Agendabundel

Gemeenten vinden het moeilijk om aan te tonen dat prestaties in de zorg geleverd zijn (vooral Jeugdwet en WMO). Gorinchem heeft dit goed op orde, alleen in PGB 2.0 zitten onzekerheden, maar dat komt omdat dit proces landelijk niet optimaal ingericht is. Desgevraagd geeft hij aan dat in Gorinchem de processen in de eerste, tweede en achteraf in de derde lijn zodanig ingericht zijn dat de organisatie cliënten en zorgleveranciers verzoekt om aan te tonen dat er zorg is geleverd. Als wordt gesteund op de prestatielevering van de zorgleveranciers is de gemeente afhankelijk van de oplevering daarvan naast het gegeven of er een goedkeurende verklaring wordt verstrekt. De heer Krol wijst op termen die door elkaar gebruikt worden (fouten, risico’s, onrechtmatigheden, fraude) en informeert of in het geval er sprake is van fraude dit zichtbaar is in het verslag. Vorig jaar was sprake van een paar miljoen aan onrechtmatigheden met grotendeels een meerjarige doorwerking. Hij vraagt of er al beeld is hoeveel van het bedrag dat vorig jaar als onrechtmatig is aangemerkt overgaat naar dit jaar. Hij informeert of hij de rapporteringstolerantie zo moet verstaan dat in het geval er onrechtmatigheden worden gezien lager dan € 125.000 deze niet meegenomen worden in de telling. Afsluitend vraagt hij of de raad twee risico’s moet kiezen uit de vijf genoemde risico’s.

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

De heer Schuijt antwoordt dat de speerpunten van de raad additioneel op de reeds genoemde speerpunten zijn. De rapporteringstolerantie is door de raad vastgesteld. Alle fouten en onzekerheden boven dit bedrag worden individueel gerapporteerd met oorzaak, et cetera. Als het om een onrechtmatigheid in het verslag van het college gaat (getrouwheid), wordt dit in zijn verslag opgenomen. Als het gaat om fraude is hij verplicht om dit apart te rapporteren en voordat dit in het verslag vermeld wordt moet dit aan de griffie gemeld worden. De heer Tekir informeert naar de afstemming met de accountant bij financiële verordeningen, het verloop van de procedure bij eventuele bevindingen. De accountant controleert ook op de naleving van wetten. De Wet open overheid (Woo) is onlangs geactualiseerd en aangescherpt. Zijn fractie zou graag zien dat daar als aanvullend speerpunt op toegezien wordt omdat hij uit de turap heeft begrepen dat gemeenten vaak wachten met het uitvoeren van deze taken. De heer Schuijt kijkt vooral naar de interne beheersing rondom de uitvoering van de wet en vindt dit een goede suggestie. De afstemming over de wijzigingen in de financiële verordeningen verloopt goed, de opmerkingen die zijn gemaakt zijn verwerkt en het resultaat is aangeboden aan de raad.

Als er behoefte is om bevindingen vanuit de interim controle met de raad te bespreken dan wordt dit vermeld in het accountantsverslag en de boardletter. In het geval het gaat om bevindingen die het college niet kenbaar wil maken aan de raad dan wordt de escalatieladder gehanteerd. De accountant is er voor de raad en neemt dit soort zaken serieus. Bij meningsverschillen wordt vanzelfsprekend geëscaleerd, dit is eigenlijk nog nooit gebeurd, maar hierin is wel voorzien. Mevrouw Van ’t Westende merkt op dat de Woo niet toeziet op de financiële processen en verzoekt om verduidelijking. De heer Tekir verduidelijkt dat de accountantscontrole wel betrekking heeft op de naleving van wetten en de borging van een goede uitvoering. Procedures en processen moeten helder zijn en er moeten voldoende maatregelen getroffen worden zodat de wet ook nageleefd wordt. Dit vooral in het licht van een actuele wet met, in zijn beleving, strengere eisen die het toezien daarop waard zijn. Mevrouw Van ’t Westende vraagt of dit niet meer een taak zou zijn voor de Rekenkamer. De heer Tekir verzoekt de accountant aan te geven in hoeverre het naleven van de Woo geschikt is als speerpunt. Wat hem betreft is het ook prima als de Rekenkamer hier een keer naar kijkt. De heer Krol deelt de twijfel om de Woo als speerpunt aan te merken. De grondexploitatie wordt als risico aangemerkt als het gaat om de waardering.

In het afgelopen jaar zijn er veel kosten gemaakt binnen de grondexploitatie Groote Haar. Zijn fractie is vooral benieuwd of het effect van de uitgaven die gedaan zijn nog passend is binnen de businesscase. Voorts noemt hij het voornemen van het college om wat strakker subsidies te verstrekken en daarom verzoekt hij te toetsen hoe de verantwoording aansluit op de beschikkingen. Mevrouw Van ’t Westende noemt als speerpunt de controle op het proces of de raad tijdig wordt geïnformeerd bij financiële afwijkingen. De heer Van Andel verwijst naar de brief van het college over de inhuur van externen met het percentage daarvan op de totale personeelskosten waarbij aangegeven is dat de door de raad bij motie gestelde norm niet gehaald wordt. Zijn fractie heeft behoefte aan meer duidelijkheid, pakken andere gemeenten meer zelf door? De heer Schuijt reageert dat er een benchmark gedaan zou kunnen worden naar het trendmatig verloop in externe inhuur bij andere gemeenten.

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

De heer Van Andel verduidelijkt dat het hem meer gaat om het waarom er niet lager uitgekomen kan worden aangezien het om behoorlijke bedragen gaat. Wethouder Molengraaf wil niet treden in de speerpunten die de raad aan de accountant meegeeft, maar de vraag die nu wordt gesteld is eigenlijk een vervolgvraag. De heer Van Andel reageert dat dit een beetje een dilemma is voor hem en daarom noemt hij dit. Wethouder Molengraaf denkt dat er een onjuist instrument wordt ingezet. Het college kan verzocht worden om een vergelijking met andere gemeenten en daarover te rapporteren. De heer Van Andel trekt zijn vraag in. De heer Van Veen merkt aangaande objectiviteit op dat de accountant een vraag of verzoek zou kunnen krijgen om andere activiteiten te doen en vraagt of er een voorbeeld uit de praktijk genoemd kan worden. De heer Schuijt antwoordt dat dit kan zijn ondersteunen bij de implementatie van een nieuw financieel systeem of het maken van een belastingkader. Dat kan niet want dat moet hij vervolgens zelf controleren. Het controleren van een subsidie is wel passend. In de gedrags- en beroepsregels is opgenomen wat wel en niet kan. De heer Van Veen heeft geen aanvullend speerpunt. Zijn fractie wil graag binnen het budget voor de accountant blijven.

Mevrouw Hamann hoorde extra aandacht voor schattingen en investeringen in Groote Haar en vraagt of de mogelijke gevolgen van de netcongestie voor de uitgifte van gronden daarbij betrokken kunnen worden. De heer Schuijt antwoordt dat dit al een speerpunt is. Op het moment dat de investeringen die zijn gedaan leiden tot een vertraging of een versnelling van het project dan blijkt dit uit de correcties. De interne beheersing rondom een subsidieproces zou een speerpunt kunnen zijn, net als de tijdigheid van informatievoorziening, maar dit zijn speerpunten die twee jaar geleden ook meegegeven werden. Hij begrijpt de feedback dat de Woo geen directe financiële gevolgen heeft, maar als de gemeente hier niet aan voldoet dan kunnen er in de toekomst wel grote financiële gevolgen ontstaan. B&A-gedeelte De voorzitter constateert dat onderstaande speerpunten genoemd zijn: • Effecten businesscase Groote Haar • Toetsing subsidiekader • Naleven wet- en regelgeving Woo • Controleproces tijdig informeren financiële afwijkingen De heer Krol begrijpt dat de kosten die dit jaar al voor Groote Haar gemaakt zijn eigenlijk al zijn opgenomen in de speerpunten. Een verdieping van de subsidies merkt hij als interessant aan. Hij twijfelt of het gesprek over het naleven van de Woo via de accountant moet gaan.

