20230706 Concept verslag raadsvergadering

Het nu stopzetten van het IHP doet meer schade dan wanneer we gaan uitvoeren wat we nu al kunnen uitvoeren. Als we vervolgens in ‘24 en ‘25 wel middelen vinden, of niet middelen vinden, ja, dan moeten we weer met elkaar in gesprek. Maar volgens mij hebben we de wethouder zojuist ook horen zeggen dat ze daar een spaarsysteem voor maken, niet alleen

G - 55

maar van alles wat we overhouden, maar ook gewoon structureel verwerken ze dat in hun plannen. En we gaan dus de vrijkomende locaties ervoor inzetten. Wij hebben in ieder geval het vertrouwen dat het voor de start nu inderdaad gedekt is, dat heeft zojuist ook wethouder Molengraaf aangegeven, en dat we inderdaad voor de toekomst er op dit moment gewoon nog van uitgaan dat dat klopt en als dat niet zo is, zodat er wel tekorten gaan komen, dat het college ook weer bij deze raad terug zal komen om dat eerlijke verhaal te vertellen. De heer Tekir: Voorzitter, ik vind dit toch wel jammer. Niet alleen het college steekt zijn kop in het zand, maar dat doet eigenlijk Stadsbelang in dezen ook. U blijft hopen dat het goed komt, terwijl we nu al weten dat die financiële middelen er niet zijn. En weet u waarom dat zo erg is? Natuurlijk willen we die schoolgebouwen renoveren, of vernieuwen, of verbouwen, maar we creëren daarmee verwachtingen in de stad die we niet kunnen waarmaken. Dat is wat wij graag willen rechtzetten en daarom scherpe keuzes vooraf maken. De heer Klein: Ik ben van mening dat ik in diverse sessies, ook met betrekking tot het IHP, alsook de toelichting hier van wethouder Mager in haar rol heeft aangegeven dat die verwachtingen nog helemaal niet op die manier geschetst worden, dus dat gewoon met die betrokken partijen wordt gesproken over wanneer en wat we uitvoeren.

Vanuit mijn plek zou ik dan willen zeggen dat ik het erg jammer vind dat de heer Tekir vanuit D66 als opleidingspartij liever wil dat we dit stopzetten in plaats van dat we gewoon doorgaan en het hoge ambitieniveau proberen na te leven. Maar dan gaan we in cirkels draaien ben ik bang. De heer Tekir: Ik wil niet in cirkels draaien, maar het woord ‘stopzetten’ heb ik absoluut niet gebruikt. Ik heb juist gezegd dat we, om het IHP zeker te stellen, vooraf duidelijke keuzes moeten maken die haalbaar zijn. Als u mij citeert, dan graag correct. De heer Klein: Ik heb u gehoord, u wilt het niet stopzetten, maar dan wil ik u uitnodigen te zeggen wat u dan op voorhand al aan de stad wilt vertellen wat we allemaal niét gaan doen. Ik ben in ieder geval blij dat het college het hoge ambitieniveau vasthoudt om de stad te gaan geven wat ze nodig heeft, daarbij een zwembad, daarbij een theater, al die onderwerpen. Volgens mij is in de verschillende sessies die we hier in de gemeenteraad hebben gehad uitgelegd dat we daar wel systemen voor kunnen bedenken, alsook de technische haalbaarheid om bijvoorbeeld een zwembad te gaan realiseren in de toekomst. Ik heb daar vertrouwen in, mijn partij heeft daar vertrouwen in en wij gaan ervan uit dat het college daar open en eerlijk over zal gaan communiceren, mocht de tijd slechter worden.

En, voorzitter, dan kunnen we in ieder geval die rode vlaggen omlaag doen. Voorzitter. Ik ben blij te horen dat wethouder Molengraaf met betrekking tot parkeren in de binnenstad de schorsing heeft gebruikt om even te gaan kijken wat er eventueel mogelijk is. Ik wil nogmaals benadrukken dat er betere oplossingen zijn om dit probleem af te dekken, dan dat we een goed systeem, een werkend systeem, ten onder brengen, want wat ik eigenlijk ook hoor: als we vroeger minder gebruik ervan hadden en in de toekomst meer gebruik, dan kun je ook concluderen dat we vroeger veel meer illegale parkeerders hadden en dat we dat nu niet meer hebben. Niet te vergeten dat de binnenstad

G - 56

overlopen wordt door toeristen, we zijn er heel blij mee, maar dat de binnenstadbewoners ook nog steeds graag parkeren. Blij ben ik ook met de toezegging over de investeringslijst. Daar krijgen we veel meer inzicht mee in de situatie, alsook over de toekomst in de jaren waar we voor staan, dus dat sluit heel erg aan bij het vertrouwen dat wij hebben in dit college. Nu naar de amendementen en moties. Omwille van de tijd wil ik niet op ieder amendement of motie afzonderlijk ingaan, maar mocht een partij heel graag weten wat ik van een motie vind waar ik niks over zeg, dan kan ik dat natuurlijk altijd delen. Ten eerste ben ik natuurlijk blij met de positieve advisering met betrekking tot de motie omtrent het Piazzacenter, het overbruggen van de kloof, het samen tuinieren, alsook de Gorcumpas, waarbij ik zeker ook de verwarring weg wil halen dat het niet ter vervanging is van een minimabeleid, maar dat we daar juist parallelprocessen zien en dat we het minimabeleid daar ideaal aan kunnen koppelen. Dan wil ik vanaf deze plek in ieder geval aangeven dat wij negatief zullen zijn over de moties waarin om meer inzicht wordt gevraagd, want dat gaat de wethouder dus geven op basis van de investeringslijst. De motie van D66 ‘Asielzoekers sneller aan het werk’. Wij voelen niet veel voor de lobby.

Ons inziens hebben we de lobbycapaciteit binnen dit huis heel hard nodig om andere zaken binnen deze stad te kunnen realiseren, dus wij zouden ervoor pleiten: haal het lobbygedeelte eruit, dan is de motie ons inziens een stuk sterker voor een gemeente als Gorinchem. Ten aanzien van de motie over de werkstudent, alsook de vrijwilligers tijdens werktijd, dus gewoon werk, is ons standpunt mijns inziens helder uiteengezet door de heer Van Veen. Voor de rest zijn wij blij met de positieve advisering van de wethouder ten aanzien van kunst in onder andere De Nieuwe Doelen, om te kijken wat we kunnen doen om die kunst in ieder geval te bewaren voor de toekomst. Dat was ‘m, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Democraten Gorinchem, de heer Schefferlie. De heer Schefferlie: Voorzitter. De uitnodiging voor het lidmaatschap van Stadsbelang zie ik maar als een deel van de sollicitatieprocedure en ik zal proberen om dan weliswaar kritisch te zijn, maar nog veel positiever daaroverheen. Om dat dan ook maar echt te proberen: wat natuurlijk op zich schoon is, is dat de discussie vanavond eigenlijk helemaal niet gaat over inhoudelijke disputen. Eigenlijk wil iedereen heel veel voor onze mooie stad.

En ook al heeft dit gebouw misschien af en toe staan schudden, ik denk dat het ook een positief effect heeft dat deze perspectiefnota meer een Stadsbelangkarakter gekregen heeft, waarin voorstellen die misschien anders als pm waren opgenomen nu robuust naar voren komen, zoals ook een miljoen voor De Nieuwe Doelen erbij. Dus dat is op zich allemaal best goed. We zitten eigenlijk best heel dicht bij elkaar in deze raad als het gaat over wat we graag zouden willen. Waar ik ook heel erg positief over ben, is de motie van ChristenUnie/SGP om de kloof te dichten. Die motie wil ik in het bijzonder aandacht geven, omdat het een heel erg groot probleem is door allerlei landelijke ontwikkelingen, maar sowieso door de cultuur die is G - 57

ontstaan dat mensen echt een broertje dood krijgen aan de overheid, met allerlei negatieve gevolgen van dien. Daar kunnen we over klagen, maar wat we vooral moeten doen, is onze eigen invloed daarop pakken en daarom vinden we die motie heel erg positief. We hebben er zelfs het idee bij dat we misschien vanuit de gemeenteraad zelf ook een groepje ombudslieden moeten vormen – de heer Koçak doet dat al met verve –, om ook patronen die wij eventueel kunnen ontdekken, want ik hoor toch wel dingen in de stad waarvan ik denk “hé, willen we zo onze dienstverlening zien?”, ook naar onszelf toe te kunnen halen. Misschien het een idee om over na te denken, het is in ieder geval een hele goede motie. Die motie brengt me ook bij de essentie van vandaag. Natuurlijk wil je wel eens net een beetje iets meer klieren in zo’n oppositie, daar weten sommige wethouders ook nog alles van, maar het gaat ook wel echt ergens om. We hebben ons echt niet in staat gevoeld om met genoeg kennis en inzicht van zaken comfort te krijgen over wat we met elkaar willen, en daar hebben we echt herhaaldelijk om gevraagd. We krijgen ook best wel wat ambigue berichten, ook vandaag, van: nee, het kan wel, het kan misschien niet allemaal, of het kan wel als het al geautoriseerd is.

