiligheid. 01:43:15

Mevrouw Wijnja: Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat door de nadruk die verschillende fracties legden op dingen die goed gaan, hebben we eigenlijk automatisch bijna de hele jaarrekening gehad. Dat is goed om te weten. Het is denk ik ook goed om te constateren en belangrijk om te waarderen dat we dat met elkaar doen in Groningen, dat hoe het soms op andere plekken gaat, we dat hier niet doen, maar dat het over het algemeen langs de lijnen van de inhoud gaat. Om mij totaal onduidelijke redenen zijn er niet zo heel veel vragen gesteld. Ik ga er maar van uit dat het komt omdat het een superduidelijk stuk was. Er zijn twee moties ingediend. Daar wordt zo even door de portefeuillehouders een preadvies opgegeven en er is één vraag gesteld aan collega Broeksma. 01:43:59

Mevrouw Wijnja: Die zal hij zometeen ook zelf beantwoorden. Ik heb een beetje impliciete vragen en wat expliciete dingen opgeschreven. Het zijn er niet zo heel veel, maar die loop ik even bij langs. Vorige week woensdagochtend hebben we het inderdaad, verschillenden van u refereerden daar al aan, uitgebreid over de financiële paragraaf gehad en alles wat daarbij hoort. In zijn algemeenheid kan ik zeggen dat wij heel tevreden zijn over hoe dat gaat. Er zijn wat verschillen van interpretatie over is zo'n plus nou groot of klein, is het goed of slecht, hoe moet je daar eigenlijk mee omgaan, met dat begroten? Maar ik denk dat de samenvatting ervan is dat, wij willen eigenlijk zo scherp mogelijk begroten en wij proberen met die hele cyclus elk jaar eigenlijk steeds beter in de vingers te krijgen: hoe begroot je nou zo realistisch mogelijk? 01:44:45

Mevrouw Wijnja: Tegelijkertijd weten we dat we financieel een enorme opgave hebben. Verschillenden van u zeggen daar ook iets over. Het voorstel van het college is om de plus die we over hebben, om die te reserveren bij de begroting en, zeg ik in de richting van D66, daar staat niet bij: die stoppen we dan in reserve. Daar zetten we bij: op het moment dat blijkt dat de knelpunten zijn en zouden we die daarvoor in kunnen zetten. Maar goed, hoe dat uiteindelijk allemaal uitpakt, dat zullen we bij de begroting zien. Volgende week ga ik ervan uit dat ik hoor wat u daar allemaal belangrijk in vindt. Het gaat veel over: hoe ga je nou om met reserves en hoe stuur je op de financiële weerbaarheid van de gemeente? De accountant zegt daar ook iets over. Over het algemeen, zeg ik ook maar hier weer, is de accountant daar positief over. 01:45:35

Mevrouw Wijnja: Die wijst wel op een aantal dingen waar we aandacht voor moeten hebben, maar volgens mij hebben we dat goed in beeld, zijn we eigenlijk steeds beter in control en dat

26

helpt enorm om de goede afwegingen te maken, A, maar ook om de raad op een goede manier in positie te brengen en te informeren. Wat we proberen te doen, is enerzijds, het is over allerlei maatschappelijke opgaven gegaan, het is over de noordelijke wijken gegaan, wij moeten investeren in het oplossen van maatschappelijke problemen, en dat moeten we blijven doen. Verschillenden van u zeggen: dat gaat me eigenlijk te langzaam. Daar kan ik me wel in vinden. Ik heb ook het liefst dat alles gisteren is opgelost. Maar de realiteit is dat we het met bepaalde middelen, bepaalde mensen en inderdaad met de context van buiten deze gemeente te doen hebben. 01:46:19

Mevrouw Wijnja: Ik denk dat we daar ongelooflijk veel stappen vooruit hebben gezet vorig jaar, en dat blijven we gewoon dit jaar doen. Tegelijkertijd denk ik toch dat het CDA niet helemaal ontevreden kan zijn, want sparen doen we inmiddels. Daar hebben we vorig jaar bij de begroting een besluit overgenomen. We zijn breed aan het kijken: hoe zorgen we er nou voor - niet zozeer dat we aan het sparen zijn, om het sparen of vet op de botten of hoe je het ook maar wil noemen - maar we willen vooral flexibel zijn. Want als je naar de afgelopen jaren kijkt, dan zie je één ding: er gebeuren heel veel onverwachte dingen en we willen kunnen blijven anticiperen. Dus de doelstelling die we hebben met alle afspraken die we maken rondom de jaarrekening, rondom de begroting, is met als doel om flexibel te worden. Volgens mij gaan we de goede kant op. 01:47:07