De heer Tekir merkt op dat de accountant kijkt naar de naleving en borging van processen en maatregelen in alle werkzaamheden, niet zo zeer de politieke vraag die daarmee zou kunnen samenhangen. Hij acht het goed als er een toets volgt of procedures correct

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

ingericht zijn en of de nieuwe bepalingen van de Woo intern bekend zijn, wellicht als opmaat voor een rekenkameronderzoek maar zo ver wil hij nu niet vooruit blikken. Het subsidiekader en de informatiebehoefte van de raad zijn wat hem betreft relevante speerpunten, maar omdat dit laatste twee jaar geleden al is gevraagd is dat nu niet meer actueel. Zijn fractie kiest voor de Woo als speerpunt. De heer Hachhouch merkt op dat prima is onderbouwd waarom de Woo past binnen de controle en daarom kan zijn fractie dit speerpunt ondersteunen. De suggestie vanuit de VVD is al eens gecontroleerd, maar dit kan opnieuw opgepakt worden voor komend jaar. De heer Van Andel krijgt geen gevoel bij de Woo als speerpunt. Daarvoor zou hij moeten weten hoe degene die een Woo-verzoek indient daarop terugkijkt (hoe de procedure is verlopen, hoe lang het heeft geduurd). De heer Tekir vult aan dat de aanscherping gaat over de passieve informatieplicht vanuit het college, actieve informatieplicht, Woo-verzoeken, geheimhouding. Het is bekend dat dit voor Gorinchem een aandachtspunt is en daarom wil hij daar liefst zo tijdig mogelijk een toets op krijgen zodat er eventueel maatregelen en acties opgezet kunnen worden in plaats van straks met de gevolgen geconfronteerd worden.

Mevrouw Van ’t Westende merkt aangaande actieve informatieplicht op dat wanneer er geen significante bevindingen zijn geweest dit nog steeds relevant is maar geen aanleiding voor een extra speerpunt. Zij worstelt ook met de tastbaarheid van de Woo en de rol van de Rekenkamer daarin, maar tegelijkertijd snapt zij dat er niet gewacht moet worden totdat een feit zich voordoet. Ondanks de reactie van de heer Schuijt blijft de worsteling bestaan. Mevrouw Hamann vraagt zich ook af of de accountant de aangewezen persoon is om te bekijken of de Woo goed wordt toegepast. Groote Haar is al als speerpunt aangemerkt. Zij kan zich vinden in het bekijken van het subsidiekader evenals de financiële afwijkingen. De heer Schuijt reageert dat het niet zo zeer gaat over het naleven van wet- en regelgeving, maar de toetsing van het proces in de interne beheersing om vast te kunnen stellen hoe de organisatie vaststelt dat zij voldoet aan wet- en regelgeving. Dit past binnen de taakomschrijving van de accountant vanuit de natuurlijke adviesfunctie. Is er een proces omheen gebouwd, is de kennis aanwezig, zijn de rapportagelijnen aanwezig. Het is een technische benadering, geen politieke. Het subsidiekader en financiële afwijkingen zijn twee jaar geleden beoordeeld.

Voor het subsidiekader zijn wat stevige suggesties gedaan, daar wordt flink aan gewerkt en daar zou een actualisatie op gegeven kunnen worden. Mevrouw Van ’t Westende kan zich vinden in als speerpunt benoemen van het subsidiekader. De heer Van Veen kiest voor de Woo en het subsidiekader. De heer Hachhouch sluit zich hierbij aan. De heer Van Andel kiest alleen voor het subsidiekader. De heer Tekir begrijpt niet waar bij de Woo de spanning ligt aangezien het geen politieke toets is. De heer Van Andel verduidelijkt dat het kiezen voor de Woo als speerpunt hem overvalt, maar hij is wel bereid om deze keuze te steunen ondanks zijn persoonlijke twijfels.

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

De heer Tekir stelt voor om de tijd tot aan de vergadering te benutten om te kijken wat een goede manier is om dit speerpunt op te pakken, via de Rekenkamer of op een andere manier. De heer Krol geeft aan dat dit onderwerp momenteel politiek gevoelig ligt en daarom is hij geen voorstander van het verlengen van dit gesprek door het hier in de raad met elkaar over te hebben. Hij begrijpt van de accountant dat er een apolitieke toets ingeregeld is, een meerderheid zou hiervoor willen kiezen en daarom kan zijn fractie zich aansluiten maar wel met een vraagteken. Mevrouw Van ’t Westende zou het fijn vinden als dit wordt verwoord op de manier die zojuist is geschetst dat het echt om een check op de correcte naleving en de borging van de procedures gaat. Mevrouw Hamann sluit zich hierbij aan. De heer Van Veen sluit zich eveneens aan. De voorzitter concludeert dat de raad het subsidiekader en de naleving wet- en regelgeving Woo als speerpunten aanmerkt. Het voorstel wordt als hamerstuk geagendeerd voor de raadsvergadering van 27 november aanstaande. Sluiting De voorzitter bedankt de aanwezigen voor de inbreng en sluit de vergadering. Toezeggingen: Er zijn geen toezeggingen gedaan.

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

Parallelsessie Informatie en Ontmoeting & Beraad en Advies 9 oktober 2025 Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen Samenvattend verslag Aanwezigen Voorzitter: Griffie: Notulist: Raadsleden/ fractieassistenten: Stadsbelang:

de heer B. Bahlmann mevrouw E. van Bekhoven mevrouw J.M. Kiep-de Jongh

D66: CDA: SP:

de heer D. van Gammeren de heer J. Roeland mevrouw N. Aaldijk de heer A. Koçak de heer N. van Santen de heer A. Krol mevrouw E. Hamann de heer D. Lokerse de heer R. Le Noble mevrouw S. de Lange de heer A. van Houwelingen

Portefeuillehouder: Ambtelijke ondersteuning:

de heer M. de Boer de heer S.D. Fiaschi-Van der Est

Democraten Gorinchem: PvdA: VVD: ChristenUnie/SGP: Gorcum Actief:

Opening De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen hartelijk welkom. Hij constateert dat er geen behoefte is om technische vragen te stellen in het I&O gedeelte en stelt voor om meteen over te gaan tot het B&A gedeelte. Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen De aanleiding voor deze sessie is het beleidskader radicaal groen en natuur inclusief Gorinchem. In onze Omgevingsvisie staat dat we een radicaal groene en natuur inclusieve stad willen zijn. Het beleidskader bevat uitgangspunten hoe we dit kunnen realiseren. Met het raadsvoorstel vraagt ons college aan de raad om het beleidskader vast te stellen. In deze sessie volgt een inhoudelijke toelichting op het kader. Daarna is er tijd om inhoudelijke vragen te stellen over het beleidskader. Wethouder De Boer geeft aan dat met dit beleidskader voorstellen worden gedaan voor meer groen en kwalitatief beter groen omdat natuur voor mens en dier van grote waarde is. Groen zorgt voor verkoeling, voor vermindering van wateroverlast bij hoosbuien, bomen en struiken zuiveren de lucht, in een groene omgeving ontstaat de neiging om meer te bewegen, er is minder kans op gezondheidsklachten, groen helpt tegen stress, zorgt voor ontmoeting en verbinding, groene schoolpleinen helpen bij het leren en in de motorische ontwikkeling en groen maakt de stad ook aantrekkelijk en mooi.