We snappen die spanning en we snappen ook dat het moeilijk wordt, alleen hadden we graag wat meer geobjectiveerd in beeld gebracht gezien waar we nu denken te staan. Misschien valt het mee, die septembercirculaire, maar kunnen we met elkaar al een beetje anticiperen als het tegenvalt? Want wie weet, hebben we dan ook een aanloopje naar de stad om straks te zeggen van “hé, we anticiperen nu al op de langere termijn als het gaat over onderwijshuisvesting, welke kwaliteitsniveaus we hanteren”, zodat we niet de eerste alles krijgen en wat later misschien een heel stuk minder, of we anticiperen er al op dat we misschien net iets minder ambitieus zijn met ons nieuwe zwembad, of we kijken nog een keer naar De Nieuwe Doelen van “hé, moet het echt nog meer een lokaal iets zijn, wat misschien ook wel met 5 miljoen kan”, zodat je wel een mooi zwembad maakt. Nou, op al dat soort afwegingen hadden we graag vandaag al iets meer beschouwing gekregen, en als ik dan wel hoor van “wij hebben het inzicht wel, u had het best wel kunnen begrijpen”, ja, dan moet je al die jaren door de perspectiefnota’s heen. Kijk, wij volgen niet elke week een college van de heer Bouwmeester.

Ik zou dat best graag willen, maar we hadden, denk ik, best iets meer duidelijkheid mogen krijgen, zeker omdat we het zo vaak vroegen, en dan vind ik het jammer als er zo kattig op wordt gereageerd, al snap ik het ook wel als ik mijn eerste termijn nog eens teruglees. Maar misschien is het ook goed om dat weer te overbruggen, en daar heb ik een list op verzonnen. Onze motie trekken we in, er is een nieuwe gemaakt en die heeft veel meer CDA-gehalte, dus dat is taalkundig natuurlijk al een hele brug naar de ChristenUnie/SGP, en daarin verzoeken we toch van “hé, laten we die toezegging om eens wat meer objectiviteit, meer transparantie, te krijgen over hoe we ervoor staan, wat we heel graag vandaag hadden gehad, op weg naar die begroting dan echt aangereikt krijgen”. Dat zouden wij een belangrijke toezegging vinden om het weer meer samen met elkaar te gaan proberen vanuit de beste intenties, vanuit die inhoud die zo'n grote gemene deler kent. Nou, voorzitter, ik denk dat ik aardig op weg ben met het lidmaatschap van Stadsbelang in deze positiviteit… De voorzitter: Ik zou zeggen: ga zo door! De heer Van Willigen: Meneer Schefferlie, u speelt met vuur! G - 58

De heer Schefferlie: Ja ja, maar ik vraag dan natuurlijk ook wel iets terug, want als er één partij is die je altijd over het verenigingsleven van Gorinchem hoort, dan denk ik: ja ‘OZB, weg ermee!’, voor die verenigingen hoop ik toch echt op inkeer van Stadsbelang en dat ze ook de steun aan de verenigingen voor die mooie motie delen. De heer Klein: Voorzitter. Het begon heel positief toen de heer Van der Geest zei ‘OZB, weg ermee!’, wij zaten al te tellen wat we bij konden schrijven per jaar! Maar helaas moet ik u toch teleurstellen. Wij zien dat niet als de oplossing voor het probleem dat geschetst wordt, omdat we dan juist weer gaan uitspreiden over de rest van de stad. Dus ik ben bang dat ik u daar moet teleurstellen, maar het aanbod voor Stadsbelang staat nog steeds: u bent nog steeds welkom. De heer Schefferlie: Oké, als u in ruil daarvoor dan maar wel de motie ‘Besturen is keuzes maken met open vizier’ steunt, want die positieve titel heeft de nieuwe motie, dan hou ik u toch nog binnenboord. Voorzitter. De amendementen van de Partij van de Arbeid, daar begrepen we de reflecties op van het college. We wachten nog even af wat de partij daar zelf mee doet, maar we hebben daar dus begrip voor. ‘Aandacht voor het Piazzacenter’ vonden we een hele waardevolle motie. Wij horen ook die berichten, vooral over de toegankelijkheid van de omgeving.

Het parkeren vinden we ingewikkelder. Ik denk dat het ook veel negatieve reacties kan oproepen, maar goed dat het dan onderzocht wordt in zijn geheel. De VVD willen we ook nog aandacht geven. Wij denken niet dat het goed is om alleen voorrang te geven aan Gorcumse bedrijven, omdat de hele bedrijventerreinenstrategie al heel lang een regionale aangelegenheid is. Wat betreft de fietssnelweg in Gorinchem zijn wij terughoudend om zelf op die deskundigheid te gaan zitten. Gorcum Actief, de Gorcumpas. Wij zouden het eigenlijk veel fijner vinden als er naar Dordts model een pas zou komen die je kunt kopen, ook als je net niet uit Gorinchem komt, maar hier wel vaak komt, en dat hij voor minima gratis is. Dat zouden wij een betere variant vinden, maar wie weet komt dat later nog uit de hoge hoed als u dat misschien ook een beter idee vindt. De heer Van Santen: Voorzitter. Ik hoor de heer Schefferlie zeggen “wij zijn op zich wel voor die motie, maar wij kijken vooral naar regionaal, zeg maar, als het gaat om de Groote Haar”. Maar hoe kijkt u dan naar de bedrijven die nu in de transformatiegebieden zitten die op termijn ook naar een andere locatie moeten? Wat vindt u daar dan van? De heer Schefferlie: Ik denk dat je voor alle bedrijventerreinen in onze regio de keuzes optimaliseert als je ze ook in die situaties regionaal bekijkt.

Schelluinen-west is er een prachtig voorbeeld van hoe we problemen in verschillende locaties hebben opgelost door daar samen naar te kijken en volgens mij moeten we dat met Groote Haar doorzetten. Mevrouw Hamann: Voorzitter. De heer Van Santen reageerde net op de Groote Haar, maar ik wil nog iets over de Gorcumpas zeggen. Wij vragen het college dat te onderzoeken en met iets te komen wat voor Gorinchem goed past. Er is dus niet

G - 59

gedicteerd dat het ‘dit’ of ‘dat’ moet zijn. Dat gaat blijken, dus wij zien dan de voorstellen graag tegemoet, en dat kan best wel die Dordtse variant worden; dat zou kunnen. De heer Schefferlie: Oké, nou dat klinkt hartstikke goed. Ik hoop niet dat u me nu ook meteen een lidmaatschap aanbiedt, want dat gaat me net weer iets te ver, maar in die zin is het heel interessant om te bekijken. Maar wij willen ook heel graag welkom blijven en de poort openhouden voor Gorinchem. Voorzitter, ik hoop in deze tweede termijn ook naar ieder hier in huis weer de poort geopend te hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan de heer Oostrum, PvdA. De heer Oostrum: Dank u wel, voorzitter, en dank ook aan het college voor de reacties in eerste termijn. Ik loop ze toch eventjes na. Wethouder Molengraaf. Wat wij een zeer interessante gedachtegang vinden, en die steunen we eigenlijk ook, is dat de investeringen doorgaan, desnoods met een incidenteel niet sluitende begroting. Wij volgen dat en vinden dat een goede stap, maar met de term ‘incidenteel’ daarin. Op het knippen van het afromen van de reserve sociaal domein krijg ik straks ongetwijfeld nog een antwoord van u, maar dat betekent wat ons betreft het stapje voor 2025 nog even uitstellen. We wachten dat nog af. Ten aanzien van het parkeren van bezoekers sluit ik me toch even aan bij de heer Klein.