Mevrouw Wijnja: D66 vraagt aandacht voor een belangrijk onderwerp, het herwinnen van de openbare ruimte. Ik denk, het ging net even over het voorbeeld van de Grote Markt, dat is een voorbeeld wat heel erg in de etalage staat. Terecht ook want het is het centrum van de gemeente. Natuurlijk is het zo dat als in de raad wordt afgesproken, wij zouden daar op de een of andere manier over willen rapporteren, vierkante meters, herwonnen openbare ruimte, ik doe maar gewoon een wilde gok, dat zou kunnen. Maar ik denk wel dat het goed is om te zeggen: als je naar alle ruimtelijke ontwikkelingen kijkt, u fietst door de gemeente, er zijn twee raadsleden die gaan kennelijk de hele zomer door de gemeente fietsen om iets met groen te doen, misschien zou dat ook met herwinnen openbare ruimte kunnen. 01:47:52

Mevrouw Wijnja: Want als je gewoon ziet, bij alle projecten die we opleveren, daar is het herwinnen van de openbare ruimte aan de hand. Dat doen we waar we werken, in de voormalige gemeente Ten Boer, dat doen we in de dorpen, dat doen we overal in onze wijken. Dus ik denk, als je dat bij elkaar optelt, dan kom je vast op een heel mooi getalletje. Maar volgens mij kan, maar de D66-fractie gaat er zelf over wanneer ze gerust zijn, maar ik denk dat de D66-fractie gerust kan zijn over dat we grote stappen zetten op dat gebied. Dan wilde ik nog in de richting van de VVD zeggen met... 01:48:25

Voorzitter: D66. 01:48:25

De heer Lo-A-Njoe: Wij fietsen graag rond, dus wij zien dat ook, kan ik aan het college en de wethouder aangeven. Toch hebben we hier ook recent inwoners gehad van Meerstad die zich zorgen maken over de plannen voor Meerstad, als het gaat over de openbare ruimte in de nieuw te delen gebieden. Deelt u die zorg of zegt u ook van: nee, dat zien die bewoners dan toch echt niet goed? 01:48:51

Mevrouw Wijnja: Dat is een beetje een gekke tegenstelling om zo te poneren. Wat we zien in zijn algemeenheid, is dat de druk op de openbare ruimte enorm toeneemt en dat wordt de komende jaren bepaald niet makkelijker. Wij werken in deze gemeente volgens de leidraad

27

openbare ruimte. Dat is bedoeld als instrument om die dingen zo goed mogelijk tegen elkaar af te wegen. En volgens mij is het belangrijk om over de hele linie te kijken: zijn nou de verschillende waarden die van belang zijn in die openbare ruimte, komen die eigenlijk overal aan de orde? Want als je naar een individueel gebied kijkt, dan zullen sommige dingen misschien net wat anders uitpakken dan op een ander gebied. Maar ik denk, als je goed wil monitoren, zijn we nou op weg om die openbare ruimte voor iedereen te laten zijn, klimaat bestendig te laten zijn, dat het dan goed is om even boven op gemeenteniveau te gaan kijken of we de goede kant op gaan. 01:49:41

Mevrouw Wijnja: Ik denk echt dat dat zo is. Dan wil ik me nog van harte aansluiten bij de VVD waar het gaat om het bezoek aan Tilburg. Dat was volgens mij hartstikke goed en goed georganiseerd en ik denk ook een mooi voorbeeld. We gaan vaker natuurlijk bij andere steden op bezoek, dat het belangrijk is dat gemeenten van elkaar leren. Dus volgens mij is dat hartstikke mooi en krijgt dat ook nog een vervolg. Het ging even over Maai mei niet en de verkeerssituatie en daar heeft de VVD vragen over gesteld niet zo heel lang geleden. Toen heb ik gezegd: op plekken waar blijkt dat verkeersveiligheid in het geding is, wordt er gemaaid. Er zijn ook plekken waar dat gebeurt. Dus het is niet zo dat wij soort tegen heug en meug overal de boel maar omhoog laten groeien. 01:50:32

Mevrouw Wijnja: Maar het is wel zo dat het uitgangspunt van ons maaibeleid is dat we de biodiversiteit willen versterken, dat we moeten investeren in onze ecologische structuur, omdat dat van invloed is op ons allemaal. Dat is heel erg belangrijk. Het staat onder druk. We kunnen daar als gemeente belangrijke stappen in zetten. Dus ik denk wel dat het belangrijk is om te benadrukken dat zo stellig als het net hier werd gesteld, ik heb die beantwoording toen gedaan, dat is hoe we het in de uitvoering doen. Als de VVD plekken weet waar dat niet aan de orde is, dan hoor ik dat ook graag. Tot slot wil ik nog één... 01:51:07