Hij benoemt de waarden van groen expliciet omdat groen vaak wordt gezien als aankleding of om de omgeving op te leuken als er geld over is. Grote bomen moesten sneuvelen omdat zij niet meegenomen waren in de planvorming en vervolgens in de weg stonden. Groen moet weer aan de voorkant meegenomen worden. Stadsnatuur moet gelijkwaardig meedingen als de schaarse ruimte in de stad verdeeld wordt zodat de stad ook leefbaarder wordt. In de afgelopen jaren is in een aantal sessies van gedachten gewisseld over het beleidskader groen waarna geprobeerd is om alle input zo goed mogelijk een plekje te

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

geven. Hij gaat graag aan de slag en is benieuwd naar de mening van de raad over het beleidskader. De heer Van Santen meldt dat zijn fractie de ambitie om Gorinchem groener en klimaatbestendiger te maken deelt. Groen vergroot de leefbaarheid, vermindert hittestress en maakt de stad aantrekkelijker. Zijn fractie heeft wel moeite met het woord ‘radicaal’ omdat dit de indruk van een alles of niets beleid wekt. Het beleid gaat ook over realistisch vergroenen, stap voor stap werken aan een groene, gezonde en leefbare stad. De titel realistisch groen past daarom beter bij dit beleidskader. De wethouder heeft goed geluisterd naar de raad en inwoners. De 20% bomennorm, de monumentale status of 50% onverharde tuinen maken terecht geen onderdeel uit van het beleid omdat dit onrealistische voorstellen zijn. Vergroening mag niet ten koste gaan van woningbouw, bereikbaarheid en betaalbaarheid (denk aan het recent besproken warmtenet). Goede bedoelingen zijn belangrijk, maar het moet ook uitvoerbaar en betaalbaar blijven. Zijn fractie heeft nog drie kanttekeningen. Bewustwording; vergroening begint bij inwoners, hoe dit gecreëerd wordt is minstens zo belangrijk als nieuwe maatregelen. Denk ook aan praktische ondersteuning daarbij, communicatie en ruimte voor bewonersinitiatieven. Alleen samen met inwoners kan het verschil gemaakt worden.

Dit onderdeel wordt nog een klein beetje gemist in de stukken, maar is wel besproken. Realistisch beleid; de plannen zijn ambitieus. De 30% norm bij nieuwbouw, in bestaande wijken groen stimuleren in plaats van verplichten (met subsidies of minder regels voor bewoners die hun tuin willen vergroenen. Hij stelt voor hier wat voorbeelden bij te noemen. Aanzienlijke investeringen; het financieel kader ontbreekt. Zijn fractie adviseert om vergroening betaalbaar te houden en te koppelen aan onderhoud (rioolvervanging of nieuwbouw) zodat meer met de bestaande middelen gedaan kan worden. Afsluitend geeft hij aan dat zijn fractie het beleidskader steunt en uitziet naar een groene, leefbare en toekomstbestendige stad. De heer Koçak merkt op dat ook zijn fractie de ambitie van het college deelt en drie aandachtspunten heeft. Draagvlak bij inwoners is evident om iets te bereiken. Het voorstel spreekt alleen maar over nieuwbouw (slim, multifunctioneel, nieuwe projecten). Zijn fractie mist de bestaande gebouwen en woningen. Stimuleren is zacht verwoord. Het moet niet vrijblijvend zijn, maar een stapje verder gebracht worden vanwege de ambities. Hij vraagt of het college kan toezeggen dat bij de uitwerking van de kaders doelen gesteld worden voor bestaande gebouwen en woningen.

De financiën worden waarschijnlijk bij de uitwerking duidelijk en dan verwacht hij dat dit met een voorstel terugkomt naar de raad. De heer Krol informeert of de heer Koçak suggesties heeft om de bewustwording voor elkaar te krijgen. De heer Koçak roept het college op om samen met maatschappelijke partners, met name Poort6, in alle wijken voorlichtings- en themabijeenkomsten te organiseren, outreachend en laagdrempelig. Dat zal een belangrijke bijdrage leveren aan het bewustwordingsproces. De heer Van Santen zou het fijn vinden als de gemeente zich wat proactiever opstelt richting bewoners en noemt de actie om tegels uit de tuin te verwijderen als voorbeeld en ook bewoners attenderen op schaduw terugbrengen in de groene leefomgeving en geveltuintjes stimuleren. Het Waterschap stelt subsidie beschikbaar voor regentonnen. De gemeente kan inwoners hierop attenderen of gezamenlijk optrekken bij dergelijke acties. De heer Le Noble spreekt zijn waardering uit voor de participatie die heeft plaatsgevonden. Zijn fractie steunt het vergroenen en heeft iets minder moeite met het woord ‘radicaal’. De ambitie om naar 47,5% groen te gaan is mooi maar eendimensionaal. In procenten uitgedrukt gaat het alleen om meer groen. Zijn fractie hecht ook waarde aan beter groen.

In de Omgevingsvisie worden gezonde groei, gezonde inwoners en groene stad genoemd, maar deze zaken zijn met elkaar in strijd en daarom moeten er keuzes gemaakt en prioriteiten gesteld worden. Hij vreest dat met name de focus op de kwantitatieve groei ervoor zorgt dat het in de toekomst onmogelijk wordt om de stad uit te breiden terwijl

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

vanwege de aanstaande Tweede Kamer verkiezingen in de meeste verkiezingsprogramma’s wonen als prioriteit is opgenomen. Hij vermoedt dat dit straks ook in de meeste lokale verkiezingsprogramma’s het geval zal zijn. Hij vraagt hoe gezien het woningtekort voorkomen wordt dat straks vanwege dit beleidskader niet gebouwd mag worden. Voorts verzoekt hij ervoor te zorgen dat er meer kwalitatief groen komt in plaats van kwantitatief groen. Mevrouw De Lange zegt dat ook haar fractie verheugd is met de ambitie om Gorinchem te vergroenen. Zojuist werd al een onderscheid gemaakt tussen kwalitatief en kwantitatief groen. In het stuk wordt over het aantal maaibeurten gesproken. Zij vraagt hoe geborgd wordt dat het huidige groenbeheerplan in het vervolg op een ecologische manier wordt uitgevoerd in plaats van dat economische perspectieven leidend zijn. Voor de bestaande wijken zijn doelsoorten opgesteld. Zij informeert hoe ervoor gezorgd wordt dat deze doelsoorten daar ook daadwerkelijk aangetroffen worden. De heer Roeland merkt op dat zijn fractie liever over optimaal groen spreekt. Bij woningbouw kan voor meer bouwlagen gekozen worden zodat er voldoende ruimte overblijft voor groenvoorzieningen. Het groenonderhoud laat soms te wensen over. Meer vergroenen houdt in meer kosten om dit te onderhouden.

50% van de ruimte is gemeentelijk eigendom en daarom is zijn fractie voor het stimuleren van inwoners om de tegels uit de tuin te verwijderen. Hij verwijst naar de motie van zijn fractie voor bloemrijke bermen en hoopt dat hiermee snel van start wordt gegaan. Aangaande de 3-30-300 regel merkt hij op dat mensen in de binnenstad niet zo snel drie bomen vanuit hun raam zullen kunnen zien. De kastanjebomen langs de vluchthaven dreigen te sterven. Hij informeert of daar binnenkort bomen herplant worden. Mevrouw Aaldijk beaamt dat er ambitieuze doelen in het stuk zijn opgenomen, maar haar fractie is zeker voor radicaal vergroenen. De vraag is wel hoe dit realistisch gehouden wordt want er zijn ook andere doelen die behaald moeten worden (bouwen van woningen, speeltuinen, recreatie in de openbare ruimte). Zij informeert hoe deze doelen niet gehinderd worden. Wanneer wordt voor groen gekozen en wanneer past groen niet in een plan? Groen is niet alleen bij nieuwbouw belangrijk, maar ook bij bestaande bouw en daarbij moet ook op het onderhoud gelet worden (dat af en toe een beetje achterblijft). Het is mooi dat de mening van inwoners is meegenomen in de planvorming. Haar fractie hoopt dat inwoners ook betrokken worden als gekeken wordt naar waar vergroening wordt gewenst. Maatwerk is daarbij belangrijk.