Waarom niet handhaven zoals het nu is en desnoods in plaats van 20 cent per uur 30 cent per uur maken? Dan heb je tenminste weer een regeling die iedereen snapt en die gewoon draaglijk is voor bezoekers, want ik vind het toch raar om mijn bezoekers straks weer met € 4 of € 5 op pad te moeten sturen. Dan kom ik bij wethouder Polatli. De voorziening degeneratiekosten. We zijn er niet van overtuigd dat die € 227.000 niet genoeg zou zijn, maar we zijn best bereid om dat stukje te laten vallen. Wat we eigenlijk wel willen handhaven, is het tweede stukje: dat de post degeneratiekosten ook geschikt wordt gemaakt voor snelle aanpak van incidentele herstelwerkzaamheden. Dat sluit ook aan bij de volgens mij schriftelijke of mondelinge vraag die de fractie van Stadsbelang – solliciteer ik nu ook al!? – een tijdje geleden heeft gesteld toen het ging over de aanleg van de glasvezelkabel. Het gaat er gewoon om dat er snel aangepakt wordt als mensen klagen over gaten in de weg. Wethouder Mager. Het ei voor het ombouwen van kantoorpanden is inderdaad gelegd en daarin beschouwen wij onze motie als ondersteunend, dus we snappen eigenlijk even niet waarom u dat niet positief ondersteunde, maar misschien krijg ik daar in tweede termijn nog helderheid over. Bij wethouder De Boer vond ik het interessant te horen dat kleinschalige duurzaamheidsprojecten zonder leges kunnen.

De vraag bij mij is dan gelijk: is een dak van een Vereniging van eigenaren waar onzichtbare zonnepanelen op gelegd worden een klein of een groot project? Ik ben benieuwd. Wethouder Dansen. Blij dat we elkaar gevonden hebben op een aantal positieve zorg moties, dat moeten we voortzetten. En dan de burgemeester zelf. Burgemeester, u maakte de fantastische opmerking dat het vaak ook lijkt alsof de overheid de burger wantrouwt, niet vertrouwt, wantrouwt. Dat is G - 60

iets wat wij in ons verkiezingsprogramma eigenlijk ook al gezien hadden. Wij schreven in ons verkiezingsprogramma dat in Gorinchem moet worden geregeerd vanuit het vertrouwen in de burger. Dat willen we graag nog een keer benadrukken. Daar zijn wij ontzettend voorstander van en in die zin sluit ik me graag bij u aan. Dan kom ik bij de moties. De motie over aandacht voor het Piazzacenter snappen wij. We vinden hem ook heel sympathiek en we snappen de zorgen die er zijn rondom het Piazzacenter, alleen: we willen ook voorkomen dat het parkeren zich over de hele wijk gaat verspreiden. In die zin denken wij nog even na of we de motie wel gaan steunen, of dat we hem opzij leggen. De voorzitter: Interruptie de heer Klein. De heer Klein: Ik snap het, parkeren is altijd een heel spannend onderwerp. Maar laten we het niet alleen beperken tot het parkeren. Kijk, de motie roept op tot onderzoek, roept op tot het gesprek. Wij halen uit de gesprekken met de winkeliersvereniging in ieder geval de terugkoppeling dat daar heel veel behoefte aan is. Dus wij roepen eigenlijk hier op: onderzoek het, ga het gesprek aan en bekijk wat de oplossing is. Daarin hoop ik dat we uw steun kunnen vinden voor deze motie. De heer Oostrum: U heeft de juiste woorden gebruikt, onderzoeken en in gesprek gaan. Dat zijn prima termen, dat willen wij ook.

Laten we echter niet vergeten dat de gemeente niet alleen partij is. Een beleggingsmaatschappij is eigenaar van Piazza en als je naar de gemeente toekomt om alle problemen te laten oplossen, sla je de belegger over, en vaak moet je bij de belegger eerst maar eens beginnen, dat is je huisbaas, om daar de oplossingen te zoeken voor bijvoorbeeld veiligheid binnen het Piazzacenter. Maar we gaan de motie steunen. De motie ‘Besturen zonder blinddoek’ is zojuist vurig toegelicht door de heer Schefferlie. De aangepaste motie steunen wij uiteraard nog steeds van harte en dienen wij ook mede in. De motie ‘Passend loon voor de sociale werkplaats’. Ik begreep van de wethouder dat al onderzocht wordt hoe zo goed mogelijk maatregelen kunnen worden genomen jegens die werknemers. In dat geval beschouwen wij het als een positieve ondersteuning van het beleid, maar we zijn bereid de motie in te trekken als u straks nog eventjes herformuleert zoals het gebeurt. ‘Borg de jeugdzorg’, het afromen van het sociaal domein. We zijn eigenlijk ook benieuwd hoe de SP daarover denkt, maar ook daar wacht ik nog eventjes op het antwoord van het college. De ervaringsdeskundigheid in de jeugdzorg en meer aandacht voor cultuursensitieve zorg. Dank wethouder Dansen, maar als positieve ondersteuning handhaven wij dus de moties en rekenen op veel steun. De voorrang voor de Groote Haar vinden we ook positief.

De fietssnelweg rond Gorinchem. Wij kunnen alleen maar constateren dat er steeds meer knelpunten worden toegevoegd aan het Fietsplan, en dan ook nog eens als onderdeel van het mobiliteitsplan. Toevoegen aan plannen leidt vaak tot vertraging. Wat ons betreft moet gewoon snel worden gestart met de knelpunten uit de mobiliteitsnota en uit het Fietsplan. Het overbruggen van de kloof. Daar zei ik al over: daar zijn we voor. Ook de motie ‘Bee happy!’ zullen we steunen. Positief staan we eveneens tegenover de motie ‘Samen tuinieren’.

G - 61

En dan de Gorcumpas. Die motie komt zo bekend voor. Ik denk dat hij 25 jaar geleden voor het eerst is ingediend en dat was in een periode waarin er heel veel bezwaren waren om het in te voeren. We vinden het een prachtige uitdaging om het opnieuw te onderzoeken en we zullen deze motie dan ook van harte ondersteunen. De motie met de titel ‘Asielzoekers sneller aan het werk’ zullen we ook steunen. Ook de motie over werkstudenten bij de gemeente Gorinchem kan op onze steun rekenen. De gemeenteambtenaar de mogelijkheid bieden om vrijwilligerswerk te verrichten tijdens werktijd staat volgens mij al in de cao; ik meen zelfs 4 dagen per jaar. Positief zijn we over de motie ‘mensen in woningnood niet onnodig belasten met leges’ We aarzelen een beetje over de motie ‘OZB, weg ermee!’. Wij hebben het gevoel dat dat ook al een keer onderzocht is en dat er allerlei juridische problemen waren, maar we vinden de motie dermate sympathiek dat we in ieder geval vinden dat het nog eens onderzocht moet worden. ‘Sparen voor later voorkomt een kater’ klinkt ook heel goed. Wij vinden alleen dat je voor incidentele kansen die landelijke evenementen en de landelijke overheid of de televisie ons bieden altijd bereid moet zijn om gewoon incidenteel geld beschikbaar te stellen, zoals nu vijf ton voor Sinterklaas. Voor ons hoeven we daar niet voor te sparen, maar ik hoor dat later nog. De kunstwerken.

‘De draak en Sint Joris’ is natuurlijk een bijzonder kunstwerk, al denk ik dat er nog meer kunstwerken zijn die aandacht verdienen, maar deze motie zullen we ook zeker steunen. Mevrouw Stevens: Voorzitter, ik wil erop wijzen dat die andere kunstwerken achter de derde bullet ook genoemd worden. De heer Van Houwelingen: Ik heb nog een vraag over de motie van de PvdA betreffende het onderzoek naar de ombouw van kantoorpanden. Ik weet niet helemaal wat daarover daarnet gezegd werd, maar volgens mij staat het ook in de woonvisie en was die niet helemaal nodig, maar wat mij vooral opviel was het veelvuldig gebruik van de term ‘flexibel’. Wat bedoelt u daarmee? Is het gewoon flexibele bouw, of zijn het flexibele contracten, tijdelijke huurcontracten? De heer Oostrum: Ik ben er heel ruimdenkend in: flexibel waar het flexibel kan zijn. Dank u wel. Amendement A03:Degeneratie-opbrengsten voor snelle aanpak herstelwerkzaamheden Indieners stellen voor het raadsvoorstel als volgt te amenderen: Toevoegen aan punt 4: 4. in te stemmen met de vorming van een voorziening Degeneratiekosten en deze in te zetten voor snelle aanpak van incidentele herstelwerkzaamheden.