Voorzitter: VVD. 01:51:09

Mevrouw Jacobs-Setz: Dank u, voorzitter. Wethouder, misschien gaan wij wel een meldpunt overwegen voor volgend jaar Dan zullen die gevaarlijke punten naar u toe komen. Dan gaan we samen met de maaimachine daarheen, lijkt me zo. 01:51:23

Mevrouw Wijnja: Ik weet niet of dat laatste nou per se een goed idee is of wat de collega's van stadsbeheer daarvan vinden. Maar goed, iedereen, een meldpunt voor van alles en nog wat. Ik vind het hartstikke mooi, dus dan horen we dat volgend jaar. En dan nog even het laatste punt, want het is door verschillende fracties gegaan over hoe leven we nou met elkaar samen, dingen die gebeuren, er is van alles aan de hand, en de burgemeesters zei er net al even iets over. Een van de doelstellingen binnen onze gemeente is om te werken aan aan de gemeente Groningen, die voor iedereen is, waar iedereen zich vrij voelt, waar iedereen zich veilig voelt en samen en inclusief, dat gaat over iedereen. En dan maakt het niet uit wie dat is. Dat gaat over iedereen. Volgens mij is dat een belangrijke constatering om te maken, moeten we daar ook samen aan blijven werken, zijn we daar gezamenlijk verantwoordelijk voor. Ik denk dat dat eigenlijk op heel veel onderdelen al best wel goed gaat in Groningen. Tot zover. 01:52:22

Voorzitter: Dank u zeer. Mevrouw Jones is inmiddels gearriveerd, al een tijdje. Mevrouw Pestman is gearriveerd. Het is ook wel toevallig, er zijn meer mensen die iets met oranje hebben

28

vandaag. Ik weet niet wat dat is. Maar dat brengt ons als vanzelf, even een bruggetje maken nu, naar wethouder Broeksma. 01:52:46

De heer Broeksma: Dank u wel, voorzitter. Een opmerking van de vragen van de Partij van de Arbeid over de energietransitie, gaat het allemaal wel snel genoeg, wat vindt het college er eigenlijk van? Het kan altijd sneller, het liefste rond ik het volgende week af, maar dat kan niet. Er gebeurt wel enorm veel. Later op de agenda staat nog bijvoorbeeld Meerstad bestemmingsplan Meerstad noord, wat een belangrijk element is van ons hele verhaal. Laatst de opruimactie in [onhoorbaar 01:53:18] de zolder opruimen, zodat die huizen daar geïsoleerd kunnen worden. Het zonthermiepark in het Dorpen, dat nadert zijn voltooiing, wat belangrijk is. Warmtestad waarin veel geïnvesteerd wordt. Dus wij doen met de 80 mensen die op het energieprogramma werken, zowel in de uitvoering als beleidsmatig, doen we heel erg veel. 01:53:35

De heer Broeksma: We proberen zo hard mogelijk te werken als maar kan. Maar we zijn ook voor die energietransitie afhankelijk van anderen, van het Rijk bijvoorbeeld voor de wetgeving en subsidiëring, bijvoorbeeld ook fossiel-aangedreven auto's die bij ons op de ringweg rijden, dat telt gewoon mee bij onze CO2-uitstoot. En wij gaan niet over het stimuleren om dat elektrisch rijden ervan te maken. Die subsidies of die stimulering moet van het Rijk komen. Ook de industrie, de particulieren. Netcongestie helpt ook niet mee. Nij Begun kan wel een gamechanger zijn, als het gaat voor de woningeigenaren, woningcorporaties en particulieren. Wij werken zo hard mogelijk en inderdaad overal waar we kunnen versnellen en waar anderen ons kunnen helpen om te versnellen, zowel het Rijk als anderen, proberen wij met beide handen aan te grijpen. Tot zover, voorzitter. 01:54:19

Voorzitter: Wethouder Van Niejenhuis. 01:54:22

De heer Van Niejenhuis: Voorzitter, dank u wel. Ik zal kort reageren op de motie die door D66 is ingediend voor het gebiedsgericht financieel uitwerken. Om kort te gaan, zullen we deze motie oordeel raad geven. Ik wil ook mevrouw Gietema bedanken voor de uitgebreide afstemming die er is geweest, ook ambtelijk. Dat heeft volgens ons geleid tot een goede motie die uitvoerbaar is. Ik wil daar wel nog bij opmerken dat wij ook vandaag het uitvoeringsprogramma voor de wijkvernieuwing met de raad hebben gedeeld. Daar zijn we als college zeer trots op. Dat hebben we gemaakt met onze maatschappelijke partners. Daarin schrijven wij op hoe wij de komende vijftien tot twintig jaar de noordelijke wijken echt van een hele stevige impuls gaan voorzien. 01:55:03