Radicaal vergroenen graag, maar wees wel realistisch en het mag andere doelen niet in de weg staan. De heer Van Houwelingen zegt dat zijn fractie natuur inclusief bouwen als een waardevolle manier ziet om de leefomgeving te verbeteren. Daarbij moet niet alleen aan biodiversiteit, maar ook waterbeheer en leefbaarheid gedacht worden. Het mag geen excuus worden om straks minder betaalbare of sociale woningbouw te bouwen, of de koopsom of huursom te verhogen. Hij vraagt hoe dit geborgd wordt in het beleid. Bij inclusief bouwen denkt hij ook aan ingebouwde nestkasten, dakpannen voor vleermuizen en zwaluwen, groene daken terwijl daarvoor vanuit de samenleving niet altijd de noodzaak wordt gezien bijvoorbeeld vanwege vrees voor overlast. Ook overhangende takken en vallende bladeren kunnen als hinderlijk ervaren worden. Hij vraagt of inwoners dit soort zaken mogen verwijderen vanwege overlast of omdat zij het lelijk vinden (handhaven of wordt het eigenaarschap overgedragen). Aangaande de 3-30-300-regel begrijpt hij dat het over een groene plaats van ongeveer één hectare gaat. In bijvoorbeeld de Haarwijk is het lastig om zo’n groot deel groen te krijgen en daarom informeert hij hoe realistisch dit is. Mevrouw Hamann is blij met dit beleidskader en het groenbeleid. Als het om groen gaat wil haar fractie wel een beetje radicaal zijn. Groen is belangrijk voor het woon- en leefklimaat.

Uit de presentatie tijdens de bijeenkomst van Poort6 blijkt dat er behoefte is aan veel woningen. Fracties gaan dit opnemen in hun verkiezingsprogramma. Er werd een oproep tot verdichting gedaan, meer woningen, minder ruimte in de omgeving. Dat is om goed over na

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

te denken. In de binnenstad is geen ruimte voor verdere verdichting, groen en ruimte zijn daar heel belangrijk voor het leefklimaat. Haar fractie is trots op de prestaties van de wethouder die 1% extra bomen mag planten. Dit lijkt niet veel, maar 1% extra elk jaar is op den duur wel erg veel. Bomen die groot worden bieden schone lucht en schaduw. Geïnformeerd werd of het beleid realistisch is en betaalbaar gezien de huidige financiële situatie. Haar fractie is voorstander van het koppelen van groen aan geplande werkzaamheden met participatie door de buurt. De hele boel omgooien kost te veel geld, maar stukje bij beetje meenemen bij onderhoud biedt goede kansen. Haar fractie maakt zich wel zorgen over de bedrijventerreinen waar maar weinig groen is en vraagt hoe dit aangepakt wordt. Veel inwoners hebben hun tuinen van tegels voorzien. Haar fractie is geen voorstander van een tegeltaks, maar wel voor een beloning. De Haarsekade was vroeger een vliet en die komt nooit meer terug. Wat wellicht mogelijk is, is een aantrekkelijke vergroening van het gebied met planten onder de bomen. Aangaande waterpartijen in de binnenstad merkt zij op dat iedere stad van oudsher waterpartijen had die vaak later gedempt zijn. In het beleidskader zijn plaatjes opgenomen hoe water groen ingericht kan worden.

Afsluitend geeft zij aan dat in het verleden plannen zijn geopperd over groene corridors, verbindingen van de binnenstad naar buitengebieden. Zij verneemt graag de status van één en ander. De heer Koçak begrijpt dat de voorkeur uitgaat naar het koppelen van het beleid aan rioleringswerkzaamheden en vraagt waarom dit niet aan het college gelaten wordt. Mevrouw Hamann reageert dat veel straten onderhouden moeten worden en er ligt een enorm plan voor de vervanging van rioleringen verspreid over een aantal jaren waar veel geld in omgaat. Inwoners willen niet dat de straat meerdere malen opengemaakt wordt en daarom stelt zij uit praktische en financiële overwegingen voor om deze zaken te koppelen. Eerst met de buurt praten en dan alles in één keer goed aanpakken en vergroening daarbij meenemen. De heer Koçak hoort graag hoe het college dit ziet. De heer Krol geeft aan dat het hem niet bekend was dat er vleermuizen rondom zijn woning aanwezig waren, maar vernam dat toen hij iemand bij zijn huis zag die dit registreerde. Het is daarom ook belangrijk dat er voldoende insecten zijn. Hij bedankt voor het stuk en de heldere terugkoppeling naar aanleiding van de inspraak. Hij deelt de zorgen over voortuinen die met cement zijn afgewerkt zodat er geen druppel water de grond in kan en onkruid niet kan opkomen, maar daarnaast zijn er ook tuinen die vol onkruid staan.

Het is best een uitdaging om iedereen hierin mee te krijgen. De ruimte in de stad is schaars, veel functies moeten gecombineerd worden en daarbij wordt gekeken of en hoe groen toegevoegd kan worden. Poort6 is bezig met nieuwe schuurtjes in de Haarwijk en daarbij worden eisen gesteld aan huurders over het percentage aan tegels in de tuin. De heer Roeland merkt op dat Poort6 ook moet controleren of het daadwerkelijk zo wordt uitgevoerd. De heer Krol heeft daar geen zicht op, maar het gegeven dat deze gelegenheid aangegrepen wordt om een eis neer te leggen merkt hij als positief aan. De gemeente moet zich niet blind staren op het percentage dat in het stuk wordt vermeld. Dit is lastig meetbaar en een uitdaging bij grote herontwikkelingen zoals Groote Haar waar iets dat nu groen is straks qua percentage minder groen wordt. Kwalitatief is hier wel een slag te maken, net als op de huidige bedrijventerreinen. Zijn fractie ziet uit naar goede voorbeelden die gaan ontstaan in de komende jaren. Bij de Haarsekade zijn de inwoners bij de ideevorming betrokken. Dit is een mooie plek om veel kwaliteit toe te voegen. Hij informeert waar de kolblei leeft (dit is de vis waar Gorinchem naar vernoemd is) en welke rol als mascotte deze inneemt.

Hij informeert voorts hoeveel geld er gereserveerd is om daadwerkelijk te kunnen vergroenen in de komende jaren gezien de bezuiniging op groenonderhoud (minder maaien) die vorig jaar is doorgevoerd. In oude steden staan in

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

stegen vaak grote potten met groen naast geveltuintjes en beplanting rondom bomen. Hij vraagt of er in Gorinchem op dit gebied nog iets te winnen is waardoor het centrum fleuriger wordt. De heer Lokerse voegt toe dat een tegeltaks een middel is om een bepaald doel te bereiken (een buffer voor regenwater) en stelt voor te sturen op een doel in plaats van een middel. Een ondergrondse regentank biedt ook een mogelijkheid om hetzelfde doel te bereiken. De heer Roeland wijst op de motie tiny gardens van enkele jaren geleden die werd afgewezen omdat dit een onderdeel zou zijn van het stegenplan en informeert naar de stand van zaken daarvan. Mevrouw De Lange las over verlichting in het kader van groen en biodiversiteit en informeert of deze link er nog is. Wethouder De Boer is blij met de steun voor de ambitie en de suggesties die zijn aangegeven voor het vervolgproces. Bewustwording wordt beschreven ten aanzien van de bestaande stad. Bij nieuwbouw is dit meer regulerend en realiserend, bij de bestaande stad moet dit met inwoners, ondernemers en agrariërs opgepakt worden. Hij wijst op de samenwerking met Poort6 voor collectief groen en het aanleggen van wadi’s. Bewustwording is een onderdeel van het programma Bliekse natuur. Communiceren over onderhoud is belangrijk, bijvoorbeeld waarom het gras langs de randen wat langer mag worden, of waarom er minder gemaaid wordt.

In de richting van D66 geeft hij aan dat het niet alleen om meer groen gaat, maar ook om kwalitatief beter groen. Bijvoorbeeld dat groen moet dienen als buffer voor een veranderend klimaat, als leefgebied voor planten en dieren en als aantrekkelijke plek om te spelen en ontmoeten. Met deze uitgangspunten worden echt andere keuzes gemaakt en wordt op een andere manier gekeken naar het waterbergend vermogen van tuinen of buitenruimten. Alleen gras of een ondergrondse berging zijn dan misschien niet voldoende, het moet ook een leefgebied voor planten en dieren zijn. Het is ambitieus om de 3-30-300-regel hieraan te verbinden, maar tegelijkertijd helpt dit om op de juiste plekken aan de slag te gaan. Op de ene plek is groen wat meer ondergeschikt, op andere plekken moet het wat radicaler omdat er achtergelopen wordt. De heer Le Noble merkt op dat deze keuze gemaakt kan worden als het om kleine gebieden gaat. Extra investeren in mooi groen, kwalitatief hoogwaardig groen. In het percentage van 43% is Groote Haar niet meegenomen, maar dit gaat over 30 hectaren. In 2045 zou dit de ambitie van 47,5% omverwerpen en dan is de keuze kwantitatief of de eis dat daken en randen vergroenen. Wethouder De Boer vervolgt dat aan heel veel soorten groen gedacht kan worden. Het is niet zo dat de helft van de stad een bosrijk gebied wordt.