De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Santen, VVD. De heer Van Santen: Voorzitter. Ik hoor toch ook heel veel mooie woorden weer vandaag en volgens mij komt de raad – ik hoorde de heer Schefferlie er ook al een beetje over – op veel fronten wel dichter bij elkaar. Ik vind dat constructief. Zo zei ook het CDA bijvoorbeeld dat de samenwerking buiten de raadzaal over het algemeen positief is. Nou, dat beamen wij. Hartstikke goed en ik hoop dat dat hier ook steeds beter gaat worden, en volgens mij is dat ook zo. G - 62

Heel veel mooie woorden heb ik vanavond ook gehoord in de beantwoording van onze vragen, en daar zijn we heel tevreden mee. Als ik hoor dat we met ‘Bliek in actie’ de nodige acties gaan verrichten, ook om dat te vereenvoudigen, lijkt me dat fantastisch. We zijn nog even benieuwd naar die termijn; dat zouden we in de tweede termijn nog horen van de wethouder. Over de tijdsperiode met betrekking tot de opslag in de regio is nu in ieder geval meer duidelijkheid, dank daarvoor. En als het gaat om het afvalbeleid: er werden oplossingen genoemd en je kunt erover twisten wat dan de beste oplossing is, wat niet, wat wel?, maar ik hoor in ieder geval dat er een aantal oplossingsrichtingen zijn, dus daar zijn we ook heel tevreden mee. Dus hartstikke mooi. Waar we helemaal tevreden mee zijn, is het verder ondersteunen van het ondernemersinitiatief. Dat lijkt ons echt heel mooi. Als we zien hoe dat in Dordrecht gaat en ook alle dingen die daarin genoemd staan, bijvoorbeeld het Ondernemersfonds en alle ideeën die daarbij zijn, zou ik de wethouder willen adviseren om daar vooral ook goed naar te kijken. Het lijkt ons heel erg mooi om dat in Gorinchem ook te omarmen, dus hartstikke goed. Het laatste waarover we met elkaar, denk ik, nog wat meer moeten gaan praten, en waar ook best wel wat ideeën voor zijn, is dat stukje vanuit de looproute van het station naar de binnenstad.

Het lijkt ons inderdaad goed om dat dan met de raad ook wat breder te bekijken, van: waar zitten nou de ideeën, waar kunnen we met z’n allen op inzetten, wat niet, wat wel? Want er zullen best dingen zijn die ook bij andere fracties leven, denk ik, om daar iets moois van te maken met elkaar. Dus ook hartstikke leuk. Dan de moties die we hadden. Ja, Groote Haar, kijk: het is ook een stuk integraliteit, hè? Ik wil even naar de heer Schefferlie toe. Het kan gewoon niet zo zijn dat mensen die hier wonen of werken moeten gaan vertrekken omdat hun bedrijf hier niet meer gevestigd kan zijn. Dat willen we juist voorkomen en we snappen ook best dat dat regionaal ook goed bekeken moet worden, vandaar dat we ook het stukje hebben opgenomen in die motie om integraal dingen te bekijken, dus ook met doorverhuizingen, of misschien dat een bedrijf van het ene naar het andere bedrijf wil hoppen, dat zou zomaar kunnen. Maar je moet het bekijken en je moet er iets mee doen. Als je dat niet doet, zijn we uitgespeeld op dat niveau, en dan zijn we die bedrijven gewoon kwijt. Goed dat de wethouder serieus wil kijken naar de motie over de fietssnelweg. Ik hoor wel dat die mogelijkheid nog wat meer bekeken moet worden en ook het tijdspad werd volgens mij nog als een punt van aandacht benoemd. Wij willen ook niet de beroerdste zijn en willen ook gewoon kijken wat de mogelijkheden daarin zijn.

Dus in dat kader heb ik die motie iets aangepast, om wat flexibeler te zijn, ook naar de collega’s toe. Voor de goede orde: we trekken de eerste motie in en samen met SP en Gorcum Actief dienen we in plaats daarvan een motie in waarin we het college oproepen de fietssnelweg langs de noordkant van de A15, parallel aan de A15, verder in kaart te brengen, deze mogelijkheid mee te nemen als mogelijkheid in het nieuwe uitvoeringsprogramma van de mobiliteitsvisie en hiervoor dan een plan op te stellen uiterlijk 2024, dus daar even wat meer ademruimte mee te scheppen. Op die manier kunnen we als raad deze route dus goed afwegen in een geheel. Kortom, meer kansen dus.

G - 63

Dat gezegd hebbende over de reacties, wil ik nog even op de moties ingaan. Ik zal ze niet allemaal benoemen, ik ga gewoon even in op degene waar wij nog wat aandacht voor hebben. Ik begin bij de Gorcumpas. Wij gaan wij gaan die steunen, maar wij denken wel dat het een lastige kan zijn in een stad als Gorinchem, want we hebben gewoon niet de orde van grootte van andere steden waar deze pas al best wel een strijd gaat zijn. Dus we zijn gewoon best wel benieuwd naar de levensvatbaarheid hiervan. Het is een onderzoek, heb ik begrepen, dus we gaan die uitkomsten gewoon scherp bekijken. Waar we ook in meegaan, is de motie over het overbruggen van de kloof van ChristenUnie/SGP. Breder oppakken lijkt ons sowieso helemaal prima, want dat versterkt elkaars effect denk ik ook in dit in dit kader, dus die zullen we ook steunen. We gaan ook de ‘Gooi kunst niet weg’-motie steunen van de SP, al denken wij dat het best wel een uitdaging zal worden met mozaïek en dergelijke, en ik weet dat de hele binnenstad vol zit met mozaïek. Het moet alleen niet de bouw van het nieuwe theater tegen gaan staan, of enorme kosten met zich meebrengen. Dan moeten we het misschien niet doen, maar we vertrouwen de wethouder en het college een beetje in het oordeel daarin. De motie van de Partij van de Arbeid over meer aandacht voor cultuursensitieve zorg gaan wij steunen.

Ook de motie over ervaringsdeskundigheid in de zorg gaan we steunen. Het lijken ons goede aanvullingen op het geheel in een toch al best wel complex domein uiteindelijk. Over de ombouw van kantoren heb ik volgens mij in november vorig jaar al een discussie gevoerd met de heer Oostrum. Er wordt heel erg gestuurd naar huur en dat vindt onze fractie niet juist. We willen graag ombouwen, dat is destijds ook besproken, maar ook koop moet daarin wat ons betreft een optie blijven. Nou weet ik dat wethouder zegt dat ze daarmee al bezig zijn… De heer Oostrum: Ik zei al: flexibiliteit waar het flexibel kan zijn. Dus als u koop wilt, mag dat wat ons betreft ook daarin. De heer Van Santen: Dat is wel een ander verhaal dan u in november had… De heer Oostrum: Nee, nee! De heer Van Santen: Ik zou de notulen nog even teruglezen dan. Maar in dat kader heeft de wethouder ook aangegeven dat we er eigenlijk al mee bezig zijn, dus we volgen een beetje de wethouder in die redenering, maar misschien kan de wethouder daar nog iets over zeggen in de tweede termijn, want het is inderdaad wel een belangrijk punt, ook voor ons. De motie van het CDA ‘Maak verduurzamen minder duur’ vinden we ook een goede motie eigenlijk, al denken we wel dat hij al een soort van uitgevoerd is. Niettemin is het een goede motie en een goed punt wat u had gezien.