De heer Van Niejenhuis: Wij gaan natuurlijk als gemeente wel over ons geld, u gaat als raad over uw geld. En ook de maatschappelijke coalitie investeert in de wijken. Dat kunnen wij niet opnemen in onze begroting en in onze jaarrekening. En ik denk ook dat we dit dus heel goed per gebied wel in beeld kunnen brengen, als we het hebben sec of de budgetten voor de wijkvernieuwing en de grote geldstromen, met name ook de grote externe geldstromen. En tegelijkertijd dat het niet zal lukken om ook alle overige programma's gebiedsgericht in te richten, want dat is nu op dit moment niet hoe onze begroting in elkaar zit. Dus die kanttekening wil ik daar even bij maken. 01:55:40

Voorzitter: Wethouder Molema. 01:55:43

Mevrouw Molema: Dank u wel. Ik mag nog reageren op de motie Zorg ook voor onze mannen. Om u gerust te stellen, wij zorgen ook voor onze mannen. Het actieplan is namelijk in oktober

29

uitgebreid met de raad ook besproken. We hebben een lokaal actieplan Huiselijk geweld, kindermishandeling en geweld tegen vrouwen, waarin we nadrukkelijk aandacht hebben voor ook het geweld tegen mannen. En daarnaast hebben we een Gronings offensief. Dat is een regionaal plan over seksueel geweld en daar is ook... Mannen zijn daarin ook echt een groep die daarin benoemd zijn en waar aandacht voor is. Dus ik ga de motie ontraden, omdat die overbodig is. En procedureel ga ik ook even aangeven: we hebben dit in oktober uitgebreid besproken met de raad. 01:56:30

Mevrouw Molema: Dat was ook het moment om inhoudelijk een aantal aandachtspunten te bespreken. Ik kan mij voorstellen dat de indiener, want op dat moment was de heer Ram nog het raadslid voor de PVV, die heeft toen ook nog een motie ingediend om extra ook nog bij het Rijk te gaan lobbyen hiervoor. Ik kan me voorstellen dat dat gemist is in n het voortraject, maar we hebben hier echt aandacht voor in onze aanpak. 01:56:53

Voorzitter: Dank u zeer. Ik kijk eens even rond of er nog behoefte is aan een reactie aan de kant van de raad, want anders wilde ik overgaan tot de stemmingen. Ik zie geen beweging. Daaruit leid ik af dat we over kunnen gaan tot de stemmingen. Dan moet ik eerst even voor de boekhouding controleren of de motie onder 4 Wijkvernieuwing gebiedsgericht financieel uitwerken in stemming moet worden gebracht door de indieners. Ja. En de motie Zorg ook voor onze mannen, wenst u daar stemming over, of is met de reactie van het college... De Stadspartij, mevrouw Menger. 01:57:49

Mevrouw Menger: Dank u wel, voorzitter. De hoofdindiener die zie ik niet. Die komt er nu net aan. Als u even kan wachten... 01:57:59

Voorzitter: Mevrouw Blauw, wilt u de motie onder nummer 5 ook in stemming hebben, want daar heeft het college net op gereageerd, met als strekking dat het erbij hoort. 01:58:15

Mevrouw Blauw: Ik moet dan even overleggen met de mede-indiener. 02:00:02

Voorzitter: Ik heropen de vergadering en ik kijk even naar mevrouw Blauw. Dames en heren. Mevrouw Blauw. 02:00:26

Mevrouw Blauw: Excuses dat ik even afwezig was, maar wij hebben even overlegd en wij houden hem aan, we trekken hem in. Landelijk is hier ook al aandacht voor. We hebben het er ook en erover gehad en we blijven dit gewoon nauwlettend volgen. En als dan blijkt dat het toch wat ons betreft onvoldoende aandacht heeft, kunnen we het alsnog weer inbrengen of aandacht geven. Maar dan trekken we hem nu in. 02:00:50

Voorzitter: Dank u zeer. Dan stel ik voor dat we overgaan naar de stemming. Dan gaan we eerst nog eens even de stemverklaring opnemen. Ik attendeer u erop, er zijn zes besluitpunten bij dit raadsbesluit, dus het kan natuurlijk zijn dat u op één van die zes punten nog iets wenst op te merken. Ik kijk even of er onder u nog stemverklaringen zijn bij het raadsvoorstel. Ik kijk eerst naar de Stadspartij. Gaat uw gang. 02:01:22

Mevrouw Sloot: Voorzitter, dank u wel. Met de aankomende uitdagingen is een slecht financieel huishoudboekje een recept voor problemen. De Stadspartij 100 % voor Groningen blijft daarom