Geprobeerd wordt de stedelijke omgeving zo veel mogelijk groen in te richten. Arkelsedijk is een geslaagd voorbeeld van de verandering van een gebied met bijna 0% groen naar het toevoegen van kwalitatief groen, ruimte voor water en ruimte voor 500 woningen. De Omgevingsvisie gaat ervan uit dat met name de Schelluinsestraat, Arkelsedijk en het Stationsgebied worden getransformeerd omdat deze gebieden enorm versteend zijn. Groote Haar is op dit moment voornamelijk weiland met een lage ecologische waarde en daar worden eisen gesteld aan de invulling van de kavels (daken, gevelgroen). De heer Krol reageert dat Groote Haar op dit moment 100% groen is maar straks deels versteend wordt met gebouwen voor bedrijven waardoor het percentage daalt. Wethouder De Boer verduidelijkt dat het agrarisch gebied niet als groen wordt meegerekend. De heer Le Noble schetst de situatie dat in het geval over een aantal jaren nog steeds sprake is van grote woningnood, maar de stad heeft behoefte aan een nieuwe woonwijk, de

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

vleugels van de stad zijn volgebouwd, maar iets ten oosten van Groote Haar ligt een weiland waarvoor tegen die tijd een meerderheid zich kan vinden in woningbouw daar en informeert of de wethouder kan garanderen dat dan niet gesteld wordt het gebied is nu groen maar de nieuwe woonwijk wordt toch als vergroening in plaats van vergrijzing gezien. Wethouder De Boer reageert dat, zonder te discussiëren over eventuele woningbouw op die locatie, agrarische gronden een bepaalde werkfunctie hebben en niet als natuur of groen te boek staan en daarom niet leiden tot een verlaging van het percentage. Er worden natuurlijk wel eisen gesteld aan de inrichting van een nieuw gebied. Als de 3-30-300-regel wordt geprojecteerd op de stad, zullen er wijken zijn die voor een uitdaging zorgen. Ook in de bestaande stad gaan in de komende jaren zaken op de schop met transformatieprojecten of vanuit wegbeheer. Op menig plek in de stad gaat de weg open voor rioolonderhoud. Hierbij wordt ook aan klimaat adaptieve zaken gewerkt. Als vergroening wordt geïmplementeerd in deze projecten zorgt dat ook voor enorme stappen in de bestaande stad. De heer Van Santen verzoekt een overzicht van voorbeelden te verstrekken zodat de koppelkansen duidelijk worden. Wethouder De Boer reageert dat één van de kaders is dat jaarlijks in vijf straten met radicale vergroening aan de slag gegaan wordt.

Hij bekijkt of een doorkijkje gegeven kan worden wat dit nu inhoudt bij riolering en wegbeheer en wat anders wordt gedaan dan voorheen. Voor onderhoud geldt hetzelfde. Bij de motie bloemrijke bermen is aangegeven dat het niet perse duurder is, maar dat het vooral om dingen anders doen gaat. Gaandeweg wordt ontdekt of de financiële voordelen opwegen tegen de eventuele extra kosten. Als de percentages groeien, ontstaat er ook meer areaal en dat moet ook onderhouden worden. Over eventuele financiële consequenties wordt op een later moment van gedachten gewisseld. Veel dingen zijn nieuw waardoor het duurder is. Ook halfverharding kost geld, maar omdat dit steeds meer gangbaar wordt daalt de prijs. Hij bevestigt dat er een bewonersinitiatief loopt op de Haarsekade waarvoor input bij bewoners wordt opgehaald en ook ondernemers uit de gemeente betrokken zijn. Dit initiatief kan wellicht via Bliek in Actie ondersteund worden omdat dit eigenlijk in de ontwerpfase meegenomen had moeten worden. De groene corridors zijn grotendeels vastgesteld met de Omgevingsvisie. In die gebieden worden aanvullende eisen aan de groenwaarden gesteld. In het gebiedspaspoort Woonwijken West is dit al wat meer geconcretiseerd. Geen verlichting (donkerte) is ook iets dat heel nadrukkelijk terugkomt in het programma.

Dit kan soms op gespannen voet met veiligheid staan, maar voor biodiversiteit is dit belangrijk en daarom krijgt dit een plekje in het programma. De heer Koçak geeft aan dat zijn fractie blij is met de toezegging dat het bewustwordingsproces nadrukkelijk een onderdeel wordt van het programma, maar hij mist nog een toezegging over de laatste gebouwen waar vier partijen aandacht voor hebben gevraagd. Wethouder De Boer bevestigt dat dit belangrijk gevonden wordt, maar de halve stad gaat tot aan 2050 nog een keer op de schop (riool, wegonderhoud, wegbeheer) en daarbij worden de koppelkansen benut. Vanuit bewustwording wordt samen met inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers gekeken hoe dit het best vormgegeven kan worden. De heer Koçak is van mening dat dit eigenlijk een toezegging is. Bij de uitwerking kan vastgelegd worden dat dit een concreet aandachtspunt is. Wethouder De Boer herhaalt dat dit zeker een plekje krijgt. De heer Koçak bedankt voor de twee toezeggingen.

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

De heer Van Houwelingen merkt op dat standaard bouwen zorgt voor goedkoop bouwen, maar als er een extra voorziening nodig is kost dat meer geld. Hij vraagt nogmaals hoe woningen betaalbaar gehouden worden zonder dat de huursom of koopsom drastisch verhoogd hoeft te worden. Als de nestkasten of speciale dakpannen eenmaal zijn overgedragen aan de eigenaar bestaat de kans dat er uitbouwen of dakkapellen gewenst worden waardoor deze voorzieningen verdwijnen. Hij informeert nogmaals of dit juridisch gezien vrij in te vullen is. Wethouder De Boer antwoordt dat dit niet geregeld kan worden, maar hij hoopt dat mensen de meerwaarde zien. Betaalbaarheid neemt hij mee als aandachtspunt. In de praktijk heeft hij dit nog niet geconstateerd omdat vergroening vaak al wordt meegenomen in nieuwbouwprojecten, meestal niet het meest kostbare onderdeel is maar de waarde van een project vaak wel ten goede komt. De heer Van Houwelingen heeft voorbeelden gezien wat het om een prijsstijging van soms 1% ging, maar als het 5% wordt gezien de NHG grens kan het soms significant veel worden. Hij is blij dat de wethouder hier aandacht voor heeft. De voorzitter concludeert dat het voorstel unaniem als hamerstuk wordt aangemerkt. Sluiting De voorzitter bedankt de aanwezigen voor de inbreng en sluit de vergadering.

Afspraken: • Bewustwording is een nadrukkelijk onderdeel van het programma • Voor bestaande woningen en gebouwen worden doelen gesteld • Betaalbaarheid wordt meegenomen als aandachtpunt

Parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen, 9 oktober 2025

NOTULEN RAADSVERGADERING 16 oktober 2025 Voorzitter: Griffier: Leden: Stadsbelang:

mevrouw R.W.J. Melissant-Briene, burgemeester de heer H. Sepers de heer D.R.E. van Gammeren de heer J. Klein (fractievoorzitter) mevrouw G. Metz de heer J. Roeland de heer D. van Veen

Democraten Gorinchem:

mevrouw L.P.W. Pellikaan de heer P. Schefferlie (fractievoorzitter) de heer C. van Willigen

PvdA:

mevrouw P. de Groot (fractievoorzitter) de heer A. Koçak de heer M.A. Hachhouch

VVD:

de heer N. van Santen (fractievoorzitter) mevrouw M. Veldheer-Vink mevrouw T. van ’t Westende-Bijl

ChristenUnie/SGP:

de heer A. Krol de heer M. de Pagter (fractievoorzitter)

Gorcum Actief:

de heer B.C.S. Bahlmann mevrouw E.W.H. Hamann (fractievoorzitter)

Democraten 66:

mevrouw W. Alba-Heijdenrijk de heer I. Tekir (fractievoorzitter)

CDA:

de heer J.P. van der Geest (fractievoorzitter) mevrouw J. van Oversteeg

SP:

de heer P. van Andel de heer A.C. van Houwelingen (fractievoorzitter)

Wethouders:

de heer M. de Boer mevrouw E.L. Dansen mevrouw A. Mager mevrouw M.J. Molengraaf de heer F. Polatli

Gemeentesecretaris:

mevrouw H. Kromkamp

Afwezig m.k.

de heer A. Boutachkourt, Democraten Gorinchem

Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

1

Agenda: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

10.