Dus daar gaan we ook niet flauw over doen, die gaan we steunen. ‘Sparen voor later voorkomt een kater’ is weer origineel gevonden. Sparen kan, maar we moeten wel een beetje waken voor een precedent en ik denk dat we ook een goede citymarketing moeten inzetten om de stad op de kaart te houden. In dat kader willen we dat ook steunen, om gewoon te kijken wat er op ons pad komt daarin. G - 64

Dan kom ik bij de moties van D66. ‘Asielzoekers sneller aan het werk’. Sorry, maar wij vinden het toch echt landelijk een groot ding, Het is nu ook een groot ding, het is een lobby en een pilot tegelijk inmiddels. Je mag overal een mening over hebben, maar het lijkt ons wel goed om die discussie landelijk gewoon af te wachten voor een deel, ook op die pilot. Los daarvan denken we dat er best wel een precedent kan zijn. Ik kan er een hele discussie over voeren, maar dat zouden we dan landelijk moeten doen, denk ik. Maar goed, het is gewoon niet iets waar wij achter kunnen staan… De heer Krol: Voorzitter, bij wijze van interruptie… De voorzitter: De heer Krol. De heer Krol: Ik wil graag even op dit punt ingaan, om te voorkomen dat we, net als in Den Haag, hier een soort tegenstelling krijgen met ChristenUnie/SGP en D66 aan de ene kant en de VVD aan de andere kant… De heer Van Santen: En het CDA! De heer Krol: Het CDA weet ik nu even niet! Ik snap wat u zegt. De landelijke lobby, de SP ging er ook op in, is lastig. Als we naar de lokale situatie kijken, zien we dat er hier in Gorinchem gewoon best veel statushouders zijn die met hun ziel onder de arm lopen omdat ze geen kant op kunnen met hun talenten en best wat zouden willen doen.

Er gebeurt echt wel wat, maar wij willen juist oproepen om die groep, die hier is en onderdeel is van onze samenleving, toch nog even nadrukkelijker te steunen, zeg maar, in uiteindelijk die route richting betaald werk en meedoen. Als we dat landelijke verhaal er toch wat van los zingen, is er dan steun bij u te vinden om vooral die inzet hier lokaal wel met elkaar op te gaan pakken? De heer Van Santen: Nou, ik denk dat het ten eerste een goede stap is om dat lobbyverhaal eruit te halen, maar ik weet niet of het bij ons gaat werken. Wij vinden het sowieso lastig om dit te beoordelen, want er zijn gewoon heel veel haken en ogen aan en daarom zijn bijvoorbeeld ook die 24 weken in het leven geroepen. Nou gaan we toch die landelijke discussie een beetje voeren, want er zitten haken en ogen aan als het gaat om uitkeringsgerechtigdheid, als het gaat om de vraag hoe we dat juridisch allemaal netjes kunnen ondervangen. Daar zit bij ons een beetje de wrijving, zeg maar. Die pilot spreekt ons inderdaad al meer aan dan die lobby, dat ben ik wel met u eens. Wij vinden het ook heel sympathiek wat u daarmee bedoelt, alleen: we denken dat we nu, in het heetst van de strijd, beter even het landelijke kunnen afwachten en kijken hoe we daar dan mee om moeten gaan. De voorzitter: Mevrouw Albert Heidenrijk. Mevrouw Alba Heijdenrijk: Ik wil een kleine aanvulling geven.

Ik begrijp op zich best wel dat er haken en ogen aan zitten, dat is vaak als je iets met een pilot opstart, tegelijkertijd hoeven we het wiel niet opnieuw uit te vinden, want in onder andere Maastricht gebeurt dit al. In die zin is het wel degelijk mogelijk, alleen moet je af en toe ook buiten de lijntjes durven kleuren in dit soort situaties.

G - 65

De heer Van Santen: Ja, dat kan, alleen vind ik dit nu niet het momentum en ik heb daar ook mijn beweegredenen voor genoemd: dat er landelijk best wel veel aan de hand is op dit dossier en ik vind het ook lastig om dan te gaan zeggen van “nou, laten we het dan nu in Gorinchem maar wel gaan doen”, terwijl we daar nu net misschien nieuwe regelgeving voor gaan verzinnen. Maar ik weerhoud de collega’s er niet van om daar wel iets over te vinden. Dat is even het standpunt vanuit ons. Ik denk dat ik nu wel genoeg gezegd heb over de moties. Het is ook mooi om te zien dat we verder werken aan de groene stad en ik denk dat het met onze steun aan de moties ‘Bee happy!’ en ‘Samen tuinieren’ vast nog groener wordt. Daar laat ik het even bij. Dank u wel.

Motie M22: Fietssnelweg Gorinchem De raad der gemeente Gorinchem, in vergadering bijeen op 6 juli 2023; overwegende dat - Gorinchem Noord de aangewezen locatie is voor een groot deel van de regionale onderwijshuisvesting; - scholieren over het algemeen fietsen, door de stad langs diverse gevaarlijke knelpunten en/of over industrieterrein Papland; - een deel van de infrastructuur reeds aanwezig is op deze locatie; - er steeds meer snellere (elektrische) fietsen zijn die beter gedijen op een fietssnelweg; - de fietsroute ook een (meer) directe verbinding realiseert voor diverse sportgelegenheden; - een directe fietsroute voor forenzen ook wenselijk is in aanvulling op de realisatie van Groote Haar; roept het college op - de fietssnelweg, langs de noordkant van de A15 en parallel aan de A15 snelweg, verder in kaart te brengen; - dit mee te nemen in het nieuwe uitvoeringsprogramma van de Mobiliteitsvisie 2024-2027; - hiervoor een plan op te stellen en dit uiterlijk eind 2024 aan de raad terug te koppelen.

De voorzitter: Dank u wel. ChristenUnie/SGP, de heer De Pagter. De heer De Pagter: Dank u wel, voorzitter. We zijn dankbaar voor de reacties van het college en zoals ik in mijn eerste termijn heb aangegeven, hebben we ook vertrouwen in de plannen voor de komende jaren. Een meerjarensystematiek heeft een dynamisch karakter en verwacht ook van ons bewegingsbereidheid te tonen om mee te bewegen en positief kritisch te zijn en te blijven. We hadden nog wel een aantal vragen gesteld over een onderzoek en dat waren, denk ik, vragen aan wethouder Mager over een mogelijke lobby naar Den Haag: dreigen er gezinnen uit huis gezet te worden, zijn er voldoende instrumenten voor onze gemeente beschikbaar om te kijken hoe het gaat met gezinnen die in armoede dreigen te komen, of die euro’s tekort komen in de maand? Daar verwacht ik nog een reactie op, al twijfel ik nu even aan wie ik dit moet voorleggen, aan u, of aan mevrouw Molengraaf. Het ging over het stukje waarin ik het had over dat landelijk onderzoek van de commissie Sociaal Minimum, waarin geschetst werd dat huishoudens in de bijstand met kinderen maandelijks enkele honderden euro’s tekort komen. Graag vanuit het college de ideeën binnen onze gemeente hoe we daarmee omgaan.

Is er een lobby naar Den Haag, dreigen gezinnen binnen onze gemeente uit huis gezet te worden en hebben we genoeg instrumenten om kinderen binnen deze gezinnen daarvan te vrijwaren en deze misère zoveel mogelijk te voorkomen?

G - 66

Gehoord de reflectie van het college qua adviezen dan wel toezeggingen die zijn gedaan, wil ik ingaan op de amendementen en moties waar wij niet mee instemmen. Dat zijn beide amendementen van de PvdA, de motie omtrent degeneratie, de motie ‘Besturen zonder blinddoek’, ‘Onderzoek ombouw kantoorpanden’, de motie ‘Werkstudenten’, ‘Vrijwilligerswerk tijdens werktijd’, ‘mensen in woningnood’, de motie ‘OZB, weg ermee!’’ en ‘Besturen is keuzes maken’. Ook zullen we niet instemmen met de motie over passend loon bij de sociale werkplaats, al doet dit wel een beetje pijn, omdat we ook zien dat hier het risico van rechtsongelijkheid kan opdoemen. We moeten niet een situatie realiseren dat er verschil ontstaat tussen collega’s die bij Avres werkzaam zijn, maar in andere gemeenten woonachtig zijn. Dan zou er dus rechtsongelijkheid ontstaan en we hopen dat de ontwikkelingen binnen de cao ook daar een passende oplossing voor zal treffen. Dat is de lopende route.