30

hameren, en dat hebben wij in de commissies ook gedaan, op gezond financieel beleid. Problemen zijn er echter om op te lossen en mijn fractie vindt niet dat de oplossing alleen bij financiële injecties van het Rijk ligt. We moeten het zelf ook doen. Ambities zijn prima, maar het moet wel kunnen en we moeten ons vooral op onze kerntaken richten. Uiteindelijk is het allemaal gemeenschapsgeld en dat geld moet op de juiste manier bij onze inwoners, verenigingen en ondernemers terechtkomen. Met dank aan iedereen die aan deze jaarrekening heeft meegewerkt, zullen wij instemmen met dit voorstel. 02:02:06

Voorzitter: Dank u zeer. Ook dank voor uw bijdrage op zo'n laat tijdstip. Anderen nog met een stemverklaring over het besluit, over de zes besluitpunten? Dat is niet het geval. Dan open ik de stemming over het besluit over de jaarrekening. Klopt, er moesten 43 stemmen worden uitgebracht, dat is ook gebeurd. Unaniem aanvaard. Dan zijn we bij de motie onder nummer 4, de Wijkvernieuwing gebiedsgericht financieel uitwerken. Zijn daar nog stemverklaringen? SP. 02:03:06

De heer Brandenbarg: Voorzitter, laten we het maar inzichtelijk maken hoeveel meer wij investeren in de noordelijke wijken dan in andere delen van de stad, en met die lezing kunnen wij zo'n motie best steunen. 02:03:19

Voorzitter: Anderen nog? Nee. Dan open ik de... Sorry. Partij van de Arbeid. 02:03:26

De heer Van Veen: Een beetje vergelijkbaar met de SP. Met lichte tegenzin zullen wij voorstemmen, omdat we toch in het debat het gevoel kregen dat er een pleidooi werd gehouden om minder in de noordelijke wijken te investeren. Dus als dit inderdaad een opmaat is naar, zie je wel, we investeren te veel, we moeten minder doen, dan ga ik achteraf spijt hebben dat ik nu voor heb gestemd. Ik zie nee schudden. Dus als dat niet het geval is, dan is het toch een goede keuze dat we zo meteen gewoon voorstemmen als PvdA. 02:03:49

Voorzitter: Zijn er nog anderen die nee knikken? Dan gaan we stemmen over de motie onder 4. Ik open de stemming. Ik sluit de stemming. Het is unaniem aanvaard. Dan hebben we agendapunt 4 afgewerkt

5. Initiatiefvoorstellen Voorzitter: En zijn we bij agendapunt 5, de initiatiefvoorstellen, maar die zijn er niet.

6. Conformstukken a. Vaststelling bestemmingsplan Middelberterweg 44 en 44a Voorzitter: Dan zijn we bij de conformstukken. Gaan we even inventariseren of er nog stemverklaringen zijn. 5a, Middelberterweg. Conform besloten.

b. Kredietaanvraag herinrichting entreegebied MFC De Wijert & Helpman Voorzitter: De kredietaanvraag Herinrichting entreegebied De Wijert en Helpman. Ook conform besloten.

c. Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Groningen Voorzitter: De Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Groningen. D66.

31

02:05:01

Mevrouw Gietema: Welk conformstuk bedoelt u, de Wmo-verordening? 02:05:04

Voorzitter: De maatschappelijke ondersteuning gemeente Groningen. 02:05:07

Mevrouw Gietema: Excuus. We hebben hier schriftelijke vragen, politieke vragen over gesteld en wij gaan voor het voorstel stemmen, maar wel met in ieder geval de oproep aan het college om de raad te informeren, in het geval er toch juridische of financiële consequenties zijn. 02:05:22

Voorzitter: Partij van de Arbeid. 02:05:25

De heer Scoop: Wij zijn blij dat we alsnog hiervoor gaan stemmen. Het heeft even geduurd helaas, maar ik ben blij dat mensen nu wel zekerheid hebben, dus daar zijn we blij om. 02:05:32

Voorzitter: Dat was het. Akkoord verklaard.

d. Vaststelling bestemmingsplan Herziening Parkeren 2021 Voorzitter: Dan de vaststelling bestemmingsplan Herziening Parkeren 2021. Is conform.

e. Aanvullen uitvoeringskrediet Grote Markt Voorzitter: Dan het aanvullend uitvoeringskrediet Grote Markt. De Stadspartij. 02:05:51

Mevrouw Menger: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn geacht tegen te hebben gestemd. 02:05:57

Voorzitter: Anderen nog? Met die tegenstem aanvaard.

f. Vaststellen bestemmingsplan Engelberterweg 96 Voorzitter: Dan het vaststellen van het bestemmingsplan Engelberterweg 96. Conform.

g. Aanvullen krediet Fietsstraat Kerklaan Groningen Voorzitter: Aanvullend krediet Fietsstraat Kerklaan Groningen, Student & Stad. 02:06:15