Opening Ingekomen stukken Vaststellen agenda Vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college Hamerstukken: 6a. Uitgifteprotocol en -beleid Groote Haar Bespreekstukken: 7a. Uitgangspunten Warmteprogramma 7b. Programma Riolering en Stedelijk Water 7c. Tussenrapportage 2025 7d. Opheffen geheimhouding op alternatieve locaties COA Begrotingswijzigingen oktober Eventuele moties vreemd aan de orde van de dag: geen 52 Sluiting

1.

Opening

7.

8. 9.

Pagina: 2 3 3 3 4 8 9 15 24 25 52 52

De voorzitter: Goedenavond dames en heren, leden van de raad, goed u allemaal hier te zien. Dat geldt ook voor degenen op de publieke tribune, hier beneden en ook boven. Lieke, onze kinderburgemeester, leuk je te zien. Zij zit boven met haar ouders en een vriendinnetje. Leuk! En natuurlijk ook alle mensen thuis, wees welkom. Wij hebben een beetje een andere entourage dan normaliter. U ziet hier voor u, de kijkers thuis kunnen dat niet zien, allemaal panelen. Dat heeft ermee te maken dat wij al een aantal weken als Stadhuis in het kader van de energietransitie warmtenet overgaan op een ander systeem en dus is er geen verwarming. Ik vind het heel erg dienstverlenend van FaZa dat de hele ambtelijke en bestuurlijke organisatie al wekenlang in de kou zit, maar voor de raad wordt heel erg goed gezorgd. Even een applaus voor FaZa. (De raadsleden reageren met applaus). De voorzitter: U zit er dus warmpjes bij. Ik heb gezegd als het te lang duurt dan moet je ze uitschakelen! Verder treft u aan op uw tafel een exemplaar van de Donald Duck. De plaatsvervangend voorzitter van de raad zei al dat wordt een collectorsitem en dat denk ik ook wel, want Gorinchem staat er natuurlijk in. Daar hebben wij het de vorige keer al over gehad. Ik had u die toegezegd dus bij dezen heeft u die. En daarnaast heeft u ook een Blieks noodrolletje op uw tafel liggen.

Inmiddels heeft menig inwoner van Gorinchem al zo’n rolletje bij allerlei gelegenheden gekregen. Wij hadden hem op de welkomst van afgelopen zaterdag. Er staan wat tips op waaronder dat u kunt kijken op de website www.denkvooruit.nl want het duurt niet lang of er wordt een landelijke campagne over ons uitgestort waarin aandacht wordt gevraagd om u voor te bereiden zodat u bij een stroomstoring of wat voor andere rampen ook in ieder geval 72 uur voor uzelf kunt zorgen. Dit is een ludieke manier om u daaraan te herinneren. Afwezig, er heeft zich één persoon gemeld, dat is de heer Boutachkourt. Graag wil ik u ook even melden dat mevrouw Evelien de Munnik van de PvdA helaas stopt met haar werkzaamheden. Wie kent Evelien nu niet? Heel actief altijd geweest als fractie-assistent. Vanaf deze plek wil ik je hartelijk

Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

2

dank zeggen voor al het goede werk dat jij de afgelopen tijd hebt verricht. Ik wens je voor de toekomst sterkte en ook al het goede toe. Afscheid van een fractie-assistent bij de PvdA betekent meestal ook een nieuwe fractie-assistent. In dit geval twee nieuwe fractie-assistenten. Het gaat om de heer Frans de Munnik en de heer Kenan Ilgör (ik hoop dat ik het goed uitspreek). De heer De Munnik is geboren in Dordrecht. Sinds 2017 is hij Gorinchemer. Er komt heel veel informatie nog in de informatiebrief richting de raad in het weekbericht, dus ik haal er vanavond even een paar elementen uit. Frans is in zijn vrije tijd veel met politiek bezig en hij houdt ook van zingen. Wie vorig jaar bij het kerstdiner voor mensen met een beperkt netwerk is geweest weet dat hij samen met zijn vrouw echt op een fantastische manier dit kerstdiner heeft opgeluisterd. Wij zijn nog steeds onder de indruk van jullie zangkwaliteit. Wees welkom in ons midden. (De voorzitter overhandigt een boeket aan de heer De Munnik. De raad reageert met applaus). De voorzitter: En dan de heer Kenan Ilgör, geboren en getogen in Gorinchem. Hij is echt een techneut als ik het even oneerbiedig mag zeggen. Hij heeft technische computerkunde gestudeerd en een master in computer science behaald in Engeland.

Wat ik heel leuk vind, want ik ga natuurlijk niet alles voorlezen, net zoals ik dat bij zijn voorganger ook niet deed, is dat hij de cursus politiek actief heeft gevolgd en nu fractie-assistent is. Nou het is denk ik toch wel heel mooi dat wij zo in de loop van de tijd onze eigen mensen opleiden en wie weet leidt dit op enig moment nog tot meer. Heel veel succes en welkom in ons midden. (De voorzitter overhandigt een boeket aan de heer Ilgör. De raad reageert met applaus). 2.

Ingekomen stukken

De voorzitter: Wij stellen u voor de ingekomen stukken af te doen conform het advies van de agendacommissie. Ik neem aan dat dit geen bezwaren oplevert. Dat is het geval. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt besloten conform de door de agendacommissie voorgestelde wijze van afdoening. 3.

Vaststellen agenda

De voorzitter: Dan gaan wij naar de vaststelling van de agenda. Ik neem aan dat u in kunt stemmen met de agenda? Dat is het geval. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 4.

Vaststellen notulen raadsvergadering 25 september en parallelsessies 18 september en 2 oktober 2025

20250918 Verslag parallelsessie I&O/B&A Restopgave spreidingswet AMV 20250918 Verslag parallelsessie I&O Mensenhandel en seksbranche 20250918 Verslag parallelsessie I&O Gemeentelijke rioleringsprogramma 20250918 Verslag parallelsessie I&O BSR 20250925 Verslag raadsvergadering 20251002 Verslag parallelsessie I&O Tussentijdse rapportage 2025 20251002 Verslag parallelsessie B&A GRP Programma Riolering en Stedelijk Water 2026-2030 20251002 Verslag parallelsessie B&A Uitgangspunten Warmteprogramma 20251002 Verslag parallelsessie B&A Uitgiftebeleid-protocol Bedrijventerrein Groote Haar

Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

3

De voorzitter: Wij zijn bij het hamerstuk vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering 25 september en parallelsessies 18 september en 2 oktober. Zijn daar nog opmerkingen bij? Mevrouw Hamann: Ja voorzitter dank u wel, bij de notulen van de B&A sessie Programma Riolering en Stedelijk Water wordt een kleine aanpassing gedaan heb ik begrepen, want er staat geen toezegging van de wethouder, maar die was er wel. Dat hebben wij doorgegeven aan de griffie dus ik neem aan dat dit alsnog goedgemaakt wordt, maar wij stemmen nu dus niet in met deze notulen. De voorzitter: Ik stel voor, want inmiddels heeft de griffie dit al een beetje voorbesproken, dat dit alsnog wordt opgenomen en dat de raad akkoord gaat met inachtneming van deze wijziging. De notulen worden met inachtneming van onderstaande wijziging in de notulen van de parallelsessie B&A GRP Programma Riolering en Stedelijk Water 2026-2030 goedgekeurd en vastgesteld: Toezegging wethouder Polatli: Gorcum Actief verzoekt om jaarlijks op de hoogte gehouden te worden. Bij de PPN wordt bijgesteld en getoetst waardoor er minder voor enorme stijgingen gevreesd hoeft te worden. 5.

Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college

De voorzitter: Er komen vanuit drie fracties vragen aan de orde. Er is geen informatie vanuit het college. Allereerst vragen van de heer Van Santen van de VVD over schietincidenten in Gorinchem. Tijdens de beantwoording van vragen waar ik als portefeuillehouder actief ben, zal de vicevoorzitter van de raad mij vervangen. (Mevrouw Melissant draagt het voorzitterschap over aan de heer Tekir). De heer Van Santen: Voorzitter dank u wel, veiligheid is voor de VVD topprioriteit. Helaas zien wij dat er in het afgelopen jaar en ook recent nog diverse incidenten zijn geweest in Gorinchem waaronder zelfs schietincidenten. Die hebben veel impact gehad op de bewoners en ondernemers en er zijn terecht aanhoudende zorgen. Je zult er maar lopen als je net van de kapper komt of met de kinderen een frietje hebt gegeten daar. Het instellen van cameratoezicht bij de Gildenweg vinden wij dan ook een begrijpelijke en passende maatregel en tegelijkertijd willen wij graag weten wat het oplevert en hoe het past binnen de bredere veiligheidsaanpak van onze stad.

Wij hebben drie vragen: • Waarom en op welke gronden is gekozen voor (slechts) twee maanden cameratoezicht bij de Gildenweg? • Hoort de gemeente of het cameratoezicht effect heeft, bijvoorbeeld op het terugdringen van de incidenten of het vergroten van het veiligheidsgevoel van bewoners en ondernemers? • De gemeente heeft recent op meer plekken camera’s gezet (extra ogen). Zijn er meer locaties die de gemeente op het oog heeft en hoe worden inwoners en ondernemers betrokken bij het melden van onveilige plekken zodat wij samen dat veiligheidsgevoel weer kunnen versterken? De voorzitter: Dank u wel, de burgemeester heeft het woord voor een reactie. Portefeuillehouder Melissant: Dank u wel, met betrekking tot de eerste vraag als het gaat over cameratoezicht, op welke gronden en waarom maar twee maanden, het is zoals het gaat over de inzet van maatregelen, maakt niet uit welke maatregel, in dit geval hebben wij over cameratoezicht, kijken wij altijd of maatregelen proportioneel en subsidiair zijn. Proportioneel houdt in dat de maatregel in verhouding moet staan tot het doel dat daarmee wordt nagestreefd. Je kunt jezelf dan de vraag stellen is dit middel niet te zwaar, zijn er misschien andere middelen die passender en lichter zijn. Daarnaast mag een maatregel pas worden ingezet als er geen minder ingrijpend middel Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

4

beschikbaar is dat hetzelfde doel kan bereiken. Dus is er een lichter middel, is dat misschien toch niet beter. Vanuit proportionaliteit en subsidiariteit kijken wij naar het vraagstuk. Ik zeg bij voorbaat al, stel dat er vanavond een schietincident is, dan gaan wij niet in de schietincident camerareflex stappen. Wij moeten alles voortdurend zorgvuldig afwegen want cameratoezicht wordt namelijk als een heel zwaar middel gezien. Dus wij kijken eerst zijn er andere middelen voor handen en als het echt niet anders kan dan wordt er cameratoezicht ingezet. Dat doen wij in overleg met de driehoek (het OM, de politie en de burgemeester) en wij proberen dat zo beperkt mogelijk te doen. Daarnaast zetten wij, al dan niet maken wij dat openbaar, soms ook andere instrumenten in tegelijkertijd om ervoor te zorgen dat er weer een rustige situatie ontstaat want wij willen uiteindelijk dat de openbare orde en veiligheid wordt gehandhaafd. Ik kan dus nu ook niet zeggen hoelang het gaat duren. Soms is het korter want je begint op een gegeven moment en je maakt een inschatting, in dit geval twee maanden. Het kan zijn dat op een gegeven moment een fase is verstreken op basis van politie informatie dat wij zeggen wij stoppen ermee. Het kan ook zijn dat het verlengd wordt. Het hangt af van de situatie. Ik kan u zeggen dat er in deze situatie een aantal factoren van belang is.

Dat is niet alleen het veiligheidsgevoel dat natuurlijk belangrijk is voor de inwoners, maar er spelen in deze situatie ook andere feiten en omstandigheden die maken dat deze camera hier is neergezet. Wat wij doen, als wij even kijken naar uw tweede vraag, ik heb er al iets over gezegd als het gaat over het veiligheidsgevoel, mijn medewerkers lopen daar regelmatig rond. Zij praten met mensen. Wij hebben in ieder geval begrepen van de mensen die daar hun bedrijfsvoering hebben en die daar winkelen dat zij het heel fijn vinden dat de gemeente daar een camera heeft geplaatst. Zijn er andere locaties die wij op het oog hebben; dat is niet het geval. Ik zou op dit moment niet zomaar een locatie kunnen noemen. Mochten mensen onveiligheidsgevoelens hebben, ik weet dat sommige mensen dat op sommige plekken hebben, dan kan dit altijd gemeld worden bij de politie en bij de gemeente. Wij hebben ook wijkboa’s die heel veel in een wijk zijn. Mensen kunnen met hen spreken en soms nemen wij dan ook maatregelen. Dat is meestal geen cameratoezicht, dat zijn vaak andere maatregelen.

Tot slot wil ik toch ook even gebruik maken van de gelegenheid om u als raad te bedanken en ook het college te bedanken, want het feit dat wij nu eigenlijk heel snel camera’s in hebben kunnen zetten, dat geldt voor de Dalemsedijk en ook voor de locatie in de Gildenwijk, heeft er alles mee te maken dat uw raad geld ter beschikking heeft gesteld om camera’s aan te schaffen. Wij weten allemaal dat de politie niet bepaald goed in haar spullen zit. Wil je op een gegeven moment iets dan kun je wel besluiten tot inzet van een camera, maar vaak is die niet beschikbaar, duurt het een aantal weken en dan ben je het effect kwijt. Wij hebben twee mobiele camera’s ter beschikking die wij gewoon heel snel in kunnen zetten. Politie en het OM zijn daar heel dankbaar voor. Dat wil ik hier nogmaals gezegd hebben, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, dan geef ik nog niet het woord aan de heer Tekir, maar wacht ik op de voorzitter van de raad. (De heer Tekir draagt het voorzitterschap over aan mevrouw Melissant). De voorzitter: Dank, dan geef ik graag het woord aan de heer Tekir van D66 over het onderwerp brand in de school aan de Lange Slagenstraat. De heer Tekir: Voorzitter dank u wel, helaas een wat trieste aanleiding voor deze vragenset, de brand die eerder deze week woedde aan de Lange Slagenstraat, het oude schoolgebouw.

Het dossier Lange Slagenstraat is natuurlijk alom bekend in deze gemeenteraad. Er zijn allerlei plannen in ontwikkeling, maar dat wij als gemeenteraad, als gemeente en vooral als gebruikers van dit pand nu hiermee worden geconfronteerd, dat alles wat met zweet en tranen is opgebouwd nu voor een groot deel is afgebrand en niet meer bruikbaar is. Maar een geluk bij een ongeluk misschien, een paar maanden terug hebben wij in de raad een motie aangenomen om eens te verkennen of wij de gebruikers kunnen laten verhuizen naar het oude Gilde, wat wij dan als culturele broedplaats zouden kunnen Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

5

inrichten. U snapt dat deze trieste aanleiding voor ons ook aanleiding is om te vragen hoe staat het daarmee dus twee voor de hand liggende, maar simpele vragen: • Hoe staat het met die verkenning, dus eigenlijk de uitvoering van de motie naar de culturele broedplaats in het oude Gilde? • Kan een eventuele verhuizing nu vanwege deze situatie versneld in gang worden gezet? De voorzitter: Dank u wel, namens het college zal wethouder Mager antwoorden. Wethouder Mager: Dank u wel voorzitter, eigenlijk houdt mijn antwoord een beetje het midden tussen een mededeling vanuit het college en daarnaast wil ik uiteraard ingaan op de raadsvragen want natuurlijk zijn wij maandag allemaal opgeschrikt door de uitslaande brand in het pand aan de Lange Slagenstraat. Het college leeft mee met de gebruikers en betreurt de schade aan de persoonlijke eigendommen. Vandaag ben ik wezen kijken en het is duidelijk dat de brandhaard in de zijbeuk van het gebouw was, de korte poot. In het lange deel heeft geen brand gewoed. Vanwege de constructie van het gebouw, er wordt zelfs gezegd de degelijke constructie van het gebouw, en de goede compartimentering is de brand dan ook beperkt gebleven tot dat deel. Het korte deel dat dwars op het grote hoofdgebouw staat.