De moties die we wel steunen zijn ‘Aandacht voor het Piazzacenter’, ‘Aandacht voor cultuursensitieve zorg’, ‘Gorcumse voorrang Groote Haar’ – dank voor de toelichting zojuist gegeven door de heer Van Santen –, de motie ‘Fietssnelweg Gorinchem’ – ook dank voor de aanpassing hiervan –, de motie ‘Gorcumpas’ van Gorcum Actief, de motie ‘Sparen voor later’ – we zijn wel van het sparen, dus dat heeft zeker onze steun –, de motie ‘Maak verduurzamen minder duur’ en de motie ‘Gooi kunst niet weg’. Daarnaast steunen we uiteraard de moties die we zelf hebben ingediend, dan wel mede hebben ingediend. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Gorcum Actief, mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: Dank u wel, voorzitter. Er zijn zoveel moties en amendementen ingediend dat je haast niet meer weet waar te beginnen. Eerst wil ik het college danken voor de heldere en duidelijke antwoorden. De wethouder financiën heeft beloofd met een lijstje te komen voor de begroting. Die duidelijkheid vinden wij ook heel belangrijk, dus ik snap wel dat daar veel naar gevraagd wordt, maar ik zou zeggen: we worden strakjes wel op onze wenken bediend, dus dat gaan we zien. Wat in de toekomst wel en niet kan, zal ook de toekomst leren. Daar kun je niet altijd op voorsorteren. Het lijstje komt dus. Ik verbaas me soms wel eens een beetje over de vinnigheid van sommige reacties als het financieel wat moeilijker wordt.

Sommige partijen trekken nu fel van leer, terwijl er toch wel degelijk een kans is geweest om over dat lijstje te praten, namelijk op 11 mei. Toen was er een B&A en was het antwoord aan de wethouder: het college moet zelf maar met voorstellen komen, en dat gebeurt nu dus. De heer Schefferlie: Voorzitter, bij wijze van interruptie. Misschien even ter verheldering, en dat hebben we ook in het voorjaar al gedaan. Kijk, de situatie is zo complex dat wij liever objectieve informatie krijgen over hoe een en ander zich nu verhoudt, wat we al hebben geautoriseerd, wat we nog van plan zijn en wat ons ter beschikking staat. Als je dan zou concluderen dat je daar niet helemaal uitkomt, wat wij eigenlijk vermoeden, moet je scenario’s voorgelegd krijgen. Dat vind ik normaal bestuurlijk werk, van waaruit je dan wat gestructureerd als raad het gesprek met elkaar kunt voeren. Die facilitering zou ik dus eigenlijk al eerder gewild hebben. We hebben er nu weer om gevraagd, oké, het komt eraan, maar zo hebben wij het bedoeld. Ik denk dat G - 67

je dan een goede rolverdeling hebt tussen college en apparaat en wij als raad, om dat uiteindelijk op die manier te kunnen doen. Mevrouw Hamann: Ik denk dat die kans nog komen gaat en dat we de handreikingen als raad dan ook moeten oppakken, ook als het gaat over bijvoorbeeld een klankbordgroep. Die suggestie is meermaals gedaan en dan kun je aan de voorkant praten over al dit soort zaken. Dus ik zou daar zeker voor zijn. Nu is het inderdaad nog een voorsorteren. Wij blijven graag scherp aan de wind varen, dat durven we best, maar eigenlijk niet met D66, met de heer Tekir, want die steekt eerst zes rode vlaggen uit en dan kapseist het bootje. Daar hebben we niet zoveel zin in. De heer Tekir: Even ter correctie: het waren vijf rode vlaggen! Mevrouw Hamann: Ik heb dat niet helemaal verstaan. De heer Tekir: Het lijkt erop dat u meer niet hebt verstaan. Mevrouw Hamann: Ik versta het nog steeds niet, maar goed. Dat neemt niet weg dat wij niet blind zijn voor de problemen en het gepuzzel zien. Wij zijn heel erg blij met de oproep van de heer De Pagter om te gaan praten met de stad en te kijken of er weer iets van vertrouwen van de inwoners te winnen is. Wij zien wel dat geruzie hier in de raad niet bijdraagt aan het imago van de lokale politiek. In de landelijke politiek is men al lang teleurgesteld, maar lokaal gaat het net zo hard, zie ik zo.

Dus ik denk dat het goed is als wij proberen dat anders te doen en dat we ook gaan beginnen met praten met de inwoners van de stad. Wij steunen die motie van harte. Over tuinieren en De Ridderbucht: ik sta ervan te kijken dat die grond daar vervuild is. Daar schrik ik wel van, maar misschien is er een andere plek. We zijn blij dat de wethouder hier serieus werk van wil gaan maken. Over de Gorcumpas hebben we al best wat gepraat. We zijn erg benieuwd wat er uit de inspanningen van de wethouder gaat komen. Wat ons betreft moet het een pas zijn dat je als Gorcumer kunt zeggen: ik ben trots op mijn Gorcumpas. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. D66, de heer Tekir. De heer Tekir: Voorzitter, dank u wel. Voordat ik inga op de moties, en ik ga ze lang niet allemaal behandelen, dus dat zal ik kort houden, moet mij wel iets van het hart. Dat komt mede voort uit de woorden van mevrouw Hamann, die vindt dat het vinnig wordt als wij in deze raad met elkaar de financiën kritisch tegen het licht houden. Ik vind dat toch wel jammer. Ik beschouw ons, als raad, als het hoogste orgaan van deze gemeente en wij hebben een controlerende rol richting het college ten aanzien van plannen en ambities die wij willen realiseren, en om dan weggezet te worden als vinnig, vind ik onterecht en doet ergens ook wel pijn.

Ik snap natuurlijk dat een kritische beschouwing op de financiële keuzes, als je in de coalitie zit, of als je in het college zit, geen fijne boodschap is, maar wat ik wat ik zo mis, ook bij u, mevrouw Hamann, is dat ondanks een uitvoerige, inhoudelijke onderbouwing van mijn pleidooi er geen enkele inhoudelijk tegengeluid komt. Het enige wat ik vooral hoor is: we hopen dat het goed komt, we

G - 68

hebben vertrouwen. Wij hebben ook vertrouwen, maar we willen ook zien dat het allemaal financieel mogelijk is. De voorzitter: Mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: Ja, dan wordt het dus toch weer vinnig, hè? In de eerste termijn zijn we daar uitgebreid op ingegaan en in de tweede termijn hebben wij ons vertrouwen uitgesproken in de lijstjes en de matrixen en alle dingen die gaan komen voor de begroting. Dus wij wachten dat gewoon af en dan gaan we het daarover hebben. En ja, ook de heer Tekir is natuurlijk hartstikke welkom in die klankbordgroep financiën. Ik zou zeggen: ga meedoen! De heer Tekir: Ja voorzitter, dat is dus precies wat ik zeg: mevrouw Hamann geeft continu aan dat ze het allemaal af wil wachten en dat is prima, maar wij geven vanuit D66 onze zorgen aan en die onderbouwen wij. Ik vind het zo jammer dat de reactie, niet alleen van u, maar ook van het college, op die rode vlaggen – zo noem ik het even – ontwijkend is, vaag is en ons niet overtuigt dat het allemaal goed komt.

Natuurlijk hopen wij ook dat het goed komt, natuurlijk hopen wij ook, zeker als onderwijspartij, meneer Klein, dat die schoolgebouwen gerealiseerd worden, maar onze zorg zit hem erin dat, als wij ambities blijven stapelen, wetende dat we het financieel niet gaan redden, het dan een doorgestoken kaart is en dat we vroeg of laat onszelf tegen zullen komen en dan de keuze moeten maken om fors te bezuinigen, en dat is wat wij vóór willen zijn. Dat is wat wij ook vóór willen zijn voor het college, om te voorkomen dat we moeten snijden. In die beruchte sessie over investeringsplannen was de afdronk van de presentatie die werd gegeven: raad, geef maar aan waar we kunnen bezuinigen. Die vraag is al gesteld, hè, dus laten we daar ook niet heel moeilijk over doen. Mevrouw Hamann: Volgens mij was de vraag niet zozeer “waar kunnen we bezuinigen?”, maar “waar geven we prioriteit aan?” Dat is wat anders. De heer Tekir: Voorzitter. Ook de wethouder voor financiën keek niet met een goed gevoel terug naar die sessie, dus laten we het even daarop houden. Dat was geen geslaagde sessie. Dat willen we vóór zijn en dat kan met de motie die nu is samengevoegd, en die zelfs van titel is gewijzigd. Door met een open vizier keuzes te maken, kunnen we dat inzicht verkrijgen.