De heer Schagen: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn erg blij dat de Kerklaan veiliger en leefbaarder gemaakt zal worden voor alle bewoners van deze straat, maar ook zeker voor de grote hordes studenten die hier dagelijks doorheen fietsen op hun route naar Zernike. 02:06:29

Voorzitter: Anderen die nog hun blijdschap willen uiten? Nee. Dan is het conform.

h. Nacalculatie Iederz Voorzitter: De nacalculatie Iederz. Partij van de Arbeid. 02:06:46

Mevrouw Huitema: Wacht, ik was nog heel even... Zo'n mooi gebouw als sociaal ontwikkelbedrijven waar mensen voor beschutte werkplekken terechtkunnen, is voor de Partij van de Arbeid altijd van belang. Daarom vinden wij het ook fijn dat zo'n belangrijke plek als Iederz minder geld heeft gekost als begroot.

32

02:07:03

Voorzitter: Dat was het. Dan is het conform.

i. Zienswijze Doelen Sociale Agenda Nij Begun Voorzitter: Dan de zienswijze Doelen sociale agenda Nij Begun. Partij van de Arbeid. 02:07:13

De heer Van Veen: Als PvdA zijn we blij met deze uitgangspunten. We hebben wel enkele aandachtspunten, die waren ook raadsbreed. Daarvoor wil ik de griffie nog even danken dat die dat duidelijk beschreven heeft in een zienswijze. Mijn fractie kijkt ernaar uit om ook in het najaar met de raad de uitwerking van de sociale agenda te bespreken, net als hopelijk ook de overige onderdelen van Nij Begun, want een van de maatregelen van Nij Begun is immers het bouwen aan de overheid. En daar hoort wat mij betreft ook bij dat de raden en staten haar kaderstellende en controlerende rol goed kunnen pakken. Dus daar kijk ik naar uit, naar die debatten. 02:07:45

Voorzitter: D66. 02:07:46

Mevrouw Gietema: Dank. Ik sluit mij aan bij de woorden van mijn collega van de PvdA. Wij willen daarbij toevoegen als aandachtspunt dat het in ieder geval de schade en de versterkingsopgave echt primair is, ook binnen onze eigen gemeente. Dat is ook in de commissievergadering volgens mij door alle partijen erkend. En dat we ook naar de discussies uitkijken en vooral ook de uitvoering, hoe we deze sociale agenda samen met de economische agenda en de versterkingsopgave met elkaar blijven bespreken. 02:08:14

Voorzitter: Dank u zeer. Dat zijn de stemverklaringen. Dan tot slot... Sorry, Stadspartij wel. Dat komt dan zo. Bij het bestemmingsplan Meerstad-Noord, dat was een discussiestuk, dat is naar een conformstuk gegaan. Daar komt eerst nog even een mededeling van de kant van het college. Dan neem ik uw stemverklaringen op. De wethouder. 02:08:46

De heer Broeksma: Dank u wel, voorzitter. In het raadsvoorstel heet het college ook aangegeven dat we in onderhandeling zijn met een van de grondeigenaren om daar overeenstemming te krijgen. Die overeenstemming is er. Dat betekent dat wij een wijziging voorstellen ten opzichte van het raadsvoorstel zoals in de meningsvormende sessie is behandeld. We zijn er ook zeer blij mee. Dus we hebben u een kaart toegestuurd om die circa tien hectare waar het om gaat, toe te voegen aan het besluit en daar de bestemming te geven Specifieke vorm van een bedrijf, namelijk zonnepark. We zijn blij met deze overeenstemming en dus het gebied waarop het zonnepark mag uitgebreid worden, ook met deze tien hectare van deze particuliere grondeigenaar. 02:09:28

Voorzitter: Dank u zeer. Dan de stemverklaringen inclusief de mededeling van de kant van het college. D66. 02:09:38

Mevrouw Poelstra-Bos: Dank u wel, voorzitter. Deze beslissing is eigenlijk wat te groot om zomaar zonder woordmelding door te laten gaan, want we hebben dit zonnepark hard nodig om onze samenleving van hernieuwbare energie te voorzien. D66 vindt lokaal eigendom bij de energietransitie heel erg belangrijk. Daarom zijn wij blij dat het mogelijk is gemaakt dat omwonendenkunnen participeren in zonneparken in Groningen. We willen het college nog wel meegeven dat het belangrijk is om de omwonenden hier blijvend in te ondersteunen, om het

33

echt mogelijk te maken, om dat zeggenschap te krijgen. En willen we nogmaals aandacht vragen voor het mogelijk maken van de mooie burgerinitiatieven omtrent dit zonnepark. 02:10:14