De brandweer heeft zoals u misschien gezien heeft voortvarend opgetreden en er is met heel veel bluswater geblust om een grote verspreiding van de brand te voorkomen. Daarbij is dus heel veel water gebruikt waardoor er veel waterschade is, vooral bij de ondergelegen lokalen. Het merendeel van het pand is eigenlijk gewoon gespaard, wel is er in enkele ruimten sprake van grote waterschade aan bijvoorbeeld spullen die op de grond stonden. De verzekeraar is meteen in actie gekomen, betrokken ambtenaren hebben nauw contact met hen. U kunt zich voorstellen het is maandagmiddag gebeurd, het is nu donderdagavond, daar wordt heel hard aan gewerkt. En er wordt natuurlijk ook onderzoek gedaan door de brandweer naar de oorzaak en de verdere gevolgen van de brand. Ik heb tot vanmiddag gewacht met de laatste inventarisatie omdat er eigenlijk de hele dag door hard gewerkt wordt aan hoe nu verder. Op dit moment worden diverse acties ondernomen om te zorgen dat er weer water en elektriciteit is in het pand. Verder wordt gekeken wat er nodig is om het pand weer geschikt te maken voor de zittende gebruikers. Ik heb geconstateerd dat een deel van de verlichting vanmiddag alweer werkte. De huisinstallateur heeft er vertrouwen in dat de elektriciteit en de verwarmingsinstallatie straks weer volledig operationeel kunnen zijn.

Dus in zoverre is dat ondanks alle omstandigheden toch redelijk goed nieuws voor de mensen die daar nog zitten. Ik heb ook gezien dat de huurders en de gebruikers zelf ook de handen uit de handen hebben gestoken en natte kleden al hebben verwijderd. De gemeente zorgt ervoor dat dit verwijderd gaat worden. Ze zijn met man en macht bezig om het droog te maken en dat is al behoorlijk goed gelukt. Verder heerst er natuurlijk wel wat verslagenheid, maar aan de andere kant ook een zekere opluchting dat de brandschade beperkt is gebleven tot daar waar deze begonnen is op de eerste verdieping. De exacte termijn waarop de bruikbare delen van het pand weer vrijgegeven kunnen worden is nog niet bekend. Het lijkt erop dat alleen de ruimte waar de brandhaard is ontstaan definitief niet meer bruikbaar is. Voor de overige ruimten hebben wij goede hoop dat dit op korte termijn gewoon weer gebruikt kan gaan worden. De mensen die in het hoofdgedeelte zitten zijn daar erg blij mee. Voor een deel hebben zij hun werkzaamheden ook weer opgepakt, schoongemaakt en ik zou zeggen zij likken hun wonden want het is natuurlijk wel heel erg droevig. Als je je gitaar rond ziet drijven in het water dan weet je dat daar niet erg fijn meer op te spelen is.

Het is een gedeeltelijke beantwoording van de vragen, dat besef ik, maar aan de andere kant het blijkt wel dat op het moment dat daar door de experts wordt vastgesteld dat in ieder geval een deel van het pand nog gebruikt kan worden, dat dit de voorkeur zal hebben. Wij moeten even afwachten hoe wij daar verder mee omgaan. Ik wil daar niet op vooruitlopen en ook geen verwachtingen wekken. Zoals het er nu voorstaat, durf ik dat voorzichtig aan te nemen. Dus voor zover. En nog eventjes terugkomend op het verkennen van een culturele broedplaats, het faciliteren daarvan komt aan de orde bij het cultuurprogramma waar u later dit jaar met elkaar over in gesprek gaat. Notulen raadsvergadering 16 oktober 2025

6

De heer Tekir: Voorzitter, een verduidelijkingsvraag. Dank voor de uitgebreide toelichting, het is actueel dus deze informatieverschaffing is denk ik heel relevant. Hopelijk valt er nog heel veel te redden voor de zittende gebruikers, maar ik ben nog een beetje op zoek naar de stand van zaken rondom de verkenning naar het Gilde. Ik snap dat u verwijst naar het beleidsstuk dat nog gaat komen, maar die opdracht vanuit de raad is al verstrekt. Hoe staat het daar op dit moment mee? Wat is daaraan gedaan? Wethouder Mager: Dat klopt, volgens mij is de motie in juli ingediend dus dat is nog niet zo heel erg lang geleden. Daarbij weten wij dat wij nu nog hard bezig zijn om te kijken wat er met de Lange Slagenstraat gaat gebeuren, de tender is nog niet uit. Er is nu nog geen noodzaak om voor de mensen die op dit moment gehuisvest zijn in het pand van de Lange Slagenstraat een verhuizing op touw te zetten. Voorlopig konden zij daar voor de brand blijven zitten en wij hopen dus dat dit nog even gecontinueerd kan worden. De voorzitter: Dank u wel, wij gaan naar de vragen van Stadsbelang, mevrouw Metz. Het onderwerp is camera’s op de Merwedebrug. (Mevrouw Melissant draagt het voorzitterschap over aan de heer Tekir).

Mevrouw Metz: Dank u wel voorzitter, laat ik beginnen met het college te bedanken voor de uitgebreide beantwoording en informatie rondom het plaatsen van de 113-borden bij de brug. Wij hopen natuurlijk ook dat deze preventieborden geplaatst gaan worden bij spoorwegovergangen of plekken waar mensen met regelmaat kiezen voor suïcide. Maar naast het bedanken hebben wij ook nog wat vragen waar onze fractie graag duidelijkheid over wil hebben. Op 11 februari 2025 heeft Stadsbelang via schriftelijke vragen gevraagd of het mogelijk is om camera’s en herkenningspunten te plaatsen op de Merwedebrug. Dit omdat het volgens ons van grote toegevoegde waarde kan zijn voor hulpdiensten om zo meer duidelijkheid te krijgen over wat er heeft plaatsgevonden, vanaf welke locatie en wanneer het precies is gebeurd. Dit helpt de hulpverleners met het vinden van een persoon, maar ook voor nabestaanden kan het waardevol zijn om te weten wat er met hun dierbare is gebeurd.

Op 1 september hebben wij de beantwoording gekregen van het college en wij zijn dan ook blij dat het college een verzoek indient bij Rijkswaterstraat om camera’s te plaatsen op de Merwedebrug, maar Stadsbelang heeft nog een drietal vragen: • Kan het college duidelijkheid geven over de verzoekprocedure bij Rijkswaterstaat voor het plaatsen van de camera’s? • Valt in het verzoek ook dat er aan beide kanten van de oevers en zijden van de brug camera’s geplaatst gaan worden in combinatie met herkenningspunten? • Kan het college de raad informeren over de uitkomst over het ingediende verzoek bij Rijkswaterstraat en op welke termijn verwacht het college dit te doen? De voorzitter: Het woord is aan de burgemeester voor een reactie. Portefeuillehouder Melissant: Dank voorzitter, als het gaat over de formele procedure bij Rijkswaterstraat waar u naar vraagt; er is geen formele procedure, je moet gewoon een brief schrijven en dat is wat wij hebben gedaan. Wij hebben een brief gestuurd en daarin hebben wij aangegeven dat wij Rijkswaterstraat dringend verzoeken om camera’s te plaatsen. Wij hebben overigens ook goed contact gehad, al een hele tijd eigenlijk, met de gemeente Altena omdat de brug natuurlijk twee kanten heeft, op het grondgebied van onze gemeente, maar ook op het grondgebied van de gemeente Altena.