De heer Klein stelt ons dan de vraag van: geef dan aan waar u die keuzes zou willen maken? Dat zou ik graag willen doen, maar laten we dat inzicht dan op tafel leggen. Het is toch opmerkelijk dat het college aangeeft dat dat wel bij de verschillende collegeleden, of bij de wethouder financiën, in het hoofd zit, maar dat dat nog niet met ons is gedeeld? De voorzitter: Interruptie de heer Klein. De heer Klein: Ik hoor de heer Tekir zeggen dat hij keuzes wil kunnen maken. Ik snap die behoefte, dat heb ik net ook in mijn pleidooi aangegeven, maar mijn afdronk van de wethouder zojuist is, en misschien zit ik er volledig naast en spreekt ze mij dat tegen in haar tweede termijn, dat zij heeft toegezegd dat er een overzicht komt van alle investeringen en waar dan wel of niet geld voor is. Dat is in ieder geval hoe ik het heb gehoord en dat is volgens mij precies wat er gevraagd wordt. G - 69

De heer Tekir: Dat ben ik met de heer Klein eens, maar dat bevestig ik ook. Wij kunnen pas de keuzes maken op het moment dat wij dat overzicht krijgen. Daarom vind ik het zo jammer dat dat vandaag bij deze integrale afweging niet op tafel ligt. De heer Klein: Ja, die snap ik, maar ik ben in ieder geval blij dat het er nu gaat komen. De heer Tekir: Dan hoop ik ook dat u die motie wel steunt, zodat we met de raad goede keuzes kunnen maken. Maar ik ben bang dat u dat niet gaat doen. De heer Klein: Daar kan ik nu nog geen uitspraak over doen, voorzitter, aangezien de motie nog niet op iBabs staat. Dat zal dus moeten blijken. De heer Tekir: Goed. Voorzitter. De collegereactie op de financiële beschouwing leidt er niet toe dat wij zijn verlost van onze zorgen, de rode vlaggen die ik heb genoemd en toegelicht. Het college geeft aan te verwachten dat de rente en de inflatie in de zomer zullen dalen. Dat is precies wat ik aangaf, namelijk hópen dat het goed komt. Het college geeft aan dat de septembercirculaire soelaas zal bieden. Ook dat is precies wat ik noemde, namelijk hopen dat het goed komt. We willen graag zién dat het goed komt. De heer De Pagter: Voorzitter, bij wijze van interruptie… De voorzitter: De heer De Pagter.

De heer De Pagter: U bent werkzaam in de financiële sector en volgens mij is meerjarensystematiek een systematiek die dynamisch is, waarvan we niet altijd weten dat alles vooraf in beton gegoten kan worden, waarbij we moeten anticiperen op de ontwikkelingen die in de markt zijn, en daarbij kunnen we niet alles van tevoren aftikken, een kruisje erbij zetten en een kringeltje erdoorheen halen. De ontwikkelingen in de markt zullen ons vragen om positief-kritisch te blijven zijn. Ik vind het soms een beetje jammer dat u daaraan vast blijft houden en dat de toezegging van de wethouder bepaalde zaken niet bij u weg heeft genomen. Alleen, ik vraag u ook om vanuit de kennis en kunde met betrekking tot het werken met financiële systemen en meerjarenbegrotingen, u te realiseren dat dat ook vraagt om op de geijkte punten daarin positief-kritisch te blijven. De heer Tekir: Voorzitter. De heer De Pagter heeft helemaal gelijk. Natuurlijk zijn er allerlei onzekerheden en risico’s die je in je begroting opneemt. Dat doen wij ook in de paragraaf weerstandsvermogen en die staat ook niet ter discussie. Ik heb vorig jaar bij de behandeling van de perspectiefnota aangegeven dat het college scherp aan de wind vaart, en dat is prima, maar dat is nu omgeslagen. Het is nu omgeslagen naar een soort systematiek waarin we gaten met gaten vullen.

Dat is niet meer dealen met onzekerheden, maar op het moment van besluitvorming al weten dat de financiële dekking er niet is. En ja, meneer De Pagter, ik kom uit de financiële wereld en er geldt voor mij één stelregel: op het moment dat je plannen vaststelt, moet de financiële dekking zeker zijn, dan moet je ook op dat moment zeker weten dat je die plannen kunt uitvoeren. Dat is wat we op dit moment op meerdere terreinen missen. Mevrouw Hamann: Voorzitter...

G - 70

De voorzitter: Mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: De heer Tekir kan wel specialist zijn in de financiële wereld, ik kom uit een ondernemersfamilie, die maakt plannen op lange termijn en kijkt vooruit, en kijkt onderweg hoe ze aan de middelen komen. Maar je gaat wel door, je gaat niet zitten kijken van “oei, we weten het nog niet precies”. Over het zwembad moeten we na de zomer een besluit nemen, hoe kun je dat dan nu al inboeken? Dat kan toch helemaal niet, het is helemaal nog niet bekend. De voorzitter: Volgens mij is het punt dat gemaakt wordt over en weer gewoon duidelijk en iedereen kan daar vervolgens van vinden wat hij daarvan vindt. De heer Tekir vervolgt zijn betoog. De heer Tekir: Voorzitter. Ik ga door met het langslopen van enkele moties, niet allemaal, want vanuit het adagium ‘goed idee is goed idee’ zullen wij weer heel wat moties van collega-fracties steunen. Bij de motie ‘Aandacht voor het Piazzacenter’ hadden wij een zorg ten aanzien van de bewoners en het parkeren voor hen. Ik begrijp dat de fractie van Stadsbelang contact heeft gehad met de winkeliersvereniging. Fijn dat de motie beschouwd kan worden als een overleg met meerdere partijen op het Piazzacenter, dus ook met de bewoners, en daarmee kan de motie op onze steun rekenen, omdat we er dan van uitgaan dat de verschillende verhalen bij elkaar komen. Dan de motie ‘OZB, weg ermee!’.

Die klinkt heel sympathiek, en dat is ze ook, maar tegelijkertijd creëert ze wel een ongelijkheid ten aanzien van OZB-heffing. Nou zouden wij dat in principe niet erg hebben gevonden als dat tijdelijk was. Zo hebben wij – misschien zal de heer Van der Geest zich dat nog herinneren – ten tijde van de coronaperiode vanuit D66 een motie ingediend om tijdelijk leges kwijt te schelden voor ondernemers die op dat moment financieel in de knel zaten. Dat werd toen overigens door het CDA niet gesteund. Maar dat was maar tijdelijk. Als dit tijdelijk zou zijn om een bepaalde crisis te beslechten, zouden we daar best in mee kunnen gaan, maar aangezien het hier om een structurele kwijtschelding gaat, zorgt het voor ongelijkheid, die we, denk ik, op termijn niet meer kunnen uitleggen. Want wat doen we dan bijvoorbeeld straks met ouderen? Er zijn nog meer kwetsbare doelgroepen die ook OZB betalen en die we misschien ook zouden willen ontzien. Dus het creëert een precedent dat discutabel wordt en daarom zullen wij de motie niet steunen. De motie ‘Asielzoekers sneller aan het werk’ hebben wij na de input die vanuit de fracties is gekomen in overleg met de heer Krol aangepast. Ik trek dus de oorspronkelijke motie in en we dienen een nieuwe motie in onder dezelfde titel, waarbij we de lobby, dus het eerste punt, vervangen door ‘bij eventuele knelpunten een melding te doen bij het Rijk’.

Dat kan via het COA, maar dat mag het college zelf bepalen. In ieder geval gaat het lobbyaspect eruit en we focussen op wat wij lokaal doen door middel van de pilot om die doelgroep sneller aan het werk te krijgen en te activeren. Dat is in essentie waar de motie toe oproept en ik ben ook blij dat op dat aspect het college de motie positief omarmt. Als het gaat om de motie ‘mensen in woningnood niet onnodig belasten met leges’, vinden wij jammer dat de aanbevelingen uit het rapport, die toch al wel enige tijd op opvolging zitten te wachten, in samenhang bekeken moeten worden. Wij snappen niet zo G - 71

goed waarom dat bepalend zou zijn voor het wel of niet heffen van leges. Het gaat hier om € 63 per aanvrager, die op de totale gemeentebegroting totaal niet relevant is – het gaat om zo’n € 5.000 per jaar –, maar voor de mensen die het aanvragen wel het verschil kan maken, en die groep zouden we willen ontzien. En als u dan vervolgens ook een blik wilt werpen op andere aanbevelingen, bijvoorbeeld: er stond ook een aanbeveling in om het aanvraagformulier online beschikbaar te stellen, nou, prima, laten we dat ook doen, maar laten we vooral een eerste stap zetten om die primaire voorziening toegankelijker te maken. Dus we handhaven deze motie. De moties ‘Vrijwilligerswerk tijdens werktijd’ en ‘Werkstudenten welkom bij de gemeente’ hebben eigenlijk betrekking op een modernisering van het goed werkgeverschap. Dat is eigenlijk waarvoor we pleiten. Ik ben blij met de steun links en rechts voor de moties. Tot de heer Oostrum kan ik zeggen dat we het even snel hebben opgezocht en daarover kan ik het volgende melden. Het vrijwilligerswerk tijdens werktijd is niét geregeld in de cao. Wel is het zo dat een aantal gemeenten het hebben geregeld. Als je dat googelt, kom je bijvoorbeeld tegen dat het vanaf 1 juni mogelijk is. Maar dat heeft echt specifiek betrekking op gemeenten en niet op de totale gemeente-cao. Dus als wij dat willen, zouden we dat alsnog moeten regelen.