Voorzitter: VVD. 02:10:17

De heer Heiner: Dank, voorzitter. De VVD wordt geacht tegen te hebben gestemd. We weten nog niet eens of we dit zonnepark kunnen aansluiten. De VVD is sowieso tegen zonneparken, tenzij er bijvoorbeeld woningen of bedrijfsgebouwen onder staan. Dus dat is de reden dat we tegenstemmen. 02:10:34

Voorzitter: Stadspartij. 02:10:34

De heer Hilboesen: We vinden een wijziging bestemmingsplan ontzettend risicovol, op basis van financiën, biodiversiteit en watermanagement in dit gebied. Daarom wordt mijn fractie geacht tegen te stemmen. 02:10:48

Voorzitter: De PvdA. 02:10:50

De heer Van Veen: Dank voor het woord, voorzitter. Ik ben het eigenlijk wel eens met de eerste opmerking van D66, de rest helaas niet, maar die eerste zin dat het zo'n belangrijk besluit dat het haast zonder stemverklaring niet besloten kan worden. Ik wil dan wel meegegeven dat juist ook bij dit grote project, dat zoveel omwonenden die verklaring getekend hebben en dat nu ook die laatste partij ook meedoet, dat geeft aan hoe zorgvuldig de participatie hier gegaan is en daarom stemmen wij vol voor dit voorstel. 02:11:15

Voorzitter: CDA. 02:11:16

Mevrouw Armut: Dank, voorzitter. Wij vonden dit een moeilijk besluit vanwege de financiën. Dat hebben we ook geuit de vorige keer tijdens de meningsvormende sessie. Tegelijkertijd staan we voor grote uitdagingen op gebied van duurzaamheid, dus wij hebben dat proberen te wegen. Met de opmerkingen van de wethouder meegenomen, stemmen wij voor. 02:11:36

Voorzitter: Dank u zeer. Dan waren dat de stemverklaringen. Dan is het besluit genomen, behalve de Partij voor de Dieren. 02:11:43

De heer Hekkema: Dank, voorzitter. Ook de Partij voor de Dieren is ontzettend blij met het voorstel en daarbij ook nog toevoegend dat we heel erg blij zijn dat er een groeninrichtingsplan komt en dat het versterken van de natuur ook samen kan gaan met het opwekken van duurzame energie. 02:11:58

Voorzitter: Dat waren de stemverklaringen. Het besluit is dan genomen.

34

7. Bespreekstukken a. Pakket parkeermaatregelen - A01: ‘Verlaging kosten bijkopen parkeeruren en verhoging basis aantal uren naar 250 uur’ - A02: ‘Gratis parkeren in winkelcentra met een blauwe parkeerschijf’ - A03: ‘Maatwerk voor tweede parkeervergunning voor werkafhankelijke automobilisten’ - A04: ‘Voeg de Wijert toe aan de vierde parkeerzone’ - A05: ‘Voeg Tuinwijk toe aan de vierde parkeerzone’ - A06: ‘Voeg Selwerd toe aan de vierde parkeerzone’ - A07: ‘Voeg Paddepoel toe aan de vierde parkeerzone’ - A08: ‘Voeg Helpman toe aan de vierde parkeerzone’ - A09: ‘Voeg de Hoogte toe aan de vierde parkeerzone’ - A10: ‘Voeg Corpus den Hoorn toe aan de vierde parkeerzone’ - A11: Nieuwjaarsdag Gratis Parkeren - A12: Tijdvensters betaald parkeren - A13: Hoger Startsaldo Bezoekersvergunning - A15: Verlaag kosten van bedrijvenvergunning voor MKB - A16: Verlaag de kosten voor bewonersvergunningen - A17: Geen verhoging kosten tweede bewonersvergunning - M09: Draagvlakonderzoek Voorzitter: Dan zijn we bij de bespreekstukken. Dat gaat over een heel pakket aan parkeermaatregelen. Dat is al uitvoerig besproken in de commissie en leidt tot een heel pakket aan amendementen en hier en daar nog een verloren motie.

En afgesproken is zojuist in het presidium dat dit hele pakket in één keer in de woordvoering zal worden meegenomen, ook om de tijdswille, aangezien er in de commissie al heel veel aandacht voor is geweest. Dat kan ook. Dus de volgorde is dan, omdat de grootleverancier van de amendementen de VVD is, dat daar de woordvoering begint, dan de Partij voor de Dieren, SP, ChristenUnie, CDA en de rest die daar behoefte aan heeft. Maar houd er dus rekening mee dat u in één keer uw visie op deze nota neerlegt. 02:13:10