Ik hoop dat we daarmee onze gemeenteambtenaren nog meer kunnen faciliteren om de verbinding met de stad te maken. Voorzitter, daar houd ik het bij. Dank u wel. Motie M23: Asielzoekers sneller aan het werk. De raad der gemeente Gorinchem, in vergadering bijeen op 6 juli 2023; verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - aandacht te blijven houden voor vroegtijdige participatie en integratie van statushouders, ook als het gaat om vrijwilligerswerk; - te onderzoeken of er tevens een pilot mogelijk is gericht op vroegere instroom op de arbeidsmarkt van kansrijke asielzoekers die woonachtig zijn in onze opvanglocatie, zo mogelijk via het ambitiefonds van Avres; - eventuele knelpunten in de lokale aanpak die samenhangen met landelijke wetgeving kenbaar maken bij het rijk; - en daarover voor de zomer van 2024 te rapporteren aan de gemeenteraad.

De voorzitter: Dank u wel. CDA, de heer Van der Geest. De heer Van der Geest: Voorzitter, dank u wel, en dank ook aan het college en de collega’s uit de raad voor hun reacties in eerste termijn en zelfs al voor een deel in tweede termijn. Ik ga een aantal moties doornemen en de rest ziet u bij de stemmingen. Allereerst dank aan wethouder De Boer voor het positieve advies over de motie ‘Maak verduurzaming minder duur’. Er is ook supersnel onderzoek gedaan, dat hadden we ook niet helemaal verwacht, maar fijn dat het juist breder bekeken wordt door de heer De Boer en mevrouw Dansen. Dat is helemaal goed, nog beter misschien dan we hadden verwacht. De motie ‘Groote Haar’ is een goed signaal vanuit de VVD. We zijn nog wel even aan het uitzoeken of de motie waarmee we het college dan op pad sturen juridisch wel of niet houdbaar is, dus die verduidelijking zou ik nog graag even willen hebben. De aangepaste motie ‘Fietssnelweg’ is ook positief, al willen we wel echt die integrale afweging maken bij de nieuwe mobiliteitsagenda. G - 72

Volgens mij hebben we nog een paar open eindjes uit de eerste termijn, voorzitter, en die willen we nog even checken bij het college. Allereerst de Lingewijk. Wethouder Mager gaf aan dat de participatie hoog in het vaandel staat, maar gaf daarna ook het voorbeeld van het Piazza, dat het daar juist zo positief werkt met zo’n contactpersoon. Dat zou de Lingewijk ook met zo’n ontwikkeling moeten hebben, dus geef nou gewoon een of twee contactpersonen aan. Als u die toezegging wilt doen, zijn we er, want we hebben echt wel vertrouwen in het stedelijk programmeren waar het college voor staat; goed dat dit wordt opgepakt. Zo verkleinen we naar ons idee namelijk ook de kloof tussen gemeente en inwoner. Daarom vinden we de motie van ChristenUnie/SGP ook positief. Op de Festiviteitenvereniging Dalem komt de wethouder zo meteen terug, als het goed is. De uitstel- of afstelvraag van parkeergarage Kweeklust hebben we volgens mij ook gemist, maar dat kan ook aan ons liggen. Sommige dingen inspireren en dus heb ik ook nog even snel onderzoek gedaan naar hoe het nou werkt met OZB in andere gemeenten.

Nou, puntje voor de wethouder: op nul zetten werkt inderdaad lastig, maar tegelijkertijd geeft de minister van Binnenlandse Zaken Bruins Slot ook aan dat er heel veel goede voorbeelden zijn van positieve ervaringen met het subsidiëren, al dan niet gedeeltelijk, van de teruggave van OZB voor instellingen van sociaal belang. De gemeente Westland doet bijvoorbeeld 75%, Hardenberg 50% – wordt zelfs door de VNG aangeraden op de site –, Eemsdelta 100% en de gemeente Den Haag ook 100%. Het kan dus wel, het subsidiëren van verenigingen, en wat zo’n vereniging betaalt – ik heb dat bij een aantal verenigingen opgevraagd –zit al snel tussen de 2.500 en 3.500 euro per jaar. Nou, dat zijn best wat kosten voor je sportlid of voor je speeltuinvereniginglid. En inderdaad, voorzitter, spaarsystemen omarmen we, maar net zoals thuis: soms spaar je bewust en doelgericht voor dingen en ga je het daarna uitgeven als je het spaarbedrag bereikt hebt, maar soms ben je ook onbewust aan het sparen. Je bent aan het oppotten omdat er misschien een tegenvaller komt, of dat soort dingen. Naar ons idee zit er nu nog een kleine mismatch in. De wethouder heeft aangegeven dat overzicht te hebben en het ook te overzien, maar dat comfort willen wij ook graag hebben. Neem ons daar nu in mee. We trekken de motie ‘Besturen is keuzes maken’ in en hebben in plaats daarvan een nieuwe motie opgesteld.

De toezegging van de wethouder was al een goede stap in de richting, maar wat ons betreft zijn we er hiermee helemaal en de titel is nu ‘Besturen is keuzes maken met open vizier’. Die titel slaat zowel op het college als op ons als indiener. Wij willen ook dat open vizier hebben om die keuzes goed te maken. Ik weet even niet of ik het hele verhaal moet voorlezen, of dat iedereen het zo kan lezen, want hij staat al online, hoor ik… De voorzitter: Ik zou de belangrijkste punten wel even noemen, want er zijn mensen in de zaal die niet op iBabs kunnen kijken en ook mensen die via de livestream meekijken. De heer Van der Geest: Dan ga ik een samenvatting geven, voorzitter. Breng alle geplande investeringen in kaart waarover we al een besluit hebben genomen, of bijvoorbeeld een zwembad, geeft daar een bandbreedte voor aan. Geef aan wat het betekent voor de exploitatie en of het wel of niet past voor het investeringsplafond en welke keuzes we te maken hebben als raad als dat niet past. Is dat bijvoorbeeld met G - 73

investeringsplafond? De heer Oostrum heeft al een punt gemaakt over de sluitende begroting, dus breng dat in kaart. Het liefst zouden we natuurlijk een voorstel erbij willen zien, maar we snappen ook met alle onzekerheden dat dat niet helemaal 100% kan, maar betrek ons bij de keuzes die we misschien moeten gaan maken, of waarschijnlijk moeten gaan maken. En, voorzitter, ik zeg het er gelijk maar bij vanaf deze plek: wat mijn fractie betreft is deze motie cruciaal om uit de worsteling te komen of wij voor of tegen de perspectiefnota zullen stemmen. Dank u wel. Motie M24: Besturen is keuzes maken met open vizier. De raad der gemeente Gorinchem, in vergadering bijeen op 6 juli 2023; roept het college op om: 1. duidelijk in beeld te brengen hoe de geplande uitgaven en investeringen én de voorgenomen investeringen voor de periode 2024 – 2027 zich verhouden tot de beschikbare middelen in die periode waar we met zekerheid over beschikken; 2. de investeringen inzichtelijk in kaart te brengen en daarvoor een voorstel te doen inclusief opties als het niet past binnen het investeringsplafond en exploitatie voorafgaand aan de begroting bij de gemeenteraad via de gebruikelijke route. Hierbij tevens te betrekken de wijze van dekking met bijbehorend (verwacht) tijdspad; 3. daarbij zo nodig varianten m.b.t. de ontwikkeling van de schuldpositie in op te nemen; 4.