Voorzitter: Dan brengen we de amendementen in stemming, dan het hoofdvoorstel en dan uiteraard ook nog de motie. Maar bespreekt u die dus wel er gelijk bij. Geen herhaling van de commissie, want die hebben we gehad. Dan ben ik bij de VVD. 02:13:30

De heer Heiner: Dank, voorzitter. Voorzitter, laat ik maar heel helder zijn. Zoals ik al eerder heb aangeven, is VVD het niet eens met de nieuwe parkeerplannen. Dit is dan ook de reden dat wij tien amendementen hebben ingediend en onder een aantal amendementen staan. Want, voorzitter, we zouden heel graag willen instemmen met de plannen, maar dan moeten de plannen wel op deze punten gewijzigd worden. Ik ga kort even de amendementen bij langs. Het amendement van de SP zijn wij het niet mee eens. Wij zouden geen betaal parkeren tot 19:00 uur willen. 18:00 uur is wat ons betreft al best gortig. Het gratis parkeren op Nieuwjaarsdag zijn we erg blij mee. Daar stemmen we dan ook voor. Zoals al eerder aangegeven, is parkeren volgens het college en volgens de coalitie geen melkkoe.

35

02:14:13

De heer Heiner: Als het dan geen melkkoe is, dan moeten wat ons betreft de tarieven voor bijvoorbeeld de bezoekers passen, maar ook voor de bedrijvenvergunningen ook echt flink omlaag. Daarom dienen we hiervoor een amendement in. En dan een ander amendement. Op allerlei plekken in den lande werken we met blauwe schijven bij bijvoorbeeld winkelcentra. In Groningen kan dat ook. Het is een politieke keuze om dat niet te doen en om 50 cent te vragen voor parkeren bij die winkelcentra. Telkens wordt het antwoord gegeven: we kunnen daar niet op handhaven. Maar overal verder in het land kan dat wel. Op die manier jagen we mensen weg naar Drachten, Zuidhorn, Bedum en Roden. En als we die mensen eenmaal kwijt zijn, dan krijgen we ze niet meer terug. 02:14:56

Voorzitter: GroenLinks. 02:14:57

De heer Leemhuis: Als geboren en getogen Groninger hoor ik dit al mijn hele leven, dat mensen allemaal naar andere gemeentes zullen gaan, omdat het hier zo slecht parkeren is. Maar de vraag is eigenlijk deze: vindt de VVD het geen argument dat een bepaalde manier van werken heel duur is in de handhaving en dat je dan een kleine verandering toepast om te zorgen dat je minder kosten aan handhaving hebt, of handhavingscapaciteit aan belangrijkere dingen kunt besteden dan het handhaven van een blauwe kaart? 02:15:27

De heer Heiner: Kijk, voorzitter, de vraag is natuurlijk of je iedereen die daar parkeert ook moet controleren. Uiteindelijk moet je dat af en toe doen, moet je daarop controleren, maar je hoeft niet bij iedere auto die daar parkeert langs te gaan. Ik vind het niet erg als af en toe eens iemand erdoorheen glipt, en u denk ik wel. Ik denk dat daar precies het probleem zit. In andere steden wordt het ook geaccepteerd dat er af en toe iemand doorheen glipt. Dat vindt de VVD prima. Dan ga ik verder naar iets waar ik het al eerder over gehad heb, dat zijn namelijk Peter en Tineke. Peter en Tineke zijn voor hun werk namelijk afhankelijk van de auto. Wij willen dat er ook ruimte voor Peter en Tineke blijft in Groningen en dat we geen stad worden voor de Diepenringelite. 02:16:06

De heer Heiner: Dit is namelijk de reden dat wij maatwerk willen leveren voor die tweede parkeervergunning, zodat mensen die afhankelijk voor hun werk zijn van de auto ook ruimte hebben in Groningen om te wonen. Dit is de reden dat we hier een amendement voor indienen. Dan het volgende: in de Hoornsemeer is voorgesteld om een ander parkeerregime te voeren dan op andere plekken. Wat de VVD betreft, laten we het regime voor alle wijken gelden, waar we vanaf 1 mei 2022 betaald parkeren hebben ingevoerd. Maar toen was de reden dat we daar betaald parkeren invoerden, omdat mensen hun auto daar parkeren, hun fietsje achterin hebben en vervolgens met die fiets naar het werk gaan. De meeste mensen werken op zaterdag niet. 02:16:44

De heer Heiner: Dat probleem is juist door de week heel groot. Dit is dan ook de reden dat we heel graag willen dat ook in die andere wijken geen betaald parkeren op zaterdag komt. We hebben dan ook allemaal verschillende amendementen hier ingediend, zodat de andere partijen niet gaan zeggen: we vinden De Wijert niet goed, maar Corpus wel. U kunt kiezen. Ik zou zeggen: kies voor allemaal. Daarnaast... 02:17:07